title: Mededeling van de Commissie - Communautaire richtsnoeren voor staatssteun in de landbouwsector

eurovoc_concepts:
State aid
aid to agriculture
application of EU law

text: C 28/2 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen 1. 2. 2000 COMMUNAUTAIRE RICHTSNOEREN VOOR STAATSSTEUN IN DE LANDBOUWSECTOR (2000/C 28/02) 1. 1. 1. 1. 2. 1. 3. 1. 4. 1. 5. INLEIDING Een van de de grondbeginselen waarop de Europese Gemeenschap berust, is dat er een stelsel van vrije en onvervalste mededinging wordt gehandhaafd. Het ge- meenschapsbeleid inzake staatssteun is erop gericht vrije mededinging, een doelmatige allocatie van mid- delen en de eenheid van de gemeenschappelijke markt te waarborgen en tegelijk onze internationale verbin- tenissen na te leven. Daarom heeft de Commissie op dit gebied steeds een bijzondere waakzaamheid aan de dag gelegd. De doelstellingen van het gemeenschappelijke land- bouwbeleid zijn omschreven in artikel 33 van het Ver- drag. Bij de nadere uitwerking van het gemeenschap- pelijke landbouwbeleid en de bepaling van de maat- regelen ter uitvoering ervan moet rekening worden gehouden met de specifieke kenmerken van landbouw- activiteiten als gevolg van de bijzondere structuur van de landbouw en van structurele en natuurlijke verschil- len tussen de onderscheiden landbouwgebieden, met de noodzaak de vereiste aanpassingen geleidelijk door te voeren en met het feit dat de landbouw nauw met de economie als geheel verbonden is. Staatssteun kan bijgevolg alleen gerechtvaardigd zijn wanneer bij de toekenning ervan recht wordt gedaan aan de doelstellingen van dat beleid. Bovendien moet staatssteun in overeenstemming zijn met de internati- onale verplichtingen van de Gemeenschap, die in het geval van de landbouw met name zijn aangegeven in de WTO-Overeenkomst inzake de landbouw. Op grond van die overeenkomst geldt voor dergelijke steun de verplichting van kennisgeving en van indeling naar de status van de steun uit het oogpunt van de mogelijke vervalsing van de handel. Tot nog toe is de controle op de staatssteun aan de landbouwsector uitgeoefend op grond van allerlei soorten instrumenten waaronder verordeningen, richt- lijnen en beschikkingen van de Raad en de Commissie, specifieke kaderregelingen betreffende bepaalde vor- men van staatssteun en een omvangrijk samenstel van in de praktijk door de Commissie gehanteerde beginselen die af en toe in diverse werkdocumenten van de Commissie zijn uiteengezet maar niet officieel zijn bekendgemaakt. Na de goedkeuring van het (cid:132)Agenda 2000(cid:148)-pakket heeft de Raad een nieuw beleid inzake plattelandsont- wikkeling uitgestippeld, waarmee wordt beoogd een samenhangend en duurzaam kader voor de toekom- stige ontwikkeling van de Europese plattelandsgebie- den te scheppen (1). Het gaat bij dit beleid erom, de geleidelijk in de marktsectoren doorgevoerde hervor- mingen aan te vullen door stimulering van een op concurrentie gerichte, multifunctionele landbouwsec- tor in de context van een alomvattende ge(cid:239)ntegreerde strategie voor plattelandsontwikkeling. In feite zal plat- telandsontwikkeling de tweede pijler van het gemeen- schappelijke landbouwbeleid worden. In het nieuwe beleid wordt uitdrukkelijk erkend dat de landbouw verscheidene functies vervult, waaronder de instand- houding van het milieu, de traditionele landschappen en het landelijke erfgoed in ruimere zin; daarbij wordt ook de klemtoon gelegd op het scheppen van alterna- tieve inkomstenbronnen als integrerend deel van het beleid inzake plattelandsontwikkeling. Dit hervor- mingsproces heeft ertoe geleid dat de Raad een aantal bestaande instrumenten op het gebied van de toeken- ning (door de Gemeenschap samen met de lidstaten of door de lidstaten alleen) van financiºle steun in de landbouwsector heeft vervangen door een enkele ver- ordening inzake plattelandsontwikkeling. De artikelen 51 en 52 van de verordening bevatten specifieke be- palingen met betrekking tot staatssteun, terwijl in ar- tikel 37 is bepaald dat de steun voor