گرده ی گل کوهستان های کردستان ترکیب شیمیایی گرده گل با توجه به عامل های مختلفی از جمله منشا گیاهی گونه زنبور جمع آوری کننده و منشا جغرافیایی آن با یکدیگر تفاوت دارد تحلیل گرده شناسی بهترین روش برای شناسایی منشا گیاهی گرده زنبور است اخیراً طیف وسیعی از فرآورده های زنبور بصورت حبه ای قرص آبنبات چوبی مایعات خوراکی و تونیک ها برای مصرف انسان تولید شده اند شیوه ها و روش های بهبود یافته جهت نمایه سازی جامع ترکیب گرده گل با منشا گیاهی متفاوت جهت درک تنوع آن ها از لحاظ تفاوت مواد مغذی در منابع گیاهی مختلف و همچنین فعالیت های زیستی بالقوه که برای سلامت انسان مفید هستند ضروری است اخیراً شیوه های خاص مانند رنگ نگاری گازی GC رنگ نگاری مایع LC طیف سنجی جرمی رنگ نگاری گازی GCMS رنگ نگاری مایع به همراه طیف سنجی جرمی LCMS و طیف سنجی جرمی با وضوح بالا جهت تحلیل ترکیبات آن به منظور تسهیل کنترل کیفیت نمایه سازی مواد مغذی و همچنین بررسی مکانیزم های سوخت و ساز و فعالیت زیستی مورد استفاده قرار گرفته اند  دامنه تغییرات شیمیایی موجود در دانه های گرده عبارتند از پروتئین 9 تا 37 درصد  مواد معدنی براساس وزن خشک 3 تا 7 درصد رطوبت دانه گرده تازه 9 تا 36 درصد که این عدد براساس رطوبت روزانه محیط متغییر است و میانگین آن کل مواد شیمیایی در 9٪ است پروتئین خام عصاره اتری قندهای احیا کننده قندهای غیراحیا کننده نشاسته خاکستر آب و موادی که تا کنون مشخص نشده نیز در گرده گل وجود دارندمواد مغذی گرده گل کربوهیدرات ها کربوهیدرات ها گروه اصلی مواد تشکیل دهنده هستند و حدود 40 تا 85 درصد گرده گل خشک را تشکیل می دهند فراوان ترین کربوهیدرات نسبت به سایر کربوهیدرات های گرده گل فروکتوز و سپس گلوکز و ساکارز هستند  اولیگوساکاریدها و پلی ساکاریدها نیز اجزای تشکیل دهنده بسیار مهمی درون گرده گل هستند که به تنظیم عملکردهای بیولوژیک مختلف کمک می کنند بعلاوه این مواد تشکیل دهنده به عنوان شاخص های مشخصه ای برای تشخیص منشا گیاهی گرده گل هستند اگرچه به دلیل ماهیت آب گُریزی بالا وزن مولکولی زیاد و قطبیت بسیار مشابه آن ها در میان قندها  شناسایی آن ها هم از طریق روش GC و هم روش رنگ نگاری مایع با عملکرد بالا HPLC کار دشواری است  wpipa id3155 پروتئین و آمینواسیدها دومین ماده فراوان تشکیل دهنده گرده گل پروتئین ها هستند که به همراه 20 آمینو اسید اساسی حدود 14 تا 30 درصد آن خشک را تشکیل می دهند آمینواسیدهایی مانند پرولین اسید گلوتامیک و اسید آسپارتیک آمینو اسیدهای اصلی هستند هرچند ترکیبات و مقادیر آمینو اسیدها در میان نمونه های مختلف گرده گل بدست آمده از منشاهای گیاهی و جغرافیایی مختلف با یکدیگر متفاوت هستند سطوح بالای پروتئین ها و آمینواسیدها باعث می شوند تا گرده گل خوراک حیوانی بسیار عالی بوده و تغذیه انسان را ارتقا دهند  چربی ها مطالعات پیشین درباره مقدار کل