title: Έκθεση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο για την εναρμόνιση των δεικτών τιμών καταναλωτή στην Ευρωπαϊκή Ένωση

eurovoc_concepts:
Economic and Monetary Union
consumer price
economic convergence
harmonisation of prices
price index

text: ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ Βρυξέλλες, 27. 02. 1998 COM(1998) 104 τελικό ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΑΡΜΟΝΙΣΗ ΤΩΝ ΔΕΙΚΤΩΝ ΤΙΜΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ ΠΟΥ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΝΤΑΙ ΣΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΠΙΝΑΚΩΝ ΠΕΡΙΛΗΨΗ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 2. ΚΟΣΤΗ 3. ΓΕΝΙΚΑ 4. ΣΥΓΚΡΙΣΙΜΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΚΥΡΙΕΣ ΔΙΑΦΟΡΕΣ 2. 4 6 7 9 9 10 11 5. ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΚΑΝΟΝΩΝ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 6. ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ 6. 1. Στάδιο 1 της διεργασίας εναρμόνισης: Ιανουάριος 1996 6. 2. Στάδιο 2 της διεργασίας εναρμόνισης: Ιανουάριος 1997 6. 2. 1. Αρχική κάλυψη 6. 2. 2. Νέα σημαντικά αγαθά και υπηρεσίες 6. 2. 3. Ελάχιστα πρότυπα για τις διαδικασίες διόρθωσης ποιότητας 6. 2. 4. Ελάχιστα πρότυπα για τις τιμές 6. 2. 5. Δείκτες τιμών για στοιχειώδη συνολικά μεγέθη 6. 2. 6. Ελάχιστα πρότυπα δειγματοληψίας. ,. ' 6. 2. 7. Διαβίβαση και δημοσίευση των υποδεικτών του ΕνΔΤΚ 6. 2. 8. Κοινές περίοδοι αναφοράς 6. 3. 0ΕυρΔΤΚκαιοΔΤΚΝΕ 6. 4. Δημοσίευση δεδομένων του ΕνΔΤΚ από την Επιτροπή (Eurostat) 7. ΠΑΡΕΚΚΛΙΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΤΟΥ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΓΙΑ ΤΟΝ ΕνΔΤΚ 8. ΠΕΡΑΙΤΕΡΩ ΒΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΝΑΡΜΟΝΙΣΗ 8. 1. Επέκταση της κάλυψης 11 13 13 14 15 15 16 17 18 19 20 20 21 22 23 24 24 8. 2. Ελάχιστα πρότυπα για την ποιότητα των συντελεστών στάθμισης του ΕνΔΤΚ26 8. 3. Γεωγραφική και πληθυσμιακή κάλυψη , 8. 4. Εκτενής ορισμός των ΕνΔΤΚ 9. ΔΙΕΥΡΥΝΣΗ ΤΗΣ ΕΕ 27 28 ,. 29 σελίδα 2/69 10. ΕνΔΤΚ - ΕΝΑ ΣΥΓΚΡΙΣΙΜΟ ΜΕΤΡΟ ΤΟΥ ΠΛΗΘΩΡΙΣΜΟΥ ΤΩΝ ΤΙΜΩΝ -ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗ 10. 1. Βελτίωση της συγκρισιμότητας 10. 2. Συγκρισιμότητα και κάλυψη 10. 3. Διαφορές μεταξύ ΔΤΚ και ΕνΔΤΚ 30 30 32 33 11. ΑΝΤΙΔΡΑΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΧΡΗΣΤΕΣ, ΤΑ ΜΕΣΑ ΜΑΖΙΚΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ 11. 1. Γνώμη του Ευρωπαϊκού Νομισματικού Ιδρύματος (ΕΝΙ) : 11. 2. Γνώμη της Γενικής Διεύθυνσης "Οικονομικές και Χρηματοδοτικές Υποθέσεις" της Ευρωπαϊκής Επιτροπής" (ΓΔΠ) 11. 3. Συνοπτική γνώμη των κρατών μελών 12. ΣΥΜΜΟΡΦΩΣΗ ΚΑΙ ΕΛΕΓΧΟΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ 12. 1. Ειδικές μεταβολές από πλευράς των κρατών μελών 12. 2. Κάλυψη 33 33 35 35 36 37 38 12. 2. 1. Προσωρινοί δείκτες που εισήχθησαν στις 29 Φεβρουαρίου 1996. 38 12. 2. 2. Οι ΕνΔΤΚ άρχισαν να εφαρμόζονται στις 7 Μαρτίου 1997 12. 2. 3. Κάλυψη του ΕνΔΤΚ εν συγκρίσει με την κάλυψη του ΔΤΚ 12. 3. Στάθμιση 12. 3. 1. Ποιότητα των συντελεστών στάθμισης 41 42 46 46 12. 3. 2. Περίοδος αναφοράς συντελεστών στάθμισης. 46 12. 4. Συντελεστές στάθμισης των υποδεικτών 12. 5. Νέα σημαντικά αγαθά και υπηρεσίες · 12. 6. Τύπος στοιχειωδών συνολικών μεγεθών 12. 7. Διόρθωση'ποιότητας 12. 8. Σχεδιασμός και διατήρηση δείγματος 12. 8. 1. Δειγματοληψία και συγκρισιμότητα 12. 8. 2. Δήλωση του δείγματος-στόχου και διατήρηση 13. ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 14 ΤΟΥ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ (ΕΚ) ΑΡΙΘ. 2494/95 ("ΕΠΙΤΡΟΠΟΛΟΓΙΑ") ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ '47 49 49 52 55 55 58 62 64 σελίδα 3/69 ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ ΠΟΥ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΝΤΑΙ ΣΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Α Β BUL COICOP Αυστρία Βέλγιο Βουλγαρία Ταξινόμηση της ατομικής κατανάλωσης με βάση το σκοπό COICOP/ΕνΔΤΚ COICOP αναπροσαρμοσμένη για τις ανάγκες των ΕνΔΤΚ ΔΤΚ CYP CZE D DGII DK Ε ΕΚ ECU Δείκτης Τιμών Καταναλωτή. Κύπρος Δημοκρατία της Τσεχίας Γερμανία Γενική Διεύθυνση Οικονομικών και Χρηματοδοτικών Υποθέσεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Δανία Ισπανία Ευρωπαϊκή Κοινότητα Ευρωπαϊκή Νομισματική Μονάδα ΕυρΔΤΚ Ευρωπαϊκός Δείκτης Τιμών Καταναλαωτή EL ΕΝΙ Ελλάδα Ευρωπαϊκό Νομισματικό Ίδρυμα ΕΣΛ 1995 Ευρωπαϊκό Σύστημα Λογαριασμών του 1995 EST ΕΕ F FIN HFMCE ΕνΔΤΚ HUN Ι IRL IS L LTU Εσθονία Ευρωπαϊκή Ένωση Γαλλία Φινλανδία. ι Τελική νομισματική καταναλωτική δαπάνη των νοικοκυριών Εναρμονισμένος Δείκτης Τιμών Καταναλωτή Ουγγαρία Ιταλία Ιρλανδία Ισλανδία Λουξεμβούργο. Λιθουανία LVA Κράτη μέλη NE Λετονία για τους σκοπούς της παρούσας έκθεσης αναφέρεται στα κράτη μέλη της ΕΕ (Β, DK, D, EL, Ε, F, IRL, I, L, NL, Α, Ρ, FIN, S, UK) συν Ν και IS Νομισματική Ένωση σελίδα 4/69 ΔΤΚΝΕ Δείκτης Τιμών Καταναλωτή της Νομισματικής Ένωσης Ν NL ΟΟΣΑ ΕΕ Ρ POL ROM S ΕΣΠ SVK SVN ΣΕΕ UK Νορβηγία Κάτω Χώρες. Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Πορτογαλία Πολωνία Ρουμανία Σουηδία Επιτροπή Στατιστικού Προγράμματος Σλοβακική Δημοκρατία Σλοβενία Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση Ηνωμένο Βασίλειο ΟΗΕ-ΟΕΕ Οικονομική Επιτροπή για την Ευρώπη του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών σελίδα 5/69 ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΠΙΝΑΚΩΝ Πίνακας 1: Γενική επισκόπηση των δεδομένων ΕνΔΤΚ Πίνακας 2: Αξιολόγηση της συμμόρφωσης των υποψήφιων χωρών με τις απαιτήσεις του ΕνΔΤΚ: αρχική κάλυψη Πίνακας 3 : Δαπάνες που εξαιρέθηκαν από τους εθνικούς ΔΤΚ κατά τον υπολογισμό των προσωρινών δεικτών - προσεγγιστικοί συντελεστές στάθμισης ανά 1000 (Ιανουάριος 1996) Πίνακας 4: Κατηγορίες που προστέθηκαν στους εθνικούς ΔΤΚ κατά τον υπολογισμό των προσωρινών δεικτών Πίνακας 5: Κατηγορίες που εξαιρέθηκαν από τους εθνικούς ΔΤΚ κατά τον υπολογισμό των προσωρινών δεικτών Πίνακας 6: Υποδείκτες που εισήχθησαν για την κατάρτιση των ΕνΔΤΚ - προσεγγιστικοί συντελεστές στάθμισης ανά 1000 (έτους 1996) Πίνακας 7: ΤΝΚΔΝ που καλύπτεται από τον ΕνΔΤΚ σε σύγκριση με την κάλυψη του εθνικού ΔΤΚ- προσεγγιστικοί συντελεστές στάθμισης ανά 1000 (έτους 1996) Πίνακας 8: Περίοδος αναφοράς των συντελεστών στάθμισης των ΕνΔΤΚ και συχνότητες αναπροσαρμογής το 1997 Πίνακας 9: Νέα σημαντικά αγαθά και υπηρεσίες από τον Ιανουάριο του 1997 Πίνακας 10: Υπολογισμός των στοιχειωδών συνολικών μεγεθών στον ΕνΔΤΚ Πίνακας 11: Δείγμα γεωγραφικών τοποθεσιών και σημείων πώλησης στα κράτη μέλη Πίνακας 12: Μηνιαίο δείγμα ειδών και ποικιλιών στα κράτη μέλη Πίνακας 13: Παρατηρήσεις τιμών σε μηνιαία και λιγότερο συχνή βάση για τους ΕνΔΤΚ όπως προσδιορίζεται στα δείγματα-στόχους των κρατών μελών Πίνακας 14: Συνολικός αριθμός ειδών και παρατηρήσεων τιμών ανά μήνα για την κατάρτιση του ΕνΔΤΚ όπως προσδιορίζεται στα δείγματα-στόχους κρατών μελών των Πίνακας 15: Συντελεστές στάθμισης των υποδεικτών του ΕνΔΤΚ ως ποσοστό επί τοις 1000 (έτους 1996) οκλί,δα 6/69 ΠΕΡΙΛΗΨΗ Όπως προβλέπεται από τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2494/95 του Συμβουλίου και με τη συνεργασία των κρατών μελών, σήμερα παράγονται "εναρμονισμένοι δείκτες τιμών καταναλωτή" (ΕνΔΤΚ) για κάθε κράτος μέλος και δημοσιεύονται μηνιαίως μαζί με ένα συγκεντρωτικό δείκτη, τον Ευρωπαϊκό Δείκτη Τιμών Καταβαλωτή" (ΕυρΔΤΚ). Οι δείκτες αυτοί έχουν γίνει αποδεκτοί τόσο από την Επιτροπή όσο και από το Ευρωπαϊκό Νομισματικό Ίδρυμα (ΕΝΙ) ως δείκτες που παρέχουν ικανοποιητικά μέτρα για την εκτίμηση της σύγκλισης, Αν και εξακολουθούν να υπάρχουν ορσμένες διαφορές όσον αφορά την κατασκευή των δεικτών για να υπάρξει πλήρης εναρμόνιση, έχει πραγματοποιηθεί σημαντική πρόοδος στην εξάλειψη των διαφορών όσον αφορά τις έννοιες, τις μεθόδους και τις πρακτικές που ακολουθούν τα κράτη μέλη κατά την κατασκευή των εθνικών Δεικτών Τιμών Καταναλωτή τους (ΔΤΚ). Οι δείκτες αυτοί να εξακολουθούν χρησιμοποιούνται σε εθνικά πλαίσια. Η κατασκευή τους αντανακλά τις βελτιωμένες πρακτικές που έχουν αναπτυχθεί κατά τη διεργασία εναρμόνισης, αλλά η χρήση τους για διεθνείς συγκρίσεις είναι περιορισμένη. Η Επιτροπή και το ΕΝΙ επιδιώκουν περαιτέρω βελτιώσεις της ποιότητας και της συγκρισιμότητας των ΕνΔΤΚ για τη χρήση τους στη νομισματική πολιτική και την παρακολούθηση του πληθωρισμού στην Οικονομική και Νομισματική Ένωση. στις περισσότερες να δημοσιεύονται περιπτώσεις και Οι ΕνΔΤΚ έχουν ως κοινή βάση αναφοράς το 1996, κοινή κάλυψη καταναλωτικών αγαθών και υπηρεσιών και κοινή ταξινόμηση έτσι ώστε να είναι σήμερα δυνατή η σύγκριση του πληθωρισμού για περίπου 100 κατηγορίες δαπανών. Οι νέοι δείκτες πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τον πληθωρισμό σε νέα αγαθά και υπηρεσίες, ιδιαίτερα αυτά που προκύπτουν από την τεχνική καινοτομία. Έχουν εξαλειφθεί σημαντικές πηγές διαφορών στις βασικές διαδικασίες υπολογισμού. Αυτές αφορούν την αντιπροσωπευτικότητα της μηνιαίας συλλογής τιμών, την αντιμετώπιση των ελλιπουσών παρατηρήσεων, την πρόβλεψη για αλλαγές της ποιότητας των προϊόντων που είναι διαθέσιμα για τιμολόγηση -και τον τύπο που χρησιμοποιείται για το συνδυασμό των παρατηρουμένων τιμών για να προκύψει ένα συνολικό μέτρο. Η διόρθωση ποιότητας είναι ευρέως αποδεκτή από τους εμπειρογνώμονες ως ένα από τα πιο δύσκολα, αν όχι το πιο δύσκολο, πρόβλημα σχετικά με την κατασκευή ΔΤΚ. Το πρόβλημα δεν είναι ευρέως κατανοητό και πολλοί παρατηρητές έχουν την εσφαλμένη εντύπωση ότι δεν υπάρχει πρόβλεψη για βελτιώσεις που έγιναν στην ποιότητα των προϊόντων, πράγμα που οδηγεί σε υπερεκτίμηση του πληθωρισμού. Στην πράξη, έχουν γίνει πολλές διαφορετικές διορθώσεις εφόσον αυτοί που καταρτίζουν τους δείκτες προσπαθούν να επιλύσουν τα προβλήματα με διαφορετικούς τρόπους και αυτές μπορούν, στον ίδιο βαθμό, να οδήγησαν σε υπεραναπλήρωση αυτών των βελτιώσεων. Ως αποτέλεσμα, αυτό εξακολουθεί να είναι η πιο σημαντική πηγή έλλειψης συγκρισιμότητας μεταξύ των ΕνΔΤΚ. Βραχυπρόθεσμα η συγκρισιμότητα τους βελτιώθηκε με την κατάργηση,ενός που χρησιμοποιείται συχνά αλλά με ακατάλληλη διαδικασία για την αντιμετώπιση της μεταβαλλόμενης ποιότητας των προϊόντων. Μπορούν να αναμένονται περαιτέρω βελτιώσεις ως αποτέλεσμα ενός συντονισμένου προγράμματος εργασιών μεταξύ των κρατών μελών. Αυτό έχει ήδη τονίσει συγκεκριμένα λειτουργικά ζητήματα που πρέπει να επιλυθούν για να μπορούν να καθιερωθούν συγκρίσιμες πρακτικές. Τα δείγματα των τιμών που χρησιμοποιούνται για την κατασκευή των ΕνΔΤΚ διαφέρουν ευρέως όσον αφορά το σχεδιασμό αλλά και τις μεθόδους και τις πρακτικές που ακολουθούνται. Αυτό δημιουργεί ανησυχίες ότι οι δείκτες μπορεί να μην είναι Δεν είναι πάντως δυνατό να οριστεί ότι ένας συγκρίσιμοι στο θέμα αυτό. συγκεκριμένος ΕνΔΤΚ δεν είναι ικανοποιητικός, εφόσον δεν υπάρχουν μέτρα σύγκρισης για μια τέτοια κρίση. Η Επιτροπή (Eurostat) συνεργάζεται με τα κράτη μέλη σε ένα πρόγραμμα ερευνών σχεδιασμένο να προσφέρει μια εμπειρική αξιολόγηση των σελίδα 7/69 διαφόρων μεθόδων δειγματοληψίας και να αναπτύξει μέτρα για την αξιοπιστία των ΕνΔΤΚ. Η έρευνα πραγματοποιεί ικανοποιητικές προόδους αλλά αντιμετωπίζει πολλά δύσκολα ζητήματα που μέχρι τώρα δεν είχαν αντιμετωπιστεί. Στο μεταξύ τα κράτη μέλη είναι αντιπροσωπευτικά όλων των κατηγοριών δαπανών που καλύπτονται από τον ΕνΔΤΚ και ότι διατηρούνται στο επίπεδο του Ιανουαρίου του 1997. είναι υποχρεωμένα να εξασφαλίσουν ότι τα δείγματα τους Κανένας ΔΤΚ ή κανένα σύνολο ΔΤΚ δεν θα πρέπει να λαμβάνεται ως πρότυπο για το τι θα πρέπει να καλύπτουν οι ΕνΔΤΚ. Η κάλυψη των ΕνΔΤΚ είναι αρκετά περιεκτική είναι όμως επιθυμητή κάποια περαιτέρω επέκταση. Οι επιπτώσεις των μεγάλων διαφορών των διευθετήσεων για την προσφορά υγειονομικής περίθαλψης και εκπαίδευσης σημαίνουν ότι στη σημερινή β ' ση δεν είναι δυνατό να προσδιοριστεί πόσο σημαντική είναι η έλλειψη αυτή για την παροχή συγκρίσιμων μέτρων του πληθωρισμού όπως επηρεάζει τους καταναλωτές. Είναι σαφές ότι οι επιμέρους καταναλωτές δεν επηρεάζονται όταν αυξάνονται τα συνολικά κόστη αν οι πληρωμές που πραγματοποιούν του επιστρέφονται. Αλλες επιθυμητές επεκτάσεις της κάλυψης είναι οι υπηρεσίες κοινωνικής προστασίας και οι υπηρεσίες συμπληρωματικής ασφάλισης, που μέχρι τώρα δεν περιλαμβάνονται. Η εναρμόνιση της γεωγραφικής και της πληθυσμιακής κάλυψης συνεχίζεται επίσης, με επείγοντα χαρακτήρα. Ορισμένα κράτη μέλη έχουν διευρύνει την κάλυψη τους σε σχέση με την κάλυψη των ΔΤΚ τους ώστε να ευθυγραμμιστούν με την πλειονότητα, εξακολουθούν όμως να υπάρχουν ερωτήματα όσον αφορά την κάλυψη των τουριστικών δαπανών και των ατόμων θεσμικών νοικυριών. Οι ΕνΔΤΚ καλύπτουν τις δαπάνες επισκευής και συντήρησης από τους ιδιοκτήτες σε περίπτωση ιδιοκατοίκησης, την ασφάλιση του περιεχομένου κατοικιών, την αποκομιδή απορριμμάτων, τις υπηρεσίες αποχέτευσης, την ύδρευση και άλλες υπηρεσίες σχετικές με την κατοικία. Θα πραγματοποιηθούν εργασίες για την ανάπτυξη ενός κατάλληλου μέτρου που θα συμπεριληφθεί, αλλά προς το παρόν λίγες μόνο χώρες έχουν τα απαραίτητα δεδομένα. Έχει κατακριθεί η απουσία από τους ΕνΔΤΚ των τεκμαρτών ενοικίων (το ενοίκιο που καταβάλλεται για μια αντίστοιχη κατοικία) που συμπεριλαμβάνονται σε ορισμένους εθνικούς ΔΤΚ ή των πληρωμών τόκων για στεγαστικά δάνεια, είναι όμως δικαιολογημένη επειδή κανένα από τα δύο δ*ν αντιπροσωπεύει τις επιπτώσεις του πληθωρισμού για τους ιδιοκτήτες· το πρώτο είναι κόστος ευκαιρίας και όχι πραγματικό κόστος ενώ το δεύτερο είναι το κόστος του δανεισμού και όχι κατανάλωση. σελίδα 8/69 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στις 23 Οκτωβρίου 1995 το Συμβούλιο Υπουργών εξέδωσε κανονισμό1 που ορίζει τη νομική βάση για την καθιέρωση μιας εναρμονισμένης μεθοδολογίας για την κατάρτιση των δεικτών τιμών καταναλωτή (ΔΤΚ) στα κράτη μέλη της ΕΕ. Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 2494/95 του Συμβουλίου για τους Εναρμονισμένους Δείκτες Τιμών Καταναλωτή (ΕνΔΤΚ) ορίζει μια προσέγγιση με δύο στάδια, όπου κάθε στάδιο προϋποθέτει συγκεκριμένα μέτρα υλοποίησης τα οποία θεσμοθετήθηκαν και θα θεσμοθετηθούν, όποτε είναι απαραίτητο, νομοθετικά με τη μορφή κανονισμών της Επιτροπής. Όσον αφορά τη διεργασία υλοποίησης των ΕνΔΤΚ, θα πρέπει να τονιστεί ότι ο κανονισμός του Συμβουλίου προβλέπει μια διαδικασία όπου η Επιτροπής Στατιστικού Προγράμματος (ΕΣΠ) ενεργεί ως Κανονιστική Επιτροπή. Στο πλαίσιο αυτό, πρέπει να καταρτιστούν κανόνες καθώς και κατευθυντήριες γραμμές ή μη υποχρεωτικές δηλώσεις καλής πρακτικής σε συνεργασία με τα κράτη μέλη για την κατασκευή των ΕνΔΤΚ. Μέχρι τώρα η Επιτροπή εξέδωσε δύο κανονισμούς της Επιτροπής2 (ΕΚ) αριθ. 1749/96 και αριθ. 2214/96. Άλλοι κανονισμοί βρίσκονται σήμερα σε διάφορα στάδια προετοιμασίας. Επιπλέον, ορίστηκε ένας δείκτης για όλη την Κοινότητα3 με βάση τους ΕνΔΤΚ καθώς και ένας δείκτης που μετρά το μέσο ποσοστό πληθωρισμού των μελών της Νομισματικής Ένωσης4. Στη διαδικασία αυτή, δόθηκε και θα συνεχίσει να δίνεται η δέουσα προσοχή στον κύριο σκοπό του ΕνΔΤΚ, που είναι να παρέχει συγκρίσεις του πληθωρισμού στο μακροοικονομικό πλαίσιο. Η παραγωγή ενός δείκτη τιμών καταναλωτή είναι μια πολύπλοκη και ευαίσθητη πράξη. Πολλές από τις απαραίτητες αλλαγές συμφωνήθηκαν μετά από μακροχρόνιες συζητήσεις και χρειάστηκαν σημαντική προετοιμασία. Σε ορισμένες περιπτώσεις, για τον υπολογισμό του ΕνΔΤΚ χρειάστηκαν πρόσθετα συστήματα επεξεργασίας για να αποφευχθούν οι κίνδυνοι σύγχυσης με τον υπάρχοντα ΔΤΚ. Ο κανονισμός του Συμβουλίου για τους ΕνΔΤΚ και ο αριθμός των ειδικών μέτρων υλοποίησης που θεσμοθετήθηκαν ή υποβλήθηκαν στην ΕΣΠ σε διάστημα τριών μόνο ετών παρέχουν αρκετές ενδείξεις για τη δυσκολία των ζητημάτων των σχετικών με την κατάρτιση των ΕνΔΤΚ. 2. ΚΟΣΤΗ Τα πρόσθετα κόστη που βαρύνουν τα κράτη μέλη όσον αφορά την υλοποίηση των απαιτήσεων που περιλαμβάνονται στον κανονισμό του Συμβουλίου για τους ΕνΔΤΚ και ορίζονται από τους κανονισμούς της Επιτροπής αναγνωρίστηκαν από την Επιτροπή και το Σεπτέμβριο του 1996 εκδόθηκε μια απόφαση της Επιτροπής (C(96) 2452) που διαθέτει 3 εκατ. ECU στα κράτη μέλη σε μία περίοδο 2 ετών για το σκοπό αυτό. Αυτό ακολουθεί προηγούμενες καταβολές προς τα κράτη μέλη ύψους 670000 ECU. 1 2 3 4 Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 2494/95, ΕΕ αριθ. L 257/1, 27. 10. 95 ΕΕ αριθ. L 229/3, 10. 9. 1996, και ΕΕ αριθ. L 296/8, 21. 11. 1996 αντίστοιχα Ευρωπαϊκός δείκτης τιμών καταναλωτή (ΕυρΔΤΚ) Δείτης Τιμών Καταναλιοτή Νομισματικής Ένωσης (ΔΤΚΝΕ) σελίδα 9/69 Αν και η Επιτροπή (Eurostat) έδωσε μεγάλη προσοχή στην αποτελεσματικότητα ως προς το κόστος και αξιοποίησε πλήρως όλους τους δυνατούς πόρους του προϋπολογισμού για τη χρηματοδότηση του σχεδίου ΕνΔΤΚ, σε ορισμένα κράτη μέλη η χρηματοδότηση μπορεί να μην κάλυψε τα 2/3 του πραγματικού πρόσθετου κόστους για την υλοποίηση των ΕνΔΤΚ, όπως ορίζεται στο άρθρο 13 του κανονισμού του Συμβουλίου για τους ΕνΔΤΚ. 3. ΓΕΝΙΚΑ Το πρωτόκολλο αριθ. 6 που αναπτύσσει το άρθρο 109 (ι) (1) της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΣΕΕ) αναφέρει ότι "ο πληθωρισμός υπολογίζεται βάσει του δείκτη τιμών καταναλωτή σε συγκρίσιμη βάση, λαμβάνοντας υπόψη τις διαφορές των εθνικών ορισμών". Η απαίτηση αυτή καλύπτεται με την υλοποίηση των ΕνΔΤΚ οι οποίοι βασίζονται, όσο το δυνατόν περισσότερο, στους εθνικούς ΔΤΚ. Η κατάρτιση οποιουδήποτε ΔΤΚ συνίσταται στη συλλογή και την επεξεργασία δεδομένων για τις τιμές και τις δαπάνες σύμφωνα με καθορισμένες έννοιες, ορισμούς, μεθόδους και πρακτικές. Οι έννοιες σχετίζονται με τους ουσιαστικούς στόχους του ΔΤΚ. Η εννοιολογική βάση ενός ΔΤΚ εκφράζεται συνήθως γενικά (αν εκφράζεται καθόλου). Οι ΔΤΚ σε ορισμένα κράτη μέλη αναφέρονται ως "δείκτες κόστους ζωής" ή ως "καθαροί δείκτες τιμών". Το δεύτερο μπορεί να θεωρηθεί ως γενικό μέτρο του πληθωρισμού των τιμών καταναλωτή ενώ ο σκοπός του πρώτου μπορεί να είναι ο προσδιορισμός της αγοραστικής δύναμης των εισοδημάτων. Στην πράξη υπάρχουν αρκετές αλληλοεπικαλύψεις μεταξύ των δύο εννοιών. Αναγνωρίζοντας ότι οι ΕνΔΤΚ δεν μπορούν να μετρήσουν όλες τις πλευρές του πληθωρισμού αλλά μόνο μία από τις συνιστώσες του, ο πρόλογος του κανονισμού του Συμβουλίου για τους ΕνΔΤΚ περιλαμβάνει την εξής φράση:. όπως γίνεται δεκτό, ο πληθωρισμός είναι ένα φαινόμενο που εκδηλώνεται σε όλες τις μορφές εμπορικών συναλλαγών, συμπεριλαμβανομένης και της αγοράς επενδυτικών αγαθών, των δημοσίων συμβάσεων, του κόστους εργασίας και της καταναλωτικής δαπάνης. ". Το άρθρο 3 του κανονισμού του Συμβουλίου για τους ΕνΔΤΚ ορίζει ότι "ο ΕνΔΤΚ βασίζεται στις τιμές των αγαθών και των υπηρεσιών που διατίθενται προς αγορά στο οικονομικό έδαφος του κράτους μέλους με σκοπό την άμεση ικανοποίηση της καταναλωτικής ζήτησης. " Επομένως, ο ΕνΔΤΚ είναι ένας "καθαρός δείκτης τιμών", στόχος του οποίου είναι η μέτρηση του πληθωρισμού των· τιμών καταναλωτή. Ο ΕνΔΤΚ είναι σχεδιασμένος για να καλύπτει τις πραγματικές τιμές των αγαθών και υπηρεσιών που αντιμετωπίζουν οι καταναλωτές. Επομένως, η βασική έννοια του ΕνΔΤΚ ορίζεται ως "τελική νομισματική καταναλωτική δαπάνη των νοικοκυριών". Οι ΕνΔΤΚ δεν προορίζονται να αντικαταστήσουν τους εθνικούς ΔΤΚ. Πολλά κράτη μέλη ενδέχεται να συνεχίσουν να χρησιμοποιούν τους υπάρχοντες ΔΤΚ για εγχώριους σκοπούς, όπως η τιμαριθμική σύνδεση ή οι μισθολογικές διαπραγματεύσεις, αν και ο ΕνΔΤΚ μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τέτοιους σκοπούς. Αυτό είναι σύμφωνο με αυτό που είχε αναγνωρισθεί στην αρχή του κανονισμού του Συμβουλίου για τους ΕνΔΤΚ, όπου αναφέρεται ότι "αντί των παραπλήσιων τιμών καταναλωτή που καταρτίζουν ή πρόκειται να καταρτίσουν τα κράτη μέλη, ή είναι δυνατό να καταρτισθούν συγκρίσιμοι δείκτες τιμών καταναλωτή". Σε ορισμένα κράτη μέλη υπάρχουν νομικοί ή θεσμικοί φραγμοί για τη χρήση δεικτών άλλων από τους εθνικούς ΕνΔΤΚ για τέτοιους σκοπούς. Για τις χώρες αυτές η αλλαγή μπορεί να είναι μια μακρόχρονη διαδικασία, όμως οι εθνικοί ΔΤΚ θα ενσωματώσουν οπωσδήποτε ορισμένες τεχνικές βελτιώσεις που εισάγονται για τους ΕνΔΤΚ. σελίδα 10/69 4. ΣΥΓΚΡΙΣΙΜΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΚΥΡΙΕΣ ΔΙΑΦΟΡΕΣ Οι ΔΤΚ αναπτύχθηκαν για εγχώρια χρήση από κάθε κράτος μέλος και, αν και έχουν πολλά κοινά, υπάρχουν σημαντικές διαφορές όσον αφορά τις έννοιες και τις μεθόδους για τις οποίες υπάρχουν ελάχιστες κοινές συμφωνίες. Οι ΔΤΚ δεν είναι ούτε "σωστοί" ούτε "λανθασμένοι"· εξυπηρετούν τους πολλαπλούς σκοπούς για τους οποίους σχεδιάστηκαν σε μεγαλύτερο ή μικρότερο βαθμό. Οι εθνικοί ΔΤΚ είναι τα εργαλεία που έχουν συνηθίσει να χρησιμοποιούν οι χρήστες τους. Εφόσον οι ΕνΔΤΚ διαφέρουν από τους εθνικούς ΔΤΚ όσον αφορά τις έννοιες, τους ορισμούς, τις μεθόδους και τις πρακτικές, είναι παραπλανητικό να γίνεται άμεση σύγκριση των εθνικών ΔΤΚ με τους ΕνΔΤΚ. Στο σχέδιο εναρμόνισης, δίνεται έμφαση στη συγκρισιμότητα μεταξύ των ΕνΔΤΚ των διαφόρων κρατών μελών καθώς και των σχετικών κινήσεων τους. Το κριτήριο για να αποφασίζεται πότε οι δείκτες θα πρέπει να γίνονται αποδεκτοί ως συγκρίσιμοι και πότε όχι καταγράφεται στον κανονισμό του Συμβουλίου για τους ΕνΔΤΚ ως "όροι συγκρισιμότητας". (Αρθρο 4). Έχει ως εξής: " Οι ΕνΔΤΚ θεωρούνται συγκρίσιμοι όταν αντικατοπτρίζουν μόνον τις διαφορές ανάμεσα στις διακυμάνσεις των τιμών ή στις εθνικές καταναλωτικές συνήθειες. Οι ΕνΔΤΚ οι οποίοι διαφέρουν εξαιτίας των αποκλίσεων μεταξύ των εννοιών, μεθόδων ή πρακτικών που χρησιμοποιήθηκαν κατά τον ορισμό και την κατάρτιση τους δεν θεωρούνται συγκρίσιμοι Η Επιτροπή (Eurostat) θεσπίζει με τη διαδικασία του άρθρου 14 τις διατάξεις που θα επιτρέψουν την εξασφάλιση συγκρίσιμων ΕνΔΤΚ. " Οι κανονισμοί της Επιτροπής (σχέδια)5 που παρουσιάζουν, αναλυτικά τα μέτρα εφαρμογής ορίζουν τον όρο συγκρισιμότητας με πιο λειτουργικό τρόπο ως "μεταβολή του ΕνΔΤΚ κατά περισσότερο από 0,1 εκατοστιαίες μονάδες κατά μέσο όρο σε διάστημα ενός έτους σε σχέση με το προηγούμενο έτος". Το όριο αυτό έγινε αποδεκτό από τα κράτη μέλη ως κριτήριο για την εναρμόνιση μη συγκρίσιμων πρακτικών. Για όλους τους ΕνΔΤΚ μπορεί να υποστηριχθεί ότι καλύπτουν το σκοπό της μέτρησης του πληθωρισμού που αντιμετωπίζουν οι καταναλωτές" σε βαθμό που είναι άγνωστος και ίσως δεν είναι δυνατό να γίνει γνωστός) γιατί δεν υπάρχει σημείο αναφοράς με το οποίο μπορεί- να, καθορισθεί η έκταση οποιασδήποτε μεροληψίας. Είναι όμως δυνατό να εξακριβωθεί αν οι διαφορές μεταξύ δύο ΕνΔΤΚ οφείλονται σε διαφορές όσον αφορά τις μεθόδους κατάρτισης και είναι ορισμένες φορές δυνατό να εκτιμηθεί πόσο μεγάλες μπορεί να είναι οι διαφορές. Βλέπε άρθρο του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1749/96 της Επιτροπής και άρθρο 3 (4) του σχεδίου κανονισμού της Επιτροπής σχετικά με τα ελάχιστα πρότυπα ποιότητας των σταθμίσεων των ΕνΔΤΚ σελίδα 11/69 5. ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΚΑΝΟΝΩΝ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ να πρέπει υλοποίηση Η την πραγματοποιείται αποτελεσματικότητα ως προς το κόστος (άρθρο 13 του κανονισμού του Συμβουλίου για τους ΕνΔΤΚ) , χωρίς να υπερβαίνει τα αναγκαία όρια για την επίτευξη των στόχων (άρθρο (β) της συνθήκης ΕΚ, τελευταία πρόταση) και σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας (άρθρο 3 (β) της συνθήκης ΕΚ). λαμβάνοντας υπόψη Όσο είναι δυνατόν, οι κανονισμοί της Επιτροπής που εφαρμόζουν τους λεπτομερείς κανόνες βασίζονται στις καλύτερες τρέχουσες πρακτικές που λαμβάνουν υπόψη τα προηγούμενα και τις νομικές και θεσμικές περιστάσεις που υπάρχουν στα κράτη μέλη. Κανένας εθνικός ΔΤΚ δεν μπορεί να θεωρηθεί πρότυπο που θα πρέπει να ακολουθείται από όλα τα κράτη μέλη. Δεν υπάρχει σωστή απάντηση με την έννοια της γενικής συμφωνίας σχετικά με το τι θα πρέπει να υπολογίζεται. Οι υπάρχοντες ΔΤΚ έχουν σχεδιαστεί για να καλύπτουν ένα φάσμα σκοπών και έχουν αναπτυχθεί σε διαφορετικά πλαίσια. Η γενική προσέγγιση για τους κανονισμούς υλοποίησης θα πρέπει να χαρακτηρίζεται από τον όρο "ελάχιστα πρότυπα". Τα "ελάχιστα πρότυπα" με την έννοια της εξάλειψης αναγνωρισμένων κακών πρακτικών έχουν ως αποτέλεσμα όχι μόνον την επίτευξη της σύγκλισης στις καλές πρακτικές αλλά και την άνοδο του γενικού επιπέδου των προτύπων και, αφετέρου, με την έννοια ότι οι κανονισμοί γενικά ορίζουν εκροές και όχι εισροές. Οι κανονισμοί αναφέρουν τις απαιτείται και όχι πώς θα καλυφθεί η απαίτηση, πράγμα που επαφίεται στα κράτη μέλη, μερικές φορές σε συμφωνία με την Επιτροπή (Eurostat). Πιο συγκεκριμένα, τα κριτήρια που ακολουθούνται για τον καθορισμό των κανόνων είναι τα εξής: (α) Αναγκαιότητα - Οι κανόνες θα πρέπει να θεσπίζονται μόνο όταν υπάρχουν ενδείξεις ότι ελλείψει τέτοιων κανόνων μπορεί να εμφανιστεί μη συγκρισιμότητα. Αλλιώς ισχύει η αρχή της επικουρικότητας. (β) Εφικτότητα - Οι κανόνες θα πρέπει να θεσπίζονται μόνο όταν οι Εθνικές Στατιστικές Υπηρεσίες (ΕΣΥ) μπορούν γενικά να τους αποδεκτούν και είναι σε θέση να καλύψουν τις απαιτήσεις. Θα πρέπει επίσης να είναι δυνατή η παρακολούθηση της εφαρμογής των κανόνων για να εξασφαλιστεί η συμμόρφωση. (γ) Ειδικότητα - Οι κανόνες θα πρέπει να είναι σαφείς, μη διφορούμενοι και αρκετά περιοριστικοί έτσι ώστε να εξασφαλίζεται η συγκρισιμότητα αλλά θα πρέπει να είναι αρκετά γενικοί ώστε να καλύπτουν διαφορές των πρακτικών εφόσον αυτές δεν έχουν ως αποτέλεσμα τη μη συγκρισιμότητα. (δ) Συνεκτικότητα - Οι κανόνες δεν θα πρέπει να έρχονται σε αντίθεση ή να αντιφάσκουν με άλλους κανόνες ή κατευθυντήριες γραμμές. (ε) Πληρότητα - Στο σύνολο τους, οι κανόνες και οι κατευθυντήριες γραμμές θα πρέπει να καλύπτουν όλα όσα θα πρέπει να γίνουν για την κατάρτιση των ΕνΔΤΚ. Πάντως δεν θεωρείται απαραίτητη η εναρμόνιση υπαρχουσών πρακτικών, θα πρέπει να ορίζονται τα όρια των πρακτικών αυτών. (στ) Καλύτερη πρακτική - Όταν είναι δυνατό, οι κανόνες θα πρέπει να ακολουθούν τις καλύτερες υπάρχουσες πρακτικές εφόσον αυτές μπορούν να εφαρμοστούν σε όλη την Ένωση. (ζ) Αποτελεσματικότητα - Το κόστος της τήρησης των κανόνων δεν θα πρ'πει να υπερβαίνει αυτό που είναι απαραίτητο για την επίτευξη συγκρίσιμων ΕνΔΤΚ. Θα σελίδα 12/69 πρέπει να επισημαίνεται το επιπλέον κόστος σε σχέση με το υπάρχον κόστος και να συμφωνηθούν διευθετήσεις για την κάλυψη του κόστους αυτού μεταξύ της Επιτροπής και των ΕΣΥ πριν από τη θέσπιση των κανόνων. 6. ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ Το άρθρο 5 του κανονισμού του Συμβουλίου για τους ΕνΔΤΚ δεσμεύει τα κράτη μέλη σε μια βαθμιδωτή διαδικασία υλοποίησης ως εξής: "(α) Στάδιο Ι: Μέχρι το Μάρτιο του 1996 το αργότερο, η Επιτροπή (Eurostat) θα καταρτίσει, σε συνεργασία με τα κράτη μέλη, για τους σκοπούς της έκθεσης που προβλέπεται από το άρθρο 109 (ι) της Συνθήκης ("κριτήρια σύγκλισης") μια προσωρινή σειρά δεικτών τιμών καταναλωτή για κάθε κράτος μέλος. Οι δείκτες αυτοί θα βασίζονται εξ ολοκλήρου σε δεδομένα που αποτελούν τη βάση των υφισταμένων ειθνικών δεικτών καταναλωτή, τα οποία και προσαρμόζονται ως εξής: i) ii) iii) εξαιρείται η ιδιοκατοίκηση· εξαιρείται η υγεία και η παιδεία· εξαιρούνται ορισμένα άλλα στοιχεία που δεν καλύπτονται ή των οποίων η επεξεργασία γίνεται κατά τρόπο διαφορετικό από αρκετά κράτη μέλη. (β) Στάδιο Π: Ο ΕνΔΤΚ θα αρχίσει να εφαρμόζεται από το δείκτη Ιανουαρίου 1997. Η κοινή περίοδος αναφοράς του δείκτη είναι το 1996. Οι εκτιμήσεις για τις διακυμάνσεις τιμών κατά τη δωδεκάμηνη περίοδο που λήγει τον Ιανουάριο του 1997, καθώς και για τους επόμενους μήνες, θα καταρτιστούν με βάση τους δείκτες του 1996. " 6. 1. Στάδιο 1 της διεργασίας εναρμόνισης: Ιανουάριος 1996 Στις 29. 02. 1996 η Επιτροπή (Eurostat) ξεκίνησε6 την προσωρινή σειρά ΔΤΚ που αναφέρονται στο άρθρο 5 (1) (α) του κανονισμού του Συμβουλίου για τους ΕνΔΤΚ Αυτοί οι προσωρινοί δείκτες βασίζονται πλήρως στους υφιστάμενους εθνικούς ΔΤΚ, διορθωμένοι μόνο έτσι ώστε η κάλυψη των αγαθών και των υπηρεσιών να γίνεται όιΐ<· το δυνατό πιο όμοια7. Έτσι, οι εθνικοί ΔΤΚ συνέπιπταν με τους αντίστοιχοι'; προσωρινούς δείκτες όσον αφορά τις μεθόδους, τις έννοιες και τους ορισμοί»;. iu εξαίρεση την κάλυψη των αγαθών και των υπηρεσιών. Επομένως, πρόσφεραν μια καλύτερη βάση σύγκρισης του πληθωρισμού των τιμών καταναλωτή σε σχέση με του; μη διορθωμένους εθνικούς ΔΤΚ, και χρησιμοποιήθηκαν από την Επιτροπή και ίο Ευρωπαϊκό Νομισματικό Ίδρυμα στις πρώτες εκθέσεις τους προς το Συμβούλιο σχετικά με τη σύγκλιση το 1996. Εξαιρέθηκαν ορισμένες κατηγορίες δαπανών σε περιπτώσεις κατά τις οποίες, μέσα στα περιορισμένα χρονικά όρια, ήταν αδύνατο να επιτευχθεί συμφωνία για τον καλύτερο τρόπο κατασκευής συγκρίσιμων μέτρων. Συγκεκριμένα, εξαιρέθηκαν εντελώς οι δαπάνες που αντιμετωπίζουν οι ιδιοκτήτες για την αγορά κατοικιών σε περίπτωση ιδιοκατοίκησης, που σε ορισμένες χώρες δεν καλύπτονται, σε άλλες μετρώνται με τεκμαρτά ενοίκια και στις υπόλοιπες με πληρωμές τόκων για στεγαστικά δάνεια. Εξαιρέθηκαν επίσης οι δαπάνες για υγεία και εκπαίδευση λόγω σημαντικών θεσμικών 6 7 Ανακοίνωση Τύπου αριθ. 15/96, Euroslal, 29. 02. 1996 Λεπτομέρειες δίνονται στην παράγραφο 12. 2. 1. σελίδα 13/69 διαφορών μεταξύ χωρών όσον αφορά τον τρόπο με τον οποίο οι καταναλωτές πληρώνουν τις υπηρεσίες, είτε απευθείας είτε μέσω φόρων. Μαζί με την εξαίρεση ορισμένων στοιχείων, άρχισαν να συμπεριλαμβάνονται, για όλα τα κράτη μέλη, ορισμένες άλλες κατηγορίες δαπανών που δεν συμπεριλαμβάνονται σε ορισμένους εθνικούς ΔΤΚ - συγκεκριμένα, τα αλκοολούχα ποτά και ο καπνός. Οι προσωρινοί δείκτες καταρτίστηκαν για ένα μόνο έτος από όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ, την Ισλανδία, τη Νορβηγία και την Ελβετία8. Όπως απαιτείται από τον κανονισμό του Συμβουλίου, οι ΕνΔΤΚ άρχισαν να εφαρμόζονται από το δείκτη του Ιανουαρίου του 1997. 6. 2. Στάδιο 2 τη< διεργασίας εναρμόνισης: Iavompioc 1997 Στις 7. 03. 1997 η ΕΕ (Eurostat) δημοσίευσε την πρώτη σειρά Εναρμονισμένων Τιμών Καταναλωτή (ΕνΔΤΚ) όπως απαιτείται από το άρθρο 5 (1) (β) του κανονισμού του Συμβουλίου για τους ΕνΔΤΚ9. Σε αντίθεση με τους προσωρινούς δείκτες, οι ΕνΔΤΚ είναι εναρμονισμένοι σε διάφορους μεθοδολογικούς τομείς καθώς και στην κάλυψη. Οι ΕνΔΤΚ δεν επεκτείνουν απλώς τους προσωρινούς δείκτες, δεδομένου ότι ο ΕνΔΤΚ είναι ένας νέος και διαφορετικός δείκτης. Οι ΕνΔΤΚ γενικά θα υφίστανται αναδρομικές αναθεωρήσεις. Κατά την κρίσιμη περίοδο για την απόφαση για το Στάδιο III της Νομισματικής Ένωσης, δεν θα χρειαστούν αναθεωρήσεις στον υπολογισμό του ΕνΔΤΚ και τυχόν αναθεωρήσεις που θα προταθούν από τα κράτη μέλη για στοιχεία που έχουν ήδη δημοσιευθεί δεν θα δημοσιευθούν από την Επιτροπή (Eurostat). Έτσι, με τη δημοσίευση του δείκτη του Δεκεμβρίου του 1997 (τον Ιανουάριο του 1998) μέχρι τη δημοσίευση του δείκτη του Δεκέμβριο του 1998, τα στοιχεία των δεικτών που θα έχουν δημοσιευθεί δεν θα αλλάξουν. Οι αναδρομικές αναθεωρήσεις επιτρέπονται πάλι με τη δημοσίευση του δείκτη του Ιανουαρίου 1999. Υπό τον κανονισμό του Συμβουλίου για τους ΕνΔΤΚ η Επιτροπή εξέδωσε μέχρι τώρα δύο λεπτομερείς κανονισμούς που καθορίζουν τα ειδικά μέτρα υλοποίησης που δι ' πουν την παραγωγή του ΕνΔΤΚ· προετοιμάζονται και άλλα σχέδια κανονισμών: • Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1749/96 της Επιτροπής για τα αρχικά μέτρα υλοποίησης καλύπτει 6 τεχνικούς τομείς: αρχική κάλυψη, νέα σημαντικά αγαθά και υπηρεσίες, στοιχειώδη συνολικά μεγέθη και ελάχιστα πρότυπα για διόρθωση ποιότητας, δειγματοληψία και τιμές. • Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 2214/96 της Επιτροπής αναφέρεται στον ΕνΔΤΚ και τους υποδείκτες του που θα διαβιβάζονται στην Eurostat και θα δημοσιεύονται από αυτήν. • Ένα σχέδιο κανονισμού της Επιτροπής ορίζει ελάχιστα πρότυπα ποιότητας των σταθμίσεων του ΕνΔΤΚ. • Ένα δεύτερο σχέδιο κανονισμού της Επιτροπής τροποποιεί τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1749/96 της Επιτροπής όσον αφορά την κάλυψη των αγαθών και των υπηρεσιών και προτείνει μια βαθμιδα)τή διαδικασία σχετικά με το πώς θα επεκταθεί η κάλυψη του ΕνΔΤΚ. Το Λίχτενσταϊν δεν υπολογίζει εθνικό ΔΤΚ και, επομένως, δεν παρουσίασε προσωρινό δείκτη Λεπτομέρειες για τα διαθέσιμα δεδομένα παρουσιάζονται στην παράγραφο 6. 4. σελίδα 14/69 Ένα τρίτο σχέδιο κανονισμού της Επιτροπής τροποποιεί τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1749/96 της Επιτροπής όσον αφορά τη γεωγραφική και πληθυσμιακή κάλυψη του ΕνΔΤΚ. 6. 2. 1. Αρχική κάλυψη Το άρθρο 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1749/96 ορίζει την αρχική κάλυψη των ΕνΔΤΚ με βάση μια σχετικά νέα ταξινόμηση των δαπανών των καταναλωτών γνωστή ως COICOP (Ταξινόμηση της ατομικής κατανάλωσης με βάση το σκοπό). Μια μορφή της ταξινόμησης αυτής εγκρίθηκε ειδικά για τους ΕνΔΤΚ, γνωστή ως COICOP/ ΕνΔΤΚ10. Βασίζεται στο σχέδιο της COICOP όπως εγκρίθηκε σε μια κοινή συνεδρίαση ΟΗΕ- ΟΕΕ/ΟΟΣΑ/Eurostat που πραγματοποιήθηκε στη Γενεύη, από τις 30 Απριλίου ως τις 3 Μαΐου 1996. Οι σταθμίσεις που εφαρμόζονται σε κάθε κατηγορία του COICOP/ΕνΔΤΚ διαφέρουν από χώρα σε χώρα ανάλογα με τη σχετική σημασία των δαπανών των καταναλωτών για κάθε αγαθό ή υπηρεσία σε κάθε χώρα. Αυτό σημαίνει ότι δεν υπάρχει "ομοιόμορφο καλάθι" που ισχύει για όλα τα κράτη μέλη. Αυτό είναι σύμφωνομε τον όρο συγκρισιμότητας που ορίζεται από το άρθρο 4 του κανονισμού του Συμβουλίου για τους ΕνΔΤΚ. Οι προσθήκες στην κάλυψη σε σύγκριση με τους προσωρινούς δείκτες11 του Σταδίου 1 είναι, για παράδειγμα: ασφαλίσεις αυτοκινήτων και κατοικιών, οργανωμένα ταξίδια, τραπεζικές υπηρεσίες, εκπαιδευτικά αγαθά και υπηρεσίες όπως φροντιστηριακά μαθήματα, καθώς και αγαθά σχετικά με την υγεία που διατίθενται χωρίς ιατρική συνταγή12. Πάντως, ορισμένες δύσκολες κατηγορίες, όπου περιλαμβάνονται οι περισσότερες υγειονομικές και εκπαιδευτικές υπηρεσίες, εξακολουθούν να μην καλύπτονται από τον ΕνΔΤΚ. Ένα σχέδιο κανονισμού της Επιτροπής τροποποιεί τον κανονισμό (ΕΚ) 1749/96 της Επιτροπής όσον αφορά την κάλυψη και προτείνει τη σταδιακή επέκταση της κάλυψης του ΕνΔΤΚ, αρχίζοντας από το Δεκέμβριο του 1998, για να συμπεριλάβει δύσκολες κατηγορίες όπως οι υγειονομικές και εκπαιδευτικές υπηρεσίες, όπου υπάρχουν σημαντικές θεσμικές διαφορές μεταξύ των κρατών μελών13. Οι δαπάνες κατοικίας σε περίπτωση ιδιοκατοίκησης, που εκφράζονται ως τεκμαρτά ενοίκια ή πληρωμές τόκων για στεγαστικά δάνεια δεν θεωρούνται μέρος της πληθωριστικής διεργασίας και επομένως εξαιρούνται από τους ΕνΔΤΚ. Πάντως, εξετάζεται το ενδεχόμενο συμπερίληψης των καθαρών τιμών αγοράς νέων κατοικιών. 6. 2. 2. Νέα σημαντικά αγαθά και υπηρεσίες Οι ΔΤΚ κατακρίνονται συχνά επειδή δεν περιλαμβάνουν νέα προϊόντα όπως τα κινητά τηλέφωνα και οι προσωπικοί υπολογιστές. Σύμφωνα με την απαίτηση του-κανονισμού του Συμβουλίου για τους ΕνΔΤΚ (άρθρο 5 (3)) για τη "διατήρηση της καταλληλότητας των ΕνΔΤΚ", πρέπει να ληφθούν μέτρα για να εξασφαλιστεί ότι δεν θα μπορεί πλέον να γίνει τέτοια κριτική κατά των ΕνΔΤΚ. Αν ορισμένα κράτη μέλη προσθέτουν νέα 10 1ι 12 13 Βλέπε επίσης παράγραφο 6. 2. 7. Βλέπε επίσης παράγραφο 6. 1. Λεπτομέρειες δίνονται στην παράγραφο 12. 2. 2. Βλέπε επίσης παράγραφο 8. 1. σελίδα 15/69 προϊόντα όταν γίνονται σημαντικό μέρος της κατανάλωσης ενώ αλλά δεν το κάνουν, μπορούν να προκύψουν σημαντικές διαφορές στα μετρούμενα ποσοστά πληθωρισμού. Το άρθρο 4 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1749/96 της Επιτροπής εξασφαλίζει ότι οι ΕνΔΤΚ συμβαδίζουν γενικά μεταξύ τους και αναπροσαρμόζονται ως προς τις εξελίξεις της αγοράς. Τα νέα προϊόντα ενσωματώνονται στον ΕνΔΤΚ μόλις φθάσουν έναν όγκο πωλήσεων μεγαλύτερο από 1 χιλιοστό της συνολικής καταναλωτικής δαπάνης στο κράτος μέλος. Τα κράτη μέλη υποχρεούνται να δημιουργήσουν ένα σύστημα παρακολούθησης για την επισήμανση νέων σημαντικών αγαθών και υπηρεσιών από τον Ιανουάριο του 1997. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να μεριμνήσουν για την επισήμανση νέων προϊόντων και να τα αναφέρουν στην Επιτροπή (Eurostat), που λειτουργεί ως ανταλλακτήριο πληροφοριών, πληροφορώντας κάθε χώρα για τα προϊόντα που συμπεριλήφθηκαν πρόσφατα στους ΕνΔΤΚ των άλλων χωρών14. Δεν είναι πάντως απλή υπόθεση να καθοριστεί τι είναι τα νέα σημαντικά στοιχεία ή να διαμορφωθούν εύχρηστες διαδικασίες με τις οποίες μπορούν αυτά να επισημαίνονται. Η σχετική απαίτηση θα πρέπει να αποσαφηνιστεί κατά τη διάρκεια της λειτουργίας. 6. 2. 3. Ελάχιστα πρότυπα γιατις διαδικασίες διόρθωσης ποιόττητας θα πρέπει να μετρούν την "καθαρή μεταβολή της τιμής" χωρίς να Οι ΕνΔΤΚ επηρεάζονται από μεταβολές της ποιότητας των πραγμάτων που αγοράζουν οι άνθρωποι. Επομένως, οι τιμές που λαμβάνονται για έναν ΕνΔΤΚ θα πρέπει να διορθώνονται για να αντισταθμίζονται οι μεταβολές της ποιότητα των σχετικών αγαθών ή υπηρεσιών. Πάντως, δεν υπάρχει γενική συμφωνία για το πώς ακριβώς θα πρέπει να γίνεται αυτό και υπάρχουν σημαντικές διαφορές μεταξύ των χωρών όσον αφορά τις πρακτικές που εφαρμόζονται. Αυτό είναι πιθανώς η μεγαλύτερη πηγή μη συγκρισιμότητας15. Μπορεί να προκύψουν διαφορές μεταξύ των ΔΤΚ επειδή η ίδια μεταβολή των φυσικών χαρακτηριστικών ενός πράγματος αντιμετωπίζεται με διαφορετικούς τρόπους από τη μία χώρα στην άλλη. Αυτό δεν σημαίνει ότι το ίδιο ποιοτικό χαρακτηριστικό θα πρέπει να αποτιμάται με το ίδιο ύψος σε διαφορετικά κράτη μέλη, αλλά μόνο ότι οι αρχές και οι διαδικασίες αποτίμησης θα πρέπει να είναι οι ίδιες. Οι διαφορές της πρακτικής δεν αλληλοαναιρούνται σε όλο το φάσμα αγαθών και υπηρεσιών που καλύπτεται από τους δείκτες· αντίθετα, ενδέχεται να σωρεύονται οδηγώντας σε διαφορές που υπερβαίνουν τις 0. 1 εκατοστιαίες μονάδες. Οι μελέτες που εκπονούνται σχετικά με τη διαφορετική αντιμετώπιση των ποιοτικών μεταβολών σε οχήματα με κινητήρα δείχνουν ότι μόνο αυτός ο παράγοντας μπορεί να οδηγήσει σε συνέπειες για τους ΔΤΚ μεγαλύτερες από 0,1 εκατοστιαία μονάδα στα ετήσια ποσοστά. Το άρθρο 5 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1749/96 της Επιτροπής επιβάλλει στα κράτη μέλη να εξετάζουν τις διαδικασίες διόρθωσης ποιότητας και να αποφεύγουν την "αυτόματη σύνδεση", που αντιστοιχεί με την υπόθεση ότι η διαφορά τιμής μεταξύ δύο διαφορετικών "μοντέλων" μπορεί να αποδοθεί στο σύνολο της σε διαφορά ποιότητας. Αν ένα κράτος μέλος υποθέτει πάντοτε ότι μια αύξηση τιμής από το ένα "μοντέλο" στο άλλο οφείλεται σε μεταβολή της ποιότητας και, επομένως, δεν αντανακλά μεταβολή της τιμής στον ΔΤΚ, αυτή η αυτόματη σύνδεση μπορεί να οδηγήσει σε υποεκτίμηση του πληθωρισμού και αντιστρόφως. Τα κράτη μέλη πρέπει να αλλάξουν τις διαδικασίες για 14 15 Λεπτομέρειες δίνονται στην παράγραφο 12. 5. Βλέπε π. χ. την "έκθεση Boskin": "Προς μια ακριβέστερη μέτρηση του κόστους ζωής", τελική έκθεση προς την Επιτροπή Χρηματοοικονομικών Θεμάτων των ΗΠΑ από τη Συμβουλευτική Επιτροπή για τη Μελέτη του Δείκτη Τιμών Καταναλωτή, Michael J. Boskin, Πρόεδρος κ. ά, 4. 12. 1996 της Γερουσίας σελίδα 16/69 να εξασφαλιστεί ότι δεν θα χρησιμοποιείται η αυτόματη σύνδεση από τον Ιανουάριο του 1997. Η μη αυτόματη σύνδεση μπορεί να συνεχίσει να χρησιμοποιείται, δηλ. σε περιπτώσεις που μπορεί να αιτιολογηθεί ότι η διαφορά τιμής μεταξύ ενός πράγματος και αυτού που το αντικαθιστά είναι ίση με τη διαφορά ποιότητας. Επιπλέον, μπορεί να χρησιμοποιείται η "τιμολόγηση αλληλοεπικάλυψης", δηλ. όταν αναμένεται ένα είδος αντικατάστασης και παρατηρούνται ταυτόχρονα οι τιμές του αρχικού είδους και του είδους αντικατάστασης· η διαφορά τιμής κατά τη μεταβατική περίοδο χρησιμοποιείται ως εκτίμηση της αξίας της διαφοράς ποιότητας. Τα κράτη μέλη πρέπει να είναι σε θέση να αποδεικνύουν ότι δεν χρησιμοποιείται αυτόματη σύνδεση. Απαιτείται επιλεκτική παρακολούθηση των σιωπηρών και των ρητών διορθώσεων της ποιότητας για να καθοριστούν συγκρίσιμες καλές πρακτικές16. Η Επιτροπή (Eurostat) θα βοηθήσει στη διεργασία αυτή δημιουργώντας μια βάση δεδομένων για εκτιμήσεις μεταβολών της ποιότητας που θα παρέχονται τόσο από τα ίδια τα κράτη μέλη όσο και από άλλες πηγές. Τα προβλήματα του προσδιορισμού των διορθώσεων ποιότητας απαιτούν σημαντική περαιτέρω έρευνα. Ο κανονισμός της Επιτροπής δίνει προσοχή στα προβλήματα αυτά δεδομένου ότι πρέπει να γίνουν ειδικές διορθώσεις στο μεγάλο αριθμό καταστάσεων όπου μέχρι τώρα χρησιμοποιείται αυτόματη σύνδεση. Η Επιτροπή (Eurostat) υποστηρίζει ένα πρόγραμμα εργασιών και το σχεδιασμό κατάλληλων διορθώσεων για τις μεταβολές της ποιότητας αγαθών και υπηρεσιών, οι τιμές των οποίων χρησιμοποιούνται για την παραγωγή ειδικών υποδεικτών ΕνΔΤΚ. Προς το παρόν, η έρευνα συγκεντρώνεται στην ανάπτυξη διορθώσεων ποιότητας για επιλεγμένα αγαθά υψηλής τεχνολογίας και την κατάρτιση πληροφοριών που θα συμπεριληφθούν σε μια κεντρική βάση δεδομένων της Eurostat για διορθώσεις ποιότητας. 6. 2. 4. Ελάχιστα πρότυπα για τις τιμές Μια διαδεδομένη πρακτική που χρησιμοποιείται για την εκτίμηση τιμών για τους ΔΤΚ είναι γνωστή ως "μεταφορά". Η επιτόπια συλλογή τιμών προϋποθέτει την παρατήρηση των τιμών, συνήθως κάθε μήνα, μιας σειράς συγκεκριμένων προϊόντων σε συγκεκριμένα καταστήματα λιανικής πώλησης. Αν, για οποιοδήποτε λόγο, μια συγκεκριμένη τιμή δεν μπορεί να συλλέγει ή δεν συλλέγεται, μια συνήθης διαδικασία είναι να χρησιμοποιείται απλώς η τιμή που είχε παρατηρηθεί την προηγούμενη φορά - που μπορεί να ήταν πολλούς μήνες πριν. Η κατάργηση της πρακτικής της "μεταφοράς" - που μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρή μεροληψία- είναι το κύριο θέμα του άρθρου 6 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1749/96 της Επιτροπής που ζητεί από τα κράτη μέλη να διατηρούν το δείγμα -στόχο τους από μήνα σε μήνα. Η διατήρηση του δείγματος είναι σημαντική, γιατί στόχος είναι η μέτρηση των μεταβολών των τιμών και όχι των ίδιων των επιπέδων των τιμών. 'Οταν δεν υπάρχουν παρατηρηθείσες τιμές, πρέπει να γίνονται εκτιμήσεις με την κατάλληλη διαδικασία, και όχι με αυτόματη μεταφορά της αυτόματης παρατηρηθείσες τιμής. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να υποβάλουν δήλωση για το "δείγμα-στόχο" που είναι ουσιαστικά το σημερινό σχέδιο για τον αριθμό τιμών που θα πρέπει να συλλέγονται και συνοπτικές πληροφορίες για τους αριθμούς των ελλειπουσών τιμών οι οποίες υποκαθίστανται από εκτιμήσεις καθώς και για τις διαδικασίες εκτίμησης17. Προς το παρόν, ο κανονισμός της Επιτροπής αφήνει εκκρεμή τα εξής ερωτήματα: 16 17 Λεπτομέρειες δίνονται στην παράγραφο 12. 7. Πληροφορίες για τα δείγματα-στόχους παρουσιάζονται στην παράγραφο 12. 8. 2. σελίδα 17/69 • Ποιες είναι οι "ακατάλληλες εκτιμήσεις" για ελλείπουσες (μη παρατηρηθείσες) τιμές; • Ποιο όριο θα πρέπει να τεθεί για τον αριθμό των εκτιμήσεων που χρησιμοποιούνται (ελλείπουσες τιμές) για να εξασφαλιστεί η συγκρισιμότητα; · Η Επιτροπή (Eurostat) θα εκπονήσει μελέτες για τις συνέπεια των εκτιμήσεων και θα ορίσει το κατάλληλο όριο για τους αριθμούς των κατ' εκτίμηση τιμών και τις επιτρεπόμενες διαδικασίες. Οι μελέτες θα πρέπει να απαριθμήσουν και να αξιολογήσουν τις διάφορες διαδικασίες που χρησιμοποιούνται όταν λείπουν τιμές και άλλες διαδικασίες που μπορούν να χρησιμοποιηθούν. Η αξιολόγηση θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη τα ζητήματα αντικατάστασης ειδών και διόρθωσης ποιότητας. Σε ιδανική περίπτωση, θα πρέπει να αξιολογεί την κλίμακα των σφαλμάτων σε πραγματικές εκτιμήσεις για ελλείπουσες τιμές, αυτό όμως προϋποθέτει κάποια γνώση του ποια θα πρέπει να είναι η "σωστή απάντηση". Μια εναλλακτική προσέγγιση είναι να γίνεται ποιοτική αξιολόγηση των υποθέσεων στις οποίες βασίζονται οι διαφορετικές διαδικασίες καταλογισμού. Π. χ. θα ήταν ακατάλληλο να υποθέτουμε ότι η εμφάνιση ελλιπουσών τιμών είναι τυχαίο γεγονός, αν και αυτό μπορεί να μην οδηγήσει σε απαράδεκτα σφάλματα για ένα μήνα τουλάχιστον 6. 2. 5. Δείκτες τιμών για στοιχειώδη συνολικά μεγέθη Σύμφωνα με το άρθρο 9 του κανονισμού του Συμβουλίου για τους ΕνΔΤΚ, ο ΕνΔΤΚ θα πρέπει να είναι δείκτης τύπου Laspeyres. Αν και οι ΕνΔΤΚ και οι ΔΤΚ που παράγονται από τα κράτη μέλη μπορούν να διαφέρουν ως προς τις λεπτομέρειες, όπως π. χ. τη συχνότητα αναπροσαρμογής των σταθμίσεων18, μπορούν γενικά να χαρακτηριστούν ως δείκτες τύπου Laspeyres. Δηλαδή, δείκτες στους οποίους οι κινήσεις των τιμών από μήνα σε μήνα μετρώνται ως μέσος όρος δεικτών τιμών χρησιμοποιώντας σταθμίσεις δαπανών που αντανακλούν κατάλληλα το πρότυπο κατανάλωσης του πληθυσμού του δείκτη καθώς και τη διάρθρωση των τιμών που καταβάλλει ο πληθυσμός αυτός στην περίοδο αναφοράς της στάθμισης. Πάντως, ο κανονισμός του Συμβουλίου για τους ΕνΔΤΚ δεν ορίζει· τον τύπο που πρέπει να χρησιμοποιείται για τον υπολογισμό των "στοιχειωδών συνολικών μεγεθών", που είναι το κατώτατο επίπεδο λεπτομέρειας για το οποίο είναι γνωστές οι σταθμίσεις δαπανών. Τα στοιχειώδη συνολικά μεγέθη υπολογίζονται με την άθροιση τιμών όπου δεν υπάρχουν σταθμίσεις δαπανών. Το άρθρο 7 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1749/96 αφορά το μαθηματικό τύπο που πρέπει να χρησιμοποιείται για τον υπολογισμό τέτοιων στοιχειωδών συνολικών μεγεθών. Οι πρακτικές διέφεραν σημαντικά από το ένα κράτος μέλος στο άλλο και ήταν δύσκολο να επιτευχθεί συναίνεση. Τα επιχειρήματα ήταν επικεντρωμένα σε δύο ζητήματα. Το πρώτο ήταν αν οι λεπτομερείς δείκτες θα πρέπει να υπολογίζονται λαμβάνοντας το λόγο των μέσων τιμών των ειδών σε ένα συγκεκριμένο στρώμα ή αν θα πρέπει να λαμβάνεται ο μέσος όρος των λόγων των ειδών αυτών. Το δεύτερο ήταν ο ορισμός του "μέσου όρου" στον παραπάνω υπολογισμό: αριθμητικός μέσος όρος ή γεωμετρικός μέσος όρος19. Ο κανονισμός της Επιτροπής επιτρέπει να χρησιμοποιείται ο λόγος είτε του αριθμητικού είτε του γεωμετρικού μέσου όρου των τιμών, αλλά όχι ο αριθμητικός μέσος όρος των σχετικών τιμών20. Τα κράτη μέλη που χρησιμοποιούν άλλους τύπους εκτός από το λόγο του αριθμητικού μέσου όρου των τιμών ή το λόγο του γεωμετρικού 18 19 20 Βλέπε επίσης παράγραφο 8. 2. Αυτό το διερευνά και η υπηρεσία στατιστικών της εργασίας των ΗΠΑ (BLS) σε συνέχεια της έκθεσης Boskin Πληροφορίες παριυσιάζονται στην παράγραφο 12. 6. σελίδα 18/69 μέσου όρου των τιμών θα πρέπει να είναι σε θέση να αποδείξουν ότι οι εναλλακτικές λύσεις που χρησιμοποιούνται πληρούν τους όρους συγκρισιμότητας. Τα κράτη μέλη δεν είννα υποχρεωμένα να αλλάξουν τον τύπο του υπολογισμού των στοιχειωδών συνολικών μεγεθών για τους δείκτες πριν από τον Ιανουάριο του 1997, αν και παροτρύνονται να το κάνουν. Η απόφαση για την κατάργηση της χρήσης του τύπου του μέσου όρου των σχετικών τιμών δεν βασίστηκε στο ότι γενικά θεωρείται λανθασμένος αλλά το ότι δεν παρέχει αποτελέσματα "συγκρίσιμα" με αυτά που δίνουν άλλοι τύποι. Πάντως, η απόφαση σημαίνει ότι οι μελλοντικές έρευνες μπορούν να συγκεντρωθούν στα πλεονεκτήματα αυτών των άλλων τύπων. 6. 2. 6. Ελάχιστα πρότυπα δειγματοληψίας Σύμφωνα με τη στατιστική θεωρία, η τυχαία δειγματοληψία είναι επιθυμητή για να αποφεύγεται η μεροληψία σε μια στατιστική. Πάντως, αυτό δεν επιτυγχάνεται εύκολα όταν πρόκειται για τη συλλογή τιμών για έναν ΔΤΚ και τα περισσότερα κράτη μέλη ακολουθούν διαδικασίες δειγματοληψίας που αναφέρονται ως "κατευθυνόμενες" ή "αντιπροσωπευτικές". Έτσι, οι αποφάσεις για το ποιες τιμές θα συλλέγονται μπορούν να καθορίζονται από το βαθμό συνεργασίας των λιανέμπορων ή από τις προτιμήσεις συγκεκριμένων ερευνητών των τιμών. Αν και αυτό δεν φαίνεται να είναι καλή πρακτική, δεν είναι εύκολο να αποδειχθεί ότι οι δείκτες που προκύπτουν ε'ναι μη συγκρίσιμοι για το λόγο αυτό. Μελέτες που έχουν ανατεθεί από την Επιτροπή (Eurostat) για τα ζητήματα αυτά δείχνουν ότι οι διαφορετικές τεχνικές δειγματοληψίας οδηγούν σε σημαντικές προοπτικές μη συγκρισιμότητας. Δείχνουν επίσης ότι η αντιπροσωπευτική σε σχέση με την πιθανοτική δειγματοληψία μπορεί να δημιουργήσει μεγάλες διαφορές για ορισμένες ομάδες ειδών, αυτές όμως δεν είναι σημαντικές κατά μέσο όρο. Επιπλέον, οι μελέτες δείχνουν ότι ο αριθμός των στοιχειωδών συνολικών μεγεθών μπορεί να έχει βραχυπρόθεσμες συνέπειες για τη συγκρισιμότητα. Αντίθετα, οι διαφορές όσον αφορά την περιφερειακή κάλυψη των ΔΤΚ δεν φαίνεται ότι οδηγούν σε μη σ,υγκρισιμότητα, εφόσον οι διαφορές μεταξύ των περιφερειακών δεικτών και του συνολικού δείκτη φαίνεται ότι είναι εντελώς τυχαίες. Από τις μελέτες έγινε σαφές ότι χρειαζόταν ένας κανόνας που θα άλλαζε τις τρέχουσες πρακτικές προς την κατεύθυνση της βελτίωσης της συγκρισιμότητας. Ο στόχος του άρθρου 8 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1749/96 της Επιτροπής είναι η βελτίωση, όπου είναι απαραίτητο της αξιοπιστίας και της συγκρισιμότητας των ΕνΔΤΚ μέσω της μείωσης των σφαλμάτων που οφείλονται στο διαφορετικό σχεδιασμό των δειγμάτων και τις διαφορετικές πρακτικές δειγματοληψίας. Απαιτεί από τα κράτη μέλη να ελέγχουν τα δείγματα τιμών τους όσον αφορά την καταλληλότητα τους για τον ΕνΔΤΚ και να διορθώνουν τις διαδικασίες δειγματοληψίας στο βαθμό που το κρίνουν απαραίτητο. Τα κράτη μέλη δεν θα πρέπει απλώς να υποθέτουν ότι το δείγμα-στόχος τους είναι κατάλληλο, αλλά υποχρεούνται να παρουσιάζουν κάποια αποδεικτικά στοιχεία21. Η εκτεταμένη χρήση κατευθυνόμενης δειγματοληψίας σημαίνει ότι δεν υπάρχει κατάλληλο θεωρητικό πλαίσιο με βάση το οποίο μπορεί να κρίνεται η αξιοπιστία (αντιπροσωπευτικότητα και ακρίβεια) των ΕνΔΤΚ. Αίγα μόνο κράτη μέλη κάνουν προσπάθειες να υπολογίσουν τα σφάλματα δειγματοληψίας -για τους ΔΤΚ τους και κανένα δεν έχει κάποιο μέτρο της μεροληψίας. Τα σφάλματα αυτά μπορούν επίσης να 21 Πληροφορίες για τα δείγματα-στόχους παρουσιάζονται στην παράγραφο 12. 8. 