title: Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για τη θέσπιση του προγράμματος κοινοτικής δράσης "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία των νέων"

eurovoc_concepts:
European integration
action programme
marginalisation
voluntary military service
young person

formats: html pdf pdfa1b print

text: ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ Β ρ υ ξ έ λ λ ε ς, 2 3. i 2. i 9 96 COM(96) 610 τελικό 96/0318 (COD) ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ Πρόταση για τη θέσπιση του προγράμματος κοινοτικής δράσης "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία των νέων" (υποβληθείσα από την Επιτροπή) ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ι. ΤΙ ΔΙΑΚΥΒΕΥΕΤΑΙ II. ΠΡΟΣΤΙΘΕΜΕΝΗ ASIA ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗΣ ΔΡΑΣΗΣ Συνεργασίες εταιρικής μορφής Επικύρωση και παρακολούθηση Κινητικότητα Συνσυνεργασια με τις τρίτες χώρες III. ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1. 2. 3. 4. 5. Η Επιτροπή προτείνει ένα πρόγραμμα κοινοτικής δράσης με βασικό άξονα την ένταξη των νέων στον ενεργό βίο μέσα από κοινωφελείς διακρατικές δραστηριότητες. Η πρόταση αυτή, που εντάσσεται στο πλαίσιο των στόχων της πολιτικής για τη νεολαία, προτείνει στους ευρωπαίους νέους εμπειρία εκπαιδευτικού χαρακτήρα προσανατολισμένη τόσο προς την απόκτηση προσόντων και δεξιοτήτων όσο και προς την υπεύθυνη συμμετοχή στα κοινά. Η Επιτροπή επιθυμεί να δώσει το κατάλληλο πλαίσιο για την ανάπτυξη της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας των νέων, να συμβάλει στην κινητικότητα των νέων στο πλαίσιο της ενεργού συμμετοχής τους στα κοινά, να διανοίξει νέες προοπτικές για συνεργασίες εταιρικής μορφής σε ό,τι αφορά τις ενέργειες που διεξάγονται μέσα σε κάθε κράτος μέλος, να προωθήσει τις ανταλλαγές εμπειριών και τη μετάδοση καλών πρακτικών και τη συνσυνεργασια μεταξύ όλων των συντελεστών που ασχολούνται με την ένταξη των νέων. Με τη νέα αυτή προσέγγιση που βασίζεται σε συνεργασίες εταιρικής μορφής μεταξύ συντελεστών του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα, σε τοπικό αλλά και διακρατικό επίπεδο, η Επιτροπή επιδιώκει να διευρύνει, σε ευρωπαϊκό επίπεδο, το πεδίο των εμπειριών εκπαιδευτικού χαρακτήρα για μεγάλο αριθμό νέων. Θέλει επίσης να εξασφαλίσει πολλαπλασιαστικά αποτελέσματα και τον ευρύτερο δυνατό αντίκτυπο τόσο για τους ίδιους τους νέους όσο και σε επίπεδο δομών, μορφών οργάνωσης και συντελεστών του οικονομικού κόσμου. Η ιδέα της θέσπισης εθελοντικής υπηρεσίας σε ευρωπαϊκό επίπεδο είναι αρκετά παλιά αλλά δεν είχε καταλήξει μέχρι σήμερα σε ουσιαστική ανάληψη πρωτοβουλίας και δράσης σε κοινοτικό επίπεδο στον τομέα αυτό1. Προοδευτικά, όμως, διαμορφώθηκε τα τελευταία χρόνια μια νέα πολιτική βούληση. Στο επίπεδο της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, η δεύτερη φάση του προγράμματος "Νεολαία για την Ευρώπη" (1992-1994)2 επέτρεψε στην Επιτροπή να προωθήσει δραστηριότητες εθελοντικής υπηρεσίας μεταξύ των κρατών μελών. Ένα από τα σημαντικότερα επιτεύγματα της δεύτερης αυτής φάσης εντοπίζεται αναμφισβήτητα στην ευαισθητοποίηση των κρατών μελών. Αυτό το είδος δραστηριότητας διατηρήθηκε, κατόπιν προτάσεως της Επιτροπής, και στην τρίτη φάση του προγράμματος (1995-1999). Οι ιδιαίτερες συνθήκες που χαρακτηρίζουν τους στόχους του προγράμματος περιορίζουν σημαντικά τις δραστηριότητες αυτές. Τις καθιστούν ουσιαστικά μέσα ευαισθητοποίησης και πολλαπλασιαστικούς και προτρεπτικούς παράγοντες για την ανάπτυξη της συγκεκριμένης έννοιας στα κράτη μέλη. Η εκτέλεση των δραστηριοτήτων, εξάλλου, πραγματοποιείται κεντρικά. 6. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο υποστήριζε ανέκαθεν την ιδέα της εθελοντικής υπηρεσίας σε κοινοτικό επίπεδο. Στην έκθεση του για τις πολιτικές υπέρ των νέων στην Ευρώπη, είχε προτείνει, ήδη από το 1991, διεύρυνση των "εθελοντικών δραστηριοτήτων" για τους νέους3. Στις 22 Σεπτεμβρίου 1995, ενέκρινε ψήφισμα4 στο Έκθεση της ad hoc επιτροπής "Η Ευρώπη των πολιτών" - Δελτίο ΕΚ, συμπλήρωμα 7/85 - βλ. ιδίως την πρόταση για τη δημιουργία προγράμματος σχετικά με τους "εθελοντές ασκούμενους της Κοινότητας για την ανάπτυξη". ΕΕ L 217 της 6. 8. 1991 Έκθεση της επιτροπής για τη νεολαία, τον πολιτισμό, την εκπαίδευση, τα μέσα ενημέρωσης 7. 8. 9. οποίο υποστηρίζεται ότι μια ευρωπαϊκή πολιτική θητεία θα μπορούσε να ενισχύει και να συμπληρώνει τις ανταλλαγές μεταξύ δραστηριοτήτων ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας, ότι απαιτείται η ανάπτυξη όλο και πιο στενής συνυπηρεσίας με τις χώρες της Κεντρικής και της Ανατολικής Ευρώπης ενώ τονίζεται και η "αυξανόμενη ανάγκη ανάληψης αποτελεσματικών δράσεων υπέρ των αναπτυσσόμενων χωρών". Στο ψήφισμα αυτό μάλιστα, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ζητούσε από την Επιτροπή να παρουσιάσει ανακοίνωση για τη δημιουργία μιας ευρωπαϊκής πολιτικής θητείας προκειμένου να αρχίσουν εκτεταμένες διαβουλεύσεις με τις ενδιαφερόμενες μη κυβερνητικές οργανώσεις και να εξεταστούν συγκεκριμένα μέσα για την υλοποίηση της. Κατά τη διάρκεια της γερμανικής προεδρίας του Συμβουλίου Υπουργών (Ιούνιος- Δεκέμβριος 1994), η γερμανική κυβέρνηση έδωσε προτεραιότητα στην εθελοντική υπηρεσία. Οι συζητήσεις κατέληξαν στην έγκριση των "Συμπερασμάτων του Συμβουλίουκαι των Υπουργών Νεολαίας για την προώθηση περιόδων κοινωφελούς εθελοντικής υπηρεσίας των νέων"5. Στα συμπεράσματα αυτά επιβεβαιώνεται το αυξανόμενο ενδιαφέρον του συνόλου των κρατών μελών για την ανάπτυξη δραστηριοτήτων εθελοντικής υπηρεσίας σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Υπογραμμίζονται, ειδικότερα, οι δυνατότητες συμβολής της εθελοντικής υπηρεσίας στην ενεργό συμμετοχή των νέων στο ευρωπαϊκό οικοδόμημα, ενώ καλείται η Επιτροπή "να προτείνει συγκεκριμένα μέτρα που να αποσκοπούν στη διευκόλυνση της συνεργασίας μεταξύ των χωρών που συμμετέχουν στο πρόγραμμα «Νεολαία για την Ευρώπη III» καθώς και μεταξύ των οργανώσεων που ασχολούνται με την εθελοντική υπηρεσία. " Εξάλλου, στο ψήφισμα του Συμβουλίου για τη συνεργασία με τις τρίτες χώρες στον τομέα της νεολαίας, το οποίο εκδόθηκε με πρωτοβουλία της ισπανικής προεδρίας στις 5 Οκτωβρίου 1995, υπογραμμίζεται η ανάγκη να ενταθεί, ειδικότερα στον τομέα της εθελοντικής υπηρεσίας, η συνεργασία με τις τρίτες χώρες με τις οποίες η Κοινότητα έχει συνάψει συμφωνίες σύνδεσης ή συνεργασίας. Στηριζόμενη στα αιτήματα αυτά, για τα οποία συνηγορούν και οι οργανώσεις νέων, η Επιτροπή ενέκρινε, από τον Ιανουάριο του 1996, με πρωτοβουλία της κας Ε. CRESSON, ένα έγγραφο εργασίας μέ τίτλο "Προσανατολισμοί για την ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία των νέων" στο οποίο τίθενται οι βάσεις για ενέργειες που επιτρέπουν να δοκιμαστούν οι τρόποι της αποκεντρωμένης εφαρμογής της δραστηριοτήτων εθελοντικής υπηρεσίας μεγάλης διάρκειας με την προοπτική ενός μελλοντικού πολυετούς προγράμματος, προκειμένου να επιτευχθεί σαφής κοινοτική προστιθέμενη αξία στις υφιστάμενες ή δρομολογούμενες ενέργειες στα διάφορα κράτη μέλη. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, από την πλευρά του, υποστήριξε την προσέγγιση που πρότεινε η Επιτροπή και έδωσε σαφές πολιτικό μήνυμα, εγκρίνοντας, το 1996, ένα νέο κονδύλιο του προϋπολογισμού6, ύψους 15 εκατομμυρίων ECU, για την υλοποίηση δοκιμαστικής δράσης στο συγκεκριμένο τομέα. Η Επιτροπή, εφαρμόζοντας πιστά τις αρχές του προγράμματος SEM 2000 (Sound and efficient financial management)7, ξεκίνησε όντως τη δοκιμαστική αυτή δράση στην οποία αναμένεται να συμμετάσχουν 2. 500 νέοι 18 έως 25 ετών. Η δοκιμαστική αυτή δράση και τον αθλητισμό σχετικά με τις κοινοτικές πολιτικές και τα αποτελέσματα τους στη νεολαία- A3-142/91. Β4- 1127/95 (pe 193. 734) EEC 348 της 9. 12. 94,0. 2 Β3-1011 SEC (95) 1814/5 μας έδωσε ήδη τη δυνατότητα να επαληθεύσουμε τη βασιμότητα διαφόρων ιδιαίτερα σημαντικών υποθέσεων εργασίας για το προτεινόμενοπρόγραμμα, ιδίως όσον αφορά τη σκοπιμότητα της αποκεντρωμένης διαχείρισης των δραστηριοτήτων μεγάλης διάρκειας, την αναγκαιότητα να ληφθούν διάφορα μέτρα υποστήριξης, τη σημασία της δημιουργίας μηχανισμών για την προώθηση συνεργασιών εταιρικής μορφής νέου τύπου (πειραματικά δίκτυα), τον πρωταγωνιστικό ρόλο που διαδραμματίζει η κατάρτιση των διάφορων υπευθύνων εκτέλεσης για την επιτυχία και την ποιότητα των σχεδίων. Όλα αυτά τα θέματα καθώς και άλλες πιο συγκεκριμένες πληροφορίες για την εξέλιξη της εκτέλεσης της δοκιμαστικής δράσης αναφέρονται με περισσότερες λεπτομέρειες στην πρώτη ενδιάμεση έκθεση που επισυνάπτεται στο παρόν έγγραφο8. Επιπλέον, η συνεχής αξιολόγηση της δράσης αυτής θα μας παράσχει ενδιαφέρουσες πληροφορίες για την καθημερινή διαχείριση δράσεων αυτού του τύπου και, επομένως, θα μας επιτρέψει να διαθέτουμε ένα σωστά ανεπτυγμένο πλαίσιο που θα εξασφαλίζει απρόσκοπτη λειτουργία όταν αρχίσει η εφαρμογή του πολυετούς προγράμματος. Τέλος, είναι ιδιαίτερα σημαντικό να σημειώσουμε ότι η εκ των προτέρων αξιολόγηση, η οποία διεξήχθη ανεξάρτητα, επιβεβαίωσε τη σημασία των στοιχείων αυτών για την αρχιτεκτονική του προτεινόμενου προγράμματος. 10. Η Επιτροπή είναι υπεύθυνη για την υλοποίηση, το συντονισμό, την παρακολούθηση και την αξιολόγηση της δοκιμαστικής δράσης, με σεβασμό της αρχής της συνεργασίας που αποτελεί τη βάση του άρθρου 126 της συνθήκης. Γι'αυτό ακριβώς, όλα τα κράτη μέλη όρισαν τις δομές εκείνες που είναι αρμόδιες για την εκτέλεση της δράσης σε εθνικό επίπεδο, όπως ανέφερε στην πρόταση της και η Επιτροπή. Επιπλέον, προκειμένου να εξασφαλισθεί η ενεργός συμμετοχή των κρατών μελών σε ευρεία κλίμακα από τα πρώτα κιόλας βήματα της δράσης, η Επιτροπή ανέλαβε την πρωτοβουλία να συγκροτήσει ομάδα παρακολούθησης αποτελούμενη από εκπροσώπους διορισμένους από τους αρμόδιους υπουργούς, ενώ συναντήθηκε ξεχωριστά με αντιπροσωπεία από κάθε κράτος μέλος, από τη Νορβηγία και την Ισλανδία προκειμένου να συζητήσει τις εξελίξεις και τις προοπτικές στο συγκεκριμένο τομέα. Οι επαφές αυτές επέτρεψαν την ελεύθερη και σε βάθος ανταλλαγή απόψεων για όλα τα γενικότερα ζητήματα που σχετίζονται με τη συγκεκριμένη δράση, για την υλοποίηση της δοκιμαστικής δράσης καθώς και για τα νομικά και διοικητικά εμπόδια. Τέλος, η Επιτροπή συνέχισε το διάλογο με τις μη κυβερνητικές οργανώσεις νέων και ειδικότερα με το φόρουμ για τη νεολαία. 11. Όσον αφορά, ειδικότερα, τη συνέχεια που θα δοθεί στη δοκιμαστική αυτή δράση, η Επιτροπή έχει ήδη προβλέψει τα απαραίτητα στοιχεία για τη συνεχή αξιολόγηση της δράσης με την προοπτική του πολυετούς προγράμματος. Τα κράτη μέλη και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θα ενημερώνονται τακτικά για τα αποτελέσματα της αξιολόγησης αυτής. Επίσης, η Επιτροπή θα υποβάλει και δεύτερη έκθεση η οποία θα αναφέρεται στην εξέλιξη της εκτέλεσης της δοκιμαστικής δράσης στο εσωτερικό της Κοινότητας και στις τρίτες χώρες. Στα πλαίσια αυτά θα δοθεί ιδιαίτερη προσοχή και στις δραστηριότητες στις τρίτες χώρες, ώστε να είναι δυνατόν να συνεκτιμώνται τα πειράματα που βρίσκονται σε εξέλιξη στο πλαίσιο της δοκιμαστικής δράσης και να υποδεικνύονται ταυτόχρονα προοπτικές ενδεχόμενης ανάπτυξης και τρόποι για τη συμμετοχή των νέων από τις χώρες αυτές. Σε αυτή τη βάση, το εξωτερικό σκέλος που αφορά τις δραστηριότητες στις τρίτες χώρες θα ξεκινήσει αφού διεξαχθεί ειδική αξιολόγηση στο πλαίσιο της δοκιμαστικής δράσης. Η έκθεση αυτή θα διαβιβαστεί στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο. Η Επιτροπή θα λάβει σοβαρότατα υπόψη τις συζητήσεις που θα διεξαχθούν στο πλαίσιο της διαδικασίας συναπόφασης για την πρόταση απόφασης και θα προτείνει, παράρτημα 2 12. 13. ενδεχομένως, τροποποιήσεις στην προ, σή της, ιδίως όσον αφορά τις δραστηριότητες που διεξάγονται στις τρίτες χώρες. Η πρόταση που αποτελεί το αντικείμενο του παρόντος εγγράφου, εφαρμόζει πλήρως τις αρχές που ανέπτυξε η Επιτροπή για τη δεύτερη φάση του προγράμματος SEM 2000 ("Sound and efficient financial management"). Συγκεκριμένα, η προτεινόμενη ενέργεια βασίζεται στα αποτελέσματα μιας εκ των προτέρων αξιολόγησης, τα οποία επισυνάπτονται9, καθώς και στα πρώτα αποτελέσματα από τη δοκιμαστική δράση που βρίσκεται σε εξέλιξη, τα οποία περιλαμβάνονται στην πρώτη ενδιάμεση έκθεση που επισυνάπτεται στο παρόν έγγραφο10. Οι πληροφορίες από τις δύο αυτές πηγές μας οδηγούν στο συμπέρασμα ότι η αρχιτεκτονική του προτεινόμενου προγράμματος στηρίζεται σε γερές νομικές και οικονομικές βάσεις. Η παρούσα πρόταση εντάσσεται, όπως και ολόκληρο το πρόγραμμα "Νεολαία για την Ευρώπη", στο πλαίσιο της άσκησης πολιτικής για τη νεολαία σε κοινοτικό επίπεδο. Χωρίς να θέλουμε να προκαταλάβουμε το με,. λον, η Επιτροπή εκτιμά ότι θα χρειασθεί να αναλυθούν πολύ προσεκτικά οι αλληλεπιδράσεις και οι συνέργειες μεταξύ των δύο προγραμμάτων υπό το πρίσμα μιας ολοκληρωμένης ανάπτυξης της πολιτικής στον τομέα της νεολαίας σε κοινοτικό επίπεδο. 14. Επειδή πρόκειται για μια πρωτοβουλία που εντάσσεται στο πλαίσιο της άσκησης πολιτικής για τη νεολαία, οφείλουμε να διευκρινίσουμε τρία σημεία ώστε να αποφευχθεί κάθε παρερμηνεία: Στο πλαίσιο του προτεινόμενου προγράμματος θα πρέπει να αξιοποιηθούν όλα τα μέσα για τη διευκόλυνση της πρόσβασης των νέων που δυσκολεύονται περισσότερο να συμμετάσχουν -σε κοινοτικό, εθνικό, περιφερειακό ή τοπικό επίπεδο- στα προγράμματα δράσης, σε όλες τις δραστηριότητες του προγράμματος, το οποίο θα πρέπει να τους επιτρέψει να αναδείξουν την αξία τους και τις ικανότητες τους και να αποκτήσουν εμπειρία εκπαιδευτικού χαρακτήρα και, από αυτήν, κάποια ειδίκευση. Αξίζει να επισημάνουμε σχετικά ότι το πρόγραμμα "Νέοι Ευρωπαίοι Πολίτες" δεν είναι ένα ελιτίστικο πρόγραμμα ούτε ένα πρόγραμμα για τους νέους που βρίσκονται σε μειονεκτική θέση ή ένα πρόγραμμα για την καταπολέμηση του αποκλεισμού. Η Επιτροπή, ενισχυμένη στην προσέγγιση της από τα αποτελέσματα της εκ των προτέρων αξιολόγησης, επιμένει στο γεγονός ότι δεν έχει την πρόθεση να αντιμετωπίσει τους νέους που βρίσκονται σε μειονεκτική θέση ως μια αποκομμένη ομάδα - πράγμα που θα ενίσχυε την περιθωριοποίηση τους - αλλά να δημιουργήσει ένα πρόγραμμα ανοικτό σε όλους τους νέους χωρίς όρους και προϋποθέσεις. Η ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία είναι αποτέλεσμα της εκούσιας δέσμευσης και της προσωπικής απόφασης κάθε ενδιαφερομένου νέου. Δεν υποκαθιστά τη στρατιωτική θητεία, ούτε τις εναλλακτικές μορφές θητείας που προβλέπονται, ιδίως για τους αντιρρησίες συνείδησης, ή την υποχρεωτική πολιτική θητεία, που υπάρχουν στα κράτη μέλη και εμπίπτουν στην αποκλειστική τους αρμοδιότητα. Εναπόκειται στις εθνικές νομοθεσίες να καταστήσουν δυνατή την ενδεχόμενη ένταξη των αντιρρησιών συνείδησης στην ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία μετά από σύναψη συμφωνιών μεταξύ Η εκ των προτέρων αξιολόγηση του πολυετούς προγράμματοςγια την ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία των νέων - Έκθεση συνταχθείσα από το Ινστιτούτο Tavistock του Ηνωμένου Βασιλείου- Οκτώβριος 1996 παράρτημα 2 ίο της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας και των διαφόρων κατηγοριών εθνικής πολιτικής θητείας. Οι δραστηριότητες αυτές δεν υποκαθιστούν ενδεχόμενες ή υπάρχουσες αμειβόμενες θέσεις εργασίας. 15. Το παρόν έγγραφο περιλαμβάνει: ανακοίνωση της Επιτροπής στο Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο· πρόταση απόφασης του Συμβουλίου και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για τη θέσπιση κοινοτικού προγράμματος δράσης "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία" και τα παραρτήματα της· * * * Η ανακοίνωση ασχολείται με τα εξής: τι διακυβεύεται με την προτεινόμενη δράση η κοινοτική προστιθέμενη αξία της προτεινόμενης ενέργειας παρουσίαση του προγράμματος "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία". 16. 17. 18. 19. 20. Ι. ΤΙ ΔΙΑΚΥΒΕΥΕΤΑΙ Η συνθήκη για την Ένωση θέλησε να ανοίξει νέα φάση στη διαδικασία μιας διαρκώς στενότερης ένωσης των λαών της Ευρώπης11. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Φλωρεντίας υπογράμμισε πόσο σημαντικό12 είναι να διευκολυνθεί η ένταξη των νέων στον ενεργό βίο και σημείωσε με ενδιαφέρον την ιδέα μιας ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας. Τέλος, πολλές ιδέες για την ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία συξητώνται στη Διακυβερνητική Διάσκεψη στο πλαίσιο της ενίσχυσης της ευρωπαϊκής ιθαγένειας. Είναι αλήθεια ότι οι νέοι δεν θεωρούν την Ευρωπαϊκή Κοινότητα ως κοινό πεπρωμένο που προήλθε από τη θέληση για κοινή ζωή και δράση - πράγμα που ενέχει τον κίνδυνο, μακροπρόθεσμα, να αμφισβητηθούν τα κεκτημένα του ευρωπαϊκού οικοδομήματος. Επίσης, το προσωρινό καθεστώς και η αβεβαιότητα των νέων στις ευρωπαϊκές κοινωνίες επεκτείνονται διαρκώς: οι νέοι δεν περνούν πια με ευκολία από το σχολικό ή πανεπιστημιακό καθεστώς στο σταθερό καθεστώς του μισθωτού. Για δεκάδες χιλιάδες ευρωπαίους νέους σήμερα το μέλλον γίνεται διαρκώς όλο και πιο προβληματικό λόγω των οικονομικών δυσκολιών, του αυξανόμενου ατομικισμού, της επιδείνωσης των ανισοτήτων κ. τ. λ. Αντιθέτως, όμως, οι όυνατόητες κινητοποίησης αυτών των νέων είναι μεγάλες. Σ'αυτά πρέπει να προσθέσουμε ότι οι νέοι σήμερα βρίσκονται μπροστά σε μια θεμελιώδη αντίφαση που προσπαθούν να ξεδιαλύνουν: αποτελούν ταυτόχρονα μια μειοψηφία που είναι η περισσότερο απειλούμενη από τον αποκλεισμό αλλά και μια κοινωνική ομάδα από την οποία αναμένεται να διαχειρισθεί τη λειτουργία και την ε\>ημερία των μελλοντικών κοινωνιών. Πρέπει, συνεπώς, να δοθεί η απάντηση σε μια διπλή πρόκληση: πρέπει, δηλαδή, να ληφθούν κατά το δυνατόν υπόψη οι προσδοκίες των νέων αλλά και οι ανάγκες της κοινωνίας. Υπό αυτό το πρίσμα, η πρωτοτυπία της προτεινόμενης πρωτοβουλίας έγκειται στο γεγονός ότι τείνει να συνδυάσει την ενεργό συμμετοχή των νέων στα κοινά σε ευρωπαϊκό επίπεδο με την απόκτηση προσόντων και δεξιοτήτων που επικυρώνονται σε ευρωπαϊκό επίπεδο, αλλά έγκειται και στην αρωγή προς εταίρους που στηρίζουν και συνοδεύουν τις ενέργειες που αναλαμβάνουν οι νέοι. Οι δημόσιοι φορείς και οι ενώσεις που εμπλέκονται στην ένταξη των νέων στην κοινωνία μπορούν, ως σύνολο, να αποτελέσουν πραγματικούς "κοινωνικούς μοχλούς". 21. Η έννοια της ενεργητικής συμμετοχής στην ευρωπαϊκή κοινωνία δεν μπορεί να περιορίζεται γεωγραφικά και μόνο στο έδαφος της Ευρωπαϊκής Κοινότητας αλλά πρέπει να θεωρείται και σε σχέση με τη διάδραση με πολίτες εκτός των συνόρων της Κοινότητας. Οι τρίτες χώρες θα μπορέσουν έτσι να επωφεληθούν από την τεχνογνα>σία των νέων Ευρωπαίων και αυτοί, με τη σειρά τους, θα μάθουν να γνωρίζουν και να κατανοούν κοινωνικές πραγματικότητες εξίσου αξιόλογες με τη δική τους. Επιπλέον, η συμμετοχή σε μια ενέργεια εκτός Ευρώπης μαζί με άλλους Ευρωπαίους αποτελεί τον καλύτερο τρόπο για να ανακαλύψει ένας νέος την ευρωπαϊκή του ιθαγένεια. Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Κοινότητα - Τίτλος Ι Αρθρο Α Συνθήκη για την Ευρα)παϊκή Κοινότητα - Αρθρο Β εδάφιο 1 22. 23. Για ένα νέο, η έλλειψη πείρας είναι ένα από τα κυριότερα εμπόδια για την ένταξη του στην κοινωνία. Η δυνατότητα που του παρέχεται σύμφωνα με την πρόταση που περιλαμβάνεται σετο παρόν έγγραφο, να ασκήσει κοινωφελή δραστηριότητα σε άλλη χώρα της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, μπορεί να βοηθήσει στη διαδικασία ένταξης του στον ενεργό βίο. Πράγματι, το πρόγραμμα "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία" αποτελεί μια ευκαιρία για ουσιαστική εμπειρία εκπαιδευτικού χαρακτήρα, την οποία μπορεί να αποκτήσει ο καθένας κατά τη διάρκεια της προσωπικής, ή ακόμη και της επαγγελματικής του, διαδρομής: * * * Στο προσωπικό επίπεδο: επιτρέπει στους νέους να μάθουν να είναι κύριοι των αποφάσεων τους, να αναλαμβάνουν ευθύνες, να έχουν κριτικό πνεύμα, να αναπτύσσουν την αυτονομία τους και την ικανότητα τους για επικοινωνία, μέσω διακρατικών εμπειριών που καθιστούν απτή την έννοια Ευρώπη. Στο επίπεδο της ίδιας της κοινωνίας: τους δίδεται η δυνατότητα να συμμετάσχουν ενεργά και έμπρακτα στην οικοδόμηση της ευρωπαϊκής αλληλεγγύης και συνεπώς να ανακαλύψουν, μέσα από την καθημερινή πραγματικότητα, την έννοια της αλληλεξάρτησης των ανθρώπων και του ταυτόχρονου σεβασμού των συλλογικών συμφερόντων μαζί και το προσωπικό συμφέρον, τόσο σε τοπικό όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Ειδικότερα, αξίζει επίσης να επσημανθεί ότι μια κοινοτική δράση όπως η ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία ευνοεί την αλληλοκατανόηση μεταξύ των νέων και του συνόλου των πολιτών πέρα από σύνορα. Σε ό,τι αφορά τη διαπολιτιστική μαθητεία: επιτρέπει στους νέους εθελοντές να κατανοήσουν τον πλούτο και τα όρια των δικών τους παραδόσεων και πολιτισμικών αντιλήψεων, να έρθουν σε επαφή με διαφορετικές πολιτιστικές, οικονομικές πραγματικότητες και να τις κατανοήσουν καλύτερα. Στο πλαίσιο αυτό, ο αγώνας κατά των φυλετικών διακρίσεων και της ξενοφοβίας αποτελεί σημαντική προστιθέμενη αξία της προτεινόμενης δράσης. κοινωνικές και 24. 25. 26. 27. 