کتاب ماهیت فقهی دولت و ضمان اقدام های زیانبار آن  ق 16 گسترش چشمگیر قلمرو مسئولیت و خدمات دولت ها پیدایش نظریه های سیاسی و حقوقی جدید در تعریف خاستگاه دولت و نیز حرکت به سوی هر چه پاسخگوتر کردن آنها این پرسش را تقویت کرده است که دامنه مسئولیت دولت در برابر اقدامات زیانبار خود و کارکنان خود تا کجاست؟ آیا از نگاه فقهی چنین اقدام هایی ضمان آور است؟ با پذیرش ضمان جبران زیان بر عهده کیست و راه جبران آن در برابر دولت یا حاکم و کارکنان آن که متکی به قدرت اند کدام است؟ آیا امکان شکایت علیه حاکم یا دولت اسلامی وجود دارد؟  در این پژوهش افزون بر اثبات فقهی ضمان آوری اقدامات زیانبار دولت و کارگزاران و کارکنان آن و مسئولیت دولت در برابر این زیان ها و لزوم وجود نظام ویژه برای جبران آنها شناخت خاستگاه و ماهیت تاریخی و فقهی دولت و قلمرو اختیارات و نیز بررسی شخصیت حقوقی از جمله شخصیت حقوقی دولت به تفصیل مورد توجه و بررسی قرار گرفته است و همراه با گزارش مسئولیت مدنی دولت در قوانین موجود چند پیشنهاد برای تکمیل آن پیش رو گذاشته است