کتاب تذکره همایون و اکبر تألیف بایزید بیات تصحیح محمد هدایت حسین  کتاب حاضر گزارشی از حوادث دوران سلطنت و حکومت دو تن از پادشاهان دولت گورکانی مغولان یا تیموریان هند است که به قلم بایزید بیات یکی از ملازمان و درباریان آنها در اوایل قرن یازدهم هجری قمری به رشته تحریر درآمده و به تصحیح محمد هدایت حسین در سال 1941م 1360 ه  ق در هند کلکته توسط Asiatic society of Bengalبه چاپ رسیده و اکنون به همان صورت در ایران به شکل افست منتشر شده است متن اثر به زبان فارسی است و از مقدمه ای به زبان انگلیسی به قلم مصحح برخوردار است کتاب شرح اقدامات لشکرکشی ها و جنگ ها و تکاپوهای ناصرالدین همایون فرزند بابر و پسرش جلال الدین اکبر است و حوادث سال های 949تا 999ه  ق 1542تا 1590م را در بر می گیرد شایان ذکر است که امپراتوری مغولان هند  932 1275ه  ق 1526 1858م به دست ظهیرالدین محمد بابر یکی از بازماندگان تیمور پس از فتح هند تاسیس شد پس از مرگ بابر در سال 937ه  ق 1530م پسرش همایون در سن نوزده سالگی حکومت را در دست گرفت و بسیار کوشید فتوحات پدر را کامل کند اما تلاش هایش با شکست مواجه شد او به دست افغان های بنگال به رهبری شیر شاه حاکم دولت بهار شاه عقب رانده شد  در زمانی که شیر شاه بر هند چیرگی یافت همایون شاه به سند و سپس ایران گریخت وی مدت 15سال تحت حمایت دولت صفوی در نواحی شرقی ایران کر و فری نمود سرانجام با کمک شاه طهماسب صفوی بر دشمنانش فایق آمد و به هند بازگشت وی قلمروهای از دست رفته را به چنگ آورد و حکومت تیموریان را در هند احیا کرد همایون شاه سال 962 1555دهلی را فتح کرد و در سال 963در همانجا در گذشت پسرش جلال الدین اکبر فتوحات پدر را کامل کرد و دولتی مقتدر پدید آورد کتاب حاضر به دستور اکبر شاه به رشته تحریر در آمده بیانگر بخشی از دوران سلطنت اکبر شاه است در پایان کتاب چاپ هند نمایه های اسامی آمده است