چربی های گرده گل جمع آوری شده بوسیله زنبور عسل مقدار 1 تا 10 درصد در گرده گل خشک را نشان داد و روش های GC و GCMS برای تجزیه و تحلیل اسیدهای چرب مورد استفاده قرار گرفتند تعداد کل 20 اسید چرب در گرده گل یافت شد؛ بعلاوه محققان رابطه بین توزیع اسیدهای چرب و منشا گیاهی آن را اثبات کردند اگرچه به دلیل ساختارهای پیچیده چربی و ایزومرهای مختلف چربی شناسایی گروه های دیگر چربی از جمله فسفولیپیدها و اسفینگولیپیدها با استفاده از روش حاضر کار دشواری استویتامین ها گرده گل سرشار از ویتامین بخصوص ویتامین های گروه B است ویتامین B3 با نیکوتینامید و نیاسین جزء تشکیل دهنده اصلی در میان ویتامین های گروه B است که نشان دهنده مکمل غذایی خوب در مقابل پلاگر می شود بعلاوه ویتامین A به عنوان یک آنتی اکسیدان عالی تقریباً به مقدار 51 میلی گرم در هر 100 گرم گرده گل خشک وجود دارد گرده گل همچنین حاوی ویتامین E و مقادیر جزئی ویتامین C است اختلاف مقدار ویتامین ها بین گونه های مختلف گرده گل می تواند نشان دهنده تفاوت منشاهای گیاهی این گرده های گل باشد  مواد معدنی گرده گل حاوی ریزمغذی های غنی مانند پتاسیم K سدیم Na کلسیم Ca منیزیم Mg فسفر P روی Zn آهن Fe مس Cu و منگنز Mn است و مکمل مناسبی برای کمبودهای تغذیه ای انسان می باشد گرده گل از منشاهای گیاهی مختلف با توجه به انواع و مقادیر مواد معدنی مختلف آن ها دسته بندی می شود از این رو مواد معدنی موجود در آن ممکن است نه تنها به عنوان مکمل در رژیم غذایی استفاده شوند بلکه می توانند نشانگرهای مشخصه ای برای شناسایی منشاهای گیاهی و بررسی کیفیت گرده گل باشند  کاروتنوئیدها کاروتنوئیدها گروه متنوعی از پلین هایی با رنگ های زرد تا قرمز هستند که مسئول رنگ بسیاری از محصولات کشاورزی گیاهی می باشند و نقش مهمی در سلامت انسان بازی می کنند بتاکاروتن به ویتامین A تبدیل می شود که ریسک ابتلا به سرطان و بیماری های قلبیعروقی را کاهش می دهد محققان دریافتند که مقدار بتاکاروتن در نمونه های گرده گل رومانیایی نسبت به نمونه های برزیلی بسیار پایین هستند بر اساس این تحقیق مقادیر کل کاروتن به دلیل اختلافات آب و هوایی و منشا گیاهی گرده گل تفاوت گسترده ای دارند  پلی فنول ها پلی فنول ها متابولیت های فرعی هستند و معمولاً در مراقبت در برابر تابش فرابنفش UV یا حمله عوامل بیماری زا دخالت دارند آنزیم های گیاهی ویژه ای وجود دارند که به مسیرهای سنتز زیستی پلی فنولی کمک می کنند برخی پلی فنول های موجود در آن نقش مهمی در طول رویش گرده گل ایفا کرده و رشد لوله های آن را تقویت می کنند و بر اساس منشا گیاهی نیز با یکدیگر متفاوت هستند  پلی فنول ها با توجه به ساختارهای شیمیایی شان به دو گروه فلاوونوئیدها فلاوونوئیدهای گلیکوزیلاته شده و گلیکوزیلاته نشده و اسیدهای فنولی تقسیم می شوند 14 اسید فنولی مختلف شامل اسید گالیک اسید فرولیک اسید کاف