maatregelen op het gebied van plattelandsontwikkeling coherent moet zijn met de andere takken van communautair beleid en met de in het kader van die beleidstakken ten uitvoer gelegde maatregelen. Omdat de economische gevolgen van steun niet anders zijn naar gelang deze steun gedeeltelijk door de Ge- meenschap dan wel door een lidstaat alleen wordt gefinancierd, acht de Commissie het van essentieel belang te zorgen voor consistentie en coherentie tus- sen haar beleid inzake de staatssteuncontrole en de ondersteuning die in het kader van het eigen gemeen- schappelijk landbouw- en plattelandsontwikkelingbe- leid van de Gemeenschap wordt verleend. Daarom acht de Commissie het noodzakelijk haar algemene beleid ten aanzien van staatssteun voor de landbouw- sector te herzien om met de laatste wetgevingsontwik- kelingen rekening te houden. Deze herziening moet ook tot een vereenvoudiging van de huidige regels en tot meer doorzichtigheid leiden, zodat de bevoegde autoriteiten hun aanmeldingen van staatssteunregelin- gen bij de Commissie gemakkelijker zullen kunnen voorbereiden en de Commissie die regelingen sneller en efficiºnter zal kunnen goedkeuren. De Commissie is voornemens de onderhavige richt- snoeren gedurende de gehele programmeringsperiode 2000-2006 toe te passen om zo een stabiel rechts- kader te verschaffen voor de voorbereiding en uitvoe- van de plattelandsontwikkelingsprogramma’s. ring Daarom zal zij slechts wijzigingen van deze richtsnoe- ren voorstellen wanneer deze duidelijk noodzakelijk zijn om rekening te houden met onvoorziene ontwik- kelingen of veranderde economische omstandigheden. 1. 6. 1. 7. (1) Verordening (EG) nr. 1257/1999 van de Raad van 17 mei 1999 inzake steun voor plattelandsontwikkeling uit het Europees Oriºnta- tie- en Garantiefonds voor de Landbouw (EOGFL) en tot wijziging en intrekking van een aantal verordeningen (PB L 160 van 26. 6. 1999, blz. 80), hierna (cid:132)de verordening inzake plattelandsont- wikkeling(cid:148) genoemd. 1. 8. De werkgroep (cid:132)Mededingingsvoorwaarden in de land- bouw(cid:148) is in haar vergaderingen van 7 en 8 september 1999 en van 26 en 27 oktober 1999 over deze richt- snoeren geraadpleegd. 1. 2. 2000 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen C 28/3 2. 2. 1. 2. 2. 2. 3. 3. 3. 1. REIKWIJDTE Deze richtsnoeren gelden voor alle staatssteun, waar- onder uit parafiscale heffingen gefinancierde steun- maatregelen, verleend voor activiteiten op het gebied van de productie, verwerking en afzet van landbouw- producten die binnen de werkingsfeer van bijlage I bij het Verdrag vallen. Deze richtsnoeren gelden niet voor: (cid:151) staatssteun in de visserij- en aquacultuursector (2), (cid:151) steun voor de bosbouwsector, waaronder steun voor de bebossing van landbouwgrond, waarvoor afzonderlijke richtsnoeren zullen worden vast- gesteld. Voor de toepassing van deze richtsnoeren wordt onder (cid:132)landbouwproducten(cid:148) verstaan de in bijlage I bij het Verdrag opgenomen producten, de producten van de GN-codes 4502, 4503 en 4504 (kurkproducten) en producten die bedoeld zijn om melk en zuivelproduc- ten te imiteren of te vervangen (3), met uitzondering van de producten die vallen onder Verordening (EEG) nr. 3759/92 van de Raad houdende een gemeenschap- pelijke ordening der markten in de sector visserijpro- ducten en producten van de aquacultuur (4). Voor de toepassing van deze richtsnoeren wordt onder de verwerking van een landbouwproduct verstaan een bewerking van een landbouwproduct die een product oplevert dat nog steeds een landbouwproduct is, bij- voorbeeld de bereiding van vruchtensap door het per- sen van vruchten of het slachten van dieren voor het vlees. De verwerking van in bijlage I genoemde land- bouwproducten tot niet in bijlage I genoemde produc- ten valt dus buiten de werkingssfeer van deze richt- snoeren. is, vloeit landbouwproducten van toepassing zijn, als door de Raad zal worden bepaald. Anders dan in andere sec- toren het geval in de landbouwsector de bevoegdheid van de Commissie