title: 1999/695/EG: Beschikking van de Commissie van 15 september 1999 inzake een procedure op grond van artikel 81 van het EG-Verdrag en artikel 53 van de EER-overeenkomst (zaak nr. IV/36.748 - Reims II) (kennisgeving geschied onder nummer C(1999) 2596) (Voor de EER relevante tekst)

eurovoc_concepts:
Universal Postal Union
agreement (EU)
application of EU law
postal service
provision of services

text: 26. 10. 1999 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen L 275/17 II (Besluiten waarvan de publicatie niet voorwaarde is voor de toepassing) COMMISSIE BESCHIKKING VAN DE COMMISSIE van 15 september 1999 inzake een procedure op grond van artikel 81 van het EG-Verdrag en artikel 53 van de EER-overeenkomst (zaak nr. IV/36. 748 — Reims II) (kennisgeving geschied onder nummer C(1999) 2596) (Voor de EER relevante tekst) (1999/695/EG) DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN, Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeen- schap, Gelet op de Overeenkomst betreffende de Europese Economi- sche Ruimte, Gelet op Verordening nr. 17 van de Raad van 6 februari 1962, eerste verordening over de toepassing van de artikelen 85 en 86 van het EG-Verdrag (1), laatstelĳk gewĳzigd bĳ Verordening (EG) nr. 1216/1999 (2), inzonderheid op de artikelen 6 en 8, Gezien het verzoek om een negatieve verklaring en de aanmel- ding met het oog op een vrĳstelling die op 31 oktober 1997 krachtens de artikelen 2 en 4 van Verordening nr. 17 werden ingediend en de bĳkomende aanmeldingen welke op 12 januari 1998, 2 februari 1998 en 28 september 1998 werden inge- diend, Gezien de samenvatting van het verzoek en de aanmelding die op grond van artikel 19, lid 3, van Verordening nr. 17 zĳn bekendgemaakt (3), Na raadpleging van het Adviescomité inzake mededingingsre- gelingen en economische machtsposities, (2) Overwegende hetgeen volgt: A. DE FEITEN I. INLEIDING (1) Op 31 oktober 1997 werd bĳ de Commissie overeen- komstig Verordening nr. 17 een door postexploitanten gesloten overeenkomst over eindkosten (de „Reims (1) PB 13 van 21. 2. 1962, blz. 204/62. (2) PB L 148 van 15. 6. 1999, blz. 5. (3) PB C 371 van 1. 12. 1998, blz. 7. II-overeenkomst”) aangemeld met het oog op het verkrĳgen van een negatieve verklaring of een vrĳstelling lid 3, van het EG-Verdrag. op grond van artikel 81, Nadat verscheidene andere postbedrĳven tot de overeen- komst waren toegetreden, werden de gegevens in de aanmelding bĳ brieven van 12 januari 1998 en 2 februari 1998 aangevuld en gewĳzigd. Ten slotte werd bĳ een schrĳven van 28 september 1998 een aanvul- lende overeenkomst bĳ de Commissie aangemeld. De partĳen hebben in een brief van 30 juli 1998 verduide- lĳkt dat hun verzoek eveneens op de relevante voor- (artikel 53) was schriften van de EER-overeenkomst gebaseerd. II. DE PARTĲEN Op het tĳdstip van de aanmelding hadden dertien open- bare postexploitanten, hierna „OPE's” genoemd, de Reims II-overeenkomst ondertekend. Sindsdien zĳn nog drie OPE's tot de overeenkomst toegetreden. De partĳen omvatten thans de OPE's van alle lidstaten van de Gemeenschap, behalve die van Nederland, en de OPE's van Noorwegen en Ĳsland: Austrian Post, La Poste/De Post (België), Post Danmark, Posten Finland, La Poste (Frankrĳk), Deutsche Post, Hellenic Posts ELTA, Iceland Post, An Post (Ireland), Poste Italiane, Entreprise des Postes & Télécommunications (Luxemburg), Norway Post, CTT Correios de Portugal, Correos y Telégrafos (Spanje), Sweden Post en The Post Office (Verenigd Koninkrĳk). De partĳen zĳn de gevestigde postexploi- tanten in hun respectieve landen. L 275/18 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen 26. 10. 1999 (3) twee lidstaten van de Tot dusver hebben slechts Gemeenschap (Zweden en Finland) de postsector volledig vrĳgemaakt. Aan de OPE's in alle andere betrokken landen is een bĳ wet voorbehouden sector toegekend waarin zĳ het uitsluitende recht hebben post- diensten te verrichten. In artikel 7, leden 1 en 2, van Richtlĳn 97/67/EG van het Europees Parlement en de Raad van 15 december 1997 betreffende gemeenschap- pelĳke regels voor de ontwikkeling van de interne markt voor postdiensten in de Gemeenschap en de verbetering „de van de postrichtlĳn” genoemd, dienst (4), hierna is het volgende bepaald: van de kwaliteit Voorzover nodig voor de handhaving van de „1. universele dienst zĳn de diensten die door elke lidstaat aan de leverancier(s) van de universele dienst kunnen worden voorbehouden, het ophalen, het sorteren, het vervoer, en het bestellen van binnenlandse brievenpost, al dan niet per spoedbestelling besteld, met een prĳs van minder dan vĳfmaal het openbare tarief van brievenpost van de laagste gewichtsklasse van de snelste standaardca- tegorie, indien deze bestaat, en een gewicht van minder dan 350 g. Bĳ de gratis postdienst voor blinden en slechtzienden mogen uitzonderingen op de gewichts- en prĳsbeperkingen worden toegestaan. Voorzover nodig voor de handhaving van de 2. universele dienst, kunnen grensoverschrĳdende post en direct mail voorbehouden blĳven binnen de in lid 1 genoemde prĳs- en gewichtsklassen. ”. Althans een deel van de postdiensten (met name de exprespostdiensten) staan in alle betrokken landen voor concurrentie open. Elk van de partĳen is veruit de belangrĳkste postexploitant in hun land. Sommige In 1997 partĳen halen een zeer aanzienlĳke omzet. boekte de grootste van die exploitanten, Deutsche Post AG, bĳvoorbeeld een omzet van 27,136 miljard DEM (13,874 miljard EUR). III. DE BETROKKEN MARKTEN (4) De aangemelde overeenkomst betreft de markten van normale grensoverschrĳdende post (in tegenstelling tot exprespost) tussen de betrokken landen, meer bepaald post die van een van die landen naar een van de andere landen wordt verzonden. De overeenkomst heeft inzon- derheid betrekking op alle brievenpost in de zin van artikel 8 van het Wereldpostverdrag (zie overweging 7 hieronder) met uitzondering van de zogenoemde „M bags” (5). Onder deze omschrĳving vallen stukken die in het algemeen tot 2 kg wegen (6). Volgens een recentelĳk door de Commissie bestelde studie (7), omvat de markt voor grensoverschrĳdende post in de Gemeenschap 5,5 (4) PB L 15 van 21. 1. 1998, blz. 14. (5) Zakken bulkpost voor één bestemmeling. (6) De definitie omvat drukwerk en stukken die boeken en pamfletten bevatten en tot 5 kg wegen en literatuur voor blinden die tot 7 kg wegen. (7) PricewaterhouseCoopers, Liberalisation of incoming and outgoing intra-Community cross-border mail, december 1998. (1996) met een geraamde miljard stuks brievenpost waarde van 1 tot 1,2 miljard EUR (65 % van de totale grensoverschrĳdende markt). Het belang van de grens- overschrĳdende post verschilt per In kleinere lidstaten maakt de grensoverschrĳdende post in het alge- meen een hoger deel van de totale postmarkt uit dan in grotere lidstaten. Er wordt aangenomen dat de grens- overschrĳdende post gemiddeld een stuk minder dan 10 % van de totale postmarkt (8) in de Europese Unie voor haar rekening neemt. land. De relevante markt kan verder worden opgedeeld in een markt voor grensoverschrĳdende post waarop OPE's en particuliere ondernemingen post van klanten ophalen met het oog op bestelling in andere landen en een ondermarkt voor inkomende grensoverschrĳdende post waarop OPE's ten behoeve van andere OPE's en particu- liere postbedrĳven postbestellingsdiensten voor grens- overschrĳdende post aanbieden. de markt Om historische redenen (onder meer het bestaan van nationale monopolies) is grensoverschrĳdende post traditioneel het arbeidsgebied van de OPE's. Particuliere ondernemingen hebben evenwel voor uitgaande grensoverschrĳdende post door middel van remailing betreden. Deze term beschrĳft de activiteiten van ondernemingen die post ophalen in land A en vervoeren naar land B, waar deze in de reguliere post- stroom wordt gebracht. Gewoonlĳk worden drie catego- „remailing rieën remailingdiensten onderscheiden (9): ABC” (waarbĳ de eindbestemmeling van het poststuk in land C woont), „remailing ABB” (waar de eindbestemme- ling van het poststuk in land B woont) en „remailing ABA” (waar de eindbestemmeling van het poststuk in land A woont). Althans sommige OPE's verstrekken tevens remailingdiensten. IV. ACHTERGROND 1. Eindkosten Bĳna alle staten van de wereld zĳn lid van de Wereld- postunie, hierna „WPU” genoemd, die in 1874 werd opgericht. De WPU houdt om de vĳf jaar een congres waarop het Wereldpostverdag, hierna „WPU-Verdrag” genoemd, dat het kader voor de operationele betrek- kingen tussen de postadministraties verschaft, wordt herzien. In het verdrag zĳn de WPU-leden overeenge- komen dat zĳ inkomende grensoverschrĳdende post zullen bestellen. Vóór 1969 bestond er onder de postadministraties geen directe wederzĳdse compensatie voor het bestellen van internationale post, aangezien werd aangenomen dat elk poststuk aanleiding gaf tot een antwoord hetgeen resul- teerde in een algemeen evenwicht van het verkeer. Die veronderstelling kwam evenwel op losse schroeven te staan naarmate onevenwichtigheden tot stand kwamen. De WPU reageerde op die ontwikkelingen door in 1969 een regeling in te voeren waarbĳ in een vergoeding werd voorzien voor de kosten voor het behandelen en bestellen van grensoverschrĳdende post in het land van bestemming. De vergoedingen die voor die diensten (5) (6) (7) (8) (9) (8) In de studie van PricewaterhouseCoopers (voetnoot 7) wordt het cĳfer van 6,3 % genoemd. In de studie werd evenwel geen rekening gehouden met de toestand in alle lidstaten van de Gemeenschap. (9) Zie het arrest van het Gerecht van eerste aanleg van de Europese Gemeenschappen in zaak T-110/95, IEEE/Commissie, Jurispr. 1998, blz. II-3605, r. o. 2. 26. 10. 