2. σελίδα 19/69 βοηθήσουν τον πιο αποτελεσματικό σχεδιασμό των δειγμάτων. Εκπονούνται μελέτες για την αξιολόγηση τόσο των σφαλμάτων δειγματοληψίας όσο και της μεροληψίας στους ΕνΔΤΚ και αυτές θα χρησιμοποιηθούν αργότερα για τον καθορισμό κατάλληλων ορίων για τέτοια σφάλματα. Είναι απαραίτητο να καθοριστεί ποιος συνδυασμός των αριθμών και των προδιαγραφών των στοιχειωδών συνολικών μεγεθών και του αριθμού των τιμών που απαιτούνται στο εσωτερικό του κάθε στοιχειώδους συνολικού μεγέθους θα παραγάγει έναν ΕνΔΤΚ με επαρκή αξιοπιστία. 6. 2. 7. Διαβίβαση και δημοσίευση των υποδεικτών του ΕνΔΤΚ Ο κανονισμός του Συμβουλίου για τους ΕνΔΤΚ απαιτεί προδιαγραφές για τους υποδείκτες που θα παράγονται και θα δημοσιεύονται μαζί με τους ΕνΔΤΚ. Ενώ η αξιολόγηση της σταθερότητας των τιμών υπό το κριτήριο σύγκλισης αφορά κυρίως τους ΕνΔΤΚ "όλων των ειδών", η ανάλυση των πηγών των πληθωριστικών πιέσεων απαιτεί την υποδιαίρεση του ΕνΔΤΚ σε συνιστώσες σχετικές με διαφορετικές ομάδες προϊόντων. Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 2214/96 της Επιτροπής καθορίζει μια σειρά υποδεικτών για τον ΕνΔΤΚ με κοινή κάλυψη, τους οποίους τα κράτη μέλη υποχρεούνται να διαβιβάζουν στην Επιτροπή (Eurostat). Οι υποδείκτες βασίζονται στην ταξινόμηση COIÇOP/ΕνΔΤΚ22. Αυτό ήταν ένα σημαντικό βήμα προς τα εμπρός για πολλούς χρήστες, δεδομένου ότι οι συνιστώσες των εθνικών ΔΤΚ δεν είναι σύμφωνες με μια κοινή ταξινόμηση. Κάθε μήνα τα κράτη μέλη διαβιβάζουν την σειρά πρωτογενών δεικτών, δηλαδή τον ΕνΔΤΚ και τους υποδείκτες του, στην Επιτροπή (Eurostat) με ακρίβεια ενός δεκαδικού ψηφίου, π. χ. 99,5 ή 102,4 έχοντας ως βάση το 1996 = 100. Για να αποφευχθούν τα υπερβολικά και αντιφατικά σφάλματα στρογγύλευσης, όλες οι παράγωγες στατιστικές υπολογίζονται από αυτή την κύρια σειρά. Όλες οι παράγωγες στατιστικές δημοσιεύονται με ακρίβεια ενός δεκαδικού ψηφίου. Τα ετήσια μέσα μεγέθη των δεικτών είναι το άθροισμα των 12 μηνιαίων στοιχείων (με ένα δεκαδικό ψηφίο), διαιρούμενο δια 12 και στρογγυλευμένο σε ένα δεκαδικό ψηφίο. Όμως, η 12μηνη μεταβολή αυτού του ετήσιου μέσου όρου βασίζεται στους μη στρογγυλευμένους μέσους όρους, δηλαδή αυτούς που λαμβάνονται απευθείας από αυτή την πρωτογενή σειρά. Τα κράτη μέλη διαβιβάζουν επίσης τις αρχικές σταθμίσεις των υποδεικτών που χρησιμοποιούνται και θα αναφέρουν τυχόν μεταγενέστερες μεταβολές στην Επιτροπή (Eurostat). Οι συντελεστές στάθμισης των υποδεικτών διαβιβάζονται στη Eurostat με βαθμό λεπτομέρειας 1 στα 1000. Οι συντελεστές στάθμισης των υποδεικτών του ΕυρΔΤΚ και του ΔΤΚΝΕ δημοσιεύονται με επίπεδο λεπτομέρειας τουλάχιστον 1 στα 1. 000. Από το Μάρτιο του 1997 η Επιτροπή (Eurostat) δημοσιεύει κάθε μήνα όλους τους υποδείκτες και τους συντελεστές στάθμισης τους23. 6. 2. 8. Κοινές περίοδοι αναφοράς Υπάρχουν τρεις τύποι περιόδου βάσης που χρησιμοποιούνται στην κατασκευή των ΔΤΚ. Η περίοδος από την οποία λαμβάνονται οι δαπάνες για τους συντελεστές στάθμισης ("περίοδος αναφοράς συντελεστών στάθμισης"24)· η περίοδος κατά την οποία αποτιμώνται οι βασικές τιμές ("περίοδος αναφοράς τιμών")· και η περίοδος κατά την οποία η βάση του δείκτη αναφέρεται ως 100 ("περίοδος αναφοράς δέικτη"). Και στις τρεις αυτές περιόδους αναφοράς υπάρχουν διαφορές μεταξύ των εθνικών ΔΤΚ. 22 23 24 Βλέπε επίσης παράγραφο 6. 2. 1. Λεπτομέρειες δίνονται στην παράγραφο 6. 4. Λεπτομέρειες δίνονται στην παράγραφο 12. 3. 2. σελίδα 20/69 Για τον ΕνΔΤΚ ο κανονισμός του Συμβουλίου ορίζει την περίοδο αναφοράς του δείκτη ως 1996=100. Δεδομένου ότι οι ΕνΔΤΚ προέρχονται από τους εθνικούς ΔΤΚ, ήταν ανάγκη να μεταφερθεί το σημείο αναφοράς ή να αναπροσαρμοστούν οι τιμές του ΕνΔΤΚ και των υποδεικτών του με βάση το 1996, δηλαδή να εκφραστούν οι κινήσεις του ΕνΔΤΚ και των υποδεικτών του σε αναφορά με το μέσο επίπεδο τιμών του 1996, και στη συνέχεια του Δεκεμβρίου του 1997, του Δεκεμβρίου του 1998 κλπ. Η μεταφορά του σημείου αναφοράς είναι απλώς μια άσκηση κλιμάκωσης που αφ' εαυτής δεν έχει αποτέλεσμα στο μετρούμενο ποσοστό πληθωρισμού. Πάντως, επιτρέπει στους ΕνΔΤΚ να αντιμετωπίζονται και να παρουσιάζονται με τον ίδιο τρόπο, προσφέρει τη δυνατότητα κατασκευής δεικτών για ομάδες κρατών μελών ή για το ' σύνολο της ΕΕ, και επιτρέπει τη μεταβολή των συντελεστών στάθμισης των χωρών κάθε χρόνο. Το πρόβλημα της συγκέντρωσης της ΔΤΚ με διαφορετικά σημεία αναφοράς και διαφορετικές συχνότητες επαναστάθμισης τόνισε τα υπολογιστικά πλεονεκτήματα του τύπου Laspeyres25. 6. 3. Ο ΕυοΑΤΚ και ο ΑΤΚΝΕ Ο Ευρωπαϊκός Δείκτης Τιμών Καταναλωτή (ΕυρΔΤΚ) υπολογίζεται ως σταθμικός μέσος όρος των ΕνΔΤΚ των 15 κρατών μελών της ΕΕ. Ο δείκτης υπολογίζεται ως ετήσιος αλυσωτός δείκτης που επιτρέπει τη μεταβολή των σταθμίσεων των χωρών κάθε χρόνο. Η στάθμιση ενός κράτους μέλους είναι το ποσοστό του στην τελική καταναλωτική δαπάνη των νοικοκυριών στο σύνολο της ΕΕ. Οι τιμές της τελικής καταναλωτικής δαπάνης σε εθνικά νομίσματα μετατρέπονται σε μονάδες αγοραστικής δύναμης (ΜΑΔ) χρησιμοποιώντας τις μονάδες αγοραστικής δύναμης της τελικής κατανάλωσης. Οι σταθμίσεις των χωρών που χρησιμοποιήθηκαν το 1997 είναι δεδομένα εθνικών λογαριασμών για το 1995 σε τιμές του 1996. Ο Δείκτης Τιμών Καταναλωτή του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (ΔΤΚΕΟΧ) υπολογίζεται με τον ίδιο τρόπο, συμπεριλαμβάνοντας την Ισλανδία και τη Νορβηγία. 26. Το έργο της συγκέντρωσης των ΕνΔΤΚ των κρατών μελών σε έναν Ευρωπαϊκό ΕνΔΤΚ προϋποθέτει τη μέτρηση και τη συγκέντρωση της εξέλιξης των εσωτερικών αξιών όλων των νομισμάτων της ΕΕ έτσι ώστε να προκύψει ένα αντίστοιχο μέτρο του πληθωρισμού της ΕΕ. Η τελική καταναλωτική δαπάνη σε νομισματικές συναλλαγές είναι ο κατάλληλος συντελεστής στάθμισης δεδομένου ότι είναι αντίστοιχη με την κάλυψη των ΕνΔΤΚ. Είναι σωστό να αντιπροσωπεύονται τα κράτη μέλη με τον όγκο της κατανάλωσης τους αποτιμημένο σε σταθερές τιμές σε σχέση με τα άλλα κράτη μέλη και όχι από αξίες που εξαρτώνται από χρηματοπιστωτικούς και άλλους παράγοντες. Σύμφωνα με την τρέχουσα πρακτική της Eurostat, οι εθνικοί συντελεστές στάθμισης των ΔΤΚ και των ΕνΔΤΚ μετατρέπονται χρησιμοποιώντας ισοτιμίες. αγοραστικής δύναμης (ΙΑΔ). Η χρήση τους μειώνει την ενοχλητική αστάθεια των συναλλαγματικών ισοτιμιών και παρέχει τη δυνατότητα προσθετικής και σημαντικής έκφρασης της σχετικής σημασίας του κάθε κράτους μέλους από άποψη τελικής καταναλωτικής δαπάνης, δηλαδή δύο χώρες με τον ίδιο όγκο κατανάλωσης έχουν ίσους συντελεστές στάθμισης. Για τις χώρες που συμμετέχουν στη νομισματική ένωση, τα εθνικά νομίσματα θα αντικατασταθούν από το ευρώ. θα πρέπει ακόμη να αποφασιστεί πώς θα υπολογίζεται ο δείκτης τιμών καταναλωτή της Νομισματικής Ένωσης (ΔΤΚΝΕ) και ιδιαίτερα πώς θα 25 26 Βλέπε επίσης παράγραφο 6. 2. 5. Το Λίχτενσταϊν δεν περιλαμβάνεται στον ΔΤΚΕΟΧ δεδομένου ότι δεν υπολογίζει ούτε εθνικό ΔΤΚ ούτε ΕνΔΤΚ σελίδα 21/69 λαμβάνεται η σχετική στάθμιση του κάθε κράτους μέλους στον ΔΤΚΝΕ,όταν η τελική καταναλωτική δαπάνη των νοικοκυριών των συμμετεχουσών χωρών θα εκφράζεται σε ευρώ. 6. 4. Αηιιοσίευση δεδομένων του ΕνΑΤΚ από την Επιτροπή (Eurostat) Οι ΕνΔΤΚ είναι αποτέλεσμα τριών ετών συνεργασίας μεταξύ της Επιτροπής(ΕιΐΓθ5ί3ΐ) και των Εθνικών Στατιστικών Υπηρεσιών σχετικά με τη εναρμόνιση των διαφόρων μεθόδων και πρακτικών που χρησιμοποιούνται για την κατάρτιση δεικτών τιμών. Η πρώτη σειρά ΕνΔΤΚ δημοσιεύθηκε στις 7. 3. 1997. Από τότε, η Επιτροπή (Eurostat) δημοσιεύει κάθε μήνα τα εξής: • τους ΕνΔΤΚ για όλα τα είδη για όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ συν την Ισλανδία και τη Νορβηγία27, • τον Ευρωπαϊκό Δείκτη Τιμών Καταναλωτή (ΕυρΔΤΚ), • το δείκτη του ΕΟΧ, • περίπου 100 υποδείκτες, τους αντίστοιχους συντελεστές στάθμισης και τους σταθμικούς μέσους όρους (ΕυρΔΤΚ και ΕΟΧ) και • τους συντελεστές στάθμισης των χωρών. Για τους ΕνΔΤΚ και τους υποδείκτες τους διατίθενται οι εξής πληροφορίες: • το μηνιαίο επίπεδο των δεικτών, • ο μηνιαίος ρυθμός μεταβολής, • ο ετήσιος ρυθμός μεταβολής, • ο ετήσιος μέσος δείκτης, και • ο ετήσιος μέσος ρυθμός μεταβολής. Οι πληροφορίες ενημερώνονται σε μηνιαία βάση και διατίθενται σε όλους τους χρήστες από τη βάση δεδομένων της Eurostat "NEWCRONOS". Οι πληροφορίες διατίθενται επίσης από το δίκτυο Data Shop της Eurostat. ι Η εμφάνιση της πρώτης σειράς των ΕνΔΤΚ στις 7. 3. 1997 έγινε ευνοϊκά αποδεκτή από τα μέσα μαζικής επικοινωνίας και η μηνιαία δημοσίευση τους στη συνέχεια ικανοποιεί τους χρήστες. Ως αποτέλεσμα του πολύπλοκου χαρακτήρα της διαδικασίας κατάρτισης των ΕνΔΤΚ, η Φινλανδία ανακάλυψε ένα σφάλμα στον υπολογισμό του ΕνΔΤΚ της αμέσως μετά την εμφάνιση της πρώτης σειράς δεικτών. Το σφάλμα αυτό διορθώθηκε και η σειρά ΕνΔΤΚ της Φινλανδίας αναθεωρήθηκε με τη δημοσίευση δεικτών του Φεβρουαρίου στις 7. 4. 1997. Διορθώθηκε επίσης οι σειρές ΕνΔΤΚ της Γερμανίας και της Αυστρίας για να απαλειφθούν ορισμένα σφάλματα· τα αναθεωρημένα στοιχεία για τα δύο κράτη μέλη κυκλοφόρησαν με τη δημοσίευση του ΕνΔΤΚ του Αυγούστου στις 7. 10. 1997. Σύμφωνα με το άρθρο 5 (1) (β) του κανονισμού του Συμβουλίου για τους ΕνΔΤΚ, ο ΕνΔΤΚ αρχίζει με το δείκτη του Ιανουαρίου 1997. Η κοινή περίοδος αναφοράς του δείκτη είναι το 1996. Οι ρυθμοί μεταβολής για το 1997 καθορίστηκαν με βάση τους δείκτες του 1996. 27 Το Λίχτενσταϊν και η Ελβετία δεν υπολογίζουν ΕνΔΤΚ. σελίδα 22/69 Αν και οι δείκτες για το 1995 δεν θεωρούνται υποχρεωτικοί βάσει της νομοθεσίας, όλα τα κράτη μέλη συμφώνησαν να τους παραγάγουν28. Οι δείκτες του 1995 για το Ην. Βασίλειο είναι οι προσωρινοί δείκτες για το 1995 διορθωμένοι σε σχέση με το γεωμετρικό μέσο αποτέλεσμα29. Οι δείκτες για το 1995 και οι ρυθμοί μεταβολής για το 1996 που βασίζονται στο 1995 δεν πληρούν τα πρότυπα του ΕνΔΤΚ, θεωρούνται όμως ανώτεροι από τους εθνικούς ΔΤΚ και τους προσωρινούς δείκτες30 όσον αφορά τη συγκρισιμότητα. Επομένως, θεωρούνται ως το εναρμονισμένο μέτρο του πληθωρισμού για τους μήνες του 1996 και δημοσιεύονται από την Επιτροπή (Eurostat). Η Ιρλανδία κατάρτισε εκτιμήσεις των μηνιαίων ΕνΔΤΚ και των μηνιαίων υποδειχτούν για το 1995 και το 1996 με βάση τα τριμηνιαία δεδομένα τους. Τα μηνιαία στοιχεία διορθώνονται χρησιμοποιώντας γραμμική παρεμβολή των τριμηνιαίων δεικτών λαμβάνοντας υπόψη διάφορα αποτελέσματα των πωλήσεων. Η εκτίμηση αυτών των αποτελεσμάτων των πωλήσεων βασίζεται σε εποχιακά πρότυπα που έχουν επισημανθεί από δεδομ,ένα του Ην. Βασιλείου. Γα τον υπολογισμό των ποσοστών πληθωρισμού για το 1995 η Επιτροπή (Eurostat) παράγει τεκμαρτούς δείκτες για τους μήνες του 1994 με βάση του ρυθμούς μεταβολής για τους προσωρινούς δείκτες του 1995. Οι εκτιμήσεις αυτές διατίθενται μόνο για το δείκτη όλων των ειδών. Πίνακας 1: Γενική επισκόπηση των δεδομένων ΕνΔΤΚ που διατίθενται από τις 7. 10. 1997 Μηνιαίοι δείκτες ΕνΔΤΚ Υποδείκτες Μηνιαίοι μεταβολής ρυθμοί ΕνΔΤΚ Υποδείκτες 1995 Όλα τα κράτη μέλη εξαιρούνται F και UK 1996 Όλα τα κράτη μέλη Όλα τα κράτη μέλη 1997 Όλα τα κράτη μέλη Όλα τα κράτη μέλη [1995/1994]31 Όλα τα κράτη μέλη Δεν υπάρχει 1996/1995 Όλα τα κράτη μέλη εξαιρούνται F και UK 1^)97/1996 Όλα τα κράτη μέλη Όλα τα κράτη μέλη 7. ΠΑΡΕΚΚΑΙΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΤΟΥ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΓΙΑ ΤΟΝ Ε Ν Α ΤΚ Το άρθρο 5 ου κανονισμού του Συμβουλίου για τον ΕνΔΤΚ επιτρέπει στην Επιτροπή (Eurostat), μετά από διαβούλευση με το Ευρωπαϊκό Νομισματικό Ίδρυμα vex επιτρέψει, όταν είναι απαραίτητο, παρεκκλίσεις για περίοδο ενός έτους κατ' ανοπατο όριο από το χρονοδιάγραμμα που ορίζεται από τον κανονισμό του Συμβουλίου. "Απαραίτητο" σημαίνει ότι ένα κράτος μέλος πρέπει να επιφέρει σημαντικές προσαρμογές στο στατιστικό του σύστημα προκειμένου να εκπληρώσει τις υποχρεώσεις του. 2Χ 29 30 Η Γαλλία και το Ην. Βασίλειο δεν παρουσίασαν υποδείκτες για το 1995 Επεξηγήσεις εμφανίζονται στις παραγράφους 6. 2. 5. και 12. 6. Οι προσωρινοί δείκτες διατίθενται από τον Ιανουάριο 1994 έως το Λεκέμβριο 1996 γιαόλα τα κράτη μέλη της \:Α\, την Ισλανδία, τΐ| Νορβηγία και την Ελβετία 1 Ιροσωρινοί δείκτες, βλέπε επίσης παράγραφο 6. 1. σελίδα 23/69 Λίγα μόνο κράτη μέλη ζήτησαν παρέκκλιση32. Στις περισσότερες περιπτώσεις τα ζητήματα αφορούσαν μικρής σημασίας διορθώσεις ενώ μπορούσαν να βρεθούν ικανοποιητικές λύσεις σύμφωνα με το συμφωνηθέν χρονοδιάγραμμα υλοποίησης. Τελικά, η Επιτροπή (Eurostat) επέτρεψε μία μόνο παρέκκλιση για τη Δανία για έναρξη της εφαρμογής των τύπων των στοιχειωδών συνολικών μεγεθών το Σεπτέμβριο του 1997. Θα δημοσιευθούν αναδρομικές σειρές. 8. ΠΕΡΑΙΤΕΡΩ ΒΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΝΑΡΜΟΝΙΣΗ Μολονότι οι ΕνΔΤΚ παρέχουν την καλύτερη τρέχουσα στατιστική βάση για διεθνείς συγκρίσεις του πληθωρισμού των τιμών καταναλωτή, και μολονότι έχει σημειωθεί πολύ σημαντική πρόοδος όσον αφορά την εναρμόνιση των μεθοδολογιών, απομένει ακόμη πολλή δουλειά προκειμένου να επιτευχθεί ακόμη καλύτερη συγκρισιμότητα Οι ΕνΔΤΚ δεν είναι και δεν θα γίνουν ποτέ "πλήρως" εναρμονισμένοι δείκτες τιμών καταναλωτή, εφόσον ο στόχος είναι η συγκρισιμότητα και όχι η πλήρης εναρμόνιση. Η συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση επιτρέπει ρητά την ύπαρξη εθνικών διαφορών, οι οποίες θα εξακολουθήσουν να υφίστανται, αλλά σε τέτοιο επίπεδο που να μην έρχονται σε ρήξη με την απαίτηση συγκρισιμότητας του ΕνΔΤΚ. Τεχνικοί κανονισμοί και συμφωνίες θα προταθούν προσεχώς στους ακόλουθους τομείς: 8. 1. Επέκταση τικ κάλυψης Το άρθρο 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1749/96 της Επιτροπής ορίζει την αρχική κάλυψη33 του ΕνΔΤΚ από τον Ιανουάριο του 1997. Ορισμένες δύσκολες κατηγορίες όπως η υγεία και οι εκπαιδευτικές υπηρεσίες, όπου υπάρχουν μεγάλες θεσμικές διαφορές μεταξύ των κρατών μελών, δεν καλύπτονται προς το παρόν πλήρως από τον ΕνΔΤΚ. Δεδομένου ότι πολλά αγαθά και υπηρεσίες στους τομείς της υγείας, της στέγασης και της εκπαίδευσης επιδοτούνται σε μεγάλο βαθμό από το κράτος, δεν είναι πάντα σαφές ποιες τιμές θα πρέπει να περιλαμβάνονται σε ένα δείκτη τιμών καταναλωτή, και οι τρόποι αντιμετώπισης του προβλήματος αυτού διαφέρουν μεταξύ των κρατών μελών. Ένα σχέδιο κανονισμού της Επιτροπής τροποποιεί τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1749/96 της Επιτροπής όσον αφορά την κάλυψη και ορίζει μια σταδιακή διαδικασία για την επέκταση της κάλυψης του ΕνΔΤΚ. Η έννοια της "τελικής νομισματικής καταναλωτικής δαπάνης των νοικοκυριών" στο σχέδιο κανονισμού ορίζει τόσο τα αγαθά και τις υπηρεσίες που θα πρέπει να καλύπτονται όσο και τις τιμές που θα πρέπει να χρησιμοποιούνται και οι οποίες θα πρέπει να λαμβάνονται χωρίς τις επιστροφές, τις επιδοτήσεις και τις εκπτώσεις. Το σχέδιο κανονισμού ακολουθεί τους ορισμούς που περιλαμβάνονται στο νέο Ευρωπαϊκό Σύστημα Λογαριασμών (ΕΣΛ 1995), οι οποίοι είναι κατάλληλοι για διεθνείς συγκρίσεις του πληθωρισμού, και ορίζει τις λεπτομέρειες με βάση την COICOP/ΕνΔΤΚ34. Το σχέδιο κανονισμού προβλέπει ότι η κάλυψη των αγαθών και των υπηρεσιών θα ολοκληρωθεί σε δύο στάδια, το Δεκέμβριο του 1998 και το Δεκέμβριο του 1999, ως εξής: (α) Μισθώματα: Μέχρι το Δεκέμβριο του 1998 θα εναρμονιστεί η αντιμετώπιση των επιδοτούμενων μισθωμάτων. 32 33 34 Δανία, Γερμανία, Γαλλία, Ιταλία βλέπε επίσης παράγραφο 6. 2. 1. βλέπε παραγράφους 6. 2. 1 και 6. 2. 7. σελίδα 24/69 (β) Υπηρεσίες που σχετίζονται με την κατοικία: Μέχρι το Δεκέμβριο του 1998 θα επεκταθούν η αποκομιδή απορριμμάτων, οι υπηρεσίες αποχέτευσης και η ύδρευση, εκτός αν χρηματοδοτούνται από τη γενική φορολογία. (γ) Χρηματοοικονομικές υπηρεσίες: Μέχρι το Δεκέμβριο του 1999, ο ΕνΔΤΚ θα καλύπτει τις υπόλοιπες χρηματοοικονομικές υπηρεσίες, π. χ. αμοιβές για την παροχή συμβουλών για φορολογικά θέματα ή συμβουλών για επενδύσεις. (δ) Εκπαίδευση: Μέχρι το Δεκέμβριο του 1998, ο ΕνΔΤΚ θα καλύπτει όλα τα εκπαιδευτικά αγαθά και υπηρεσίες με εναρμονισμένο τρόπο. Η εκπαίδευση θα καλύπτεται σε καθαρή βάση, ήτοι οι συντελεστές στάθμισης και οι τιμές θα αναφέρονται στα ποσά που καταβάλλονται πραγματικά από τους καταναλωτές χωρίς τις επιστροφές από πλευράς του κράτους. Αυτό ισχύει για τα σχολικά βιβλία και άλλο υλικό, τα σχολικά γεύματα και τις εκπαιδευτικές υπηρεσίες που παρέχονται από κάθε είδους σχολεία και πανεπιστήμια. Προκειμένου να διευθετηθούν ορισμένες μεθοδολογικές λεπτομέρειες, συμπεριλαμβανομένης της αντιμετώπισης των τιμών που εξαρτώνται από το εισόδημα, συστάθηκε από την Eurostat ειδική Επιχειρησιακή Ομάδα (Task Force). (ε) Υγεία: Μέχρι το Δεκέμβριο του 1998, ο ΕνΔΤΚ θα καλύπτει όλα τα αγαθά και τις υπηρεσίες του τομέα της υγείας (εκτός από τις νοσοκομειακές υπηρεσίες) με εναρμονισμένο τρόπο. Η υγεία θα καλύπτεται σε καθαρή βάση, ήτοι οι συντελεστές στάθμισης και οι τιμές θα αναφέρονται στα ποσά που καταβάλλονται πραγματικά από τους καταναλωτές χωρίς τις επιστροφές από την κοινωνική ασφάλιση. Η Επιχειρησιακή Ομάδα θα ασχοληθεί με τις μεθοδολογικές των λεπτομέρειες νοσοκομειακών υπηρεσιών θα καθοριστεί το αργότερο το Δεκέμβριο του 1998. Κατόπιν, η εν λόγω κατηγορία θα συμπεριληφθεί το συντομότερο δυνατόν. Η μεθοδολογία για τη συμπερίληψη εφαρμογής. (στ) Ασφαλίσεις: Μέχρι το Δεκέμβριο του 1998, ο ΕνΔΤΚ θα καλύπτει όλες τις ασφαλίσεις που σχετίζονται με την κατοικία και όχι μόνο την ασφάλιση του περιεχομένου. Μέχρι το Δεκέμβριο του 1999, το αργότερο, ο ΕνΔΤΚ θα καλύπτει επίσης και την ιδιωτική ασφάλιση υγείας, την αστική ευθύνη και τις ασφαλίσεις Τη μεθοδολογία θα αναλάβει μια άλλη ειδική σχετικά με τα ταξίδια. Επιχειρησιακή Ομάδα που συστάθηκε από την Eurostat. Αν η Επιχειρησιακή Ομάδα καταλήξει γρηγορότερα σε κάποια λύση, η εφαρμογή μπορεί να προγραμματιστεί για νωρίτερη ημερομηνία. (ζ) Υπηρεσίες κοινωνικής προστασίας: Μέχρι το Δεκέμβριο του 1998, ο ΕνΔΤΚ θα καλύπτει τις υπηρεσίες που παρέχονται από βρεφονηπιακούς σταθμούς, νηπιαγωγεία και παιδικούς σταθμούς με εναρμονισμένο τρόπο. Οι υπηρεσίες αυτές θα καλύπτονται σε καθαρή βάση, ήτοι οι συντελεστές στάθμισης και οι τιμές θα αναφέρονται στο ποσό που πραγματικά καταβάλλεται από τον καταναλωτή χωρίς τις επιστροφές από το κράτος. Άλλες υπηρεσίες κοινωνικής προστασίας, ιδιαίτερα οι οίκοι ευγηρίας, δημιουργούν προβλήματα εφαρμογής παρόμοια με εκείνα των νοσοκομειακών υπηρεσιών. Ωστόσο, δεδομένου ότι οι υπηρεσίες αυτές έχουν αυξανόμενη σημασία, θα πρέπει να καλύπτονται από τον ΕνΔΤΚ. Η μεθοδολογία για τη συμπερίληψη, π. χ. , των οίκων ευγηρίας, θα ολοκληρωθεί το αργότερο το Δεκέμβριο του 1998. Κατόπιν, η κατηγορία αυτή θα συμπεριληφθεί το συντομότερο δυνατόν. (η) Εξαιρέσεις: Τα ακόλουθα θα εξαιρούνται από την κάλυψη του ΕνΔΤΚ: ναρκωτικά, τεκμαρτά μισθώματα ιδιοκατοικούντων, άλλα τεκμαρτά μισθώματα, τυχερά παιχνίδια, ορισμένες υπηρεσίες προσωπικής μέριμνας, ασφάλειες ζωής και έμμεσα μετρούμενες υπηρεσίες χρηματοοικονομικής διαμεσολάβησης. σελίδα 25/69 Όπου είναι τεχνικά δυνατόν, θα καταρτίζονται αναδρομικές σειρές. Εκτιμάται ότι ο συνδυασμένος συντελεστής στάθμισης των προαναφερόμενων αγαθών και υπηρεσιών είναι περίπου 6% της "τελικής νομισματικής καταναλωτικής δαπάνης των νοικοκυριών"35. Παραμένει επίσης το θέμα της μέτρησης του αντίκτυπου του πληθωρισμού στους ιδιοκατοικούντες36. Οι πραγματικές τιμές που πληρώνονται από τους ιδιοκατοικούντες για μικροεπισκευές και για υπηρεσίες τακτικής συντήρησης της κατοικίας καλύπτονται ήδη από τον ΕνΔΤΚ. Τα τεκμαρτά μισθώματα ή οι πληρωμές τόκων για στεγαστικά δάνεια, που χρησιμοποιούνται σε ορισμένους ΔΤΚ, δεν αποτελούν συναλλαγές πραγματικής τιμής και θεωρούνται ακατάλληλα για διεθνείς συγκρίσεις του πληθωρισμού των τιμών καταναλωτή. Το θέμα αυτό συζητήθηκε διεξοδικά από τα κράτη μέλη. Η Eurostat υπέβαλε στην ΕΣΠ, στις 13 Μαρτίου 1997, ένα έγγραφο τοποθέτησης, με το οποίο ζητά τη γνώμη της για το αν θα ήταν σκόπιμο να εξαιρεθεί ένα τέτοιο μη συγκρίσιμο είδος από τους ΕνΔΤΚ ή να συμπεριληφθεί με βάση τις καθαρές τιμές αγοράς για τις νέες ιδιοκατοικούμενες κατοικίες. Πολλά κράτη μέλη ήταν υπέρ της άποψης να καλύπτονται από τον ΕνΔΤΚ οι τιμές τις οποίες πληρώνουν οι ιδιοκατοικούντες όταν αγοράζουν την κατοικία τους, αλλά έκριναν ότι ήταν πρόωρο να προβούν στη δημιουργία δείκτη καθαρών τιμών αγοράς για τις νέες κατοικίες. Συμφωνήθηκε να συνεχιστούν οι συζητήσεις για το θέμα αυτό και να διενεργηθεί, εν προκειμένω, περαιτέρω έρευνα πριν από τη λήψη τελικής απόφασης. Μια ειδική Επιχειρησιακή Ομάδα θα συσταθεί το 1998 από την Eurostat. Επέκταση της κάλυψης πέρα από τον προφανή πυρήνα αγαθών και υπηρεσιών απαιτεί συμφωνία όσον αφορά τον ορισμό του πλ7]θωρισμού. Το πεδίο εφαρμογής, ή η κατ' αρχήν κάλυψη, λήφθηκε ως η "τελική νομισματική καταναλωτική δαπάνη των νοικοκυριών". Ορισμένοι σχολιαστές ισχυρίστηκαν ότι οι δείκτες είναι σε μεγάλο (στην πράξη), θεωρώντας, βαθμό ελλειμματικοί λόγω της ελλιπούς κάλυψης αναφερόμενοι συγκριτικά και σε ορισμένους ΔΤΚ, ότι πρόκειται για πρόβλημα ευρείας έκτασης και, ως εκ τούτου, σημαντικό. Η Επιτροπή (Eurostat) σημείωσε ότι οι ΔΤΚ αποτελούν ακατάλληλη αναφορά και ότι η σημασία των παραλείψεων εξαρτάται μάλλον από την πορεία των σχετικών τιμών τους παρά από το μέγεθος τους, το οποίο, χωρίς τις επιστροφές, θα είναι μικρό37. 8. 2. Ελάγιστα πρότυπα νια την ποιότητα των συντελεστών στάθμισης του ΕνΔΤΚ Το άρθρο 8 (3) του κανονισμού αριθ. 2494/95 του Συμβουλίου για τον ΕνΔΤΚ ορίζει ότι οι συντελεστές στάθμισης του ΕνΔΤΚ αναπροσαρμόζονται επαρκώς ώστε να εξασφαλίζεται η συγκρισιμότητα, ενώ παράλληλα, αποφεύγεται το κόστος της διενέργειας ερευνών οικογενειακών προϋπολογισμών συχνότερα από μία φορά κάθε 5 έτη. Το άρθρο 5 (3) απαιτεί, περαιτέρω, τη θέσπιση εκτελεστικών μέτρων για τη διατήρηση της "αξιοπιστίας και της καταλληλότητας" των ΕνΔΤΚ. Οι ΔΤΚ δεν παρουσιάζουν μεγάλη ευαισθησία όσον αφορά τις αλλαγές των συντελεστών στάθμισης. Δεν θα ήταν επιθυμητή η επιβολή του κόστους της υψηλής ακρίβειας για όλους τους συντελεστές στάθμισης με συχνές και πλήρεις αναπροσαρμογές. Ωστόσο, είναι απαραίτητο να δοθεί κάποια εγγύηση' ότι οι μεγάλες διαφορές στις συχνότητες των αναπροσαρμογών δεν θα οδηγήσουν σε μη συγκρισιμότητα. 3 5 36 37 βλέπε επ ίση ς παράγραφο 12. 2. 3. βλέπε επίσης παράγραφο 10. 2. Λεπτομέρειες δίνονται στην παράγραφο 12. 2. 3. οελίοα 26/69 Ένα σχέδιο κανονισμού της Επιτροπής ορίζει τα ελάχιστα πρότυπα για την ποιότητα των συντελεστών στάθμισης του ΕνΔΤΚ. Οι χρησιμοποιούμενοι συντελεστές στάθμισης μπορούν, γενικά, να σχετίζονται με μια περίοδο αναφοράς μέχρι επτά ετών πριν από το τρέχον έτος. Ωστόσο, πρέπει να γίνουν αναπροσαρμογές για τις σημαντικές μεταβολές όσον αφορά τα πρότυπα δαπανών στις περιόδους αναφοράς. Συνεπώς, το σχέδιο κανονισμού παρέχει μια ελάχιστη εγγύηση όσον αφορά την ποιότητα των συντελεστών στάθμισης που χρησιμοποιούνται για την κατάρτιση του ΕνΔΤΚ και ελαχιστοποιεί τυχόν διαφορές μεταξύ των ΕνΔΤΚ οι οποίες οφείλονται σε διαφορετικές συχνότητες αναπροσαρμογής38. Το κράτος μέλος αναλαμβάνει να αποφασίσει και να αιτιολογήσει την ακριβή μέθοδο αναθεώρησης των συντελεστών στάθμισης. Η Επιτροπή (Eurostat) δήλωσε ότι είναι δυνατόν να αναπτυχθούν διαδικασίες ποιοτικού ελέγχου που θα επικεντρώνονται στους σχετικά λίγους συντελεστές στάθμισης οι οποίοι θα είναι ουσιαστικοί για τη συγκρισιμότητα, την καταλληλότητα και την αξιοπιστία του ΕνΔΤΚ. Έκθεση της αναθεώρησης των συντελεστών στάθμισης θα πρέπει να διαβιβαστεί στην Επιτροπή (Eurostat). Σ' αυτήν θα πρέπει να φαίνεται, τουλάχιστον, ότι, όπου οι μεταβολές των τιμών συγκεκριμένων αγαθών και υπηρεσιών απέκλιναν από την πορεία του ΕνΔΤΚ του συνόλου των ειδών, θεσπίστηκαν διαδικασίες για την παρακολούθηση των συντελεστών στάθμισης των ειδών αυτών προκειμένου να εξασφαλιστεί η καταλληλότητα τους. Η Επιτροπή (Eurostat) συνεργάζεται, εδώ και αρκετά χρόνια, με τα κράτη μέλη προκειμένου να εναρμονίσει το σχεδιασμό, το περιεχόμενο και τη συχνότητα των ερευνών οικογενειακών προϋπολογισμών. Η εργασία αυτή έχει δυνητική σημασία για την εναρμόνιση των ΔΤΚ δεδομένου ότι η ποιότητα και η ενημέρωση των συντελεστούν στάθμισης εξαρτώνται από τέτοιες πηγές στοιχείων καθώς και από άλλες πηγές όπως τα στοιχεία των εθνικών λογαριασμών. 8. 