om controle en toe- te oefenen dus niet recht- zicht op staatssteun uit streeks uit het Verdrag voort, maar uit wetgeving die de Raad op grond van artikel 37 van het Verdrag heeft vastgesteld, zodat deze bevoegdheid in de landbouw- sector wordt uitgeoefend binnen de grenzen van de eventueel door de Raad gestelde beperkingen. In de praktijk is echter in alle verordeningen houdende een gemeenschappelijke marktordening bepaald dat de in de artikelen 87 tot 89 van het EG-Verdrag opgenomen regels inzake staatssteun voor de betrokken producten van toepassing zijn. Bovendien is in artikel 51 van de verordening inzake plattelandsontwikkeling uitdrukke- lijk bepaald, dat de artikelen 87 tot 89 van toepassing zijn voor steun die door de lidstaten wordt verleend voor maatregelen ter ondersteuning van plattelands- ontwikkeling. Dit betekent dat, behoudens specifieke beperkingen of afwijkingen die eventueel bij de betrok- ken verordeningen zijn vastgesteld, de Verdragsbepa- lingen volledig gelden voor de in de landbouwsector toegekende staatssteun, met uitzondering van de steun die specifiek is bedoeld voor het beperkte aantal pro- ducten die niet onder een gemeenschappelijke markt- ordening vallen (zie punt 3. 8). 3. 2. Hoewel de artikelen 87 tot 89 volledig van toepassing zijn op de sectoren die onder een gemeenschappelijke marktordening vallen, blijft deze toepassing onder- geschikt aan het bepaalde in de betrokken verordenin- gen. Met andere woorden, een beroep door een lid- staat op de artikelen 87 tot 89 kan geen voorrang hebben boven de verordening houdende ordening van de betrokken marktsector (5). Bijgevolg kan de Commissie in geen geval steun goedkeuren die met de bepalingen inzake een gemeenschappelijke markt- ordening onverenigbaar is of die een belemmering voor het naar behoren functioneren van een gemeen- schappelijke marktordening zou vormen. ALGEMENE BEGINSELEN In artikel 36 van het EG-Verdrag is bepaald dat de Verdragsregels betreffende de mededinging slechts in in zoverre op de voortbrenging van en de handel 3. 3. (2) Staatssteun in de visserij- en aquacultuursector wordt onderzocht in het kader van de richtsnoeren voor het onderzoek van de nationale steunmaatregelen in de visserij- en aquacultuursector (PB C 100 van 27. 3. 1997, blz. 12) en Verordening (EG) nr. 2468/98 van de Raad van 3 november 1998 tot vaststelling van de criteria en de voor- waarden voor de structurele bijstand van de Gemeenschap in de sector visserij/aquacultuur en de verwerking en de afzet van de producten daarvan (PB L 312 van 20. 11. 1998, blz. 19). (3) Voor de toepassing van deze bepalingen wordt onder producten om melk en/of zuivelproducten te imiteren of te vervangen verstaan producten die met melk en/of zuivelproducten zouden kunnen wor- den verward maar in samenstelling van dergelijke producten ver- schillen doordat zij niet van melk afkomstig vet en/of eiwit bevat- ten, al dan niet samen met melkeiwit ((cid:132)andere producten dan zui- velproducten(cid:148) in de zin van artikel 3, lid 2, van Verordening (EEG) nr. 1898/87 van de Raad van 2 juli 1987 betreffende de bescher- ming van de benaming van melk en zuivelproducten bij het in de handel brengen (PB L 182 van 3. 7. 1987, blz. 36)). Deze richtsnoeren gelden voor alle steunmaatregelen in welke vorm ook die voldoen aan de definitie van staatssteun in artikel 87, lid 1, van het EG-Verdrag. In verband hiermee dient te worden beklemtoond dat de Commissie zich steeds op het standpunt heeft gesteld dat, omdat er een gemeenschappelijk landbouwbeleid bestaat, alle steun die in de landbouwsector ten gunste van bepaalde ondernemingen of de productie van be- paalde goederen wordt verleend, moet worden geacht een potentieel risico op vervalsing van de mededin- ging en ongunstige be(cid:239)nvloeding van het handelsver- keer tussen de lidstaten op te leveren hoe gering deze steun ook mag zijn. Daarom is de zogenoemde de minimis-regel (6) niet van toepassing op steun voor uitgaven in verband met landbouw. (5) Arrest van het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen in zaak 177/78, Pigs and Bacon Commission tegen McCarren, Jurispr. 