1999 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen L 275/19 moeten worden betaald, worden gewoonlĳk „eind- kosten” genoemd. De gebruikte methode bestond in de vaststelling van een tarief per kilogram dat voor alle betrokken postexploitanten hetzelfde was. Deze regeling voldeed niet, omdat zĳ geen bruikbare weergave van de kostenstructuren van de afzonderlĳke exploitanten bood. Voorts was de methode reeds van binnenuit verzwakt omdat geen rekening werd gehouden met de daadwerke- lĳke bestellingskosten aangezien het doorgaans goed- koper is één poststuk van 1 kg te bestellen dan 50 brieven van 20 g. (10) Wegens de gebreken van deze regeling hebben de post- besturen van verscheidene Europese landen een andere regeling tot stand gebracht in het kader van de CEPT (Conférence Européenne des Administrations des Postes et des Télécommunications), een subgroep van de WPU. De gedachtewisselingen van 1987 resulteerden in een regeling, hierna „de CEPT-regeling” genoemd, volgens welke de te betalen vergoeding uit twee onderdelen bestond, een tarief per stuk (laatstelĳk 0,147 SDR) (10) en een tarief per kg (laatstelĳk 1,491 SDR). Voor een standaardbrief (11) betekent dit 0,205 EUR eindkosten. In vergelĳking met het vorige vergoedingsniveau van de WPU-regeling leidde de CEPT-regeling tot aanzienlĳke verhogingen voor bĳna alle betrokken post. De CEPT- regeling behelsde echter nog steeds geen weergave van de werkelĳke bestellingskosten in het land van bestem- ming. (11) post achtte Tevens Ingevolge een klacht welke was ingediend door Internati- onal Express Carriers Conference (IECC), deed de Commissie in 1993 een mededeling van punten van bezwaar toekomen waarin zĳ de CEPT-regeling strĳdig achtte met artikel 81, lid 1, omdat de regeling een eenvormig tarief voor het bestellen van inkomende internationale de vastlegde. Commissie artikel 81, lid 3, niet van toepassing, omdat de overeengekomen eindkosten niet op de werkelĳke kosten waren gebaseerd. Dienaangaande was de Commissie van mening dat de methode voor het bere- kenen van de eindkosten volledig op de werkelĳke kosten gebaseerd moest zĳn of minstens een nauwkeu- riger benadering van die kosten moest bevatten, bĳvoor- beeld door de eindkosten te berekenen als een percen- tage van de binnenlandse tarieven in het land van bestemming. In het licht van de latere ontwikkelingen (die in de volgende punten worden beschreven) besloot de Commissie in die zaak echter geen verbodsbeschik- king op te leggen. De benadering van de Commissie werd bevestigd in het arrest van het Gerecht van eerste aanleg van 16 september 1998 in zaak T-110/95, IECC/ Commissie) (12). (10) Special Drawing Right. In 1997 bedroeg 1 SDR 0,824 ECU. (11) Op grond van de cĳfers in de Reims II-overeenkomst weegt een standaardbrief 14,63 gram. (12) Tegen dit arrest is beroep ingesteld bĳ het Hof van Justitie (Zaak C-449/98P). 2. De Reims I-overeenkomst (Reims I) (12) Op 2 juni 1995 sloten 14 OPE's een overeenkomst betreffende de vergoeding voor het verplicht bestellen van grensoverschrĳdende post (de „Reims I-overeen- komst”), die in gewĳzigde vorm op 13 december 1995 opnieuw werd ondertekend door 16 OPE's. De partĳen omvatten de OPE's uit alle lidstaten van de Gemeen- schap Unie, met uitzondering van Spanje, en de OPE's van Noorwegen en Ĳsland. In december 1995 werd bĳ de Commissie een verzoek om een negatieve verklaring of vrĳstelling ingediend (13). (13) In de Reims I-overeenkomst werden de eindkosten voor het eerst gekoppeld aan de binnenlandse tarieven op Europees niveau (14). Met de vergoeding van de CEPT- regeling als uitgangspunt diende de vergoeding jaarlĳks te worden verhoogd tot uiteindelĳk 80 % van het binnenlandse tarief. De verhoging zou 15 % bedragen in 1997 en 1998 en 20 % in 1999 en 2000 (15). Een laatste verhoging in 2001 zou de eindkosten tot het eindniveau (80 % van de binnenlandse tarieven) brengen. Die verho- gingen waren strikt gekoppeld aan specifieke verbete- ringen van de kwaliteit van de dienstverlening. Een post- exploitant die de doelstellingen niet haalde, mocht zĳn eindkosten niet verhogen. (14) De geldigheid van de Reims I-overeenkomst was afhan- kelĳk gesteld van de voorwaarde dat de Spaanse OPE op 31 mei 1997 tot de overeenkomst was toegetreden. Omdat aan die voorwaarde niet werd voldaan, verstreek de Reims I-overeenkomst op 30 september 1997. V. DE REIMS II-OVEREENKOMST 1. Toetreding (15) Openbare en particuliere exploitanten van een verplichte universele postdienst kunnen tot de overeenkomst toetreden op voorwaarde dat zĳ ertoe verplicht zĳn of aanvaarden die dienst aan de andere partĳen te verlenen. 2. De inhoud van de overeenkomst a) Doel van de overeenkomst (16) Volgens de partĳen is de Reims II-overeenkomst voorna- melĳk erop gericht 1) de partĳen een billĳke vergoeding voor de bestelling van grensoverschrĳdende post te geven, die de werkelĳke bestellingskosten van elke partĳ beter weergeeft, en 2) de kwaliteit van de grensover- schrĳdende postdiensten te verbeteren. (13) Zaak nr. IV/35. 849. Een bekendmaking aangaande deze overeen- komst werd bekendgemaakt in PB C 42 van 14. 2. 1996, blz. 7. (14) De vĳf landen die lid zĳn van de Noordse Postunie (Denemarken, Finland, Ĳsland, Noorwegen en Zweden) passen sinds 1989 een regeling toe waarbĳ hun postexploitanten elkaar een vergoeding voor het postverkeer tussen die landen betalen die een percentage (eerst 60, later 70 %) van het binnenlandse tarief van het land van bezorging is. Het niveau van de vergoeding is gekoppeld aan de kwaliteit van de verstrekte dienstverlening zowel wat de inkomende als de uitgaande post betreft. Indien de normen inzake de kwaliteit van de dienstverlening niet worden gehaald, wordt een bedrag van de vergoeding afgetrokken. (15) Voor Griekenland zouden de verhogingen respectievelĳk 7 %, 11 %, 15 % en 20 % bedragen. L 275/20 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen 26. 10. 1999 b) Eindkosten aa) Beginsel (17) In de Reims II-overeenkomst zĳn de eindkosten gekop- peld aan de binnenlandse posttarieven in het land van bestemming en aan de kwaliteit van de dienst die wordt verleend door de postexploitant die de post bestelt. Volgens de overeenkomst moeten de eindkosten tĳdens een overgangsperiode worden verhoogd tot 80 % van de binnenlandse tarieven in 2001 (behoudens sancties ingeval de doelstelling inzake de kwaliteit van dienstver- lening niet wordt gehaald). (18) De partĳen erkennen dat zĳ thans niet kunnen bewĳzen dat een vergoeding ten bedrage van 80 % van de binnen- landse tarieven overeenstemt met de kosten voor het bestellen van inkomende grensoverschrĳdende post. Zĳ betogen dat dit te wĳten is aan de verschillen tussen de kosten die de individuele partĳen hebben en het ontbreken van een systeem van kostprĳsberekening dat hun de mogelĳkheid biedt de kosten van een bepaalde dienst precies te berekenen. De partĳen houden evenwel staande dat het gekozen percentage een voldoende betrouwbare weergave is van de daadwerkelĳke kosten van de exploitanten. In verband hiermee werden gege- vens van verschillende exploitanten overgelegd om de conclusie van de partĳen te onderbouwen. (19) (20) bb) Binnenlandse tarieven als vergelĳking In de binnenlandse tarieven wordt gewoonlĳk een onderscheid gemaakt tussen verschillende gewichts- klassen (bĳvoorbeeld 20, 50 en 100 g voor brieven). Volgens de overeenkomst worden deze verschillende tarieven op grond van een standaardstructuur omgezet in zogenoemde lineaire tarieven voor het berekenen van de eindkosten. Daarbĳ wordt in de overeenkomst tussen drie categorieën onderscheiden: Brieven tot en met formaat C5 met een maximumge- wicht van 100 g; Platte stukken tot en met formaat C4 met een maxi- mumgewicht van 500 g; Pakketten van willekeurig welke vorm tot aan de WPU- maxima voor gewicht en omvang. Een voorbeeld volstaat om deze benadering te verduide- lĳken. Volgens de standaardstructuur die in de overeen- komst wordt gebruikt, omvat 1 ton (of meer precies 999,9 kg) brievenpost 68 336 poststukken waarvan 83,01 % brieven zĳn met een gewicht van 20 g, 15,71 % brieven tussen 20 en 50 g en 1,28 % brieven tussen 50 en 100 g. Een gemiddelde brief weegt derhalve 14,63 g. Vergelĳkbare cĳfers en berekeningen worden verstrekt voor platte stukken en pakketten. De lineaire tarieven worden op basis van deze standaard- structuur berekend. (21) Bĳ de berekening van de eindkosten wordt slechts reke- ning gehouden met wĳzigingen van de binnenlandse tarieven voorzover zĳ uiterlĳk op 1 september van het jaar dat aan het betrokken jaar voorafgaat, zĳn medege- deeld. cc) Eindkosteniveaus (22) In de overeenkomst worden vier eindkostenniveaus onderscheiden: — Niveau 1 — Voorrangsstukken in gemengde post- zakken (die brieven, platte stukken en pakketten kunnen bevatten). De eindkosten voor dergelĳke stukken zullen op 80 % van de binnenlandse tarieven, exclusief BTW, worden gebracht (16). — Niveau 2 — De ontvangende OPE kan kortingen op de vergoeding van niveau 1 geven op grond van de werkverdeling of de voorbereiding van de post (bĳvoorbeeld het voorsorteren van de post naar formaat of bestemming). Aan alle verzendende OPE's moeten dezelfde kortingen worden aangeboden wanneer aan gelĳke voorwaarden is voldaan. De partĳen moeten de IPC (17) op 31 december 1998 op de hoogte brengen van de tarieven en voorwaarden voor deze kortingen. voor drukwerk reclamezendingen, — Niveau 3 — Alle partĳen zĳn verplicht elkaar toegang te verlenen tot de „algemeen beschikbare binnenlandse tarieven” (onder meer het bulkpostta- en rief tĳdschriften) in het land van bestelling. Dit vergoe- dingsniveau (dat normaal lager zal zĳn dan de andere niveaus) is van bĳzonder belang gezien de aanzien- lĳke hoeveelheid grensoverschrĳdende bedrĳfspost. — Poststukken zonder voorrang — Ten aanzien van poststukken zonder voorrang worden eindkosten toegepast die 10 % lager zĳn dan de eindkosten voor de poststukken van niveau 1 (18). (23) De eindkosten waarop een partĳ aanspraak kan maken, zullen in elk geval (en na aftrek van strafbedragen) nooit lager zĳn dan de eindkosten van de CEPT-regeling, behalve in landen waar 80 % van de binnenlandse tarieven van de ontvangende OPE lager is dan het CEPT- tarief. In die landen zullen de eindkosten nooit minder dan 80 % van het binnenlandse tarief bedragen. dd) Overgangsperiode (24) De eindkosten moeten gedurende een overgangsperiode als volgt worden verhoogd (behoudens sancties indien de doelstelling inzake de kwaliteit van dienstverlening niet wordt bereikt): 1997: CEPT niveau + 15 % (19) 1998: 55 % van de binnenlandse tarieven 1999: 65 % van de binnenlandse tarieven (16) In landen waar de postdiensten volledig geliberaliseerd zĳn, in het gehele land een gelĳk tarief wordt toegepast en BTW wordt geheven over binnenlandse postdiensten, moet het binnenlandse tarief dat voor de berekening van de eindkosten wordt gebruikt, met een percentage worden verhoogd dat gelĳk is aan de helft van het BTW-tarief, maar niet hoger is dan 12,5 %. (17) International Post Corporation, een te Brussel gevestigde instantie die partĳen (onder meer) bĳ de uitvoering van de Reims II-overeen- komst bĳstaat. (18) Bĳ wĳze van uitzondering zullen de eindkosten voor poststukken zonder voorrang welke door het Post Office van het Verenigd Koninkrĳk worden besteld, in het licht van de lage binnenlandse tarieven voor poststukken met voorrang in het Verenigd Konin- krĳk, slechts 5 % lager zĳn dan de eindkosten welke tot eind 2000 verschuldigd zĳn voor poststukken met voorrang. Het Post Office moet echter voor 31 oktober 2000 een nieuwe offerte indienen inzake eindkosten die verschuldigd zĳn vanaf 1 januari 2001. Als bĳkomende uitzondering is het de OPE's van Ĳsland, Luxemburg, Griekenland (tot eind 2003) en Spanje (tot eind 2005) toegestaan alle inkomende post te behandelen als voorangspost en uit dien hoofde eindkosten voor voorrangspoststukken te ontvangen. (19) Die verhoging zou slechts zĳn toegepast indien de betrokken OPE aan de kwaliteitsdoelstelling zou hebben voldaan. Anderzĳds zouden geen sancties worden toegepast. 