قصه های پند آموز هزار و یک شب هزار و یک شب نام کتابی است که اصل آن داستان های هندی عربی و ایرانی است که از زبان هندی به فارسی میانه یعنی زبان رسمی سلسه ساسانیان و سپس به زبان عربی به فارسی ترجمه شده است نسخه ی موجود آن در زمان محمدشاه قاجار به دست عبدالطیف طسوجی به فارس ترجمه شده است  شروع داستان هزار و یک شب به نقل از پادشاهی است  با عنوان شهریار پادشاه و روایتگر آن شهرزاد دختر وزیر است  اکثر ماجراهای آن در بغداد و ایران می گذرد  و داستان های آن را از ریشهٔ ایرانی و برگردانی از هزارافسان دانسته اند  اینکه داستان های هزار و یک شب در اصل مشخص و روشن بوده باشند  و تعداد آن ها دقیقاً هزار و یک بوده باشد چندان واقعی به نظر نمی رسد  اما داستان های زیادی زیر نام هزار و یک شب نوشته شده است  به گفته علی اصغر حکمت این کتاب پیش از دوره هخامنشی در هند  به وجود آمده و قبل از حمله اسکندر به فارسی احتمالاً فارسی باستان ترجمه شده  و در قرن سوم هجری زمانی که بغداد مرکز علم و ادب بود از پهلوی به عربی برگردانده شده است  و دیگر اینکه اصل پهلوی کتاب ظاهراً از زمانی که به عربی ترجمه شده از میان رفته است  او دلیل آنکه کتاب پیش از اسکندر به فارسی درآمده را به مروج الذهب مسعودی  درگذشته به سال 346 ه‍ ق و الفهرست ابن ندیم  درگذشته به سال 385 ه‍ ق مراجعه می دهد  و سپس با اشاراتی به مشابهت هزار و یک شب با کتاب استر تورات استدلال می کند  که هر دو کتاب در یک زمان و پیش از حمله اسکندر نوشته شده اند و ریشه واحد دارند  نام ایرانی آن هزار افسان است و وقتی به عربی ترجمه شده  نخست الف خرافه و سپس الف لیله خوانده شده و چنان که حکمت می گوید  در زمان خلفای فاطمی مصر به صورت الف لیلت و لیله هزار شب و یک شب درآمده است  کتاب هزار و یک شب به سه نسخه تقسیم می شود  نسخه هندی که پیش از دوره هخامنشی به زبان سانسکریت نوشته شده  نسخه ایرانی که ترجمه ای از نسخه سانسکریت به فارسی باستان می باشد  و نسخه عربی که در دوران هارون الرشید از زبان پهلوی به عربی ترجمه شده  می توان گفت در تمام ترجمه ها تعدادی داستان جدید به آن اضافه شده است