28. II. Η ΠΡΟΣΤΙΘΕΜΕΝΗ ASIA ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗΣ ΔΡΑΣΗΣ Ο ρόλος της Κοινότητας σε θέματα πολιτικής συνεργασίας στον τομέα της νεολαίας είναι συμπληρωματικός αυτού των κρατών μελών. Η προτεινόμενη προσέγγιση στο πλαίσιο της παρούσας απόφασης βασίζεται στην αρχή της επικουρικότητας που σημαίνει, πάνω από όλα, ενισχυμένη συνεργασία με τις αρμόδιες αρχές σε όλα τα επίπεδα. Θα πάρει συγκεκριμένη μορφή με τη συγκρότηση συνεργασιών εταιρικής μορφής (partnerships), τόσο σε τοπικό όσο και σε διακρατικό επίπεδο, που θα αποτελέσουν τη γέφυρα όχι μόνο μεταξύ των πρωτοβουλιών των κρατών μελών αλλά και μεταξύ των νέων απ'όπου κι αν προέρχονται. Επίσης, όπως επισημαίνεται και στην εκ των προτέρων αξιολόγηση, μια από τις συχνότερα εκφρασθείσες προσδοκίες είναι να συμβάλει το πολυετές πρόγραμμα στην ανάπτυξη πολιτικών για τη νεολαία στα κράτη μέλη. Το πρόγραμμα "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία" αποσκοπεί στην προώθηση της άσκησης στην πράξη της ιδιότητας του πολίτη από τους νέους της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και στην αξιοποίηση της συμβολής τους στην ευρωπαϊκή κοινωνία. Το πρόγραμμα επιδιώκει να γίνει ένα μέσο προβολής και έμπρακτης απόδειξης του τι μπορεί να σημαίνει να είναι κανείς σήμερα νέος πολίτης στη ευρωπαϊκή κοινωνία. Η τοπική διάσταση αποτελεί έναν από τους κύριους άξονες γύρω από τους οποίους διαρθρώνεται η ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία. Η προσπάθεια για να καταστεί ο νέος κύριος της μοίρας του μπορεί να ξεκινήσει μόνο από το τοπικό επίπεδο. Επιπλέον, ξεκινώντας με μια επιτυχημένη εμπειρία σε τοπικό επίπεδο, το όλο εγχείρημα έχει περισσότερες πιθανότητες για αίσια έκβαση, τόσο για το νέο που θα έχει μάθει να γνωρίζει και να κατανοεί καλύτερα τη σχέση του με το περιβάλλον προέλευσης του, όσο και για τις τοπικές κοινωνίες που εμπλέκονται στο εγχείρημα, οι οποίες θα μπορέσουν να επενδύσουν στην κτηθείσα εμπειρία και να ενισχύσουν, ή ακόμα και να διευρύνουν, το πεδίο δράσης. Η προτεινόμενη από την Επιτροπή πρωτοβουλία επιδιώκει την προσέγγιση του τοπικού με το ευρωπαϊκό επίπεδο και επιτρέπει να καταδειχθεί και να κατανοηθεί, με τρόπο πρακτικό, ότι η Ευρώπη αποτελεί ευκαιρία για όλους τους νέους. Προϋποθέτει επίσης ότι η σχέση των νέων με το άμεσο περιβάλλον τους αποτελεί προαπαιτούμενο για ανάπτυξη σε μεγαλύτερη κλίμακα. Όπως φαίνεται και από τα σημεία που ακολουθούν, οι προτεινόμενες από την Επιτροπή πρωτοβουλίες στο πλαίσιο της παρούσας απόφασης αποφέρουν, λόγω τη φύση τους, σαφή προστιθέμενη αξία, σε διάφορα επίπεδα, στις υπάρχουσες και στις υπό δημιουργία ενέργειες, στα διάφορα κράτη μέλη. 29. Από γενικότερη άποψη, επιτρέπουν : την αξιοποίηση των εμπειριών που υπάρχουν στα κράτη μέλη, με την επιπλέον προσθήκη της κοινοτικής διάστασης- την ενθάρρυνση και την υποστήριξη των σχεδίων αυτού του είδους που βρίσκονται σε στάδιο προετοιμασίας σε άλλα κράτη μέλη ή, ακόμη, την παρακίμηση για ανάληψη τέτοιων πρωτοβουλιών στα κράτη μέλη όπου δεν υπάρχουν ακόμη τέτοια σχέδια· την προαγωγή των αξιών της Ευρωπαϊκής Κοινότητας μεταξύ των νέων· 10 την ενθάρρυνση των ανταλλαγών εμπειριών και επαφών, της μετάδοσης καλών πρακτικών και της συνεργασίας μεταξύ όλων εκείνων των συντελεστών που ασχολούνται με την ένταξη των νέων στην κοινωνία· την ανάπτυξη, για τις ενέργειες αυτές, ενός ελάχιστου πλαισίου για την άρση ορισμένων εμποδίων που υφίστανται σε εθνικό επίπεδο και αποτελούν τροχοπέδη στην ανάπτυξη της διακρατικής διάστασης της εθελοντικής υπηρεσίας. την προώθηση της διακρατικής κινητικότητας των νέων συμπληρωματικά προς άλλα κοινοτικά προγράμματα ανταλλαγών. 30. Από ειδικότερη άποψη: Στο επίπεδο των νέων εθελοντών: επιτρέπουν την απόκτηση προσόντων και δεξιοτήτων χάρη σε εμπειρία εκπαιδευτικού χαρακτήρα σε ένα περιβάλλον διαφορετικό από το σύνηθες· τους επιτρέπουν επίσης να ανακαλύψουν, επί τόπου και στην πράξη, την πραγματικότητα μιας υπό ανέγερση ευρωπαϊκής κοινωνίας. Τέλος, η επικύρωση της εμπειρίας αυτής και η προοπτική της συνέχισης της ενισχύουν την προστιθέμενη αξία της κοινοτικής δράσης που προτείνεται στο παρόν έγγραφο. Στο επίπεδο των ενδιαφερομένων: εκτός από τα άμεσα οφέλη που μπορεί να έχουν από τη δράση αυτή και τα πολλαπλασιαστικά της αποτελέσματα, οι προτεινόμενες δραστηριότητες επιτρέπουν χάρη σε διακρατικές εταιρικές συνεργασίες, να γεφυρωθεί, μακροπρόθεσμα, το χάσμα μεταξύ των νέων που ζουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση και με τους νέους τρίτων χωρών. 31. Επίσης, μέσω των πρωτοβουλιών αυτών: αφενός, θα αναπτυχθούν οι δεσμοί μεταξύ των εγχειρημάτων τόσο σε εθνικό όσο και σε κοινοτικό επίπεδο· αφετέρου, θα δοθεί ώθηση στη δημιουργία όχι μόνο εθνικών αλλά και διακρατικών σχεδίων στα οποία νέοι από διάφορες χώρες της Κοινότητας θα συμμετέχουν σε ομαδική εργασία για ένα συγκεκριμένο κοινωφελή στόχο. 32. Υπό αυτό το πρίσμα, τέσσερα είναι τα σημαντικά χαρακτηριστικά του προγράμματος-η συνεργασία εταιρικής μορφής, η επικύρωση, η παρακολούθηση και η κινητικότητα - τα οποία θα συμβάλουν ειδικότερα στην ουσιαστική προστιθέμενη αξία της κοινοτικής δράσης που αποτελεί το αντικείμενο του παρόντος εγγράφου. Συνεργασία εταιρικής μορφής 33. Η αρχή της εταιρικής σχέσης -σύμφωνα με την οποία ο νέος θεωρείται με πλήρη δικαιώματα- αποτελεί ένα από τα κορυφαίας σημασίας χαρακτηριστικά της πρωτοβουλίας που προτείνεται στο έγγραφο αυτό: οι συνεργασίες εταιρικής μορφής σε τοπικό επίπεδο εντός των σχεδίων υποδοχής και αποστολής μεταξύ διαφόρων συντελεστών με κοινό σημείο αναφοράς τις ανάγκες που τα σχέδια επιδιώκουν να ικανοποιήσουν (ενώσεων νέων, συλλόγωνγια την προστασία του περιβάλλοντος,την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς, την κατάρτιση, την πληροφόρηση κ. ,τ. λ. , κατοίκων μιας πόλης ή ενός χωριού, οργάνων της τοπικής αυτοδιοίκησης, εθνικών 11 διοικήσεων)· τριμερείς συνεργασίες εταιρικής μορφής σε διακρατικό επίπεδο μεταξύ των εθελοντών νέων, των σχεδίων υποδοχής και των σχεδίων αποστολής. 34. Εξάλλου, το πρόγραμμα δράσης "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία" μπορεί να οδηγήσει στη σύναψη νέων σχέσεων μεταξύ εταίρων από διαφορετικούς χώρους, οι οποίοι θα μάθουν έτσι να εργάζονται μαζί. Για το θέμα αυτό, η εκ των προτέρων αξιολόγηση υπογραμμίζει ότι υπάρχουν διάσπαρτα σε ολόκληρη την Ευρώπη σχέδια τοπικής ανάπτυξης, οργανώσεων νέων, κοινοτήτων, νέων κοινωνικών κινημάτων καθώς και διάφορες ενέργειες αλληλεγγύης. Πλην όμως, όλες αυτές οι πρωτοβουλίες σπάνια συνδέονται μεταξύ τους και μερικές φορές μάλιστα ανταγωνίζονται η μια την άλλη. Κατ'αυτόν τον τρόπο, η δυναμική που εμπεριέχεται στις ενέργειες της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας μπορεί να έχει αλυσιδωτές επιδράσεις σε διάφορα επίπεδα: οι σύλλογοι, οι οργανισμοί, η τοπική αυτοδιοίκηση και τα ιδρύματα που συνεργάζονται με εταιρική σχέση μπορούν να συνεχίσουν τη συνεργασία τους σε άλλα σχέδια. Μια ενέργεια στα πλαίσια της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας η οποία αποδεικνύεται ενδιαφέρουσα, μπορεί να οδηγήσει στη δημιουργία άλλων παρόμοιων πρωτοβουλιών στις κοντινές περιοχές. Μπορεί επίσης να γίνει η αφορμή για επαγγελματικές δραστηριότητες στο χώρο που • αξιοποιείται από τους εθελοντές ή σε κοντινούς χώρους· οι τοπικές πρωτοβουλίες θα έχουν την ευκαιρία για διακρατικές επαφές με παρόμοιες πρωτοβουλίες σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Τόσο τα σχέδια υποδοχής όσο και τα σχέδια αποστολής θα επωφεληθούν έτσι από τη μετάδοση των καλών πρακτικών, πράγμα που μπορεί να οδηγήσει στη δημιουργία δικτύων σχεδίων που βασίζονται σε ανάλογες προσεγγίσεις προς όφελος ενδιαφερομένων πληθυσμών· των η συμμετοχή στο πρόγραμμα "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία" θα ενισχύσει την προβολή των σχεδίων αυτών και θα αξιοποιήσει το έργο και τις πρωτοβουλίες τους, ενώ θα τους δώσει και την ευκαιρία να ανακαλύψουν τις δυνατότητες μάθησης που εμπεριέχουν οι ενέργειες τους για τους νέους, δυνατότητες από τις οποίες μπορούν να επωφεληθούν και άλλοι νέοι από το άμεσο περιβάλλον ή από άλλα. μέρη. Η συμμετοχή αυτή θα κάνει γνωστό τον τόπο σε ευρύτερους κύκλους και θα καταδείξει το δυναμισμό του. Το πρόγραμμα θα δώσει έτσι στα σχέδια την εμπειρία της διεθνούς διάστασης. 35. Πρέπει, τέλος, να υπογραμμισθεί ότι η αρχή της εταιρικής σχέσης - σε τοπικό, περιφερειακό, εθνικό αλλά και διακρατικό επίπεδο - δεν σταματά με αυτήν καθεαυτήν τη δραστηριότητα της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας, αλλά επεκτείνεται πέρα από αυτήν συνοδεύοντας το νέο στη συνέχιση της δραστηριότητας αυτής, στην αξιοποίηση της εκπαιδευτικής του εμπειρίας και στη διαδικασία της ένταξης του στην κοινωνία. Επικύρωση και παρακολούθηση 36. Απαραίτητες προϋποθέσεις για να επιτευχθούν οι στόχοι του προτεινόμενου στο παρόν έγγραφο προγράμματος και να προκύψουν τα αναμενόμενα παρεπόμενα αποτελέσματα είναι η αναγνώριση της εθελοντικής υπηρεσίας των νέων και η επικύρωση των προσόντων που αποκτούν αυτοί. Δεν πρόκειται, στο πλαίσιο αυτό, 12 για την απλή απονομή διπλωμάτων αλλά είναι σημαντικό για την Ευρωπαϊκή Κοινότητα, να προβληθεί η ευρωπαϊκή διάσταση του προγράμματος και να μπορέσουν οι νέοι να αξιοποιήσουν την πείρα τους στο βιογραφικό τους σημείωμα. Όπως δείχνει και η εκ των προτέρων αξιολόγηση, αυτή η αναγνώριση και η προβολή αυτή είναι πολύ σημαντικές για πολλούς συμμετέχοντες. Η Επιτροπή προτείνει λοιπόν να οργανωθεί μια διαδικασία ευρωπαϊκής επικύρωσης σε συνεργασία με τα κράτη μέλη. Οι δραστηριότητες ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας που προωθεί η παρούσα πρόταση, προσφέρουν εύφορο έδαφος για την ανάπτυξη της πρωτοβουλίας: είναι κατάλληλες για την καλλιέργεια του επιχειρηματικού πνεύματος τόσο στον τομέα των κοινωνικών σχεδίων όσο και των σχεδίων με χαρακτήρα περισσότερο οικονομικό ενώ μπορεί να οδηγήσουν ακόμη και στη δημιουργία επιχειρήσεων. Ένα κοινοτικό πρόγραμμα, όπως το "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία", το οποίο αποσκοπεί στην υποβοήθηση της ένταξης των νέων στον ενεργό βίο, δεν μπορεί να σταματήσει τη στιγμή που τα αποτελέσματα της λειτουργίας του θα δίνουν καρπούς. Θα πρέπει, συνεπώς, να ληφθεί υπόψη η συνέχεια της εμπειρίας των νέων εθελοντών. Στο επίπεδο της ένταξης των νέων στην ενεργό βίο, προβλέπεται μια πρωτότυπη προσέγγιση. Θα πρέπει να προβλεφθούν ειδικές ρυθμίσεις για την υποστήριξη των νέων που, μετά το τέλος της εθελοντικής υπηρεσίας, αναζητούν απασχόληση, προτίθενται να δημιουργήσουν νέες οικονομικές δραστηριότητες ή αναζητούν τη θέση τους στα εκπαιδευτικά συστήματα και τα συστήματα επαγγελματικής κατάρτισης. Υπό αυτό το πρίσμα, οι εταίροι - στο επίπεδο της υποδοχής και/ή της αποστολής - θα μπορούσαν να συμβάλλουν στη συνοδεία των νέων. Η συνοδεία αυτή - είτε την αναλαμβάνει κάποιο άτομο, είτε κάποια επιχείρηση, είτε κάποιος σύλλογος - θα επιδιώκει να βοηθά τους νέους που επιθυμούν να αναλάβουν κάποια πρωτοβουλία να επιλύσουν τα προβλήματα που εμποδίζουν τα σχέδια τους. Η ανθρώπινη συνδρομή και η διοικητική υποστήριξη προς τα σχέδια αποτελούν τις πλέον άμεσες μορφές συνοδευτικής δράσης. Συχνά αρκεί μια πληροφορία, μια επαφή με ένα νέο εταίρο, για να αλλάξει η εικόνα για ένα περιβάλλον που μέχρι τότε ήταν εχθρικό προς την πρωτοβουλία. Εξάλλου, η Επιτροπή εκτιμά ότι πρέπει να αναπτυχθεί, όσο αυτό είναι δυνατό, η συμπληρωματικότητα μεταξύ των ενεργειών που υποστηρίζονται από το πρόγραμμα και των τοπικών πρωτοβουλιών για την απασχόληση. Αυτές οι τελευταίες θα μπορούσαν, για παράδειγμα, να προσφέρουν νέες δυνατότητες στις οποίες, θα μπορούσαν οι νέοι που έχουν ολοκληρώσει την εθελοντική τους υπηρεσία να αξιοποιήσουν την πείρα που έχουν αποκτήσει. Πρόκειται για μια επένδυση στο μέλλον που, σε αρκετές περιπτώσεις, θα αποτελέσει ένα μέσο για τη δρομολόγηση μιας μακροπρόθεσμης διαδικασίας ένταξης. 37. 38. 39. 40. Κινητικότητα 41. Το έγγραφο εργασίας της Επιτροπής "Προσανατολισμοί για την ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία των νέων" περιγράφει στο σημείο II ορισμένα εμπόδια διοικητικής και νομικής φύσης που υπάρχουν για τη συμμετοχή των νέων. Το πολυετές πρόγραμμα που αποτελεί αντικείμενο της παρούσας πρότασης απόφασης βασίζεται στο άρθρο 126 της συνθήκης για την ΕΚ που αποκλείει κάθε εναρμόνιση στον τομέα αυτό και δεν μπορεί, συνεπώς, να επιλύσει τα προβλήματα που θέτουν τα διάφορα εμπόδια που αποτελούν τροχοπέδη για την ανάπτυξη της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας σε διακρατικό επίπεδο. Η λύση των προβλημάτων αυτών 13 εμπίπτει κυρίως στην αρμοδιότητα των κρατών μελών. Εξάλλου, το πράσινο βιβλίο της Επιτροπής "Εκπαίδευση, κατάρτιση, έρευνα: τα εμπόδια στη διακρατική κινητικότητα" αναμένεται να προωθήσει και να τροφοδοτήσει το διάλογο για την ελεύθερη κυκλοφορία των εθελοντών. Οι συζητήσεις σε βάθος για τις διάφορες πτυχές των προβλημάτων που τίθενται σχετικά με το δικαίωμα παραμονής, την κοινωνική προστασία και τις υποχρεωτικές κρατήσεις στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας, και ειδικότερα οι διμερείς συνομιλίες που οργανώνονται από την Επιτροπή με τις αντιπροσωπείες των κρατών μελών, δείχνει ότι στις περισσότερεςπεριπτώσεις μπορούν να ληφθούν διοικητικά μέτρα από τα κράτη μέλη προκειμένου να ξεπερασθούν ορισμένα από τα εμπόδια αυτά και να επιτραπεί η πρόσβαση του μεγαλύτερου δυνατού αριθμού νέων στην ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία. Σε αυτό το πνεύμα, η Επιτροπή θέλησε να κάνει ένα ρεαλιστικό και προοδευτικό βήμα, διατυπώνοντας το ψήφισμα που επισυνάπτεται ως παράρτημα στην πρόταση απόφασης. Στο εν λόγω σχέδιο ψηφίσματος προβλέπεται ισχυρή δέσμευση εκ μέρους τα)ν κρατών μελών. Από τα κεφάλαια που προηγούνται είναι εμφανές ότι η ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία των νέων είναι ένα εκπαιδευτικό σχέδιο που έχει ως σκοπό να συμβάλει στην προσωπική εξέλιξη των νέων εθελοντών μέσω της συμμετοχής τους σε δραστηριότητες ωφέλιμες για την τοπική κοινωνία. Η ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία δεν μπορεί, συνεπώς, σε καμία περίπτωση να εξομοιωθεί με αμειβόμενη απασχόληση. Αυτό σημαίνει, επίσης, ότι η σχέση εθελοντή/σχεδίου υποδοχής δεν μπορεί σε καμία περίπτωση να εξομοιωθεί με τη σχέση εργαζόμενου/εργοδότη. Το πρόγραμμα, τέλος, όπως προτείνεται στο παρόν έγγραφο, εξασφαλίζει ότι δεν υπάρχει περίπτωση οι νέοι εθελοντές να επιβαρύνουν οικονομικά τη χώρα υποδοχής. Η Επιτροπή, εξάλλου, προβλέπει σχετικά τη σύναψη συμφωνιών στον τομέα της ασφάλισης ώστε να αποφευχθεί οποιαδήποτε παρέκκλιση και εξασφαλισθεί η κοινωνική κάλυψη όλων των εθελοντών νέων που συμμετέχουν στο πρόγραμμα. Σε αυτή τη βάση, τα κράτη μέλη θα πρέπει να προβλέψουν τις διοικητικές και νομοθετικές διατάξεις αναγνωρίζοντας την ιδιατερότητα των εθελοντών νέων που συμμετέχουν στο πρόγραμμα "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία". Διάφορες λύσεις έχουν ήδη δοκιμασθεί σε ορισμένα κράτη μέλη. Η ανταλλαγή εμπειριών και καλών πρακτικών, την οποία επιδιώκει να ενθαρρύνει το πρόγραμμα, μπορεί να πραγματοποιηθεί και σε αυτό το επίπεδο προς όφελος των νέων. Η Επιτροπή εκτιμά ότι οι υπήκοοι τρίτων χωρών που διαμένουν νόμιμα σε κάποιο κράτος μέλος πρέπει να μπορούν να έχουν την ίδια ευχέρεια κινητικότητας με τους υπηκόους των κρατών μελών, ακόμα κι αν χρειασθεί να γίνουν ειδικές ρυθμίσεις, ιδίως όσον αφορά την κοινωνική ασφάλιση και το δικαίωμα παραμονής. 42. 43. 44. 45. Συνεργασία με τις τρίτες χώρες 46. Η συνεργασία με τις τρίτες χώρες θα αφορά, πρώτα απ'όλα τις χώρες με τις οποίες η Κοινότητα έχει συνάψει συμφωνίες σύνδεσης. Η επέκταση της εθελοντικής υπηρεσίας σε εξωτερικές ενέργειες θα γίνει προοδευτικά και με βάση ειδική αξιολόγηση. Η ανάπτυξη της θα διαφέρει ανάλογα με τις γεωγραφικές περιοχές. Γενικά, διακρίνονται τέσσερις κατηγορίες: 1 ) 2) 3) Οι συνδεδεμένες χώρες και οι υποψήφιες προς ένταξη χώρες Οι τρίτες μεσογειακές χώρες Οι αναπτυσσόμενες χώρες: ΑΚΕ, χώρες της Ασίας και της Αατινικής Αμερικής 14 47. 48. 49. 4) Οι άλλες χώρες: Κοινοπολιτεία των Ανεξάρτητων Κρατών, μη συνδεδεμένες ΧΚΑΕ, Νότιος Αφρική, πρώην Γιουγκοσλαβία. Σε ό,τι αφορά την πρώτη κατηγορία, οι ευρωπαϊκές συμφωνίες ή τα σχετικά συμπληρωματικά πρωτόκολλα που έχουν υπογραφεί με τις συνδεδεμένες χώρες καθιερώνουν την αρχή της συμμετοχής των χωρών αυτών στα κοινοτικά προγράμματα που έχουν νομική βάση. Οι χώρες που το επιθυμούν θα μπορούν έτσι να συμμετάσχουν με βάση τους όρους που καθορίζονται στις συμφωνίες σύνδεσης. Σε ό,τι αφορά τις τρίτες χώρες της Μεσογείου, οι ανταλλαγές νέων συμπεριλαμβάνονταιήδη στον κανονισμό "MEDA" και στη δήλωση της Βαρκελώνης. Σε ό,τι αφορά τις λοιπές χώρες, η ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία θα μπορούσε να εξετασθεί ξεχωριστά για κάθε περίπτωση σε συνάρτηση με τις ιδιαίτερες πολιτικές συνθήκες που επικρατούν στην κάθε χώρα. Υπάρχουν οργανώσεις ευρωπαίων νέων και διάφοροι σύλλογοι που δραστηριοποιούνται ήδη στη Νότιο Αφρική, στην πρώην Γιουγκοσλαβία και στις χώρες που είναι επιλέξιμες για τα προγράμματα PHARE και TACIS, καθώς και στις χώρες της Ασίας και της Λατινικής Αμερικής και στις χώρες ΑΚΕ. 15 II. ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 50. 51. 52. 53. 54. Η Επιτροπή προτείνει την έγκριση από το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο απόφασης, βάσει του άρθρου 126 της συνθήκης, για τη θέσπιση του πολυετούς προγράμματος "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία". Η πρόταση αποσκοπεί στην προοδευτική και προγραμματισμενηαναπτυξη του προγράμματος προκειμένου να εξασφαλισθεί η ποιότητα και οι μακροπρόθεσμες ποσοτικές του συνέπειες. Στο στάδιο αυτό, η πρόταση δεν υπεισέρχεται στις λεπτομέρειες λειτουργίας αλλά διαμορφώνει το πλαίσιο για την ευελιξία που είναι απαραίτητη ώστε το πρόγραμμα να είναι κοντά στην πραγματικότητα των νέων και των διαφόρων άλλων εταίρων. Από την άποψη αυτή, καλό είναι να υπογραμμισθεί ότι η υλοποίηση του προγράμματος θα πρέπει να γίνει βάσει των διδαγμάτων της δοκιμαστικής δράσης και της ανάλυσης της εκ των προτέρων αξιολόγησης. Εξάλλου, όπως επισημαίνεται στα πρώτα συμπεράσματα της ενδιάμεσης έκθεσης για τη δοκιμαστική δράση που επισυνάπτεται στο παρόν έγγραφο, η εμπειρία δείχνει ότι η υλοποίηση πρέπει να είναι αποκεντρωμένη και να κινηθεί από τη βάση προς την κορυφή (bottom up) προκειμένου να ανταποκριθεί στις ανάγκες των εκάστοτε συντελεστών. Όπως υπογραμμίζεται στην εκ των προτέρων αξιολόγηση, ένα πρόγραμμα επικεντρωμένο στην προσωπική εξέλιξη συνεπάγεται μια εξατομικευμένη προσέγγιση: οι ατομικές επιλογές πρέπει να υποστηριχθούν από μια διαδικασία που θα επιτρέπει το συνδυασμό των αναγκών των νέων, των δραστηριοτήτων της εθελοντικής υπηρεσίας και των αναγκών των σχεδίων. Η διαπίστωση αυτή επιβεβαιώνεται και από την εμπειριστής δοκιμαστικής δράσης. Αυτός είναι, επίσης, ο λόγος που το πρόγραμμα, ευθυγραμμιζόμενο με την ανάλυση της εκ των προτέρων αξιολόγησης και ενισχυμένο από τα πρώτα αποτελέσματα της δοκιμαστικής δράσης, είναι διαρθρωμένο κατά τρόπον ώστε να μπορεί να ανταποκριθεί στις ατομικές ανάγκες των νέων: προβλέπει διάφορες μορφές εθελοντικής υπηρεσίας, με διάφορες διάρκειες και τη δυνατότητα συνδυασμού διαφόρων παιδαγωγικών επιλογών (άρθρα 1 και 2 της πρότασης απόφασης). Τα πέντε σκέλη του προγράμματος (παράρτημα της πρότασης απόφασης) έχουν συνεπώς σχεδιασθεί με ενιαίο τρόπο και αποτελούν ένα σύνολο και όχι μια άθροιση μεμονωμένων ενεργειών ή παρεμβάσεων. Οι δραστηριότητες της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας, που πραγματοποιούνται στο εσωτερικό της Κοινότητας με τη συμμετοχή νέων (κατά κανόνα 18 έως 25 ετών) που διαμένουν στην Κοινότητα, αποτελούν τον πυρήνα του προγράμματος. Οι δραστηριότητες μεγάλης διάρκειας αποτελούν το σημαντικότερο κομμάτι του προγράμματος. Συμπληρώνονται από δραστηριότητες σύντομης διάρκειας που επιτρέπουν να διευρυνθεί η πρόσβαση σ'αυτό το είδος δραστηριότητας και να εξοικειωθούν οι νέοι με τις δυνατότητες που παρέχουν οι δραστηριότητες αυτές. Εξάλλου, θα διοργανωθούν και δραστηριότητες μεγάλης και σύντομης διάρκειας στις τρίτες χώρες με τις οποίες η Κοινότητα έχει συνάψει συμφωνίες σύνδεσης και συνεργασίας. Οι δραστηριότητες αυτές θα αναπτυχθούν προοδευτικά. Τέλος, προτείνονται 3 άλλα είδη παρέμβασης: ενισχύσεις στα καινοτομικά δίκτυα προκειμένου να καλυφθούν, με τον καλύτερο δυνατό τρόπο, οι σύγχρονες απαιτήσεις των νέων· ενθάρρυνση της ανάληψης πρωτοβουλιών και του επιχειρηματικού πνεύματος, ώστε να υποστηριχθεί η αξιοποίηση της αποκτηθείσας εμπειρίας· συμπληρωματικά μέτρα που αποσκοπούν στην ανάπτυξη της ποιότητας και της ευρωπαϊκής διάστασης του συνόλου των δραστηριοτήτων του προγράμματος. 16 55. Τέλος, βάσει των ενεργειών της Επιτροπής στους τομείς της εκπαίδευσης, της κατάρτισης και της νεολαίας αλλά και βάσει της ανάλυσης και των συστάσεων της εκ των προτέρων αξιολόγησης και των πρώτων αποτελεσμάτων που προέκυψαν από τη δοκιμαστική δράση, η Επιτροπή προτείνει θετικές ενέργειες για τη διευκόλυνση της συμμετοχής των νέων που συναντούν τις περισσότερες δυσκολίες, για πολιτιστικούς, κοινωνικούς, οικονομικούς, σωματικούς ή γεωγραφικούς λόγους, ως προς τη συμμετοχή τους σε προγράμματα δράσης που διεξάγονται τόσο σε κοινοτικό επίπεδο όσο και σε εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο. Προτείνει επίσης να καταβληθούν οι απαραίτητες προσπάθειες για να εξασφαλισθεί ότι το πρόγραμμα δεν αναπαράγει ούτε ενισχύει τις ανισότητες μεταξύ ανδρών και γυναικών (άρθρα 1 και 4 της πρότασης απόφασης). Η δοκιμαστική δράση, εξάλλου, επιβεβαιώνει και την ανάγκη ύπαρξης αποκεντρωμένων δομών μέσα από τις οποίες θα μπορεί να αναπτυχθεί μια κοινή προσέγγιση. Υπό αυτό το πρίσμα, τα κράτη μέλη είχαν τη δυνατότητα να προτείνουν δομές στις οποίες ανετέθη η εφαρμογή του αποκεντρωμένου σκέλους της εν λόγω δοκιμαστικής δράσης. Επιπλέον, όσον αφορά πάντοτε τη συνεργασία με τα κράτη μέλη, η δοκιμαστική δράση αποσαφήνισε και τα μέτρα που θα πρέπει να ληφθούν για την άρση των εμποδίων που αποτελούν τροχοπέδη για την κινητικότητα των νέων εθελοντών (άρθρο 7 της πρότασης απόφασης και του σχεδίου ψηφίσματος του Συμβουλίου που επισυνάπτονται). 56. Σε ό,τι αφορά τις χρηματοπιστωτικές πτυχές, θα εφαρμοσθεί η συγχρηματοδότηση. Δημόσιοι και ιδιωτικοί φορείς σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Κοινότητας καθώς και σε εθνικό, περιφερειακό ή τοπικό επίπεδο θα κληθούν για να συνεισφέρουν οικονομικά στη χορήγηση αποτελεσματικής ενίσχυσης ως συμπλήρωμα της κοινοτικής βοήθειας. ΣΚΕΛΟΣ 1: ΕΝΔΟΚΟΙΝΟΤΙΚΟ 57. 58. Το σκέλος αυτό αφορά την υποστήριξη δραστηριοτήτων ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας που πραγματοποιούνται στο εσωτερικό της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, από νέους που διαμένουν εντός της Κοινότητας. Από τη δοκιμαστική δράση φάνηκε πολύ γρήγορα ότι μόνον οι μεγάλης διάρκειας δραστηριότητες δεν αρκούσαν για να ανταποκριθούν στις ανάγκες και στους περιορισμούς των διαφόρων ομάδων στόχων και ειδικότερα εκείνων οι οποίες δεν είχαν καθόλου ή είχαν ελάχιστη εμπειρία σε διακρατικές συνεργασίες και/ή δεν έχουν τη δυνατότητα να δεσμευτούν σε δραστηριότητες μεγαλύτερης διάρκειας. Επιπλέον,. τα αποτελέσματα της εκ των προτέρων αξιολόγησης, η οποία συνεκτιμά, συγκεκριμένα, τα αποτελέσματα των κοινοτικών ενεργειών στον τομέα της εκπαίδευσης, της κατάρτισης και της νεολαίας ενισχύουν αυτήν τη διαπίστωση και δείχνουν ότι είναι σημαντικό να προβλεφθεί και η στήριξη δραστηριοτήτων σύντομης διάρκειας. Γι'αυτό η Επιτροπή συμπεριέλαβε την ενίσχυση δραστηριοτήτων σύντομης διάρκειας στο παρόν σκέλος. Οι δραστηριότητες αυτές θα επιτρέψουν στους νέους να εξοικειωθούν με τις δραστηριότητες ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας και να ανακαλύψουν τις ευκαιρίες που τους προσφέρουν αυτές καθώς και τον αντίκτυπο τους. Επιπλέον, θα ενθαρρύνεται η πρόσβαση στη δράση ενός κοινού το οποίο συνήθως δεν έχει πρόσβαση λόγω των καθημερινών του ασχολιών ή της κοινωνικής και οικονομικής κατάστασης του: στους νέους, κυρίους εκείνους που συναντούν τις περισσότερες δυσκολίες και που δεν είχαν ποτέ μια ευρωπαϊκή εμπειρία, οι δραστηριότητες αυτές θα δώσουν την ευκαιρία για μια πρώτη επαφή και θα αποτελέσουν 17 ενδεχομένως ένα πρώτο βήμα για ευρωπαϊκές δραστηριότητες μεγαλύτερης διάρκειας· στους νέους που δεν έχουν τη δυνατότητα για οικογενειακούς λόγους, για λόγους υγείας ή λόγω έλλειψης υλικών μέσων να συμμετάσχουν σε ενέργειες μεγαλύτερης διάρκειας, θα τους δώσουν την ευκαιρία να συμμετάσχουν στα κοινά ως υπεύθυνοι πολίτες και να τους αναγνωρισθεί η συμμετοχή αυτή. 59. 