3. Γεωγραφική και πληθυσμιακή κάλυψη Οι εθνικοί ΔΤΚ διαφέρουν ως προς την επιλογή της πληθυσμιακής κάλυψης τους, π. χ. ορισμένοι εξαιρούν τα άτομα που διαμένουν σε ιδρύματα ενώ άλλοι τα περιλαμβάνουν. Ένα ιδιαίτερο πρόβλημα αφορά τις δαπάνες των μόνιμων κατοίκων όταν βρίσκονται στην αλλοδαπή και τις δαπάνες των αλλοδαπών επισκεπτών στην ημεδαπή, και, παράλληλα, τη διάκριση μεταξύ επιχειρηματικών και ιδιωτικών δαπανών. Το άρθρο 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2494/95 του Συμβουλίου περιορίζει τους ΕνΔΤΚ στα "αγαθά και τις υπηρεσίες που διατίθενται προς αγορά στην οικονομική επικράτεια του κράτους μέλους", αλλά δεν αναφέρει τίποτε για το καθεστώς μόνιμης κατοικίας του καταναλωτή. Το θέμα αυτό σχετίζεται με το τι χρησιμοποιούν τα κράτη μέλη ως πρωτογενή πηγή των συντελεστών στάθμισης του ΕνΔΤΚ, · ήτοι τους εθνικούς λογαριασμούς ή μια έρευνα οικογενειακών προϋπολογισμών. Τα άτομα που ζουν σε ιδρύματα και οι αλλοδαποί επισκέπτες δεν καλύπτονται, κανονικά, από τις έρευνες οικογενειακών προϋπολογισμών. Περιλαμβάνονται κατ' αρχήν στους εθνικούς λογαριασμούς, αλλά η ακριβής κατάρτιση των αντίστοιχων συντελεστών στάθμισης του ΕνΔΤΚ μπορεί να είναι δύσκολη. Οι ΕνΔΤΚ που εισήχθησαν το Μάρτιο του 1997 καλύπτουν όλα τα νοικοκυριά, ανεξαρτήτως εισοδήματος, τα οποία είναι μόνιμοι κάτοικοι σε οποιοδήποτε μέρος της οικονομικής επικράτειας (αγροτικής και αστικής). Ως εκ τούτου, ορισμένα κράτη μέλη χρειάστηκε να αναπροσαρμόσουν τους συντελεστές στάθμισης του ΕνΔΤΚ τους προκειμένου να εκφράζει τα νοικοκυριά που δεν καλύπτονταν από τον εθνικό ΔΤΚ 38 βλέπε παραγράφους 12. 3. και 12. 4. για περισσότερες πληροφορίες σελίδα 27/69 τους, π. χ. η Ελλάδα, η Πορτογαλία και το Ηνωμένο Βασίλειο. Ωστόσο, η αντιμετώπιση των δαπανών των μη μονίμων κατοίκων, των επισκεπτών στο πλαίσιο επιχειρηματικών ταξιδιών και των θεσμικών νοικοκυριών για τον ΕνΔΤΚ είναι η ίδια με εκείνη για τον εθνικό ΔΤΚ39. Ένα σχέδιο κανονισμού της Επιτροπής παρέχει έναν εναρμονισμένο ορισμό της γεωγραφικής και πληθυσμιακής κάλυψης του ΕνΔΤΚ. Αναφέρει ότι η κάλυψη, για τον υπολογισμό των συντελεστών στάθμισης του ΕνΔΤΚ, θα πρέπει να περιλαμβάνει ολόκληρη την τελική νομισματική καταναλωτική δαπάνη των νοικοκυριών40 η οποία πραγματοποιείται στην οικονομική επικράτεια του εν λόγω κράτους μέλους41. Ειδικότερα, η κάλυψη θα πρέπει να περιλαμβάνει τη δαπάνη των αλλοδαπών επισκεπτών και να εξαιρεί τη δαπάνη των μόνιμων κατοίκων όταν βρίσκονται στην αλλοδαπή, ήτοι ο ΕνΔΤΚ θα πρέπει να ακολουθεί την "εγχώρια έννοια". Η κάλυψη θα πρέπει να αναφέρεται στη δαπάνη όλων των ιδιωτικών νοικοκυριών ανεξάρτητα από. την περιοχή στην οποία διαμένουν και, επίσης, στα άτομα που διαμένουν σε ιδρύματα. Η κάλυψη θα πρέπει να αναφέρεται στα νοικοκυριά ανεξάρτητα από το επίπεδο εισοδήματος του νοικοκυριού. Η δαπάνη που πραγματοποιείται για επιχειρηματικούς σκοπούς θα πρέπει να εξαιρείται. 8. 4. Εκτενής ορισμός των ΕνΔΤΚ Προκειμένου να παράσχει μια πλήρη κι επίσημη εικόνα της διάρθρωσης του ΕνΔΤΚ, η Επιτροπή (Eurostat) θα αναθεωρήσει και θα επεκτείνει τη συμφωνία εφαρμογής που εγκρίθηκε από την ΕΣΠ τον Ιανουάριο του 1997. Το έγγραφο θα εξετάζει διάφορα θέματα που αφορούν την κατάρτιση των ΕνΔΤΚ και ιδιαίτερα τους τομείς εκείνους για τους οποίους η νομοθεσία θεωρήθηκε πρόωρη ή ακατάλληλη. Παραδείγματα αποτελούν οι εκπτώσεις, η επιμέλεια δεδομένων, η χρονική οργάνωση συλλογής στοιχείων και η εποχιακή αναπροσαρμογή. Προκειμένου να επιταχυνθεί η ολοκλήρακιη του μεθοδολογικού πλαισίου για τους ΕνΔΤΚ, θα δοθούν κατευθυντήριες γραμμές" κατά τρόπον ώστε να καλυφθεί το φάσμα των υφιστάμενων εννοιών, μεθόδων και πρακτικών, οι οποίες θεωρείται ότι παρέχουν συγκρίσιμα αποτελέσματα. Σκοπός είναι να δοθεί πλήρης περιγραφή των βασικών στοιχείων του ΕνΔΤΚ το 1998. Έχει ήδη δημιουργηθεί ένα νομοθετικό πλαίσιο για τις πτυχές της διάρθρωσης TOP ΕνΔΤΚ οι οποίες παρουσιάζουν το μέγιστο δυναμικό για την εισαγωγή της μη συγκρισιμότητας στα αποτελέσματα. Ως εκ τούτου, τα βασικά μέρη των δεικτών r/m*v οριστεί, αλλά διάφορες άλλες πτυχές της διάρθρωσης του ΕνΔΤΚ έχουν μιινπ ανοικτές, πράγμα που μπορεί να επηρεάσει τους προκύπτοντες δείκτες. Σύμφωνα μι m μέχρι στιγμής δεδομένα, οι σχετικές διαφορές δεν αναμένεται να οδηγήσουν σ> σημαντική μη συγκρισιμότητα. Αυτή η έλλειψη πλήρους ορισμού έχει το πλεονέκτηικι ότι επιτρέπει στα κράτη μέλη να ακολουθήσουν τις διάφορες πρακτικές π<>ι» θεσπίστηκαν για τους ΔΤΚ τους, αλλά, παράλληλα, και τα μειονεκτήματα ότι οι ακολουθούμενες πρακτικές δεν είναι τεκμηριωμένες και ότι δεν είναι γνωστές ΟΤ<Ι υπόλοιπα κράτη μέλη, στην Eurostat ή στους χρήστες. Επιπλέον, μπορούν να μεταβληθούν χωρίς να ενημερωθεί σχετικά καμία αρχή εκτός από την Εθνική Στατιστική Υπηρεσία (ΕΣΥ). Προκειμένου να ολοκληρωθεί το πλαίσιο μέσα στο οποίο 39 40 41 Εκτός από την Αυστρία, όπου ο εθνικός ΔΤΚ αναφέρεται στη δαπάνη των μονίμων κατοίκων στην εγχώρια επικράτεια, ο ΕνΔΤΚ περιλαμβάνει επίσης τη δαπάνη των αλλοδαπών επισκεπτών ("εγχώρια έννοια") βλέπε επίσης παράγραφο 8. 1. Ο συνδυασμένος συντελεστής στάθμισης των επεκτάσεων αυτών παρατίθεται στην παράγραφο 12. 2. 3. σελίδα 28/69 ορίζονται και νομιμοποιούνται οι ΕνΔΤΚ, είναι απαραίτητο να παρέχεται περιγραφή των εν προκειμένω τρεχουσών εργασιών από πλευράς των κρατών μελών. Σκοπός δεν είναι η αξιολόγηση αλλά η παροχή αναλυτικής περιγραφής των τρεχουσών πρακτικών. 9. ΔΙΕΥΡΥΝΣΗ ΤΗΣ ΕΕ Δεν έχει ακόμη ληφθεί απόφαση σχετικά με τις αιτήσεις προσχώρησης42 στην Ευρωπαϊκή ικανότητα των υποψήφιων χωρών να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις που θα έχουν ως μέλη, συμπεριλαμβανομένης της επίτευξης των στόχων της πολιτικής, οικονομικής και νομισματικής ένωσης. Η στατιστική πληροφόρηση, η οποία σχετίζεται με τους σκοπούς της προσχώρησης, παρέχεται από την Eurostat. 'Ενωση όσον αφορά την Κατά τη διάρκεια του προενταξιακού σταδίου, οι υποψήφιες χώρες υποχρεούνται να εφαρμόσουν το "κοινοτικό κεκτημένο" ("acquis communautaire")43, που περιλαμβάνει την εφαρμογή των εναρμονισμένων δεικτών τιμών καταναλωτή (ΕνΔΤΚ). Το 1996 πραγματοποιήθηκε η πρώτη συνάντηση με τις υποψήφιες χώρες προκειμένου να συμμετάσχουν όσο το δυνατόν σε μεγαλύτερο βαθμό στο σχέδιο εναρμόνισης. Στο τέλος του 1996, η Eurostat απέστειλε ερωτηματολόγιο σε όλες τις υποψήφιες χώρες σχετικά με το νομοθετικό πλαίσιο για τους ΕνΔΤΚ στα κράτη μέλη. Σκοπός ήταν να προσδιοριστούν τα κενά και οι αδυναμίες όσον αφορά τη συμμόρφωση με τις απαιτήσεις του ΕνΔΤΚ, η ανάγκη για τεχνική βοήθεια, οι διαθέσιμοι πόροι, το πιθανό κόστος, καθώς και το χρονοδιάγραμμα για την εφαρμογή των ΕνΔΤΚ. Οι σχετικές πληροφορίες θα χρησιμεύσουν ως βάση για τη διοργάνωση περαιτέρω συνεδριάσεων και για την κατάρτιση αναλυτικού προγράμματος εργασιών. Οι πρώτες αξιολογήσεις του ερωτηματολογίου επικεντρώθηκαν στην ικανότητα των υποψήφιων χωρών να παράσχουν ένα δείκτη ο οποίος θα καλύπτει όλα τα αγαθά και τις υπηρεσίες, όπως απαιτείται από το άρθρο 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1749/96 τη; Επιτροπής σχετικά με τον ορισμό της αρχικής κάλυψης του ΕνΔΤΚ44. Ο ακόλουθος πίνακας συνοψίζει το αποτέλεσμα: , 42 43 44 Οι υποψήφιες χώρες είναι: Βουλγαρία, Κύπρος, Δημοκρατία της Τσεχίας, Εσθονία, Ουγγαρία, Λετονία, Λιθουανία, Πολωνία, Ρουμανία, Σλοβακική Δημοκρατία, και Σλοβενία Το νομικό πλαίσιο που εφαρμόζεται στα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης βλέπε επίσης παράγραφο 6. 2. 1. σελίδα 29/69 Πίνακας 2: Αξιολόγηση της συμμόρφωσης των υποψήφιων χωρών με τις απαιτήσεις του ΕνΔΤΚ: αρχική κάλυψη XQOvo6ittYQajn|Litt TCJV tmo\|n'iq)ic)v xa)()(bv 6<iov acpoQd Tt]v ExxXriQWor] xo)v ujt(mi]aEa)v TIJS apxi x i15 xdXr\j)ii5 TOV EvATK: rvwuT] xr\c, Eurostat oaov atpoga x\\ ovunoQywor] IIE Ti|v apxixi] xaXvtyt]: BUL CYP CZE EST HUN LTU LVA POL ROM SVK SVN από τον Ιαν. 1998: κατάρτιση των ΕνΔΤΚ· (στοιχεία διαθέσιμα την άνοιξη του 1998) 1998: ανακατάταξη σύμφωνα με την ΟΟΙΟΟΡ/ΕνΔΤΚ· 1999: αναθεώρηση του "καλαθιού" του ΔΤΚ· από τις αρχές του 2000: κατάρτιση του ΕνΔΤΚ από το 1998: κατανομή των αντιπροσωπευτικών ειδών για τους υποδείκτες του ΕνΔΤΚ που δεν καλύπτονται ακόμη από τον εθνικό ΔΤΚ 1997: εφαρμογΐ] της έννοιας του σταθερού "καλαθιού"· 1997 -1998: εφαρμογή της ΟΟΙΟΟΡ/ΕνΔΤΚ απαιτούνται 2 έτη για την εκπλήρωση των απαιτήσεων του ΕνΔΤΚ 1997: εφαρμογή της ΟΟΙΟΟΡ στην έρευνα οικογενειακών προϋπολογισμών· Ιαν. 1998: εφαρμογή της ΟΟΙΟΟΡ/ΕνΔΤΚ και ανάπτυξη λογισμικού για τον υπολογισμό του ΕνΔΤΚ· Μάρτ. 1998: εφαρμογή του συστήματος στάθμισης με βάση την ΟΟΙΟΟΡ- από το 1999: κατάρτιση των ΕνΔΤΚ όχι πριν από το 1998 Δεκ. 1998: κάλυψη όλων των αγαθών και υπηρεσιών, όπως ορίζει ο κανονισμός περί αρχικής κάλυψης, και εφαρμογή της ΟΟΙΟΟΡ/ΕνΔΤΚ- από το 1999: κατάρτιση των ΕνΔΤΚ και όλων των υποδεικτών προς το παρόν δεν είναι δυνατή πιθανώς το 1998 πιθανώς το 2000 ενδεχομένως το 2000 ενδεχομένως το 2000 προς το παρόν δεν είναι δυνατή ενδεχομένως το 2000 πιθανώς το 1999 δεν υπάρχουν σχέδια για αναθεώρηση του εθνικού ΔΤΚ πριν από το 2000 προς το παρόν δεν είναι δυνατή πιθανώς το 1999 ι 10. ΕΝΑΤΚ - ΕΝΑ ΣΥΓΚΡΙΣΙΜΟ ΜΕΤΡΟ ΤΟΥ ΠΛΗΘΩΡΙΣΜΟΥ ΤΩΝ ΤΙΜΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗ 10. 1. ΐΕελτί(οση της αυγχρισιμότητας Οι ΕνΔΤΚ βασίζονται σε εναρμονισμένες έννοιες, μεθόδους και πρακτικές που τους καθιστούν καταλληλότερους από τους εθνικούς ΔΤΚ για τη σύγκριση του πληθωρισμού μεταξύ κρατών μελών. Ως αποτέλεσμα του σχεδίου εναρμόνισης, βελτιώθηκαν επίσης και ορισμένοι εθνικοί ΔΤΚ από πολλές πλευρές όσον αφορά την ποιότητα της μέτρησης του πληθωρισμού. Στο πλαίσιο του κανονισμού του Συμβουλίου για τους ΕνΔΤΚ,. η Επιτροπή (ΕυτοδίΒΐ) θέσπισε μια σειρά ειδικών μέτρων με τη μορφή κανονισμοί της Επιτροπής, τα οποία εισάγουν μια κοινή ταξινόμ. ηση (ΟΟΙΟΟΡ/ΕνΔΤΚ), μια κοινή κάλυψη του ΕνΔΤΚ, και μια σειρά ελάχιστων. προτύπων όπως45: •45 Ι ΙίΟΐοοότΐ'ΟΓ. ς /. Γ7ττοιΐΗ)Π!:ς δίνονται, «τις παοαγοά(( Ο Γ; 6. 2. και. 12. οΐ'λί^α 30/69 • Ενσωμάτωση των νέων σημαντικών αγαθών και υπηρεσιών (π. χ. κινητά τηλέφωνα)· • Κατάλληλη πρόβλεψη για τη μεταβολή της ποιότητας στα είδη που αγοράζουν οι καταναλωτές (διόρθωση ποιότητας)· • Εξασφάλιση της σωστής αντιπροσωπευτικότητας των δειγμάτων τιμών· • Χρήση συγκρίσιμων τύπων για τη μέτρηση των μεταβολών τιμών. II έκθεση Boskin και το BLS46, ανταποκρινόμενο σ' αυτήν, παρέχουν υποστήριξη στα επιτεύγματα της διεργασίας εναρμόνισης. Τα θέματα που τέθηκαν από την έκθεση Boskin ήταν εκείνα στα οποία είχε ήδη εστιαστεί η εναρμόνιση· πιο συγκεκριμένα: η διόρθωση της ποιότητας, ο βασικός τύπος και η συμπόρευση με τις εξελίξεις της αγοράς (νέα αγαθά και συντελεστές στάθμισης). Η εναρμόνιση των διαφορετικών προσεγγίσεων για τους ιδιοκατοικούντες, την υγεία και την εκπαίδευση για την πρώτη φάση των ΕνΔΤΚ ήταν ένα μεγάλο βήμα προς την κατεύθυνση της κατάρτισης περισσότερο συγκρίσιμων δεικτών. ΓΙ προσέγγιση των ελάχιστων προτύπων είχε σημαντικό άμεσο αντίκτυπο στη συγκρισιμότητα μέσω της απαγόρευσης των ακατάλληλων πρακτικών και της απαλλαγής, σε ικανοποιητικό βαθμό, από τα μεροληπτικά αποτελέσματα τα οποία συνεπάγονται οι εν λόγω πρακτικές, όσον αφορά τα νέα αγαθά, την ποιότητα, την έλλειψη τιμών και τη μεροληψία σε συγκεντρωτικό επίπεδο, καθο'^ς και τη μεροληψία σε επίπεδο τύπου, αντικατάστασης και εκροής. Η περαιτέρω μείωση των υπόλοιπων μορφών μεροληψίας και σφαλμάτων θεωρείται μεσοπρόθεσμο έργο, το οποίο άρχισε με τα πρώτα σύνολα θα έχουν πάντοτε ένα συλλεχθέντων στοιχείων του ΕνΔΤΚ. Ωστόσο, οι ΕνΔΤΚ ορισμένο περιθώριο στατιστικού σφάλμ,ατος και απροσδιόριστης μεροληψίας. Αν ήταν δυνατόν να εκφραστεί ποσοτικά η μεροληψία σε έναν ΔΤΚ, τότε δεν θα υπήρχε μεροληψία, δεδομένου ότι ο ΔΤΚ θα διορθωνόταν αντίστοιχα. Έως ότου μπορέσουν να οριστούν και να καταρτιστούν αμερόληπτα μέτρα, το μέγεθος οποιασδήποτε μεροληψίας είναι θέμα εικασίας. Υπάρχει ευρεία συμφωνία ότι η κύρια πηγή μεροληψίας στους ΔΤΚ προκύπτει από την επεξεργασία των μεταβολών, ποιότητας, αλλά το μέγεθος της μεροληψίας είναι άγνωστο. Ωστόσο, οι εθνικοί ΔΤΚ μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τη διερεύνηση εναλλακτικών προσεγγίσεων του προβλήματος της κατάρτισης δεικτών τιμών. Οι κανόνες και τα ελάχιστα πρότυπα που ορίζονται στους κανονισμούς και τις κατευθυντήριες γραμμές δεν εξασφαλίζουν μόνο της συγκρισιμότητα, την ακρίβεια και την αξιοπιστία των ΕνΔΤΚ αλλά συνεπάγονται και βελτιώσεις της ποιότητας της μέτρησης του πληθωρισμού. Οι εθνικοί ΔΤΚ επωφελούνται επίσης, στο βαθμό στον οποίο μπορούν να υιοθετήσουν τα ελάχιστα αυτά πρότυπα. Π. χ. η Ιρλανδία καταρτίζει από τον Ιανουάριο του 1997 ένα μηνιαίο ΔΤΚ αντί για τον τριμηνιαίο ΔΤΚ που κατήρτιζε προηγουμένως. Το Λουξεμβούργο είναι το πρώτο κράτος μέλος που αντικατέστησε τον εθνικό ΔΤΚ του με τον ΕνΔΤΚ, και 7| Ελλάδα υιοθέτησε ένα νέο εθνικό ΔΤΚ, ο οποίος βασίζεται κυρίως στα πρότυπα του ΕνΔΤΚ. Με την προτεινόμενη σύνδεση με το νέο Ευρωπαϊκό Σύστημα Λογαριασμών (ΕΣΛ 1995) μέσω της εισαγωγής της έννοιας της "τελικής νομισματικής καταναλωτικής δαπάνης των νοικοκυριών"47, οι ΕνΔΤΚ παρέχουν μια σαφή και αδιαμφισβήτητη έννοια για τον ορισμό της κάλυψης και την κατάρτιση των συντελεστών στάθμισης, και, παράλληλα, βελτιώνουν τη συμβατότητα με τους εθνικούς λογαριασμ. ούς. 46 47 To BLS (Bureau of Labor Statistics) είναι υπεύθυνο για τον υπολογισμό του ΛΤΚ το>ν ΗΙΊΛ. βλέπε επίσης παράγραφο 8. 1. σελίδα 31/69 10. 2. Συγκρισιμότητα και κάλυψη Η συγκρισιμότητα των ΕνΔΤΚ είναι αποτέλεσμα της εφαρμογής διαφόρων μέτρων τα οποία εξηγούνται λεπτομερώς στην παράγραφο 6. 2. , ωστόσο, το επίκεντρο του τμήματος αυτού είναι η κάλυψη του ΕνΔΤΚ. Μετά την εισαγωγή του ΕνΔΤΚ, η Επιτροπή (Eurostat) και οι στατιστικοί στα κράτη μέλη δέχθηκαν κριτικές για το γεγονός ότι δεν κατόρθωσαν να επεκτείνουν την κάλυψη των ΕνΔΤΚ όσον αφορά την ιδιοκατοίκηση, την εκπαίδευση και την υγεία48. εκφράζουν μάλλον Οι πραγματικές τιμές που πληρώνουν οι ιδιοκατοικούντες για μικροεπισκευές και για την τακτική συντήρηση των κατοικιών καλύπτονται ήδη από τον ΕνΔΤΚ. Εντούτοις, τα τεκμαρτά μισθώματα ή οι πληρωμές τόκων για στεγαστικά δάνεια, που χρησιμοποιούνται σε ορισμένους ΔΤΚ προκειμένου να μετρηθεί ο "πληθωρισμός" τον οποίο αντιμετωπίζουν οι ιδιοκατοικούντες όσον αφορά τη στέγαση, θεωρούνται ακατάλληλα για διεθνείς συγκρίσεις του πληθωρισμού των τιμών καταναλωτή, δεδομένου ότι δεν αποτελούν πραγματικές νομισματικές συναλλαγές. Τα τεκμαρτά των το κόστος μισθώματα ιδιοκατοικούντων στις ιδιόκτητες κατοικίες τους παρά τις πραγματικές τιμές που αντιμετωπίζουν ως καταναλωτές. Αυτή και οποιαδήποτε άλλη μορφή κόστους ευκαιρίας δεν θεωρείται μέρος του πληθωρισμού. Ο τόκος για στεγαστικά δάνεια είναι απλώς το κόστος της πίστωσης και οι σχετικές πληρωμές δεν περιλαμβάνονται κανονικά στους ΔΤΚ. Η ΕΣΠ εξέτασε το θέμα της αντιμετώπισης της ιδιοκατοίκησης στο πλαίσιο του ΕνΔΤΚ στις 13 Μαρτίου 1997. Πολλά κράτη μέλη τάχθηκαν υπέρ της άποψης να καλύπτονται από τον ΕνΔΤΚ οι τιμές τις οποίες πληρώνουν οι ιδιοκατοικούντες όταν αγοράζουν την κατοικία τους, αλλά έκριναν ότι ήταν πρόωρο να προβούν στη δημιουργία δείκτη καθαρών τιμών αγοράς για τις νέες κατοικίες. Συμφωνήθηκε να συνεχιστούν οι συζητήσεις για το θέμα αυτό και να διενεργηθεί, εν προκειμένω, περαιτέρω έρευνα πριν από τη λήψη τελικής απόφασης. Μια ειδική Επιχειρησιακή Ομάδα θα συσταθεί το 1998 από την Eurostat. ευκαιρίας στέγασης της Οι συνέπειες της εξαίρεσης των περισσότερων μερών της υγείας και των εκπαιδευτικών υπηρεσιών από τον ΕνΔΤΚ εξαρτώνται από το πώς μετρώνται ενδεχομένως οι υπηρεσίες αυτές· ιδιαίτερα, από τον τρόπο με τον οποίο γίνονται οι επιστροφές. Η υγεία και οι εκπαιδευτικές υπηρεσίες δεν καλύπτονται εξ ολοκλήρου σε όλους τους ΔΤΚ. Όπου συμπεριλαμβάνονται, δεν υπάρχει πάντοτε πρόβλεψη για το γεγονός ότι οι καταναλωτές λαμβάνουν συχνά επιστροφές. Ορισμένες λύσεις έχουν εξευρεθεί στο βαθμό κατά τον οποίο θα επιτευχθεί σχεδόν πλήρης κάλυψη της υγείας και της εκπαίδευσης σε δύο στάδια, το Δεκέμβριο του 1998 και το Δεκέμβριο του 1999. Η συμπερίληψη ορισμένων ειδών μετά το 1998 αντικατοπτρίζει το γεγονός ότι κανένα κράτος μέλος δεν διαθέτει τεχνικές λύσεις για την αντιμετώπιση τους (π. χ. νοσοκομειακές υπηρεσίες: ποιες είναι οι 'τιμές που αντιμετωπίζουν οι καταναλωτές;) είτε ότι πρέπει να βελτιωθούν οι μέθοδοι και οι πρακτικές πριν να μπορέσει να εξασφαλιστεί η συγκρισιμότητα. Αν υποτεθεί ότι το 6% της πλήρους κάλυψης, όπως ορίζεται στο πλαίσιο της "τελικής νομισματικής καταναλωτικής δαπάνη, των νοικοκυριών" λείπει, υπάρχουν συνέπειες μόνο στο βαθμό κατά τον οποίο ο πληθωρισμός στις εξαιρέσεις διαφέρει σημαντικά από τον πληθωρισμό γενικώς. Αν, π. χ. το ποσοστό πληθωρισμού που παρέχεται από τον ΕνΔΤΚ είναι 2. 0%, ο πληθωρισμός στα μη καλυπτόμενα είδη θα έπρεπε να ήταν 2 φορές υψηλότερος προκειμένου να μπορέσει να μεταβάλει το μετρηθέν ποσοστό σε 2. 1%. Αν ο υποδείκτης για τα μη καλυπτόμενα είδη κυμαίνεται σε παρόμοιο ποσοστό με τον δείκτη που εκφράζει όλα τα είδη, τότε δεν επηρεάζει το ποσοστό του πληθωρισμού 48 βλέπε επίσης παράγραφο 8. 1. σελίδα 32/69 που μετράται από τον ΕνΔΤΚ. Μολονότι η μη κάλυψη αποτελεί μειονέκτημα για τον ΕνΔΤΚ, χρειάζεται να αξιολογηθεί στο πλαίσιο των άλλων μεγάλων επιτευγμάτων της διεργασίας εναρμόνισης. 10. 3. Διαφορές μεταξύ ΑΤΚ και ΕνΑΤΚ Οι ΕνΔΤΚ διαφέρουν αριθμητικά από τους εθνικούς ΔΤΚ λόγω των διαφορών τους όσον αφορά τις έννοιες, τις μεθόδους και τις πρακτικές. Δεδομένου ότι οι εθνικοί ΔΤΚ και οι ΕνΔΤΚ εξυπηρετούν διαφορετικούς σκοπούς, η άμεση σύγκριση των δύο δεικτών θα μπορούσε να οδηγήσει σε εσφαλμένα συμπεράσματα49. Οι αριθμητικές διαφορές μπορούν να είναι θετικές ή αρνητικές, ωστόσο, δεν είναι πρόθεση της παρούσας έκθεσης να εξηγήσει ή να σχολιάσει τις αριθμητικές διαφορές, πράγμα που έπραξε ήδη η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στην έκθεση για τη σύγκλιση του 199650. Αυτό το έγγραφο επικεντρώνεται στη συγκρισιμότητα των ΕνΔΤΚ και στη συμμόρφωση των κρατών μελών με το κανονιστικό πλαίσιο. Οι ΕνΔΤΚ αποτελούν τη μόνη συγκρίσιμη βάση για την αξιολόγηση της σύγκλισης του πληθωρισμού μεταξύ των κρατών μελών η οποία θα αξιολογηθεί κατά τη διάρκεια της κρίσιμης περιόδου πριν από την έναρξη του τρίτου σταδίου της Οικονομικής και Νομισματικής Ένωσης, όπως απαιτείται από τη Συνθήκη, με βάση αυτούς τους συγκρίσιμους ΕνΔΤΚ. Ωστόσο, δεδομένου ότι το άρθρο 109 (Ι) της συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση επιτρέπει τη συνεκτίμηση "άλλων δεικτών τιμών", οι εθνικοί ΔΤΚ μπορούν, μεταξύ άλλων δεικτών, να λαμβάνονται υπόψη. 11. ΑΝΤΙΔΡΑΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΧΡΗΣΤΕΣ, ΤΑ ΜΕΣΑ ΜΑΖΙΚΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ 11. 1. Γνώμη του Ευρωπαϊκού Νομισματικού Ιδρύματος (ΕΝΙ) ΤΟ ΕΝΙ δήλωσε τα ακόλουθα: "Ως κύριος χρήστης και ως πρόδρομος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ), το ΕΝΙ συμμετείχε ενεργά στις προπαρασκευαστικές εργασίες για τους ΕνΔΤΚ μέσω των διαδικασιών διαβούλευσης που προβλέπονται στο άρθρο 5. 3 του κανονισμού του Συμβουλίου για τους ΕνΔΤΚ και μέσω της συμμετοχής τεχνικών εμπειρογνωμόνων του ΕΝΙ στην ομάδα εργασίας της Eurostat. Έχοντας υπόψη το πλαίσιο των διαφορετικών στόχων, εννοιών και μεθόδων που χαρακτηρίζει τους εθνικούς ΔΤΚ, το ΕΝΙ θεωρεί τις προσπάθειες εναρμόνισης ουσιαστικές για την αξιολόγηση της σύγκλισης σύμφα)να με τη συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι ΕνΔΤΚ θα αποτελέσουν τη βάση για την αξιολόγηση της σύγκλισης όσον αφορά τη σταθερότητα τιμών στην έκθεση του ΕΝΙ για τη σύγκλιση στις αρχές του 1998. Συνεπώς, σε βραχυπρόθεσμο και μεσοπρόθεσμο επίπεδο οι ενέργειες επικεντρώνονται στη σύγκριση των ΕνΔΤΚ των επιμέρους κρατών μελών. Εντούτοις, από την έναρξη του τρίτου σταδίου της Νομισματικής Ένωσης, μολονότι θα διατηρήσουν το ρόλο αυτό για τα κράτη μέλη που δεν θα συμμετέχουν" στο ενιαίο νόμισμα, οι ΕνΔΤΚ θα αποτελούν κεντρικό δείκτη για την ενιαία νομισματική πολιτική, πράγμα που συνεπάγεται τη χρήση του δείκτη τιμών καταναλωτή της Νομισματικής Ένωσης (ΔΤΚΝΕ) σε συνολικό επίπεδο. Τα μέτρα που θεσπίστηκαν για τους σκοπούς 49 50 βλέπε επίσης παράγραφο 4. "Έκθεση για τη σύγκλιση στην Ευρωπαϊκή Ένωση το 1996" - COM(96)560 τελικό, δημοσιεύθηκε στην "Ευρωπαϊκή Οικονομία", συμπλήρωμα Α, αριθ. 1 - Ιανουάριος 1997 iron σελίδα 33/69 της αξιολόγησης της σύγκλισης θα αποτελέσουν μια καλή στατιστική βάση για τον ΔΤΚΝΕ. Παράλληλα, η χρήση του ΔΤΚΝΕ για τους σκοπούς της νομισματικής πολιτικής μπορεί να αυξήσει τη σημασία παραγόντων όπως η επικαιρότητα των στοιχείων, δεδομένου ότι τα στοιχεία είναι δυνατό να αποτελέσουν σημαντικό συστατικό της ανάλυσης της πολιτικής κάθε μήνα. Η εναρμόνιση που επιτεύχθηκε μέχρι στιγμής θεωρείται γενικώς ικανοποιητική. Η κοινή κάλυψη και ταξινόμηση καθώς και η αναλυτική δημοσίευση των υποδεικτών αποτελούν σημαντική βελτίωση για τους σκοπούς της ανάλυσης. Καθιερώθηκε ένας συγκρίσιμος βασικός τύπος και θεσπίστηκαν τα πρώτα μέτρα για τη βελτίωση της συγκρισιμότητας των μεθοδολογικών θεμάτων (προσεγγίσεις που αφορούν τη διόρθωση της ποιότητας και τη δειγματοληψία). Το ΕΝΙ υποστήριξε την προσέγγιση βραχυπρόθεσμης θέσπισης ελάχιστων προτύπων και μεσοπρόθεσμης καθιέρωσης περισσότερο συγκρίσιμων και αξιόπιστων μεθόδων. Πολλά από τα θέματα που συζητήθηκαν αφορούν τη μέτρηση του πληθωρισμού και την αξιοπιστία των στατιστικών σχετικά με τις τιμές καταναλωτή γενικώς, και, ως εκ τούτου, οι εργασίες στον τομέα αυτό είναι ιδιαίτερα ευπρόσδεκτες από πλευράς νομισματικής πολιτικής. Ωστόσο, η θετική αυτή αξιολόγηση της προόδου που σημειώθηκε δεν υπονοεί ότι οι διαφορές στις μεθόδους εξαλείφθηκαν πλήρως. Επιπλέον, η επέκταση της κάλυψης στα μέρη εκείνα της καταναλωτικής δαπάνης που δεν καλύπτονται από τους αρχικούς ΕνΔΤΚ ανησυχεί ιδιαίτερα το ΕΝΙ. Συμπερασματικά, το ΕΝΙ θεωρεί τα σχέδια για περαιτέρω ανάπτυξη των ΕνΔΤΚ απαραίτητη προϋπόθεση για τη χρήση τους στη νομισματική πολιτική, χωρίς να προδικάζει τη χρησιμότητα τους για την αξιολόγηση της σύγκλισης". σελίδα 34/69 11. 2. Γνώμη της Γενικής Διεύθυνσης "Οικονομικές και Χρηματοδοτικές Υποθέσεις" της Ευρωπαϊκής Επιτροπής" (ΤΑΪΓ) Η ΓΔΠ δήλωσε τα ακόλουθα: "Ως κύριος χρήστης, η Γενική Διεύθυνση "Οικονομικές και Χρηματοδοτικές Υποθέσεις" (ΓΔ Π) έχει επίμονα τονίσει την ανάγκη να είναι εγκαίρως διαθέσιμα συγκρίσιμα και αξιόπιστα στοιχεία για την αξιολόγηση της σύγκλισης του πληθωρισμού. Ως εκ τούτου, η ΓΔ II εκφράζει την ικανοποίηση της για την κατάρτιση του χρονοδιαγράμματος για την καθιέρωση των ΕνΔΤΚ, όπως ορίζεται στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2494/95 του Συμβουλίου σχετικά με τη θέσπιση εναρμονισμένων δεικτών τιμών καταναλωτή. Αυτό επέτρεψε στην Επιτροπή να χρησιμοποιήσει τους ΕνΔΤΚ στα πρόσφατα επίσημα έγγραφα της, και ιδιαίτερα στην έκθεση προόδου σχετικά με την εφαρμογή των γενικών προσανατολισμών οικονομικής πολιτικής 1996 και στη σύσταση της Επιτροπής για τους γενικούς προσανατολισμούς 1997 των οικονομικών πολιτικών των κρατών μελών και της Κοινότητας. Η λειτουργική χρήση των ΕνΔΤΚ ένα έτος πριν από την προετοιμασία της έκθεσης για τη σύγκλιση του 1998 είναι πολύ σημαντική, δεδομένου ότι αφήνει χρονικό περιθώριο στους φορείς χάραξης πολιτικών καθώς και στους οικονομικούς φορείς να εξοικειωθούν με το νέο αυτό δείκτη. Η καθιέρωση των ΕνΔΤΚ πρέπει επίσης να θεωρηθεί μεγάλο επίτευγμα, δεδομένου ότι δεν θυσιάστηκε η ποιότητα χάριν της επικαιρότητας. Οι ΕνΔΤΚ, με τη σημερινή τους μορφή, παρουσιάζουν μεγάλο βαθμό συγκρισιμότητας, μεταξύ των κρατών μελών, όχι μόνο όσον αφορά την κάλυψη αλλά και όσον αφορά την ποιότητα. Οι εθνικές στατιστικές υπηρεσίες (ΕΣΥ) συμφώνησαν σχετικά με τα ελάχιστα πρότυπα και τις ορθές πρακτικές όσον αφορά ορισμένες βασικές μεθοδολογικές πτυχές, όπως το χαμηλότερο επίπεδο αναπροσαρμογής των τύπων ή συντελεστών στάθμισης. Το γεγονός ότι η βελτίωση της συγκρισιμότητας και της ποιότητας συμβαδίζουν εκτιμάται ιδιαίτερα από τους χρήστες. Ωστόσο, η ΓΔ II αντιμετώπισε εμπόδια όσον αφορά την εκτέλεση του. έργου της λόγω της μη διαθεσιμότητας ιστορικών σειρών για τους ΕνΔΤΚ ορισμένων κρατών μελών, σε αντίθεση είτε με τις νομικές απαιτήσεις που ορίζουν οι σχετικοί κανονισμοί είτε με τη συμφωνία με την Eurostat. Μολονότι τα προβλήματα αυτά έχουν ήδη επιλυθεί, η ΓΔ II επιθυμεί να εκφράσει τις ελπίδες της ότι δεν θα ξαναπαρουσιαστούν παρόμοιες δυσκολίες κατά την εισαγωγή των τροποποιημένων σειρών του ΕνΔΤΚ (π. χ. όταν επεκταθεί η κάλυψη). Επιπλέον, ορισμένες σειρές του ΕνΔΤΚ αποτέλεσαν αντικείμενο σημαντικών αναθεωρήσεων κατά τη διάρκεια των μηνών που ακολούθησαν την καθιέρωση των ΕνΔΤΚ. Μολονότι η ΓΔ II γνωρίζει καλά ότι ορισμένες αναθεωρήσεις είναι αναπόφευκτες, οι ΕΣΥ θα πρέπει να προβούν στις δέουσες ενέργειες προκειμένου να ελαχιστοποιήσουν την έκταση των πιθανών αναθεωρήσεων. Όσον αφορά τη μελλοντική πρόοδο, η ΓΔ II ενθαρρύνει τις εργασίες που ανέλαβε η ομάδα εργασίας προκειμένου να επεκταθεί η κάλυψη των ΕνΔΤΚ και να βελτιωθεί η στατιστική ακρίβεια τόσο των ΔΤΚ όσο και των ΕνΔΤΚ. Τέλος, η ΓΔ II εκφράζει για άλλη μια φορά την προσήλωση της στη συνεχή τήρηση των απαιτήσεων επικαιρότητας των ΕνΔΤΚ, δεδομένου ότι αυτή αποτελεί ουσιαστικό παράγοντα για την αποτελεσματική παρακολούθηση του πληθωρισμού από πλευράς των χρηστίύν στην επερχόμενη ΟΝΕ καθώς και στην Ευρωπαϊκή Ένωση στο σύνολο της". 11. 