کتاب زبان اصلی The Hottentot Venus اثر Rachel Holmes کتاب هوتنتوت ونوس زندگی و مرگ سارتجی بارتمان زاده 1789  قبرشوی 2002 اثر راچل هولمز یک کتاب باورنکردنی است که به تحلیل زندگی و مرگ سارتجی بارتمان به عنوان یک بشر تجارتی در اروپا می پردازد این کتاب در سال 2004 منتشر شده است این کتاب به عنوان یکی از بهترین کتابهای سال 2004 توسط کانادا گزارش نوشته شده است همچنین راچل هولمز نویسنده ی کتابهای موفقی مانند شیشه های شهر زندگی و مرگ ایمان بورکهارت و خونه ی سیاه زندگی و مرگ شارلوت بورکهارت است