60. 61. Τέλος, θα επιτρέψουν σε τοπικά σχέδια που δεν διαθέτουν καθόλου ή διαθέτουν ελάχιστη ευρωπαϊκή εμπειρία, να θέσουν τις βάσεις για διακρατική δράση μεγαλύτερης διάρκειας. Αντίθετα με τις δραστηριότητες μεγάλης διάρκειας, οι δραστηριότητες σύντομης διάρκειας θα μπορούν να υποστηριχθούν από σχέδια για ομάδες νέων, χωρίς να αποκλείεται ωστόσο η δυνατότητα να υποστηριχθεί κάποια προσωπική πρωτοβουλία, ιδίως για ενέργειες που υπερβαίνουν σε διάρκεια τον ένα μήνα. Επειδή πρόκειται για δραστηριότητες σύντομης διάρκειας, η ζωή στο πλαίσιο μιας πολυπολιτισμικής ομάδας συνιστά, πράγματι, σημαντικό εφαλτήριο για την προώθηση της διαπολιτισμικής μαθητείας ενώ μπορεί να αποτελέσει και βοήθημα -ως ομάδα με ισότιμα μέλη- για τους νέους που δεν έχουν ποτέ συμμετάσχει σε μια διακρατική δραστηριότητα και ακόμα περισσότερο για τους νέους που συναντούν δυσκολίες. Το παιδαγωγικό σχέδιο που αποτελεί τη βάση των δραστηριοτήτων της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας προϋποθέτει προετοιμασία και πλαισίωση των νέων εθελοντών, ώστε να διευκολυνθεί η ένταξη τους στα σχέδια. Σε ό,τι αφορά ειδικότερα τα σχέδια μακράς διάρκειας, θα χρειασθεί να προβλεφθούν συγκεκριμένες ενέργειεςοι οποίες συνενώνουν τους νέους εθελοντές και αποσκοπούν στην ενίσχυση της ευρα^παϊκής διάστασης των δραστηριοτήτων και στην ενθάρρυνση, ειδικότερα, της εκμάθησης γλωσσών και της διαπολιτιστικής μάθησης. Όπως αναφέρεται και στην πρώτη ενδιάμεση έκθεση της δοκιμαστικής δράσης, έχουν ήδη ξεκινήσει δραστηριότητες προετοιμασίας και πλαισίωσης στο πλαίσιο της δοκιμαστικής δράσης. 62. Σε ό,τι αφορά τη συνέχεια μετά το τέλος της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας, θα πρέπει να προβλεφθούν παρεμβάσεις που θα βοηθήσουν τους νέους εθελοντές να διατυπώσουν και να αποσαφηνίσουν το προσωπικό τους σχέδιο σε πιο μακροπρόθεσμη βάση. ΣΚΕΛΟΣ 2 - ΤΡΙΤΕΣ ΧΩΡΕΣ 63. Οι δραστηριότητες που προτείνονται στο δεύτερο σκέλος είναι δραστηριότητες εθελοντικής υπηρεσίας που πραγματοποιούνται από νέους της Κοινότητας σε τρίτες χώρες. Οι δραστηριότητες του σκέλους αυτού, που απαντά στους γενικούς στόχους του προγράμματος, στοχεύουν στην προοδευτική ανάπτυξη της συνεργασίας με τις τρίτες χώρες με άξονες, και σε αυτήν την περίπτωση, τη διαπολιτιστική μαθητεία και τη συνεργασία μεταξύ των νέων, την κατανόηση, την ανταλλαγή ιδεών και την ειρήνη μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και των τρίτων χωρών, την καλύτερη γνώση και επίγνωση εκ μέρους των νέων της Ευρωπαϊκής Κοινότητας της πραγματικότητας στις τρίτες χώρες, την ανακάλυψη και κατανόηση από τους νέους της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και τους νέους των τρίτων χωρών των αντίστοιχων αξιών και του πολιτιστικού και κοινωνικού πλούτου των χωρών τους, τη διαφοροποίηση των 18 συνεργασιών εταιρικής μορφής μεταξύ των ευρωπαϊκών σχεδίων και των τρίτων χωρών αλλά και τη διαπεριφερειακή συνεργασία μέσα στις ίδιες τις χώρες· 64. Δεδομένης της πολυπλοκότητας του καλυπτόμενου πεδίου και της περιορισμένης εμπειρίας σε σχέση με το ενδοκοινοτικό σκέλος, η Επιτροπή προτείνει να υπάρξει μια ρεαλιστική και σταδιακή εξέλιξη. Τα διδάγματα σχετικά με την ανάπτυξη αυτού του εξωτερικού σκέλους θα παρουσιαστούν στο πλαίσιο ειδικής αξιολόγησης μετά το πέρας της δοκιμαστικής δράσης. Σε αυτή τη βάση θα αναπτυχθούν, σε πρώτη φάση, δραστηριότητες σύντομης διάρκειας και ενέργειες για την υποστήριξη πρωτοβουλιών που έχουν στόχο να θέσουν τις βάσεις για την ουσιαστικότερη ανάπτυξη των δραστηριοτήτων μακράς διάρκειας. Οι ιδιαιτερότητες των δραστηριοτήτων αυτών θα πρέπει να ληφθούν υπόψη εντελώς συγκεκριμένα στο πλαίσιο της συνεχούς αξιολόγησης του πργράμματοςπου αναφέρεται στο σημείο 85. 65. Τέλος, οι παρατηρήσεις στα σημεία 59 και 60 ανωτέρω, σχετικά με την προετοιμασία και πλαισίωση των νέων εθελοντών, επιβάλλονται εξίσου για τις δραστηριότητες στις τρίτες χώρες. ΣΚΕΛΟΣ 3 ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ 66. 67. Από την ανταπόκριση στια διάφορες προσκλήσεις εκδήλωσης ενδιαφέροντοςκαι από τις πολυάριθμες διμερείς επαφές της Επιτροπής με τα ενδεχόμενα πειραματικά δίκτυα και τους ευρωπαϊκούς οργανισμούς εθελοντικής υπηρεσίας στο πλαίσιο της δοκιμαστικής δράσης, φαίνεται ότι είναι απαραίτητο να προτιμηθεί μια μακροπρόθεσμη προσέγγιση για να ευνοηθεί η διαφοροποίηση των δραστηριοτήτων προκειμένου να ανταποκρίνονται αυτές κατά τον καλύτερο τρόπο στις σύγχρονες απαιτήσεις των νέων. Αυτό αφορά τόσο το άνοιγμα στην ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία των δικτύων που δραστηριοποιούνται σε διάφορους τομείς σχετικούς με την κοινωνική ανάπτυξη όσο και το άνοιγμα των υφιστάμενων δικτύων οργανισμών εθελοντικής υπηρεσίας σε νέες προσεγγίσεις του συγκεκριμένου θέματος. Η σημασία της διαφοροποίησης και του ανοίγματος αυτού επισημαίνεται και στην έκθεση της εκ των προτέρων αξιολόγησης. Το σκέλος αυτό αφορά τόσο τις ενδοκοινοτικές δραστηριότητες όσο και τις δραστηριότητες στις τρίτες χώρες και εμπνέεται από αυτά τα διδάγματα. Σκοπός του είναι να ενθαρρυνθεί το άνοιγμα εν ενεργεία δικτύων που λειτουργούν σε πολλούς τομείς σχετικούς με την ανάπτυξη της κοινωνίας, στην ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία· η ενθάρρυνση των προσπαθειών για το άνοιγμα των οργανώσεων εθελοντικής υπηρεσίας και η συμμετοχή στο πρόγραμμα ορισμένων ομάδων-φορέων αξιών στις οποίες οι ίδιοι οι νέοι δίνουν προτεραιότητα. Οι διατάξεις συνεχούς αξιολόγησης που θα ενσωματωθούν μέσα σε καθένα από τα δίκτυα αυτά, θα συμβάλλουν επίσης στην προσαρμογή του προγράμματος και το συντονισμό του με τα σύγχρονα αιτήματα των νέων. ΣΚΕΛΟΣ 4 ΣΤΗΡΙΞΗ ΤΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΥ ΠΝΕΥΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ 68. Πολύ σύντομα έγινε αντιληπτό, στο πλαίσιο της δοκιμαστικής δράσης, ότι οι αρχές των κρατών μελών και οι εκάστοτε υπεύθυνοι εκτέλεσης θεωρούν ότι αυτή η πτυχή είναι μια από τις χαρακτηριστικότερες περιπτώσεις προστιθέμενης αξίας της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας. Στο πλαίσιο της δοκιμαστικής δράσης δημιουργήθηκαν μηχανισμοί για να δοκιμαστούν οι τρόποι εφαρμογής, κατέστη ωστόσο σαφές ότι τόσο η ευρωπαϊκή επικύρωση όσο και η παρακολούθηση της εξέλιξης των νέων μετά το πέρας της εργασίας τους απαιτούν μακροπρόθεσμη προσέγγιση και ένα σαφές νομικό πλαίσιο το οποίο προϋποθέτει τη συνεργασία των 19 κρατών μελών. Γι'αυτό ακριβώς η Επιτροπή επέμενε να προβλεφθεί ειδικό σκέλος το οποίο επιτρέπει να αντιμετωπιστούν οι ανάγκες αυτές, ενώ αφιέρωσε και ένα άρθρο (άρθρο 8) της πρότασης απόφασης στην επικύρωση. Πράγματι, η προβλεπόμενη υποστήριξη στο πλαίσιο του σκέλους αυτού αποτελεί συνδρομή στην κατεύθυνση της συνέχειας που θα δοθεί στην εμπειρία των νέων εθελοντών, βάσει σχεδίων των ιδίων, για τα οποία θα έχουν ως ανάδοχους κάποιους από τους εταίρους. Δεν πρόκειται συνεπώς για χορηγίες ή υποτροφίες που θα δίνονται απευθείας στους νέους εθελοντές. Τα σχέδια αυτά θα μπορούν να πάρουν τις πλέον ποικίλες μορφές και να αφορούν τη δρομολόγηση και τη δημιουργία πρωτοβουλιών, επιχειρήσεων κ. τ. λ. ή τη συμπληρωματική σχολική ή επαγγελματική κατάρτιση. 13 69. Σε ό,τι αφορά την υποστήριξη στη δρομολόγηση ή στη δημιουργία μιας επιχείρισης, πρέπει να υπογραμμισθεί ότι για ενισχύσεις αυτού του είδους λαμβάνεται υπόψη η ηλικία των συντελεστών του εγχειρήματος, η οποία θεωρείται ως πλεονέκτημα και όχι ως μειονέκτημα. 70. Τέλος, το σκέλος αυτό θα έχει μεγάλη χρησιμότητα ως δείκτης για την αξιολόγηση του προγράμματος, σε ό,τι αφορά τη συνέχεια που θα δοθεί και τον αντίκτυπο. ΣΚΕΛΟΣ 5 ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΑ ΜΕΤΡΑ 71. Η δοκιμαστική δράση και η εκ των προτέρων αξιολόγηση αποκαλύπτουν την ανάγκη να εφαρμοστούν ορισμένα συμπληρωματικά μέτρα στο πλαίσιο του προγράμματος. Η εκ των προτέρων αξιολόγηση επισημαίνει, συγκεκριμένα, την ανάγκη να αναπτυχθούν τόσο κεντρικά όσο και αποκεντρωμένα συστήματα για την παροχή βοήθεια σε σχέση με την πρόσληψη και για την παροχή υποστήριξη όσον αφορά την προετοιμασία και την καθοδήγηση των εθελοντών καθώς και μηχανισμοί αναζήτησης εταίρων για τα σχέδια και τους οργανισμούς. Συνιστά επίσης να συμπεριληφθεί στο πρόγραμμα μια δράση η οποία θα αποσκοπεί στην ενθάρρυνση της συνεργασίας σε τοπικό, περιφερειακό και εθνικό επίπεδο, μεταξύ φορέων/οργανισμών και μεταξύ κλάδων δραστηριοτήτων (συνεργασίες εταιρικής μορφής). Και η πρώτη ενδιάμεση έκθεση της δοκιμαστικής δράσης δίνει ορισμένες υποδείξεις που κινούνται στην ίδια κατεύθυνση. Οι ενέργειες που προβλέπονται στο πλαίσιο του πέμπτου σκέλους αποσκοπούν, επομένως, στην υποστήριξη της ανάπτυξης της ποιότητας και της ευρωπαϊκής διάστασης στο σύνολο των δραστηριοτήτων του προγράμματος. Αφορούν την προετοιμασία και την πλαισίωση, τη στήριξη της ανάπτυξης ευρωπαϊκών συνεργασιών εταιρικής μορφής, την πληροφόρηση και την αξιολόγηση σε όλες τα θέματα που αφορούν τις δραστηριότητες του προγράμματος και τα παραγόμενα από αυτό αποτελέσματα. Για να γίνει αυτό, προτείνονται 3 ενέργειες: 5. 1 5. 2 5. 3 Προετοιμασία και πλαισίωση Ευρωπαϊκές συνεργασίες εταιρικής μορφής Πληροφόρηση και αξιολόγηση 5. 1 Προετοιμασία και πλαισίωση 13 Αξίζει να σημειωθεί ότι η Επιτροπή δίνει ιδιαίτερη σημασία στη δημιουργία επιχειρήσεων από τους νέους στο τρίτο πολυετές πρόγραμμα για τις MME, το οποίο εγκρίθηκε στις 14 Νοερμβρίου 1996 από το Συμβούλιο. 20 72. Οι επαφές με τους υπευθύνους εκτέλεσης σε διάφορα επίπεδα στο πλαίσιο της δοκιμαστικής δράσης κατέδειξαν πολύ γρήγορα την ανάγκη να δοθεί η δυνατότητα στους διάφορους παιδαγωγικούς συνεργάτες (επιτρόπους, άτομα αναφοράς κ. τ. λ. ) και στους διαχειριστές των σχεδίων να αποκτήσουν τα απαραίτητα εργαλεία και τις αναγκαίες γνώσεις για την πλαισίωση και την προετοιμασία των νέων εθελοντών σε διεθνές περιβάλλον. Όπως φαίνεται από τα σημεία που ακολουθούν, θα διενεργηθούν κατά τόπους πειράματα στο πλαίσιο της δοκιμαστικής δράσης αλλά είναι σαφές ότι πρόκειται για ανάγκη στην οποία μπορεί να δώσει απάντηση μόνο ένα πολυετές πρόγραμμα, το οποίο επιτρέπει μακροχρόνια προσέγγιση. Οι ενέργειες που προβλέπονται στο παρόν σημείο αποτελούν μια απάντηση στην ανάγκη αυτή. Προβλέπονται δύο στοχευόμενες κατηγορίες κοινού: - οι παιδαγωγικοί συνεργάτες - οι διαχειριστές των ευρωπαϊκών σχεδίων 73. Επιπλέον, θα χρειασθεί να υποστηριχθεί και να ενθαρρυνθεί και η παραγωγή παιδαγωγικού υλικού ειδικά προσαρμοσμένου στις δραστηριότητες ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας, είτε αυτές είναι σύντομης είτε μεγάλης διάρκειας, είτε πραγματοποιούνται μέσα στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα είτε στις τρίτες χώρες. Οι παιδαγωγικοί συνεργάτες 74. Για τη πλαισίωση των νέων εθελοντών, που θα συμμετέχουν σε δραστηριότητες μεγάλης διάρκειας, αλλά και των σχεδίων που τους υποδέχονται απαιτείται η ενεργός συμμετοχή ειδικών παιδαγωγικών συνεργατών: των επιτρόπων των νέων εθελοντών μέσα στα σχέδια υποδοχής ατόμων αναφοράς, οι οποίοι είναι ανεξάρτητοι από τα σχέδια υποδοχής, σε τοπικό, περιφερειακό ή εθνικό επίπεδο. 75. 76. 77. Τα σχέδια υποδοχής θα πρέπει να συνοδεύονται από τις απαραίτητες εγγυήσεις σε ό,τι αφορά την πλαισίωση των νέων εθελοντών κατά τη διάρκεια της εργασίας τους. Αξίζει να επισημάνουμε, ως προς αυτό, ότι η πλαισίωση αυτή προϋποθέτει την παρέμβαση ενός προσώπου (επιτρόπου), το οποίο θα υποστηρίζει παιδαγωγικά και προσωπικά τους νέους κατά την παραμονή τους. Ως συμπλήρωμα της επιτροπείας αυτής, θα πρέπει να θεσπιστούν ανεξάρτητοι μηχανισμοί μέσα στα σχέδια υποδοχής σε κάθε κράτος μέλος, στους οποίους μια ομάδα ατόμων αναφοράς θα είναι σε θέση, με πλήρη εχεμύθεια και εμπνέοντας εμπιστοσύνη, να ανταποκριθούν στις διάφορες δυσκολίες που ενδέχεται να αντιμετωπίσουν τόσο οι νέοι εθελοντές και οι συνοδοί τους όσο και οι υπεύθυνοι των σχεδίων υποδοχής. Οι επίτροποι και τα πρόσωπα αναφοράς έχουν συνεπώς πρωταγωνιστικό ρόλο για την επιτυχία και την ποιότητα των δραστηριοτήτων ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας. Από την άποψη αυτή, το σκέλος 5. 1 έχει ως σκοπό ειδικότερα να επιτρέψει στους διάφορους παιδαγωγικούς συνεργάτες να αποκτήσουν τα προσόντα και τα μέσα που είναι απαραίτητα για την πλαισίωση των νέων σε ένα διεθνές πλαίσιο, ιδίως για τις δραστηριότητες μεγάλης διάρκειας. Οι διαχειριστές των ευρωπαϊκών σχεδίων 21 78. Η επιτυχία των σχεδίων της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας εξαρτάται επίσης από την ποιότητα της διαχείρισης τους. Ωστόσο, τα τοπικά σχέδια που θέλουν να συμμετάσχουν σε ενέργειες του προγράμματος δεν έχουν συχνά καθόλου ή πολύ λίγη εμπειρία σε ό,τι αφορά τη διαχείριση διακρατικών σχεδίων. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η Επιτροπή εκτιμά ότι ιδιαίτερα σημαντικό να προβλεφθούν δυνατότητες κατάρτισης σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ώστε να μπορέσει το στοχευόμενο κοινό να αποκτήσει την εμπειρία και τα απαραίτητα εργαλεία για την αποτελεσματική διαχείριση των σχεδίων. 5. 2 Συνεργασίες εταιρικής μορφής 79. 80. 81. Στην παρούσα φάση η δοκιμαστική δράση επιβεβαιώνει ότι τα τοπικά σχέδια τα οποία βρίσκονται στη βάση της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας συχνά δεν διαθέτουν ευρωπαϊκές επαφές, οι οποίες είναι απαραίτητες για να εντοπίσουν μόνα τους ενδεχόμενους εταίρους. Η δοκιμαστική δράση επιτρέπει την κάλυψη της ανάγκης αυτής σε συγκεκριμένες περιπτώσεις και τον πειραματισμό με διάφορους μηχανισμούς λειτουργίας που θα μπορούσαν ενδεχομένως να δώσουν τη λύση. Είναι σαφές, ωστόσο, ότι πρόκειται για πολύ μακρόπνοο έργο για το οποίο απαιτούνται συγκεκριμένες ενέργειες - που δεν είναι δυνατόν να πραγματοποιηθούν με τα μέσα και στο πλαίσιο της δοκιμαστικής δράσης - οι οποίες πρέπει να είναι μακροπρόθεσμες και να κινούνται σε καλώς ορισμένο νομικό πλαίσιο. Γι'αυτό η Επιτροπή προέβλεψε μια ειδική δράση ως συμπληρωματικό μέτρο στο πλαίσιο του προτεινόμενου προγράμματος. Η ενέργεια αυτή του προγράμματος δεν αποσκοπεί στο να αναπαραγάγει ενισχύσεις και πρωτοβουλίες που υφίστανται ήδη σε ό,τι αφορά τη στήριξη της τοπικής ανάπτυξης (Leda. ^ της ευρωπαϊκής εταιρικής συνεργασίας μεταξύ φορέων τοπικής αυτοδιοίκησης (αδερφοποίησηπόλεων. ). Το ζητούμενο είναι η Κοινότητα, με βάση τα αποτελέσματα της εκ των προτέρων αξιολόγησης, να συμβάλει στις προσπάθειες των κρατών μελών για την προώθηση συνεργασιών εταιρικής μορφής σε τοπικό/ περιφερειακό/εθνικό επίπεδο μεταξύ συντελεστών του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα με άξονα την ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία και που θα έχουν διακρατική προοπτική. Μέσω της δράσης αυτής, επιδιώκεται επίσης η διευκόλυνση και η προώθηση της δημιουργίας αυτών των διακρατικών συνεργασιών εταιρικής μορφής. Η υποστήριξη της προετοιμασίας, της εκκίνησης και της υλοποίησης τέτοιων συνεργασιών εταιρικής μορφής είναι απολύτως απαραίτητη, δεδομένου ότι τα τοπικά σχέδια δεν διαθέτουν συχνά ευρωπαϊκές επαφές, οι οποίες είναι απαραίτητες για τον εντοπισμό των ενδεχόμενων εταίρων. Εξάλλου, όπως δείχνει η εκ των προτέρων αξιολόγηση, θα πρέπει να προωθηθεί η δημιουργία μηχανισμών που θα διευκολύνουν τις επαφές μεταξύ των διαφόρων εταίρων προκειμένου, κυρίως, να συμμετάσχουν στο μέγιστο βαθμό οι μικροί σύλλογοι σε τοπικό επίπεδο και οι νέοι που δεν είναι μέλη συλλόγων. Ορισμένες επιλογές που έγιναν στο πλαίσιο της δοκιμαστικής δράσης στοχεύουν στη δημιουργία τέτοιων προϋποθέσεων. Με αυτήν την προοπτική, η Επιτροπή έχει θέσει ως στόχο τόσο τις ειδικευμένες οργανώσεις, όσο και τη δημιουργία πειραματικών δικτύων. 5. 3 Ενημέρωση - Μελέτες και αξιολόγηση 82. Η συνεργασία, σε ευρωπαϊκό επίπεδο, στον τομέα της ενημέρωσης, των μελετών και της αξιολόγησης έχει κρίσιμη σημασία για την επιτυχία της κοινοτικής δράσης. Όπως δείχνει και η εκ των προτέρων αξιολόγηση, πρόκειται για τη δημιουργία ενός 22 83. 84. 85. 86. συστήματος στο οποίο τόσο η συλλογή όσο και η διάδοση των στοιχείων σχετικά με την υλοποίηση θα μπορούν να διεξάγονται συνεχώς. Σε θέματα ενημέρωσης, το ζητούμενο είναι να ενθαρρυνθεί και να υποστηριχθεί η δημιουργία μηχανισμών σε τοπικό, περιφερειακό και εθνικό επίπεδο που θα επιτρέψουν την όσο το δυνατόν μεγαλύτερη πρόσβαση σε όλους τους νέους σε πληροφορίες και συμβουλές σχετικά με τις διάφορες πτυχές του προγράμματος, συμπεριλαμβανομένωντων νομικών και διοικητικών πτυχών. Όπως δείχνει η εκ των προτέρων αξιολόγηση, θα χρειασθεί να προκριθούν μηχανισμοί με απλή και εύκολη πρόσβαση του τύπου "τοπική θυρίδα" αλλά και, στο πλαίσιο αυτό, να προτιμηθεί μεγάλη ποικιλία διόδων πληροφόρησης τόσο δημόσιων όσο και ιδιωτικών - εμπορικών και δημόσιων διόδων όπως είναι τα μέσα ενημέρωσης, οι δήμοι και οι κοινότητες, οι υπηρεσίες ψυχαγωγίας και απασχόλησης και άλλοι χώροι όπου συχνάζουν πολλοί νέοι - προκειμένου να προσεγγισθούν οι νέοι που δεν ανήκουν στα συνήθη δίκτυα των οργανώσεων ή των συλλόγων/Οπως υπογραμμίζει και η εκ των προτέρων αξιολόγηση, η διάδοση των πληροφοριών για τις εμπειρίες που έχουν συγκεντρωθεί τα τελευταία χρόνια γύρω από την ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία και ειδικότερα οι εμπειρίες από τη δοκιμαστική δράση, θα μπορέσει να συμβάλει, μέσα από συζητήσεις και μεταφορά εμπειριών, στην διασάφηση της ευρωπαϊκής προστιθέμενης αξίας της προτεινόμενης δράσης. Οι μελέτες θα αποκαλύψουν διάφορες πτυχές σχετικές με τους στόχους του προγράμματος και ειδικότερα τις πτυχές που αφορούν την υπεύθυνη συμμετοχή στα κοινά και τη διαδικασία ένταξης των νέων στον ενεργό βίο. Επιπλέον, όπως υπογραμμίζει η εκ των προτέρων αξιολόγηση, θα χρειασθεί επίσης να δοθεί η δυνατότητα, στο πλαίσιο του σκέλους αυτού, στους ίδιους τους νέους να καταρτίσουν μελέτες σκοπιμότητας, στον τομέα της εθελοντικής υπηρεσίας. Η εκ των προτέρων αξιολόγηση επισημαίνει, δικαίως, τα γενικότερα προβλήματα που τίθενται σχετικά με την αξιολόγηση των καινοτομικών προγραμμάτων. Σε ό,τι αφορά το πρόγραμμα "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία" η έκθεση σημειώνει ότι τα προβλήματα αυτά είναι σοβαρά λόγω και της ιδιάζουσας φύσης των αποτελεσμάτων και των διαδικασιών του προγράμματος. Έννοιες, όπως για παράδειγμα η ενίσχυση της προσωπικής εξέλιξης ή η προώθηση της υπεύθυνης συμμετοχής στα κοινά είναι πράγματι δύσκολο να παράγουν μετρήσιμα μεγέθη. Η έκθεση επισημαίνει επίσης ότι το προτεινόμενο πρόγραμμα αναμένεται να εξετασθεί σε συνδυασμό με άλλα προγράμματα για τη νεολαία και ειδικότερα με το πρόγραμμα "Νεολαία για την Ευρώπη". Στην προοπτική αυτή και προκειμένου να τηρηθούν οι συστάσεις της εκ των προτέρων αξιολόγησης, η Επιτροπή εκτιμά ότι, στο πλαίσιο του σκέλους 5. 3, θα πρέπει να καταρτισθεί, ως αναπόσπαστο τμήμα της αξιολόγησης του πολυετούς προγράμματος, ένα γενικότερο πλαίσιο αξιολόγησης των προγραμμάτων των σχετικών με τη νεολαία. Εκτιμά επίσης ότι η αξιολόγηση της δοκιμαστικής δράσης θα πρέπει να εξετασθεί ως αναπόσταστο μέρος της αξιολόγησης του προγράμματος. Ακόμη, το άρθρο 10 του σχεδίου απόφασης προβλέπει ότι κατά το δεύτερο έτος εκτέλεσης του προγράμματος η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο έκθεση αξιολόγησης, η οποία θα χρησιμεύσει για τον καθορισμό, ενδεχομένως, νέων προσανατολισμών και τρόπων εκτέλεσης. 87. Τέλος, η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη της τα συμπεράσματα της εκ των προτέρων αξιολόγησης η οποία συνιστά να δοθεί έμφαση στη συμμετοχή νέων διαφορετικών προελεύσεων στη διαδικασία αξιολόγησης καθώς και στην έγκαιρη συμμετοχή των διαφόρων εταίρων στη φάση της επεξεργασία του πλαισίου αξιολόγησης του προγράμματος. 23 ΠΡΟΤΑΣΗ ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για τη θέσπιση του προγράμματος κοινοτικής δράσης "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία των νέων" ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΑΙΟΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΑΙΟΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ Έχοντας υπόψη: τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και ιδίως το άρθρο 126, την πρόταση της Επιτροπής, ' τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής,2 τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών,3 Ενεργώντας σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 189Β της συνθήκης4 Εκτιμώντας: ότι τα Ευρωπαϊκά Συμβούλια του Έσσεν (9-10 Δεκεμβρίου 1994) και των Καννών (26-27 Ιουνίου 1995) υπογράμμισαν την ανάγκη εκ νέου ανάληψης δράσης προκειμένου να ευνοηθεί η κοινωνική και επαγγελματική ένταξη των νέων στην Ευρώπη· ότι στα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της Φλωρεντίας (21-22 Ιουνίου 1996) υπογραμμίζεται η σημασία της διευκόλυνσης της ένταξης των νέων στον ενεργό βίο, ενώ σημειώνεται με ενδιαφέρον, στα πλαίσια αυτά, η ιδέα της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας· ότι το Συμβούλιο ζήτησε από την Επιτροπή να προτείνει συγκεκριμένα μέτρα για τη διευκόλυνση της διακρατικής συνεργασίας στον τομέα της εθελοντικής υπηρεσίας5· ότι το Συμβούλιο, στο ψήφισμα του της 5ης Οκτωβρίου 1995 περί της συνεργασίας με τις τρίτες χώρες στον τομέα της νεολαίας, υπογραμμίζει ότι θα πρέπει να ενταθεί, ιδίως στον τομέα της εθελοντικής υπηρεσίας, η συνεργασία με τις τρίτες χώρες με τις οποίες η Κοινότητα έχει συνάψει συμφωνίες σύνδεσης και συνεργασίας6· ότι το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο στις 25 και 26 Ιουνίου 1984 ζήτησε από τα κράτη μέλη να λάβουν τα απαραίτητα μέτρα για την ενθάρρυνση των νέων να συμμετάσχουν σε σχέδια που Συμπεράσματα του Συμβουλίου και των Υπουργών Νεολαίας, συνερχομένων στα πλαίσια του Συμβουλίου της 30ής Νοεμβρίου 1994, για την προώθηση περιόδων κοινωφελούς εθελοντικής υπηρεσίας των νέων", ΕΕ C348 της 9. 