26. 10. 1999 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen L 275/21 2000: 70 % van de binnenlandse tarieven 2001: 80 % van de binnenlandse tarieven. (25) De overgangsperiode moet de postexploitanten en hun klanten de mogelĳkheid bieden zich aan de nieuwe rege- ling aan te passen en moet marktverstoringen door plotse scherpe tariefverhogingen voor uitgaande grens- overschrĳdende post vermĳden. (26) Tot eind 1999 worden de eindkosten berekend op grond van de binnenlandse tarieven die uiterlĳk op 1 september 1997 van toepassing zĳn. Derhalve wordt geen rekening gehouden met verhogingen die na die datum zĳn (of worden) ingevoerd (20). (29) Met het oog op de vaststelling van de kwaliteitsnormen inzake dienstverlening zĳn de partĳen in drie groepen ingedeeld. Volgens de partĳen is de indeling gebaseerd op geografische en demografische factoren. De Spaanse en Griekse (24) OPE's zĳn in groep C ingedeeld. Groep B omvat de OPE's van Duitsland, Frankrĳk, Italië, Portugal en het Verenigd Koninkrĳk. Alle andere partĳen zĳn in groep A ingedeeld. In 1998 moest groep A 90 %, groep B 85 % en groep C 80 % J + 1 halen. De respectievelĳke doelstellingen voor 1999 en 2000 zĳn 95 %, 90 % en 85 %. (30) De indeling in groepen en de normen worden vóór 31 december 2000 herzien en opnieuw in onderhandeling gebracht. ee) Kwaliteit van de dienstverlening (27) Reims II voert een stelsel van kwaliteitsnormen voor de dienstverlening in met betrekking tot poststukken van niveau 1 (en niveau 2) teneinde de kwaliteit van de dienstverlening te verbeteren. De normen zĳn vastge- steld als het percentage inkomende grensoverschrĳdende post (van een bepaalde OPE) dat moet worden besteld binnen één werkdag na de dag van aankomst („J”) in het uitwisselingskantoor van de ontvangende OPE (21), op voorwaarde dat de post aldaar is aangekomen op het uiterste tĳdstip van ontvangst, het „Latest Arrival Time”, hierna „LAT” genoemd, het kritische tĳdstip van binnen- komst, het „Critical Entry Time”, hierna „CET” genoemd, en/of het kritische tĳdstip van registratie, het „Critical Tag Time”, hierna „CTT” genoemd (22). Een norm van 80 % J + 1 betekent bĳvoorbeeld dat 80 % van de inko- mende post binnen één werkdag op de eindbestemming wordt bezorgd. De IPC zal na overleg met de partĳen de voorschriften vaststellen op grond waarvan de LAT, de CET en de CTT zullen worden vastgesteld (23). (28) De prestaties (met betrekking tot het bestellen van inko- mende grensoverschrĳdende post) van de afzonderlĳke partĳen worden gemeten door middel van een door de IPC daartoe beoordelingsregeling. Die metingen zĳn al begonnen. De eerste beschikbare cĳfers hebben betrekking op 1997. ingevoerde (20) Er werd een uitzondering gemaakt voor de Luxemburgse OPE voor zover die exploitant ertoe zou besluiten om vóór 1 oktober 1998 nieuwe tarieven toe te passen. Er werd evenwel geen gebruik gemaakt van die uitzondering, die derhalve zonder voorwerp is geworden. (21) Zaterdagen worden als weekdagen beschouwd voor die OPE's die op zaterdag binnenlandse post bestellen. (22) De LAT-termĳn is gedefinieerd als het uiterste tĳdstip van ont- vangst waarbĳ luchtpoststukken nog de volgende werkdag kunnen worden besteld. De CET-termĳn is het uiterste tĳdstip van bestel- ling in het platform van een uitwisselingskantoor of een luchtpost- eenheid dat of die voorzien is van poorten met sensoren. De CTT- termĳn is gedefinieerd als het uiterste tĳdstip waarop de transpon- ders de van sensoren voorziene poorten moeten passeren. (23) Volgens deze voorschriften kunnen de partĳen in hun hoofduitwis- selingskantoor in de hoofdstad of in een andere belangrĳke stad van maandag tot zaterdag geen vroegere CTT dan 16 uur toepassen. Vroegere CTT's in andere uitwisselingskantoren kunnen om operationele redenen gerechtvaardigd zĳn. De CTT in de lucht- posteenheid kan vroeger zĳn dan 16 uur maar niet vroeger dan 15 uur. (31) toegepast Er wordt een sanctieregeling (sanctiecurve) wanneer de overeengekomen normen niet worden gehaald (25). Het niveau van de eindkosten die anders verschuldigd zouden zĳn, wordt met 1,5 % (indien de bereikte resultaten tussen 90 % en 100 % van de te halen doelstelling liggen) en 3,5 % (indien de bereikte resul- taten tussen 80 % en 90 % van de te halen doelstelling liggen) verlaagd per procent waarmee de betrokken OPE de vereiste kwaliteitsnorm inzake dienstverlening niet haalt (26). indien het slechtste geval daadwerkelĳke door de betrokken OPE bereikte resultaat niet meer dan 80 % van de doelstelling bedraagt) zullen de eindkosten waarop de OPE recht heeft, door die sancties aldus met 50 % worden verminderd. In het (d. w. z. ff) Bĳzondere overgangsbepalingen voor de OPE's van Grie- kenland, Italië, Spanje en Portugal (32) Teneinde de overgang naar de nieuwe eindkostenrege- ling te vergemakkelĳken gelden voor sommige partĳen bĳzondere regelingen. Deze bepalingen zĳn van toepas- sing op post die naar en uit Griekenland, Spanje en Italië wordt verzonden. De betrokken OPE's kunnen evenwel de overgangsregelingen beëindigen en tot het normale eindkostenstelsel toetreden. Tevens geldt een bĳzondere regeling voor uit Portugal verzonden prentbriefkaarten. (24) Ongeacht deze classificatie gelden voor Spanje en Griekenland bĳzondere voorschriften (zie overwegingen 32 tot en met 40). (25) Tot dusver worden de sancties berekend op basis van de kwaliteit van dienstverlening die in het algemeen (dit wil zeggen met betrek- king tot alle post die een OPE van de andere partĳen ontvangt) wordt bereikt door de onderscheiden OPE's. Na de overgangspe- riode zullen die sancties gebaseerd zĳn op de kwaliteit van dienst- verlening die door een ontvangende OPE wordt bereikt met betrek- king tot elke afzonderlĳke verzendende OPE. (26) Wanneer de doelstelling inzake de kwaliteit van dienstverlening bepaalt dat 90 % van de inkomende grensoverschrĳdende post de volgende dag moet worden besteld en slechts 87 % van die post binnen die tĳd is besteld, betekent dit dat 97 % van de doelstelling is gehaald (87 is 97 % van 90). Het kwaliteitsverlies bedraagt derhalve 3 %. Aangezien dit cĳfer binnen de bandbreedte 90 % – 100 % ligt, komt er een sanctie van 1,5 % per procent. De sanctie bedraagt derhalve drie keer 1,5 % = 4,5 % van de verschuldigde eindkosten. Dit betekent dat de betrokken OPE slechts 95,5 % (100 % – 4,5 %) van de eindkosten mag aanrekenen waarop hĳ anders aanspraak had kunnen maken. In 1998 (toen de eindkosten in niveau 1 55 % van de binnenlandse tarieven bedroegen) zou de OPE aldus eindkosten ontvangen die 52,5 % van de binnenlandse tarieven bedragen (dit wil zeggen 95,5 % van 55 %). L 275/22 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen 26. 10. 1999 1 ) G r i e k e n l a n d 1. 1. Uitgaande post (33) De eindkosten voor voorrangspoststukken moesten in 1998 40 % van het binnenlandse tarief bedragen. Het niveau zou in respectievelĳk 1999, 2000, 2001, 2002 en ten slotte 2003 worden opgetrokken tot 45 %, 50 %, 60 %, 70 % en 80 %. Indien de Griekse OPE, overeen- komstig deze bepalingen, hogere eindkosten zou moeten betalen dan partĳen welke niet aan de overgangsrege- lingen zĳn onderworpen, zal de Griekse OPE slechts de eindkosten moeten betalen die deze partĳen verschul- digd zĳn. 1. 2. Inkomende post (34) Wat de inkomende post betreft, zĳn progressief hogere doelstellingen inzake kwaliteit van dienstverlening vast- gesteld die, indien zĳ worden gehaald, leiden tot verho- gingen van de eindkosten die door de andere partĳen aan de Griekse OPE verschuldigd zĳn. De doelstelling inzake de kwaliteit van dienstverlening was voor 1998 vastgesteld op 50 %, hetgeen zou leiden tot een stĳging van de eindkosten met 7 % indien de doelstelling werd gehaald. De overeenkomstige cĳfers voor de doelstel- lingen inzake de kwaliteit van de dienstverlening (en de verhogingen van de eindkosten) zĳn 60 % (10 %) voor 1999, 70 % (15 %) voor 2000, 80 % (15 %) voor 2001 en 85 % (20 %) voor 2002. In 2003 zouden de eind- kosten stĳgen tot 80 % van de binnenlandse tarieven indien de Griekse OPE erin slaagt opnieuw de kwaliteits- norm inzake dienstverlening van het vorige jaar (85 %) te halen. verschil tussen het in 2003 bereikte niveau en het eind- niveau van de eindkosten krachtens de Reims II-overeen- komst (meer bepaald 80 % van de binnenlandse tarieven) worden verhoogd. Aldus zal het normale eindkostenni- veau in 2006 worden bereikt. 2. 2. Inkomende post (36) Wat inkomende voorrangspost betreft, zal aan de Spaanse OPE het huidige CEPT-tarief worden betaald zolang dit tarief hoger is dan 80 % van het Spaanse binnenlandse tarief voor verzendingen tussen steden. 3 ) I t a l i ë 3. 1. Uitgaande post (37) De eindkosten die de Italiaanse OPE met betrekking tot voorrangspoststukken en prentbriefkaarten aan de zullen jaarlĳks andere partĳen verschuldigd zĳn, toenemen, op voorwaarde dat de ontvangende exploi- tanten aan de betrokken doelstellingen inzake de kwali- teit van de dienstverlening voldoen. De jaarlĳkse verho- ging zou in 1998 15 % bedragen en in 1999 en 2000 20 %. Indien de ontvangende OPE's hun doelstellingen niet halen, maar de kwaliteit van hun dienstverlening in zekere mate verbeteren (28), zou de verhoging beperkt worden tot 5 % in 1998 en 7 % in 1999 en 2000. Die verhogingen mogen niet tot eindkosten leiden die hoger zĳn dan de eindkosten welke de andere partĳen die niet aan de overgangsregelingen onderworpen zĳn, aan de betrokken OPE verschuldigd zĳn. Een laatste verhoging op 1 januari 2001 zal de door de Italiaanse OPE verschuldigde eindkosten optillen tot het eindniveau van de eindkosten krachtens de Reims II-overeenkomst (80 % van de binnenlandse tarieven). 3. 2. Inkomende post (38) De bovengenoemde regels inzake uitgaande post zullen eveneens van toepassing zĳn op inkomende post van andere partĳen. 4 ) C a p s y s t e m (39) 2 ) S p a n j e 2. 