کتاب تاریخ فرهنگ و تمدن اسلام و ایران کتاب تاریخ فرهنگ و تمدن اسلام و ایران نوشته دکتر علی اکبر عباسی خلاصه ای از فرهنگ و تمدّن اسلام و ایران به ویژه در دوران طلایی آن است که در پنج فصل خلاصه شده است  در فصل اول به بیان مباحث مقدماتی فرهنگ و تمدّن تعاریف معنای لغوی و اصطلاحی فرهنگ و تمدّن  رابطه بین فرهنگ و تمدّن  عوامل موجده و انحطاط تمدّنها پرداخته شده و با ذکر نمونه ها و مثالهایی مباحث تبیین شده است  در فصل دوم به وضع فرهنگ و تمدّن قبل از ورود اسلام به ایرانتمدّنهای قبل از ورودآریاها در گوشه و کنار ایران و تمدّنهای آریایی اشاره دارد  فصل سوم که مهم ترین و مفصل ترین فصل کتاب را تشکیل می دهد درباره دلایل رشد سریع علوم و فنون در جهان اسلام و وضع شاخه های مختلف علمی در قرون طلایی تمدّن اسلامی می باشد  فصل چهارم مربوط به وضع هنر و معماری ایران اسلامی و کل جهان اسلام می شود در این فصل سبک های مختلف معماری جهان اسلامپنج مکتب معماری و ایران اسلامیچهار مکتب معماری با ذکر نمونه هایی مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار گرفته است  فصل پنجم و پایانی کتاب مربوط به تاثیرگذاری تمدّن اسلامی بر تمدّن و دول جدید غربی است که به طور اجمالی با تاکید بر بررسی آثار ترجمه شده از عربی به لاتین و انتقال نوآوریهای مسلمین مورد بحث قرار گرفته و در نهایت به نمونه هایی از کتب غربی ها درباره تمدن اسلام و ایران که به زبان فارسی ترجمه شده اشاره شده است