12. 94 EEC 296 της 10. 11. 1995 οργανώνει η Κοινότητα εκτός των συνόρων της και συνέστησε στα κράτη μέλη να αναγνωρίσουν ως στόχο της κοινωνικής τους πολιτικής την εισαγωγή της κοινωνικής προστασίας των εθελοντών ώστε να αναπτυχθεί ο συγκεκριμένος τομέας ή να καλυφθούν τα κενά που υπάρχουν σε αυτόν· ότι και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχει πολλάκις εκφράσει την υποστήριξη του στην ανάπτυξη της εθελοντικής υπηρεσίας στο κοινοτικό επίπεδο, ιδίως δε με το ψήφισμα του της 22ας Σεπτεμβρίου 1995 για τη δημιουργία ευρωπαϊκής πολιτικής θητείας7· ότι δραστηριότητες εθελοντικής υπηρεσίας υπάρχουν σε διάφορες μορφές σε πολλά κράτη μέλη,και ότι αρκετές μη κυβερνητικές οργανώσειςδραστηριοποιούνταιστον εν λόγω τομέα- ότι, παρά τις εμπειρίες αυτές, οι διακρατικές δραστηριότητες εθελοντικής υπηρεσίας εξακολουθούν να είναι περιορισμένες· ότι θα πρέπει να δημιουργηθούν νέες δυνατότητες μεταφοράς και υλοποίησης πειραμάτων και καλών πρακτικών και να προωθηθούν νέες συνεργασίες εταιρικής μορφής· ότι τον Ιανουάριο του 1996 ξεκίνησε μια δοκιμαστική δράση, η οποία συνεχίζεται ακόμη, με σκοπό να δοκιμαστούν οι τρόποι αποκεντρωμένης εφαρμογής δραστηριοτήτων εθελοντικής υπηρεσίας μεγάλης διάρκειας με την προοπτική του μελλοντικού πολυετούς προγράμματος· ότι η πρώτη ενδιάμεση έκθεση της δράσης αυτής παρουσιάζει τα πρώτα αποτελέσματα της δοκιμαστικής δράσης· ότι διεξήχθη ανεξάρτητη εκ των προτέρων αξιολόγηση που αφορά ένα πολυετές πρόγραμμα εθελοντικής υπηρεσίας σύμφωνα με τις αρχές που ανέπτυξε η Επιτροπή σχετικά με τη δεύτερη φάση του προγράμματος SEM 2000 (Sound and efficient management)8· ότι με βάση την πρώτη αυτή ενδιάμεση έκθεση και την εκ των προτέρων αξιολόγηση είμαστε πλέον σε θέση να θεσπίσουμε τη νομική και οικονομική δομή του προγράμματος καθώς και το πλαίσιο της διοικητικής του διαχείρισης· ότι, πράγματι, η Επιτροπή θα συνεκτιμήσει πλήρως τα αποτελέσματα που έχουν προκύψει στο μέσο της πορείας εκτέλεσης της δοκιμαστικής δράσης (δεύτερη έκθεση) και τα τελικά αποτελέσματα μετά την ολοκλήρωση της, στις συζητήσεις που θα διεξαχθούν στο πλαίσιο της διαδικασίας συναπόφασης σχετικά με την πρόταση απόφασης και θα προτείνει, ενδεχομένως,τροποποιήσεις στην πρόταση της, ιδίως όσον αφορά τις δραστηριότητες στις τρίτες χώρες· ότι υπάρχουν διάφορα νομικά εμπόδια που αποτελούν τροχοπέδη για την ανάπτυξη της εθελοντικής υπηρεσίας· ότι, κατά συνέπεια, η παρούσα απόφαση δημιουργεί ένα κοινοτικό πλαίσιο το οποίο αποσκοπεί στην άρση των εμποδίων αυτών και στη διευκόλυνση της ανάπτυξης διακρατικών δραστηριοτήτων εθελοντικής υπηρεσίας· ότι η συμμετοχή των νέων σε δραστηριότητες εθελοντικής υπηρεσίας αποτελεί εμπειρία εκπαιδευτικού χαρακτήρα η οποία διευκολύνει την ένταξη τους στον ενεργό βίο· Β4- 1127/95 (pe 193. 734) SEC (95) 1814/5 IS ότι θα πρέπει να ενισχυθούν οι δεσμοί μεταξύ των ενεργειών που διεξάγονται στο πλαίσιο του παρόντος προγράμματος και των ενεργειών που διεξάγονται στο πλαίσιο της κοινωνικής πολιτικής, και συγκεκριμένα των παρεμβάσεων υπέρ της κατάρτισης και της πρόσβασης στην απασχόληση των νέων που υποστηρίζονται από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (mainstream και Κοινοτική Πρωτοβουλία Απασχόληση - Νεολαία: Νέα Αρχή (Youthstart)), καθώς και στο πλαίσιο της καταπολέμησης του ρατσισμού και της ξενοφοβίας, αλλά και της συνεργασίας με τις τρίτες χώρες· ότι για να διευκολυνθεί αυτή η μετάβαση στον ενεργό βίο, θα πρέπει να προβλεφθούν δεσμοί συμπληρωματικότητας μεταξύ της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας και των τοπικών πρωτοβουλιών για την απασχόληση· ότι η εθελοντική υπηρεσία μπορεί να βοηθήσει στην αντιμετώπιση νέων κοινωνικών αναγκών, ενώ μπορεί να αποκαλύψει και νέα κοιτάσματα δραστηριοτήτων και επαγγελμάτων· ότι η συμμετοχή στις δραστηριότητες εθελοντικής υπηρεσίας στις οποίες αναφέρεται η παρούσα απόφαση γίνεται σε καθαρά εθελοντική βάση και ότι πρόκειται για μη κερδοσκοπικές δραστηριότητες στις οποίες η σχέση εθελοντή/σχεδίου υποδοχής δεν μπορεί να εξομοιωθεί κατά κανένα τρόπο με τη σχέση εργαζομένου/εργοδότη· ότι οι νέοι εθελοντές που συμμετέχουν στο παρόν πρόγραμμα θα διαθέτουν τα απαραίτητα μέσα συντήρησης και, επομένως, δεν θα επιβαρύνουν τη χώρα υποδοχής· ότι οι δραστηριότητες ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας δεν υποκαθιστούν τη στρατιωτική θητεία, τις εναλλακτικές μορφές θητείας που προβλέπονται ειδικότερα για τους αντιρρησίες συνείδησης και την υποχρεωτική πολιτική θητεία που υπάρχουν στα κράτη μέλη· ότι δεν υποκαθιστούν ούτε τις προβλεπόμενες ή τις υφιστάμενες αμειβόμενες θέσεις υπηρεσίας· ότι αίτηση συμμετοχής στην ευρωπαϊκή εθελοντική εργασία μπορούν να υποβάλουν όλοι ανεξαιρέτως οι νέοι που διαμένουν σε κάποιο κράτος μέλος, χωρίς διακρίσεις· ότι θα πρέπει ακόμη να διευκολυνθεί η συμμετοχή στην ευρωπαϊκή εθελοντική εργασία των νέων υπηκόων τρίτων χωρών οι οποίοι διαμένουν νομίμως σε κάποιο κράτος μέλος· ότι είναι απαραίτητο η εκτέλεση του παρόντος προγράμματος να στηριχθεί σε αποκεντρωμένες δομές οι οποίες ορίζονται από τα κράτη μέλη σε στενή συνεργασία με τις εθνικές αρχές που είναι αρμόδιες για τη νεολαία, ώστε να εξασφαλίζεται ότι η κοινοτική δράση στηρίζει και συμπληρώνει τις εθνικές δραστηριότητες, σεβόμενη την αρχή της επικουρικότητας, όπως αυτή ορίζεται στο άρθρο 3β της συνθήκης· ότι, στην ανακοίνωση της της 13ης Ιουνίου 1995 σχετικά με "Μια Ευρωπαϊκή στρατηγική για την ενθάρρυνση των τοπικών πρωτοβουλιών ανάπτυξης και απασχόλησης"9, η Επιτροπή επισημαίνει ότι οι τοπικές πρωτοβουλίες για την ανάπτυξη και την απασχόληση πολλαπλασιάζονται σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Κοινότητα, αφού ανταποκρίνονται σε πολύ μεγάλο βαθμό στις σημερινές προσδοκίες· ότι οι δραστηριότητες ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας ενδιαφέρουν άμεσα τις τοπικές και περιφερειακές αρχές δεδομένου του ρόλου που θα κληθούν να διαδραματίσουν αυτές COM(95)273 στην ανάπτυξη της ενημέρωσης στο τοπικό επίπεδο και στην παρακολούθηση της εξέλιξης των νέων μετά το πέρας της εθελοντικής υπηρεσίας τους· ότι ο ρόλος που θα πρέπει να διαδραματίσουν οι κοινωνικοί εταίροι στην ανάπτυξη της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας είναι σημαντικός, όχι μόνο για να αποφευχθεί οποιαδήποτε υποκατάσταση ενδεχόμενων ή υφιστάμενων θέσεων εργασίας, αλλά και στο πλαίσιο της αξιοποίησης στη συνέχεια της κτηθείσας εμπειρίας προκειμένου να συμβάλλουν και αυτοί στις προσπάθειες που καταβάλλονται για την ένταξη των νέων στον ενεργό βίο· ότι η συμφωνία για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο10 προβλέπει διευρυμένη συνεργασία στον τομέα της εκπαίδευσης, της κατάρτισης και της νεολαίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και των κρατών μελών της, αφενός, και των χωρών της Ευρωπαϊκής Ζώνης Ελευθέρων Συναλλαγών και του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου, αφετέρου· ότι το άρθρο 4 του πρωτοκόλλου 31 διευκρινίζει ότι η Ευρωπαϊκή Ζώνη Ελευθέρων Συναλλαγών και ο Ευρωπαϊκός Οικονομικός Χώρος συμμετέχουν, από την 1η Ιανουαρίου 1995, σε όλα τα ήδη ισχύοντα ή εγκεκριμένα προγράμματα της Κοινότητας στον τομέα της εκπαίδευσης, της κατάρτισης και της νεολαίας· ότι στο πρόγραμμα "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία των νέων" μπορούν να συμμετάσχουν οι συνδεδεμένεςΧώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης (ΧΚΑΕ), σύμφωνα με τους όρους που αναφέρονται στα συμπληρωματικά πρωτόκολλα των συμφωνιών σύνδεσης που αφορούν τη συμμετοχή σε κοινοτικά προγράμματα, οι οποίες έχουν συναφθεί ή πρόκειται να συναφθούν με τις χώρες αυτές· ότι στο πρόγραμμα μπορούν να συμμετάσχουν η Κύπρος και η Μάλτα με βάση συμπληρωματικές πιστώσεις σύμφωνα με τους ίδιους κανόνες που ισχύουν για τις χώρες ΕΖΕΣ, και με διαδικασίες που θα συμφωνηθούν με τις χώρες αυτές· ότι οι συμφωνίες σύνδεσης και συνεργασίας προβλέπουν το ενδεχόμενο της ανταλλαγής νέων· ότι η παρούσα πράξη προβλέπει, για τη συνολική διάρκεια του προγράμματος, χρηματοδότηση η οποία αποτελεί προνομιακή αναφορά, κατά την έννοια της κοινής δήλωσης της 6ης Μαρτίου 1995, για την αρμόδια επί του προύπολογισμούαρχή στα πλαίσια της ετήσιας διαδικασίας του προϋπολογισμού· ότι οι δημοσιονομικές προοπτικές της Κοινότητας ισχύουν μέχρι το 1999 και θα πρέπει να επανεξεταστούν για την περίοδο από την ημερομηνία αυτή και πέρα· ότι στις 20 Δεκεμβρίου 1994 συμφωνήθηκε ένα modus vivendi μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Επιτροπής σχετικά με τα μέτρα εκτέλεσης των πράξεων που αποφασίζονται σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 189Β της συνθήκης· ΕΕ L1 της 3. 1. 94, σ. 3 η ? ^ ΑΠΟΦΑΣΙΖΟΥΝ Αρθρο 1 1. 2. θέσπιση του προγράμματος "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία των νέων" Η παρούσα απόφαση θεσπίζει το πρόγραμμα κοινοτικής δράσης "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία των νέων", αποκαλούμενο στο εξής "πρόγραμμα", το οποίο παρουσιάζεται στο παράρτημα και αφορά τις δραστηριότητες ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας των νέων εντός της Κοινότητας και στις τρίτες χώρες. Το πρόγραμμα εγκρίνεται για την περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 1998 ως την 31η Δεκεμβρίου 2002. Το παρόν πρόγραμμα εντάσσεται στο πλαίσιο των γενικών στόχων μιας πολιτικής συνεργασίας στον τομέα της νεολαίας όπως αυτή ορίζεται στο πρόγραμμα "Νεολαία για την Ευρώπη" (άρθρο 1 εδάφιο 2). Σκοπός του προγράμματος είναι, με σεβασμό της ισότητας των ευκαιριών μεταξύ ανδρών και γυναικών, να τονώσει την κινητικότητα των ευρωπαίων νέων στο πλαίσιο της ενεργού συμμετοχής τους στα κοινά (ενεργοί πολίτες), να τους επιτρέψει να αποκτήσουν εμπειρία εκπαιδευτικού χαρακτήρα σε πολλούς τομείς δραστηριοτήτων, να ευνοήσει την ενεργητική συμβολή τους στην υπηρεσία της ευρωπαϊκής οικοδόμησης και στην ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και των τρίτων χωρών, μέσω της συμμετοχής τους σε κοινωφελείς διακρατικές δραστηριότητες. Αοθοο 2 Πλαίσιο - Στόχοι - Μέσα 1. Το παρόν πρόγραμμα, το οποίο βασίζεται στην ενισχυμένη συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών, προτείνει στους ευρωπαίους νέους μια επικυρωμένη εμπειρία εκπαιδευτικού χαρακτήρα, σε διακρατικό επίπεδο, η οποία είναι προσανατολισμένη στην απόκτηση ειδίκευσης και δεξιοτήτων και στην υπεύθυνη συμμετοχή των νέων στα κοινά και έχει σκοπό την ενίσχυση της ένταξης των νέων στον ενεργό βίο. 2. Σε συμφωνία με το γενικό στόχο που αναφέρεται στο άρθρο 1, οι ειδικότεροι στόχοι του παρόντος προγράμματος είναι οι εξής: α) β) γ) ενίσχυση της συμμετοχής των νέων που κατοικούν σε κάποιο κράτος μέλος σε διακρατικές κοινωφελείς δραστηριότητες -σύντομης ή μεγάλης διάρκειας- στο πλαίσιο της Κοινότητας και στις τρίτες χώρες, διευκόλυνση επικυρωμένης σε ευρωπαϊκό επίπεδο, της απόκτησης εμπειρίας εκπαιδευτικού χαρακτήρα ενθάρρυνση του επιχειρηματικού πνεύματος και της πρωτοβουλίας των νέων προκειμένου να διευκολυνθεί η ένταξη τους στον ενεργό βίο και η συμβολή τους στην ανάπτυξη των στόχων του προγράμματος, δ) διευκόλυνση της πρόσβασης όλων των νέων στο πρόγραμμα. Για το σκοπό αυτό και σύμφωνα με το γενικό στόχο που αναφέρεται στο πρώτο άρθρο καθώς και με τους ειδικότερους στόχους που αναφέρονται στην παράγραφο 2 του παρόντος άρθρου, οι άξονες δράσης του παρόντος προγράμματος είναι οι εξής: α) β) γ) δ) ε) υποστήριξη διακρατικών κοινωφελών δραστηριοτήτων - σύντομης ή μεγάλης διάρκειας - εντός της Κοινότητας και στις τρίτες χώρες, υποστήριξη των καινοτομικών δικτύων πρωτοβουλιών, ιδιαίτερα στον κοινωνικό τομέα, και στους τομείς του περιβάλλοντος, του πολιτισμού και της καταπολέμησης των διαφόρων μορφών αποκλεισμού, υποστήριξη σχεδίων που επιτρέπουν στους νέους εθελοντές να αξιοποιήσουν την εμπειρία που αποκτούν και αποσκοπούν στη διευκόλυνση την παρακολούθηση της εξέλιξης τους, ανάπτυξη και υποστήριξη της προετοιμασίας, και συγκεκριμένα στο γλωσσικό και στο διαπολιτισμικό τομέα, και της πλαισίωσης των νέων εθελοντών, ιδίως εκείνων που συμμετέχουν σε δραστηριότητες μεγάλης διάρκειας, των παιδαγωγικών συντελεστών και των διαχειριστών ευρωπαϊκών προγραμμάτων ώστε να δίδεται η δυνατότητα στους νέους εθελοντές να συμμετέχουν σε ποιοτικές ενέργειες που συνδέονται με τους στόχους του προγράμματος, υποστήριξη της ποιότητας του συνόλου των δραστηριοτήτων του προγράμματος και της ανάπτυξης της ευρωπαϊκής τους διάστασης και συμβολή στη συνεργασία στον τομέα της νεολαίας με υποστήριξη των προσπαθειών που καταβάλλουν τα κράτη μέλη για τη βελτίωση των υπηρεσιών και των μέτρων υπέρ της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας, ιδίως με ενέργειες που αποσκοπούν στην παροχή στους νέους πληροφοριών που σχετίζονται με τους στόχους του προγράμματος αλλά και με μελέτες και συνεχή αξιολόγηση που επιτρέπουν την προσαρμογή της εκτέλεσης και των προσανατολισμών του προγράμματος με βάση τις ανάγκες των στοχευόμενων ομάδων. Αοθοο 3 Δημοσιονομικές διατάξεις 1. Το ύψος των δημοσιονομικών κονδυλίων για την εκτέλεση του συνόλου του προγράμματος ορίζεται σε 60 εκατομμύρια ECU για την περίοδο 1998-1999 και αντιστοιχεί στις σημερινές δημοσιονομικές προοπτικές. Για τον καθορισμό του ύψους των κονδυλίων που θα χρησιμοποιηθούν για την κάλυψη των τριών τελευταίων ετών του προγράμματος (2000-2002), θα εκπονηθούν διάφορες προτάσεις σύμφωνα με τη διαδικασία που ορίζεται στο άρθρο 10. 2. Οι ετήσιες πιστώσεις εγκρίνονται από τη δημοσιονομική αρχή εντός των ορίων των δημοσιονομικών προοπτικών. Ίη Αοθοο4 θετική δράση για τη διευκόλυνση της πρόσβασης στο πρόγραμμα 1 2. Ιδιαίτερη προσοχή δίδεται στην πρόσβαση όλων των νέων, χωρίς διακρίσεις, στις δραστηριότητες του προγράμματος. Η Επιτροπή και τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε να καταβάλλεται προσπάθεια υπέρ των νέων που έχουν περισσότερες δυσκολίες να συμμετάσχουν σε προγράμματα δράσης που πραγματοποιούνται τόσο σε κοινοτικό επίπεδο όσο και σε εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο για πολιτιστικούς, κοινωνικούς, σωματικούς, οικονομικούς ή γεωγραφικούς λόγους. Η προσπάθεια αυτή θα είναι ανάλογη των δυσκολιών που αντιμετωπίζει η στοχευόμενη ομάδα. Αοθοο 5 Συμμετοχή των συνδεδεμένων χωρών Στο παρόν πρόγραμμα μπορούν να συμμετάσχουν οι συνδεδεμένες Χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης (ΧΚΑΕ), σύμφωνα με τους όρους που αναφέρονται στα συμπληρωματικά πρωτόκολλα των συμφωνιών σύνδεσης που αφορούν τη συμμετοχή σε κοινοτικά προγράμματα, οι οποίες έχουν συναφθεί ή πρόκειται να συναφθούν με τις χώρες αυτές. Στο παρόν πρόγραμμα μπορούν να συμμετάσχουν η Κύπρος και η Μάλτα με βάση συμπληρωματικές πιστώσεις σύμφωνα με τους ίδιους κανόνες που ισχύουν για τις χώρες ΕΖΕΣ, και με διαδικασίες που θα συμφωνηθούν με τις χώρες αυτές. Αοθοο 6 Σχέσεις με άλλες κοινοτικές ενέργειες και συνεργασία με τους αρμόδιους διεθνείς οργανισμούς 1. 2. Η Επιτροπή και τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε το πρόγραμμα να συμπληρώνει και να συμβαδίζει με τις λοιπές ενέργειες των κρατών μελών και της Κοινότητας που αφορούν τους νέους. Διευκολύνουν τη συνεργασία σχετικά με το παρόν πρόγραμμα, η οποία του επιτρέπει να δρα συμπληρωματικά προς τους αρμόδιους διεθνείς οργανισμούς και ιδίως το Συμβούλιο της Ευρώπης. Αοθοο 7 Συνεργασία με τα κράτη μέλη 1. Η Επιτροπή και τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να αναπτύξουν δομές σε ευρωπαϊκό, εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο για την υλοποίηση των στόχων του προγράμματος, για τη διευκόλυνση της πρόσβασης στο προγραμμάτων νέων και άλλων εταίρων σε τοπικό επίπεδο, για την εξασφάλιση της αξιολόγησης και της παρακολούθησης των ενεργειεών που προβλέπονται από το πρόγραμμα και για την εφαρμογή των μηχανισμών συνεννόησης και επιλογής. 2. Όλα τα κράτη μέλη προσπαθούν να λάβουν τα απαραίτητα μέτρα ώστε να μπορούν οι νέοι να συμμετάσχουν στο πρόγραμμα ανεμπόδιστα, ιδίως όσον αφορά τη χορήγηση άδειας παραμονής στο κράτος μέλος υποδοχής για το χρονικό διάστημα που διαρκεί η εθελοντική υπηρεσία και τη διατήρηση των δικαιωμάτων τους, ιδίως εκείνων που συνδέονται με την κοινωνική τους προστασία. Αοθοο 8 Επικύρωση Οι νέοι εθελοντές λαμβάνουν ευρωπαϊκή βεβαίωση η οποία εκδίδεται από την Επιτροπή σε συνεργασία με τα κράτη μέλη, για τη συμμετοχή τους στην ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία και για την πείρα και τις δεξιότητες που απέκτησαν στη διάρκεια της περιόδου αυτής. Αοθοο 9 Επιτροπή 1. 2. 3. 4. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκτελεί το παρόν πρόγραμμα σύμφωνα με την παρούσα απόφαση. Κατά την εκτέλεση του έργου αυτού, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επικουρείται από μια επιτροπή που απαρτίζεται από δύο εκπροσώπους από κάθε κράτος μέλος. Πρόεδρος της επιτροπής είναι ο εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Ο εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής υποβάλει στην επιτροπή, σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται στην παράγραφο 4, σχέδιο μέτρων που αφορούν: τον εσωτερικό κανονισμό της επιτροπής, το ετήσιο πρόγραμμα υπηρεσίας για την εκτέλεση των ενεργειών του προγράμματος, τη γενική ισορροπία μεταξύ των διαφόρων σκελών του προγράμματος, τα κριτήρια για τον καθορισμό της ενδεικτικής κατανομής των κονδυλίων μεταξύ των κρατών μελών, τις λεπτομέρειες για τον έλεγχο και την αξιολόγηση του παρόντος προγράμματος. Η επιτροπή γνωμοδοτεί για τα σχέδια μέτρων που αναφέρονται στο σημείο 3 εντός προθεσμίας την οποία ορίζει ο πρόεδρος ανάλογα με τον επείγοντα χαρακτήρα του εκάστοτε ζητήματος. Η γνώμη εκδίδεται με την πλειοψηφία που προβλέπεται στο άρθρο 148 παράγραφος 2 της συνθήκης για την έγκριση αποφάσεων τις οποίες καλείται να λάβει το Συμβούλιο κατόπιν προτάσεως της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Κατά τις ψηφοφορίες εντός της επιτροπής, οι ψήφοι των εκπροσώπων των κρατών μελών σταθμίζονται με βάση το προαναφερόμενο άρθρο. Ο πρόεδρος δεν συμμετέχει στην ψηφοφορία. 3/ Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θεσπίζει μέτρα τα οποία είναι άμεσα εφαρμόσιμα. Ωστόσο, αν τα μέτρα αυτά δεν είναι σύμφωνα με τη γνώμη που εξέδωσε η επιτροπή, ανακοινώνονται αμέσως από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στο Συμβούλιο. Στην περίπτωση αυτή: α) β) η Ευρωπαϊκή Επιτροπή μπορεί να αναβάλει για δύο μήνες από την ημερομηνία της ανακοίνωσης αυτής, την εφαρμογή των μέτρων τα οποία έχει αποφασίσει· το Συμβούλιο μπορεί να λάβει με ειδική πλειοψηφία διαφορετική απόφαση εντός της προθεσμίας που προβλέπεται στο σημείο α). Επίσης η Ευρωπαϊκή Επιτροπή μπορεί να συμβουλεύεται την επιτροπή για όλα τα ζητήματα που αφορούν την εκτέλεση του παρόντος προγράμματος. Ο εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής υποβάλλει, στην επιτροπή σχέδιο των ληπτέων μέτρων. Η επιτροπή γνωμοδοτεί για το συγκεκριμένο σχέδιο εντός προθεσμίας την οποία μπορεί να ορίσει ο πρόεδρος σε συνάρτηση με τον επείγοντα χαρακτήρα του εν λόγω ζητήματος, προβαίνοντας ενδεχομένως σε σχετική ψηφοφορία. Η γνώμη συμπεριλαμβάνεται στα πρακτικά· επίσης, κάθε κράτος μέλος έχει το δικαίωμα να ζητήσει να συμπεριληφθεί στα πρακτικά η θέση του. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή λαμβάνει σοβαρότατα υπόψη τη γνώμη που εκδίδει η επιτροπή. Ενημερώνει την επιτροπή για τον τρόπο με τον οποίο συνεκτίμησε τη γνώμη της. 5. 6. Αοθοο 10 Παρακολούθηση και αξιολόγηση Από τη στιγμή που τίθεται σε εφαρμογή η παρούσα απόφαση η Ευρωπαϊκή Επιτροπή λαμβάνει τα απαραίτητα μέτρα για τη συνεχή παρακολούθηση και αξιολόγηση του προγράμματος λαμβάνοντας υπόψη το βασικό στόχο που αναφέρεται στο άρθρο 1, τους ειδικότερους στόχους που ορίζονται στο παράρτημα και τις διατάξεις που προβλέπονται στο άρθρο 4, καθώς και τις ενδεχόμενες υποδείξεις της επιτροπής που θεσπίζεται με το άρθρο 9. Εντός του δεύτερου έτους εφαρμογής του παρόντος προγράμματος, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υποβάλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο έκθεση αξιολόγησης η οποία θα χρησιμεύσει για τον καθορισμό, ενδεχομένως, νέων προσανατολισμών και μεθόδων εκτέλεσης και νέων δημοσιονομικών πιστώσεων για την κάλυψη των τριών τελευταίων ετών του προγράμματος. Με βάση την έκθεση αξιολόγησης που αναφέρεται στο δεύτερο εδάφιο και τις προτάσεις που θα υποβάλει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο μελετούν το ενδεχόμενο να τροποποιηθεί το παρόν πρόγραμμα, να ενταθούν ορισμένες ενέργειες ή να προβλεφθούν νέες. 10 Αοθοο 11 Η παρούσα απόφαση τίθεται σε ισχύ την ημέρα της δημοσίευση της στην επίσημη εφημερίδα. Έγινε στ στις Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο Ο πρόεδρος Για το Συμβούλιο Ο πρόεδρος 11 3 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Έχοντας ως στόχο να διεκολύνει την κινητικότητα των νέων στο πλαίσιο της ενεργητικής συμμετοχής τους στα κοινά, την έμπρακτη συμβολή τους στη δημιουργία αλληλεγγύης σε ευρωπαϊκό επίπεδο και την ένταξη τους στον ενεργό βίο, η Ευρωπαϊκή Κοινότητα προτίθεται να υποστηρίξει δραστηριότητες εθελοντικής υπηρεσίας στο εσωτερικό της και στις τρίτες χώρες, σχέδια παρακολούθησης των δραστηριοτήτων αυτών καθώς και δραστηριότητες ευρωπαϊκής συνεργασίας με σκοπό την ανάπτυξη της ποιότητας και της ευρωπαϊκής τους διάστασης. Οι θεμελιώδεις αρχές που βρίσκονται στη βάση της κοινοτικής δράσης είναι οι εξής: οι τοπικές συνεργασίες μεταξύ των διαφόρων συντελεστών του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα που ασχολούνται με την ένταξη των νέων στον ενεργό βίο, οι διακρατικές συνεργασίες εταιρικής μορφής μεταξύ σχεδίων υποδοχής - τα οποία είναι επικυρωμένα από τα κράτη μέλη και την Επιτροπή - και σχεδίων αποστολής, οι εγγυήσεις όσον αφορά την προετοιμασία και την πλαισίωση των νέων εθελοντών και όσον αφορά τα υλικά μέσα, την ασφάλιση και την κοινωνική τους προστασία, η παρουσία επιτρόπων στο πλαίσιο των σχεδίων υποδοχής οι οποίοι διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο όχι μόνο για την πλαισίωση των νέων εθελοντών αλλά και για την επικύρωση των γνώσεων που αποκτούν αυτοί και την προετοιμασία για τη συνέχεια που θα δοθεί στην εμπειρία τους, η επικύρωση της εκπαιδευτικής εμπειρίας, η παρακολούθηση της εξέλιξης των νέων εθελοντών και η αξιοποίηση των δεξιοτήτων που αποκτούν, Για το σκοπό αυτό η Ευρωπαϊκή Κοινότητα οργανώνει το παρόν πρόγραμμα που περιλαμβάνει πέντε σκέλη. Τα πέντε αυτά σκέλη συνδέονται μεταξύ τους και προσφέρουν την απαραίτητη ευελιξία για την κάλυψη με τον καλύτερο τρόπο των αναγκών των ενδιαφερόμενων νέων. ΣΚΕΛΟΣ 1 ΕΝΔΟΚΟΙΝΟΤΙΚΟ 1. Η Κοινότητα θα υποστηρίξει διακρατικά σχέδια μεγάλης διάρκειας (κατά κανόνα, 6 μήνες έως ένα έτος) ή σύντομης διάρκειας (κατά κανόνα, 3 εβδομάδες έως 3 μήνες), τα οποία θα επιτρέψουν στους νέους - από 18 ως 25 ετών- που κατοικούν σε κάποιο κράτος μέλος να συμμετάσχουν ενεργά σε δραστηριότητες που συμβάλουν στην κάλυψη των αναγκών της κοινωνίας σε πολλούς και ποικίλους τομείς (κοινωνικός, περιβαλλοντικός, πολιτιστικός κ. τ. λ. ) και αναμένεται να έχουν άμεσο αντίκτυπο στην ευημερία του πληθυσμού των τοπικών κοινοτήτων υποδοχής. Τα σχέδια θα αποσκοπούν να προσφέρουν στους νέους της Κοινότητας εμπειρία εκπαιδευτικού χαρακτήρα και να τους φέρουν σε επαφή με άλλους πολιτισμούς, 12 2. 