1. Uitgaande post in 1998 (27). (35) De eindkosten voor voorrangspoststukken en prentbrief- kaarten zullen jaarlĳks worden verhoogd op grond van het CEPT-tarief Indien de doelstellingen inzake de kwaliteit van dienstverlening van de ontvan- gende OPE's worden gehaald, zullen de eindkosten die zĳ van de Spaanse OPE ontvangen met 10 % stĳgen in 1999 en 2000 en met 15 % in 2001, 2002 en 2003. Deze verhogingen mogen niet leiden tot eindkosten die hoger zĳn dan de eindkosten welke de andere partĳen die niet aan de overgangsregelingen onderworpen zĳn, aan de betrokken OPE verschuldigd zĳn. Vanaf 2004 zullen deze eindkosten met een derde van het resterende (27) Dezelfde eindkosten zĳn van toepassing voor prentbriefkaarten uit Portugal. de bovengenoemde (capturing system) Een zogenoemd „cap system” is ontworpen om te garanderen dat de OPE's van Grieken- land, Spanje en Italië geen misbruik maken van de hun overgangsregelingen krachtens toegekende voordelen. Op grond van het systeem worden uitgaande poststromen naar andere partĳen bĳ Reims II ingedeeld in drie categorieën: prentbriefkaarten, andere zendingen en bĳkomende post. Prentbriefkaarten zĳn niet aan de cap-regeling onderworpen. Zĳ kunnen dus in aanmerking komen voor de lagere eindkosten die ten behoeve van die OPE's in de overgangsregelingen zĳn vastgesteld. De categorie andere zendingen omvat de huidige hoeveelheid poststukken met uitzondering van prentbriefkaarten. Deze categorie omvat tevens een jaar- lĳkse groei van 5 % („de organische groeivoet”) (29). De categorie andere zendingen komt eveneens voor lagere (28) Een kwaliteitsverhoging van de dienstverlening met 10 procent of meer is vereist wanneer de prestatie onder 55 % lag of daaraan gelĳk was (bĳvoorbeeld van 31 % tot 41 % of meer), met 5 procent of meer wanneer de prestatie tussen 55 % en 80 % lag (bĳvoorbeeld van 62 % tot 67 % of meer) en met 3 procent of meer wanneer de prestatie minstens 80 % bedroeg (bĳvoorbeeld van 81 % tot 84 % of meer). (29) De Spaanse OPE kan zĳn organische groeivoet in 1999, 2000 of 2001 met een bĳkomende 5 % verhogen. 26. 10. 1999 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen L 275/23 eindkosten in aanmerking. De categorie bĳkomende post is gedefinieerd als de hoeveelheid poststukken (met uitzondering van prentbriefkaarten) die de andere zendingen (na toevoeging van de organische groei) over- schrĳdt. Deze hoeveelheid zal aan de normale eind- kosten worden onderworpen waarop ontvangende OPE's overeenkomstig de Reims II-overeenkomst recht hebben. (40) Het cap system geldt niet voor het postverkeer tussen landen waarvoor overgangsregelingen gelden, dat wil zeggen Griekenland, Spanje en Italië. (46) c) Artikel 25 en artikel 49, lid 4, van het Wereldpost- verdrag (41) Artikel 25 van het Wereldpostverdrag geeft richtsnoeren voor het behandelen van in het buitenland geposte binnenlandse zendingen (remail). Artikel 49, lid 4, betreft de eindkosten op inkomende bulkpost. Na afloop van de overgangsperiode zullen de partĳen artikel 25 en artikel 49, lid 4, van het Wereldpostverdrag niet langer toepassen. d) Duur (42) De overeenkomst is voor onbepaalde duur gesloten. Elke partĳ kan de overeenkomst te allen tĳde opzeggen. De opzegging wordt van kracht aan het eind van het eerste volledige kalenderjaar na de kennisgeving ervan. In bepaalde omstandigheden kan een partĳ de overeen- komst opzeggen met een opzeggingstermĳn van zes maanden. (43) e) Verhouding ten aanzien van andere overeenkomsten In de Reims II-overeenkomst, zoals gewĳzigd bĳ de aanvullende overeenkomst, is bepaald dat het de partĳen vrĳ staat onderling bilaterale of multilaterale overeen- komsten inzake eindkosten te sluiten waarin andere voorwaarden, inzonderheid andere eindkostenniveaus, kunnen worden vastgesteld. Indien een partĳ met een andere partĳ (of andere partĳen) een overeenkomst betreffende lagere eindkosten sluit, moet zĳ (onvermin- derd de bepalingen inzake sancties en de bĳzondere overgangsbepalingen die in de overwegingen 32 tot en met 40 beschreven zĳn) aan alle partĳen voorzover de transacties gelĳkwaardig zĳn, dezelfde eindkosten aanre- kenen. VI. WĲZIGINGEN EN NA DE AANMELDING VERSTREKTE TOELICHTINGEN (44) Na een eerste onderzoek van de overeenkomst heeft de Commissie de partĳen opmerkzaam gemaakt op verscheidene punten welke volgens haar dienden te worden gewĳzigd, aangepast of verduidelĳkt voordat zĳ een gunstig standpunt ten aanzien van de overeenkomst in overweging kon nemen. (45) De partĳen hebben daarop een eerste aanvullende over- eenkomst bĳ de Reims II-overeenkomst voorbereid („de aanvullende overeenkomst”). Deze aanvullende overeen- komst werd op 22 september 1998 gesloten door elf van de zestien partĳen bĳ Reims II. De vĳf andere partĳen bĳ Reims II ondertekenden de overeenkomst in een later stadium (30). Die aanvullende overeenkomst bevat de onderstaande wĳzigingen en toelichtingen: 1. Het verband tussen eindkosten en kwaliteit van dienstverlening In de aanvankelĳk aangemelde Reims II-overeenkomst konden eindkosten verschuldigd zĳn zelfs wanneer de kwaliteit van de door de betrokken OPE verstrekte dienstverlening daadwerkelĳk verslechterde. In de gewĳ- zigde overeenkomst is thans het beginsel neergelegd dat de eindkosten in de overgangsperiode niet zullen stĳgen wanneer de kwaliteit van de dienstverlening van de betrokken partĳ afneemt. Teneinde vast te stellen of dit het geval is, wordt de kwaliteit van dienstverlening in een bepaald jaar vergeleken met de gemiddelde kwaliteit van de dienstverlening die door de bedoelde partĳ in de voorgaande jaren is gehaald met uitgangspunt in 1997. Er is geen ruimte voor interpretatie. Deze regel geldt niet voor die OPE's ten behoeve waarvan overgangsrege- is vanzelfsprekend lingen zĳn ingevoerd. De regel evenmin van toepassing wanneer de kwaliteit van de dienstverlening van een OPE verslechtert, maar nog steeds voldoet aan de betrokken norm die bĳ de over- eenkomst is ingevoerd. De eindkosten kunnen eveneens worden verhoogd indien (en voorzover) kan worden aangetoond dat een kwaliteitsverslechtering van de dienstverlening van een partĳ veroorzaakt is door bĳzondere inspanningen van deze partĳ ter verbetering van haar postbestellingssysteem, en slechts van tĳdelĳke aard is. De uiteindelĳke beslissing of aan deze voor- waarde is voldaan ligt bĳ de Commissie. Zĳ kan een deskundige met die opdracht belasten. (47) ingevoerd volgens Ten slotte is een bĳzondere regel welke partĳen die de doelstellingen inzake de kwaliteit van de dienstverlening voor 1998 niet hebben gehaald, bĳ wĳze van uitzondering hun eindkosten met 15 % boven het CEPT-niveau (maar tot hoogstens 55 % van de binnenlandse tarieven) mogen verhogen indien zĳ de doelstellingen inzake de kwaliteit van de dienstverlening voor 1997 hebben gehaald. 2. Niveau 3 (48) De partĳen hebben erop gewezen dat zĳ krachtens de Reims II-overeenkomst wettelĳk verplicht zĳn elkaar toegang tot niveau 3 te verlenen. Teneinde deze toegang te vergemakkelĳken zullen de partĳen, zo dit binnen hun macht ligt, de nationale voorschriften die niet gerechtvaardigd zĳn en in de praktĳk de toegang van de andere partĳen tot de binnenlandse tarieven kunnen belemmeren, ten behoeve van de andere partĳen versoe- pelen. Wanneer de betrokken nationale voorschriften door de staat zĳn ingevoerd, zullen de partĳen zich naar beste vermogen inspannen om deze voorschriften in samenwerking met de bevoegde nationale instanties op te heffen. (30) De Spaanse OPE (die de laatste was om tot de overeenkomst toe te treden), ondertekende de aanvullende overeenkomst op 28 januari 1999). L 275/24 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen 26. 10. 1999 (49) Alle tarieven en voorwaarden die relevant zĳn voor de toegang tot niveau 3, zullen alle partĳen door een door de IPC beheerde gegevensbank ter beschikking worden gesteld. De partĳen hebben zich ertoe verbonden, de gegevensbank bĳ wĳziging van hun tarieven en voor- waarden onmiddellĳk bĳ te werken. 3. Verlate, verloren en beschadigde post (50) De partĳen hebben regels ingevoerd betreffende verlate, verloren en beschadigde post op grond waarvan een regeling voor het behandelen en onderzoeken van klachten zou worden ingevoerd, die voorziet in een ontvangstbevestiging voor elke klacht en standaardter- mĳnen voor het beantwoorden ervan. De klantendien- sten en de toegang tot die diensten zullen worden verbe- terd door onder meer een kosteloos telefoonnummer voor klachten in te stellen en met consumentenorganisa- ties samen te werken. 4. Doorzichtige kostprĳsberekening en jaarver- slagen (51) De partĳen verbinden zich ertoe aan de verplichtingen te voldoen die de Commissie hun oplegt. Volgens die verplichtingen moeten zĳ tegen eind 1999 een door- zichtig systeem van kostprĳsberekening invoeren, zoals vereist bĳ artikel 14 van de postrichtlĳn en jaarverslagen over de ontwikkeling van de internationale en binnen- landse tarieven en kosten verstrekken, alsook over de ontwikkeling van het grensoverschrĳdende postverkeer, inclusief inlichtingen over de toegang tot niveau 3. 5. Andere kwesties (52) Voorts zĳn de partĳen overeengekomen zich naar beste vermogen in te spannen om de onderhandelingen over normen inzake de kwaliteit van de dienstverlening en een sanctieregeling voor poststukken zonder voorrang tot een goed einde te brengen. De referentiestandaard voor 1998 en 1999 zou J + 3 moeten worden of de standaard die reeds door een partĳ is ingevoerd (maar in elk geval niet meer dan J + 4). Ten slotte komen de partĳen overeen zich naar beste vermogen in te spannen om voor uitgaande grensoverschrĳdende post een dienstverlening te verschaffen die in overeenstemming is overeenkomst bepaalde met omschreven normen. aanvullende de in VII. OPMERKING VAN DERDEN EN HET ANTWOORD VAN DE COMMISSIE (53) Op 1 december 1998 heeft de Commissie (31), een bekendmaking overeenkomstig artikel 19, lid 3, van Verordening nr. 17, in het Publicatieblad gepubliceerd waarin de bĳzonderheden van de aangemelde overeen- komst werden uiteengezet en werd aangegeven dat zĳ voornemens was een gunstig standpunt ten aanzien van die overeenkomst in te nemen. (54) De Commissie heeft in totaal 35 antwoorden ontvangen. Slechts in twee opmerkingen van derden werd goedkeu- ring van de Reims II-overeenkomst aanbevolen. In alle andere opmerkingen lieten de belanghebbenden zich in meerdere of mindere mate kritisch over de overeen- komst uit. Tot deze laatsten behoorde het Post Office van het Verenigd Koninkrĳk, één van de partĳen bĳ de Reims II-overeenkomst. Deze OPE heeft ondertussen evenwel erop gewezen dat hĳ de overeenkomst verder steunt, gezien het compromis dat onder de partĳen werd bereid omtrent de duur van de overgangsperiode (zie overweging 61). De belangrĳkste opmerkingen zĳn hier- onder samengevat. (31) Zie voetnoot 3. (55) Het belangrĳkste bezwaar betrof de tĳdelĳke gevolgen van een vrĳstelling van de overeenkomst. Overeenkomstig het tĳdschema van de Reims II-overeenkomst zouden de eindkosten in 1999 worden verhoogd tot 65 % van de binnenlandse tarieven en zou op 1 januari 2001 het uiteindelĳke bedrag van 80 % worden bereikt. Een aan- zienlĳk aantal belanghebbenden was van mening dat een dergelĳke terugwerkende kracht (zoals het door som- migen werd genoemd) ernstige negatieve gevolgen voor de verbruikers zou hebben. Met name werd betoogd dat het voorliggende tĳdschema de overgangsperiode zou inkorten tot minder dan twee jaar en tot aanzienlĳke prĳsverhogingen in een korte periode zou leiden. De meeste belanghebbenden die daarover opmerkingen hebben gemaakt, betoogden dat de overgangsperiode van vier jaar welke oorspronkelĳk in de Reims II-over- eenkomst was opgenomen, diende te worden gehand- haafd en dat deze termĳn slechts mocht ingaan zodra de Commissie de overeenkomst had goedgekeurd. (56) (57) (58) In verscheidene opmerkingen