ایمان و کفرترجمه جلد پانزدهم بحار الانوارنوشته عزیز الله عطاردی2جلدیفارسی ايمان و كفر در واقع ترجمۀ كتاب ايمان و كفر بحارالأنوار الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار علیهم السلام است كه در سال 1360ش توسط جناب آقاى عزيزاللّه عطاردى براى استفادۀ فارسی زبانان از عربى به فارسی برگردانده شده است  اين كتاب از چاپ هاى بيست و پنج جلدى بحارالأنوار الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار علیهم السلام جلد پانزدهم مى باشد كه مترجم نيز در آغاز ترجمه به همين اشاره كرده است؛ ولى از چاپ هاى صد و ده جلدى كه در بيروت چاپ شده است جلدهاى شصت و چهار شصت و پنج و شصت و شش تا اواسط جلد شصت و هفتم را دربر مى گيرد  درباره ترجمه  آقاى عطاردى ترجمۀ اين كتاب را در مسافرت سه ساله اى كه در آغاز دهۀ شصت به هندوستان داشته اند در حيدرآباد هند و بخشى را نيز در بمبئى انجام داده اند كه اين جلد پانزده بحارالأنوار الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار علیهم السلام را از يك روحانى شيعه كه امام جماعت مسجد شیعیان در بمبئى بوده است گرفته و ترجمه كرده اند و اين تنها نسخۀ قابل دسترسى براى مترجم در آن جا بوده است و تقريبا امكان تطبيق چاپ ها با يكديگر بر ايشان مقدور نبوده است  آقاى عزيز اللّه عطارد ى سعى كرده اند ترجمه اى دقيق از روايات ارائه دهند به طورى كه معناى كامل و قابل استفاده اى از روايات در ترجمه آمده باشد به همين منظور رواياتى كه به اندازۀ كافى گويا نيستند و احتياج به توضيح دارند و مرحوم علاّمۀ مجلسىره در ذيل روايت توضيحاتى آورده است در متن ترجمه وارد كرده و با همين ديدگاه روايت را ترجمه نموده اند  محتوا  مترجم مقدمه اى مفصل در ابتداى جلد اول كتاب ايمان و كفر آورده است كه شامل بخش هایى؛ همچون تاريخچۀ حديث بيان مراكز حديثى مؤلفان كتب حديثى زندگینامۀ علاّمۀ مجلسىره و توضيحاتى از ترجمۀ جلد پانزدهم كه كتاب حاضر است مى باشد  ايشان در بحث تاريخچۀ حديث چگونگى تأليف سنّت پيامبرص را بيان كرده كه به دليل اشتياق مسلمانان به زندگى پيامبرص و بخش هاى مختلف آن اقدام به نوشتن زواياى مختلف حيات مقدس آن حضرت نموده اند  وى آغاز تدوين حديث را از زمان خود پيامبرص دانسته و از جمله كاتبان حديث را حضرت علىع مى شمارد بحث مخالفت صورت گرفته از نقل حديث كه از نقاط عطفى در تاريخ اسلام به شمار مى رود و به وسيلۀ خليفۀ دوّم با گفتن حسبنا كتاب اللّه صورت گرفته است از ديگر موارد ذكر شده توسط مترجم در مقدمۀ كتاب است  بحث جعل حديث و چگونگى آن و تأليف كتب حديثى و كتبى كه توسط اميرالمؤمنين علىع تأليف شده كه يا دست نوشتۀ خود حضرت بوده اند يا املاء حضرت به ترتيب در ادامۀ مقدمه ذكر شده اند  آقاى عطاردى حديث را در زمان ديگر معصومان و در زمان غيبت نيز مورد بررسى قرار داده سپس مراكز حديثى مهمّ را بيان كرده است كه از آن جمله به مدينه كوفه قم بغداد خراسان و رى اشاره نموده است  ايشان در فضيلت علم حديث نيز به رواياتى از كتاب علم كافى استناد نموده اند وى از مؤلفان كتب حديث به هفتاد و سه نفر اشاره كرده اند كه از آن جمله مرحوم علامه محمدباقر مجلسىره صاحب كتاب شريف بحار الانوار مى باشد وى به همين مناسبت وارد بيان زندگینامۀ علاّمه مجلسىره و تحصيلات و آثار و اساتيد و شاگردان آن دانشمند بزرگ اسلامى شده و آن را مورد بررسى قرار داده است او در آخر چگونگى ترجمۀ جلد پانزدهم را شرح داده و وارد ترجمۀ اين كتاب گرديده است  اولین باب اين كتاب در فضيلت ايمان است كه داراى چهل روايت مى باشد از ديگر ابواب نيز مى توان به خلقت مؤمن از نور خدا ريشه و سرشت مؤمن تفسير فطرة اللّه و صبغة اللّه رفع بليّات بوسيلۀ مؤمن حقوق مؤمن و اشاره كرد  به طور كلى مى توان گفت رواياتى هستند كه بيانگر قدر و منزلت مؤمنين و اقسام آنان شیعیان و فضائل آنان تفاوت اسلام و ايمان صفات بندگان نيك مكارم اخلاق عدالت و اطاعت خدا و رسول و امامان و ترك رهبانيات و سياحت و يقين و صبر مى باشند  ايشان از سلسله سند رواياتى كه در آغاز احاديث ذكر شده است فقط اسم آخرين راوى را كه از معصوم نقل كرده آورده است؛ مثلاًسماعة از امام صادقع وبراى مثال روايت اول باب بيست و هفت در جلد اول روايتى از امام باقرع است به روايت ابوحمزه ثمالى كه اسلام بر پنج پايه استوار شده است نماز زكات روزه حج و ولايت كه از آن ميان ولايت از همه مهم تر است يا رواياتى كه در فضيلت شیعیان وارد شده اند؛ مانند روايت اول از باب پانزده جلد اول كه سعيد بن جبير از ابن عباس نقل مى كند كه حضرت رسول اكرمص به حضرت علىع فرمود اى على شیعیان تو روز قيامت رستگار هستند و هر كس يكى از آنها را خوار بدارد تو را خوار كرده است و هر كس تو را خوار كند مرا خوار نموده و خداوند او را وارد دوزخ مى كند و دوزخ جاى بدى مى باشد و سرشت تو با من يكى هست و شیعیان تو از زيادى طينت ما آفريده شده اند هر كس آنها را دوست بدارد ما را دوست داشته و هر كس آنها را دشمن بدارد ما را دشمن داشته است و هر كس با آنها دوست باشد ما را دوست دارد  اى على شیعیان ت آمرزيده هستند و خداوند گناهان و عيب هاى آنان را مى آمرزد اى على من از شیعیان ت شفاعت خواهم كرد اينك شیعیان خود را به اين موضوع مژده بده اى على شیعیان تو شیعیان و ياران خدا مى باشند و دوستانت دوستان خدا هستند آنها كه در حزب و گروه تو مى باشند از حزب و جمعيت خداوند به شمار مى روند اى على خوشبخت هستند كسانى كه تو را دوست مى دارند و بد عاقبت هستند كسانى كه تو را دشمن مى دارند اى على در بهشت گنجى هست كه تو صاحب آن هستى