3. φέρνοντας τους ταυτόχρονα πιο κοντά σε νέες διαπολιτισμικό περιβάλλον. ιδέες και σχέδια, σε ένα Η ενίσχυση που χορηγείται στο πλαίσιο του εν λόγω σκέλους δεν πρέπει να υπερβαίνει το 50% του συνόλου των πραγματοποιηθεισών δαπανών, με την επιφύλαξη του σημείου 3. Σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 2 της απόφασης, θα πρέπει να καταβληθεί προσπάθεια ώστε να διευκολυνθεί η πρόσβαση των νέων που αντιμετωπίζουν δυσκολίες πολιτιστικής, κοινωνικής, οικονομικής, σωματικής, διανοητικής ή γεωγραφικής φύσεως. Οι προσπάθειες που καταβάλλονται πρέπει να είναι ανάλογες με τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει η στοχευόμενη ομάδα όσον αφορά τη συμμετοχή της σε υφιστάμενα προγράμματα δράσης. Στο πλαίσιο αυτό είναι δυνατόν να χορηγηθούν οικονομικές ενισχύσεις ανώτερες από το 50% που προβλέπεται στο σημείο 3, ή να υποστηριχθούν, αν χρειάζεται, άλλες δραστηριότητες που θα μπορούσαν να διευκολύνουν του εν λόγω κοινού, συμπεριλαμβανομένων των δραστηριοτήτων προετοιμασίας και παρακολούθησης. τη συμμετοχή 4. Θα χορηγηθούν ενισχύσεις σε: ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΜΕΓΑΛΗΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ 5. 6. Οι δραστηριότητες μεγάλης διάρκειας θα αποδίδουν μεγαλύτερη βαρύτητα στην εμπειρία ειδίκευσης η οποία αποκτάται στο πλαίσιο των σχεδίων ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας και στη συνέχεια που θα δίνεται στις δραστηριότητες για τους νέους. Η Κοινότητα θα μεριμνά για την επικύρωση, σε ευρωπαϊκό επίπεδο, των προσόντων που αποκτώνται χάρη σε αυτήν την εκπαιδευτικού χαρακτήρα εμπειρία και για την παρακολούθηση της εξέλιξης των νέων εθελοντών μετά το πέρας αυτών των δραστηριοτήτων. ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΑΙΣΙΩΣΗΣ 7. 8. Ενέργειες που αποσκοπούν (συγκεκριμένα στο γλωσσικό και διαπολιτισμικό επίπεδο) στην ενίσχυση της ευρωπαϊκής διάστασης των δραστηριοτήτων, στην προκαταρκτική προετοιμασία των νέων εθελοντών που θα συμμετάσχουν- στις δραστηριότητες μεγάλης διάρκειας, αλλά και στη διευκόλυνση της ένταξης τους κατά τη διάρκεια των δραστηριοτήτων και μετά την ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία τους. Ενέργειες (συγκεκριμένα, εκπαίδευση στη διαμόρφωση σχεδίων) που αποσκοπούν στη διευκόλυνση της κατάρτισης σχεδίων που θα αποτελούν τη συνέχεια της εθελοντικής ευρωπαϊκής υπηρεσίας των νέων εθελοντών. ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΝΤΟΜΗΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ 9. Η Κοινότητα θα υποστηρίξει διακρατικά σχέδια σύντομης διάρκειας που θα έχουν στόχο την ευαισθητοποίηση των νέων σχετικά με τις δυνατότητες των ενεργειών που συνδέονται με την αρχή της ενεργητικής συμμετοχής στα κοινά και με τον αντίκτυπο που μπορούν να έχουν τέτοιες δραστηριότητες στη ζωή τους, καθώς και την εξοικείωση όλων των συντελεστών με την έννοια του ενεργού πολίτη. 13 10. Τα σχέδια αυτά θα αφορούν καταρχάς ομάδες νέων. Η υποστήριξη της ατομικής συμμετοχής σε κάποιο σχέδιο υποδοχής θα ήταν μπορούσε να μελετηθεί σε συνάρτηση με τη διάρκεια και τη φύση του σχεδίου ή τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του νέου εθελοντή. ΣΚΕΛΟΣ 2 ΤΡΓΓΕΣ ΧΩΡΕΣ 1. Η Κοινότητα θα υποστηρίξει διακρατικά σχέδια μεγάλης διάρκειας (κατά κανόνα, 6 μήνες έως ένα έτος) ή σύντομης διάρκειας (κατά κανόνα, 3 εβδομάδες έως 3 μήνες), τα οποία θα επιτρέψουν στους νέους - από 18 ως 25 ετών- που κατοικούν σε κάποιο κράτος μέλος να συμμετάσχουν ενεργά σε δραστηριότητες που συμβάλουν στην κάλυψη των αναγκών της κοινωνίας σε πολλούς και ποικίλους τομείς (κοινωνικός, περιβαλλοντικός, πολιτιστικός κ. τ. λ. ) και αναμένεται να έχουν άμεσο αντίκτυπο στην ευημερία του πληθυσμού των τοπικών κοινοτήτων υποδοχής. Τα σχέδια θα αποσκοπούν να προσφέρουν στους νέους της Κοινότητας εμπειρία εκπαιδευτικού χαρακτήρα και να τους φέρουν σε επαφή με άλλους πολιτισμούς, φέρνοντας τους ταυτόχρονα πιο κοντά σε νέες ιδέες και σχέδια, σε ένα διαπολιτισμικό περιβάλλον. 2. Οι πιστώσεις που χορηγούνται με βάση το παρόν σκέλος θα καλύπτουν, κατ'αρχήν, τις δαπάνες που συνδέονται με τις δραστηριότητες των νέων που κατοικούν στα κράτη μέλη. 3. Θα χορηγηθούν ενισχύσεις σε: ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΜΕΓΑΑΗΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ 4. 5. Οι δραστηριότητες μεγάλης διάρκειας θα αποδίδουν μεγαλύτερη βαρύτητα στην εμπειρία ειδίκευσης η οποία αποκτάται στο πλαίσιο των σχεδίων ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας και στη συνέχεια που θα δίνεται στις δραστηριότητες για τους νέους. Η Κοινότητα θα μεριμνά για την επικύρωση, σε ευρωπαϊκό επίπεδο, των προσόντων που αποκτώνται χάρη σε αυτήν την εκπαιδευτικού χαρακτήρα εμπειρία και για την παρακολούθηση της εξέλιξης των νέων εθελοντών μετά το πέρας αυτών των δραστηριοτήτων. ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΑΙΣΙΩΣΗΣ 6. 7. Ενέργειες που σκοπό έχουν να θεμελιώσουν ή να εμπεδώσουν τις βάσεις που είναι απαραίτητες για την ανάπτυξη διακρατικών σχεδίων ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας στις τρίτες χώρες, ιδίως όσον αφορά τις δραστηριότητες μεγάλης διάρκειας. Ενέργειες που αποσκοπούν (συγκεκριμένα στο γλωσσικό και διαπολιτισμικό επίπεδο) στην ενίσχυση της ευρωπαϊκής διάστασης των δραστηριοτήτων, στην προκαταρκτική προετοιμασία των νέων εθελοντών που θα συμμετάσχουν στις δραστηριότητες μεγάλης διάρκειας, αλλά και στη διευκόλυνση της ένταξης τους κατά τη διάρκεια των δραστηριοτήτων και μετά την ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία τους. 14 8. Ενέργειες (συγκεκριμένα, εκπαίδευση στη διαμόρφωση σχεδίων) που αποσκοπούν στη διευκόλυνση της κατάρτισης σχεδίων που θα αποτελούν τη συνέχεια της εθελοντικής ευρωπαϊκής εργασίας των νέων εθελοντών. ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΙΥΓΟΜΗΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ (J. /\$. Η Κοινότητα θα υποστηρίξει διακρατικά σχέδια σύντομης διάρκειας που θα έχουν στόχο την ευαισθητοποίηση των νέων σχετικά με τον αντίκτυπο που μπορούν να έχουν τέτοιες δραστηριότητες στη ζωή τους, καθώς και την εξοικείωση όλων των συντελεστών με την έννοια του ενεργού πολίτη. Τα σχέδια αυτά θα αφορούν κατ'αρχάς ομάδες νέων. Η υποστήριξη της ατομικής συμμετοχής σε κάποιο σχέδιο υποδοχής θα μπορούσε να μελετηθεί σε συνάρτηση με τη διάρκεια και τη φύση του σχεδίου ή τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του νέου εθελοντή. ΣΚΕΛΟΣ 3 ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ 1. 2. 3. Θα χορηγηθούν ενισχύσεις σε ενέργειες που αφορούν καινοτομικά δίκτυα, ιδίως στον κοινωνικό τομέα και στους τομείς του περιβάλλοντος, του πολιτισμού και της καταπολέμησης των διαφόρων μορφών αποκλεισμού. Οι ενισχύσεις αυτές αφορούν τόσο τα καινοτομικά δίκτυα μεταξύ πρωτοβουλιών τόσο εντός της Κοινότητας όσο και με τις τρίτες χώρες. Η υποστήριξη αυτών των καινοτομικών δικτύων αποσκοπεί στην κάλυψη, αφενός, της ανάπτυξης δραστηριοτήτων ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας που θα οργανώνονται από τα ίδια τα δίκτυα και, αφετέρου, στην ενσωμάτωση της ευρωπαϊκής διάστασης της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας στο πλαίσιο των δικτύων αυτών. ΣΚΕΛΟΣ 4 ΣΤΗΡΙΞΗ ΤΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΥ ΠΝΕΥΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ 1. 2. Θα μπορούσαν να χορηγηθούν ενισχύσεις σε σχέδια τα οποία αποσκοπούν στη έμπρακτη αξιοποίηση της εμπειρίας που αποκτούν οι νέοι στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας και στη διευκόλυνση, με αυτόν τον τρόπο, της ένταξης τους στον ενεργό βίο. Οι ενισχύσεις αυτές θα επιτρέψουν στους νέους εθελοντές να αναπτύξουν το επιχειρηματικό τους πνεύμα, δίνοντας τους τη δυνατότητα: να ξεκινήσουν σχέδια συμπληρωματικής κατάρτισης, να αναπτύξουν πρωτοβουλίες εθελοντικής υπηρεσίας που θα αποτελούν συνέχεια της ήδη πραγματοποιηθείσας δραστηριότητας, ξεκινήσουν να συμπεριλαμβανομένης της δημιουργίας κάποιας επιχείρησης. δραστηριότητες οικονομικού χαρακτήρα, 15 3. Θα πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στην ενεργό συμμετοχή των εταίρων (του δημόσιου και/ή του ιδιωτικού τομέα) στα σχέδια αυτά προκειμένου να παρασχεθεί υποστήριξη, βοήθεια και καθοδήγηση στους νέους κατά τις προσπάθειες που θα καταβάλουν για την ένταξη τους στον ενεργό βίο. ΣΚΕΛΟΣ 5 ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΑ ΜΕΤΡΑ 5. 1 Προετοιμασία και πλαισίωση 1. 2. Εκτός από αυτές καθεαυτές τις δραστηριότητες εθελοντικής υπηρεσίας, θα χορηγηθούν ενισχύσεις και σε ενέργειες που θα αποσκοπούν στην υποστήριξη του έργου των παιδαγωγικών συνεργατών και των διαχειριστών ευρωπαϊκών σχεδίων. Οι ενέργειες αυτές αφορούν δραστηριότητες που υποστηρίζονται τόσο σε ενδοκοινοτικό επίπεδο όσο και στις τρίτες χώρες. Σκοπός τους είναι, αφενός, να εξασφαλίσουν την ποιότητα του περιεχομένου της εκπαιδευτικής εμπειρίας και, αφετέρου, να συμβάλουν στην ανάπτυξη μεθόδων επικύρωσης. Με τον όρο παιδαγωγικοί συνεργάτες νοούνται τα άτομα που συμμετέχουν ως επίτροποι των νέων εθελοντών κατά τις δραστηριότητες ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας στο πλαίσιο σχεδίων υποδοχής και τα άτομα που ενεργούν ως άτομα αναφοράς τόσο για τους νέους εθελοντές όσο και για τα σχέδια εντός των φορέων επαφής σε εθνικό, περιφερειακό ή τοπικό επίπεδο. 3, Ιδιαίτερη προσοχή θα δοθεί στα σχέδια που δεν έχουν καθόλου ή έχουν ελάχιστες εμπειρίες σε διακρατικές δραστηριότητες. Παιδαγωγικοί συνεργάτες Η. Δραστηριότητες που αποσκοπούν στην προετοιμασία και την υποστήριξη των παιδαγωγικών συνεργατών όσον αφορά τη συνοδεία και την πλαισίωση που προσφέρουν στους νέους εθελοντές στο πλαίσιο κάποιας διακρατικής ενέργειεας εθελοντικής υπηρεσίας. Διαχειριστές ευρωπαϊκών σχεδίων Ç. Δραστηριότητες που αποσκοπούν στην ανάπτυξη των ικανοτήτων των διαχειριστών ευρωπαϊκών σχεδίων όσον αφορά την επιτυχή διεκπεραίωση των διοικητικών τους εργασιών σε ευρωπαϊκό περιβάλλον (οικονομικός και διοικητικός σχεδιασμός και παρακολούθηση των ευρωπαϊκών σχεδίων, νομικά θέματα κ. τ. λ. ). 5. 2 Συνεργασίες εταιρικής μορφής 1. Η Κοινότητα θα υποστηρίξει δραστηριότητες που θα αποσκοπούν στην ενθάρρυνση συνεργασιών εταιρικής μορφής σε τοπικό/περιφερειακό/εθνικό επίπεδο - μεταξύ συντελεστών του ιδωτικού και του δημόσιου τομέα - με αντικείμενο την ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία, οι οποίες θα έχουν διακρατική προοπτική. 16 2. Θα χορηγηθούν ενισχύσεις σε δραστηριότητες που αποσκοπούν στη διευκόλυνση και στην προώθηση των τοπικών/περιφερειακών/εθνικώνεταιρικών σχέσωνπου επιθυμούν να συνεργαστούν στο πλαίσιο του παρόντος προγράμματος, είτε εντός της Κοινότητας είτε με τρίτες χώρες. εταιρικών σχέσεων της δημιουργίας μεταξύ 3. Ιδιαίτερη προσοχή θα δοθεί στα τοπικά σχέδια/πρωτοβουλίεςπου δεν έχουν καθόλου ή έχουν ελάχιστες εμπειρίες/δυνατότητες επαφών σε ευρωπαϊκό επίπεδο. 5. 3. Ενημέρωση - Μελέτες και αξιολόγηση 1. 2. Παροχή υποστήριξης σε δραστηριότητες που αποσκοπούν στη δημιουργία μηχανισμών ευαισθητοποίησης, ενημέρωσης και παροχής συμβουλών σε τοπικό, περιφερειακό και εθνικό επίπεδο για την προώθηση και την υποστήριξη των στόχων του προγράμματος. Όσον αφορά ειδικότερα τις μελέτες και την αξιολόγηση σε σχέση με τους στόχους του προγράμματος, η Κοινότητα θα εστιάσει τις προσπάθειες της στην ανάλυση και τη διάδοση των στοιχείων και στην προώθηση της κοινοτικής συνεργασίας στο συγκεκριμένο τομέα. Η Επιτροπή αναλαμβάνει σε συνεργασία με τα κράτη μέλη τη συνεχή παρακολούθηση και αξιολόγηση του προγράμματος με σκοπό την ενδεχόμενη αναπροσαρμογή του σε συνάρτηση με τις ανάγκες που θα προκύψουν κατά την εκτέλεση του. 17 ΣΧΕΔΙΟ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ Το Συμβούλιο θεωρεί ότι θα πρέπει να ληφθούν τα μέτρα που ακολουθούν προκειμένου να εξασφαλιστεί η ουσιαστική υλοποίηση του προγράμματος "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία των νέων". Α. Αικαίωαα παραμονής Εκτιμώντας ότι στους συμμετέχοντες στην ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία των νέων παρέχονται, στο πλαίσιο του προγράμματος, επαρκή μέσα συντήρησης και επαρκής κοινωνική κάλυψη και, επομένως, αυτοί δεν επιβαρύνουν τη χώρα υποδοχής, τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα ώστε οι συμμετέχοντες: • στην περίπτωση των υπηκόων των κρατών μελών: να λαμβάνουν αυτομάτως άδεια παραμονής • στην περίπτωση υπηκόων τρίτων χωρών που διαμένουν νόμιμα σε κράτος μέλος: Va λαμβάνουν χωρίς δυσκολία άδεια παραμονής και, αν χρειάζεται, θεώρηση εισόδου, για το χρονικό διάστημα που διαρκεί η εθελοντική υπηρεσία και να διατηρούν, κατά την επιστροφή τους μετά την ολοκλήρωση της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας, το δικαίωμα παραμονής στο κράτος μέλος στο οποίο κατοικούν κανονικά. • στην περίπτωση υπηκόων τρίτων χωρών που διαμένουν στις τρίτες χώρες: να διευκολύνονται στη διεκπεραίωση των διατυπώσεων σχετικά με την απόκτηση άδειας παραμονής και, αν χρειάζεται, θεώρησης, για το χρονικό διάστημα που διαρκεί η εθελοντική υπηρεσία. Β. Κοινωνική προστασία 1. Γενικά Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε να εξασφαλίζεται η επαρκής κοινωνική κάλυψη των νέων εθελοντών που συμμετέχουν στο πρόγραμμα για ολόκληρο το χρονικό διάστημα που διαρκεί η ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία τους. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν όλα τα απαραίτητα μέτρα ώστε οι νέοι εθελοντές -οι οποίοι είναι υπήκοοι των κρατών μελών ή υπήκοοι τρίτων χωρών που διαμένουν νόμιμα σε κάποιο κράτος μέλος- οι οποίοι συμμετέχουν στο πρόγραμμα να μπορούν, καθόλη τη διάρκεια της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας τους, να διατηρούν τα δικαιώματα τους στον τομέα της κοινωνικής ασφάλισης, συμπεριλαμβανομένων των δικαιωμάτων που έχουν ενδεχομένως σε μη ανταποδοτικές παροχές. 18 2. Ειδικές περιπτώσεις Εκτιμώντας ότι η δραστηριότητα ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας των νέων αποτελεί εκπαιδευτική εμπειρία στο πλαίσιο ενός προγράμματος ανεπίσημης εκπαίδευσης, τα κράτη μέλη λαμβάνουν όλα τα αναγκαία μέτρα ώστε: α) όσον αφορά το δικαίωμα στα επιδόματα ανεργίας οι άνεργοι - είτε είναι υπήκοοι κράτους μέλους είτε υπήκοοι τρίτης χώρας που διαμένουν νομίμως σε κράτος μέλος - να μπορούν να διατηρούν, μετά το πέρας της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας, το κεκτημένο δικαίωμα σε επιδόματα ανεργίας και, στη διάρκεια της εθελοντικής υπηρεσίας, να εξαιρούνται από την υποχρέωση να είναι διαθέσιμοι στην αγορά υπηρεσίας. β) όσον αφορά τις οικογενειακές παροχές οι γονείς των νέων εθελοντών - είτε είναι υπήκοοι κράτους μέλους είτε υπήκοοι τρίτης χώρας που διαμένουν νομίμως σε κράτος μέλος - να μπορούν να συνεχίσουν να λαμβάνουν τις οικογενειακές παροχές. Γ. ΥποΥοεωτικές κρατήσεις Τα κράτη μέλη θα προσπαθήσουν να λάβουν όλα τα αναγκαία μέτρα ώστε οι δραστηριότητες ευρωπαϊκής εθελοντικής εργασίας των νέων να μην μπορούν να εξομοιουνται με αμειβόμενη δραστηριότητα/εργασία και, επομένως, αυτές οι δραστηριότητες να μην υπόκεινται στα συστήματα υποχρεωτικών φορολογικών και κοινωνικών κρατήσεων. 19 Ευρωπαϊκή Εθελοντική Υπηρεσία των Νέων Πολυετές Πρόγραμμα της Ευρωπαϊκής Εθελοντικής Υπηρεσίας Δημοσιονομικό Δελτίο Ul 1. ΤΙΤΛΟΣ ΤΗΣ ΔΡΑΣΗΣ Ευρωπαϊκή εθεολοντική υπηρεσία 2. ΓΡΑΜΜΗ ΤΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ Β3-1011 3. ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ Άρθρο 126 της συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση Απόφαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου αριθ. 97/ της 4. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΔΡΑΣΗΣ 4. 1 Γενικός στόχος της δράσης Το παρόν προτεινόμενο πρόγραμμα αποσκοπεί στη διευκόλυνση της ανάπτυξης δραστηριοτήτων εθελοντικής υπηρεσίας για τους νέους ηλικίας 18 έως 25 ετών στο εσωτερικό της Ευρωπαϊκής Ένωσης και στις τρίτες χώρες (συνδεδεμένες χώρες, μεσογειακές χώρες, αναπτυσσόμενες χώρες. )· Το πρόγραμμα "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία" θα επιτρέψει στους νέους να ζήσουν μια εμπειρία εκπαιδευτικού χαρακτήρα που θα επικυρώνεται σε ευρωπαϊκό επίπεδο (δημιουργία ενός ευρωπαϊκού σήματος), θα αναγνωρίζεται από τους συντελεστές της κοινωνικοοικονομικής ζωής, θα είναι κοινωφελής για τις κοινότητες υποδοχής των νέων και θα έχει τη μορφή δραστηριοτήτων εθελοντικής υπηρεσίας σύντομης διάρκειας (3 εβδομάδες έως 3 μήνες) ή μεγάλης διάρκειας (6 έως 12 μήνες). Οι δραστηριότητες αυτές θα διεξάγονται σε τομείς όπως: παροχή βοήθειας προς περιβάλλοντος, πρόσωπα, διατήρηση/αξιοποίηση των ναρκωτικών, καταπολέμηση των φυλετικών διακρίσεων και της ξενοφοβίας, πολιτιστικές, αθλητικές ή καλλιτεχνικές δραστηριότητες. προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς, καταπολέμηση κοινωνικές υπηρεσίες, του Μέσω αυτής της εμπειρίας που θα περνά μέσα από δρόμους διαφορετικούς από τους παραδοσιακούς δρόμους της εκπαίδευσης και της επαγγελματικής κατάρτισης, οι νέοι θα διαπιστώσουν ότι τους προσφέρεται ένας πρωτότυπος τρόπος ένταξης στην κοινωνία, που τους παρέχει τη δυνατότητα να συμβάλουν ενεργά στην οικοδόμηση της Ευρώπης - και κυρίως στη δημιουργία της ευρωπαϊκής ταυτότητας και της ιδιότητας του ευρωπαίου πολίτη - καθώς και στην αλληλεγγύη μεταξύ της ΕΕ και των τρίτων χωρών. ο, Το πρόγραμμα θα έχει 5 σκέλη. Τα 4 πρώτα θα απαιτήσουν την ενεργό και απευθείας συμμετοχή των νέων μέσω : - δραστηριοτήτων εθελοντικής υπηρεσίας σύντομης ή μεγάλης διάρκειας που θα διεξάγονται στο εσωτερικό της ΕΕ και θα εμπλέκουν τους νέους που διαμένουν στην ΕΕ (σκέλος 1)· - δραστηριοτήτων σύντομης ή μεγάλης διάρκειας που θα εμπλέκουν τους νέους υπηκόους της ΕΕ σε τρίτες χώρες (σκέλος 2)· οι δραστηριότητες σύντομης διάρκειας θα φέρουν σε επαφή νέους από διάφορα κράτη μέλη γύρω από το ίδιο σχέδιο σε μια τρίτη χώρα· - δραστηριοτήτων εθελοντικής υπηρεσίας στο πλαίσιο καινοτομικών δικτύων σε διάφορους τομείς που συνδέονται με την ανάπτυξη της κοινωνίας (σκέλος 3)· - σχεδίων για τη συνέχιση των δραστηριοτήτων εθελοντικής υπηρεσίας υπό την μορφή υποστήριξης του επιχειρηματικού πνεύματος και της ανάληψης πρωτοβουλιών κατά την επέκταση της εμπειρίας που αποκτήθηκε στη διάρκεια της δραστηριότητας της εθελοντικής εργασίας (σκέλος 4)· Το 5ο σκέλος θα συνίσταται σε μία σειρά συμπληρωματικών μέτρων που σκοπό θα έχουν τη διευκόλυνση της καλής διεξαγωγής του προγράμματος και της ανάπτυξης της ποιότητας και της ευρωπαϊκής διάστασης (προετοιμασία /πλαισίωση, συντονισμός, ενημέρωση, μελέτες, αξιολόγηση, συνεργασίες εταιρικής μορφής). 4. 2 Χρονική διάρκεια της δράσης και προβλεπόμενες ρυθμίσεις για την ανανέωση ή την παράταση της Πρόγραμμα πενταετούς δράσης ( 1998-2002) Ανανέωση και επανεξέταση σε συνάρτηση με τα αποτελέσματα που θα έχουν προκύψει κατά την αξιολόγηση του προγράμματος. 5. ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΤΩΝ ΔΑΠΑΝΩΝ/ΕΣΟΔΩΝ 5. 1 Μη υποχρεωτικές δαπάνες 5. 2 Διαχωριζόμενες πιστώσεις 5. 3 Είδος στοχευόμενων εσόδων Κανένα 6. ΕΙΔΟΣ ΤΩΝ ΔΑΠΑΝΩΝ /ΕΣΟΔΩΝ Κατά γενικό κανόνα και για το μεγαλύτερο μέρος των σχεδίων, θα εφαρμοστεί η αρχή επιδότησης για συγχρηματοδότηση με άλλες πηγές του δημόσιου ή ιδιωτικού τομέα (εμπλεκόμενες θεσμικές συνεργασίες εταιρικής μορφής: ΜΚΟ, τοπική αυτοδιοίκηση, ιδιωτικές πρωτοβουλίες, επιχειρήσεις) της τάξης του 50% του κόστους κατά ανώτατο όριο. Η συμμετοχή νέων που συναντούν δυσκολίες πρόσβασης στα υφιστάμενα κοινοτικά προγράμματα ή ο καινοτομικός χαρακτήρας ενός σχεδίου μπορούν ενδεχομένως να δικαιολογήσουν υψηλότερο ποσοστό παρέμβασης. u ανώτερες του 50% για τις Κατ ' εξαίρεση, προβλέπονται επιδοτήσεις δραστηριότητες πληροφόρησης ή μελετών που πραγματοποιούνται από τρίτους καθώς και για τις δραστηριότητες υποστήριξης του επιχειρηματικού πνεύματος και της πρωτοβουλίας. 7. ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ 7. 1 Τρόπος υπολογισμού του συνολικού κόστους της δράσης (σχέση μεταξύ των επιμέρους στοιχείων του κόστους και του συνολικού κόστους) 7. 1. 1. Μέθοδος υπολογισμού και είδος δραστηριότητας Ο τρόπος υπολογισμού του συνολικού κόστους της δράσης βασίζεται, αφενός, στην εκτίμηση του μοναδιαίου κόστους για κάθε μία από τις προβλεπόμενες ενέργειες σε συνάρτηση με τον ιδιαίτερο χαρακτήρα τους και, αφετέρου, στη συνεκτίμηση της αναμενόμενης συχνότητας τους ή εμβέλειας τους. Το απαραίτητο συνολικό κόστος για τη δράση απορρέει συνεπώς από την εφαρμογή του μοναδιαίου κόστους στις δραστηριότητες που μπορούν να κατανοηθούν κατά τρόπο αυστηρά προσωπικό (σημείο 1 κατωτέρω) ή από τη μεταφορά των στοιχείων που προέκυψαν από τα δοκιμαστικά πειράματα που βρίσκονται σε εξέλιξη και από τις συναφείς εκείνες δραστηριότητες που υλοποιούνται στο πλαίσιο των κοινοτικών προγραμμάτων ανταλλαγών και κινητικότητας,, σε ότι αφορά τις δραστηριότητες που καθορίζονται από το εύρος τους (σημείο 2 κατωτέρω). 