werd betoogd dat de eind- kosten niet op de kosten waren gebaseerd, maar op de tarieven waren georiënteerd en werd gevraagd of een percentage van 80 % van de binnenlandse tarieven wel een getrouwe weergave van de kosten inhield. Verscheidene belanghebbenden betoogden dat de voor- waarden waaraan moet worden voldaan om toegang tot niveau 3 te krĳgen, nog steeds onvoldoende duidelĳk waren. Er werd gevreesd dat, bĳ ontstentenis van normen inzake de kwaliteit van dienstverlening (en sanc- ties) voor dergelĳke post, er nauwelĳks een aansporing zou zĳn om een goede dienstverlening te verstrekken. dat beweerden belanghebbenden Verscheidene er normen inzake de kwaliteit van dienstverlening moesten komen voor het vervoer van eindpunt tot eindpunt (en sancties met betrekking tot uitgaande post) en niet alleen normen voor de OPE's die grensoverschrĳdende post ontvangen en bestellen. In sommige opmerkingen werd betoogd dat de normen eveneens van toepassing moesten zĳn op post zonder voorrang en post van niveau 3. De aan de partĳen toegekende uitzondering (volgens welke de eindkosten in bepaalde specifieke omstandigheden zelfs kunnen worden wanneer de kwaliteit van de dienstverlening verslechtert) werd gevaarlĳk geacht en zou tot misbruik kunnen leiden. Een aanzienlĳk aantal belanghebbenden beweerde dat nauwgezet toezicht diende te worden gehouden op het systeem voor het meten van de kwaliteit van de bereikte dienstverlening. In het bĳzonder werd erop gewezen dat „cosmetische” kwaliteitsverbeteringen van de dienstverlening gemakkelĳk konden worden bereikt door een vervroeging van het LAT waarop de post de ontvangende OPE moet bereiken. De relevante voor- schriften dienen derhalve eenvormig te zĳn voor alle betrokkenen en te worden toegepast gedurende de looptĳd van de overeenkomst. De daadwerkelĳke meting dient op een onafhankelĳke, nauwgezette en representa- tieve manier te worden verricht. verhoogd, (59) (60) Er werd betoogd dat de regeling inzake verlate, verloren en beschadigde post waarin thans in de overeenkomst was voorzien, geen bruikbare of praktische oplossing bood. De voorkeur ging uit naar een geharmoniseerd systeem (met een gestandaardiseerde toezichtregeling). Verscheidene belanghebbenden spraken hun bezorgd- heid uit over het feit dat de Nederlandse OPE buiten de overeenkomst zou blĳven. Er werd beweerd dat dit tot discriminatie zou leiden (omdat de Nederlandse OPE andere eindkosten zou betalen). Tevens werd gevreesd dat de partĳen bĳ de Reims-overeenkomst in de toekomst elkaars post eerst zouden behandelen, hetgeen tot een slechtere kwaliteit voor de post uit derde landen zou kunnen leiden. 26. 10. 1999 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen L 275/25 (61) Na onderzoek van deze opmerkingen kwam de Commissie tot de conclusie dat de overgangsperiode moest worden verlengd om de door de partĳen gevreesde negatieve gevolgen weg te nemen. Zĳ conclu- deerde tevens dat de uiteindelĳke verhoging tot 80 % van de binnenlandse tarieven niet kon worden aanvaard alvorens voldoende gegevens beschikbaar waren op grond waarvan zĳ zou kunnen oordelen of deze verho- ging noodzakelĳk was om de eindkosten in overeen- stemming met de kosten te brengen. De partĳen werden hiervan op de hoogte gebracht. Op een bĳeenkomst van 4 maart 1999 deelden de partĳen de Commissie mede, dat zĳ de punten van bezorgdheid die aan de grondslag van de aanpak van de Commissie lagen, erkenden. Zĳ kondigden aan, dat zĳ de overeenkomst per 1 april 1999 zouden uitvoeren en dat de eindkosten voor 1999 zouden worden verhoogd tot hoogstens 55 % van de binnenlandse tarieven. Tevens aanvaardden zĳ dat de duur van een eventuele vrĳstelling zou worden beperkt tot de periode die verstrĳkt op 31 december 2001, dit wil zeggen voordat de uiteindelĳke verhoging tot 80 % van de binnenlandse tarieven zou gebeuren. B. JURIDISCHE BEOORDELING I. ARTIKEL 81, LID 1, VAN HET EG-VERDRAG EN ARTIKEL 53, LID 1, VAN DE EER-OVEREENKOMST 1. Overeenkomst tussen ondernemingen (62) Ongeacht hun specifieke rechtsvorm verrichten alle partĳen bĳ de Reims II-overeenkomst een economische activiteit en moeten zĳ om die reden worden beschouwd als ondernemingen in de zin van de mededingingsregels van het EG-Verdrag (32). De Reims II-overeenkomst is derhalve een overeenkomst in de zin van artikel 81, lid 1, van het EG-Verdrag en artikel 53, lid 1, van de EER-overeenkomst. (63) (64) 2. Beperkingen van de mededinging a) Pr¶safspraken In de overeenkomst worden de eindkosten vastgesteld die de partĳen elkaar verschuldigd zĳn op de markt van de inkomende grensoverschrĳdende post. Deze eind- kosten zĳn de prĳs die de OPE in het land van herkomst aan de OPE in het land van bestemming betaalt voor de bestelling. Derhalve moet deze overeenkomst worden beschouwd als een overeenkomst waarin verkoopprĳzen worden bepaald in de zin van artikel 81, lid 1, van het EG-Verdrag en artikel 53, lid 1, van de EER-overeen- komst. In de Reims II-overeenkomst worden evenwel niet de daadwerkelĳke bedragen die moeten worden betaald, vastgesteld, maar wordt slechts een percentage vastge- steld. Aangezien dit percentage aan de binnenlandse tarieven is gebonden, heeft de overeenkomst tot gevolg dat de prĳzen worden vastgesteld. De partĳen behouden evenwel de vrĳheid hun eigen binnenlandse tarieven vast te stellen. In theorie kunnen zĳ dus de eindkosten die krachtens de Reims II-overeenkomst verschuldigd zĳn, wĳzigen door die binnenlandse tarieven te wĳzigen. Voor de meeste OPE's is grensoverschrĳdende post evenwel van beperkt belang vergeleken met de omvang (32) Zie het arrest van het Hof van Justitie van 23 april 1991 in zaak C-41/90, Höfner en Elsner/Macrotron, Jurispr. 1991, I, blz. 1979, r. o. 21. (65) van de binnenlandse post. Bovendien moet een wĳziging van de binnenlandse tarieven in vele lidstaten worden goedgekeurd door de nationale regelgevende instantie. Derhalve is het zeer waarschĳnlĳk dat het niveau van de binnenlandse tarieven voornamelĳk wordt bepaald door nationale overwegingen. De partĳen doen derhalve afstand van of beperken hun vrĳheid om het niveau van de vergoeding voor het bestellen van inkomende grens- overschrĳdende post te bepalen, door bĳ een onderlinge overeenkomst eindkosten in te voeren die zĳn uitge- drukt als een percentage van de binnenlandse tarieven. is met Erkend moet worden dat de Reims II-overeenkomst een prĳsvaststellingsovereenkomst ongewone kenmerken. Het betreft de prĳs van een dienst (bestelling in het land van bestemming) die de OPE in het land van herkomst nodig heeft om ervoor te zorgen dat de post de geadresseerde bereikt en die de OPE niet (of nog niet) in staat is zelf te verstrekken (33). Aangezien een postex- ploitant vanzelfsprekend recht heeft op een vergoeding voor het bestellen van post die afkomstig is uit een ander land, is het duidelĳk dat een bepaalde regeling noodzakelĳk is om het niveau van die vergoeding vast te stellen. Dit kon evenwel worden bereikt door het sluiten van een bilaterale overeenkomst met de OPE uit het land waarvan de post is toegezonden, en waarin de beide partĳen de verschuldigde eindkosten vaststellen. Deze benadering zou uitmonden in een net van bilaterale overeenkomsten waarvan de inhoud niet noodzakelĳker- wĳze dezelfde zou zĳn (34). In de Reims II-overeenkomst worden de eindkosten voor alle partĳen op eenvormige wĳze vastgesteld als een bepaald percentage van de binnenlandse tarieven. De overeenkomst (zoals gewĳzigd staat de partĳen bĳ de aanvullende overeenkomst) evenwel uitdrukkelĳk toe om onderling bilaterale of multilaterale overeenkomsten inzake eindkosten te sluiten. Het is evenwel hoogst onwaarschĳnlĳk dat de partĳen van deze mogelĳkheid gebruik zullen maken omdat het sluiten van de Reims II-overeenkomst prikkels om afzonderlĳke overeenkomsten onder de partĳen te sluiten, heeft weggenomen. Dit lĳkt te worden bevestigd door het feit dat, voorzover de Commissie bekend, er slechts één dergelĳke bilaterale of multilaterale overeen- komst is gesloten tussen partĳen bĳ Reims II, te weten de Noordse overeenkomst, die lang voordat de Reims II-overeenkomst tot stand kwam, werd gesloten. Er moet worden opgemerkt dat geen andere partĳ bĳ Reims II tot die overeenkomst is toegetreden. Derhalve concludeert de Commissie dat ongeacht de specifieke bepaling in de overeenkomst die toestaat dat de partĳen onderling bila- terale of multilaterale overeenkomsten sluiten, de Reims II-overeenkomst in de praktĳk in grote mate de prikkel tot wegneemt om overeenkomsten te verschillende tarieven zouden kunnen leiden welke uit het oogpunt van de verbruiker gunstiger zouden kunnen zĳn. sluiten die (66) Daar de partĳen bĳ Reims II het grootste deel van de grensoverschrĳdende post tussen hun respectieve landen voor hun rekening nemen, moet de hierboven geconsta- teerde beperking van de mededinging eveneens als aanmerkelĳk worden beschouwd. (33) Er kan een zekere parallel worden getrokken met de overeenkom- sten in de telecommunicatiesector waarbĳ telecommunicatieonder- nemingen uit verschillende landen gewoonlĳk de prĳs overeen- kwamen (het zogenoemde verrekeningstarief) die zou worden aangerekend voor de afhandeling van internationale gesprekken. (34) Dit is wat in de telecommunicatiesector is gebeurd. De verreke- ningstarieven (zie voetnoot 33) die door een bepaalde onderneming worden toegepast verschillen per land. L 275/26 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen 26. 10. 1999 b) Beperkt lidmaatschap (67) Het lidmaatschap van de Reims II-overeenkomst is be- perkt tot (particuliere of openbare) postexploitanten die een verplichte universele dienst exploiteren. Dit kan worden uitgelegd in die zin dat andere exploitanten worden uitgesloten van de voordelen die de tarieven inhouden voor de partĳen bĳ de Reims II-overeenkomst. Niets in de overeenkomst staat evenwel eraan in de weg dat de partĳen gelĳke of vergelĳkbare overeenkomsten inzake eindkosten sluiten met derden. De voorwaarde voor lidmaatschap van de Reims II-overeenkomst blĳkt derhalve geen beperking van de mededinging in te houden. 