1979, blz. 2161. (6) Mededeling van de Commissie inzake de minimis-steun (PB C 68 (4) PB L 388 van 31. 12. 1992, blz. 1. van 6. 3. 1996, blz. 6). C 28/4 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen 1. 2. 2000 3. 4. Deze richtsnoeren zijn van toepassing behoudens spe- cifieke afwijkingen die eventueel in de Verdragen of in de communautaire wetgeving zijn vastgesteld. 3. 5. 3. 6. 3. 7. De Commissie zal alle steunmaatregelen die niet onder deze richtsnoeren vallen, per geval beoordelen met inachtneming van de in de artikelen 87 tot 89 van het Verdrag neergelegde beginselen en van het ge- meenschappelijke landbouwbeleid en het beleid inzake plattelandsontwikkeling van de Gemeenschap. Om als met de gemeenschappelijke markt verenigbaar te kunnen worden beschouwd moeten steunmaatrege- len een stimulerend element inhouden of een tegen- prestatie van de begunstigde vergen. Tenzij com- munautaire voorschriften of deze richtsnoeren uit- drukkelijk in uitzonderingen voorzien, wordt eenzij- dige staatssteun die louter bedoeld is om de financiºle situatie van producenten te verbeteren maar op geen enkele wijze tot de ontwikkeling van de sector bij- draagt, en vooral steun die uitsluitend op grond van prijzen, hoeveelheden, productie-eenheden of een- toegekend, heden van de productiemiddelen wordt als exploitatiesteun beschouwd die met de gemeen- schappelijke markt onverenigbaar is. Bovendien zal dergelijke steun alleen al door zijn aard waarschijnlijk een verstorende factor zijn voor de mechanismen van de gemeenschappelijke marktordeningen. Om dezelfde reden kan steun die achteraf wordt toe- gekend voor activiteiten die de begunstigde reeds heeft ondernomen, niet worden geacht het nodige stimule- rende element in te houden en moet dergelijke steun als exploitatiesteun worden beschouwd die louter be- doeld is om de begunstigde van een financiºle last te bevrijden. Daarom moet in alle steunregelingen (cid:151) met uitzondering van steunregelingen waarbij het om scha- devergoeding gaat (cid:151) zijn bepaald dat geen steun kan worden toegekend voor werkzaamheden waarmee is begonnen of activiteiten die zijn ondernomen voordat bij de betrokken bevoegde autoriteit op behoorlijke wijze een steunaanvraag is ingediend. Bij de beoordeling van steun die tot doel heeft de zwakkere gebieden te helpen, moet rekening worden specifieke omstandigheden gehouden met de zeer waaronder de landbouwproductie plaatsvindt. Daarom gelden de richtsnoeren van de Commissie inzake regi- onale steunmaatregelen (7) niet voor de landbouwsec- tor. In die gevallen waarin overwegingen van regionaal beleid voor de landbouwsector relevant zijn, zijn zij in de onderhavige richtsnoeren verwerkt. Evenzo is wegens de bijzondere structuur van de landbouw- bedrijven de communautaire kaderregeling inzake overheidssteun voor kleine en middelgrote onder- nemingen (8) in de landbouwsector niet van toepas- sing. met name om andere aardappelen dan aardappelen voor de zetmeelproductie, paardenvlees, honing, kof- fie, uit landbouwproducten verkregen alcohol, van al- cohol afgeleide azijn en kurk. Wegens het ontbreken van een gemeenschappelijke marktordening blijft voor staatssteun die specifiek op deze producten is toe- gespitst, het bepaalde in artikel 4 van Verordening nr. 26 van de Raad (9) van 4 april 1962 gelden. Vol- gens dat artikel 4 is op die steun alleen artikel 88, lid 1 en lid 3, eerste zin, van toepassing. Daarom moeten de lidstaten de Commissie van elk voornemen tot in- voering of wijziging van steunmaatregelen tijdig op de hoogte brengen, zodat de Commissie haar opmerkin- gen kan maken. De Commissie kan zich dan niet tegen de toekenning van de betrokken steun verzetten, maar zij kan wel haar opmerkingen voorleggen. Bij de be- oordeling van dergelijke steun zal de Commissie ermee rekening houden dat een gemeenschappelijke markt- ordening op communautair niveau ontbreekt. Dit be- tekent