3. Συνοπτική γνο)μη των κρατών μελονν Η καθιέρωση του ΕνΔΤΚ ήταν επιτυχής σε όλα τα κράτη μέλη. Οι κύριοι χρήστες, ήτοι οι κεντρικές τράπεζες, τα υπουργεία Εθνικής Οικονομίας, τα υπουργεία Οικονομικών, σελίδα 35/69 τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα καθώς και τα ερευνητικά ιδρύματα, εξεδήλωσαν μεγάλο ενδιαφέρον για τον ΕνΔΤΚ. Δεδομένου ότι, στα περισσότερα κράτη μέλη, οι περισσότεροι χρήστες ήταν πλήρως ενημερωμένοι σχετικά με την πρόοδο του σχεδίου εναρμόνισης και τα επιτεύγματα του, δεν ήταν δύσκολο να κατανοήσουν τις μεθοδολογικές και τις εννοιολογικές διαφορές μεταξύ του ΔΤΚ και του ΕνΔΤΚ. Επιπλέον, ορισμένα κράτη μέλη διοργάνωσαν σεμινάρια σχετικά με τον ΕνΔΤΚ για τους κύριους χρήστες τους. Αντίθετα, το ευρύ κοινό δεν εξεδήλωσε ιδιαίτερο ενδιαφέρον για το νέο αυτό μέτρο του πληθωρισμού. Ωστόσο, τα κράτη μέλη θεωρούν ότι η κατάσταση θα μπορούσε να αλλάξει το 1998 όταν θα ληφθεί η απόφαση για τις χώρες που θα συμμετάσχουν στην Οικονομική και Νομισματική Ένωση. Ορισμένα κράτη μέλη επέλεξαν να διατηρήσουν τον ΕνΔΤΚ και τον εθνικό ΔΤΚ κατά το δυνατόν παρόμοιους, εφαρμόζοντας και στον ΔΤΚ τις μεθοδολογικές βελτιώσεις του ΕνΔΤΚ και εισάγοντας και στον ΔΤΚ τα αγαθά και τις υπηρεσίες που προστέθηκαν για την κατάρτιση του ΕνΔΤΚ. Άλλα κράτη μέλη προσπαθούν να διατηρήσουν τον ΕνΔΤΚ και τον εθνικό ΔΤΚ κατά το δυνατόν διαφορετικούς, προκειμένου να δώσουν έμφαση στο γεγονός ότι εξυπηρετούν διαφορετικούς σκοπούς. Το Λουξεμβούργο ήταν η πρώτη χώρα που αντικατέστησε τον εθνικό ΔΤΚ με τον ΕνΔΤΚ. Η χρήση του ΕνΔΤΚ ως μέτρου του πληθωρισμού δεν αμφισβητήθηκε ποτέ. Ωστόσο, υπήρξαν εκτεταμένες συζητήσεις για το αν ο ΕνΔΤΚ θα πρέπει να χρησιμοποιείται όπως ο εθνικός ΔΤΚ και, ως εκ τούτου, για τις μισθολογικές τιμαριθμικές αναπροσαρμογές. Σε όλα τα υπόλοιπα κράτη μέλη δεν σημειώθηκαν μέχρι σήμερα ιδιαίτερες δυσκολίες όσον αφορά την καθιέρωση ενός πρόσθετου δείκτη τιμών, δεδομένου ότι υπογραμμίστηκε το γεγονός ότι ο ΕνΔΤΚ προορίζεται κατ' αρχήν για διεθνείς συγκρίσεις του πληθωρισμού και ότι ο εθνικός ΔΤΚ παραμένει ο καλύτερος δείκτης για εθνικούς σκοπούς. Στην Ελλάδα, την Ιρλανδία και την Αυστρία, η καθιέρωση του ΕνΔΤΚ συνέπεσε με την καθιέρωση του ενημερωμένου εθνικού ΔΤΚ'. Η Ιρλανδία προχώρησε με επιτυχία από τριμηνιαίο σε μηνιαίο κύκλο κατάρτισης του εθνικού ΔΤΚ. Η Ελλάδα ανέφερε- ότι η δημοσίευση του ΕνΔΤΚ ενίσχυσε την εμπιστοσύνη στον αναθεωρημένο εθνικό ΔΤΚ. Εντούτοις, υπήρξαν συζητήσεις στην Ελλάδα σχετικά με το αν οι ΕνΔΤΚ αντί για τους ΔΤΚ θα πρέπει να χρησιμοποιούνται ως αποπληθωριστές για πολλές οικονομικές και νομισματικές μεταβλητές, πράγμα που θα μπορούσε να οδηγήσει σε αναθεωρημένα αριθμητικά στοιχεία όσον αφορά διάφορες διεθνείς συγκρίσεις. 12. Σ Υ Μ Μ Ο Ρ Φ Ω ΣΗ ΚΑΙ ΕΑΕΓΧΟΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Το άρθρο 12 του κανονισμού του Συμβουλίου για τον ΕνΔΤΚ καθιερώνει έμμεσα μια υποχρέωση για την παρακολούθηση της συμμόρφωσης, δίνοντας στην Επιτροπή (Eurostat) τη δυνατότητα να ζητά πληροφορίες από τα κράτη μέλη, τις οποίεζ χρειάζεται προκειμένου να αξιολογήσει: (α) τη συμμόρφωση με τους όρους συγκρισιμότητας και (β) την ποιότητα των ΕνΔΤΚ. Επιπλέον, όλα τα ειδικά μέτρα που ορίζονται στον κανονισμό της Επιτροπής απαιτούν από κάθε κράτος μέλος να παρέχει επαρκείς πληροφορίες για την παρακολούθηση και τον έλεγχο της ποιότητας. Η γενική προσέγγιση στους κανονισμούς της Επιτροπής είναι να καθορίζονται τα επιδιωκόμενα αποτελέσματα και να επαφίεται στα κράτη μέλη σελίδα 36/69 να αποφασίζουν πώς θα τα επιτύχουν51. Η προσέγγιση αυτή συνεπάγεται την ανάγκη για ένα αποτελεσματικό σύστημα παρακολούθησης της συμμόρφωσης, προκειμένου να εξασφαλιστεί ότι τα κράτη μέλη θα τηρούν πλήρως το γράμμα και το πνεύμα των διάφορων κανονισμών και προσανατολισμών. Ωστόσο, η Επιτροπή μπορεί να ζητήσει περισσότερες πληροφορίες από εκείνες που θα ζητούσαν τα ίδια τα κράτη μέλη προκειμένου να εξασφαλιστεί η αξιοπιστία των δεικτών. Οι ακόλουθες παράγραφοι 12. 1 έως 12. 8. της παρούσας έκθεσης συνοψίζουν τα αποτελέσματα ενός πρώτου κύκλου παρακολούθησης της συμμόρφωσης, ενώ διενεργούνται συζητήσεις σχετικά με το πώς μπορεί να δημιουργηθεί καλύτερα ένα σύστημα ανεξάρτητων στατιστικών ελέγχων προκειμένου να εξασφαλιστεί η υψηλή ποιότητα των ΕνΔΤΚ και να τεθεί σε εφαρμογή ένα σύστημα παρακολούθησης που θα είναι σύμφωνο με την πρακτική που υφίσταται σε πολλά κράτη μέλη. Η Επιτροπή (Eurostat) εξετάζει επίσης αν απαιτούνται περαιτέρω μηχανισμοί για την εξασφάλιση της ποιότητας και της ακεραιότητας του σημαντικού αυτού νέου οικονομικού δείκτη, ενώ μια εναλλακτική λύση είναι να δημιουργηθεί ένας ανεξάρτητος συμβουλευτικός φορέας. Η κατάρτιση των ΕνΔΤΚ βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στους εθνικούς ΔΤΚ. Για τις πτυχές της διάρθρωσης του δείκτη που έχουν το μεγαλύτερο δυναμικό για την εισαγωγή μη συγκρισιμότητας, οι ΕνΔΤΚ βασίζονται σε εναρμονισμένες έννοιες, μεθόδους και πρακτικές, πράγμα που τους καθιστά βέλτιστα μέτρα σύγκρισης του πληθωρισμού μεταξύ των κρατών μελών. Σκοπός του τμήματος αυτού είναι να αξιολογήσει τις βελτιώσεις όσον αφορά τη συγκρισιμότητα, οι οποίες επήλθαν με την καθιέρωση των ΕνΔΤΚ. Οι παράγραφοι 12. 2. έως 12. 8. περιγράφουν τις βελτιώσεις που απαιτεί το υφιστάμενο νομοθετικό πλαίσιο του ΕνΔΤΚ, ενώ η παράγραφος 12. 1. συνοψίζει τις βελτιώσεις πέρα από τον ελάχιστο βαθμό που απαιτείται από τους κανονισμούς. 12. 1. Ειδικές Μεταβολές από πλευράς των κρατών μελών Το σχέδιο εναρμόνισης και η κατάρτιση του ΕνΔΤΚ απαιτούν σημαντικούς πόρους από πλευράς προσωπικού και από πλευράς μηχανογραφικού εξοπλισμού52. 'Διάφορα κράτη μέλη αύξησαν τον αριθμό του επαγγελματικού και λοιπού προσωπικού ή/και ενίσχυσαν το μηχανογραφικό τους σύστημα για την κατάρτιση του ΕνΔΤΚ από τον Ιανουάριο του 1995 όπως π. χ. η Ιρλανδία, το Λουξεμβούργο, η Σουηδία και το Ηνωμένο Βασίλειο. Η Αυστρία εφοδίασε τις υπηρεσίες συλλογής τιμών, στις αρχές του 1997, με ειδικό λογισμικό για τη συλλογή και τη διαβίβαση των στοιχείων. Προκειμένου να καταρτιστούν χρονοσειρές των ΕνΔΤΚ, οι οποίες να είναι κατά το δυνατόν συγκρίσιμες, τα κράτη μέλη υπολόγισαν αναδρομικά στοιχεία για τον ΕνΔΤΚ. Όλα τα κράτη μέλη κατήρτισαν μηνιαίους ΕνΔΤΚ αρχίζοντας με το δείκτη του Ιανουαρίου 1995 και όλα εκτός από τη Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο κατήρτισαν τους υποδείκτες του ΕνΔΤΚ από τον Ιανουάριο του 199553 χρησιμοποιώντας την ταξινόμηση COICOP/ΕνΔΤΚ54. Ωστόσο, η Ιρλανδία και το Ηνωμένο Βασίλειο προσκόμισαν τα αναδρομικά στοιχεία μόνο από τη δημοσίευση των αριθμητικών στοιχείων του Αυγούστου στις 7. 10. 1997. Η παροχή αναδρομικών στοιχείων υποχρέα)σε ορισμένα κράτη μέλη να προβούν στην εκτίμηση ιστορικών τιμών και 51 52 53 54 βλέπε επίσης παράγραφο 5. βλέπε επίσης παράγραφο 2. βλέπε επίσης πίνακα στο 6. 4. βλέπε επίσης παραγράφους 6. 2. 1. και 6. 2. 7. σελίδα 37/69 συντελεστών στάθμισης για διάφορα είδη τα οποία δεν καλύπτονταν από τον εθνικό ΔΤΚ. Επιπλέον, η Ελλάδα, το Λουξεμβούργο, η Αυστρία, η Φινλανδία και το Ηνωμένο Βασίλειο εισήγαγαν τον τύπο του γεωμετρικού μέσου για τον υπολογισμό των συνολικών στοιχειωδών μεγεθών για τους δείκτες πριν από τον Ιανουάριο του 199755. Διάφορα κράτη μέλη εισήγαγαν ή προγραμμάτισαν την εισαγωγή της ταξινόμησης COICOP για τον εθνικό ΔΤΚ τους, πράγμα ευπρόσδεκτο από πολλούς χρήστες επειδή τα συστατικά του εθνικού ΔΤΚ δεν συμφωνούν με μια κοινή ταξινόμηση. Η Ελλάδα, η Αυστρία, η Πορτογαλία και το Ηνωμένο Βασίλειο αναπροσάρμοσαν εγκαίρως τη γεωγραφική και πληθυσμιακή κάλυψη τους για την εισαγωγή του ΕνΔΤΚ, ευελπιστώντας εν μέρει στην υποβολή ενός σχεδίου κανονισμού της Επιτροπής που να παρέχει έναν εναρμονισμένο ορισμό της γεωγραφικής και πληθυσμιακής κάλυψης του ΕνΔΤΚ56. Δεδομένου ότι η Ελλάδα περιλαμβάνει αγροτικές περιοχές, η Πορτογαλία καλύπτει τις Αζόρες και τη Μαδέρα και το Ηνωμένο Βασίλειο καλύπτει το ανώτατο 4% των εισοδηματιών καθώς και τους συνταξιούχους που εξαρτώνται κυρίως από κρατικές παροχές, οι ΕνΔΤΚ που εισήχθησαν το Μάρτιο του 1997 αναφέρονται σε όλα τα νοικοκυριά, ανεξαρτήτως εισοδήματος, που είναι μόνιμοι κάτοικοι οποιουδήποτε μέρους της οικονομικής επικράτειας (αγροτικής και αστικής). Η Αυστρία στράφηκε στην "εγχώρια έννοια" για τον ΕνΔΤΚ, συμπεριλαμβάνοντας τη δαπάνη των αλλοδαπών επισκεπτών στην Αυστρία. Διάφορα κράτη μέλη έλαβαν υπόψη τα νέα αγαθά και υπηρεσίες, όπως κινητά τηλέφωνα^ κατά την κατάρτιση των ΕνΔΤΚ τους. Το Βέλγιο, η Δανία, η Ιταλία, το Λουξεμβούργο και η Αυστρία εισήγαγαν νέους συντελεστές στάθμισης, νωρίτερα από ό,τι προβλεπόταν και εγκαίρως όσον αφορά την έναρξη εφαρμογής του ΕνΔΤΚ. Οι Κάτω Χώρες αποφάσισαν να προχωρήσουν σε ετήσια αναπροσαρμογή των συντελεστών στάθμισης που χρησιμοποιούνται για την κατάρτιση του ΕνΔΤΚ τους και του εθνικού ΔΤΚ αρχίζοντας από το Δεκέμβριο του 1997. Η συμπερίληψη νέων αγαθών και υπηρεσιών και η χρήση πιο ενημερωμένων πληροφοριών στάθμισης θα πρέπει να οδηγήσει στην παραγωγή πιο αξιόπιστων και κατάλληλων δεικτών57. Στη Γερμανία, όπου η συλλογή των στοιχείων κάι ο έλεγχος της ποιότητας διευθύνονται σε μεγάλο βαθμό από τις περιφερειακές υπηρεσίες (Statistische Landesâmter), εισήχθη σύστημα που επιτρέπει στην Ομοσπονδιακή Στατιστική Υπηρεσία (Statistisches Bundesamt) να λαμβάνει μικρο^εδομένα από τις περιφερειακές υπηρεσίες προκειμένου να συλλέγει τις στατιστικές πληροφορίες που ζητά η Eurostat για να εξετάσει την ποιότητα του ΕνΔΤΚ στο πλαίσιο της παρακολούθησης της συμμόρφωσης. ι 12. 2. Κάλυψη 12. 2. 1. Προσωρινοί δείκτες που εισήχθησαν στις 29 Φεβρουαρίου 1996 Κατά τη διάρκεια του 1996, η Επιτροπή (Eurostat) δημοσίευε κάθε μήνα τους προσωρινούς δείκτες. Οι δείκτες αυτοί χρησιμοποιήθηκαν από την Επιτροπή (ΓΔΠ) και από το Ευρωπαϊκό Νομισματικό Ίδρυμα στις πρώτες εκθέσεις τους προς το Συμβούλιο σχετικά με τη σύγκλιση, το 1996. Οι προσωρινοί δείκτες είναι διαθέσιμοι για τη 55 56 57 βλέπε επίσης παράγραφο 12. 6. βλέπε επίσης παράγραφο 8. 3. Λεπτομέρειες δίνονται στις παραγράφους 12. 3. και 12. 5. οελίδα 38/69 χρονική περίοδο Ιαν. 1994-Δεκ. 1996 για όλες τις χώρες του ΕΟΧ και την Ελβετία. Όπως απαιτείται από τον κανονισμό του Συμβουλίου, αντικαταστάθηκαν58 από τους ΕνΔΤΚ αρχίζοντας με το δείκτη του Ιανουαρίου 1997. Οι προσωρινοί δείκτες59 εξασφάλισαν μια καλύτερη βάση σύγκρισης του πληθωρισμού των τιμών καταναλωτή από ό,τι οι εθνικοί ΔΤΚ επειδή ήταν κατάλληλα προσαρμοσμένοι ώστε να παρέχουν κατά το δυνατόν παρόμοια κάλυψη αγαθών και υπηρεσιών. Ορισμένες κατηγορίες δαπανών εξαιρέθηκαν, άλλες που δεν καλύπτονται από ορισμένους εθνικούς ΔΤΚ συμπεριλήφθησαν για όλα τα κράτη μέλη. Ο συνδυασμένος συντελεστής στάθμισης για τα είδη αυτά που συμπεριελήφθησαν και εξαιρέθηκαν ήταν περίπου 16% της συνολικής καταναλωτικής δαπάνης. Τα ακριβή ποσά διέφεραν από χώρα σε χώρα, λεπτομέρειες δε για τα κράτη μέλη της ΕΕ παρατίθενται στους πίνακες 4 και 5 παρακάτω. Εκτός από τις διαφορές αυτές στην κάλυψη των αγαθών και υπηρεσιών, οι προσωρινοί δείκτες καταρτίστηκαν με τις ίδιες ακριβώς μεθόδους που χρησιμοποιούνταν για τους εθνικούς ΔΤΚ, από τους οποίους προήλθαν. Ο πίνακας 3 σημειώνει τη διαφορά στην κάλυψη των αγαθών και υπηρεσιών μεταξύ των προσωρινών δεικτών και των εθνικών ΔΤΚ. Ο πίνακας έχει ληφθεί από το δελτίο τύπου της Eurostat αριθ. 15/96 της 29ης Φεβρουαρίου 1996 για την εισαγωγή των προσωρινών δεικτών, με τις ανάλογες διορθώσεις όσον αφορά τις εκτιμήσεις για το Ηνωμένο Βασίλειο. Στον πίνακα αυτό φαίνεται ότι οι προσωρινοί δείκτες κάλυψαν ποσοστό περίπου 84% των αγαθών και των υπηρεσιών που περιλαμβάνονται στους εθνικούς ΔΤΚ με μέγιστο ποσοστό κάλυψης (92%) στην Ελλάδα και ελάχιστο (75%) στις Κάτω Χώρες. Οι βασικές διαφορές στην κάλυψη των ειδών οφείλονται στην αντιμετώπιση των ιδιοκατοικούντων όσο αφορά τη στέγαση60. Η διασπορά των συντελεστών στάθμισης για την υγεία και την εκπαίδευση, η οποία ανέρχεται,σε 11% για τον γαλλικό ΔΤΚ και σε λιγότερο από 1% για τον ΔΤΚ του Ηνωμένου Βασιλείου, αντικατοπτρίζει όχι μόνο τις μεγάλες θεσμικές διαφορές μεταξύ χωρών όσον αφορά τους τρόπους με τους οποίους οι καταναλωτές πληρώνουν για την παροχή τέτοιων υπηρεσιών, αλλά και τις διαφορές όσον αφορά τους τρόπους με τους οποίους τα είδη αυτά αντιμετωπίζονται στον ΔΤΚ. ' 58 59 60 Με εξαίρεση την Ελβετία η οποία κατήρτισε ένα προσωρινό δείκτη αλλά δεν καταρτίζει ΕνΔΤΚ. βλέπε παράγραφο 6. 1. βλέπε επίσης παραγράφους 8. 1. και 10. 2. σελίδα 39/69 Πίνακας 3: Δαπάνες που εξαιρέθηκαν από τους εθνικούς ΔΤΚ κατά τον υπολογισμό των προσωρινών δεικτών - προσεγγιστικοί συντελεστές στάθμισης ανά 1000 (Ιαν. 199661) - D 826 92 45 37 1000 Ε 913 17 44 26 1000 F 875 - 112 13 1000 Β 822 40 56 82 1000 821 126 36 17 1000 846 40 43 71 1000 Προσωρινός δείκτης + Ιδιοκατοίκηση + Υγεία και Εκπαίδευση +/- Άλλα = εθνικός ΔΤΚ 76 8 1000 EL 916 IRL DK à I 900 - 78 22 1000 L 883 - 85 32 1000 Προσωρινός δείκτης + Ιδιοκατοίκηση + Υγεία και Εκπαίδευση +/- Άλλα = εθνικός ΔΤΚ NL 749 118 12 121 [ 1000 Α 871 9 46 74 1000 Ρ 876 61 39 24 1000 FIN 774 100 41 85 1000 s 793 160 25 22 1000 UK 796 120 9 75 1000 IS 750 108 43 99 1000 Ν 803 115 31 51 1000 Οι ακόλουθοι πίνακες 4 και 5, οι οποίοι επίσης έχουν ληφθεί από το δελτίο τύπου της Eurostat αριθ. 15/96 της 29ης Φεβρουαρίου 1996, παρέχουν αναλυτικά στοιχεία σχετικά με τις κατηγορίες που εξαιρέθηκαν από τους εθνικούς ΔΤΚ και σχετικά με εκείνες που αποτέλεσαν αντικείμενο προσθηκών. Περιλαμβάνουν μόνο πληροφορίες για τα κράτη μέλη της ΕΕ. Πίνακας 4: Κατηγορίες που προστέθηκαν στους εθνικούς ΔΤΚ κατά τον υπολογισμό των προσωρινών δεικτών Αλκοολούχα ποτά Καπνός Υπηρεσίες για την τακτική συντήρηση και επισκευή κατοικιών Β DK D EL Ε F IRL I συμπεριλ. συμπεριλ. NL A Ρ FIN S UK L συμπεριλ. συμπεριλ. 61 II δ(χπάνη αναφοράς είναι η συνολική δαπάνη που καλύπτεται από τον εθνικό ΔΤΚ κάθε κράτους μέλους, ο οποίος ορίζεται ως συντελεστής στάθμισης με τιμή 1000. Οι συντελεστές στάθμισης που δόθηκαν για τον προσωρινό δείκτη και τις κατηγορίες ειδών που συμπεριλήφθησαν ή εξαιρέθηκαν είναι εκείνοι που χρησιμοποιήθηκαν για την κατάρτιση του δείκτη τον Ιανουάριο του 1996 σελίδα 40/69 Πίνακας 5: Κατηγορίες που εξαιρέθηκαν από τους εθνικούς ΔΤΚ κατά τον υπολογισμό των προσωρινών δεικτών 16 toxaxo i xo UVTUJV nXiipconeg x6xu7v y\a oxEyaaxixa 6&VEUX AnoxomAii ajiogQi(4iAiu)v nai unTigeoCt^ OUTOX6TEWTI5 (nX. Ti(xojxii \iz it] iJOgcprj qxigov ave|agxr|Xco^ xaxavaXaxnii;) AoqpaXiaeu; axeuxec; ne xtfv xaxoixta T6gEUOT) (nXr)QO)}i. Ti \xz xr\ nogqjti cp6pou avE^apxiVtux; xaxavdXuxnii;) Yyzia OQyavo^itvEg buxxoneq xai 6ajwives OXT)V aXXo6aitf| 13 DK D EL E F IRL I L JVL A P FIN S UK ε ξ α ι ρ. ε ξ α ι ρ. eSaig. E£ai£. E^aig. ε ξ α ι ρ. E^aig. E^aig. E£ai£. E|aiQ. E^aiQ. tfyuq. E^ai£. εξαιρ. εξαιρ. e&xty E§ai£. efyxiQ. e§ai£. e | o i e. E^aie. E^ai§. E^aig. t;£at£. ε ξ α ι ρ. ε ξ α ι ρ. εξαιρ. E|ai£. ifyiiQ. ε ξ α ι ρ. εξαιρ. E§ai£. <*af- e^aig. tfyiQ. zfyiiQ. e£»if. E | a i £. E^aip. Ofuq. E|aig. E^a^. stjai^. e^aip. e£ai§. e^aig. £piQ- e£aig. Eijaig. efynq. e | a i g. AoqpaXiOEiQ OXEXIXEC; \iz xa xa^ifiia εξαιρ. E^ai^. Eljaig. E|aig. 4>6poi oxEtixoi \)z XT) yQi\<n\ avxoxivrixou, 061x01 cp6goi xai 6i66ta ε ξ α ι ρ. εξαιρ. E^aig. E|ai^. Ei;at£. E^aig. E|ai£. E|at^. ffyllQ. E^ai^. E | a i g. E|ai<j. e^ai^i. AocpaXioEic; awoxivfjxtuv ε ξ α ι ρ. εξαιρ. ZfyLlQ. E^aig. E^aig. E^aig. £^ai£. E^aip. E^aig. e | a i g. E^aig. E^ai^. E | a i §. Ha(5a(3oXa yua xr|v EK6OOT| a&Eiajv o6r]Yncn'i5 εξαιρ. E^ai^. e^aie. E | a i §. EijaiQ. E^ai^. E^ai^. E^aig. EwiaiSEvar) ε ξ α ι ρ. ε ξ α ι ρ. εξαιρ. E^aig. E^aig. E^aig. Eijai£. E^aig. E^aig. £jjai£. E^ai^. E^aig. £^ai(>. E^aqi. KOIVCOVIXE^ UnTlgEOLE^ ε ξ α ι ρ. E^aiQ. E^ai^. XQT)piaxcx>iKOVojuxE5 \mr\Qtaizc, ji. S. x. a. AXXEC; vmiQsotEi; jx. &. x. a. ε ξ α ι ρ. ε ξ α ι ρ. εξαιρ. E^aig. E^aig. E^aig. EJjaig. E^aig. E^aig. E^ai^). EE;ai{>. ε ξ α ι ρ. ε ξ α ι ρ. εξαιρ. £ | a i ^. E^aiQ. E^aiQ. EEjaiQ. £$;ai{). E | a i £. E^aiQ. E^aip. cK,ai£. e^aig. 12. 2. 2. Οι ΕνΔΤΚ άρχισαν να εφαρμόζονται στις 7 Μαρτίου 1997 Όπως απαιτούσε ο κανονισμός του Συμβουλίου, στις 7 Μαρτίου 1997 η Επιτροπή (ΕιίΓΟδί&ι) έθεσε σε εφαρμογή το πρώτο σύνολο ΕνΔΤΚ για όλα τα κράτη μέλη, την Ισλανδία και τη Νορβηγία62. Αντικατέστησαν τους προσωρινούς δείκτες, ως το καλύτερο μέτρο για τη σύγκλιση του πληθωρισμού των τιμών καταναλωτή μεταξύ των κρατών μελών, και χρησιμοποιούνται στις εκθέσεις για τη σύγκλιση τόσο του ΕΝΙ όσο και της Επιτροπής προς το Συμβούλιο. Ο ΕνΔΤΚ είναι ένας νέος και διαφορετικός δείκτης για τη μέτρηση του πληθωρισμού και όχι απλώς ένας "εκτεταμένος προσωρινός δείκτης". Σε αντίθεση με τους προσωρινούς δείκτες, οι οποίοι βασίζονταν εξ ολοκλήρου στους εθνικούς ΔΤΚ και είχαν απλώς προσαρμοστεί κατά ΐρόπον ώστε να καθιστούν την κάλυψη των αγαθών και υπηρεσιών όσον το δυνατόν περισσότερο συγκρίσιμη, οι ΕνΔΤΚ είναι επιπλέον (και ιδιαίτερα) εναρμονισμένοι όσον αφορά ορισμένες μεθοδολογικές πτυχές της κατάρτισης του δείκτη. Οι προσθήκες στην κάλυψη, σε σύγκριση με τους προσωρινούς δείκτες, περιλαμβάνουν ιδιαίτερα τις ασφαλίσεις αυτοκινήτων και κατοικιών, τις οργανωμένες διακοπές, τις τραπεζικές υπηρεσίες, διάφορα διοικητικά παράβολα και τέλη, εκπαιδευτικά αγαθά και υπηρεσίες, όπως τα βραδινά φροντιστηριακά μαθήματα, και προϊόντα σχετικά με την υγεία τα οποία μπορούν να αγοραστούν χωρίς συνταγή γιατρού63. Ο συνδυασμένος συντελεστής στάθμισης των προσθηκών αυτών ισοδυναμεί σε ποσοστό 5% της μέσης συνολικής καταναλωτικής δαπάνης σε όλα τα κράτη μέλη, με ελάχιστο ποσοστό περίπου 2% στην Πορτογαλία και μέγιστο περίπου 7% στην Ισλανδία. Λεπτομέρειες δίνονται στον πίνακα 6. Στον πίνακα αυτό φαίνεται η καταναλωτική δαπάνη για τις κύριες κατηγορίες αγαθών και υπηρεσιών οι οποίες εισήχθησαν ("προστέθηκαν στους προσωρινούς δείκτες") για την κατάρτιση των ΕνΔΤΚ, και επομένως αντικατοπτρίζει το συντελεστή στάθμισης των υποδεικτών αυτών στον ΕνΔΤΚ κάθε κράτους μέλους. 62 63 βλέπε παράγραφο 6. 2. · λεπτομέρειες για τα διαθέσιμα στοιχεία δίνονται στην παράγραφο 6. 4. βλέπε επίσης παράγραφο 6. 2. 1. σελίδα 41/69 Πίνακας 6: Υποδείκτες που εισήχθησαν για την κατάρτιση των ΕνΔΤΚ - προσεγγιστικοί συντελεστές στάθμισης ανά 1000 (έτους 199664) - Προϊόντα σχετικά με την υγεία - που πληρώνονται από τον καταναλωτή και δεν επιστρέφονται οι δαπάνες Οργανωμένες διακοπές Εκπαίδευση - που συνήθως πληρώνεται από τους καταναλωτές στα κράτη μέλη Ασφαλίσεις Τραπεζικές υπηρεσίες π. δ. κ. α. Άλλες υπηρεσίες π. δ. κ. α. Σύνολο προσθηκών: Προϊόντα σχετικά με την υγεία - που πληρώνονται από τον καταναλωτή και δεν επιστρέφονται οι δαπάνες Οργανωμένες διακοπές Εκπαίδευση - που συνήθως πληρώνεται από τους καταναλωτές στα κράτη μέλη Ασφαλίσεις Τραπεζικές υπηρεσίες π. δ. κ. α. Άλλες υπηρεσίες π. δ. κ. α. Σύνολο προσθηκών: Β 8,7 DK 7,4 D 8,5 EL 11,9 Ε 8,4 F 4,8 IRL 6,0 I 16,0 L 2,8 31,4 • 12,6 3,3 16,7 4,6 2,6 13,7 7,8 1,2 1,4 3,7 30,6 6,0 0,0 8,6 50,0 3,4 8,7 3,5 11,0 63,3 3,5 20,4 13,7 60,9 5,7 2,0 5,3 42,8 11,6 : 18,1 57,9 4,0 ο,ι 8,1 29,6 11,7 7,0 10,5 39,1 2,5 1,1 3,4 49,6 1,8 3,2 9,5 39,1 5,5 0,3 7,0 69,0 NL 7,6 Α 4,1 Ρ 5,6 FIN 11,2 S 12,1 UK 7,0 IS 9,2 Ν 7,1 16,4 3,0 16,8 3,9 3,2 0,8 22,0 1,3 9,5 1,7 30,0 ιι,ο 24,5 0,0 20,2 1,8 9,8 0,3 9,0 46,1 7,0 2,1 ι,ο 34,9 5,3 0,2 0,3 15,4 3,7 0,9 2,2 41,3 7,3 1,5 3,1 35,2 6,0 2,0 5,0 61,0 6,6 13,8 16,4 70,5 5,3 : : 34,4 12. 2. 3. Κάλυψη του ΕνΔΤΚ εν συγκρίσει με την κάλυψη του ΔΤΚ Σκοπός του ΕνΔΤΚ είναι η μέτρηση του πληθωρισμού τον οποίο αντιμετωπίζουν «η καταναλωτές. Η έννοια "τελική νομισματική καταναλωτική δαπάνη των νοικοκυριών" καθορίζει τόσο τα αγαθά και τις υπηρεσίες που πρέπει να καλύπτονται από τον ΕνΛΊ Κ όσο και την έννοια της τιμής που πρέπει να χρησιμοποιείται: καθαρές τιμές χωρίς τι; επιστροφές, τις επιδοτήσεις και τις εκπτώσεις. Η έννοια ορίζεται στο σχέδα» κανονισμού της Επιτροπής που τροποποιεί τον κανονισμό (ΕΚ) 1749/96 όσον άφορα την κάλυψη65. 64 Η δαπάνη αναφοράς είναι η συνολική δαπάνη που καλύπτεται από τον ΕνΔΤΚ, ο οποίο; ορίζεται ως συντελεστής στάθμισης με τιμή 1000. Οι ΕνΔΤΚ για τα κράτη μέλη προέρχονται από τους εθνικούς ΔΤΚ χρησιμοποιώντας διαφορετικό συντελεστή στάθμισης, τιμή και περιόδους αναφοράς του δείκτη και διαφορετικές συχνότητες αναπροσαρμογής των συντελεστών στάθμισης. Προκειμένου να καταστούν οι συντελεστές στάθμισης συγκρίσιμοι μεταξύ των κρατών μελών και για λόγους συνάθροισης στον ΕυρΔΤΚ αναπροσαρμόστηκαν με έτος αναφοράς το 1996 (μέσο επίπεδο τιμών για το έτος). 65 βλέπε παράγραφο 8. 1. σελίδα 42/69 Η "τελική νομισματική καταναλωτική δαπάνη των νοικοκυριών" αναφέρεται μόνο στις νομισματικές συναλλαγές και, ως εκ τούτου, δεν περιλαμβάνει το εισόδημα σε είδος, όπως π. χ. τα γεωργικά προϊόντα που παράγονται για αυτοκατανάλωση, ούτε τις υπηρεσίες ιδιοκατοίκησης. Ειδικότερα, η δαπάνη στην οποία υποβάλλονται οι ιδιοκατοικούντες όταν αγοράζουν την κατοικία τους εκφρασμένη ως τεκμαρτά μισθώματα ή ως πληρωμές τόκων για στεγαστικά δάνεια δεν θεωρείται μέρος της πληθωριστικής διαδικασίας και, ως εκ τούτου, εξαιρείται από τους ΕνΔΤΚ. Έχει σημασία η συμπερίληψη των καθαρών τιμών αγοράς των νέων κατοικιών. Ωστόσο, μέχρις ότου βρεθεί μια ικανοποιητική λύση για τις υπηρεσίες ιδιοκατοίκησης, η δαπάνη αυτή εξαιρείται εξ ορισμού από την "τελική νομισματική καταναλωτική δαπάνη των νοικοκυριών". Ο πίνακας 7 παρέχει προσεγγιστικές εκτιμήσεις των ειδών που καλύπτονται ήδη από τον ΕνΔΤΚ, από τον Ιανουάριο του 1997, των ειδών που θα προστεθούν το 1998 και το 1999 καθώς και εκείνων που παραμένουν εκτός πεδίου εφαρμογής του ΕνΔΤΚ και συνεπώς δεν θεωρούνται κατάλληλα για τα διεθνώς συγκρίσιμα μέτρα του πληθωρισμού, μολονότι καλύπτονται από ορισμένους εθνικούς ΔΤΚ. Οι ΕνΔΤΚ των κρατών μελών καλύπτουν ήδη ποσοστό μεγαλύτερο του 90% της "τελικής νομισματικής καταναλωτικής δαπάνης των νοικοκυριών". Το υπόλοιπο 10% θα προστεθεί μέχρι το Δεκέμβριο του 1999 το αργότερο. Ποσοστό περίπου 6% αναφέρεται στα αγαθά και στις υπηρεσίες που δεν καλύπτονται ακόμη από τον ΕνΔΤΚ είτε επειδή κανένα κράτος μέλος δεν διαθέτει τεχνικές λύσεις για την αντιμετώπιση τους είτε επειδή οι μέθοδοι και οι πρακτικές πρέπει να βελτιωθούν πριν να μπορέσει να επιτευχθεί η συγκρισιμότητα. Η πλήρης κάλυψη ειδών (κατά το δυνατόν) θα επιτευχθεί σε δύο στάδια, το Δεκέμβριο του 1998 και το Δεκέμβριο του 1999. Οι κύριες επεκτάσεις της κάλυψης αφορούν την υγεία, την εκπαίδευση, τις υπηρεσίες κοινωνικής προστασίας, όπως π. χ. τους οίκους ευγηρίας, και τις ασφαλίσεις66. Μέχρι ποσοστό 4% περίπου θα προστεθεί στην κάλυψη ορισμένων ΕνΔΤΚ λόγω των αναπροσαρμογών της γεωγραφικής και πληθυσμιακής κάλυψης, η οποία ορίζεται στο σχέδιο κανονισμού της Επιτροπής που τροποποιεί τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1749'96 της Επιτροπής όσον αφορά τη γεωγραφική και πληθυσμιακή κάλυψη67. Ο ΕνΔΤΚ αναφέρεται στην "τελική νομισματική καταναλωτική δαπάνη των νοικοκυριών" η οποίο πραγματοποιείται στην οικονομική επικράτεια του κράτους μέλους. Ιδιαίτερα, όλο TU κράτη μέλη, εκτός από τη Δανία και την Ιταλία οι οποίες περιλαμβάνουν ήδ7) τέτοια δαπάνη, πρέπει να καλύψουν τη δαπάνη των ατόμων που διαμένουν σε ιδρύματα. '! « · Βέλγιο, η Ελλάδα, η Ισπανία, η Ιρλανδία, το Λουξεμβούργο, οι Κάτω Χώρες, η Πορτογαλία, η Φινλανδία, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ισλανδία και. η Νορβηγία πρέπει vu περιλάβουν τη δαπάνη των αλλοδαπών επισκεπτών και να εξαιρέσουν τη δαπάνη των μονίμων κατοίκων όταν βρίσκονται στην αλλοδαπή. Άλλα κράτη μέλη χρησιμοποιούν ήδη αυτή την "εγχώρια έννοια". Ο πρόσθετος συντελεστής στάθμισης ύψους περίπου 20% για το Λουξεμβούργο αντικατοπτρίζει τη σημασία της διασυνοριακής αγοράς. Ο αρνητικός συντελεστής στάθμισης για τη Νορβηγία δείχνει ότι οι μόνιμοι κάτοικοι δαπανούν στην αλλοδαπή περισσότερο από ό,τι οι αλλοδαποί επισκέπτες στη Νορβηγία. Το Βέλγιο και η Ισπανία δεν μπορούν προς το παρόν να παράσχουν εκτιμήσεις για τις προσθήκες στην πληθυσμιακή κάλυψη. 66 67 Λεπτομέρειες δίνονται στην παράγραφο 8. 1 βλέπε παράγραφο 8. 