3. Gevolgen voor de handel (68) De Reims-overeenkomst betreft de vergoeding voor inkomende grensoverschrĳdende postdiensten tussen OPE's en heeft derhalve per definitie gevolgen voor de handel tussen lidstaten en de handel tussen de overeen- komstsluitende partĳen in de zin van de EER-overeen- komst. Gezien het belang van de Reims II-partĳen voor de markten van inkomende grensoverschrĳdende post tussen hun respectieve landen moeten deze gevolgen als aanmerkelĳk worden beschouwd. In dit verband mag niet uit het oog worden verloren dat bedrĳven de meeste grensoverschrĳdende post produceren en dat deze post in het algemeen verband houdt met de handel tussen lidstaten. Hoewel de verhoging van de eindkosten niet noodzakelĳkerwĳze een vergelĳkbare verhoging van de algemene tarieven inhoudt, is het evenwel waarschĳnlĳk dat deze tarieven zullen worden opgetrokken, althans voor bepaalde categorieën post. Een verhoging van de tarieven voor internationale post heeft duidelĳk nadelige gevolgen voor de handel tussen lidstaten. II. ARTIKEL 81, LID 3, VAN HET EG-VERDRAG EN ARTIKEL 53, LID 3, VAN DE EER-OVEREENKOMST 1. Verbetering van de verdeling der producten/ Verbetering van de technische of economische vooruitgang (69) Het staat vast dat de CEPT-eindkostenniveaus vaak hebben geleid tot een vergoeding voor het bestellen van grensoverschrĳdende post die de kosten niet dekte. Dientengevolge moest het daaruit voortvloeiende verlies op inkomende grensoverschrĳdende post door de OPE's worden gedekt met winsten uit het verstrekken van binnenlandse postdiensten of uitgaande grensoverschrĳ- dende postdiensten. Een dergelĳke kruissubsidiëring is op lange termĳn onhoudbaar, met name in het licht van de toenemende liberalisering van de postsector. Poston- dernemingen hebben ongetwĳfeld recht op een vergoe- ding voor het bestellen van grensoverschrĳdende post die de kosten van die activiteit dekt. Een omschakeling naar een systeem dat meer op de kosten is gebaseerd, stelt hun financiële positie veilig en biedt de postonder- nemingen derhalve de mogelĳkheid deze dienst te hand- haven en te verbeteren. Dit voordeel kan worden beschouwd als een verbetering van de verstrekking van de betrokken diensten, zoals artikel 81, lid 3, van het EG-Verdrag en artikel 53, lid 3, van de EER-overeen- komst eisen. (70) Het wezenlĳkste voordeel die de overeenkomst wordt geacht op te leveren bestaat in een wezenlĳke verbete- ring van de kwaliteit van de grensoverschrĳdende post- diensten. Dit geldt inzonderheid aan de zĳde van de ontvangende onderneming, de OPE die de post bestelt. Door de verhogingen van de eindkosten te koppelen aan kwaliteitsverbeteringen van de dienstverlening voert de Reims II-overeenkomst voor de partĳen een sterke sti- mulans in om hun prestatie te verbeteren. De ontvan- gende exploitant zal slechts hogere eindkosten van de andere partĳen kunnen eisen indien hĳ erin slaagt de ambitieuze doelstellingen inzake de kwaliteit van dienst- verlening te halen welke in de overeenkomst zĳn vastge- steld. Wanneer de doelstellingen niet worden bereikt, zĳn sancties van toepassing die de eindkosten waarop een partĳ recht heeft, aanzienlĳk kunnen drukken. De aldus tot stand gebrachte aansporing voor de ontvan- gende exploitant zĳn kwaliteit te verbeteren wordt niet beïnvloed door het feit dat de kwaliteit van dienstverle- ning die door de partĳen wordt bereikt, op jaarbasis wordt berekend. Deze methode stelt de aansporing de kwaliteit van de dienstverlening te verbeteren, niet uit maar is, naar het voorkomt, de meest logische wĳze om te garanderen dat de eindkosten die in een bepaald jaar verschuldigd zĳn, met de gedurende dat jaar bereikte kwaliteit van de dienstverlening in overeenstemming zĳn. (71) Met het oog op de vaststelling van de doelstellingen inzake de kwaliteit van de dienstverlening hebben de partĳen verschillende groepen (35) tot stand gebracht waarvoor verschillende drempels van toepassing zĳn. Aangezien in de overeenkomst is voorzien in speciale overgangsmaatregelen met betrekking tot alle OPE's in groep C, zĳn er eigenlĳk slechts twee groepen, A en B. De kwaliteit van de dienstverlening die door de OPE's uit groep A moet worden bereikt, ligt enigszins hoger dan de respectieve doelstelling voor de partĳen uit groep B. De partĳen hebben evenwel uiteengezet dat dit verschil is gebaseerd op demografische en geografische criteria in die zin dat groep A bestaat uit partĳen uit landen die naar verhouding klein zĳn of waarvan een groot deel van de bevolking is geconcentreerd in een naar verhou- ding klein gebied. Hoewel deze indeling (die volgens de overeenkomst in de nabĳe toekomst moet worden herzien) uiteindelĳk het resultaat van een compromis tussen de partĳen blĳkt te zĳn, is zĳ niet op een wille- keurige wĳze tot stand gebracht. In ieder geval dient erop te worden gewezen dat zelfs de doelstelling voor de OPE's in groep B (90 % J + 1 in 1999) hoog is. Dit onderscheid heeft derhalve geen gevolgen voor de aansporing de kwaliteit van de dienstverlening te verbe- teren. (72) De bĳzondere overgangsbepalingen voor sommige partĳen zĳn eveneens gebaseerd op het beginsel dat de verhogingen van de eindkosten gekoppeld zĳn aan een verbetering van de kwaliteit van dienstverlening. In het licht van de bĳzondere problemen waarmee de is de Commissie betrokken OPE's te kampen hebben, van mening dat er geen bezwaar kan worden gemaakt tegen het feit dat deze overgangsbepalingen voorzien in een tragere verhoging van de eindkosten (en derhalve indirect van de kwaliteit van de dienstverlening). (73) De koppeling tussen de verhogingen van de eindkosten en een kwaliteitsverbetering van de dienstverlening die bĳ de Reims II-overeenkomst wordt ingevoerd, is in hoge mate afhankelĳk van het systeem voor de meting van de kwaliteit van de dienstverlening. Zoals sommige derden in hun opmerkingen hebben gesteld, is het van belang na te gaan of dit systeem behoorlĳk functioneert. (35) Zie overweging 29. 26. 10. 1999 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen L 275/27 De Commissie werd gewezen op het risico dat een „verbetering” van de kwaliteit van de dienstverlening teweeg zou kunnen worden gebracht door het tĳdstip waarop de te bestellen post de ontvangende exploitant moet bereiken, te vervroegen. Om die reden heeft de Commissie onderzocht of het risico zich in de werkelĳk- heid kan voordoen. Zĳ kwam tot de vaststelling dat de partĳen slechts regels hebben opgesteld betreffende het LAT (36), dat voor de hoofduitwisselingskantoren en de luchtposteenheden respectievelĳk niet vroeger dan 16 uur en 15 uur kan zĳn. De partĳen hebben in antwoord op een vraag van de Commissie bevestigd dat post die aan het aldus vastgestelde LAT voldoet, voor de doelstel- lingen van de Reims II-overeenkomst wordt geacht tĳdig te zĳn aangekomen, ongeacht of deze post ook voldoet aan het CET en/of CTT die sommige partĳen zouden toepassen. (74) Er zĳn inderdaad geen specifieke doelstellingen inzake de kwaliteit van de dienstverlening overeengekomen met betrekking tot post waarvoor de toegang tot niveau 3 geldt. De toegang tot niveau 3 behelst voornamelĳk dat dergelĳke post, voor alle doelstellingen, als binnenlandse post wordt behandeld. Wanneer doelstellingen inzake de kwaliteit van de dienstverlening voor binnenlandse post gelden, zullen deze dus ook op de relevante inkomende grensoverschrĳdende post van toepassing zĳn. (75) De overeenkomst zal tevens bĳdragen tot de verbetering van de algemene kwaliteit van de grensoverschrĳdende post. Ingevolge artikel 3, punt 8, van de Reims II-over- eenkomst (ingevoerd bĳ de aanvullende overeenkomst) zĳn de verzendende exploitanten verplicht zich naar beste vermogen in te spannen om voor uitgaande voorrangspoststukken een kwaliteit van dienstverlening te bieden die aan de in bĳlage 7 opgenomen normen voldoet. Overeenkomstig die bepalingen streven de partĳen ernaar in 2002 een norm van 85 % J + 1 te halen. Dit wil zeggen dat 85 % van de uitgaande grens- overschrĳdende voorrangspost één dag na de verzending op het uitwisselingskantoor van de ontvangende exploi- tant moet aankomen (37). (76) Het feit dat niet alle OPE's uit de Gemeenschap en de EER (of uit andere landen) aan de overeenkomst deel- nemen, doet niets af aan de conclusie dat mag worden aangenomen dat de Reims II-overeenkomst tot aanzien- lĳke verbeteringen met betrekking tot de grensover- schrĳdende post zal leiden. Aangezien de Nederlandse Posterĳen besloten hebben niet tot de overeenkomst toe te treden, zal zĳ vanzelfsprekend niet van toepassing zĳn op grensoverschrĳdende post tussen Nederland en de andere partĳen bĳ Reims II. Dit doet evenwel niets af aan het feit dat de overeenkomst waarschĳnlĳk voor- delen voor het grensoverschrĳdende postverkeer tussen de partĳen bĳ de Reims II-overeenkomst zal opleveren. 2. Voordelen voor de verbruikers (77) De genoemde verbeteringen (inzonderheid de betere kwaliteit van de dienstverlening voor grensoverschrĳ- dende post) zullen eveneens de verbruikers ten goede komen. Om bovengenoemde redenen is de Commissie van oordeel dat een billĳk aandeel in de uit de overeen- komst voortvloeiende voordelen de verbruikers ten goede zal komen. (78) Waarschĳnlĳk zal althans een aantal ondernemingen ingevolge de Reims II-overeenkomst aanmerkelĳk hogere eindkosten betalen. Verwacht mag worden dat de prĳzen van grensoverschrĳdende post dientengevolge althans in sommige betrokken landen zullen worden verhoogd. Op grond van de door de Commissie in het onderzoek ingewonnen inlichtingen kan om een aantal redenen worden geconcludeerd dat deze mogelĳke verhogingen niet zullen verhinderen, dat een billĳk aandeel in de voordelen die van de overeenkomst worden verwacht, aan de verbruikers ten goede zullen komen. (79) (80) Ten eerste zal de overeenkomst slechts een beperking van de kruissubsidiëring die onder de huidige regelingen gebeurt, ten gevolge hebben, indien de verhogingen van de eindkosten tot een eindkostenniveau leiden, dat dichter aansluit bĳ de werkelĳke kosten voor het bestellen van de post. Daar de gebruikers van binnen- landse post of uitgaande grensoverschrĳdende post derhalve niet langer (of althans in mindere mate) aan de kosten van de inkomende grensoverschrĳdende post behoeven bĳ te dragen, zullen de OPE's hun tarieven voor binnenlandse post en uitgaande grensoverschrĳ- dende post, waar nodig, kunnen bĳstellen. Ten tweede zouden de tariefsverhogingen voor grens- overschrĳdende post gepaard gaan met verbeteringen van de dienstverlening, aangezien de Commissie erop heeft aangedrongen dat de eindkosten slechts kunnen worden verhoogd indien de kwaliteit van de dienstverle- ning wordt verbeterd. Aangenomen mag worden dat een billĳk aandeel in de voordelen aan de verbruikers ten goede komt wanneer de kwaliteit van de dienstverlening verbetert op voorwaarde dat de tarieven niet buiten- sporig worden verhoogd. Zoals gezegd is er slechts één uitzondering waarin de eindkosten kunnen worden verhoogd ingeval de kwaliteit van de dienstverlening verslechtert. Dit is het geval waarin een dergelĳke verslechtering a) aantoonbaar te wĳten is aan bĳzondere inspanningen om de bestelling te bespoedigen, b) van tĳdelĳke aard is en c) alleen door de genoemde inspan- ningen veroorzaakt is. Een voorbeeld hiervan zou de installatie van een nieuw sorteercentrum zĳn die tĳde- lĳke gevolgen voor de kwaliteit van de dienstverlening kan hebben. Het is duidelĳk dat de toepasselĳke criteria in elk geval strikt moeten worden uitgelegd. Bovendien ligt, zoals de partĳen in de aanvullende overeenkomst hebben bepaald, de uiteindelĳke beslissing of al dan niet aan deze voorwaarden is voldaan, bĳ de Commissie (of bĳ door haar aangestelde onafhankelĳke deskundige). In deze omstandigheden is de Commissie van mening dat deze uitzondering geen gevaren inhoudt voor het beginsel dat de hogere eindkosten een verbetering van de kwaliteit van de dienstverlening veronderstellen. (81) Ten derde heeft de Commissie van de partĳen geëist dat zĳ de verhogingen van hun tarieven voor grensover- schrĳdende post die zĳ voor eind 2002 voornemens zĳn in te voeren, schriftelĳk specificeren. Uit het antwoord van de partĳen kan worden geconcludeerd dat het in het algemeen om bescheiden verhogingen zal gaan. Het spreekt vanzelf dat de Commissie nauwgezet toezicht op de ontwikkelingen op dit gebied zal houden. Daartoe worden de partĳen in deze beschikking (38) tot verslagge- ving verplicht. Indien nodig zal de Commissie van haar bevoegdheden krachtens artikel 82 van het EG-Verdrag gebruik maken wanneer een partĳ bĳ de Reims II-over- eenkomst prĳsverhogingen invoert die buitensporig en niet door de kosten gerechtvaardigd blĳken te zĳn. (36) Zie overweging 27. (37) De doelstelling is Portugal en Spanje. iets lager (80 %) voor Griekenland, Ĳsland, (38) Zie overweging 98. L 275/28 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen 26. 