1. Η ποσοτική προσέγγιση μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τις ακόλουθες δραστηριότητες: - δραστηριότητες εθελοντικής υπηρεσίας στην ΕΕ, σύντομης και μεγάλης διάρκειας - δραστηριότητες εθελοντικής υπηρεσίας στις τρίτες χώρες, σύντομης και μεγάλης διάρκειας - δραστηριότητες εθελοντικής υπηρεσίας στο πλαίσιο των καινοτομικών δικτύων - υποστήριξη του επιχειρηματικού πνεύματος και της πρωτοβουλίας - δραστηριότητες σχετικά με την προετοιμασία και την πλαισίωση των παιδαγωγικών συνεργατών και των διαχειριστών σχεδίων (επίτροποι, συντονιστές, σύμβουλοι) 2. Η σφαιρική προσέγγιση είναι περισσότερο ενδεδειγμένη για τις ακόλουθες δραστηριότητες: - συνεργασία εταιρικής μορφής - μελέτες, πληροφόρηση, αξιολόγηση - δομές για το συντονισμό/υλοποίηση αποκεντρωμένο επίπεδο). του προγράμματος (σε κεντρικό και 7. 1. 2. Μη διαχωριζόμενες μοναδιαίες δαπάνες Δραστηριότητες εθελοντικής εργασίας σύντοιπκ και μενάλης διάρκειας στην ΕΕ και εκτός ΕΕ Για τις δραστηριότητες αυτές, η βασική αρχή είναι η αρχή της κρινοτικής συγχρηματοδότησης που δεν μπορεί, καταρχήν, να υπερβαίνει το 50% του συνολικού κόστους του σχεδίου. Σε ό,τι αφορά τις δραστηριότητες του σκέλους για τις τρίτες χώρες, μόνο οι δαπάνες που συνδέονται με τους νέους εθελοντές κατοίκους μιας χώρας της ΕΕ θα καλυφθούν από τις πιστώσεις του προγράμματος "Ευρωπαϊκή εθελοντική εργασία". L Δραστηριότητες αενάλτκ διάρκειας Η οικονομική συνδρομή της Επιτροπής θα χρησιμοποιηθεί για τη συγχρηματοδότηση των ακόλουθων επιλέξιμων δαπανών μιας περιόδου εθελοντικής εργασίας: - αποζημίωση των εθελοντών νέων - έξοδα ασφάλισης: κάλυψη έναντι ασθένειας, ατυχήματος, αναπηρίας, αστικής ευθύνης -στέγαση -διατροφή - δραστηριότητες προετοιμασίας (κυρίως εκμάθηση γλωσσών και διαπολιτιστική μαθητεία) - έξοδα ταξιδιού - διοικητική διαχείριση και έξοδα παρακολούθησης (πλαισίο)ση και επί τόπου υποστήριξη) σε όλη τη διάρκεια της περιόδου εθελοντικής εργασίας και διάφορα έξοδα (ιδιαίτερα έξοδα του προγράμματος) Η οικονομική συμβολή της Επιτροπής δεν μπορεί να υπερβαίνει το 50% του συνολικού προϋπολογισμού του σχεδίου. Οι εκτιμήσεις μέσου κόστους, βάσει της εμπειρίας από τη δοκιμαστική δράση, είναι η ακόλουθες : ΕΕ/ΜΔ* Αποζημίωση του εθελοντή Έξοδα ασφάλισης Διαμονή Διατροφή Προετοιμασία Έξοδα ταξιδιού Παρακολούθηση/Διαχείριση/ Αλλα έξοδα ΣΥΝΟΛΟ Κοινοτική συνεισφορά ECU 2200 250 2500 2800 1400 500 750 10400 5200 >ΜΔ: δραστηριότητες μεγάλη διάρκειας Τρίτες χώρες/ΜΔ* Αποζημίωση του εθελοντή Έξοδα ασφάλισης Διαμονή Διατροφή Προετοιμασία Έξοδα ταξιδιού Παρακολούθηση/Διαχείριση/ Αλλα έξοδα ΣΥΝΟΛΟ Κοινοτική συνεισφορά ECU 1400 800 2(ΧΚ) 2200 1400 1000 1300 10100 5050 Θα ήταν λογικό η συγχρηματοδότηση από μη κοινοτικές πηγές να καλύψει καταρχήν τα έξοδα διαμονής και διατροφής (αξιοποίηση των προσφορών σε είδος). Η κοινοτική συνεισφορά θα μπορούσε έτσι να εξασφαλίσει την κάλυψη ορισμένων απαραίτητων στοιχείων για την υλοποίηση του σχεδίου : ταξίδι, ασφάλιση, αποζημίωση, προετοιμασία, παρακολούθηση. Δραστηριότητες σύντοιιης διάρκειας Οι δραστηριότητες σύντομης διάρκειας θα διοργανώνονται καταρχήν βάσει ομάδων προκειμένου να μειωθούν τα κόστη και να δοθεί το προβάδισμα στις δυνατότητες διαπολιτιστικής μαθητείας. u Η εμπειρία από τις ανταλλαγές νέων στα πλαίσια του προγράμματος "Νεολαία για την Ευρώπη" προκύπτει ότι το κόστος, εκτός της ασφάλισης και των εξόδων ταξιδίου, ενός νέου είναι περίπου 25 Ecu/ημέρα. Βάσει μιας μέσης διάρκειας 60 ημερών, τα έξοδα διαμονής και προγράμματος για ένα εθελοντή ανέρχονται σε 1500 Ecu. Το συνολικό μοναδιαίο κόστος για τις δραστηριότητες σύντομης διάρκειας είναι συνεπώς το ακόλουθο: ΕΕ/ΣΔ* Έξοδα προγράμματος διαμονής Έξοδα ταξιδίου Ασφάλιση ΣΥΝΟΛΟ Κοινοτική συνεισφορά ECU κσι 1500 500 100 2100 1050 ΣΔ: δραστηριότητες σύντομης διάρκειας Τρίτες χώρες/ΣΔ* Έξοδα προγράμματος διαμονής Έξοδα ταξιδίου Ασφάλιση ΣΥΝΟΛΟ Κοινοτική συνεισφορά ECU κσι 1500 1000 200 2700 1350 Καινοτομικά δίκτυα Τα αναγκαία ποσά για το σκέλος αυτό προκύπτουν από την αποκτηθείσα εμπειρία από τα δοκιμαστικά δίκτυα που υλοποιήθηκαν στο πλαίσιο της δοκιμαστικής δράσης για την ευρωπαϊκή εθελοντική εργασία. Λόγω των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών τους (πειραματική και καινοτομική διάσταση, σχέδια ενταγμένα στο επίπεδο της προετοιμασίας, παρακολούθησης, πλαισίωσης και αξιολόγησης), το κόστος ανά εθελοντή είναι αισθητά υψηλότερο. Τα πρώτα δίκτυα που υλοποιήθηκαν στο πλαίσιο της δοκιμαστικής δράσης μας οδηγούν στη σκέψη ότι, για κάθε είδος δραστηριότητας, η κοινοτική συνεισφορά ανά εθελοντή θα ανέρχεται σε 8. 000 Ecu για 40 περίπου εθελοντές ανά δίκτυο. Το μοναδιαίο κόστος ανά δίκτυο ανέρχεται συνεπώς σε 320. 000 Ecu. Υποστήριξη του επιγειοηματικού πνεύματος και της πρωτοβουλίας Μέση. συνδρομή για μια συμπληρωματική/πρόσθετη κατάρτιση: 4. 000 Ecu (ενδεχόμενο σημείο αναφοράς = μέσο ποσό των ενισχύσεων για την κατάρτιση των αιτούντων εργασίας στη Γαλλία το 1996 : 5. 31 δισεκατομμύρια γαλλικά φράγκα για 236. 000 μαθήματα πρακτικής άσκησης, δηλαδή 22. 500 γαλλικά φράνκα ανά πρακτική άσκηση, δηλαδή 3. 468 Ecu). Μέση ενίσχυση για τη δημιουργία νέας δραστηριότητας/υλοποίηση μιας πρωτοβουλίας: λαμβάνοντας υπόψη ότι οι πρωτοβουλίες αυτές είναι περισσότερο πολύπλοκο να υλοποιηθούν από ό,τι μια ενέργεια κατάρτισης, θεωρήθηκε επίσης ως δεδομένο ότι η ενίσχυση αυτή θα είναι πιο δαπανηρή. Το μοναδιαίο κόστος εντοπίζεται συνεπώς στα 6. 000 Ecu. Συμπληρωματικά ιιέτρα Πλαισίωση : Η αποκτηθείσα εμπειρία μετά την έναρξη της δοκιμαστικής δράσης και η εμπειρία που αποκομίσθηκε από άλλες κοινοτικές ενέργειες, επιτρέπουν: - να υπολογισθεί αριθμητικά το κόστος των μηχανισμών αποκεντρωμένης υλοποίησης λειτουργικής (εθνικές δομές) και κεντρικής παρακολούθησης/συντονισμού υποστήριξης) του προγράμματος διαφόρ(ΰν ειδών δραστηριοτήτων που θα μπορέσουν να διοργανωθούν στο πλαίσιο μέτρων πλαισίωσης του προγράμματος "Ευρωπαϊκή εθελοντική εργασία" : (δομή - να εκτιμηθεί το μέσο μοναδιαίο κόστος των μέτρων παιδαγωγικής στήριξης των επιτρόπων, συντονιστών, συμβούλων, διαχειριστών σχεδίων: 30. 000 Ecu ανά σεμινάριο των 30 ατόμων. Συνεργασία εταιρικής μορφής : για να υπολογισθεί το ποσόν που χορηγείται στη στήλη αυτή, έγινε ένας παραλληλισμός με παρόμοιες ενέργειες συνδρομής για την υλοποίηση δικτύου και της συνεργασίας μεταξύ δομών, που διεξάγονται στον τομέα της εκπαίδευσης, της κατάρτισης και της νεολαίας. Πληροφόρηση -Μελέτες-Αξιολόγηση: το αναγκαίο ποσό για τις ενέργειες αυτές συνάγεται από την αποκτηθείσα εμπειρία στο πλαίσιο των προγραμμάτων που αναπτύχθηκαν στον τομέα της εκπαίδευσης, της κατάρτισης και της νεολαίας καθώς και στον τομέα της υλοποίησης της δοκιμαστικής δράσης για την ευρωπαϊκή εθελοντική εργασία. 7. 1. 3. Στοιχεία αιτιολόγησης τον υπολογισμού (σκέλη 1 και 2) Η υπόθεση που χρησιμοποιήθηκε για τον ακριβή αριθμό και την κατανομή των εθελοντών φαίνεται στο σημείο 9. 1. 1. ΕΕ Μεγάλη διάρκεια Χ δηλ για το 1998: για το 1999: ΕΕ/Σύντομη διάρκεια δηλ για το 1998: για το 1999 Αριθ. εθελ 2870 3575 Αριθ. εθελ 1080 2205 Χ Χ Χ Χ Χ μοναδ. κόστο 5200 — 5200 μοναδ. κόστος 1050 1050 —, Σύνολο(Εου) 14. 924. 000 18. 590. 000 1. 134. 000 2. 315. 250 Εκατ. Ecu) 14,9 18,6 1. 1 2,3 Τρίτες χώρες μ. δ. Αριθ. εθελ. Χ μοναδ. κόστος Σύνολο (Ecu) Εκατ. Ecu δηλ για το 1998: για το 1999: Τρίτες χώρες σ. δ. π. υ. 360 Αριιθ. εθελ _ 5050 μοναδ. κόστος Χ Χ 1. 818. 000 1. 8 δηλ για το 1998: για το 1999: π. υ. 220 Χ 1350 — 297. 000 0. 3 *Λ u: προς υπόμνηση 7. 2 Αναλυτική παράθεση των στοιχείων του κόστους της δράσης ΑΝΑΛΥΣΗ 1998 1999 2000 2001 2002 ΥΝΟΛ MECU ΣκΜΙΪΓΕΝΑΟΚΟΠίΟΉΚΟ Λ ΑΙ Δραστηριότητες μεγάλης διάρκειας 14,9 18,6 - Α2 Δραστηριότητες αίιντομης διάρκειας Υποσύνολο σκέλος 1 Σκέλος 2 ΤΡΙΤΕΣ ΧΩΡΕΣ Β1 Δραστηριότητες μεγάλης διάρκειας Β2 Δραστηριότητες σύντομης διάρκειας Υποσύνολο σκέλους 2 Σεέλος 3 ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ 1. 1 2,3 16,0 20,9 pm pm pm 1,8 0,3 - 2,1 Γ Υποστήριξη στα καινοτομικά δίκτυα 1,6 2,2 - - - - - - Σκέλος 4 ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟ ΠΝΕΥΜΑ ΚΑΙ ΠΡΩΤ( )ΒΟΥΑ ΙΑ Ενίσχυση γιο. τις πρωτοβουλίες και την κατάρτιση 1. 7 2,4 Σκέλος 5 ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΑ ΜΕΤΡΑ Ε Προετοιμασία και πλαισίοχιη (κατάρτιση, συντονισμός) 3,6 4,6 - - - ΣΤ Συνεργασίες εταιρικής μορφής Ζ Πληροιρόρηση/μελέτες/αξιολόγηση Υποσύνολο σκέλους 5 ΣΥΝΟΑΟ 0,7 ι,ο - 1,4 1,8 5,7 7,4 25,0 35,0 - - - - 7. 3 Λειτουργικές δαπάνες για μελέτες, εμπειρογνώμονες κτλ. , που περιλαμβάνονται στο τμήμα Β του προϋπολογισμού 1998 1999 2000 2001 2002 Σύνολο εκατ. Ecu Μελέτες 0,4 0,6 Συνεδριάσεις εμπειρογνωμόν 0,3 0,3 Διαλέξεις και συνέδρια 0. 2 0,2 Πληροφόρ. & δημοσιεύσεις ΣΥΝΟΛΟ 0,5 1,4 0,7 1,8 7. 4 Χρονολογικός πίνακας ανάληψης υποχρεώσεων/πιστώσεων πληρωμών 1998 1999 2000 2001 2002+. Σύνολο Ανάληψη υποχρεώσεω 25,0 35,0 - - - - Πιστώσεις πληρωμών 1998 17,5 7,5 24,5 10,5 1999 2000 2001 2002 +. ΣΥΝΟΛΟ 25,0 35,0 17,5 32,0 10,5 60,0 8. ΠΡΟΒΑΕΠΟΜΕΝΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΑΠΑΤΗΣ Όλα τα συμβόλαια, συμβάσεις και νομικές δεσμεύσεις που συνάπτονται μεταξύ της Επιτροπής και των δικαιούχων πληρωμών προβλέπουν τη δυνατότητα διεξαγωγής επιτόπιου ελέγχου σε πρώτο και δεύτερο βαθμό (δηλ. στους χώρους του άμεσου δικαιούχου της κοινοτικής επιδότησης ή στους χώρους του δικαιούχου σε δεύτερο βαθμό στην περίπτωση δραστηριότητας της οποίας η διαχείριση είναι αποκεντρωμένη) από την Επιτροπή και το Ελεγκτικό Συνέδριο. Μεταξύ άλλων, οι Γ· ο ενέργειες υπόκεινται σε ό,τι αφορά τον επικεφαλής των δικαιούχων, σε υποχρεώσεις συγγραφής έκθεσης και οικονομικού απολογισμού, οι οποίες αναλύονται ταυτόχρονα υπό το πρίσμα του περιεχομένου και της επιλεξιμότητας των δαπανών, σύμφωνα με το αντικείμενο της χρηματοδότησης και λαμβάνοντας υπόψη τις συμβατικές υποχρεώσεις και τις αρχές της οικονομίας και της καλής χρηματοοικονομικής διαχείρισης. Στις συμβάσεις που υπογράφονται μεταξύ της Επιτροπής και των φορέων, που είναι αρμόδιοι για τη διαχείριση των αποκεντρωμένων δραστηριοτήτων, περιλαμβάνονται ελάχιστες ρήτρες τις οποίες οι φορείς αυτοί θα πρέπει να ενσωματώσουν στις συμβάσεις με τους τελικούς δικαιούχους, κατά τρόπο ώστε να εξασφαλίζεται η μεγαλύτερη δυνατή προστασία των συμφερόντων, τόσο των τελικών δικαιούχων όσο και της Κοινότητας. 9. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΚΟΣΤΟΥΣ/ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ 9. 1. Ειδικοί στόχοι και κατηγορίες πληθυσμού στις οποίες απευθύνεται η δράση Βασική θέση Δραστηριότητες εθελοντικής υπηρεσίας διεξάγονται σε ορισμένα κράτη μέλη σε μικρή ή μεγάλη κλίμακα. Οι δραστηριότητες αυτές παραμένουν ακόμη περιορισμένες σε ό,τι αφορά το εύρος τους, το περιεχόμενο τους, τη διακρατικότητα, τα συγκεκριμένα αποτελέσματα ως προς την κοινωνική ένταξη, την αλληλεξάρτηση τους με άλλους θεσμικούς συντελεστές της κοινωνίας των πολιτών. Εξάλλου, δεν υπάρχει συνοχή στον τομέα αυτό σε κοινοτικό επίπεδο ενώ η εισαγωγή ευρωπαϊκής διάστασης σ ' αυτό το είδος δραστηριότητας θα συντελούσε, από τη φύση της, στην αισθητή αύξηση του ενδιαφέροντος και των αποτελεσμάτων, και θα συνέβαλε επίσης στην αύξηση της αλληλοκατανόησης των νέων και της δέσμευσης τους για την οικοδόμηση της Ευρώπης, έργο το οποίο θα πρέπει να συνεχίσουν αύριο. Σ'αυτήν την έλλειψη κοινού σχεδίου στον τομέα της εθελοντικής υπηρεσίας προστίθεται μια διαπίστωση που γίνεται σε πολλές χώρες: δηλ. ότι είναι ανεπαρκής η αποτελεσματικότητα ορισμένων μέτρων βοήθειας υπέρ κατηγοριών κοινού που έχουν προτεραιότητα - και ειδικότερα των νέων - τα οποία υλοποιούνται σε εθνικό επίπεδο. Όσο πληθαίνουν οι μηχανισμοί, αυξάνεται το οριακό τους κόστος ενώ ελαχιστοποιείται η βελτίωση της αποτελεσματικότητας. Οι μηχανισμοί ένταξης στην κοινωνία μέσω της απασχόλησης αποδεικνύονται μερικές φορές αναποτελεσματικοί λόγω ορισμένων ανεπιθύμητων φαινομένων: το φαινόμενο της "ανέλπιστης τύχης" (μέτρο που χρησιμοποιείται από δικαιούχους ενώ η συμπεριφορά τους θα ήταν η ίδια χωρίς το μέτρο)· το φαινόμενο της υποκατάστασης (χρήση μιας χρηματικής βοήθειας ή επιδότησης εις βάρος προσώπων που δεν δικαιούνται επιδότηση: δεν δημιουργούνται θέσεις απασχόλησης ή δραστηριότητες)· το φαινόμενο της μετάθεσης (βοήθεια προς ένα πληθυσμό που αντιμετωπίζει προβλήματα, μεταφέρει το πρόβλημα σε έναν άλλο πληθυσμό). Τα τρία αυτά φαινόμενα σε συνδυασμό παράγουν ένα αποτέλεσμα διάλυσης: σε ό,τι αφορά τις θέσεις εργασίας, ο αριθμός των θέσεων εργασίας που έχουν δημιουργηθεί στην πραγματικότητα αποδεικνύεται μικρότερος από τον αριθμό επιδοτούμενων θέσεων εργασίας. Λόγω των ιδιαιτεροτήτων (έμφαση στη δημιουργία νέων δραστηριοτήτων και υπηρεσιών ) και της συνέχειας που δίνεται στις επιμέρους δραστηριότητες της ευρωπαϊκής εθελοντικής εργασίας και της γειτνίασης τους με το τοπικό επίπεδο, τα φαινόμενα αυτά θα πρέπει λογικά να παρουσιάζονται λιγότερο στις δραστηριότητες αυτού του είδους, πράγμα που αποτελεί πρόσθετο δέλεαρ και εχέγγυο αποτελεσματικότητας. ίο S Συνολικός αντίκτυπος Το πρόγραμμα "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία" προτείνει την προσέγγιση του προβλήματος της κοινωνικής ένταξης των νέων στον ενεργό βίο υπό μία νέα οπτική γωνία, επιχειρώντας να προσεγγίσει το ζήτημα υπό πρίσμα ευρύτερο από το στενό πρίσμα της ποσοτικής απασχόλησης των νέων και υλοποιώντας μέτρα που ωφελούν τους ίδιους τους νέους παρά τους διάφορους συντελεστές ή ενδιαμέσους (κυρίως οικονομικούς παράγοντες) οι οποίοι παραδοσιακά διαδραματίζουν το ρόλο ενδιαμέσου στην ένταξη των νέων. Χάρη στην προσέγγιση αυτή, θα μπορέσουν να "χτιστούν" γέφυρες μεταξύ των πολιτικών για την απασχόληση και των πολιτικών εκείνων που αφορούν τους κοινωνικούς δεσμούς και το δημόσιο χώρο, και ειδικότερα με κατεύθυνση τους νέους, προκειμένου να ληφθούν καλύτερα υπόψη οι βαθιές αλλαγές στους τρόπους οργάνωσης του ενεργού βίου (εναλλαγή μεταξύ μισθωτής απασχόλησης, κοινωνικών δραστηριοτήτων, ελεύθερου χρόνου. ). Οι δραστηριότητες ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας ξεχωρίζουν από τους υφιστάμενους μηχανισμούς σε εθνικό επίπεδο (επιδοτούμενες συμβάσεις, βοήθεια για την κατάρτιση, εθελοντισμός) από διάφορες πλευρές. Αυτές είναι: - η ευρωπαϊκή διάσταση (ή διεθνής διάσταση για τις δραστηριότητες με τις τρίτες χώρες)· η προστιθέμενη αξία στο επίπεδο της εκμάθησης γλωσσών και της διαπολιτιστικής μαθητείας· - συγκεκριμένη συμβολή στη δραστήρια ανάπτυξη της έννοιας τις ιδιότητες του ευρωπαίου πολίτη και στον ορισμό του περιεχομένου της στους νέους και από τους νέους· - η τοπική προέλευση/προσαρμογή των καθηκόντων των εθελοντών νέων στις ανάγκες της τοπικής κοινωνίας που δεν είχαν μέχρι τότε ικανοποιηθεί (δημιουργία δραστηριοτήτων)· ευκαμψία και προσαρμοστικότητα του μηχανισμού, εξατομικευμένη παρακολούθηση της εξέλιξης του νέου εθελοντή· - δυνατότητα "επαναπατρισμού" στη χώρα αποστολής ή παράταση στη χώρα υποδοχής της εμπειρίας που αποκτήθηκε και δυνατότητα επανεκίνησης μιας νέας δραστηριότητας μετά τη λήξη της περιόδου της εθελοντικής εργασίας, χάρη στην υποστήριξη του προγράμματος στην πρωτοβουλία και την κατάρτιση· - ο μηχανισμός δεν θα λειτουργεί με άξονα αποκλειστικά και άμεσα το βαθμό απασχόλησης ή τα προσόντα των νέων αλλά με άξονα τη συνολικότερη ενθάρρυνση των κοινωνικών τους δεξιοτήτων: να ξαναβρούν μια ενεργητικότητα, μια θετική στάση, ξαναδίνοντας νόημα στον κοινωνικό δεσμό μέσω της αλληλεγγύης, της ανάληψης ευθυνών σε ένα περιβάλλον ("το εξωτερικό") τολμώντας μια ρήξη με. τις συνήθειες. Το ζήτημα είναι ακριβώς να προσφερθεί στους νέους μια εμπειρία που θα θεμελιώνει σε νέες βάσεις την αίσθηση ότι ανήκουν σε μια κοινότητα, και θα αυξάνει τη συνειδητοποίηση τους ως πολίτες. Το αποτέλεσμα είναι δύσκολα μετρήσιμο στο οικονομικό επίπεδο αλλά σημαντικό για την κοινωνική συνοχή· - η προετοιμασία των νέων για τον ενεργό βίο, ανανεωμένη και αναδιαμορφωμένη σε σχέση με το παραδοσιακό σχήμα που γνωρίζουμε και σύμφωνα με το οποίο υπάρχει σταθερή πορεία: εκπαίδευση/εργασία/παύση δραστηριότητας-σύνταξη· - ο αντίκτυπος στο τοπικό επίπεδο: άλλες παράγωγες δραστηριότητες, ενίσχυση των κοινωνικών δεσμών, απάλειψη των στερεοτύπων που συνδέονται με την περιφρόνηση προς το συνάνθρωπο. 11 Η έννοια της κρίσιμης μάζας Προκειμένου το πρόγραμμα "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία" να έχει σημαντικό αντίκτυπο, είναι απολύτως απαραίτητο η ροή της δραστηριότητας - και κατά πρώτο λόγο αριθμός των εμπλεκόμενων εθελοντών νέων - να φθάσει σε ένα ικανοποιητικό επίπεδο, μια κρίσιμη μάζα χωρίς την οποία ο αντίκτυπος της δράσης θα ήταν ανεπαρκής: ο αριθμός των εμπλεκόμενων συντελεστών θα είναι υπερβολικά μικρός σε σχέση με το εύρος του προβλήματος στη λύση του οποίου αποσκοπεί η δράση (δυσανάλογος αριθμός δικαιούχων και ενδεχόμενων θεσμικών εταίρων σε σχέση με την πραγματική ροή της δραστηριότητας) και η ευρωπαϊκή διάσταση και η μοναδικότητα του προγράμματος θα εξαφανισθούν μέσα στον όγκο των μηχανισμών που απευθύνονται στους νέους. Το πολλαπλασιαστικό αποτέλεσμα της δράσης μπορεί να αναπτυχθεί σε ευρωπαϊκό επίπεδο μόνον εφόσον εμπλακεί ένας ελάχιστος αριθμός εταίρων (νέοι, τοπική αυτοδιοίκηση, ενώσεις, επιχειρήσεις. ). Όσο πιο πολύ είναι αυτοί που θα οδηγηθούν να δράσουν, να καινοτομήσουν και να μεταβάλουν τις συνήθειες τους, να δημιουργήσουν νέες συνεργασίες εταιρικής μορφής, τότε η προβλεπόμενη δράση έχει πιθανότητες να παράγει σημαντικά και βιώσιμα αποτελέσματα, να τροποποιήσει σε βάθος τις συμπεριφορές και να προωθήσει τη δυναμική και την αυτονομία που είναι τα ιδιάζοντα χαρακτηριστικά των δραστηριοτήτων που υλοποιούνται στον τομέα της ευρωπαϊκής εθελοντικής εργασίας. Λόγω των φιλοδοξιών του προγράμματος (σε ό,τι αφορά την προετοιμασία, την παρακολούθηση, την προσαρμογή στις ανάγκες των νέων και τους τελικούς στόχους), προκειμένου να αποδώσουν οι υποδομές που θα δημιουργηθούν και προκειμένου να προκληθεί ενδιαφέρον στο τοπικό επίπεδο και, στη συνέχεια, άλλες παράγωγες δραστηριότητες να δρομολογηθούν, είναι απαραίτητο να υπάρξει συμφωνία για μία σημαντική αρχική επένδυση, για την οποία θα συνεκτιμηθεί κυρίως ένα κρίσιμο μέγεθος (όγκος) προσδοκώμενων δραστηριοτήτων. Η εξωτερική εκ των προτέρων αξιολόγηση που πραγματοποιήθηκε κατά την προετοιμασία της παρούσας πρότασης 'δεξαμενή' δραστηριοτήτων στον τομέα της εθελοντικής εργασίας, πράγμα που επιβεβαιώνεται επίσης από τα πρώτα αποτελέσματα της δράσης (πάνω από 700 σχέδια υποδοχής - πολλά από αυτά εμπλέκουν πολλούς εθελοντές - τα οποία καταγράφηκαν σε 3 μήνες από το φορέα λειτουργικής υποστήριξης που συντονίζει το αποκεντρωμένο σκέλος της δοκιμαστικής δράσης). επιβεβαιώνει ότι υπάρχει μια μεγάλη Οι επιταγές του προϋπολογισμού για την ολοκλήρωση των σημερινών χρηματοοικονομικών προοπτικών (1995-1999) δεν επιτρέπουν να επιτευχθεί αυτό το κρίσιμο μέγεθος. Λογικά όμως θα πρέπει να υπάρξει προσέγγιση του μεγέθους αυτού, προοδευτικά, στο μέτρο που θα αναπτύσσεται το πρόγραμμα. Για τα δύο πρώτα χρόνια οι ποσοτικοί στόχοι που αφορούν τη ροή των εθελοντών νέων, εντοπίζονται στα εξής όρια : Έτος Αριθμός νέων 1998 1999 2000 2001 2002 4000-4400 6500-7000 - - - Η εμπειρία που αποκτήθηκε και οι καλές πρακτικές που αναπτύχθηκαν κατά τη διάρκεια της δοκιμαστικής δράσης της Επιτροπής το 1996 και 1997, μας επιτρέπουν να δώσουμε από το 1998 και μετά σημαντικότερη διάσταση στο πρόγραμμα. Λαμβάνοντας υπόψη το επίπεδο αφετηρίας (πειραματικό στάδιο), αποτελεί ρεαλιστικό στόχο να καθορίσουμε για το 1998, πρώτο έτος του προγράμματος, έναν αριθμό εθελοντών νέων με ετήσιο ρυθμό σχεδόν δύο φορές μεγαλύτερο από εκείνο της δοκιμαστικής δράσης και μετά να προγραμματίσουμε μια προοδευτική εξέλιξη της τάξης του 50% για το επόμενο έτος. 12 Η αύξηση ισχύος του προγράμματος προς μια κρίσιμη μάζα σε ό,τι αφορά τις αναλαμβανόμενες δραστηριότητες και θα πραγματοποιηθεί ουσιαστικά στη διάρκεια του 3ου έτους. Αυτή η ανοδική πορεία θα μπορέσει να είναι ταχεία και ευρεία διότι 2 χρόνια δοκιμαστικής δράσης + 2 χρόνια προγράμματος θα επιτρέψουν να υλοποιηθούν δίκτυα, να ευαισθητοποιηθούν οι ενδεχόμενοι εταίροι, να λειτουργήσουν καλύτερα οι υποδομές και να προετοιμαστούν σχέδια εντός της προγραμματισθείσας προοπτικής. εμπλεκόμενους νέους τους Είναι πολύ πιθανόν η αξιολόγηση του προγράμματος "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία" κατά τη διάρκεια του 2ου έτους να καταλήξει στο συμπέρασμα ότι είναι αναγκαίο να δοθεί έμφαση σε ορισμένες δραστηριότητες: μελέτες για τη νεολαία, πληροφόρηση των νέων και των διαφόρων συντελεστών, δραστηριότητες κατάρτισης, δημιουργία δικτύων, είδη δραστηριοτήτων. Αυτό σημαίνει ότι θα πρέπει να προβλεφθεί επανεξέταση ενδεχομένως και επαναπροσανατολισμός, ορισμένων δραστηριοτήτων ή ορισμένων στόχων, καθώς και ο καθορισμός νέων χρηματοοικονομικών πακέτων για τη συνέχεια του προγράμματος (από το έτος 2000 και μετά). Πρόσθετη σημείωση Παρά το γεγονός ότι πολυάριθμες δραστηριότητες θα αναπτυχθούν στο πλαίσιο του προγράμματος "Ευρωπαϊκή εθελοντική εργασία", ο θεμέλιος λίθος του προγράμματος θα είναι οι δραστηριότητες που εμπλέκουν απευθείας τους νέους. Υπό το πρίσμα αυτό, έχει ενδιαφέρον, ως εισαγωγή, να αντιπαραβάλουμε μία πρόβλεψη του συνολικού κόστους ενός εθελοντή για τον κοινοτικό προϋπολογισμό με το κόστος ενός μη ενεργού οικονομικά νέου για τους εθνικούς προϋπολογισμούς. Το μέσο συνολικό κόστος για τον κοινοτικό προϋπολογισμό ενός εθελοντή μεγάλης διάρκειας καθορίζεται στα 5. 200 Ecu. Για λόγους σύγκρισης παραθέτουμε κατωτέρω ορισμένα στοιχεία που αφορούν : - τη δημόσια δαπάνη ανά σπουδαστή για τις χώρες της ΕΕ 13 Δημόσια Δαπάνη ανά σπουδαστή (1992) (τριτοβάθμια εκπαίδευση) ΧΩΡΑ Μέση δαπάνη (ECU) ΧΩΡΑ Μέση δαπάνη (ECU) Γερμανία Αυστρία Βέλγιο Δανία Ελλάδα Λουξεμβούργο Ισπανία Φινλανδία 5. 046 4. 483 5. 277 5. 169 2. 904 6. 664 Γαλλία Ιρλανδία Ιταλία Κάτω Χώρες Πορτογαλία Ην. Βασίλειο Σουηδία 4. 638 5. 600 4. 507 6. 718 7. 989 5. 485 ,#&£%* ïilsi&sâ ν^Ά&Λ */"&"**• ί Οι xoauxéc επινοοτίΥήσεις νια TIC δαπάνες διαβίωσης των σπουδαστών δεν πεοιλαιιβάνονται στα ανωτέοω αοιθατιτικά στοινεία - το ελάχιστο εγγυημένο ετήσιο εισόδημα (όλες οι ηλικίες μαζί αλλά εφαρμόζεται στους νέους που πληρούν τους όρους) Ελάχιστο εγγυημένο ετήσιο εισόδημα (1992) ΧΩΡΑ Εγγυημένο εισόδημα (ECU) ΧΩΡΑ Εγγυημένο εισόδημα (ECU) Γερμανία Αυστρία Βέλγιο Δανία Ελλάδα Λουξεμβούργο Ισπανία Φινλανδία 3. 096 5. 400 4. 464 Γαλλία Ιρλανδία Ιταλία Κάτω Χώρες Πορτογαλία 7. 788 Ην. Βασίλειο Σουηδία 3. 792 3. 624 3. 000 6. 396 2. 988 9. 1. 