dat, voorzover de nationale steunregelingen ver- gelijkbare gevolgen hebben als maatregelen die op communautair niveau worden toegepast ter ondersteu- ning van producenteninkomens in andere sectoren, en voorzover met die regelingen soortgelijke doelstellin- gen worden nagestreefd als met de gemeenschappelijke marktordeningen, de Commissie geen opmerkingen zal maken, ook niet wanneer de betrokken maatrege- len in de toekenning van exploitatiesteun bestaan die normaal verboden zou zijn. Artikel 6 van het EG-Verdrag bepaalt dat (cid:132)de eisen inzake milieubescherming moeten worden ge(cid:239)nte- greerd in de omschrijving en uitvoering van het beleid en het optreden van de Gemeenschap, als bedoeld in artikel 3, in het bijzonder met het oog op het bevor- deren van duurzame ontwikkeling. (cid:148). Het in artikel 3 van het EG-Verdrag bedoelde optreden betreft onder meer het landbouwbeleid en het mededingingsbeleid. Daarom moet in toekomstige aanmeldingen van staats- steun bijzondere aandacht worden besteed aan milieu- aspecten, zelfs voor steunregelingen waarbij het niet specifiek om milieuaangelegenheden gaat. Zo zal het bijvoorbeeld in het geval van een steunregeling voor investeringen waarmee wordt beoogd de productie te vergroten en die het gebruik van schaarse hulpbron- nen of de vervuiling zullen doen toenemen, noodzake- lijk zijn aan te tonen dat deze regeling niet tot inbreu- ken op de communautaire wetgeving inzake de milieu- bescherming zal leiden of anderszins milieuschade zal veroorzaken. Alle aanmeldingen van staatssteun die- nen in de toekomst een beoordeling te bevatten van de verwachte gevolgen voor het milieu van de ge- steunde activiteit. In vele gevallen zal dit niet meer behelzen dan een bevestiging dat er geen gevolgen voor het milieu worden verwacht. 3. 9. 3. 8. Zoals in punt 3. 1 opgemerkt, is voor sommige in bijlage I genoemde landbouwproducten nog geen ge- meenschappelijke marktordening ingesteld. Het gaat 3. 10. Tenzij anders aangegeven, gaat het bij alle steunper- centages in deze richtsnoeren om het totale steun- bedrag in procenten van de in aanmerking komende uitgaven (brutosubsidie-equivalent). (7) PB C 74 van 10. 3. 1998, blz. 9. (8) PB C 213 van 23. 7. 1996, blz. 4. (9) PB 30 van 20. 4. 1962, blz. 993/62. 1. 2. 2000 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen C 28/5 4. INVESTERINGSSTEUN het bereiken van het niveau dat aan deze nieuwe nor- men beantwoordt (12). 4. 1. STEUN VOOR INVESTERINGEN IN LANDBOUWBEDRIJVEN 4. 1. 1. ALGEMENE BEGINSELEN 4. 1. 1. 1. Steun voor investeringen in landbouwbedrijven moet, om de algemene ontwikkeling van de landbouwsector te vergemakkelijken, bijdragen tot de verbetering van de landbouwinkomens en van de leef-, werk- of pro- ductieomstandigheden. De investeringen moeten zijn gericht op ØØn of meer van de volgende doelstellingen: verlaging van de productiekosten, verbetering en om- schakeling van de productie, verhoging van de kwali- teit, instandhouding en verbetering van het natuurlijke milieu, de hygiºnische omstandigheden en de normen inzake dierenwelzijn, en bevordering van de diversifi- catie van landbouwactiviteiten. Investeringssteun waar- mee niet een van deze doelstellingen wordt nagestreeft, en vooral steun voor gewone vervangingsinvesteringen waarmee de omstandigheden bij de landbouwproduc- tie op geen enkele wijze worden verbeterd, kan niet worden geacht de ontwikkeling van de sector te ver- gemakkelijken en valt dus niet binnen de werkingssfeer van de afwijking van artikel 87, lid 3, onder c), van het Verdrag. 4. 1. 1. 2. Behalve in de uitzonderingsgevallen die in punt 4. 1. 2 worden besproken, mag de overheidssteun, uitgedrukt in procenten van het subsidiabele investeringsvolume, ten hoogste 40 % bedragen, en in de probleemgebie- den als bedoeld in artikel 17 van de verordening in- zake plattelandsontwikkeling ten hoogste 50 % (10). Voor investeringen die jonge landbouwers binnen vijf jaar na hun vestiging verrichten, is het maximale steunpercentage echter 45 %, en in de probleemgebie- den 55 %. 