10. 1999 (82) (83) Ten vierde is in de overeenkomst een mogelĳkheid voor- zien die de negatieve financiële gevolgen welke voor de gebruikers kunnen ontstaan, dat wil zeggen de toegang tot niveau 3, aanzienlĳk vermindert. Aangezien het niveau van de eindkosten uit hoofde van de overeen- komst is gebaseerd op de binnenlandse tarieven voor voorrangspost, biedt de toegang tot niveau 3 de moge- lĳkheid voor verminderde binnenlandse tarieven in aanmerking te komen. Grensoverschrĳdende post waar- voor de verzendende OPE's een dergelĳke toegang vragen, dient derhalve als binnenlandse post te worden behandeld. Deze mogelĳkheid is van bĳzonder belang voor bulkpost, maar tevens voor poststukken zoals kranten. Het spreekt vanzelf dat een dergelĳke toegang gemakkelĳk kan worden belemmerd of zelfs verhinderd door ongepaste voorwaarden op te leggen. Zo zou de mogelĳkheid om gebruik te maken van de toegang tot niveau 3 voor kranten, afhankelĳk kunnen worden gesteld van de voorwaarde dat het betrokken poststuk in de lidstaat van bestemming moet zĳn gedrukt. Door een dergelĳke voorwaarde zou een dergelĳke toegang voor publicaties uit andere lidstaten denkbeeldig worden. Op uitdrukkelĳk verzoek van de Commissie zĳn de partĳen derhalve overeengekomen dergelĳke belemmeringen weg te nemen voorzover dit binnen hun macht ligt. Gezien het belang van de toegang tot niveau 3 voor de verbrui- kers lĳkt het noodzakelĳk dat de onderhavige vrĳstelling slechts wordt verleend, op voorwaarde dat voldoende toegang tot niveau 3 wordt verleend (39). Ten vĳfde stemt de Commissie in met het door een groot aantal derden ingenomen standpunt dat het oorspronkelĳke tĳdschema van de Reims II-overeen- in een korte komst, gezien de opgelopen vertraging, periode tot aanzienlĳke verhogingen van de eindkosten zou kunnen leiden. Dit zou ernstige nadelige gevolgen voor de belangen van de verbruikers kunnen hebben. Daarom heeft de Commissie erop aangedrongen dat de overgangsperiode met een jaar zou worden verlengd. De huidige vrĳstelling wordt afhankelĳk gesteld van een voorwaarde die hieraan tegemoet komt (40). Het uiteinde- lĳke eindkostenniveau dat de partĳen nastreven, zal derhalve niet vóór 1 januari 2002 worden bereikt. Bovendien heeft de Commissie erop aangedrongen dat de vrĳstelling verstrĳkt vóórdat het eindniveau van de eindkosten wordt bereikt. Volgens de Commissie is dit een redelĳk vergelĳk dat verzekert dat de belangen van de verbruikers worden gevrĳwaard. (84) De bepalingen inzake verlate, verloren en beschadigde post die bĳ de aanvullende overeenkomst zĳn ingevoerd, dragen ook ertoe bĳ dat een billĳk aandeel in de voor- delen aan de verbruikers ten goede komt. Hoewel de ingevoerde maatregelen voor verbetering vatbaar zĳn, betekenen zĳ althans voor sommige betrokken staten een belangrĳke stap voorwaarts in de bescherming van de rechten van de verbruikers. (85) Het feit dat de overeenkomst slechts van toepassing is op grensoverschrĳdende post tussen de partĳen doet aan de bovenstaande conclusie niet af. Niets in de overeen- komst staat eraan in de weg dat de partĳen grensover- schrĳdende post van derden even snel behandelen als grensoverschrĳdende post die zĳ van de partĳen bĳ Reims II ontvangen. 3. Onmisbaarheid (86) Om voor een vrĳstelling krachtens artikel 81, lid 3, van het EG-Verdrag en artikel 53, lid 3, van de EER-overeen- komst in aanmerking te komen, moet de beperking van de mededinging voor het bereiken van de betrokken doelstellingen onmisbaar zĳn. Dit veronderstelt dat de eindkostenniveaus welke door de partĳen zĳn overeen- gekomen, daadwerkelĳk de kosten weergeven die het bestellen van grensoverschrĳdende post de bestellende exploitant veroorzaakt. De Reims II-overeenkomst voert geen rechtstreeks verband in tussen de eindkosten en de daadwerkelĳke kosten maar drukt de eindkosten uit als een percentage van de binnenlandse tarieven. Dit is voornamelĳk te wĳten aan het feit dat er tot dusver onvoldoende betrouwbare informatie over de door de betrokken partĳen gedragen kosten voorhanden was. De meeste partĳen voeren momenteel passende systemen van kostprĳsberekening in. Bĳ ontstentenis van betrouw- bare informatie over de kosten, lĳkt het aanvaardbaar dat de eindkosten worden gekoppeld aan de binnen- landse tarieven (hetgeen trouwens door de Commissie is gesuggereerd). Ofschoon de tarieven die voor binnen- landse diensten worden aangerekend in het verleden onvermĳdelĳk in zekere mate door politieke overwe- gingen waren beïnvloed, zĳn zĳ de meest logische maat- staf voor het beoordelen van de bestellingskosten. (87) De Commissie is van oordeel dat het sluiten van een overeenkomst waarbĳ de eindkosten worden vastgesteld tegen hetzelfde percentage van de binnenlandse tarieven en (afgezien van bĳzondere onder de partĳen overeenge- tegen dezelfde voor- komen overgangsmaatregelen) waarden voor alle partĳen, in de huidige omstandig- heden onmisbaar is om de door de partĳen nagestreefde voordelen te bereiken. Zoals blĳkt uit de samenvatting van de historische achtergrond in deel A (41), was de totstandkoming van de Reims II-overeenkomst een lang- zame en moeizame aangelegenheid. Sinds de meer dan een decennium geleden vastgestelde CEPT-regeling blĳkt slechts één andere eindkostenovereenkomst te zĳn gesloten tussen de partĳen bĳ de huidige overeenkomst. Het is veel betekenend dat deze andere overeenkomst (de Noordse overeenkomst) eveneens multilateraal In tegenstelling tot de ondernemingen uit de telecommuni- catiesector, blĳken de OPE's in de postsector zelden gebruik te hebben gemaakt van bilaterale overeenkom- sten inzake eindkosten. Hoewel de partĳen bilaterale of multilaterale overeenkomsten inzake eindkosten hadden kunnen sluiten, acht de Commissie het onwaarschĳnlĳk dat dergelĳke onderhandelingen even snel en even effi- ciënt de voordelen bereiken die van de huidige overeen- komst zĳn te verwachten. is. (88) Hoewel de Commissie aanvaardt dat de Reims II-over- eenkomst voor het bereiken van de nagestreefde doel- stellingen onmisbaar kan worden geacht, dient te worden nagegaan of het daadwerkelĳk overeengekomen niveau passend is. De partĳen hebben geen overtuigende bewĳzen aangevoerd waaruit blĳkt dat de eindkosten dienen te worden vastgesteld op 80 % van de binnen- landse tarieven. De partĳen hebben daarentegen toege- geven dat het cĳfer van 80 % slechts een benadering is. Er is evenwel niet bewezen dat dit cĳfer een voldoende nauwkeurige benadering van de kosten weergeeft. (39) Zie overweging 96. (40) Zie overweging 95. (41) Zie overweging 7 en volgende. 26. 10. 1999 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen L 275/29 In het Anderzĳds aanvaardt de Commissie dat het niveau van de eindkosten tot dusver in het algemeen laag is geweest en de exploitanten niet in staat heeft gesteld om de bestellingskosten te dekken. licht van deze omstandigheden is de Commissie van mening, dat de meest redelĳke oplossing erin bestaat dat de verhogingen van de eindkosten worden toegestaan en dat de uiteinde- lĳke verhoging tot 80 % van de binnenlandse tarieven slechts kan gebeuren nadat de Commissie in de gelegen- heid is gesteld de zaak opnieuw te onderzoeken op basis van precieze gegevens inzake kostprĳsberekening. Een beperking van de vrĳstelling tot de periode die verstrĳkt op 31 december 2001, zal de Commissie in staat stellen zich ervan te vergewissen dat de voorgestelde uiteinde- lĳke verhoging passend is, voordat zĳ wordt uitgevoerd. Het maximumniveau van de eindkosten dat krachtens de onderhavige beschikking wordt toegestaan, zal derhalve niet meer bedragen dan 70 % van de binnenlandse tarieven, hetgeen niet onredelĳk lĳkt (42). (89) Artikel 14 van de postrichtlĳn verplicht de lidstaten ertoe ervoor te zorgen dat binnen twee jaar na de datum van inwerkingtreding van de richtlĳn, dit wil zeggen uiterlĳk op 10 februari 2000, passende boekhoudingen worden ingevoerd. Er is evenwel geen garantie dat voldoende betrouwbare cĳfers die minstens een volledig kalenderjaar bestrĳken, beschikbaar zullen zĳn in de tweede helft van 2001 wanneer de Commissie vermoe- delĳk zal worden verzocht om verlenging van de huidige vrĳstelling en om toestemming voor een verhoging tot 80 % van de binnenlandse tarieven. De postrichtlĳn is in elk geval slechts bindend voor de lidstaten van de Gemeenschap maar niet voor Ĳsland en Noorwegen. Derhalve lĳkt het noodzakelĳk dat de huidige vrĳstel- lingsbeschikking afhankelĳk te stellen van de voor- waarde dat de partĳen tegen einde 1999 een passend systeem van kostprĳsberekening invoeren (43). 