1. Σκέλη 1 & 2 : δραστηριότητες σύντομης και μεγάλης διάρκειας Η εκ των προτέρων αξιολόγηση υπογραμμίζει ότι το πρόγραμμα, προκειμένου να έχει συνοχή, πρέπει να βασιστεί στις ατομικές ανάγκες των νέων και για το λόγο αυτό πρέπει να έχει ευέλικτη διάρθρωση. Στην προοπτική αυτή, η εκ των προτέρων αξιολόγηση συμπεραίνει ότι το πρόγραμμα "Ευρωπαϊκή εθελοντική εργασία" θα πρέπει να προβλέπει όχι μόνο δραστηριότητες μεγάλης διάρκειας αλλά και δραστηριότητες σύντομης διάρκειας, έτσι ώστε να μπορέσουν οι νέοι να συνδυάσουν τις δύο εναλλακτικές λύσεις. Η ύπαρξη ενός σκέλους δραστηριοτήτων σύντομης διάρκειας θα διευκολύνει την εμπλοκή στο πρόγραμμα των νέων που συναντούν δυσκολίες πρόσβασης στα υφιστάμενα προγράμματα (λόγω της οικονομικής και κοινωνικής τους κατάστασης, του μορφωτικού τους επιπέδου ή της κατάρτισης τους, αναπηρίας. ), για τους 14 5 οποίους μια περίοδος εθελοντικής υπηρεσίας μεγάλης διάρκειας δεν θα ήταν η ενδεδειγμένη. Επίσης, η εκ των προτέρων αξιολόγηση υπογραμμίζει ότι το ενδιαφέρον για μια εμπειρία ζωής και δραστηριοποίησης σε μια ξένη χώρα, συνοδεύεται συχνά από την εκπαιδευτική επιτυχία και τα υψηλά εισοδήματα και ότι οι νέοι που συναντούν δυσκολίες (εθνικές μειονότητες, χαμηλά εισοδήματα) έχουν τις λιγότερες πιθανότητες να συμμετάσχουν σε μια δραστηριότητα εθελοντικής εργασίας μεγάλης διάρκειας. Στοχευόμενος πληθυσμός: ο στόχος του προγράμματος "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία" είναι κυρίως οι ευρωπαίοι νέοι ηλικίας 18 έως 25 ετών. προτού εμπειρία (για λόγους δραστηριοποιηθούν Παρόλο που η δράση μπορεί να απευθύνεται στο σύνολο αυτού του στοχευόμενου πληθυσμού, ο πυρήνας του στόχου είναι πιο περιορισμένος: νέοι που αναζητούν μια εναλλακτική νέοι απομακρυσμένοι από τις παραδοσιακές μορφές εκπαίδευσης και κατάρτισης, νέοι σε αναζήτηση μιας θέσης απασχόλησης, νέοι χωρίς προσόντα, νέοι σε μειονεκτική θέση γεωγραφικούς, κοινωνικούς, πολιτιστικούς, φυσικούς, οικονομικούς. ). Διάφορες μελέτες που αναφέρονται στην εκ των προτέρων 12% έως 42% των νέων αξιολόγηση δείχνουν ότι, ανάλογα με τη χώρα, συμμετέχουν σε δραστηριότητες εθελοντικής εργασίας (με την ευρεία παραδοχή του όρου και χωρίς να ληφθεί υπόψη η διάρκεια). Η στοχευόμενη κατηγορία πληθυσμού είναι δυνητικά τουλάχιστον ίση με εκείνον το τμήμα των νέων που ήδη λαμβάνουν μέρος σε δραστηριότητες εθελοντισμού. οικονομικά, Ειδικοί στόχοι: προώθηση και ανάπτυξη της υλοποίησης από νέους που διαμένουν σε ένα από τα κράτη μέλη, ηλικίας 18 έως 25 ετών, δραστηριοτήτων εθελοντικής εργασίας στο σύνολο των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης καθώς και στις τρίτες χώρες με τις οποίες η Ευρωπαϊκή Κοινότητα έχει υπογράψει συμφωνίες σύνδεσης ή συνεργασίας. Αυτές οι δραστηριότητες εθελοντικής εργασίας θα έχουν ως σκοπό να προτείνουν στους νέους καινούριους τρόπους προσωπικής εξέλιξης και ενσωμάτωσης στον ενεργό βίο, μέσω της συμμετοχής σε δραστηριότητες άμεσα κοινωφελείς για την κοινότητα εμπόδια /ακαμψίες/τυποποιημένες συμπεριφορές που είναι τα χαρακτηριστικά των κλασικών διαδρομών εκπαίδευσης και κατάρτισης, και μετατρέποντας τον σε δραστήριο μέλος της κοινότητας υποδοχής. απελευθερώνοντας υποδοχής, κάθε από νέο Το σκέλος "τρίτες χώρες" θα επιτρέψει την προώθηση δραστηριοτήτων, στις οποίες οι χώρες εκτός Κοινότητας θα συμμετέχουν τόσο ως χώρος δράσης για τους νέους ευρωπαίους όσο και ως δικαιούχοι δραστηριοτήτων στις οποίες θα εμπλέκουν απευθείας τους νέους τους, και αυτό προκειμένου να ενδυναμωθούν, στους κόλπους της νεολαίας, οι αξίες της αλληλεγγύης, της ανοχής και του ενδιαφέροντος για το συνάνθρωπο. 15 Υπόθεση κατανομής των νέων εθελοντών στα σκέλη 1, 2 και 3 του προγράμματος, η οποία χρησιμοποιείται για τους υπολογισμούς. Έτος Σύντομη διάρκεια ΕΕ Τρίτες χώρες pm 1998 1080 1080 1999 2425 2205 220 Μεγάλης διάρκειας 2870 3935 ΕΕ 2870 Τρίτες χώρες pm Σύνολο σκέλη 1 & 2 Καινοτομικά δίκτυα 2870 200 3575 360 6360 280 Συνολικός αριθμός νέων 4150 6640 2000 2001 2002 5 έτη - - - - - ·' - - - - - - ; - - - - - - - Η κατανομή, σύμφωνα με τις προβλέψεις, μεταξύ σχεδίων μακράς διάρκειας και σχεδίων σύντομης διάρκειας, τείνει προς μια ισορροπία 40/60. Η κατανομή μεταξύ σχεδίων ΕΕ και σχεδίων τρίτων χωρών είναι της τάξης του 90/10 λόγω του ιδιαίτερης πολυπλοκότητας των σχεδίων που επιπλέον κόστους και της υλοποιούνται στην επικράτεια τρίτων χωρών. Προϋπολογισμός: ΑΝΑΛΥΣΗ ΣΚΕΛΟΣ 1 ΕΝΔΟΚΟΙΝΟΤΙΚΟ Α1 ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΜΕΓ. ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ Α2 ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΝΤ. ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ΥΠΟΣΥΝΟΛΟ-ΣΚΕΛΟΣ 1 ΣΚΕΛΟΣ 2 ΤΡΙΤΕΣ ΧΩΡΕΣ Β1 ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΜΕΓ. ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ Β2 ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΝΤ. ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ΥΠΟΣΥΝΟΛΟ ΣΚΕΛΟΣ 2 ΣΥΝΟΛΟ 1998 1999 2000 2001 2002 ΣΥΝΟΛΟ - 14,9 1,1 16,0 ΡΠΊ pm pm 18,6 2,3 20,9 1,8 0,3 2,1 16,0 23,0 - - - - - - - Αυτά τα επίπεδα δαπανών δεν λαμβάνουν υπόψη τα διάφορα μέτρα στήριξης που θα υλοποιηθούν για να συνοδεύσουν τη διεξαγωγή του προγράμματος και τα οποία θα πραγματοποιηθούν μέσω του σκέλους 5 του προγράμματος. Προκειμένου να περιοριστεί το ποσό των δαπανών, θα μπορούσε να προβλεφθεί στενότερη σύνδεση του προγράμματος με συντελεστές του ιδιωτικού τομέα. Για παράδειγμα, οι επιχειρήσεις που ενδιαφέρονται για την ευρωπαϊκή διάσταση της εμπειρίας εκπαιδευτικού χαρακτήρα που αποκτάται στα πλαίσια δραστηριοτήτων της ευρωπαϊκής εθελοντικής εργασίας, θα έχουν τη δυνατότητα πρόσβασης στις δραστηριότητες "μεγάλης διάρκειας" του προγράμματος, από τα οποία θα ωφελούνται νέοι που εργάζονται ή πραγματοποιούν πρακτική άσκηση μέσα στις επιχειρήσεις αυτές. Θα ζητηθεί συνεπώς από την επιχείρηση να συμβάλει στα έξοδα 16 ^ του εθελοντή στο επίπεδο της θεωρητικής κοινοτικής συνεισφοράς. Στην προοπτική αυτή, θα ήταν σκόπιμο να δοθεί η έγκριση στις ενδιαφερόμενες επιχειρήσεις για απαλλαγή των εισφορών αυτών από διάφορους φόρους και τέλη τα οποία καταβάλλουν για την κατάρτιση (τέλος μαθητείας, επαγγελματικός φόρος, 1% κατάρτιση. ). Στη περίπτωση αυτή, το κόστος γι ' αυτή την κατηγορία νέων δεν θα λειτουργούσε ως αφαίαα£η πον πιστώσεων που δίνονται για το πρόγραιιμα. είτε πρόκειται για κόστη απευθείας συνδεδεαένα ιιε TIC δραστηριότητες, είτε για κόστη που αφορούν τα μέτρα πλαισίωσης. Η ροή των εθελοντών θα μπορούσε έτσι να ενισχυθεί,για παράδειγμα, με τον ακόλουθο τρόπο: Εκπαιδευτική άδεια 1998 1999 2000 2001 2002 5 έτη Αριθμός εθελοντών της ΕΕ (80%) των τρίτων χωρών (20%) 100 80 20 - 250 200 50 - - - - ~ - - Επιπλέον, θα είχε θεμελιώδη σημασία να μπορούν οι επιχειρήσεις να συνεισφέρουν και με άλλο τρόπο πλην του οικονομικού στο πρόγραμμα "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία", θα ήταν πολύ χρήσιμο να παρέμβουν κυρίως με συνοδευτικά μέτρα και ακόμα περισσότερο στην παρακολούθηση της εξέλιξης των νέων εθελοντών με την παροχή συμβουλών, προσφοράς σε είδος, αναλαμβάνοντας το ρόλο του αναδόχου. Μια τέτοια συμμετοχή των επιχειρήσεων θα μπορούσε να αποβεί αποδοτική για όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη: οι ίδιες οι επιχειρήσεις θα δώσουν συγκεκριμένο περιεχόμενο στην έννοια "επιχείρηση με κοινωνική ευαισθησία" («entreprise citoyenne»), η τοπική κοινωνία υποδοχής θα ωφεληθεί από αυτόν το ρόλο της επιχείρησης και ο ίδιος ο νέος θα μπορέσει να δει τις ικανότητες του να αναπτύσσονται και να αξιοποιούνται μέσω της ανάληψης ευθυνών. 9. 1. 2. Καινοτομικά δίκτυα Η δοκιμαστική δράση ανέδειξε, και επιβεβαιώθηκε από τηνν εκ των προτέρων αξιολόγηση, την ανάγκη ενθάρρυνσης των εμπλεκόμενων οργανώσεων και φορέων στον τομέα της εθελοντικής υπηρεσίας προκειμένου να συμμετάσχουν κατά τρόπο καινοτομικό κυρίως μέσω προσπαθειών για προσαρμογή στις σημερινές προσδοκίες των νέων και της κοινωνίας (περιβάλλον, καταπολέμηση του ρατσισμού, καταπολέμηση των ναρκωτικών. ) Ειδικοί στόχοι: να ενταθεί η συνεργασία των κρατών μελών, η διαπεριφερειακή και διατοπική συνεργασία τους (δημιουργία διακρατικών σχέσεων με αφετηρία την τοπική βαθμίδα) καθώς και η συνεργασία μεταξύ της Επιτροπής και των κρατών μελών μέσω της ανταλλαγής εμπειριών, της ανάπτυξης κοινών πρωτοβουλιών, της δημιουργίας και ενίσχυσης δικτύων και δεσμών σε ενδοκοινοτικό επίπεδο προς όφελος των νέων, της υλοποίησης συναινετικών μέτρων υπέρ των νέων και προς το άμεσο όφελος τους. Να ενθαρρυνθεί η ανάπτυξη νέων συνεργασιών εταιρικής μορφής στις οποίες θα συμμετέχουν σύλλογοι, τοπική αυτοδιοίκηση, επιχειρήσεις σε τοπικό και ευρωπαϊκό επίπεδο. Στοχευόμενος πληθυσμός: ΜΚΟ, τοπικές κοινότητες, φορείς που ανήκουν σε δίκτυα ή επιθυμούν να ενταχθούν σε δίκτυο για την υλοποίηση ολοκληρωμένων διακρατικών σχεδίων εθελοντικής υπηρεσίας με ισχυρή ή /και καινοτομική θεματική διάσταση. 17 Προϋπολογισμός : Καινοτομικά δίκτυα Αριθμός δικτύων Αριθμός εθελοντών (+/- 40 ανά δίκτυο) Κόστος (σε Εκατ. Ecu) 1998 1999 2000 2001 2002 5 ans 5 7 200 1,6 280 2,2. - -. - - - - _ _ - 9. 1. 3. Υποστήριξη του επιχειρηματικού πνεύματος και της πρωτοβουλίας Οι δραστηριότητες εθελοντικής υπηρεσίας που θα υλοποιηθούν χάρη στο πρόγραμμα "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία" είναι σχεδιασμένες, βασικά, σε μακροπρόθεσμη προοπτική: το ζήτημα είναι να αποκτηθεί μια γόνιμη εμπειρία, να φτιαχτεί το εφαλτήριο ή η γέφυρα για τη δημιουργία μελλοντικών δραστηριοτήτων. Εφόσον αναμένεται να λειτουργήσει η εθελοντική υπηρεσία ως σημείο αφετηρίας για άλλα εποικοδομητικά και δυναμικά σχέδια, είναι απαραίτητο οι φορείς υλοποίησης της να μην προσκρούουν σε εμπόδια που θα αποτελούν τροχοπέδη στις πρωτοβουλίες τους, συμπεριλαμβανομένων των χρηματικών εμποδίων (αρχική επένδυση, δημιουργία ενός κεφαλαίου εκκίνησης. ), διότι διαφορετικά η φιλοσοφία του προγράμματος, που τείνει προς το στόχο της μακροπρόθεσμης ενσωμάτωσης των νέων σε βιώσιμες δραστηριότητες , θα ερχόταν σε αντίθεση με τα μέσα που κινητοποιεί. Ο νέος εθελοντής, δυναμωμένος από τα προσόντα, την κατάρτιση και την αυτοπεποίθηση που απέκτησε κατά τη διάρκεια της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας του, θα έχει στη διάθεση του, χάρη στο σκέλος "υποστήριξη του επιχειρηματικού πνεύματος και της πρωτοβουλίας", ένα εργαλείο που θα του επιτρέπει συγκεκριμένη και κατάλληλα προσαρμοσμένη εφαρμογή της εμπειρίας του. Στοχευόμενος πληθυσμός: νέοι που έχουν λάβει μέρος σε δραστηριότητες στο πλαίσιο της δοκιμαστικής δράσης ή του προγράμματος "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία". Η ποσοτική υπόθεση που χρησιμοποιήθηκε ως αφετηρία είναι η υποστήριξη της παράτασης του 10% περίπου των δραστηριοτήτων μεγάλης διάρκειας και του 2,5% των δραστηριοτήτων σύντομης διάρκειας στο πλαίσιο του σκέλους αυτού. Ειδικοί στόχοι : στήριξη των σχεδίων και των πρωτοβουλιών που αναπτύσσονται από τους νέους κατά τη διάρκεια ή μετά τη λήξη της εθελοντικής τους εργασίας και βάσει των αποκτηθεισών εμπειριών, ευνοϊκή στάση απέναντι στην πρόσβαση τους σε δραστηριότητες συμπληρωματικής κατάρτισης, όπως αυτές εντοπίστηκαν κατά τη διάρκεια της υπηρεσίας τους· να μπορέσουν οι νέοι να επωφεληθούν της εμπειρίας τους σε ό,τι αφορά την κοινωνική ένταξη και την επαγγελματική τους αποκατάσταση και στην προοπτική αυτή, την αξιοποίηση της εμπειρίας εκπαιδευτικού χαρακτήρα μέσω της χορήγησης βεβαίωσης με ευρωπαϊκό σήμα η οποία δίδεται στους νέους μετά το πέρας της περιόδου της εθελοντικής υπηρεσίας. Να μπορέσει η τοπική αυτοδιοίκηση να δημιουργήσει ή να ενισχύσει νέες κοινωνικές δυναμικές, να ενθαρρύνει την ανάπτυξη και εξέλιξη νέων μορφών απασχόλησης ή κοινωνικών δραστηριοτήτων και να πειραματιστεί με νέες μορφές ένταξης των νέων στην κοινωνία. Δύο είδη ενισχύσεων θα είναι διαθέσιμα σε συνάρτηση με τα διδάγματα και τις ανάγκες που έχει εντοπίσει ο νέος μετά το τέλος της εθελοντικής του υπηρεσίας: - Ενισχύσεις για τη δημιουργία και τη δρομολόγηση πρωτοβουλιών: οι ενισχύσεις αυτές δεν θα αποτελούν βοήθεια για τη δημιουργία επιχειρήσεων αλλά κυρίως παρακίνηση του επιχειρηματικού πνεύματος για την επίλυση προβλήματα™ σχετικίίνν με την εκκίνηση, τα οποία πολύ συχνά αποθαρρύνουν την πρωτοβουλία τα)ν νέων. 18 - Ενισχύσεις για την κατάρτιση ή συμπληρωματική κατάρτιση: θα έχουν το νόημα της αντιμετώπισης των αναγκών που ενδεχομένως διαπιστώθηκαν κατά τη διάρκεια και διατυπώθηκαν μετά το τέλος της περιόδου εθελοντικής υπηρεσίας, για την ανάληψη νέων ή συμπληρωματικών δραστηριοτήτων κατάρτισης. Τα κριτήρια επιλογής θα καθορισθούν κατά τρόπο ώστε να κρίνονται τα σχέδια βάσει της σοβαρότητας τους (π. χ. πιθανότητες οικονομικής βιωσιμότητας και μακροβιότητας) και με βάση την εξάρτηση τους από την κοινοτική συνεισφορά (δηλ. πιθανότητες να μην πραγματοποιηθούν χωρίς την κοινοτική βοήθεια) Προϋπολογισμός (υπενθύμιση των μοναδιαίων τιμών: ενίσχυση για την κατάρτιση = 4. 000 Ecu· ενίσχυση για την πρωτοβουλία = 6. 000 Ecu) : ΕΤΟΣ 19 98 19 99 20 00 20 01 20 02 5 a ns Αριθμός MECU Αριθμός MECU Αριθμός MECU Αριθμός MECU Αριθμός MECU Αριθμός MECU Ε ^ ο ς β ό ή θ α ας Πρωτοβουλία Κατάρτιση 165 165 1,0 0,7 235 235 1. 4 0,9 ΣΥΝΟΛΟ 330 1,7 470 2,4 - " " 9. 1. 4. Συμπληρωματικά μέτρα - - - - - - -. - - Η δοκιμαστική δράση δείχνει, πράγμα που επιβεβαιώνει και η εκ πην προτέρων αξιολόγηση, την ανάγκη υλοποίησης στο πλαίσιο του προγράμματος ενός αριθμού συμπληρωματικών μέτρων. Υπογραμμίζει κυρίως την ανάγκη ανάπτυξης, σε κεντρικό και αποκεντρωμένο επίπεδο, συστημάτων βοήθειας για την πρόσληψη και τη στήριξη της προετοιμασίας και την παροχή σημβουλών προς τους εθελοντές (εθνικές δομές) και, μηχανισμών με τους οποίους θα γίνεται η συλλογή και διάδοση στοιχείων που αφορούν τις υποτροφίες (bourse-clearing) των σχεδίων και των οργανώσεων (κεντρική δομή σε σύνδεση με τις εθνικές δομές). Προτείνει επίσης την ενσωμάτωση στο πρόγραμμα μιας δράσης με σκοπό την ενθάρρυνση της συνεργασίας σε τοπικό, περιφερειακό ή εθνικό επίπεδο μεταξύ φορέων/οργανώσεων και μεταξύ κλάδων δραστηριοτήτων (συνεργασία εταιρικής μορφής). Επιπλέον, η δοκιμαστική δράση επιβεβαιώνει την ανάγκη ύπαρξης αποκεντρωμένων δομών (καθορισμός των εθνικών δομών σε κάθε χώρα μέλος) και κεντρικής διάρθρωσης (ύπαρξη μιας δομής λειτουργικής υποστήριξης) μέσα από τις οποίες θα μπορέσει να αναπτυχθεί μία κοινή προσέγγιση και να υλοποιηθούν και να συντονιστούν τα διάφορα σκέλη του προγράμματος (κυρίως μέσω της χρήσης ηλεκτρονικών δικτύων επικοινωνίας και της ανάπτυξης κοινών βάσεων δεδομένων), τόσο σε ευρωπαϊκό όσο και σε τοπικό επίπεδο. Ειδικοί στόχοι: Θα είναι συνεπώς απαραίτητο να υποστηριχθεί η λειτουργία εθνικών δομών, με δικές τους αρμοδιότητες, μέσω της κοινοτικής συνεισφοράς στα έξοδα λειτουργίας τους. Η δοκιμαστική δράση επέτρεψε στα κράτη μέλη να προτείνουν δομές στις οποίες ανατέθηκε η αποστολή της υλοποίησης του αποκεντρωμένου σκέλους της δοκιμαστικής δράσης. Η πλειοψηφία των εθνικών δομών συμπίπτουν με τις εθνικές· υπηρεσίες οι οποίες είχαν συγκροτηθεί στο πλαίσιο του προγράμματος "Νεολαία για την Ευρώπη", πράγμα που θα επιτρέψει (όπως άλλωστε συνέβη και με τη δοκιμαστική δράση) να υπάρξουν ουσιαστικές απολαβές σε αποτελεσματικότητα και μείωση του κόστους. Ωστόσο δεδομένου του αριθμού των προβλεπόμενων δραστηριοτήτων και της ανάγκης για μια πολύ πιο προωθημένη εξατομικευμένη παρακολούθηση από ό,τι στην περίπτωση των ανταλλαγών νέων, θα είναι απολύτως απαραίτητο να ενισχυθούν αισθητά τα μέσα δράσης (έμψυχα και άψυχα) των υπηρεσιών αυτών, σε συνεργασία με τα κράτη μέλη. Η δομή λειτουργικής υποστήριξης για την παροχή υποστήριξης και συντονισμού στις εθνικές δομές είναι εξίσου απαραίτητη σε κεντρικό επίπεδο, προκειμένου να στελεχωθεί το δίκτυο των εθνικών δομών, να διασφαλισθεί η πραγματική συνοχή των δραστηριοτήτων τους και η συμμετοχή στην υλοποίηση μηχανισμών στήριξης 19 και συμβουλών, ικανών να λειτουργήσουν το ίδιο καλά σε ένα πλαίσιο καθημερινών δραστηριοτήτων ρουτίνας όσο και σε κατάσταση εκτάκτου ανάγκης, όπως προτείνει η εκ των προτέρων αξιολόγηση. Αυτή η δομή λειτουργικής υποστήριξης, αποκλείοντας την Επιτροπή από κάθε δραστηριότητα τεχνικής-διοικητικής υποστήριξης, τίθεται στην υπηρεσία των εθνικών δομών με τις οποίες θα συνεργαστεί στενά προκειμένου να γίνει η συλλογή, η ανάλυση, η σύνθεση και διάδοση κάθε είδους δεδομένων και πληροφοριών για τις διάφορες δραστηριότητες του προγράμματος, με πρώτιστη μέριμνα τη συγκρότηση ενός συστήματος πληροφορικής που θα επιτρέψει στις εθνικές δομές να παρακολουθούν την εξέλιξη του προγράμματος και να ενημερώνονται συνεχώς για τις δραστηριότητες του (κυρίως σε ό,τι αφορά την προσφορά και ζήτηση σχεδίων αποστολής/υποδοχής και εθελοντών). Οι συνεργασίες εταιρικής μορφής θα αποσκοπούν στην ενθάρρυνση, στον τομέα της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας και σε διακρατική προοπτική, της συνεργασίας σε εθνικό/περιφερειακό/τοπικό επίπεδο μεταξύ συντελεστών του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα. Στοχευόμενος πληθυσμός: το στοχευόμενο κοινό αποτελείται από διάφορους συντελεστές που εμπλέκονται στην υλοποίηση, την παρακολούθηση, το συντονισμό και την πλαισίωση: εθνικές δομές που καθορίζονται από τα κράτη μέλη για τη συγκεκριμενοποίηση ορισμένων αποστολών της κοινοτικής δράσης (ενθάρρυνση της δημιουργίας σχεδίων, πληροφόρηση των στοχευόμενων κατηγοριών κοινού, συντονισμός δραστηριοτήτων προετοιμασίας και πλαισίωσης, βοήθεια και παρακολούθηση των σχεδίων, συμμετοχή στο διυπηρεσιακό δίκτυο, σχέσεις με την τοπική αυτοδιοίκηση. ), δημόσιοι και εταίροι που επίπεδα ενδιαφέρονται (τοπικό/περιφερειακό/εθνικό) στο πεδίο των δραστηριοτήτων της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας. ιδιωτικοί θεσμικοί σε πιθανότατα παρέμβουν διάφορα να Τα μέτρα προετοιμασίας/πλαισίωσης που περιλαμβάνει το σκέλος "πλαισίωση" αποσκοπούν στο σύνολο των εμπλεκομένων συντελεστών στην υλοποίηση, διεξαγωγή και παρακολούθηση των σχεδίων: επίτροποι για τους εθελοντές, συντονιστές και διαχειριστές σχεδίων σύμβουλοι, εκπαιδευτές Το σκέλος πληροφόρηση/μελέτες θα απευθύνεται στο σύνολο του στοχευόμενου πληθυσμού, (τόσο ως κοινό - στόχος για την πληροφόρηση όσο και ως πεδίο διερεύνησης για τις μελέτες): Ευρωπαίοι νέοι ηλικίας 18 έως 25 και άλλοι συντελεστές/αρμόδιοι στον τομέα της πολιτικής για την νεολαία. Προϋπολογισμός (Εκατ. Εειι) ' IFflSLa· 4£ίϊ*κ1 Σ*έλσς5\ Δ Πλαισίωση Ε Συνεργασίες εταιρικής μορφής ΣΤ Πληροφ. /μελέτες/παρακολ,/αξιολ. Υποσύνολο σκέλους 5 1998 Τ» 3,6 0,7 1,4 5,7 1999 2000 2001 2002 5 έτη 4,6 1,0 1,8 7,4 Η εκτίμηση του κόστους του σκέλους αυτού βασίζεται στην εμπειρία που αποκτήθηκε από τη δοκιμαστική δράση του 1996 και από τις κοινοτικές δράσεις στον τομέα της εκτέλεσης, της κατάρτισης και της νεολαίας καθώς και από τις δραστηριότητες προετοιμασίας /πλαισίωσης για τον αριθμό των ενδιαφερομένων προσώπων και το μοναδιαίο κόστος (βλ. λεπτομέρειες κατωτέρω). 20 Κοινοτική συνεισφορά στη χρηματοδότηση εθνικών συντονιστικών δομών και κεντρικής δομής (ως σημείο αναφοράς χρησιμοποιήσαμε το ποσόν της χρηματοδότησης για τις εθνικές δομές στη δοκιμαστική δράση της εθελοντικής υπηρεσίας, δηλ. 1. 6 Εκατ. Εαι το 1996· το ποσό της χρηματοδότησης που χορηγήθηκε για τη δομή λειτουργικής υποστήριξης της δοκιμαστικής δράσης, δηλ. 0. 6 Εκατ. Εοιι το 1996) Δομές για το συντονισμό, την πληροφόρηση καιτη λεπο υργική υποστήριξη της υλοποίησης του προγράμματο Εθνικό επίπεδο (συγχρημ. από τα κ. μ. Κεντρικό επίπεδο ΣΥΝΟΛΟ 1998 1999 2000 2001 2002 ΣΥΝΟΛΟ 1,8 0,6 2,4 2 0,8 2,8. -. -. „ -. - Δραστηριότητες κατάρτισης: κόστος και βάση υπολογισμού Κόστος Κατάρτιση παιδαγ. ουνεργ. κατάρτ. συντονιστές κατάρτισης Βάση υπολογισμού 1998 19991 20001 20011 2002 5 έτη 1,20 1,80 0,60 0,90 0,60 0,90 - 1998 1999 2000 2001 2002 5 έτη Αριθ. σεμιναρίων παιδαγ. σιινεργ. Αριθ. σεμιναρίων συντονιστών 20 20 30 30 - - Κόστος σεμιναρίων (Ecu) 30000 30000 - 9. 2. Αιτιολόγηση της δράσης 9. 2. 1 Στο παρόν πλαίσιο της κοινωνικής και οικονομικής αβεβαιότητας για πολλούς ευρωπαίους νέους (αβέβαιες προοπτικές απασχόλησης, κίνδυνοι κοινωνικού αποκλεισμού, νέες ανάγκες στον τομέα της εκπαίδευσης και της κατάρτισης), μεγάλη προσοχή θα πρέπει να δοθεί στη μεταβατική περίοδο προς την ενηλικίωση. Το πρόγραμμα Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία" έχει καταρτιστεί λαμβάνοντας υπόψη αυτό το κοινό πλαίσιο που ισχύει τα περισσότερα κράτη μέλη. Προτείνει τη διερεύνηση και τη χρησιμοποίηση της έννοιας της εθελοντικής υπηρεσίας, σε ένα ανοικτό πλαίσιο με διακρατική διάσταση (τόσο στο εσωτερικό της Ευρώπης όσο και προς τις τρίτες χώρες), προκειμένου να παρασχεθούν στους νέους νέες δυνατότητες ένταξης τους στον ενεργό βίο και να τους δοθεί η ευκαιρία να ανακαλύψουν τι μπορεί να σημαίνει να είσαι ευρωπαίος πολίτης. 9. 2. 2. Η Επιτροπή διεπίστωσε τα τελευταία χρόνια ότι εντείνεται ολοένα το αίτημα, από πλευράς των κρατών μελών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και των μη κυβερνητικών οργανώσεων για τη θέσπιση συγκεκριμένων μέτρων που θα αποσκοπούν στη βελτίωση και τη διεύρυνση των ευρωπαϊκών δραστηριοτήτων σε θέματα εθελοντικής υπηρεσίας των νέων στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής συνεργασίας στον τομέα της νεολαίας. Η εκ των προτέρων αξιολόγηση που πραγματοποιήθηκε σύμφωνα με τις χρηματοοικονομικές κατευθυντήριες γραμμές του SEM 2000, 21 επιβεβαίωσε ότι υπάρχουν οι κατάλληλες συνθήκες για τη δρομολόγηση ενός πολυετούς προγράμματος εθελοντικής υπηρεσίας: υποστήριξη στο επίπεδο των κρατών μελών, υποστήριξη από τις οργανώσεις που θα μπορούσαν να συμμετέχουν, πραγματικό ενδιαφέρον από την πλευρά των νέων. 9. 2. 3. Οι προσανατολισμοί του λευκού βιβλίου "Ανάπτυξη, ανταγωνιστικότητα, απασχόληση", τα συμπεράσματα των Ευρωπαϊκών Συμβουλίων του Έσσεν (Δεκέμβριος 1994), των Καννών (Ιούνιος 1994), της Φλωρεντίας δίνουν έμφαση στην ανάγκη ενθάρρυνσης των τοπικών και περιφερειακών πρωτοβουλιών που οδηγούν στη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας ανταποκρινόμενων στις νέες απαιτήσεις και επίσης, στην ανάγκη ενίσχυσης των μέτρων που προορίζονται για την καταπολέμηση του κοινωνικού και επαγγελματικού αποκλεισμού των νέων, ιδίως μέσω της ανάπτυξης δραστηριοτήτων εθελοντικής υπηρεσίας. Η Επιτροπή εκτιμά ότι η πρωτοβουλία που προτίθεται να αναλάβει στο πλαίσιο της παρούσας πρότασης, μπορεί να συμβάλει στον καλύτερο εντοπισμό και την αντιμετώπιση των νέων αναγκών. 9. 2. 