3. σελίδα 43/69 Οι δύο τελευταίες γραμμές του πίνακα 7 δείχνουν τη διαφορά μεταξύ της "τελικής νομισματικής καταναλωτικής δαπάνης των νοικοκυριών" και των εθνικών ΔΤΚ. Οι συντελεστές στάθμισης διαφέρουν σε μεγάλο βαθμό μεταξύ των κρατών μελών. Ορισμένες επεξηγήσεις δίνονται στις υποσημειώσεις. Τα αριθμητικά στοιχεία είναι προσεγγιστικές εκτιμήσεις και ενδέχεται να μεταβληθούν εάν τα κράτη μέλη αποφασίσουν να λάβουν υπόψη τις προσθήκες του ΕνΔΤΚ και στον εθνικό ΔΤΚ τους. Κανένας μεμονωμένος ΔΤΚ ή κανένα σύνολο ΔΤΚ δεν θα πρέπει να λαμβάνεται ως υπόδειγμα για το τι θα πρέπει να καλύπτουν οι ΕνΔΤΚ. Σημείωση: ΤΝΚΔΝ = Τελική νομισματική καταναλωτική δαπάνη των νοικοκυριών· για το Λουξεμβούργο, ο ΕνΔΤΚ ταυτίζεται με τον ΔΤΚ. σελίδα 44/69 Πίνακας 7: ΤΝΚΔΝ που καλύπτεται από τον ΕνΔΤΚ σε σύγκριση με την κάλυψη του εθνικού ΔΤΚ - προσεγγιστικοί συντελεστές στάθμισης ανά 1000 (έτους 1996a) Αρχική κάλυψη του ΕνΔΤΚ από τον Ιαν. 97 Προσθήκες στην κάλυψη ειδών το Δεκ. 98 και το Δεκ. 99 Προσθήκες κάλυψη το αργότερο το Δεκ. 98 πληθυσμιακή στην Τελική κάλυψη του ΕνΑΤΚ από το Δεκ. 99 = ΤΝΚΑΝ Δαπάνη που καλύπτεται από: α) την ΤΝΚΔΝ αλλά εξαιρείται από τον ΔΤΚ β) τον ΔΤΚ αλλά εξαιρείται από την ΤΝΚΔΝ Αρχική κάλυψη του ΕνΔΤΚ από τον Ιαν. 97 Προσθήκες στην κάλυψη ειδών το Δεκ. 98 και το Δεκ. 99 Προσθήκες κάλυψη το αργότερο το Δεκ. 98 πληθυσμιακή στην Τελική κάλυψη του ΕνΔΤΚ από το Δεκ. 99= ΤΝΚΔΝ Δαπάνη που καλύπτεται από: α) την ΤΝΚΔΝ αλλά εξαιρείται από τον ΔΤΚ β) τον ΔΤΚ αλλά εξαιρείται από την ΤΝΚΔΝ DK 903 D 953 EL 875 31 66 45 2 56 69 Β 952 48 Δεν υπάρχει εκτίμηση Ε 954 46 Δεν υπάρχει εκτίμηση F I RL I L 847 153 0 973 725 27 80 0 195 1000 1000 1000 1000 1000 1000 1000 1000 1000 0 l ld 82 b 2 1 1 4e 1 1 4f 69 0 0 5 87 e 0 0 48 s — — NL 886 70 44 Α 960 Ρ 943 FIN 930 40 0 49 8 40 30 s 896 96 8 UK 917 IS 908 Ν 937 42 50 68 -5 83 1000 1000 1000 1000 1000 1000 1000 1000 84 132 h 0 173 k 83 ' 77 m 0 0 0 124 * 0 25 J 165" 9 6° 92 Ρ 100 e! Η δαπάνη αναφοράς είναι η τελική νομισματική καταναλωτική δαπάνη των νοικοκυριών η οποία θα πρέπει να καλύπτεται από τον ΕνΔΤΚ από το Δεκέμβριο του 1999. Αυτός ορίζεται ως συντελστής στάθμισης με τιμή 1000. Οι συντελεστές στάθμισης είναι προσεγγιστικές εκτιμήσεις που αναφέρονται στο μέσο επίπεδο τιμών του 1996 Οργανωμένες διακοπές, παράβολα για την έκδοση άδειας οδήγησης, άδειας κατοχής πυροβόλων όπλων, άδειας κυνηγίου και διαβατηρίου Οικιακές υπηρεσίες, νομικές υπηρεσίες, ασφαλίσεις, μεταχειρισμένα αυτοκίνητα, διοικητικά παράβολα Φόρος αυτοκινήτων και φόρος που καταβάλλεται για να τεθεί ένα όχημα για πρώτη φορά σε κυκλοφορία ("BIV/TMC") Τεκμαρτά μισθώματα Τεκμαρτά μισθώματα, φόρος αυτοκινήτων Υπηρεσίες σχετικές με την υγεία που παρέχονται από την κοινωνική ασφάλιση, τυχερά παιχνίδια Δαπάνη αλλοδαπών επισκεπτών στην Αυστρία Ο ΕνΔΤΚ καλύπτει το συνολικό πληθυσμό ενώ ο ΔΤΚ εξαιρεί το ανώτατο 4% των εισοδηματιών και τους συνταξιούχους που εξαρτώνται κυρίως από κρατικές παροχές Χρηματοοικονομικές υπηρεσίες Τεκμαρτά μισθώματα, φόροι για τοπικές υπηρεσίες Τυχερά παιχνίδια, φόρος αυτοκινήτων σελίδα 45/69 12. 3. Στάθμιση 12. 3. 1. Ποιότητα των συντελεστών στάθμισης Για την έναρξη εφαρμογής των ΕνΔΤΚ, δεν απαιτήθηκε η λήψη ειδικών μέτρων από τα κράτη μέλη σχετικά με τους συντελεστές στάθμισης. Εν τούτοις, το Βέλγιο, η Δανία, η Ιταλία, το Λουξεμβούργο και η Αυστρία έχουν αναπροσαρμόσει τους συντελεστές στάθμισης τους νωρίτερα απ' ότι προβλεπόταν για τον χρόνο έναρξης εφαρμογής των ΕνΔΤΚ, προβλέποντας κατ' αυτόν τον τρόπο τις απαιτήσεις για τα ελάχιστα πρότυπα αξιοπιστίας και καταλληλότητας σύμφωνα με το σχέδιο του Κανονισμού της Επιτροπής που αφορά τα ελάχιστα πρότυπα ποιότητας των συντελεστών στάθμισης των ΕνΔΤΚ68. Η Δανία καθιέρωσε νέους συντελεστές στάθμισης τον Οκτώβριο του 1996. Χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό των ΕνΔΤΚ και των εθνικών ΔΤΚ και χρησιμοποιήθηκαν για τον υπολογισμό των προσωρινών δεικτών. Οι νέοι συντελεστές στάθμισης βασίζονται στα στοιχεία των Εθνικών Λογαριασμών και στην Έρευνα. Οικογενειακών Προϋπολογισμών του 1994. Τον Ιανουάριο του 1997, εφαρμόστηκαν νέα συστήματα στάθμισης από το Βέλγιο βασισμένα στην Έρευνα Οικογενειακών Προϋπολογισμών το 1995-1996, από την Ιρλανδία με βάση την Έρευνα Οικογενειακών Προϋπολογισμών του 1994-1995, από την Ιταλία με βάση τα δεδομένα των Εθνικών Λογαριασμών για το 1995, και από το Λουξεμβούργο με βάση την Έρευνα Οικογενειακών Προϋπολογισμών για το 1993. Το σχέδιο κατανάλωσης της Αυστρίας βασίζεται στην Έρευνα Οικογενειακών Προϋπολογισμών και στα δεδομένα Εθνικών Λογαριασμών για το 1993-1994, διορθωμένα με τη βοήθεια των προκαταρκτικών λογαριασμών για το 1995. 12. 3. 2. Περίοδος αναφοράς συντελεστών στάθμισης , Δεδομένου ότι οι ΕνΔΤΚ προέρχονται από τους εθνικούς ΔΤΚ, έχουν διαφορετικές περιόδους αναφοράς των συντελεστών στάθμισης και διαφορετικές συχνότητες αναπροσαρμογής των συντελεστών στάθμισης. Η περίοδος αναφοράς των συντελεστών στάθμισης είναι η χρονική περίοδος δαπανών ή κατανάλωσης, στην οποία αναφέρονται οι συντελεστές στάθμισης που χρησιμοποιούνται για την κατάρτιση των ΕνΔΤΚ για τους μήνες του έτους 1997. Κυμαίνεται από το 1989/1990 έως το 1995/1996 ανάλογα με το κράτος μέλος. Το μεγαλύτερο μέρος των κρατών μελών αναπροσαρμόζει τους συντελεστές στάθμισης κάθε πέντε έτη. Από το 1998 θα απαιτείται να αναπροσαρμόζονται οι συντελεστές στάθμισης κάθε έτος, εφόσον υπάρχουν σημαντικές μεταβολές στα πρότυπα δαπανών69. Οι Κάτω Χώρες αποφάσισαν να προχωρήσουν σε μία ετήσια αναθεώρηση του έτους βάσης για τους ΕνΔΤΚ και τους εθνικούς ΔΤΚ, με έναρξη τον Δεκέμβριο του 1997. Ως m n 0 Ρ ι 68 69 Τεκμαρτά μισθώματα Τόκοι για στεγαστικά δάνεια και άλλα είδη που υπάγονται στην ιδιοκατοίκηση, τυχερά παιχνίδια Τόκοι για στεγαστικά δάνεια, υποτίμηση, φόροι για τοπικές υπηρεσίες, τυχερά παιχνίδια Τεκμαρτά μισθώματα και τυχερά παιχνίδια Τεκμαρτά μισθώματα, υγεία, εκπαίδευση και ασφαλίσεις σε ευρεία βάση Βλέπε επίσης παράγραφο 8. 2. Για περισσότερες λεπτομέρειες βλέπε παράγραφο 12. 4. σελίδα 46/69 εκ τούτου, μαζί με τη Γαλλία, Σουηδία και το Ηνωμένο Βασίλειο, οι Κάτω Χώρες θα υπολογίσουν ένα αλυσωτό δείκτη με ετήσια αναπροσαρμογή του συντελεστή στάθμισης. Η Δανία και το Λουξεμβούργο εξετάζουν επίσης την ετήσια αναπροσαρμογή των δικών τους συντελεστών στάθμισης, αλλά όχι πριν από τον Δεκέμβριο του 1998. Στον πίνακα 8 παρέχονται συνολικά οι περίοδοι αναφοράς των συντελεστών στάθμισης και οι συχνότητες αναπροσαρμογής που χρησιμοποιούνται για την κατάρτιση των ΕνΔΤΚ κατά το 1997. Πίνακας 8: Περίοδοι αναφοράς των συντελεστών στάθμισης των ΕνΔΤΚ και συχνότητες αναπροσαρμογής το 1997 Περίοδος αναφοράς των συντελεστών στάθμισης των ΕνΔΤΚ κατά το 1997: 1995 -1996 1994 1991 1994 1990-1991 1995 1994 1995 1993 1990 1993/1994 - 1995 1989 - 1990 1990 1996 Ιούλ-1995-Ιούν-1996 1995 1993 - 1995. Β DK D EL Ε F IRL I L NL A Ρ FIN S UK IS Ν Προβλεπόμενη επόμενη περίοδος αναφοράς των συντελεστών στάθμισης: Να εισαχθούν σε/αρχίζοντας με τον δείκτη για: Ετήσια αναπροσαρμογή ("αλυσωτός δείκτης"): 1995 1998 -1999 Δεκ-1998/Ιαν-1999 Δεκ-2000/Ιαν-2001 1996 1999 1995 1995 Δεκ-1997/Ιαν-1998 Χ Δεκ-1998/Ιαν-1999 Δεκ-1997/Ιαν-1998 [* από Δεκέμβριο 1997] 1994 -1995 1995 1997 Ιούλ-1996-Ιούν-1997 2000 1994 -1996 Δεκ-1997/Ιαν-1998 Δεκ-1997/Ιαν-1998 Δεκ-1997/Ιαν-1998 Ιαν-1998/Φεβρ-1998 Δεκ-2001/Ιαν-2002 Δεκ-1997/Ιαν-1998 Χ Χ Χ Με την παρουσίαση των ΕνΔΤΚ Eurostat προβαίνει σε "εκ νέου αναφορά" ή σε "αναπροσαρμογή των τιμών" των συντελεστών στάθμισης όλων των κρατών μελών κατά το 1996 (ετήσιος μέσος όρος), και ενδεχομένως το Δεκέμβριο του 1996, Δεκέμβριο του 1997, Δεκέμβριο του 1998 κ. λ. π. 70 Ως εκ τούτου, οι κινήσεις του ΕνΔΤΚ και των υποδεικτών του εκφράζονται αναφορικά με το μέσο επίπεδο τιμών κατά το 1996, και ενδεχομένως το Δεκέμβριο του 1996, Δεκέμβριο του 1997, Δεκέμβριο 1998, κ. λ. π. Αυτή η αναπροσαρμογή τιμών είναι μία άσκηση ανακλιμάκωσης που δεν μεταβάλει το έτος αναφοράς του συντελεστή στάθμισης και δεν επηρεάζει το υπολογισμένο ποσοστό πληθωρισμού. 12. 4. Συντελεστές στάθμισης των υποδεικτών Κάθε μήνα τα κράτη μέλη διαβιβάζουν τον ΕνΔΤΚ και τους υποδείκτες του στην Επιτροπή (Eurostat). Οι υποδείκτες. βασίζονται στην ταξινόμηση COICOP/ΕνΔΤΚ71. Είναι απαραίτητοι για την ανάλυση των πηγών της πληθωριστικής πίεσης και ως εκ τούτου, δημοσιεύονται μηνιαίως από την Eurostat συγχρόνως με τον ΕνΔΤΚ. 70 71 Βλέπε επίσης παράγραφο 6. 2. 8. Βλέπε παραγράφους 6. 2. 1. και 6. 2. 7. σελίδα 47/69 Τα κράτη μέλη θα διαβιβάσουν επίσης τους συντελεστές στάθμισης των υποδεικτών που χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό του ΕνΔΤΚ, στην Επιτροπή (Eurostat), με βαθμό ακριβείας τουλάχιστον 1 τοις 1000. Οι συντελεστές στάθμισης που ορίζονται σε κάθε κατηγορία COICOP/ΕνΔΤΚ, ποικίλλουν από χώρα σε χώρα, σύμφωνα με τη σχετική σπουδαιότητα των δαπανών των καταναλωτών, για κάθε αγαθό ή υπηρεσία, σε κάθε κράτος μέλος. Δεν υπάρχει "ενιαίο καλάθι" που να ισχύει για όλα τα κράτη μέλη. Ο πίνακας 15 του παραρτήματος αυτού του εγγράφου, είναι απόσπασμα της βάσης δεδομένων της Eurostat "NEWCRONOS"72 που αναφέρει τους συντελεστές στάθμισης για όλους του υποδείκτες από όλα τα κράτη μέλη. Οι συντελεστές στάθμισης αναφέρονται στο έτος 1996, δηλαδή, συντελεστές στάθμισης με ημερομηνία από την περίοδο αναφοράς μέλους "αναπροσαρμόστηκαν βάσει των τιμών"73 και εκφράστηκαν σύμφωνα με το μέσο επίπεδο τιμών κατά το 1996. συντελεστών στάθμισης κράτους κάθε των Οι συντελεστές στάθμισης που αναφέρονται στους υποδείκτες στον πίνακα 15 διαφέρουν σε μεγάλο βαθμό μεταξύ των κρατών μελών , αντανακλώντας διαφορές ως προς τη σχετική σπουδαιότητα των καταναλωτικών δαπανών σε κάθε ομάδα αγαθών και υπηρεσιών. Εν τούτοις, οι συντελεστές στάθμισης αντανακλούν επίσης διαφορές μεταξύ κρατών μελών ως προς την περίοδο αναφοράς των συντελεστών στάθμισης και τη συχνότητα της αναπροσαρμογής αυτών. Ένας συντελεστής στάθμισης για ένα είδος αντικατοπτρίζει την κατανάλωση του είδους αυτού κατά την περίοδο αναφοράς του συντελεστή στάθμισης που ενδέχεται να έχει διαφορά μέχρι πέντε έτη. Για τα περισσότερα είδη, όπως τρόφιμα ή στέγαση, οι συντελεστές στάθμισης πέντε ετών ενδέχεται να είναι σωστές εκτιμήσεις που αντικατοπτρίζουν τις τρέχουσες δαπάνες καταναλωτών. Εν τούτοις, για ορισμένα είδη που χάνουν ή κερδίζουν σπουδαιότητα σε μεγάλο βαθμό, όπως ο εξοπλισμός επεξεργασίας δεδομένων, οι συντελεστές στάθμισης πέντε ετών δεν θα αποδίδουν σωστά τη σχετική σημασία τους. Οι συντελεστές στάθμισης, παραδείγματος χάριν, δεδομένων (COICOP/ΕνΔΤΚ 09. 1. 3. ) δεν θα διέφεραν προφανώς σημαντικά ανάμεσα στα κράτη μέλη (από 0. 2%ο έως 6. 4%ο) εάν λαμβανόταν υπόψη η αυξανόμενη ζήτηση για ΠΥ. Επιπροσθέτως, εφόσον οι τιμές για εξοπλισμό επεξεργασίας δεδομένων μειώνονται, οι συντελεστές στάθμισης δαπανών που εκφράζονται αναφορικά με το μέσο επίπεδο τιμών του 1996 είναι χαμηλότεροι από ότι κατά την περίοδο αναφοράς των συντελεστών στάθμισης. επεξεργασίας εξοπλισμό για Από το 1998 τα κράτη μέλη θα πρέπει να αναθεωρούν κάθε χρόνο τους συντελεστές τους στάθμισης και να τους αναπροσαρμόζουν ως προς τις σημαντικές μεταβολές στο σχέδιο δαπανών, στην περίπτωση κατά την οποία εγκριθεί το σχέδιο κανονισμού της Επιτροπής σχετικά με τα ελάχιστα πρότυπα ποιότητας των συντελεστών στάθμισης των ΕνΔΤΚ74. Αυτό θα εξαλείψει το μεγαλύτερο μέρος της μη συγκρισιμότητας μεταξύ των ΕνΔΤΚ, που προκύπτει καθαρά από μεθοδολογικές διαφορές κατά την στάθμιση, δηλαδή, τη διαφορά ανάμεσα σε μια ετήσια αναθεώρηση και σε μια λιγότερο συχνή αναθεώρηση του έτους βάσης75. Ως μέρος του ελέγχου συμμόρφωσης, η Επιτροπή (Eurostat) ζήτησε από διάφορα κράτη μέλη να επαληθεύσουν και, εφόσον είναι απαραίτητο, να διορθώσουν τους συντελεστές 72 73 74 75 Βλέπε επίσης παράγραφο 6. 4. Για εξήγηση βλέπε παραγράφους 6. 2. 8. και 12. 3. 2. Βλέπε παράγραφο 8. 2. Λεπτομέρειες παρέχονται στη παράγραφο 12. 3. 2. σελίδα 48/69 στάθμισης τους, ορισμένων υποδεικτών που φαίνονται να είναι πολύ χαμηλοί ή πολύ υψηλοί σε σύγκριση με τα δεδομένα άλλων κρατών μελών. Η ανάλυση των διαφορών ως προς τα πρότυπα στάθμισης των κρατών μελών, έδειξε επίσης ότι η επεξεργασία ορισμένων αγαθών και υπηρεσιών των ΕνΔΤΚ, όπως παραδείγματος χάριν οργανωμένες διακοπές (COICOP/ΕνΔΤΚ 09. 4. ), ενδέχεται να αποτελέσει θέμα για μελλοντική εναρμόνιση. 12. 5. Νέα σημαντικά αναθά και υπηρεσίες Από τον Ιανουάριο του 1997 τα κράτη μέλη πρέπει να προβλέψουν την επισήμανση αγαθών και υπηρεσιών που αποτελούν πλέον σημαντικό μέρος της κατανάλωσης και δεν καλύπτονται ακόμη από τους ΕνΔΤΚ. Το κατώφλι ορίζεται ως όγκος πωλήσεων ανώτερος από το ένα τοις χιλίοις των συνολικών δαπανών των καταναλωτών σ' ένα κράτος μέλος. Η Επιτροπή (Eurostat) θα διευκολύνει τη διαδικασία ανταλλάσσοντας πληροφορίες ως προς "τα νέα σημαντικά αγαθά και υπηρεσίες" που έχουν εισαχθεί στους ΕνΔΤΚ άλλων κρατών μελών. Ο στόχος είναι κατ' αρχάς να διατηρηθεί η καταλληλότητα των ΕνΔΤΚ, λαμβάνοντας υπόψη τις εξελίξεις της1 αγοράς, και δεύτερον να παρακολουθήσουν οι ΕνΔΤΚ, σε γενικές γραμμές, τις αναπροσαρμογές ώστε να εξασφαλιστεί η συγκρισιμότητα76. Εν τούτοις, δεν είναι εύκολο να καθοριστεί ποιο είναι το νέο σημαντικό αγαθό ή υπηρεσία, ποια είναι μία νέα μεταβλητή ενός ήδη υπάρχοντος είδους, ή ποιο είδος περιλήφθηκε στους ΕνΔΤΚ για τη βελτίωση της αντιπροσωπευτικότητας. Στον Πίνακα 9 αναφέρονται νέα σημαντικά είδη που περιλήφθηκαν στους ΕνΔΤΚ ενός τουλάχιστον κράτους μέλους, για πρώτη φορά το 1997 και ανακοινώθηκαν στην Επιτροπή (Eurostat): Πίνακας 9: Νέα σημαντικά αγαθά και υπηρεσίες από τον Ιανουάριο του 1997 Τηλεοπτικά κατ' αποκοπή ( Pay- TV) προγράμματα,πληρωνόμενα Φωτογραφικές μηχανές μιας χρήσης Συνδρομή στο Internet Κινητή τηλεφωνία και τέλη Τηλέφωνο-Fax (αυτόματος τηλεφωνητής ή υπηρεσία Τεχνητή γλυκαντική ουσία συνδεόμενη με τηλεφωνική γραμμή) Διαποδιαμορφωτής (Modem) Εκτυπωτής Προσωπικός ηλεκτρονικός υπολογιστής οικιακής Ειδικό γάλα, π. χ. εμπλουτισμένο με βιταμίνες Οικολογικά προϊόντα (γάλα, βούτυρο, αλεύρι) Τούρτα παγωτό και ράβδοι παγωτού Φώτα πέδησης οπισθίου παραθύρου Σέλα ποδηλάτου χβήσης Εκπαιδευτικά παιχνίδια/παιχνίδια CD-ROM Παιχνίδια ηλεκτρονικού υπολογιστή Μη μορφοτυπωμένη δισκέτα PC Συμπυκνωμένο απορρυπαντικό σε σκόνη Δορυφορική κεραία "Κρέμα" με μειωμένα λιπαρά (15%) Μαργαρίνη με μειωμένη χοληστερόλη Κρασί "light" (4. 6% αλκοόλ) Αναψυκτικά με αλκοόλ (< 5% αλκοόλ) Ακτινίδια 12. 6. Τύπος στοιχειωδών συνολικών μεγεθών Για τον υπολογισμό των στοιχειωδών συνολικών μεγεθών των ΕνΔΤΚ, τα κράτη μέλη μπορούν να χρησιμοποιήσουν τον λόγο είτε των αριθμητικών είτε των γεωμετρικών μέσων τιμών, αλλά όχι τον αριθμητικό μέσο όρο των σχετικών τιμών7 7. Οκτώ χώρες 76 77 Βλέπε επίσης παράγραφο 6. 2. 2. Βλέπε επίσης παράγραφο 6. 2. 5. σελίδα 49/69 ζήτησαν να αλλάξουν τον τύπο τους. Η Δανία, η Ελλάδα, η Γαλλία, η Ιταλία, το Λουξεμβούργο, η Αυστρία, η Φινλανδία και το Ηνωμένο Βασίλειο. Όλες εκτός από την Ιταλία εισήγαγαν το γεωμετρικό μέσο όρο· η Ιταλία μετέβαλε το λόγο των αριθμητικών μέσων τιμών. Στη Δανία παραχωρήθηκε παρέκκλιση μέχρι τον Σεπτέμβριο 1997 λόγω του ότι απαιτείται μία "σημαντική προσαρμογή στο στατιστικό της σύστημα"78, αλλά θα εισαγάγει μετά τον γεωμετρικό μέσο όρο αντίστοιχα, αρχίζοντας με τον δείκτη για τον Ιανουάριο του 1997. Όλες οι χώρες εκτός από την Αυστρία και το Ηνωμένο Βασίλειο εισήγαγαν αλλαγές επίσης στον τύπο των εθνικών τους ΔΤΚ. Με στόχο τη βελτίωση της συγκρισιμότητας η Ελλάδα, το Λουξεμβούργο και η Αυστρία εφάρμοσαν τον τύπο του γεωμετρικού μέσου όρου αντίστοιχα αρχίζοντας αναδρομικά με τον δείκτη για τον Ιανουάριο του 1995· η Ιταλία, η Φινλανδία και το Ηνωμένο Βασίλειο χρησιμοποίησαν νέο τύπο από τον Ιανουάριο του 1996. Η Γαλλία διάλεξε μία κατά φάσεις διαδικασία για την αλλαγή σε γεωμετρικό μέσο όρο για ετερογενή προϊόντα, που αντιστοιχούν περίπου στο ένα τρίτο του συνόλου των στοιχειωδών συνολικών μεγεθών που περιλαμβάνονται στους ΕνΔΤΚ της. Οι μισές μεταβολές πραγματοποιήθηκαν μέχρι τον Ιανουάριο του 1997, και ως εκ τούτου περίπου 18% των ΕνΔΤΚ υπολογίζονται επί του παρόντος με το γεωμετρικό μέσο όρο. Οι υπόλοιπες αλλαγές με το γεωμετρικό μέσο όρο θα πραγματοποιηθούν τον Ιανουάριο του 1998 και Ιανουάριο 1999. Η Σουηδία χρησιμοποιεί τον λόγο των τυποποιημένων μέσων τιμών που είναι μία παραλλαγή του γεωμετρικού μέσου όρου. Και τα δύο κράτη μέλη πρέπει να αποδείξουν μέχρι το τέλος του 1997, ότι ο τύπος τους οδηγεί σε συγκρίσιμα αποτελέσματα με την έννοια ότι η επίπτωση στους ΕνΔΤΚ είναι μικρότερη από το ένα δέκατο του ποσοστού, κατά μέσο όρο, κατά το 1997 έναντι του 1996. Για τον υπολογισμό των στοιχειωδών συνολικών μεγεθών στους ΕνΔΤΚ, οκτώ κράτη μέλη χρησιμοποιούν τώρα το γεωμετρικό μέσο όρο ή παρόμοια μεταβλητή, οκτώ χρησιμοποιούν την αναλογία των αριθμητικών μέσων τιμών, και η Γαλλία ένα συνδυασμό των δύο. Εν τούτοις, η Πορτογαλία θα αλλάξει σε γεωμετρικό μέσο όρο αρχίζοντας με τον δείκτη από τον Ιανουάριο του 1998. Πέντε κράτη μέλη εκτίμησαν την επίπτωση της αλλαγής του τύπου στους ΕνΔΤΚ ως 0. 1 ποσοστιαία μονάδα Λσε περίοδο 12 μηνών. Στο Ηνωμένο Βασίλειο η εισαγωγή του γεωμετρικού μέσου όρου μείωσε τον πληθωρισμό κατά 0. 5 ποσοστιαίες μονάδες, κατά μέσο όρο. , Στον Πίνακα 10 παρέχεται μία συνολική εικόνα των τύπων των στοιχειωδών συνολικών μεγεθών που χρησιμοποιείται και των μεταβολών που πραγματοποιήθηκαν στα κράτη μέλη. 78 Αρθρο 5 (2) του Κανονισμού του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 2494/95 σελίδα 50/69 Πίνακας 10: Υπολογισμός των στοιχειωδών συνολικών μεγεθών στον ΕνΔΤΚ EiafjxOii veoc; rujtoc; OTOV EvATK apjci^ovxac; fie TOV SEIXXTI yia: Exiifji'naT] ae EJttJtTCOOT] OTOV EvATK ae JieQioSo 12 fAiyvcov ae exaxoaxiaiec; fxova6ec;: Neoc; xmoc; XQiiai(xojconi0Tixe/8a XQTiaifxojioi^Oei axov ATK: — Ιαν-1997 - παρέκκλιση — \LX\ 6ia0eai(XTi ax6(XT) Exxifjuqaii - KOQiyinkiOT] — v a i, evag^Tj JCQoyQa|X|jiaTiafi£VTi fxe TOV 5EIXXTI or 15 OJQX&C, XOV 1998 — v a i, aQxi^ovxag |xe TOV 6EIXTT] O J I6 xov Iav-1994 — vai — -0. 1 ___ -0. 1 — Ιαν-1995 — Ιαν-1997: έχει πραγματοποιηθεί το ήμισυ των αλλαγών στον ΓΜΟ· 18% του δείκτη υπολογίζεται χρησιμοποιώντας ΓΜΟ: Ιαν-1998, Ιαν-1999: περαιτέρω αλλαγές στο ΓΜΟ — - Ιαν-1996 Ιαν-1995 — Ιαν-1995 — (XT) SiaGeaifXT) exTi(i,rjaT] JLLTJ 6ia9eai|uiT) EXTlJLl'paT] — i -0. 1 — v a i, a^xi^ovxac; |xe TOV 8EIXTTI yict i ov Iav-1996 ,o EvATK x ai 0 eOvixog ATK Eivai Ofioioi — 6x1 ((xeaog 6905 TCOV OXEOECOV XlfXCOV) ΓΜΟ θα χρησιμοποιηθεί από τον Ιαν-1998 Ιαν-1996 vai, aQxi^ovra^ \iz TOV be'iKXT) alio TOV Iav-1998 -0. 1 vai, agxi^ovxac; OJCO TOV 6EIXTT] yia TOV Iav-1996 Tiaxov vKokoyio\id TOU EvATK o xvrcoc, yia xa 22 M όχι ναι, αλλά παρέκκλιση μεχρ^Σεπ-1997 0 Tiutog Jtau XP^aifAQJtOlElTai OTOV EvATK eivat T| Xoyog XC0V a^l9(XT)TlKCaV jjiiawv xiyuiw (AAMT) i\ TOD Y£CO|X£TQlHO-U \l£OOV OQO-U ( r M O ): ΛΑΜΤ ΓΜΟ - παρέκκλιση οχι ναι Λ Α ΜΤ ΓΜΟ όχι ναι, προοδευτικά για ετερογενή προϊόντα ΛΑΜΤ ΛΑΜΤ γ ια ομοιογενή π ρ ο ϊ ό ν τα (1/3), ΓΜΟ γ ια ετερογενή π ρ ο ϊ ό ν τα (1/3), άλλος τύπος για νωπά προϊόντα, συνολικές τιμές (1/3) ΑΜΓ ΛΑΜΤ ΓΜΟ ΛΑΜΤ ΓΜΟ· ΛΑΜΤ για ορισμένη είδη όπως φρούτα, λαχανικά και ενοίκια ΛΑΜΤ ΓΜΟ παραλλαγή για τον ΓΜΟ (αναλογία των τυποποιημένων μέσων τιμών) ΓΜΟ ΓΜΟ όχι ναι ναι όχι ναι όχι ναι- όχι ναι ναι όχι B DK D EL E F IRL I L NL A P FIN S UK IS N Ί9 Ιαν-1996 Μαρ-1997 -0. 5 |ATI 6ia0eai|XTi exTi|XT]aTi — 6x1 vai, oQxiCpvxac, \xz TOV 6EIXTT] via xov Map-1997 — ΛΑΜΓ — 79 Εκτιμήσεις για το 1995 προσαρμόζονται για να ληφθεί υπόψη η επίπτωση της μεταβολής του τύπου, βλέπε επίσης παράδειγμα 6. 4. σελίδα 51/69 12. 7. Διόρθωση ποιότητα£ Η διόρθωση ποιότητας είναι ευρέως αποδεκτή μεταξύ εμπειρογνωμόνων ως ένα από τα πλέον δύσκολα, αν όχι το πλέον δύσκολο, πρόβλημα στη δημιουργία των ΔΤΚ. Σύμφωνα με την έκθεση του Boskin, το πρόβλημα δεν γίνεται γενικώς αντιληπτό και πολλοί παρατηρητές συμμερίζονται τη λανθασμένη εντύπωση ότι δεν υπάρχει περιθώριο για βελτιώσεις που έχουν πραγματοποιηθεί στην ποιότητα των προϊόντων, οδηγώντας έτσι σε μεγαλοποίηση του πληθωρισμού. Στην πράξη, πραγματοποιήθηκαν πολλές διαφορετικές διορθώσεις, καθώς οι ειδικοί κατάρτισης δεικτών προσπάθησαν να επιλύσουν τα προβλήματα με διαφόρους τρόπους κι αυτό κατέληξε σε υπερ- αντιστάθμιση γι' αυτές τις βελτιώσεις. Ως πρώτο βήμα του ελέγχου συμμόρφωσης και για την έναρξη περαιτέρω έρευνας ώστε να καθοριστούν τα κατάλληλα πρότυπα για την επεξεργασία των μεταβολών στην ποιότητα των αγαθών και υπηρεσιών στους ΕνΔΤΚ, η Επιτροπή (Eurostat) ζητά πληροφορίες για τις παρούσες διορθώσεις ποιότητας. Για πέντε αγαθά, ζητήθηκε από τα κράτη μέλη, να παράσχουν τον αριθμό παρατηρήσεων που αντικαταστάθηκαν κατά τη διάρκεια των τεσσάρων μηνών της περιόδου από Ιανουάριο 1997 έως Απρίλιο 1997 και επίσης τον τύπο των διορθώσεων ποιότητας που πραγματοποιήθηκαν για την εισαγωγή αυτών των αντικαταστάσεων στους ΕνΔΤΚ. Επελέγησαν τα ανδρικά πουκάμισα, οι καναπέδες, οι συσκευές ανάγνωσης δίσκων CD, τα ψυγεία, και τα απορρυπαντικά σε σκόνη, γιατί τα πέντε αυτά είδη καλύπτονται σε όλους τους ΕνΔΤΚ, είναι σχετικά εύκολο να οριστούν, παρέχουν μία δέσμη ρυθμών μεταβολής του προϊόντος: αργών, μεσαίων και γρήγορων ρυθμών. Οι διορθώσεις ποιότητας ταξινομήθηκαν σε μία από τις ακόλουθες τρεις κατηγορίες: (α) σύνδεση, που ισοδυναμεί με την υπόθεση ότι η διαφορά στην τιμή ενός παλαιού είδους και του είδους που το αντικαθιστά οφείλεται εξ ολοκλήρου στη διαφορά ποιότητας. Ως εκ τούτου, δεν αντικατοπτρίζεται αλλαγή τιμής ανάμεσα στο παλαιό είδος και αυτό που το αντικατέστησε στους ΕνΔΤΚ. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να είναι σε θέση να αποδείξουν ότι η σύνδεση δεν χρησιμοποιείται αυτόματα, δηλαδή χωρίς αιτιολόγηση80. Ένα επιχείρημα που χρησιμοποιείται είναι ότι η διαφορά τιμής αντιπροσωπεύει την αξιολόγηση της "αγοράς" για τη διαφορά ποιότητας όπως στην "τιμολόγηση αλληλοεπικάλυψης" (βλέπε (γ) παρακάτω). Ένα άλλο επιχείρημα είναι ότι τα είδη είναι πράγματι τόσο διαφορετικά ώστε δεν είναι δυνατόν να συγκριθούν και ότι η αντικατάσταση εισάγεται για να διατηρηθεί η αντιπροσωπευτικότητα του δείγματος. (β) διόρθα)ση όμοιας ποιότητας, που αντιμετωπίζει το είδος αντικατάστασης σαν να έχει την ίδια ποιότητα με το παλαιό είδος που αντικαθιστά. Εν τούτοις, το σύνολο της διαφοράς τιμής μεταξύ του παλαιού είδους και του είδους αντικατάστασης -αντικατοπτρίζεται στους ΕνΔΤΚ. Ελλείψει μιας σαφούς εθνικής εκτίμησης ή μιας εκτίμησης της Eurostat ως προς την αξία της μεταβολής της ποιότητας, μία διόρθωση όμοιας ποιότητας είναι η αυτόματη διόρθωση σύμφωνα με το άρθρο 5 του Κανονισμού της Επιτροπής (ΕΚ) αριθ. 2494/95. (γ) διόρθωση διαφορετικής ποιότητας, στην περίπτωση κατά την οποία η αξία της διαφοράς ποιότητας μεταξύ του παλαιού είδους και αυτού που το αντικαθιστά εκτιμάται ότι βρίσκεται μεταξύ του 0 και της συνολικής διαφοράς της τιμής, ή κατά καιρούς εκτός αυτού του ορίου. Οι εκτιμήσεις αυτές θα (Απορούσαν να πραγματοποιούνται από εμπειρογνώμονες αγαθών, ή χρησιμοποιώντας μεθόδους ικανοποίησης" (hedonic8,regression), η τιμολόγηση όπως η "παλινδρόμηση 80 81 Βλέπε επίσης παράγραφο 6. 2. 