4. De uitschakeling van de mededinging (90) Door de eindkosten te koppelen aan het binnenlandse tarief en door hun eindniveau vast te stellen op 80 % van die tarieven mag worden verwacht dat de Reims II-overeenkomst de op arbitrage gebaseerde remailing aanzienlĳk zal terugbrengen. Er is evenwel geen reden dit als een uitschakeling van de mededinging te beschouwen aangezien de invoering van een op de kost- prĳs gebaseerde vergoedingsregeling slechts de normale mededingingsvoorwaarden herstelt. III. ARTIKEL 86, LID 2, VAN HET EG-VERDRAG EN ARTIKEL 59, LID 2, VAN DE EER-OVEREENKOMST (91) Overeenkomstig artikel 86, lid 2, van het EG-Verdrag en artikel 59, lid 2, van de EER-overeenkomst vallen onder- nemingen belast met het beheer van diensten van alge- meen economisch belang onder de mededingingsregels voorzover de toepassing daarvan de vervulling, in feite of in rechte, van de hun toevertrouwde bĳzondere taak niet verhindert. (92) De partĳen betogen dat de Reims II-overeenkomst nood- zakelĳk is om een kostengerichte vergoeding voor het bestellen van internationale post in te voeren die de universeledienstverplichting waarmee de partĳen zĳn belast, financiert. Volgens de partĳen kan een strikte toepassing van de mededingingsregels hun economisch evenwicht in gevaar brengen en de verrichting van de (42) Er zĳ op gewezen dat dit percentage ook in de Noordse overeen- komst wordt gebruikt. (43) Zie overweging 97. diensten van algemeen economisch belang waarmee zĳ zĳn belast, verhinderen. De partĳen hebben evenwel geen bewĳzen aangevoerd op grond waarvan kan worden geconcludeerd dat de toepassing van artikel 81 van het EG-Verdrag of artikel 53 van de EER-overeen- komst op de Reims II-overeenkomst inzake grensover- schrĳdende postdiensten (die in het algemeen slechts een klein deel van de door de partĳen verwerkte post uitmaken) hun economisch evenwicht in gevaar zou brengen. Evenmin hebben zĳ bewezen dat de toepassing van deze bepalingen (inclusief lid 3 ervan) het verrichten van de hun toevertrouwde bĳzondere taak zou verhin- deren. In ieder geval mag niet uit het oog worden verloren dat artikel 86, lid 2, van het EG-Verdrag een uitzondering is en derhalve eng moet worden uitge- legd (44). Hetzelfde geldt voor artikel 59, lid 2, van de EER-overeenkomst. IV. DUUR VAN DE VRĲSTELLING — VOORWAARDEN EN VERPLICHTINGEN (93) Overeenkomstig artikel 8 van Verordening nr. 17 wordt een beschikking op grond van artikel 81, lid 3, van het EG-Verdrag voor een bepaalde termĳn gegeven en kan zĳ voorwaarden en verplichtingen inhouden. 1. Duur van de vrĳstelling (94) Normaal geldt de vrĳstelling minstens voor de tĳd die nodig is om de overeenkomst volledig ten uitvoer te leggen. In deze zaak is de Commissie tot de conclusie gekomen dat de vrĳstellingsperiode uitzonderlĳk moet eindigen voordat de laatste verhoging van de eindkosten (van 70 % tot 80 % van de binnenlandse tarieven) is is dat, hoewel de reden hiervoor uitgevoerd. De Commissie in het algemeen aanvaardt dat de eindkosten moeten worden verhoogd tot een niveau dat de kosten van de geleverde dienst dekt, thans onvoldoende is bewezen dat de eindkosten daarom moeten worden verhoogd tot 80 % van de binnenlandse tarieven. Omdat dit gebrek aan bewĳs voornamelĳk te wĳten is aan het feit dat de meeste partĳen nog niet over een voldoende betrouwbaar en precies systeem voor kostprĳsbereke- ning beschikken, lĳkt het niet onredelĳk de laatste te stellen totdat dergelĳke gegevens verhoging uit beschikbaar zĳn en de Commissie de gelegenheid heeft gehad deze te beoordelen. De vrĳ stelling wordt derhalve beperkt tot de periode die ingaat op de datum van inwerkingtreding van de overeenkomst, dat wil zeggen 1 april 1999, en verstrĳkt op 31 december 2001. 2. Voorwaarden (95) a) Inwerkingtreding van de overeenkomst Zoals uiteengezet (45), achtte de Commissie het noodza- kelĳk het oorspronkelĳk door de partĳen voorgenomen tĳ dschema te wĳzigen en de overgangsperiode met een jaar te verlengen om zoveel mogelĳk onmiddellĳke negatieve gevolgen voor de tarieven te vermĳden. De partĳen hebben dit aanvaard (46) en 1 april 1999 voorge- steld als de datum van inwerkingtreding van hun over- eenkomst. Daar dit niet is opgenomen in de voorlig- gende overeenkomst, is het noodzakelĳk dat de onderha- vige beschikking slechts wordt gegeven voorzover aan (44) Zie onder meer het arrest van het Hof van Justitie van 23 oktober 1997 in zaak C-157/94, Commissie/Nederland, Jurispr. 1997, I, blz. 5699, r. o. 37. (45) Zie overweging 83. (46) Zie het schrĳven van de partĳen van 4 juni 1999. L 275/30 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen 26. 10. 1999 deze voorwaarde is voldaan. De eindkosten zullen tot eind 1999 hoogstens 55 % van de binnenlandse kosten bedragen. Dit maximum wordt verhoogd tot 65 % in 2000 en 70 % in 2001. De partĳen dienen hun overeen- komst zo snel mogelĳk in die zin te wĳzigen, uiterlĳk op de datum van de afrekening van de eindkosten voor 1999. b) Toegang tot niveau 3 (96) De toegang tot niveau 3 is van groot belang voor de verbruiker. Aangenomen mag worden dat bulkpost en andere soorten commerciële post het belangrĳkste deel van de grensoverschrĳdende post is. Met het oog op de compensatie van de negatieve gevolgen van de overeen- komst is het derhalve van essentieel belang dat de verzendende OPE's met betrekking tot dergelĳke post in aanmerking kunnen komen voor de binnenlandse tarieven van de bestellende exploitant. Artikel 2, lid 6, van de overeenkomst verplicht alle partĳen een derge- lĳke toegang tot niveau 3 te verlenen (47). Om dit te vergemakkelĳken zĳn de partĳen verplicht de binnen- landse voorwaarden voor andere partĳen te versoepelen wanneer deze regels niet gerechtvaardigd zĳn en in de praktĳk de toegang tot de binnenlandse tarieven voor andere partĳen kunnen verhinderen. Wanneer dit niet binnen hun macht ligt, spannen zĳ zich naar beste vermogen in om bĳ de betrokken nationale instanties opheffing van deze regels te verkrĳgen. Teneinde te garanderen dat de partĳen aan dit vereiste voldoen en elkaar daadwerkelĳk toegang tot niveau 3 verlenen, is het noodzakelĳk de vrĳstellingsbeschikking te voorzien van een voorwaarde met deze werking. tarieven, de tarieven voor grensoverschrĳdende post en de kosten, alsook over de ontwikkeling van de grens- overschrĳdende verkeersstromen. Deze verslagen moeten inlichtingen over de tenuitvoerlegging van de toegang tot niveau 3 bevatten (waaronder voorbeelden van tegen niveau 3-voorwaarden gesloten overeenkomsten met exploitanten uit andere landen, alsook van vergelĳkbare overeenkomsten met binnenlandse afnemers). Om dezelfde redenen moeten de partĳen de Commissie in kennis stellen van de wĳziging die is ingevoerd om te voldoen aan de in overweging 95 gestelde voorwaarde, zodra deze wĳziging is ondertekend, HEEFT DE VOLGENDE BESCHIKKING GEGEVEN: Artikel 1 Overeenkomstig artikel 81, lid 3, van het EG-Verdrag en artikel 53, lid 3, van de EER-overeenkomst, worden de bepalingen van artikel 81, lid 1, van het EG-Verdrag en artikel 53, lid 1, van de EER-overeenkomst voor de periode van 1 april 1999 tot 31 december 2001 buiten toepassing verklaard ten aanzien van de Reims II-overeenkomst inzake eindkosten, zoals gewĳzigd bĳ de aanvullende overeenkomst. Artikel 2 Aan de in artikel 1 verleende vrĳstelling zĳn de onderstaande voorwaarden en verplichtingen verbonden: 3. Verplichtingen 1. Voorwaarden a) Systemen van kostpr¶sberekening (97) Om zich ervan te kunnen vergewissen of de door de partĳen overeengekomen eindkostenniveaus daadwer- kelĳk de kosten van het bestellen van grensoverschrĳ- dende post weergeven, moet de Commissie kunnen beschikken over betrouwbare en nauwkeurige gegevens over die kosten. Om die reden is het passend de partĳen ertoe te verplichten voor eind 1999 een doorzichtig systeem van kostprĳsberekening in te voeren, teneinde te verzekeren dat alle significante kostenelementen kunnen worden vastgesteld, gekwantificeerd, vergeleken en gecontroleerd. Deze verplichting moet garanderen dat de partĳen een passend systeem van kostprĳsberekening invoeren zoals vereist bĳ artikel 14 van de postrichtlĳn. b) Jaarl¶kse verslagen (98) Teneinde de Commissie in staat te stellen na te gaan of de overeenkomst behoorlĳk functioneert en met name of aan de hiervoor genoemde voorwaarden is voldaan, moeten de partĳen jaarlĳks op uiterlĳk 31 maart verslag uitbrengen over de ontwikkeling van de binnenlandse (47) Artikel 2, lid 6, van de overeenkomst verplicht de partĳen een dusdanige toegang te verlenen aan de andere partĳen. Wat de toegang ten behoeve van derden betreft, zie punt 2. 8 van de mede- deling van de Commissie inzake de postsector (PB C 39 van 6. 2. 1998, blz. 2). a) De overeenkomst treedt niet vóór 1 april 1999 in werking. De in de overeenkomst vastgestelde overgangs- periode wordt verlengd, teneinde te garanderen dat de eindkosten over de rest van 1999 hoogstens tot 55 % van de binnenlandse tarieven worden verhoogd en dat de eindkosten in 2000 hoogstens tot 65 % van de binnen- landse tarieven en in 2001 hoogstens tot 70 % van de binnenlandse tarieven worden verhoogd. De partĳen zullen hun overeenkomst zo snel mogelĳk in die zin wĳzigen, doch uiterlĳk op de datum waarop de eindafre- kening van de eindkosten over 1999 gebeurt. b) De partĳen nemen de nodige maatregelen om elkaar daadwerkelĳk toegang tot niveau 3 te verlenen. Teneinde die toegang te vergemakkelĳken, versoepelen de partĳen de binnenlandse voorwaarden voor andere partĳen, wanneer deze regels niet gerechtvaardigd zĳn en in de praktĳk de toegang tot de binnenlandse tarieven voor andere partĳen kunnen verhinderen. Wanneer dit niet binnen hun macht ligt, spannen zĳ zich naar beste vermogen in om bĳ de betrokken nationale instanties opheffing van deze regels te verkrĳgen. 2. Verplichtingen a) De partĳen moeten voor einde 1999 een doorzichtig systeem van kostprĳsberekening in de zin van Richtlĳn 97/67/EG invoeren ten einde te verzekeren dat alle signi- ficante kostenelementen kunnen worden vastgesteld, gekwantificeerd, vergeleken en gecontroleerd. 26. 10. 1999 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen L 275/31 b) De partĳen brengen jaarlĳks op uiterlĳk 31 maart verslag uit over de ontwikkeling van de binnenlandse tarieven, de tarieven voor grensoverschrĳdende post en de kosten alsook over de ontwikkeling van de grensoverschrĳdende verkeersstromen. Deze verslagen moeten inlichtingen over de tenuitvoerlegging van de toegang tot niveau 3 bevatten (waaronder voorbeelden van tegen niveau 3- voorwaarden gesloten overeenkomsten met exploitanten uit andere landen en vergelĳkbare overeenkomsten met binnenlandse afnemers). De partĳen zullen de Commissie in kennis stellen van de wĳziging die is ingevoerd om te voldoen aan de in punt 1, onder a) gestelde voorwaarde, zodra deze wĳziging is ondertekend. Artikel 3 Deze beschikking is gericht tot: Post und Telekom Austria AG Postgasse 8 A-1011 Wien Post Danmark Tietgensgade 37 DK-1566 København Suomen Posti Oy/Posten Finland Ab Mannerheiminaukio 1A P. O. Box 102 FIN-00011 Posti La Poste 4, quai du Point du Jour F-92777 Boulogne Billancourt Cedex Deutsche Post AG Generaldirektion Heinrich-von-Stephan-Straße 1 D-53175 Bonn Hellenic Post — ELTA Apellou 1 GR-101 88 Athina Iceland Post IS-150 Reykjavik Poste Italiane SpA Viale Europa, 190 I-00144 Roma Entreprise des Postes & Télécommunications 8a, avenue Monterey L-2020 Luxembourg Norway Post PO Box 1181 Sentrum N-0107 Oslo CTT Correios de Portugal, SA Rua de S. José, 20 P-1166 Lisboa Codex Correos y Telégrafos c/Aduana 29 E-28070 Madrid The Post Office Royal Mail International Headquarters 49 Featherstone Street London EC1Y 8SY United Kingdom De Post Muntcentrum B-1000 Brussel Posten AB Vasagatan 7 SE-105 00 Stockholm An Post General Post Office O' Connell Street Dublin 1 Ireland Gedaan te Brussel, 15 september 1999. Voor de Commissie Karel VAN MIERT Lid van de Commissie