4. Η συνεργασία στον τομέα της νεολαίας αποκτά νόημα εντασσόμενη σε μια σφαιρικότερη προοπτική, σ' ένα συνολικό κοινωνικό όραμα. Το πρόγραμμα "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία" θα επιτρέψει να κτιστούν περισσότερες γέφυρες μεταξύ των δραστηριοτήτων των νέων, του ζητήματος της συμμετοχής στα κοινά και της προβληματικής για την κοινωνική ένταξη των νέων. 9. 2. 5. Το πολυετές πρόγραμμα "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία" θα αποτελέσει κατ'αυτόν τον τρόπο ένα σημαντικότατο εργαλείο για την ένταξη και την αναζωογόνηση του κοινωνικού δεσμού για πολλούς ευρωπαίους νέους για τους οποίους η ατένιση του μέλλοντος αποδεικνύεται όλο και πιο προβληματική λόγω των μόνιμων οικονομικών δυσχερειών, του αυξανόμενου ατομικισμού στις συμπεριφορές, της συνεχούς επιδείνωσης των ανισοτήτων. 9. 2. 6. Οι δραστηριότητες της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας θα αποτελέσουν ταυτόχρονα ένα χώρο απόκτησης προσόντων και δεξιοτήτων που θα επικυρώνονται με ευρωπαϊκό σήμα και ένα χώρο μαθητείας ως προς την ιδιότητα του πολίτη, που θα τίθεται καθημερινά στην πράξη σε δοκιμασία, και όλη αυτή η δραστηριότητα θα λαμβάνει χώρα τον περισσότερο καιρό σε μια πολυπολιτισμική κοινωνία. 9. 2. 7. Στην προοπτική αυτή το πρόγραμμα "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία" αναζητεί απαντήσεις συγκεκριμένες και κατάλληλα προσαρμοσμένες στις ανάγκες των νέων σύμφωνα με την επιταγή, να ληφθούν υπόψη οι εξατομικευμένες ειδικές ανάγκες των διαφόρων κατηγοριών νέων που καλούνται να συμμετάσχουν στο πρόγραμμα. 9. 2. 8. Οι δραστηριότητες που αναπτύσσονται στα πλαίσια του προγράμματος "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία" προτείνουν συνεπώς καινοτομικές απαντήσεις στα νέα αιτήματα για εκπαίδευση και κατάρτιση, στα προβλήματα της κοινωνικής ένταξης των νέων, στις ιδαίτερες δυσκολίες της μετάβασης προς την ενηλικίωση και τις ευθύνες του ενεργού βίου. Το γεγονός ότι το πρόγραμμα έχει τις ρίζες του στο τοπικό επίπεδο - αλλά με διακρατική δυναμική - θα ευνοήσει την καλύτερη προσαρμογή στα μεταβαλλόμενα δεδομένα ενός κόσμου σε διαρκή αλλαγή, ενώ ο ρόλος του καθ'ολοκληρίαν ενεργού πολίτη που επιφυλάσσεται στους νέους θα επιτρέψει πραγματική εξισορρόπηση μεταξύ των δικών τους αναγκών και της προτεινόμενης δράσης, συμφωνώντας στο σημείο αυτό με τις συστάσεις της εκ των προτέρων αξιολόγησης. 9. 2. 9. Βασιζόμενες στην ενεργό και έμπρακτη συμμετοχή στην καθημερινή ζωή σε μια νέα κοινότητα και στη συγκρότηση ισχυρών κοινωνικών δεσμών στους κόλπους αυτού του χώρου υποδοχής, οι δραστηριότητες που θα υλοποιηθούν θα έχουν ως σκοπό να επιτρέψουν στους νέους να αναπτύξουν τις κοινωνικές δεξιότητες τους και τα επαγγελματικά προσόντα τους, συμβάλλοντας με τον τρόπο αυτό στην 22 ευημερία της κοινότητας υποδοχής. Η δυνατότητα πειραματισμού στην πράξη όσον αφορά την υπεύθυνη και ενεργό συμμετοχή στα κοινά σε μια άλλη χώρα, ένα άλλο περιβάλλον, έναν άλλον πολιτισμό απ ' αυτούς που υπάρχουν στη χώρα προέλευσης, θα επιτρέψει στους νέους αυτούς να δώσουν ισχυρή ώθηση στη διαδικασία ένταξης τους σε μια μεταβαλλόμενη κοινωνία, επιτρέποντας τους ταυτόχρονα να συνεισφέρουν με τον τρόπο τους στην οικοδόμηση μιας συνεκτικής και θετικής ευρωπαϊκής ταυτότητας. 9. 2. 10. Η εμπειρία αυτή θα συμβάλει συνεπώς στην επαναθεμελίωση και επανανομιμοποίηση στα μάτια κάθε νέου της ιδέας και της πρακτικής της συμμετοχής στα κοινά σε μια κοινότητα στην οποία εντάσσεται και αποκτά νόημα το ατομικό πεπρωμένο, συμμετέχοντας ταυτόχρονα ενεργά στην ενίσχυση της κοινοτικής οικοδόμησης μέσω της προβολής της ευρωπαϊκής ιδέας για την ιδιότητα του πολίτη. Οι νέοι, λόγω της φύσης των καθηκόντων που θα αναλάβουν προς όφελος της τοπικής κοινωνίας υποδοχής, θα μπορέσουν με αυτόν τον τρόπο να ζήσουν μια εμπειρία ως ενεργοί πολίτες η οποία θα τοποθετείται καταρχήν σε ευρωπαϊκό επίπεδο. 9. 2. 11. Εξάλλου, λόγω της φύσης των προβλεπόμενων ενεργειών και της σημασίας της ροής εθελοντών νέων, το προτεινόμενο πρόγραμμα θα ωφελήσει σε μεγάλο βαθμό την κοινωνία, σε ό,τι αφορά το επίπεδο οικονομικής ανάπτυξης και την κοινωνική συνοχή: ενθάρρυνση του επιχειρηματικού πνεύματος, βελτίωση των προσόντων, βελτίωση του βαθμού απασχόλησης, ενθάρρυνση της κινητικότητας, δημιουργία νέων δραστηριοτήτων. 9. 2. 12. Οι δραστηριότητες της ευρωπαϊκής εθελοντικής εργασίας θα εμπλουτίσουν τον τοπικό κοινωνικοοικονομικό ιστό με τα άμεσα αποτελέσματα τους (πρόσθετη δραστηριότητα) αλλά και μακροπρόθεσμα με τα παράγωγα αποτελέσματα και τις παράγωγες δραστηριότητες, τόσο από ποσοτικής πλευράς (ακαθάριστη ροή προκληθείσας δραστηριότητας) όσο και ποιοτικής (ενθάρρυνση νέων μορφών δραστηριοτήτων), προς όφελος του νέου (μακροπρόθεσμη ένταξη) και προς όφελος της κοινότητας υποδοχής (ευημερία). 9. 2. 13. Πράγματι, η δυναμική που περικλείεται στις δραστηριότητες της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας μπορεί να έχει κινητήρια αποτελέσματα: οι ενώσεις, οι οργανισμοί, τα όργανα της τοπικής αυτοδιοίκησης ή οι φορείς που θα έχουν ξεκινήσει μια συνεργασία εταιρικής μορφής μπορούν να συνεχίσουν τη συνεργασία τους για άλλα σχέδια. Μια δραστηριότητα ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας, αφού έχει αποδείξει ότι παρουσιάζει ενδιαφέρον, μπορεί να προκαλέσει τη δημιουργία άλλων πρωτοβουλιών της ίδιας μορφής. 9. 2. 14. Τα διάφορα μέτρα που προβλέπονται από το πρόγραμμα κατευθύνονται όλα προς το στόχο της διακρατικής συνεργασίας που προσκομίζει αισθητή προστιθέμενη αξία (ιδίως στο διαπολιτιστικό και γλωσσικό επίπεδο) στις ενέργειες που αναπτύσσονται από τα κράτη μέλη ή τις οργανώσεις που θα δραστηριοποιούνται στον τομέα της εθελοντικής υπηρεσίας. 9. 2. 15. Λόγω της ολοκληρωμένης προσέγγισης του και του μεγάλου εύρους του, το πρόγραμμα "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία" θα δώσει στους νέους που είναι de (λόγω του χαμηλού μορφωτικού επιπέδου τους, των facto αποκλεισμένοι περιορισμένων προσόντων τους ή των χαμηλών εισοδημάτων τους) ευκαιρίες για κινητικότητα σε ευρωπαϊκό επίπεδο. 9. 2. 16. Οι δραστηριότητες που θα υλοποιηθούν θα αναδείξουν τους νέους ως κρίσιμο παράγοντα για την υλοποίηση σε τοπικό επίπεδο της πρόσβασης στην ευρωπαϊκή διάσταση και τη συγκρότηση δικτύου σε ευρωπαϊκό επίπεδο. 9. 2. 17. Η παράδοση της εθελοντικής υπηρεσίας που σε ορισμένες χώρες έχει τις ρίζες της στο παρελθόν και συνεχίζει ακόμα να ανθεί, είναι σχεδόν ανύπαρκτη σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Οι δραστηριότητες που προωθεί η Επιτροπή θα αποτελέσουν 23 •rL συνεπώς νέες μορφές δραστηριοτήτων σε σχέση με τις δραστηριότητες που υφίστανται ήδη στο επίπεδο κάθε κράτους μέλους και τις οποίες θα συμπληρώσουν και θα εμπλουτίσουν, προσθέτοντας νέες πρακτικές και διευρύνοντας τους ορίζοντες. 9. 2. 18. Ένα πολυετές πρόγραμμα εθελοντικής υπηρεσίας με ευρωπαϊκή διάσταση θα αποτελέσει το εργαστήριο για την εκκόλαψη του ευρωπαϊκού καθεστώτος του νέου εθελοντή με το οποίο, όπως υπογραμμίζει η εκ των προτέρων αξιολόγηση, θα μπορέσουν να μειωθούν αισθητά τα εμπόδια για τη βέλτιστη εξέλιξη της προτεινόμενης δράσης και να αναδειχθεί πλήρως η δυναμικότητα της. 9. 2. 19. Η σύλληψη της προτεινόμενης δράσης στο πλαίσιο της παρούσας πρότασης απόφασης, βασίζεται στη συμπληρωματικότητα του ρόλου της Κοινότητας και των κρατών μελών που μεταφράζεται σε ενισχυμένη συνεργασία με τις αρμόδιες αρχές σε όλες τις βαθμίδες (κοινοτική, εθνική, περιφερειακή, τοπική). Θα πάρει συγκεκριμένη μορφή με την υλοποίηση θεσμικών συνεργασιών εταιρικής μορφής σε τοπικό και διακρατικό επίπεδο για τη διευκόλυνση των πρωτοβουλιών στις οποίες θα συμμετέχουν κράτη μέλη και τρίτες χώρες και οι αντίστοιχοι πολίτες τους. Η εκ των προτέρων αξιολόγηση τονίζει ιδιαιτέρως το ενδιαφέρον που παρουσιάζει η σύναψη τέτοιων συνεργασιών εταιρικής μορφής και δικτύου για τη βελτίωση της ποιότητας του προγράμματος και το άνοιγμα της πρόσβασης σε οργανώσεις και φορείς κάθε μεγέθους. 9. 2. 20. Η κοινοτική δράση θα εγγυηθεί μια πραγματική ευρωπαϊκή διάσταση για όλες τις ενέργειες που θα αναλαμβάνονται στο τοπικό και εθνικό επίπεδο καθώς και μεγαλύτερη συνοχή τόσο στην κατανομή των κεφαλαίων όσο και στο επίπεδο των αποτελεσμάτων. 9. 2. 21. Σύμφωνα με τα διδάγματα της δοκιμαστικής δράσης και τις συστάσεις της εκ των προτέρων αξιολόγησης, η σύλληψη των μεθόδων για την υλοποίηση της δράσης έχει γίνει κατά τρόπο ώστε να συνδυάζεται κατά βέλτιστο τρόπο η αποκέντρωση, η αποτελεσματικότητα και η οικονομία των μέσων και ενδιαμέσων, έτσι ώστε το μεγαλύτερο μέρος των πιστώσεων να αποβαίνει απευθείας προς όφελος των νέων. 9. 2. 22. Η κοινοτική δράση θα επιτρέψει συγκέντρωση για τον κοινό σκοπό των χρηματοοικονομικών πόρων, της εμπειρογνωμοσύνης, των εταίρων και των δικτύων (μηχανισμός συμψηφισμού ["clearing house"] για τα σχέδια, ανάπτυξη δομικών ενοτήτων προετοιμασίας) και θα δώσει στο παιδαγωγικό περιεχόμενο των δραστηριοτήτων μια ευρωπαϊκή διάσταση (εκμάθηση γλωσσών και διαπολιτιστική μαθητεία). Θα παρουσιάζει συνεπώς μεγάλο οικονομικό ενδιαφέρον (αποτελέσματα κλίμακας, αμοιβαία χρήση κοινών πόρων) και παιδαγωγικό ενδιαφέρον (διεθνής και διαπολιτιστική διάσταση) σε σχέση με τις μεμονωμένες πρωτοβουλίες των κρατών μελών στο ζήτημα αυτό. των 9. 2. 23. Η συγχρηματοδότηση που απαιτείται για δραστηριοτήτων του προγράμματος "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία" θα πραγματοποιηθεί καταρχήν στο επίπεδο του σχεδίου υποδοχής. Το πρόγραμμα κατά συνέπεια θα συνεπάγεται μικρή επιβάρυνση για τους εθνικούς προϋπολογισμούς. Η εκ των προτέρων αξιολόγηση σημειώνει ότι αυτός ο μηχανισμός χρηματοδότησης που δεν επιβαρύνει τα δημόσια οικονομικά των χωρών που βρίσκονται στο στάδιο της λιτότητας, αποτελεί μια πολύ θετική πτυχή του προτεινόμενου προγράμματος. την υλοποίηση 9. 2. 24. Η ύπαρξη της διακρατικής διάστασης στον πυρήνα των δραστηριοτήτων της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας, αποτελεί, στην προοπτική μιας κοινωνίας που ενσωματώνει με όλο και πιο συστηματικό τρόπο τα στοιχεία της διεθνοποίησης και της παγκοσμιοποίησης, ένα ουσιαστικό πλεονέκτημα για την προετοιμασία των νέων για τον ενεργό βίο. 9. 2. 25. Η πρόταση για τη συγκέντρωση πόρων ιδιωτικής προέλευσης ή οι διαπραγματεύσεις για τη μείωση ορισμένων δαπανών (μεταφορές, ασφάλιση) θα 24 £ αποκτήσει μεγαλύτερη συνοχή και αξιοπιστία λόγω της διεθνούς διάστασης της δράσης. Η σύσταση ενός ιδρύματος με αποκλειστικό σκοπό τη συγκέντρωση συμπληρωματικών πόρων, ιδίως από τον ιδιωτικό τομέα (μεγάλες ευρωπαϊκές επιχειρήσεις) θα προσφέρει έναν ισχυρό κινητήριο μοχλό για τη μείωση των χρηματοοικονομικών επιπτώσεων της δράσης ή για την αύξηση του ετήσιου ρυθμού δραστηριοτήτων εθελοντικής υπηρεσίας. 9. 2. 26. Το πρόγραμμα δράσης "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία" ενισχύει την προσωπική εξέλιξη του ατόμου. Με τη λειτουργική του οργάνωση (συλλογική ζωή), τις γνώσεις και τα ανοίγματα που παράγει (επαγγελματικό, κοινωνικό, ιστορικό, γεωγραφικό, γλωσσικό περιβάλλον. ) , με τις πολιτιστικές ανταλλαγές στις οποίες συμβάλλει (μεταξύ κοινωνικών τάξεων, ηλικιών, εθνικοτήτων. ), το πρόγραμμα "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία" καθορίζεται ως μία σφαιρική εκπαιδευτική μέθοδος που βασίζεται σε όλες τις διαστάσεις του ατόμου, επιτρέποντας την αυτογνωσία αλλά και την κατανόηση των άλλων, πράγμα που αποτελεί προϋπόθεση για κάθε υπεύθυνη συμμετοχή του πολίτη στα κοινά. εθελοντική "Ευρωπαϊκή στην 9. 2. 27. Το πρόγραμμα πραγματικότητα, ταυτόχρονα ένας τόπος μαθητείας και άσκησης των καθημερινών πρακτικών που αφορούν τη συμμετοχή του πολίτη στα κοινά: συνενώνει γύρω από ένα κοινό σχέδιο, άτομα που προέρχονται από διαφορετικούς κοινωνικούς, πολιτιστικούς ή γεωγραφικούς κύκλους, ενθαρρύνοντας την ανάληψη ευθυνών, την αυτονομία και την αλληλεγγύη. Συμβάλλει στο να δραστηριοποιηθεί κάθε άτομο το οποίο μετά θα έχει καινούρια άποψη για τη ζωή της πόλης και θα παίρνει ενεργά μέρος σ'αυτήν. υπηρεσία" είναι 9. 2. 28. Οι δραστηριότητες στις οποίες θα συμμετάσχουν οι νέοι εθελοντές θα τους επιτρέψουν: - στο προσωπικό επίπεδο να μάθουν να είναι υπεύθυνοι για τις ίδιες τους τις αποφάσεις, να αναλαμβάνουν αρμοδιότητες, να έχουν κριτικό πνεύμα, να αναπτύσσουν την αυτονομία τους και την ικανότητα τους για επικοινωνία· διότι τα είδη μαθητείας που υποστηρίζει η ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία έχουν το ιδιάζον χαρακτηριστικό ότι είνα αυτά για τα οποία οι ίδιοι οι νέοι έχουν ερευνήσει και τα έχουν ζητήσει και δεν τους επιβάλλονται· - στο επίπεδο της κοινωνίας, να βιώνουν καθημερινά την αλληλεγγύη και συνεπώς να ανακαλύψουν, στην πράξη, την έννοια της αλληλεξάρτησης των ανθρώπινων όντων και να μάθουν να υπολογίζουν το συλλογικό συμφέρον ταυτόχρονα με το ατομικό· - στο κοινωνικό επίπεδο, να αντιλαμβάνονται καλύτερα και να κατανοούν καλύτερα ορισμένες κοινωνικές ανάγκες και την προέλευση τους, τη λειτουργία των κοινωνικών δομών, τον τρόπο συμμετοχής σ'αυτές, το βαθμό απαιτήσεων από τους επαγγελματίες στους τομείς όπου θα διεξάγονται δραστηριότητες- - στο επίπεδο της διαπολιτιστικής μαθητείας, να κατανοήσουν τα ίδια τα όρια των παραδόσεων και των πολιτιστικών τους πλαισίων και να έρθουν σε επαφή με διαφορετικές οικονομικές, κοινωνικές και πολιτιστικές πραγματικότητες και, έτσι, να διευρύνουν τους ορίζοντες της σκέψης τους. 9. 2. 29. Οι δραστηριότητες της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας βασίζονται στη συνεργασία εταιρικής μορφής μεταξύ συλλόγων, κατοίκων μιας πόλης ή ενός χωριού, τοπικών εκλεγμένων παραγόντων, της δημόσιας διοίκησης και επιχειρήσεων. Συγκεντρώνοντας γύρω από ένα σχέδιο υποδοχής νέους που προέρχονται από άλλα μέρη για να συμβάλουν στην ευημερία του περιβάλλοντος 25 τους, το πρόγραμμα "Ευρωπαϊκή εθελοντική υπηρεσία" παράγει νέες εταιρικές σχέσεις συνεργασίας μεταξύ θεσμικών παραγόντων, πράγμα που η εκ των προτέρων αξιολόγηση εντοπίζει ως ένα πολύ ενδιαφέρον και σημαντικό στοιχείο. 9. 2. 30. Σε ό,τι αφορά τις δραστηριότητες με τις τρίτες χώρες η συνεργασία με τις γενικές διευθύνσεις ΓΔ Ι και VIII θα επιτρέψει την ανάπτυξη συμπληρωματικών ενεργειών και συνεργείων καθώς και πειραματισμού για νέους δρόμους στον τομέα της συνεργασίας και της εθελοντικής προσφοράς. 26 9. 3. Παρακολούθηση και αξιολόγηση της δράσης Σύμφωνα με το άρθρο 10 της πρότασης απόφασης για τη θέσπιση του προγράμματος της ευρωπαϊκής εθελοντικής υπηρεσίας: από τη στιγμή της έγκρισης της παρούσας πρότασης απόφασης, η Επιτροπή λαμβάνει τα απαραίτητα μέτρα για του τη διασφάλιση της παρακολούθησης και της συνεχούς αξιολόγησης προγράμματος, με συνεκτίμηση του κύριου στόχου και των ειδικών στόχων. Παρακολούθηση Η υλοποίηση του προγράμματος θα αποτελέσει το αντικείμενο διαρκούς παρακολούθησης από την Επιτροπή προκειμένου να επιτευχθεί ο έλεγχος της αποτελεσματικότητας και της απόδοσης του προγράμματος. Θα ληφθούν ιδίως υπόψη, για την παρακολούθηση αυτή από την Επιτροπή: - οι εκθέσεις που θα πρέπει να υποβάλουν τακτικά οι συντονιστικές δομές και οι διάφοροι θεσμικοί εταίροι, - οι αναφορές των ίδιων των νέων, δικαιούχων του προγράμματος. Πράγματι, προβλέπεται στενή σύνδεση των νέων με την παρακολούθηση και την αξιολόγηση του προγράμματος με διάφορους τρόπους που μένει να καθορισθούν, όπως η συμμετοχή στα σεμινάρια, διεξαγωγή συνεντεύξεων, η διατήρηση ημερολογίου από τον εθελοντή κ. τ. λ. Εξάλλου, η χορηγούμενη βοήθεια στα πλαίσια του σκέλους "υποστήριξη του επιχειρηματικού πνεύματος και της πρωτοβουλίας" θα αποτελέσει, λόγω της της φύσης της (δραστηριότητα παρακολούθησης μιας δραστηριότητας εθελοντικής υπηρεσίας) ένα εργαλείο για τον έλεγχο του προγράμματος (ειδικότερα στα σκέλη 1, 2&3). Δείκτες απόδοσης Οι ακόλουθοι δείκτες, από τους οποίους πολλοί έχουν προταθεί από την εκ των προτέρατν αξιολόγηση, μπορούν της παρακολούθησης και της αξιολόγησης του προγράμματος: χρησιμοποιηθούν στο πλαίσιο να Αείκτες αποτελέσματος Ποσοτικοί Γενικοί : - αριθμός και προέλευση των νέων που συμμετέχουν στο πρόγραμμα - ποσοστό νέων που αντιμετωπίζουν δυσκολίες και συμμετέχουν στο πρόγραμμα - ισότητα ανδρών/γυναικών Ειδικοί: - αριθμός και προέλευση των νέ(ον που συμμετέχουν σε κάποιο σκέλος - αριθμός σχεδίων υποδοχής και σχεδίων αποστολής που υποβάλλονται στην Επιτροπή (σκέλη 1 και 2) - ισορροπία μεταξύ δραστηριοτήτων μεγάλης διάρκειας/δραστηριοτήτων σύντομης διάρκειας και μέσης διάρκειας των δραστηριοτήτων (σκέλη 1 και 2) - Η ισορροπία μεταξύ ενδοκοινοτικών δραστηριοτήτων /δραστηριοτήτων τρίτων χωρο')ν (σκέλη Ικαι 2) - Ποσοστό μετατροπής δραστηριοτήτων /δραστηριότητες κατάρτισης (σκέλος 4) - Ποσοστό αποτυχίας των δραστηριοτήπον εθελοντικής υπηρεσίας (σκέλη 1,2 και 3) - Ποσοστό αποτυχίας της παροχής υποστήριξης στο επιχειρηματικό πνεύμα και την προωτοβουλία (σκέλος 4) εθελοντικής υπηρεσίας σε πρωτοβουλίες 27 Ποιοτικοί Γενικοί: - τυπολογία των τομέων στους οποίους διεξάγονται δραστηριότητες - γεωγραφική κατανομή των δραστηριοτήτων, ισορροπία συνεργασιών εταιρικής μορφής (βορράς-νότος, περιφερειακοί δεσμοί) Ειδικοί - ποιότητα του παιδαγωγικού περιεχομένου (σκέλη 1,2 και 3) - γλωσσικά αποκτήματα (σκέλη 1,2 και 3) - καινοτομική διάσταση του σχεδίου (σκέλη 3 και 4) - όφελος για την κοινότητα υποδοχής (σκέλη 1, 2 και 3) Δείκτες αντίκτυπου Ποσοτικοί Γενικοί - ποσοστό δημιουργίας νέων δραστηριοτήτων από τους ίδιους τους νέους - πρόοδος στη ζήτηση από την πλευρά των εθελοντών και στην προσφορά δραστηριοτήτων από την πλευρά των διαφόρων θεσμικών εταίρων Ειδικοί - Ποσοστό πρόσληψης των νέων που πραγματοποίησαν μια δραστηριότητα εθελοντικής υπηρεσίας (σκέλη 1,2 και 3) - αριθμός μη ικανοποιηθεισών αιτήσεων για εθελοντική υπηρεσία (σκέλη Ικαι 2) Ποιοτικοί Γενικοί - προσαρμογή των δραστηριοτήτων στις ατομικές ανάγκες - ποσοστό διείσδυσης στην πράξη της εθελοντικής υπηρεσίας στις χώρες που δεν έχουν αληθινή παράδοση - συμμετοχή και ανάληψη ευθυνών από τους νέους - συμβολή στον καθορισμό και την ανάπτυξη της έννοιας της ιδιότητας του ευρωπαίου πολίτη· κατανόηση της ευρωπαϊκής διάστασης από τους διάφορους εταίρους Ειδικοί - συμβολή στην τοπική ανάπτυξη (σκέλη 1,2 και 3) - τυπολογία των προσόντων που απέκτησε ο εθελοντής (σκέλη 1,2 και 3) - επιβίωση στο τοπικό επίπεδο μετά τη δρομολόγηση από τους εθελοντές της κοινωνικής δυναμικής που περικλείεται στη δράση τους (σκέλη 1,2 και 3) - αξιοποίηση της αποκτηθείσας εμπειρίας κατά τη διάρκεια της περιόδου εθελοντικής υπηρεσίας (σκέλη 1, και 3) - αξιοποίηση παρακολούθησης (σκέλος 4) - διατήρηση των διακρατικών συνεργασιών εταιρικής μορφής μετά από τη λήξη των δραστηριοτήτων εθελοντικής υπηρεσίας (σκέλη 1,2,3,και 5) της αποκτηθείσας επ' ευκαιρία μιας δραστηριότητας εμπειρίας 28 Μέθοδοι και περιοδικότητα τικ αξιολόγησης Το άρθρο 10 της απόφασης ορίζει ότι, στη διάρκεια του δεύτερου έτους υλοποίησης του παρόντος προγράμματος, η Επιτροπή υποβάλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο έκθεση αξιολόγησης που θα χρησιμοποιηθεί για να ορισθούν νέες ενδεχόμενες μέθοδοι υλοποίησης και νέος προϋπολογιστικός φάκελλος για την κάλυψη των τριών τελευταίων ετών του προγράμματος. Η αξιολόγηση αυτή θα λάβει επίσης υπόψη τα αποτελέσματα της αξιολόγησης της δοκιμαστικής δράσης και της τελικής αξιολόγησης του προγράμματος "Νεολαία για την Ευρώπη". Όπως αναφέρεται ανωτέρω, το πρόγραμμα θα αποτελέσει συνεπώς το αντικείμενο μιας αξιολόγησης κατά τη διάρκεια του δεύτερου έτους. Η έκθεση αξιολόγησης που υποβάλλεται από την Επιτροπή θα βασισθεί κυρίως στην εξωτερική αξιολόγηση που θα έχει διεξαχθεί από έναν ανεξάρτητο οργανισμό. Η αξιολόγηση θα λάβει επίσης υπόψη (μέσω της αξιοποίησης των στοιχείων που θα έχουν αποκτηθεί βάσει των διαφόρων δεικτών που προαναφέρθηκαν) τη γνώμη των νέων (αυτοαξιολόγηση) και των διαφόρων προσώπων που εμπλέκονται άμεσα στα σχέδια (δομές συντονισμού, θεσμικοί εταίροι) ή των δικαιούχων των σχεδίων (μέλη της τοπικής αυτοδιοίκησης, ενώσεις, συνοικίες, χωριά. ) που θα έχουν ωφεληθεί από την παρουσία των νέων εθελοντών. Η αξιολόγηση θα συνεκτιμήσει επίσης τα αποτελέσματα μιας συγκριτικής μελέτης μεταξύ μιας ομάδας νέων που έχουν ωφεληθεί από το πρόγραμμα και μιας ομάδας νέων που θα γνωρίζει μεν τις δραστηριότητες αλλά δεν θα έχει συμμετάσχει σ ' αυτές. ίο. ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΈΣ ΑΑΠΑΝΕΣ Η αποτελεσματική κινητοποίηση των αναγκαίων διοικητικών μέσων θα είναι αποτέλεσμα της ετήσιας απόφασης της Επιτροπής σχετικά με την κατανομή των πόρων, λαμβάνοντας ιδίως υπόψη τα συμπληρωματικά ποσά και μέσα που θα έχουν διατεθεί από την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή. 29 10. 1 Επιδράσεις στον αριθμό των θέσεων εργασίας Ι ΕΙΔΗ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΔΡΑΣΗΣ ΕΚ ΤΟΥ ΟΠΟΙΟΥΙΑΡΚΕΙΑ Μόνιμες θέσεις εργασίας Έκτακτες θέσεις εργασίας Υπάρχον προσωπικό Πρόσθετο δυναμικό Μόνιμοι έκτακτοι υπάλληλοι ή Α Β C 8 1 2 2 8 3 1 Αλλοι πόροι ΣΥΝΟΛΟ 11 2 13 το από 1998 το από 1998 10. 2 Συνολική χρηματοοικονομική επίδραση του συμπληρωματικού ανθρώπινου δυναμικού Ι ΠΟΣΑ Ι ΤΡΟΠΟΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ Ι (ΣΕ ECU) Μόνιμοι υπάλληλοι Έκτακτοι υπάλληλοι Αλλο προσωπικό (αναφέρετε τη γραμμή του προϋπολογισμού) ΣΥΝΟΛΟ Ι J ι Les dépenses relatives aux ressources humaines nécessaires à la réalisation de cette action seront couvertes grâce à la mobilisation de ressources existantes : 11 fonctionnaires + 2 agents temporaires (titres AU A2, A3, A4, A5), soit 1. 300. 000 Ecu/an. 30 103 Αύξηση άλλων δαπανών λειτουργίας που προκύπτουν από τη δράση gJEECU) ΓΡΑΜΜΗ ΤΟΥ ΠΟΣΑ ΤΡΟΠΟΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ Ι ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ (ΑΡΙΘ. ΚΑΙ ΤΙΤΛΟΣ) Ι Α 2510 Έξοδα συνεδριάσεων επιτροπών ΣΥΝΟΛΟ 46 200 2 συνεδριάσεις ανά έτος της επιτροπής (2 αντιπρόσωποι από κάθε κράτος μέλος) 125 400 Το πρόγραμμα θα απαιτήσει επιπλέον συμπληρωματικές δαπάνες για έξοδα συνεδρίασης (γραμμή Α 2500 3 συνεδριάσεις ανά έτος των εθνικών δομών : 36. 000 Ecu στη βάση 3x15 μέλη χ 800 Ecu) και έξοδα αποστολών (γραμμή Α 1300 3 αποστολές ανά έτος για κάθε κράτος μέλος : 36. 000 Ecu στη βάση 3χ 15 αποστολές χ 800 Ecu). Oi δαπάνες αυτές θα καλυφθούν από τους υφιστάμενους πόρους. 31 ISSN 0254-1483 COM(96) 610 τελικό ΕΓΓΡΑΦΑ GR 16 Αριθ. καταλόγου : CB-CO-96-656-GR-C ISBN 92-78-13163-6 Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων L-2985 Λουξεμβούργο