کتاب مازیار اثر صادق هدایت مازیار پس از شکست ایران از سپاه عرب و در زمان سلطهٔ خلفای عباسی بر ایران رخ می دهد در این زمان هنوز در طبرستان مقاومت هایی علیهٔ سلطهٔ عرب ها وجود دارد مازیار پسر ونداد هرمزد در این نمایشنامه سر آن دارد تا با کمک افشین  معتصم عباسی را در شب آفرینگان به قتل برساند حسن پسر حسین با شراب نوشاندن به مازیار و مست کردنش از او دربارهٔ سوءقصد به جان خلیفه اعتراف می گیرد و بعد او را به سمت زندان پایتخت روانه می کند در زندان کیانوش یار نزدیک مازیار میله ها را طوری برای او میبرد که او در شب قبل از مجازاتش امکان فرار پیدا کند اما قبل از آن مازیار با شهرناز دختر نیمه دیوانه ای که او را دوست دارد ملاقات می کند و شهرناز که به خاطر جلوگیری از افتادن به دست عرب ها قبل از ملاقات با مازیار زهر خورده است در آغوش مازیار می میرد و مازیار که پس از شهرناز امیدی به ادامهٔ زندگی ندارد از فرار صرف نظر می کند