3. Οι συντελεστές ένος μοντέλου παλινδρόμησης, που συσχετίζει τιμή με ορισμένα χαρακτηριστικά του είδους, λαμβάνονται ως εκτιμήσεις της αξίας της διαίροράς ποιότητας μεταξύ του παλαιού είδους και του είδους που το αντικατέστησε. την σι:λίδα 52/69 αλληλοεπικάλυψης82, η τιμολόγηση παραγωγής84, ή η προσέγγιση καταλογισμού85. επιλογών83, η προσέγγιση κόστους Τα αποτελέσματα έδειξαν μεγάλες διαφορές μεταξύ των κρατών μελών στην αναλογία των παρατηρήσεων που αντικαταστάθηκαν κατά τη διάρκεια των πρώτων τεσσάρων μηνών του 1997. Ορισμένα είχαν χαμηλά ποσοστά αντικατάστασης μεταξύ του 6% και 12% για κάθε ένα από τα πέντε είδη, ενώ άλλα είχαν ποσοστά αντικατάστασης μέχρι 41% για καναπέδες και 54% για συσκευές ανάγνωσης CD. Ορισμένα κράτη μέλη ανέφεραν ότι για ορισμένα είδη δεν αντικατέστησαν καμία παρατήρηση από Ιανουάριο έως Απρίλιο 1997. Όσον αφορά τον τύπο των διορθώσεων ποιότητας, ήταν δυνατόν να εξεταστεί η κατανομή τους για περίπου 10 κράτη μέλη καθώς ο αριθμός των αντικαταστάσεων στα υπόλοιπα κράτη μέλη ήταν μικρός, δηλαδή 10 αντικατασταθείσες παρατηρήσεις ή λιγότερες ανά είδος κατά τη διάρκεια περιόδου των τεσσάρων μηνών. Για τα δέκα κράτη μέλη τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι τύποι των διορθώσεων ποιότητας που χρησιμοποιούνταν διέφεραν μεταξύ των πέντε ειδών και μεταξύ των κρατών μελών. Η πλειονότητα των κρατών μελών χρησιμοποιεί τις ακραίες διορθώσεις "συνδέσμους" και "όμοια ποιότητα". Ορισμένα χρησιμοποιούν και τις δύο διαδικασίες στον ίδιο περίπου βαθμό, ενώ άλλα χρησιμοποιούν σχεδόν αποκλειστικά τη διαδικασία "συνδέσμου" ή λαμβάνουν την "όμοια ποιότητα" για τις περισσότερες αντικαταστάσεις. Μόνο λίγα κράτη μέλη χρησιμοποιούν ως κύρια διαδικασία το "λοιπές διορθώσεις ποιότητας". Οι διαφορές στη διαδικασία μεταξύ κρατών μελών δεν οδηγούν απαραίτητα σε μη συγκρισιμότητα αλλά επιβεβαιώνουν την ευρέως εκφρασθείσα ανησυχία ότι η "διόρθωση ποιότητας" έχει ως συνέπεια ένα σημαντικό περιθώριο για αποκλίσεις και ως εκ τούτου τη μη συγκρισιμότητα. Υπάρχουν όχι μόνο μεγάλες διαφορές στα ποσοστά μεταβολής προϊόντος που εντοπίζονται αλλά υπάρχουν λίγα κοινά στοιχεία στη διαδικαστική αντιμετώπιση που προκαλείται από μία συγκεκριμένη μεταβολή. Οι διαδικασίες που ακολουθούνται βασίζονται σε διαφορετικές προϋποθέσεις όσον αφορά το τι πρέπει να μετρηθεί και τα κυμαινόμενα ποσά πληροφοριών που είναι διαθέσιμες από τις οποίες πρέπει να καταλογισθεί διόρθωση. Στην πλειονότητα των περιπτώσεων οι διαδικασίες που ακολουθούνται δεν περιλαμβάνουν εκτίμηση των διαφόρων αυτών προσδιορισμών μεταξύ ενός προϊόντος και του είδους αντικατάστασης του. Το επόμενο βήμα είναι η περαιτέρω ανάλυση των διαδικασιών προσαρμογής και η εκτίμηση της επίπτωσης στον ΕνΔΤΚ. Αυτό απαιτεί την ανάπτυξη μιας κοινής ορολογίας για διόρθωση ποιότητας, συμπεριλαμβανόμενης της διαφοράς μεταξύ του είδους αντικατάστασης και του νέου είδους. Παραδείγματος χάριν, η παράλειψη παρατήρησης για ένα ή δύο μήνες και η εισαγωγή ενός νέου είδους μετέπειτα καθιστά τη δυνατή μία αρκετά διαφορετική υπόθεση όσον αφορά την μεταβολή ποιότητας από 82 83 84 85 Η διαφορά τιμής μεταξύ του παλαιού είδους και του είδους που το αντικαθιστά κατά την περίοδο επικάλυψης, που θεωρείται ως η αξιολόγηση της "αγοράς" χρησιμοποιείται ως εκτίμηση της αξίας της διαφοράς ποιότητας μεταξύ δύο διαδοχικών ειδών. Οι τιμές που επιβάλλονται για στοιχεία που περιλαμβάνονται στο είδος αντικατάστασης αλλά είναι προαιρετικά στο παλαιό είδος χρησιμοποιούνται ως εκτιμήσεις της αξίας της διαφοράς ποιότητας μεταξύ του παλαιού είδους και του είδους που το αντικαθιστά. Πρόσθετες κατασκευαστικές δαπάνες παραγωγής του είδους αντικατάστασης σε σύγκριση με το παλαιό είδος, που χρησιμοποιούνται ως κατ' εκτίμηση αξία της διαφοράς στην ποιότητα μεταξύ των δύο διαδοχικών ειδών II μεταβολή τιμής μεταξύ του παλαιού είδους και του είδους που το αντικαθιστά αποδίδεται χρησιμοποιώντας τη μεταβολή τιμής των άλλων ειδών που ανήκουν στη ίδια ομάδα. Στο εξής, η αξία της διόρθωσης ποιότητας μεταξύ του παλαιού είδους και του είδους που το αντικαθιστά εκτιμάται ως η διαφορά μεταξύ της τιμής του παλαιού είδους και της καταλογισθείσας τιμής. σελίδα 53/69 εναλλακτικές διαδικασίες, και ενδέχεται να παράσχει έμμεσα μη συγκρίσιμα αποτελέσματα. Από τις πληροφορίες που συλλέγονται δεν είναι δυνατόν να εκτιμηθεί η επίπτωση που έχουν οι πρακτικές διαφορετικής διόρθωσης ποιότητας στους ΕνΔΤΚ. Ορισμένες πρακτικές, παραδείγματος χάριν ο σύνδεσμος, ενδέχεται να αυξήσουν ή να μειώσουν τον δείκτη σε σύγκριση με μία διόρθωση "όμοιας ποιότητας", εφόσον η τιμή του είδους αντικατάστασης είναι χαμηλότερη ή υψηλότερη από την τιμή του παλαιού είδους. Η Επιτροπή (Eurostat) προτείνει να εξεταστεί η επίπτωση στο δείκτη μιας ειδικής πρακτικής διόρθωσης ποιότητας συγκρίνοντας τους ΕνΔΤΚ σε κάθε κράτος μέλος με τον δείκτη που θα προέκυπτε από μία "τυποποιημένη πρακτική αναφοράς". Αυτή η τυποποιημένη πρακτική αναφοράς δεν θα είναι απαραίτητα η σωστή ή η καλύτερη πρακτική εφόσον δεν υπάρχει ομοφωνία ως προς το ποια είναι η σωστή ή η καλύτερη πρακτική. Εν τούτοις, χρησιμεύει ως σημείο αναφοράς σύμφωνα με το οποίο κρίνονται οι πρακτικές των κρατών μελών. Η Επιτροπή έχει την πρόθεση να ακολουθήσει μία προσέγγιση διαδοχικής έρευνας επιφέροντας βελτιώσεις. Κατ' αυτόν τον τρόπο η επιβάρυνση επί των κρατών μελών διατηρείται στο ελάχιστο. Περαιτέρω, πρέπει να ερευνηθεί η αλληλεπίδραση μεταξύ της διαδικασίας δειγματοληψίας και Πως αναγνωρίζονται οι αντικαταστάσεις; Γιατί ορισμένα κράτη μέλη έχουν υψηλά ποσοστά αντικατάστασης ενώ άλλα δεν αναφέρουν καμία αντικατάσταση; Διαφορές στη δειγματοληψία και στη διαδικασία διόρθωσης ποιότητας ενδέχεται να έχουν εξισορροπητικές επιπτώσεις στους ΕνΔΤΚ. της διόρθωσης ποιότητας. Τέλος, η Επιτροπή (Eurostat) θα πραγματοποιήσει περαιτέρω ελέγχους ως προς τη συμμόρφωση αναφορικά με τη χρησιμοποίηση της σύνδεσης. Τα κράτη μέλη πρέπει να είναι σε θέση να αποδείξουν ότι δεν χρησιμοποιείται αυτόματη σύνδεση. Ελλείψει τεχνικών εκτιμήσεων για την αξία της διαφοράς ποιότητας, η παρούσα θέση είναι ότι τα κράτη μέλη θα πρέπει να αντικατοπτρίζουν αυτόματα την πλήρη διαφορά τιμής μεταξύ του παλαιού είδους και του είδους αντικατάστασης του στους ΕνΔΤΚ. Βάσει δεδομένων της Eurostat για διορθώσεις ποιότητας θα πρέπει να είναι λειτουργική το 1998. Για να συνοψίσουμε, μέχρι τώρα η συγκρισιμότητα των ΕνΔΤΚ έχει βελτιωθεί με την κατάργηση μιας συχνά χρησιμοποιούμενης αλλά μη ενδεδειγμένης διαδικασίας, και την επεξεργασία της μεταβολής της ποιότητας των προϊόντων και αναμένεται περαιτέρω βελτίωση ως αποτέλεσμα ενός συντονισμένου προγράμματος συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών. Η εργασία σύγκρισης των πρακτικών και των υποκείμενων υποθέσεων τους και η επικέντρωση της προσοχής στους πιο σημαντικούς τομείς εξέλιξης του προϊόντος θα επιτρέψει την καλύτερη εξέταση ειδικών λειτουργικών θεμάτων που πρέπει να επιλυθούν πριν καθιερωθούν οι συγκριτικές πρακτικές. Είναι απαραίτητες οι συμφωνίες ως προς τις μεταβολές του προϊόντος που θα θεωρηθούν ως μεταβολές ποιότητας και ως προς τις κατάλληλες διεργασίες για να ληφθούν υπόψη ειδικές μεταβολές, ώστε να υπάρχει μια βάση για την επέκταση των αρχικών απαιτήσεων. Όπως αναφέρει η απάντηση του BLS στην έκθεση Boskin, είναι απίθανο να επιλυθούν όλα τα προβλήματα μεταβολής ποιότητας των ΔΤΚ. Εντούτοις, η συγκρισιμότητα των ΕνΔΤΚ μπορεί να βελτιωθεί αν ακολουθηθούν κοινές προσεγγίσεις σε παρόμοιες καταστάσεις. Αυτό θα απαιτήσει συμφωνία ως προς τις έννοιες και διαδικασίες, τη διαβίβαση πληροφοριών ως προς τις προδιαγραφές του προϊόντος και την αξιολόγηση συγκεκριμένων μεταβολών. Η Επιτροπή (Eurostat) και τα κράτη μέλη εργάζονται ενεργά προς την κατεύθυνση αυτή. σελίδα 54/69 12. 8. Σχεδιασμός και διατήρηση ôelyuatoç 12. 8. 1. Δειγματοληψία και συγκρισιμότητα Ο σωστός καθορισμός και διατήρηση του δείγματος έχουν αναγνωρισθεί από την αρχή της επιχείρησης εναρμόνισης ως καθοριστικής σημασίας για την αξιοπιστία, την καταλληλότητα και τη συγκρισιμότητα των ΕνΔΤΚ86. Εν τούτοις, για λόγους κόστους και λειτουργικών δεσμεύσεων, το δείγμα των τιμών που χρησιμοποιείται στους τεχνικούς ΔΤΚ και ως εκ τούτου, στους ΕνΔΤΚ δεν ακολουθεί τις μεθόδους που συνιστώνται σύμφωνα με τη στατιστική θεωρία. Ως αποτέλεσμα, λίγα κράτη μέλη διαθέτουν μία εκτίμηση ακριβείας των δεικτών τους (σφάλματα δειγματοληψίας) και κανένα δεν διαθέτει οιοδήποτε μέτρο μεροληψίας. Τα περισσότερα κράτη μέλη ακολουθούν κάποια μορφή κατευθυνόμενης δειγματοληψίας και όχι μία τυχαία ή πιθανοθεωρητική δειγματοληψία και τα μεγέθη των δειγμάτων εξαρτώνται περισσότερο από το κόστος και τις αυθαίρετες διαδικασίες ιστορικών αποφάσεων παρά από τις απαιτήσεις ενός δεδομένου επιπέδου ακρίβειας. Εν τούτοις, αυτό δεν σημαίνει ότι επειδή ένα δείγμα δεν συμβαδίζει με τις απαιτήσεις της θεωρίας που παρέχει κατ'ανάγκην χαμηλού επιπέδου αποτελέσματα. Ως εκ τούτου δεν είναι απαραίτητο να απαιτηθεί απ'όλα τα κράτη μέλη να ακολουθήσουν μία συγκεκριμένη πρακτική, εφόσον δεν είναι δυνατόν να υπάρξει εγγύηση για το κόστος της μεταβολής. Το αν ένα δείγμα ΕνΔΤΚ παρέχει αποδεκτά αποτελέσματα είναι ένα εμπειρικό ερώτημα, στο οποίο μπορεί να δοθεί απάντηση μόνο με την πραγματοποίηση της κατάλληλης έρευνας. Η διαδικασία εναρμόνισης και η συνεργασία που προέκυψε μεταξύ των κρατών μελών παρέχει την ευκαιρία να εξεταστεί το πρόβλημα κατά τρόπο που δεν διαθέτει μία Εθνική Στατιστική Υπηρεσία. Η επίπτωση μιας συγκεκριμένης πρακτικής δειγματοληψίας σε έναν ΕνΔΤΚ μπορεί να εξεταστεί αναφορικά με άλλους ΕνΔΤΚ είτε με προσομοίωση ή με άλλες πειραματικές μεθόδους. Η Επιτροπή (Eurostat) θέσπισε ένα πρόγραμμα έρευνας με τα κράτη μέλη που έχει στόχο την θέσπιση μεθόδων και πρακτικών δειγματοληψίας που αποδίδουν αξιόπιστα αποτελέσματα και την ανάπτυξη μεθόδων για την εκτίμηση της αξιοπιστίας των ΕνΔΤΚ οποιοσδήποτε κι αν είναι ο τύπος δειγματοληψίας που χρησιμοποιείται. Ως μέρος αυτού του προγράμματος, η Στατιστική Υπηρεσία των Κάτω Χωρών ανέλυσε τις διαδικασίες δειγματοληψίας γεωγραφικών τοποθεσιών, σημείων πώλησης, ειδών και ποικιλιών87 που χρησιμοποιούνται για την κατάρτιση του ΕνΔΤΚ. Ζητείται από τα κράτη μέλη να αναγνωρίσουν τις διαδικασίες τους δειγματοληψίας ανάμεσα στους ακόλουθους τύπους: (α) Πιθανοθεωρητική δειγματοληψία: SI PPS = απλή τυχαία δειγματοληψία = δειγματοληψία με αναλογική ως προς το μέγεθος στρωματοποιημένη SI στρωματοποιημένη PPS πιθανότητα =στρωματοποιημένη δειγματοληψία με δειγματοληψία SI σε κάθε στρώμα =στρωματοποιημένη δειγματοληψία με δειγματοληψία PPS σε κάθε στρώμα (β) Μη πιθανοθεωτρητική δειγματοληψία: 86 87 Βλέπε επίσης παράγραφο 6. 2. 6. Ποικιλία είναι μία πιο λεπτομερής περιγραφή συγκεκριμμένου είδους, δηλαδή αγαθού ή υπηρεσίας, που έχει επιλεγεί σε σημείο πώλησης από το άτομο που συλλέγει τις τιμές στα πλαίσια της προδιαγραφής του είδους που έχει παρασχεθεί από την Εθνική Στατιστική Υπηρεσία σελίδα 55/69 κατά κρίση διακοπή ποσόστωση =δειγματοληψία σύμφωνα με την οποία η επιλογή στοιχείων βασίζεται στην κρίση των εμπειρογνωμόνων =δειγματοληψία όπου τα στοιχεία με αξία βοηθητικής μεταβλητής, π. χ. αξίας πωλήσεων, υπεράνω της αξίας διακοπής, συμπεριλαμβάνονται στο δείγμα =δειγματοληψία κατά την οποία ο αριθμός των στοιχείων καθορίζεται εκ των προτέρων, και η επιλογή των στοιχείων ανατίθεται στους συλλέκτες τιμών Οι μέθοδοι δειγματοληψίας διαφέρουν σημαντικά ανάμεσα στα κράτη μέλη. Μόνο η Σουηδία και το Ηνωμένο Βασίλειο επιδιώκουν να χρησιμοποιήσουν πλήρη πιθανοθεωρητική δειγματοληψία ενώ όλα τα άλλα κράτη μέλη εφαρμόζουν κυρίως μη πιθανοθεωρητικές διαδικασίες όπως δειγματοληψία κατά κρίση ή διακοπής. Το κύριο πλεονέκτημα της πιθανοθεωρητικής δειγματοληψίας είναι ότι αποτελεί κάποια εγγύηση των σφαλμάτων έναντι δειγματοληψίας και την βελτιστοποίηση των μεγεθών δειγμάτων για τοποθεσίες, σημεία πώλησης, και ποικιλίες. Τα κράτη μέλη χρησιμοποιούν συχνά μη πιθανοθεωρητική δειγματοληψία που οφείλεται στην έλλειψη πλαισίων δειγματοληψίας που χρειάζονται για την εφαρμογή τεχνικών πιθανοθεωρητικής δειγματοληψίας. της μεροληψίας. Επιτρέπει εκτίμηση επίσης την Τα περισσότερα κράτη μέλη χρησιμοποιούν ένα σχέδιο δείγματος δύο φάσεων για την επιλογή γεωγραφικών τοποθεσιών και σημείων πώλησης: πρώτον, καθορίζεται ένα δείγμα των δήμων και κατόπιν σε κάθε δήμο που έχει επιλεγεί αποφασίζεται ένα δείγμα των σημείων πώλησης. Στους δήμους γενικά χρησιμοποιείται η πιθανοθεωρητική δειγματοληψία σε αναλογία με τον αριθμό των κατοίκων. Τα σημεία πώλησης επιλέγονται σύμφωνα με τον κύκλο εργασιών τους, γενικά σε κατά κρίση. 'Εξι κράτη μέλη χρησιμοποιούν πιθανοθεωρητική δειγματοληψία για την επιλογή των σημείων πώλησης: οι Κάτω Χώρες, η Πορτογαλία, η Φινλανδία, η Σουηδία, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Νορβηγία. Η Σουηδία δεν επιλέγει πρώτα τις τοποθεσίες και μετά τα σημεία πώλησης, αλλά χρησιμοποιεί τυχαία στρωματοποιημένη δειγματοληψία μιας φάσης για την επιλογή σημείων πώλησης από το σουηδικό μητρώο επιχειρήσεων. Τα περισσότερα κράτη μέλη αποκλείουν από την επιλογή των σημείων πωλητή; επιχειρήσεις πωλήσεων δια αλληλογραφίας και υπαίθριες αγορές. Σε όλα τα κράτη μέλη, εκτός από τη Σουηδία, τα είδη επιλέγονται από την Εθνική Στατιστική Υπηρεσία με κριτήρια όπως η αντιπροσωπευτικότητα μάλλον παρά οι τεχνικές πιθανοθεωρητικής δειγματοληψίας. Γενικά η επιλογή των ειδών είναι μια διαδικασία δύο φάσεων: πρώτα επιλέγεται ένας αριθμός υποομάδων ειδών με την μέθοδο διακοπής επιτρέποντας μόνο εκείνες τις υποομάδες με το μεγαλύτερο μερίδιο αγοράς· κατόπιν επιλέγονται συγκεκριμένα είδη για κάθε υποομάδα μέσω επιλογής κρίσης. Στις περιπτώσεις κατά τις οποίες η Εθνική Στατιστική Υπηρεσία υποδείκνυα τα είδη με ασαφή προδιαγραφή, οι συλλέκτες τιμών χρησιμοποιούν συνήθως την ποικιλία που ταιριάζει με την περιγραφή του είδους η οποία αγοράζεται συχνότερα. Τα αποτελέσματα των στατιστικών Κάτω Χωρών για γεωγραφικές τοποθεσίας δειγματοληψίας και σημεία πώλησης συνοψίζονται στον Πίνακα 11, και εκείνα που αναφέρονται στα είδη δειγματοληψίας και ποικιλίας στον Πίνακα 12: σελίδα 56/69 Πίνακας 11: Μηνιαίο δείγμα γεωγραφικών τοποθεσιών και σημείων πώλησης στα κράτη μέλη KdXinpT) x ^ ^M A M-^08 2xeoiaaLi6c; EvnixegcoaTj* AQIGLI £ri|UEia itdiXr\ar IS TOJCOOE (TIES 2xe6iaa|i6c; AQIGLIOC; κατά κρίση κατά κρίση 65 30 IlXaia 10 ναι ναι διακοπή, ποσοστά 190 οχι κατά κρίση 23 ναι διακοπή 130 στρωματο- ποιημένο ΡΡ5 στρωματο- ποιημένο δΐ άγνωστο 96 82 82 όχι όχι όχι ναι κατά κρίση 22 ναι B DK D EL E, F ERL I L NL στρωματο' - ποιημένο ΡΡδ 100 ναι A P ΡΡδ 41 ναι FIN στρωματο- ποιημένο ΡΡδ 107 ναι S δεν υ πά δειγματοληι τοποθεα ψ ία των ηών ναι UK στρωματοπ οιημένο δΐ 146 ναι IS N κατά κρίση στρωματο- ποιημένο ΡΡδ 4 100 ναι ναι 9 509 1900 22 10 3 200 29 00 27300 3 898 25 00 634 11 00 4 200 9 500 * eraiQEiEg n<bh\or\<; bC aX. XT)XoYQaq)iag xaTd XQIOT] EiaiQEicg JicoXriOTig 6i' aXh\ xaxaxQion, XoyQaqHacj. ujraiOQiec; ayoQi xaiaaTTinaTa ei6cov jcokvxe x a xd XQIOT] xai EI6(X)V xcqiriXiig XOI6XK\T Ep6ofi. a8iaiEg ayoQec; xaxaoTTinaxa et&a>v jtoXuxe xaxaxQiOT] vjtaiOgiEc; ayoQEg xov Sev jtEQtXafxpdvoirv xgocpiLia dYvcoaro xaTd XQIOT] dyvcoaro x a xd XQIOH, ae xdOe ava0ed)QT}aTi ixovq pdaTiq xdOe XQIXO EX05 ae xdGe ava0ea)QT)aT) exouc; pdaTic; ae xd9e avaOEcbQTjoTj exovg pdaTig avdXoya LIE XTJV xivT)aT) xr\q ayopdc; EXTjaia ETaiQElES Jtd)XT10T15 6l' aXXriXoYQacpiag, \mai0QiEc; ayoQEc; ExaiQEiEg jEcbXiiaiig 6i aXXT)Xoyrjacpia£, ExaiQEiEc; xr]kek(b'kr]oy\c, ExaiQEiEg JICDXTIOTIC; 6i aXXnXoyQacpiac;, urcaiOQiEg ayoQec;, \XIXQO. \vt\ Ei6ixd xaxaoxTiixaxa xgocpifxcov ETaigeteg n. <b\r\OT\c, 6i' aXXriXoypacpiag x a Ta KO>OTl, JIOOOOXOOOTI OE xdOE avaOecbQTiai] EXOD5 pdaTj^ 8iaxoJi;fj ae xd0e avaOecbQTjaii Exo\jg pdoTig xaTd XQIOT] avdXoya LIE XT|V XIVTIOT) XT)5 ayoQdg aTQConaxoJtoi- OE xd0£ avaOEWQTiaTi zxovc, pdaT]5 TJLIEVO SI, Hard HQIOT], Siaxojrn avoixxii ayogd xaTaoxiiiiaxa EI&CDV jioXuxEXEiag, umaiOQiec; ayoQEg. xaxavaXamxoi OWEXaiQlOLlOl imaiOoiEc; ayopEg, jrcoXnari axQO){i. axoJtoiT] ^Vo PPS, xaxd arco juooxa OE Jtooxa, XQIOTJ, 6iaxoJtr| 8ixxuo marketing axQOOLiaxoJtoi riuivo PPS ' x a T a w Q i a ri ^ ' OE xdOe avaOeti)QTiaT) txovc, pdaTic; diieaa oe axeoT) LIE XT)V XlVT)OTJ XT]^ ayopds ae xdOE avaOeobgT)oi} exouc; pdaT)5 : <KK) EiSixd naya^id, ExaiQEiEg jtcoXtiOTig 61a aXXt|Xo ygacpiac;, xaxaoxf||iaxa EJU6lOQ0U)OeCDV vjiaiOgia ayogd xov 6EV 6ia0EXEi xgocpi^ia xai xaiaoxtinaxa ajraixouvxa xaxa|3oXT) OUHM-Exoxtfe (IEXOVC; dyvoooxo xaxaoTT](xaxa xov ajraixouv xaxaftoXii ov\x\xzTOxr\<; LIEXOUC; axQtoLiaxoJtoi riuivo PPS 20% exnaicoc; LIE EvaXXayT) axQOJLiaxoJioi -TILIEVO PPS JTEVXE EXTJOUDC; IK <*» i i 1 ! x a xd XQIOT) OE xdOe avaQeobgTjaT) EXO\J<; pdaTiq axQCOLiaxojcoi -TILIEVO PPS xdOeexoi; 1/6- evaXlaxxixd 420 2 KM» διακοπή 20 όχι jiQOOCoQivd avoixxd oriixEia x a xd XQIOT) * Εκχός από (αναγκαστική) ανχικαχάσχαση σημείων πώλησης που σχαμαχούν χο εμπόριο ή αρνούνχαι να συνεχίσουν χη συνεργασία Πηγή: Σχαχισχική Υπηρεσία Κάχω Χωρών 88 10 700 αρχίζονχας με χην ενημέρωση χου δείκχη καχά χο χέλος χου 1997 σελίδα 57/69 Πίνακας 12: Μηνιαίο δείγμα ειδών και ποικιλιών στα κράτη μέλη Ποικιλίες Σχεδιασμός Είδη Ενημέρωση* g κατάκριση : jj]£ κατάκριση JJ κατάκριση £L κατά κρίση Ε F διακοπή, κατά κρίση κατάκριση, διακοπή J RL κατάκριση j L NL Α. κατά κρίση κατά κρίση διακοπή, κατά κρίση κατάκριση, διακοπή ' σε κάθε αναθεώρηση έτους βάσης ανάλογα με την κίνηση της αΥ°9άς σε κάθε αναθεώρηση έτους βάσης σε κάθε αναθεώρηση έτους βάσης ανάλογα με την κίνηση της αγοράς ετησίως σε κάθε αναθεώρηση έτους βάσης σε κάθε αναθεώρηση έτους βάσης ανάλογα με την κίνηση της αγοράς ανάλογα με την κίνηση της αγοράς σε κάθε αναθεώρηση έτους βάσης p στρωματοποιημέν άμεσα σε σχέση με την κίνηση της αγοράς oPPS σε κάθε αναθεώρηση έτους FIN κατάκριση βάσης § στρωματοποιημέν ανάλογα με την κίνηση της oPPS, SI, κατά κρίση αγοράς Αριθμός r Σχεδιασμός 461 κατάκριση 1200 κατάκριση 750 διακοπή 600 κατά κρίση 471 κατάκριση 1033 ποσόστωση 560 ποσόστωση 920 διακοπή 263 ι 200 διακοπή 710 577 89 401 κατάκριση, διακοπή, ποσόστωση στρωματοποιημέν oPPS κατάκριση 318 διακοπή , ' Tjjç κατά κρίση κατάκριση jg Ν κατά κρίση ετησίως σε κάθε αναθεώρηση έτους βάσης ετησίως 646 2 131 διακοπή κατάκριση 900 κρίση αριθμός αναφορών τιμών** 91980 25 000 400 000 20 000 ^^ 150 000 171000 45 000 300 000 5 700 100 000 80 000 40 000 43 600 , 22 800 120 000 13 738 45 000 * Εκτός από (υποχρεωτική) αντικατάσταση ειδών που έχουν σταματήσει να πωλούνται ** Εξαιρώντας τις αναφορές τιμών που χρησιμοποιούνται στην μέτρηση των ειδών στέγασης Πηγή: Στατιστική Υπηρεσία Κάτω Χωρών 12. 8. 2. Δήλωση του δείγματος-στόχου και διατήρηση Ως πρώτο βήμα του ελέγχου συμμόρφωσης και για την έναρξη περαιτέρω έρευνας ώστε να επεκταθούν τα ελάχιστα πρότυπα τιμών και δειγματοληψίας, ζητήθηκε από τα κράτη μέλη να περιγράψουν το "δείγμα-στόχο" για τους ΕνΔΤΚ90, που είναι βασικά το παρόν σχέδιο για τον αριθμό τιμών που πρέπει να επιτευχθούν για την παραγωγή των ΕνΔΤΚ από τον Ιανουάριο του 1997. Τα ελάχιστα πρότυπα τιμών υποχρεώνουν τα κράτη μέλη να διατηρήσουν το δείγμα στόχο τους από μήνα σε μήνα91, και τα ελάχιστα πρότυπα για 89 90 91 650 αρχίζοντας με την ενημέρωση του δείκτη κατά το τέλος του 1997 Σύμφωνα με το άρθρο 9 (στ) του Κανονισμού της Επιτροπής (ΕΚ) αριθ. 1749/96 Βλέπε επ ίση ς παράγραφο 6. 2. 4. σελίδα 58/69 δειγματοληψία απαιτούν από τα κράτη μέλη να βελτιώσουν την αντιπροσωπευτικότητα των δειγμάτων-στόχων τους, όπου είναι απαραίτητο, ώστε να επιτευχθεί αξιοπιστία και συγκρισιμότητα των ΕνΔΤΚ92. Ζητήθηκε από τα κράτη μέλη να παράσχουν το συνολικό αριθμό ειδών και το συνολικό αριθμό παρατηρήσεων των τιμών για υποδείκτη ΕνΔΤΚ σε επίπεδο 3 ψηφίων του COICOP/ΕνΔΤΚ, και ζητήθηκε να αναφέρουν τον αριθμό των μηνιαίων και λιγότερο συχνών παρατηρήσεων τιμών. Σύμφωνα με το άρθρο 8 του Κανονισμού του Συμβουλίου για τους ΕνΔΤΚ η απαιτούμενη συχνότητα συλλογής τιμών για τον ΕνΔΤΚ είναι τουλάχιστον μία φορά τον μήνα. Η Επιτροπή (Eurostat) μπορεί να επιτρέπει λιγότερο συχνές παρατηρήσεις τιμών όπου οι απαιτήσεις της συγκρισιμότητας των ΕνΔΤΚ δεν παραβιάζονται. Για τους ΕνΔΤΚ, 87% περίπου των τιμών συλλέγονται μηνιαίως. Στην Ελλάδα, την Ιταλία και την Πορτογαλία οι τιμές για ορισμένα είδη, όπως είναι τα φρούτα και λαχανικά, συλλέγονται δύο φορές τον μήνα ή ακόμη κάθε βδομάδα. Σύμφωνα με το δείγμα-στόχο το Βέλγιο, η Γερμανία, η Ισπανία και η Ισλανδία λαμβάνουν περίπου το 100% των τιμών μηνιαίως, η Σουηδία και το Ηνωμένο Βασίλειο το 97%, η Γαλλία και η Νορβηγία το 95% και η Ελλάδα το 94%. Η Γαλλία επέκτεινε την μηνιαία συλλογή των τιμών: το 1996 περίπου 15. 700 παρατηρήσεις πέρασαν από μία συλλογή τιμών τριμηνιαία σε μία συλλογή σε μηνιαία βάση, και το ίδιο πραγματοποιήθηκε για ακόμη 8. 700 παρατηρήσεις το 1997. Ως εκ τούτου, 16. 300 πρόσθετες τιμές παρατηρούνται τώρα μηνιαία για τους ΕνΔΤΚ. Η Σουηδία επίσης,για διάφορα είδη για τα οποία γινόταν παλαιότερα συλλογή τιμών μόνο μία, δύο, ή τέσσερις φορές τον χρόνο,προβαίνει σε συλλογή τιμών σε μηνιαία βάση από τον Ιανουάριο του 1997. Μία συλλογή τιμών λιγότερο συχνή από μηνιαία αποτελεί εξαίρεση για τους ΕνΔΤΚ, παραδείγματος χάριν για εποχιακά είδη διαθέσιμα μόνο κατά τη διάρκεια ορισμένων μηνών. Εν τούτοις, οι Κάτω Χώρες και η Πορτογαλία έκαναν συχνή χρήση εναλλασσόμενων δειγμάτων σύμφωνα με τα οποία κάθε μήνα λαμβάνεται το 1/χ των τιμές συνολικών τιμών ανά είδος. Περαιτέρω, οι Κάτω Χώρες συλλέγουν παραδείγματος χάριν, για ενοίκια, μόνο μία φορά το έτος. Και τα δύο κράτη μέλη πρέπει να είναι σε θέση να αποδείξουν ότι αυτή η επεξεργασία δεν έχει ως συνέπεια τη μη συγκρισιμότητα. 92 Βλέπε επίσης παράγραφο 6. 2. 6. σελίδα 59/69 Στον Πίνακα 13 παρέχεται το ποσοστό των παρατηρήσεων των τιμών σε μηνιαία βάση όπως καθορίζεται στα δείγματα-στόχους των κρατών μελών: Πίνακας 13: Παρατηρήσεις τιμών σε μηνιαία και λιγότερο συχνή βάση για τους ΕνΔΤΚ όπως προσδιορίζεται στα δείγματα-στόχους των κρατών μελών , περισσότερες από μία φορά τον μήνα μηνιαία Ιοσοστό παρατη( Ι κάθε δύο μήνες ^ηθεισών τιμών: τριμηνιαία δύο φορές το έτος μία φορά ετησίως Β DK D EL Ε F IRL I L NL A Ρ FIN S UK IS Ν 0 0 0 38 0 0 0 30 0 0 0 10 0 0 0 0 0 100 77 100 56 100 95 87 55 91 59 72 43 84 97 97 100 95 0 0 0 3 0 0 0 0 0 23 0 0 11 0 0 0 0 0 1 0 2 0 5 11 15 0 6 28 46 3 3 3 0 3 0 20 0 0 0 0 0 0 8 0 0 0 0 0 0 0 1 0 3 0 1 0 0 2 0 2 11 0 1 1 0 0 0 1 Τα περισσότερα κράτη μέλη χρησιμοποίησαν την εισαγωγή του ΕνΔΤΚ ως ευκαιρία για βελτίωση των δειγμάτων τους. Παραδείγματος χάριν, έχουν προσθέσει ήδη και έχουν αυξήσει τον αριθμό των παρατηρήσεων τιμών για τη βελτίωση των δειγμάτων τους για ορισμένους υποδείκτες. Αυτό απαίτησε νέες έρευνες και εκτίμηση των ιστορικών τιμών και σταθμίσεων. Η Ελλάδα πρόσθεσε πάνω από 200 και η Αυστρία 130 είδη στα δείγματα στόχους τους που, κατόπιν τούτου, αυξήθηκαν κατά 13% και 24% αντιστοίχως. Τα περισσότερα κράτη μέλη αύξησαν επίσης τον αριθμό των παρατηρήσεων τιμών: Η Δανία και η Ελλάδα παρατηρούν 6% περισσότερες τιμές, η Αυστρία 14% και το Λουξεμβούργο 22%» περισσότερες από εκείνες που παρατηρούσαν για τους εθνικούς τους ΔΤΚ. Στον Πίνακα 14 παρέχεται ο αριθμός των ειδών για τα οποία συλλέγονται τιμές και ο αριθμός των τιμών που παρατηρούνται συνολικά ανά μήνα και ο αριθμός των προσθηκών για τους ΕνΔΤΚ: σελίδα 60/69 nivaxac 14: Συνολικός αριθμός ειδών και παρατηρήσεων τιμών ανά μήνα για την κατάρτιση του ΕνΔΤΚ όπως προσδιορίζεται στα δείγματα-στόχους των κρατών μελών , Συνολικό ς αριθμός Προσθήκες για τον ΕνΔΤΚ Β DK D EL Ε F IRL I L NL A Ρ FIN S UK IS Ν ειδών: 461 784 1766 1033 601 263 16 239 678 593 399 309 686 2 131 781 παρατηρήσεων: 91980 31 158 326 615 33 687 W 119 143 171 088 42 379 288 553 6 656 115 522 53 475 103 691 45 870 29 899 130 981 13 738 47 857 είδη: 0 4 208 0 1 21 0 130 11 4 3 2 0 0 παρατηρήσεις: 0 1 696 356 1803 2 323 0 7 1 190 0 6 605 1093 170 27 73 0 0 Ως επόμενο βήμα, η Επιτροπή (Eurostat) θα απαιτήσει, ' σύμφωνα με έλεγχο συμμόρφωσης, πληροφορίες ως προς τον βαθμό κατά τον οποίο το δείγμα-στόχος διατηρείται επί του παρόντος στα κράτη μέλη: πόσες από τις τιμές που σύμφωνα με το δείγμα-στόχο πρέπει να συλλέγονται μηνιαία (ή λιγότερο συχνά σε εξαιρετικές περιπτώσεις) παρατηρούνται πράγματι· ποιες διαδικασίες χρησιμοποιούνται για την εκτίμηση των παρατηρήσεων που λείπουν. Η διατήρηση δείγματος είναι απαραίτητη επειδή ο στόχος είναι η μέτρηση των μεταβολών τιμών παρά αυτό καθαυτό το επίπεδο τιμών. Το δείγμα πρέπει να είναι σχεδιασμένο ώστε να αποκαλύπτει τιμές των ίδιων αγαθών ή υπηρεσιών από μήνα σε μήνα κατά την περίοδο αναφοράς κατά τρόπο ώστε να αντικατοπτρίζει την μεταβολή στο "καθορισμένο καλάθι". Στην περίπτωση που οι τιμές δεν μπορούν να παρατηρηθούν βραχυπρόθεσμα είναι σημαντικό να πραγματοποιηθούν κατάλληλες εκτιμήσεις· μακροπρόθεσμα είναι σημαντικό να επιτευχθούν κατάλληλες αντικαταστάσεις. Μέχρι τώρα η συγκρισιμότητα των ΕνΔΤΚ έχει βελτιωθεί με την κατάργηση της συχνά χρησιμοποιούμενης αλλά μη ενδεδειγμένη διαδικασία της αυτόματης μεταφοράς της τελευταίας παρατηρηθείσας τιμής. Περαιτέρω βελτίωση αναμένεται ως αποτέλεσμα των μελετών που πραγματοποιήθηκαν από την Επιτροπή (Eurostat) σε συνεργασία με τα κράτη μέλη για τα κατάλληλα όρια των αριθμών των εκτιμούμενων τιμών και της διαδικασίας της επιτρεπόμενης εκτίμησης. 93 Αναφέρεται σε ένα θεωρητικό μήνα κατά τον οποίο συλλέγονται τιμές για όλα τα προϊόντα, π. χ. όλα τα εποχιακά είδη και όλα τα είδη που συλλέγονται αραιότερα της μηνιαίας συχνότητας. σελίδα 61/69 13. ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 14 TOV 2494/95 ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΑΡΙΘ. ΤΟΥ (ΕΚ) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ ("ΕΠΓΓΡΟΠΟΑΟΠΑ") Σύμφωνα με το άρθρο 145 της Συνθήκης ΕΚ, "το Συμβούλιο θα (. ) αναθέτει στην Επιτροπή με τις πράξεις που εκδίδει το Συμβούλιο, αρμοδιότητες εκτέλεσης κανόνων που θεσπίζει το Συμβούλιο. Το Συμβούλιο μπορεί να υπαγάγει την άσκηση αυτών των αρμοδιοτήτων σε ορισμένους όρους (. )". Οι "όροι" αυτοί έχουν γενικά καθοριστεί από το Συμβούλιο στην Απόφαση του 87/373/ΕΟΚ που καθορίζει τις διαδικασίες για την άσκηση εφαρμογής των αρμοδιοτήτων που ανατίθενται στην Επιτροπή, και συνίστανται στην υποχρέωση από μέρους της Επιτροπής να συμβουλεύεται την "επιτροπή" που αποτελείται από αντιπροσώπους των κρατών μελών, ακολουθώντας μία σειρά διαφορετικών δυνατών διαδικασιών που περιγράφονται στην εν λόγω απόφαση του Συμβουλίου. Κάθε νομοθετική πράξη του Συμβουλίου θα πρέπει να διευκρινίζει, σε κάθε συγκεκριμένο πλαίσιο ποιες από αυτές τις διαδικασίες θα εφαρμοστούν. Η συμμετοχή των "επιτροπών" καθορίζει ότι αυτή η διαδικασία εφαρμογής θα είναι ευρύτερα γνωστή ως "επιτροπολογία". Όσον αφορά τους εναρμονισμένους δείκτες τιμών καταναλωτή, στο άρθρο 14 του Κανονισμού του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 2494/95 θεσπίζεται ειδική διαδικασία σύμφωνα με την οποία η Επιτροπή μπορεί να ασκεί τις αρμοδιότητες της για την εφαρμογή των κανόνων που καθορίζονται σε αυτό. Δηλώνει ότι η Επιτροπή θα επικουρείται για τον σκοπό αυτό από την Επιτροπή Στατιστικού Προγράμματος (ΕΣΠ), που θεσπίστηκε με την απόφαση 89/382/ΕΟΚ, Euratom, σύμφωνα με τη διαδικασία ΠΙα (κανονιστική επιτροπή) ανάμεσα στις διαδικασίες που θεσπίστηκαν από την απόφαση του Συμβουλίου 87/373/ΕΟΚ. Στην πράξη η διαδικασία επιτροπολογίας για την κατάρτιση νομοθετικών πράξεων της Επιτροπής (μέχρι τώρα Κανονισμοί της Επιτροπής) κατ' εφαρμογή του Κανονισμού του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 2494/95 λειτουργεί με τον ακόλουθο τρόπο: (α) Εάν η Eurostat διαθέτει απόδειξη μη συγκρισιμότητας ή διαπιστώνεί ότι πρέπει να υπάρξει εναρμόνιση, μία αρχική πρόταση για Κανονισμό της Επιτροπής υποβάλλεται και συζητείται σε μια Επιχειρησιακή Ομάδα, που αποτελεί υποομάδα εργασίας της Ομάδας Εργασίας που συμπεριλαμβάνει στατιστικούς από τις Εθνικές Στατιστικές Υπηρεσίες, κύριους χρήστες, εμπειρογνώμονες που εργάζονται στον τομέα των δεικτών τιμών, και έναν αντιπρόσωπο της CEIES94. Λαμβάνοντας υπόψη τα συμπεράσματα της Επιχειρησιακής Ομάδας, η Eurostat υποβάλλει σχέδιο κανονισμού στην ολομέλεια της ομάδας εργασίας: (β) Η Ομάδα Εργασίας συζητά περαιτέρω και προτείνει τροπολογίες στο σχέδιο κανονισμού έως ότου υπάρξει γενική συμφωνία για τις τεχνικές λεπτομέρειες. (γ) Η Eurostat διαβιβάζει το σχέδιο κανονισμού για ενδοϋπηρεσιακή διαβούλευση στην Επιτροπή. Το σχέδιο πρέπει να εγκριθεί από όλες τις σχετικές υπηρεσίες της Επιτροπής95 και τη Νομική Υπηρεσία. (δ) Η Eurostat υποβάλλει το σχέδιο · κανονισμού για γνωμοδότηση στην ΕΣΠ που ενεργεί ως κανονιστική επιτροπή τύπου ΠΙα σύμφωνα με τη διαδικασία α|;ηφοφορίας ενισχυμένης πλειοψηφίας. 94 95 Επιτροπή στατιστικών πληροφοριών στον οικονομικό και κοινωνικό τομέα Γενική Γραμματεία, ΓΔ II, ΓΔ V, ΓΔ IX, ΓΔ Χ, ΓΔ XV, ΓΔ XIX, ΓΔ XX, ΓΔ XXIII, και ΓΔ XXIV σελίδα 62/69 (ε) Σύμφωνα με το άρθρο 5 (3) του Κανονισμού του Συμβουλίου του ΕνΔΤΚ, ο Γενικός Γραμματέας της Επιτροπής διαβιβάζει το σχέδιο κανονισμού για διαβούλευση στο ΕΜΙ. (στ) Μετά από διαβούλευση με όλα τα μέρη και την ολοκλήρωση ενός τελικού κειμένου για απόφαση, η Eurostat αποστέλλει το σχέδιο κανονισμού για συμφωνία στον υπεύθυνο Επίτροπο. (ζ) Ύστερα από την έγκριση της πρότασης από μέρους του Επιτρόπου, ο Γενικός Γραμματέας της Επιτροπής υποβάλλει το σχέδιο του κανονισμού προς έγκριση στην Επιτροπή (το "college") που αποφασίζει τελικά για την έγκριση. (η) Μετά την έγκριση, ο Κανονισμός της Επιτροπής δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα. Χάρη στη συνεργασία των κρατών μελών και την υποστήριξη των κυρίων χρηστών, ιδίως της ΓΔ Π και του ΕΜΙ, η διαδικασία αυτή σύμφωνα με το Άρθρο 14 του λειτουργεί του Συμβουλίου αποδεικνύεται αποτελεσματική και Κανονισμού ικανοποιητικά για όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη. Ως επόμενο βήμα η Επιτροπή (Eurostat) έχει στόχο να συγχωνεύσει όλα τα μέτρα εφαρμογής για τους ΕνΔΤΚ που ορίζονται επί του παρόντος σε διάφορους Κανονισμούς και σχέδια Κανονισμών της Επιτροπής σε ένα ενοποιημένο Κανονισμό της Επιτροπής. Καθώς οι πρώτοι κανονισμοί καθόρισαν τα αρχικά μέτρα εφαρμογής και ελάχιστα πρότυπα, η πρόοδος στο πρόγραμμα εναρμόνισης απαίτησε και θα απαιτεί να τροποποιούνται οι παλαιοί κανονισμοί από τους νέους, πράγμα που καθιστά την εφαρμογή τους αρκετά πολύπλοκη. Η ενοποίηση θα έχει στόχο την απλοποίηση του νομοθετικού πλαισίου και θα πρέπει να γίνεται μετά την έγκριση των κύριων κανονισμών από την Επιτροπή. σελίδα 63/69 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Όπως αναφέρθηκε στη παράγραφο 12. 4. , στον ακόλουθο Πίνακα 15 παρέχονται οι σταθμίσεις για κάθε υποδείκτη των ΕνΔΤΚ κάθε κράτους μέλους. Οι σταθμίσεις που χρονολογούνται από την περίοδο αναφοράς στάθμισης κάθε κράτους μέλους είχαν αναπροσαρμοστεί ως προς τις τιμές και ήταν εκφρασμένες αναφορικά με το μέσο επίπεδο τιμών του 1996. Στον πίνακα γίνεται διάκριση μεταξύ πραγματικών μηδενικών σταθμίσεων και σταθμίσεων στρογγυλευμένων στο μηδέν. Μία πραγματική μηδενική στάθμιση αναφέρεται ως ":" υποδεικνύοντας ότι ο αντίστοιχος υποδείκτης δεν καλύπτεται από τον ΕνΔΤΚ του κράτους μέλους. Μία στρογγυλευμένη μηδενική στάθμιση αναφέρεται ως "0. 0" υποδεικνύοντας ότι ο αντίστοιχος υποδείκτης καλύπτεται από τον ΕνΔΤΚ του κράτους μέλους, αλλά με μία στάθμιση κατώτερη από το 1 στα 1000 που στρογγυλεύεται στο μηδέν. Για τους ακόλουθους υποδείκτες, τα κράτη μέλη εφαρμόζουν διαφορετικούς ορισμούς από εκείνους που παρέχονται στον Κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2214/96, της Επιτροπής, ο οποίος αναφέρεται με ένα "δ" στον Πίνακα 15: • Δανία: 04. 5. 5. : Η στάθμιση για το "ζεστό νερό, ατμό και πάγο" περιλαμβάνει τα "στερεά καύσιμα" για τα οποία η στάθμιση είναι κατώτερη του 1/1000. • Φινλανδία: 04. 1. : ο συντελεστής στάθμισης για "πραγματικά μισθώματα στέγασης" περιλαμβάνει τέλη για θέρμανση, νερό, παροχή ζεστού νερού και αποκομιδή απορριμμάτων. Το ενοίκιο και τα τέλη δεν μπορούν να διαχωριστούν ούτε στον δείκτη ούτε στις σταθμίσεις. • Σουηδία: 04. 1. : Ο συντελεστής στάθμισης για τα "πραγματικά μισθώματα για στέγαση" περιλαμβάνει τέλη για ηλεκτρισμό, φυσικό αέριο, νερό, παροχή ζεστού νερού και αποκομιδή απορριμμάτων. Το ενοίκιο και τα τέλη δεν μπορούν να διαχωριστούν ούτε στον δείκτη ούτε στον συντελεστή στάθμισης. 04. 5. 5. : Ο συντελεστής στάθμισης για το "ζεστό νερό, ατμό και πάγο" περιλαμβάνει την τηλεθέρμανση. 09. 1. 8. : Ο συντελεστής στάθμισης για "κατοικίδια ζώα" αναφέρεται μόνο στις τροφές κατοικίδιων ζώων. Για τους ακόλουθους υποδείκτες τα κράτη μέλη χρησιμοποίησαν ειδικές διαδικασίες εκτίμησης για τον υπολογισμό της στάθμισης: στον Πίνακα 15 οι σταθμίσεις αυτές αναφέρονται με "ε": • Πορτογαλία: 09. 3. 1. και 09. 1. 4. : Οι σταθμίσεις για "εξοπλισμό επεξεργασίας δεδομένων",και για είναι Οικογενειακών "άλλα σημαντικά διαρκή αγαθά αναψυχής και πολιτισμού" εκτιμήσεις που Προϋπολογισμών. βασίζονται Έρευνα στην 12. 4. 2. Α και 12. 4. 4. Α: Οι ακαθάριστες σταθμίσεις για "ασφαλίσεις σχετικά με την κατοικία: ασφάλιση περιεχομένου" και "ασφαλίσεις σχετικές με τις μεταφορές: ασφαλίσεις αυτοκινήτων" υπολογίζονται από την Έρευνα σελίδα 64/69 Οικογενειακών Προϋπολογισμών. Οι καθαρές σταθμίσεις εκτιμούνται μέσω δεδομένων από τις αρχές ελέγχου των ασφαλίσεων: ασφάλιστρα και αποζημιώσεις όσον αφορά τη διατήρηση και την επισκευή. Φινλανδία: 02. 1. 1. , 02. 1. 2. και 02. 1. 3. : Η ανάλυση της στάθμισης για τα αλκοολούχα ποτά σε "αποστάγματα", "κρασί" και "μπύρα" εκτιμάται χρησιμοποιώντας τα ποσοστά κατανάλωσης που έχουν ληφθεί από το ALKO, Φινλανδικό μονοπώλιο αλκοόλ. Παρέχουν επίσης τον δείκτη για αλκοολούχα ποτά, που είναι ένας δείκτης που καλύπτει όλες τις τιμές για αλκοόλ. 04. 1. , 04. 3. 2. , 04. 4. Α και 04. 5. 1. : Οι σταθμίσεις για "πραγματικά μισθώματα για στέγαση", "άλλες υπηρεσίες που σχετίζονται με τις κατοικίες", και "ηλεκτρικό ρεύμα" εκτιμώνται μέσω των στατιστικών στέγασης της Εθνικής Στατιστικής Υπηρεσίας της Φινλανδίας. Εφόσον στην Έρευνα οικογενειακού διαφορετικές ταξινομήσεις, οι σταθμίσεις δεν μπορούν να ληφθούν από εκεί. χρησιμοποιούνται προϋπολογισμού 12. 4. 2. Α και 12. 4. 4. Α: Οι καθαρές σταθμίσεις για "ασφαλίσεις σχετικές με τις μεταφορές: ασφαλίσεις αυτοκινήτων" εκτιμούνται αφαιρώντας τις μικτές σταθμίσεις που χρησιμοποιούνται στους εθνικούς ΔΤΚ, την τιμή των επιστροφών που καταβάλλονται από τις ασφαλιστικές εταιρείες. Σουηδία: 04. 5. 5. : Ο συντελεστής στάθμισης για το "ζεστό νερό, ατμό και πάγο" εκτιμ,άται με βάση τις ενεργειακές στατιστικές που παράγονται από την Εθνική Στατιστική Υπηρεσία της Σουηδίας. Ηνωμένο Βασίλειο: 07. 1. 1. , 07. 2. 1. και 07. 2. 3. : Οι σταθμίσεις για "νέα και μεταχειρισμένα αυτοκίνητα", "ανταλλακτικά και εξαρτήματα", και "συντήρηση και επισκευή" ισούνται με τον υπολογισμένο συντελεστή στάθμισης της έρευνας οικογενειακών προϋπολογισμών συν ένα ποσοστό των συντελεστών στάθμισης της ασφάλισης, που αντιπροσωπεύει τις αποζημιώσεις που • καταβάλλονται απευθείας από τις ασφαλιστικές εταιρείες. 09. 1. 1. , 09. 1. 2. , 09. 1. 3. και 12. 2. : Οι συντελεστές στάθμισης για "εξοπλισμό για τη λήψη, την καταγραφή και την αναπαραγωγή ήχου και εικόνων", "φωτογραφικό και κινηματογραφικό εξοπλισμό και οπτικά όργανα", "εξοπλισμό επεξεργασίας δεδομένων" και "προσωπικά είδη π. δ. κ. α. " ισούνται με τον συντελεστή στάθμισης που υπολογίζεται από την Έρευνα ενός ποσοστού Οικογενειακών Προϋπολογισμών, με προσθήκη συντελεστών τις αποζημιώσεις που καταβάλλονται άμεσα από τις ασφαλιστικές εταιρείες. αντιπροσωπεύει ασφάλισης στάθμισης που σελίδα 65/69 Συντελεστές στάθμισης των υποδεικτών τσυΕνΛΤΚ ως ποσοστό επί τοις 1000 ( έτους 1996) Πίνακας 15: Β Ι) Κ D EL Ε F IRL 1 L NL Λ Ρ ΙΊΝ S UK IS Ν 01. 01. 1. ΤΡΟΦΙΜΑ ΚΛ1 ΜΗ ΑΛΚΟΟΛΟΥΧΑ ΠΟΤΑ 204. 5 173. 7 154. 1 231. 7 275. 4 192. 7 Τρόφιμα 184. 7 155. 9 136. 0 221. 8 262. 3 180. 3 197. 4 162. 0 170. 5 143. 3 295. 0 164. 0 187. 3 146. 0 156. 7 129. 3 287. 2 149. 3 179. 8 163. 1 149. 0 137. 0 203. 6 172. 6 178. 1 156. 3 01. 1. 1. Ψωμί και δημητριακά 01. 1. 2. 01. 1. 3. Κρέας Ψάρια 01. 1. 4. Γάλα. τχιριά και αυγά 01. 1. 5. 01. 1. 6. 01. 1. 7. 01. 1. 8. 01. 1. 9. 01. 2. 01. 2. 1. 01. 2. 2. 02. 02. 1. 02. 1. 1. 02. 1. 2. 02. 1. 3. 02. 2. 03. 03. 1. 03. 1. 1. 03. 1. 2. 03. 1. 3. 03. 1. 4. 03. 2. Ελαια και λίπη Φροϊπα Λαχανικά, όπου περιλαμβάνονται οι πατάτες και άλλοι βολβοί ή κόνδυλοι Ζάχαρη, μαρμελάδα, μέλι, σιρόπια, σοκολάτα και ζαχαρωτά 1 Ιρο'ιόντα διατροιιής π. δ. κ. α. Μη αλκοολούχα ποτά Καφές, τσάι και κακάο Μεταλλικά νερά, αναψυκτικά και χυμοί ΑΛΚΟΟΛΟΥΧΑ ΠΟΤΑ ΚΑΙ ΚΑΠΝΟΣ Αλκοολούχα ποτά Αποστάγματα Κρασί Μπύρα Καπνός ΕΙΔΗ ΕΝΔΥΪΗΣ ΚΑΙ ΥΠΟΔΗΣΗΣ, Είδη ένδυσης Υλικά για ενδύματα Ενδύματα Λοιπά είδη ένδυσης και εξαρτήματα τους Στεγνός καθαρισμός, επιδιόρθωοη και ενοικίαση ενδυμάτων Είδη υπόδησης συμπεριλαμβανομένων επιδιορθώσεων 35. 7 58. 7 13. 2 24. 5 5. 6 12. 9 17. 0 20. 4 47. 2 4. 9 25. 6 5. 0 8. 7 16. 9 28. 0 38. 5 4. 3 21. 0 4. 6 10. 6 12. 2 30. 1 56. 4 16. 3 36. 8 19. 2 19. 1 22. 7 13. 2 18. 5 11. 5 14. 6 3. 8 19. 9 5. 1 14. 8 37. 9 23. 8 3. 4 13. 8 6. 6 14J 87. 3 71. 8 1. 1 66. 6 2. 6 1. 5 15. 6 6. 7 9. 9 3. 8 6. 0 39. 3 6. 6 2. 6 1. 7 2. 3 8. 7 17. 8 6. 0 11. 8 59. 4 29. 5 3. 2 10. 1 16. 2 29. 9 60. 0 5. 2 18. 1 6. 8 11. 3 50. 9 24. 7 3. 4 6. 4 15. 0 26. 2 83. 8 51. 0 • 70. 9 95. 3 0. 7 64. 5 3. 0 2. 8 1. 3 85. 6 5. 7 2. 8 0. 7 46. 5 2. 4 1. 4 9. 0 32. 6 20. 3 121. 7 114. 4 12. 5 13. 3 195. 7 181. 0 35. 9 52. 0 4. 5 28. 8 7. 0 9. 1 21. 1 9. 2 14. 7 4. 8 9. 8 80. 3 28. 9 11. 5 8. 5 9. 0 25. 6 55. 3 12. 3 31. 2 8. 6 18. 6 25. 6 9. 2 0. 9 25. 4 49. 1 7. 7 19. 9 5. 3 11. 7 13. 9 9. 6 3. 4 10. 1 16. 0 5. 0 5. 1 30. 2 11. 3 2. 6 7. 3 1. 5 6. 7 9. 3 29. 1 18. 2 1. 8 11. 7 4. 7 10. 9 51. 4 18. 8 68,5 117. 5 117. 3 53. 2 0. 5 49. 6 0. 6 2. 5 94. 9 1. 1 83. 0 1. 8 9. 0 94. 7 0. 3 90. 4 1. 3 2. 7 36. 3 75. 4 35. 2 35. 6 17. 6 26. 4 24. 8 8. 1 2. 9 13. 1 6. 5 6. 6 31. 8 11. 5 2. 1 6. 2 3. 2 92. 3 3. 3 84. 2 3. 6 1. 2 26. 7 62. 9 12. 8 27. 3 6. 7 13. 8 14. 9 2. 7 12. 4 5. 1 7. 3 46. 1 24. 8 5. 4 17. 3 2. 1 21. 3 74. 7 60. 3 0. 6 52. 8 5. 1 1. 8 30. 4 42. 2 4. 0 28. 1 4. 4 13. 8 18. 2 22. 9 39. 1 2. 8 22. 1 5. 5 8. 4 12. 5 11. 1 11. 6 4. 4 13. 9 6. 2 7. 7 35. 2 19. 4 5. 0 7. 0 7. 4 15. 7 75. 4 60. 9 2. 6 52. 7 4. 5 1. 0 4. 4 13. 9 5. 8 8. 2 39. 2 20. 2 3. 8 8. 3 8. 1 19. 0 82. 4 70. 3 1. 4 62. 8 3. 5 2. 6 44. 0 86. 4 39. 1 35. 3 26. 5 20. 7 24. 9 8. 6 1. 7 7. 8 4. 1 3. 7 45 J 26. 3 3. 1 14. 7 6. 3 8. 4 92. 2 55. 6 1. 8 22. 1e 22. 1 10. 0e 2. 4 23. 5e 19. 0 103. 6 78. 5 2. 0 71. 3 3. 8 1. 4 36. 6. 77. 4 65. 4 3. 2 59. 0 2. 8 0. 5 30. 1 34. 7 6. 4 30. 6 5. 3 12. 0 12. 6 28. 5 37. 1 9. 5 27. 9 5. 9 11. 4 18. 4 25. 0 34. 0 6. 0 21. 0 4. 0 9. 0 19. 0 33. 5 40. 3 8. 8 37. 0 4. 6 11. 5 13. 8 14. 5 20. 9 12. 0 20. 1 3. 5 16. 6 6. 2 10. 5 62. 2 36. 4 12. 7 12. 2 11. 4 25. 9 69. 0 57. 9 1. 3 52. 9 3. 3 0. 4 7. 0 12. 0 4. 0 8. 0 69. 0 35. 0 10. 0 15. 0 10. 0 34. 0 66. 0 54. 0 8. 7 25. 4 5. 5 19. 9 39. 0 20. 9 9. 1 4. 0 7. 8 18. 1 71. 0 57. 6 1. 2 49. 0 50. 4 4. 0 1. 0 4. 0 2. 0 18. 3 38. 9 10. 7 30. 4 4. 5 11. 7 14. 2 16. 2 11. 5 16. 1 4. 6 11. 5 3X1 17. 5 3. 9 5. 3 8. 2 17. 8 69. 4 58. 0 1. 2 53. 2 2. 7 1. 0 12. 9 26. 5 22. 1 14. 4 15. 2 22. 6 22. 6 14. 6 12. 1 25. 1 12. 0 11. 1 12. 0 13. 4 11. 4 σελίδα 66/69. 0-4. 04. 1. 04. 3. 04. 3. 1. 04. 3. 2. 04. 4. A 04. 5. 04. 5. 1, 04. 5. 2. 04. 5. 3. 04. 5. 4. 04. 5. 5. 05. 05. 1. 05. 1. 1. 05. 1. 2. 05. 1. 3. 05. 2. 05. 3. 05. 3. 1/2 05. 3. 3. 05. 4. 05. 5. 05. 6. Σ Τ Ε Γ Α Σ Η, Υ Δ Ρ Ε Υ Σ Η, Η Λ Ε Κ Τ Ρ Ι ΚΟ Ρ Ε Υ Μ Α, Φ Υ Σ Ι ΚΟ Α Ε Ρ ΙΟ ΚΑΙ ΑΛΛΑ Κ Α Υ Σ Ι ΜΑ Π ρ α γ μ α τ ι κά μ ι σ θ ώ μ α τα γ ια σ τ έ γ α ση Συνήθης συντήρηση χι επισκευή κ α τ ο ι κ ι ών Π ρ ο ϊ ό ν τα για την τ α κ τ ι κή συντήρηση και επισκευή κατοικιοϊν Υπηρεσίες για την τ α κ τ ι κή συντήρηση και επισκευή VjfJtTOlXlOJV Λλλις ν π η ρ ι σ ίι ς π ου σ χ ε τ ί ζ ο ν τ αι μι· τις κ α τ ο ι κ ί ες 1 Ιλεκτρικό ρ ε ύ μ α, φυσικό α έ ρ ιο x ui ά λ λα κ α ύ σ ι μα Ηλεκτρικό ρεύμα Φυσικό αέριο Υ γ ρά καύσιμα Στερεά καύσιμα Ζεστό νερό, α τ μ ός κ αι π ά γ ος Ε Π Ι Π Λ Ω ΣΗ ΚΑΙ Δ Ι Λ Κ Ο Σ Μ Η Σ Ι Ι, Ο Ι Κ Ι Α Κ ΟΣ Ε Ξ Ο Π Λ Ι Σ Μ ΟΣ ΚΑΙ Σ Υ Ν Η Θ ΗΣ Σ Υ Ν Τ Η Ρ Η ΣΗ ΚΑΤΟΙΚΙΩΝ Επιπλα, δ ι α κ ο σ μ η τ ι κά ε ί δ η, τ ά π η τ ες και κ α λ ύ μ μ α τα δαπέδου και επισκευές τ ον ειδών « υ τ ών Ε π ι π λα κ αι δ ι α κ ο σ μ η τ ι κά είόη Τάπητες και κ α λ ύ μ μ α τα δ α π έ δ ου Επισκευή ε π ί π λ ω ν, δ ι α κ ο σ μ η τ ι κ ών ειόα')ν και κ α λ υ μ μ ά τ ων δ α π έ δ ου Υ φ α ν τ ο υ ρ γ ι κά είδη οικιακής χ ρ ή σ ης Συσκευές θέρμανσης κ αι μ α γ ε ι ρ έ μ α τ ο ς, ψ υ γ ε ί α, πλυντήρια και π α ρ ό μ ο ι ες μ ε γ ά λ ες ο ι κ ι α κ ές συσκευές, π ε ρ ι λ α μ β α ν ο μ έ ν ου των επισκευών το\<ς Μεγάλες οικιακές συσκευές (ηλεκτρικές ή όχι) Μικρές ηλεκτρικές συσκευές Επισκευή ο ι κ ι α κ ών συσκευο')ν Υαλικά, ε π ι τ ρ α π έ ζ ια σκεύη και σκεύη οικιακής χρήσης Εργαλεία κι εξοπλισμός γ ια το σ π ί τι και τον κ ή πο B DK D EL E F I RL I L NL A P FIN S UK IS N 156. 1 194. 6 202. 7 140. 4 112. 0 138. 7 125. 6 99. 5 132. 7 187. 4 137. 6 73. 1 135. 2 208. 9 131. 0 114. 9 184. 5 60. 3 19. 2 13. 8 91. 5 22. 9 Ι2. Ι 5. 4 10. Χ ' 10. 3 :. 13. 3 66. 9 25. 9 7. 6 15. 1 66. 2 43. 6 10. 7 10. 6 1. 4 18. 3 d 91. 7 65. 8 99. 6 11. 5 6. 4 5. 2 37. 2 54. 3 26. 5 7. 1 7. 4 3. 1 10. 3 78. 9 43. 9 22. 9 9. 1 14. 5 40. 5 27. 3 63. 0 18. 5 2. 9 18. 5 1. 0 0. 5 25. 7 13. 6 1. 8 56. 2 21. 4 12. 4 99. 1 22. 4 12. 5 56. 3 20. 7 10. 4 17. 8 42. 5de 129. 5d 10. 9 2. 5 2 63 1. 0 0. 9 0. 9 13. 8 13. 3 15. 6 0. 5d 11. 7 9. 0 10. 0 10. 2 8. 4 25. 3e 19. 0 54. 7 24. 8 2. 3 23. 9 3. 7 24. 9 10. 2 3. 1 32. 0 ' 47. 0 102. 9 20. 1 7. 7 4. 2 26. 7 10. 8 6. 9 0. 6 2. 0 21. 5 4. 7 8. 2 17. 0 51. 4d 11. 7 54. 2 54. 2 19. 8 40. 4 15. 6 18. 0 6. 8 11. 1 44. 0 20. 2 10. 1 12. 8 0. 9 10. 7 49. 9 23. 1 6. 9 6. 7 7. 8 5. 3 6. 8 20. 6c 37. 6 23. 8 10. 5 3. 3 45. 7 38. 5e 0. 2 5. 5 1. 5 9. 4 69. 1 44. 3 0. 5 7. 3 17. 0de 54. 0 18. 0 8. 0 10. 0 14. 0 45. 0 22. 0 20. 0 1. 0 2. 0 89. 3 64. 7 74. 1 60. 0 99. 8 120. 3 96. 0 98. 5 78. 8 64. 7 64. 0 89. 0 29. 8 14. 2 11. 8 67. 6 42. 7 17. 6 2. 4 24. 9 25. 4 45. 7 20. 8 24. 9 74. 1 14 J 60. 0 53. 8 4. 5 1. 5 0. 1 85. 4 30. 2 23. 5 33. 4 16. 6 16. 9 24. 9 18. 8 35. 0 55. 9 37. 0 42. 7 29. 0 20. 2 28. 9 37. 0 28. 8 3 03 27. 7 2. 5 8. 5 17. 1 19. 3 27. 0 3. 4 0. 8 6. 7 6. 2 0. 2 6. 5 12. 3 12. 8 14. 4 10. 6 12. 1 2. 7 5. 4 6. 0 1. 7 6. 7 4. 0 0. 7 5. 8 8. 4 14. 5 2. 1 15. 4 10. 8 9. 5 1. 3 9. 2 2. 1 15. 2 22. 5 0. 4 1. 4 5. 6 10. 8 1. 7 0. 7 7. 6 13. 0 9. 4 11. 5 1. 5 3. 9 2. 0 1. 5 8. 8 3. 4 16. 4 6. 5 2. 9 9. 4d 4. 4 8. 8 8. 3 0. 5 4. 3 5. 2 33. 4 1. 6 12. 7 10. 6 9. 8 0. 8 5. 8 1. 4 51. 6 4. 3 10. 4 13. 5 13. 2 0. 3 4. 5 7. 2 18. 5 34. 3 28. 8 24. 9 28. 9 8. 1 39. 2 25. 7 3. 5 11. 6 10. 6 10. 3 20. 0 15. 3 4. 9 25. 4 3. 5 27. 0 10. 0 7. 8 12. 6 6. 5 8. 4 6. 0 13. 0 26. 8 0. 3 1. 7 10. 7 12. 0 27. 5 2. 8 7. 4 17. 2 2. 4 0. 9 7. 7 15. 9 9. 9 0. 8 6. 8 5. 1 17. 7 10. 1 11. 4 7. 4 11. 0 11. 4 15. 8 2. 3 7. 0 4. 1 14. 4 5. 8 5. 0 1. 3 19. 9 1. 2. 7. 5 5. 0 11. 6 1. 1 5. 1 5. 0 10. 1 2. 0 7. 0 9. 0 17. 0 0. 6 6. 2 3. 9 12. 5 1. 3 5. 2 8. 7 16. 7 Αγαθά και υ π η ρ ε σ ί ες γ ια συνήθη ο ι κ ι α κή συντήρηση 24. 5 12. 6 T2. 0 35. 2 25. 4 σελίδα 67/69 05. 6. 1. Μη διαρκή οικιακά είδη 05. 6. 2. Οικιακές υπηρεσίες και υπηρεσίες οικιακής μέριμνας 06. A 07. 07. 1 ΥΓΕΙ Α-Καταβάλλονται από τον καταναλωτή και δεν επιστρέφονται ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ Αγορά οχημάτων 07. 1. 1. Καινούργια και μεταχειρισμένα αιποκίνητα 07. 1. 2/3 Μυτοσυκλέτες και ποδήλατα 07. 2. 07. 2. 1. 07. 2. 2. 07. 23. 07. 2. 4. Λ 07. 3. 07. 3. 1. Λ 07. 3. 2. Λ 07. 33. Λ 07. 3. 4. Λ 07. 3. 5. Λ 073. 6. Λ ΟΧ. 08. 1. 08. 1. 1. 08. 1. 2/3 09. 09. 1. 09. 1. 1. 09. 1. 2. 09. 1. 3. 09. 1. 4. Χειρισμός εξοπλισμού προσωπικής μεταφοράς Ανταλλακτικά και εξαρτήματα Καύσιμα και λιπαντικά ϊλ^τήρηση κι επισκευή Λλλες υπηρεσίες σχετικές με τον εξοπλισμό προσωπικών μεταφορών Υπηρεσίες μεταφορών Σιδηροδρομικές μεταφορές επι|>ατών Οδικές μ£ταφορές επιβατών Αεροπορικές μεταφορές επιβατών Μεταφορές επι|$ατιϋν, θαλάσσιες και σε εσωτερικές πλωτές οδούς Λλλες υπηρεσίες (ΐεταφορών που αγοράζει ο καταναλωτής Συνδυασμένα εισιτήρια ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΕΣ Επικοινωνίες Ταχυδρομικές υπηρεσίες Εξοπλισμός τηλεφωνίας και τηλεομοιοτυπίας και υπηρεσίες ΑΝΑΨΥΧΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ Εξοπλισμός και εξαρτήματα επεξεργασίας δεδομένων, περιλαμ(Μΐνομένων τ ων ε π ι σ κ ε υ ών s Εξοπλισμός για τη λήψη, την καταγραφή και την αναπαραγωγή ήχου και εικόνων Φωτογραφικός και κινηματογραφικός εξοπλισμός και οπτικά όργανα Εξοπλισμός επεξεργασίας δεδομένων Άλλα σημαντικά διαρκή αγαθά αναψυχής και πολιτισμού Β DK D EL Ε F IRL I L NL Λ Ρ FIN S UK IS Ν 13. 6 10. 9 8. 7 8. 6 4. 0 7. 4 8. 5 3. 6 8. 5 25. 5 9. 8 11. 9 16. 0 11. 5 12. 8 9. 4 8. 4 4. 9 4. 8 5:7 6. 0 18. 0 163 16. 0. 13. 1 15. 7 2. 8 11. 7 13. 2 7. 6 10. 4 11. 6 3. 9 4. 1 83 5. 6 9. 2 2. 5 10. 1 : 11. 2 12. 1 9. 0 8. 0 7. 0 11. 1 1. 4 9. 2 143 2. 4 7. 1 135. 1 179. 7 173. 1 125. 6 145. 6 191. 4 117. 0 126. 8 160. 9 159. 3 148. 0 178. 1 192. 8 1773 152. 0 186. 5 201. 8 58. 9 54. 6 43 68. 3 5. 4 40. 6 19. 7 2. 6 7. 9 4. 1 2. 5 1. 3 23. 7 23. 7 1-2 22. 5 63. 8 58. 6 5. 2 82. 6 11. 6 32. 4 35. 3 33 333 2. 8 10. 4 5. 1 3. 7 1. 8 9. 5 23. 1 23. 1 1. 9 21. 2 83. 1 79. 0 4. 0 73. 5 6. 0 36. 3 22. 7 8. 5 40. 6 38. 8 1. 8 68. 0 123 39. 6 11. 2 5. 0 16. 6 17. 0 3. 2 0. 8 0. 7 0. 8 0. 5 10. 6 19. 5 19. 5 2. 7 16. 8 03 73 2. 7 2. 0 0. 8 3. 9 223 22. 3 03 22. 0 57. 5 54. 0 3. 5 44. 8 43. 2 1. 6 72. 1 118. 4 4. 5 44. 5 17. 5 5. 6 16. 0 2. 1 123 1. 4 0. 2 15. 8 15. 8 0. 4 15. 5 31. 9 49. 1 27. 9 9. 5 28. 2 7. 5 6. 8 5. 8 0. 4 0. 8 6. 9 20. 2 20. 2 3. 0 17. 2 43. 7 42. 1 1. 7 57. 4 5. 4 43. 5 6. 9 1. 6 15. 9 1. 9 10. 0 1. 7 03 0. 3 1. 7 21. 2 21. 2 1. 4 19. 8 41. 3 37. 1 4. 2 63. 5 2. 8 27. 5 28. 1 5. 1 21. 9 3. 1 6. 7 2. 4 13 2. 7 5. 8 17. 8 17. 8 3. 3 14. 5 82. 5 77. 4 5. 1 70. 8 5. 7 32. 2 28. 5 4. 4 7. 6 0. 9 13 1. 9. 0. 5 3. 0 17. 0 17. 0 1. 5 15. 5 66. 8 51. 3 60. 6 - 45. 3 6. 2 68. 2 6. 8 37. 1 17. 4 6. 9 6. 0 82. 7 4. 8 39. 0 32. 0 7. 0 72. 0 68. 9 3. 1 88. 1 7. 0 31. 0 46. 7 3. 4 24. 3 14. 1 18. 0 9. 2 8. 8 4. 7 13 03 3. 3 6. 2 0. 0 4. 5 24. 6 :. ;:;£. 22. 4 24. 6 3. 2 21. 5 22. 4 1. 7 20. 7 1. 6 5. 1 1. 5 0. 0 1. 6 8. 2 12. 0 12. 0 Ο. ί 11. 9 85. 5 78. 8 6. 8 78. 5 10. 9 52. 6 10. 1 5. 0 28. 7 5. 5 10. 9 5. 0 43 3. 1 16. 9 16. 9 1. 7 15. 2 44. 1 42. 6 1. 5 1 0 13 17. 0 53. 5 25. 2 5. 8 57. 0 55. 0e 2. 0 76. 0 8. 0e 40. 0 21. 0e 7. 0 63. 3 60. 3 3. 0 98. 7 12. 7 60,5 15. 5 10. 0 31. 7 19. 0 24. 5 7. 0 9. 0 2. 0 1. 0 9. 6 13. 9 1. 0 4. 2 3. 0 6. 5 4. 1 0. 4 13. 4 29. 1 29. 1 4. 5 24. 6 21. 0 i 15. 7 21. 1 21. 0 2. 0 19. 0 15. 7 - 21. 1 1. 8 13. 9 1. 4 19. 7 703 65. 7 4. 6 90. 9 8. 7 52. 8 15. 9 13. 5 40. 6 5. 5 12. 5 13. 0 4. 5 5-2 124. 8 100. 1 108. 7 49. 5 69. 3 88. 2 124. 9 82. 8 137. 6 139. 3 113. 0 38. 8 123. 5 10X. 2 130. 0 143. 5 140. 9 43. 5 46. 0 46. 2 16. 0 24. 1 40. 2 40. 6 43. 5 45. 9 54. 9 48. 7 15. 4 51. 6 52. 6 46. 0 45. 1 52. 8 6. 8 1. 2 4. 9 2. 7 10. 2 0. 6 3. 7 2. 4 9. 2 3. 8 2. 8 2. 2 1. 1 2. 6 0. 6 0. 1 6. 4 0. 9 1. 2 7. 6 0. 9 0. 2 1. 5 8. 5 0. 5 0. 6 1. 6 13. 1 1. 8 1. 5 4. 5 8. 6 4. 8 3. 8 3. 5 9. 6 2. 3 1. 1 6. 5 8. 8 1. 8 2. 5 23 7. 0 1. 0 0. 7e 0. 4e 9. 3 3. 7 1. 8 9. 0 9. 0 8. 0e 5. 0e 5. 0e 2. 5 23 5. 4 7. 4 2. 2 5. 1 1. 6 11. 6 1. 8 3. 6 83 σελίδα 68/69 Β DK D EL Ε F I RL I L NL A Ρ F IN S UK IS Ν 09. 1. 5. 09. 1. 6. 09. 1. 7. 09. 1. 8. 09. 1. 9. 09. 2. Λ 09. 3. 09. 4, 10. A 11. 11. 1. 11. 1. 1. 11. 1. 2 11. 2. 12. 12. 1. 1. 2. 1. 1. 12. 1. 2. 12. 2. 12. 4. A 12. 4. 2. A 12. 4. 4. A 12. 5. A 12. 6. A Π α ι χ ν ί δ ια κ αι χ ό μ π ι, ε ξ ο π λ ι σ μ ός γ ια α θ λ η τ ι σ μ ό, κ α τ α σ κ ή ν ω ση κ αι α ν α ψ υ χή σ το ύ π α ι θ ρο Συσκευές μ α γ ν η τ ι κ ής ε γ γ ρ α φ ής ε ι κ ό ν ων κ αι ή χ ου Κ η π ο υ ρ ι κή Zo'xi Ε π ι δ ι ό ρ θ ω ση ε ξ ο π λ ι σ μ ού κ αι ε ξ α ρ τ η μ ά τ ων αγαΟιον α ν α ψ υ χ ής κ αι π ο λ ι τ ι σ μ ού Ψ υ χ α γ ω γ ι κ ές κ αι π ο λ ι τ ι σ τ ι κ ές υπηρεσίες Ε φ η μ ε ρ ί δ ες , βιβλία κ αι χ α ρ τ ι κά ε ί δη Ο ρ γ α ν ω μ έ ν ες δ ι α κ ο π ές Ε Κ Π Α Ι Δ Ε Υ Σ Η - σ υ ν ή Ο ως κ α τ α β ά λ λ ε τ αι α πό καταναλιοτές στα κ ρ ά τη μέλη Ξ Ε Ν Ο Δ Ο Χ Ε Ι Α, Κ Α Φ Ε Ν Ε ΙΑ ΚΑΙ Ε Σ Τ Ι Α Τ Ο Ρ ΙΑ 6. 5 6. 0 8. 1 6. 0 1. 3 27. 7 22. 1 31. 4 : 10. 1 11. 5 5. 2 7. 0 53 1. 5 25. 1 16. 4 12. 6 33 3. 6 8. 8 2. 5 1. 7 24. 4 21. 4 16. 8 4. 6 5. 2 2. 0 2. 6 0. 9 0. 9 11. 3 19. 7 2. 6 13. 7 5. 8 53 1. 2 1. 0 2. 5 17. 5 19. 9 7. 8 1. 2 9. 9 8. 8 6. 8 2. 5 2. 0 24. 7 21. 9 1. 4 3. 7 5. 7 2. 9 5. 8 3. 3 11. 7d 29. 4 2 43 30. 6 6. 0 8. 2 3. 6 6. 9 3. 6 0. 4 17. 1 22. 1 8. 6 5. 8 3. 8 9. 4 5. 0 1. 2 21. 6 20. 1 50. 0 3,4 8. 9 6. 6 10. 4 8. 1 1. 4 34. 0 34. 0 16. 4 3. 0 10. 9 4. 4 10. 0 6. 2 1. 9 29. 1 18. 4 16. 8 3. 9 2. 5 2. 3 1. 5 9. 7 10. 5 3. 2 0. 8 13. 0 2. 9 6. 9 4. 4 0. 6 19. 6 30. 4 22. 0 1. 3 9. 0 5. 6 10. 9 2. 9d 5. 2 23. 4 22. 7 9. 5 1. 7 8. 0 4. 0 6. 0 9. 0 1. 0 34. 0 20. 0 30. 0 11. 0 13. 0 10. 7 5. 2 6. 6 2. 1 2. 1 46. 6 2 73 24. 5 5. 9 6. 9 1. 9 2. 2 35. 8 32. 0 20. 2 ' 1. 8 70. 6 66. 9 68. 4 90. 4 117. 8 91. 2 156. 9 119. 5 63. 6 48. 6 157. 4 121. 7 80. 4 47. 7 127. 0 64. 8 45. 4 Τ ρ ο φ ο δ ο σ ία Ε σ τ ι α τ ό ρ ια κ αι κ α φ ε ν ε ία Κ α ν τ ί ν ες Υπηρεσίες κ α τ α λ υ μ ά τ ων Δ Ι Α Φ Ο ΡΑ Α Γ Α ΘΑ ΚΑΙ Υ Π Η Ρ Ε Σ Ι ΕΣ Π ρ ο σ ω π ι κή μ έ ρ ι μ να Κ ο μ μ ω τ ή ρ ια κ αι κ α τ α σ τ ή μ α τα π ρ ο σ ω π ι κ ής μ έ ρ ι μ ν ας Συσκευές, είδη κ αι π ρ ο ϊ ό ν τα π ρ ο σ ω π ι κ ής μ έ ρ ι μ ν ας Π ρ ο σ ω π ι κά ε ί δη π. δ. κ. α. Α σ φ α λ ί σ ε ις Α σ φ α λ ί σ ε ις σχετικές με την κατοικία-περιεχόμεινα Α σ φ α λ ί σ ε ις σχετικές με τ ις μ ε τ α φ ο ρ έ ς - Α υ τ ο κ ί ν η τα Τ ρ α π ε ζ ι κ ές υ π η ρ ε σ ί ες π. δ. κ. α. Άλλες υ π η ρ ε σ ί ες π. δ. κ. α. 65. 4 61. 1 4. 3 5. 2 59. 5 29. 4 13. 1 1 63 6. 9 8. 7 1. 2 7. 6 3. 5 11. 0 59. 5 59. 5 52. 3 46. 8 5. 5 7. 4 16. 1 66. 0 19. 9 7. 8 12. 1 8. 5 3. 5 13 2. 2 20. 4 13. 7 46. 9 24. 5 10. 7 13. 8 9. 4 5. 7 2. 3 3. 4 2. 0 5. 3 84. 2 8 03 3. 9 6. 2 6 43 24. 1 3. 8 20. 2 10. 5 11. 6 0. 5 11. 1 18. 1 111. 9 109. 1 2. 8 5. 9 43. 5 25. 7 9. 7 16. 0 5. 7 4. 0 05 3. 4 0. 1 8. 1 71. 3 54. 7 16. 6 19. 9 153. 6 144. 8 8. 8 3. 4 89. 6 84. 9 4. 7 30. 0 59. 7 5 63 3. 4 3. 9 39. 8 37. 0 2. 8 8. 8 114. 8 119. 5 107. 9 111. 4 6. 9 42. 6 8. 1 2. 2 73. 1 72. 7 0. 4 7. 3 74. 2 : 37. 9 : 84. 1 53. 3 53. 1 : 50. 2 •. ·;:;·;. ;:. 47. 2 '. •:: 40. 5 31. 1 11. 4 19. 7 13. 9 11. 7 5. 1 6. 6 7. 0 10. 5 25. 6 11. 7 13. 9 5. 3 2. 5 0. 6 1. 9 1. 1 3. 4 39. 3 21. 3 18. 0 30. 3 1. 8 1. 8 3. 2 9. 5 29. 6 13. 2 16. 4 10. 9 5. 5 0. 5 5. 0 0. 3 7. 0 25. 2 10. 6 14. 6 8. 8 9. 8 3. 5 6. 3 0. 3 9. 0 27. 4 10. 5 16. 9 12. 7 7. 0 2. 7 4. 4 2. 1 1. 0 30. 6 15. 0 15. 6 10. 8 5. 3 0. 6e 4. 7e 0. 2 0. 3 23. 9 9. 9 14. 0 9. 9 3. 7 1. 4e 2 3e 0. 9 2. 2 43. 4 37. 0 6. 4 4. 3 40,0 18. 8 6. 8 12. 0 9. 2 7. 3 2. 8 4. 5 1. 5 3. 1 123. 0 116. 0 7. 0 4. 0 61. 0 51. 8 9. 2 3. 8 48. 0 : :;; 77. 7 26. 0 7. 0 19. 0 9. 0e 6. 0 2. 0 4. 0 2. 0 5. 0 33. 8 14. 6 19. 1 7. 1 6. 6 2. 5 4. 1 13. 8 16. 4 40. 4 37. 0 33 5. 0 35. 0 2 43 9. 8 14. 5 5. 4 53 1. 1 4. 1 : : σελίδα 69/69 ISSN 0254-1483 COM(98) 104 τελικό ΕΓΓΡΑΦΑ GR 10 11 09 17 Αριθ. καταλόγου : CB-CO-98-133-GR-C ISBN 92-78-31764-0 Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων L-2985 Λουξεμβούργο