4. 1. 1. 3. Investeringssteun mag uitsluitend worden toegekend aan landbouwbedrijven waarvan de economische le- vensvatbaarheid door middel van een beoordeling van de vooruitzichten van het bedrijf kan worden aangetoond (11), en waar de landbouwer over vol- doende vakbekwaamheid en deskundigheid beschikt. Het landbouwbedrijf moet voldoen aan de communau- taire minimumnormen op het gebied van milieu, hy- giºne en dierenwelzijn. Worden de investeringen ech- ter gedaan om te voldoen aan pas ingevoerde mini- mumnormen op het gebied van milieu, hygiºne en dierenwelzijn, dan mag steun worden verleend voor (10) Verordening inzake plattelandsontwikkeling, artikel 51, lid 2. (11) Er mag geen steun aan landbouwbedrijven in financiºle moeilijk- heden worden toegekend tenzij die steun voldoet aan de voorwaar- den zoals vastgesteld in de communautaire richtsnoeren voor red- dings- en herstructureringssteun aan ondernemingen in moeilijkhe- den (PB C 283 van 19. 9. 1997, blz. 2). 4. 1. 1. 4. Geen steun mag worden toegekend voor investeringen die zijn gericht op een productieverhoging waarvoor op de markt geen normale afzetmogelijkheden kunnen worden gevonden. Het bestaan van normale afzetmo- gelijkheden op de markt moet op het passende niveau worden beoordeeld aan de hand van de betrokken producten, de soorten investeringen en de bestaande en de verwachte capaciteit. Met eventuele productie- beperkingen of beperkingen op communautaire steun- verlening in het kader van de gemeenschappelijke marktordeningen moet rekening worden gehouden. Wanneer in het kader van een gemeenschappelijke marktordening productiebeperkingen of beperkingen op communautaire steunverlening gelden ten aanzien landbouwbedrijven of van individuele landbouwers, verwerkende bedrijven, mag geen steun worden ver- leend voor investeringen waardoor de productie boven het op grond van deze beperkingen toegestane niveau zou uitkomen. 4. 1. 1. 5. De subsidiabele in aanmerking komende uitgaven kun- nen betrekking hebben op: (cid:151) de bouw, verwerving of verbetering van onroe- rende goederen; (cid:151) nieuwe machines en nieuw materieel (13), met in- begrip van computerprogrammatuur; (cid:151) algemene kosten, zoals kosten voor architecten, ingenieurs en adviseurs, haalbaarheidsstudies en voor het verkrijgen van octrooien en licenties, tot maximaal 12 % van de bovenbedoelde uitgaven; (12) In dit geval dient rekening te worden gehouden met de termijn die eventueel is gesteld overeenkomstig artikel 2, lid 2, van Verorde- ning (EG) nr. 1750/1999 van de Commissie van 23 juli 1999 tot vaststelling van uitvoeringsbepalingen voor Verordening (EG) nr. 1257/1999 van de Raad inzake steun voor plattelandsontwikkeling uit het Europees Oriºntatie- en Garantiefonds voor de Landbouw (EOGFL) (PB L 214 van 13. 8. 1999, blz. 31), hierna (cid:132)de uitvoerings- verordening(cid:148) genoemd. (13) Uitgaven voor de aankoop van tweedehands materieel kunnen als subsidiabel worden beschouwd in naar behoren gemotiveerde ge- vallen waarin de volgende vier voorwaarden tegelijkertijd zijn ver- vuld; in een door de verkoper van het materieel afgegeven verkla- ring wordt bevestigd wat de precieze herkomst van het materieel is en dat ervoor nog geen nationale of communautaire steun is ver- leend; de aankoop van het materieel betekent een bijzonder voor- deel voor het programma of project of is noodzakelijk als gevolg van uitzonderlijke omstandigheden (nieuw materieel is niet tijdig beschikbaar, waardoor een behoorlijke uitvoering van het project in gevaar komt); de betrokken kostprijs (en daardoor ook het steunbedrag) valt lager uit dan de kostprijs van hetzelfde nieuw aangekochte materieel, terwijl er een goede kosten-batenverhou- ding blijft bestaan; het tweedehands aangekochte materieel bezit de nodige technische en/of technologische eigenschappen om aan de eisen van het project te kunnen voldoen. C 28/6 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen 1. 2. 2000 (cid:151) de aankoop van grond, met inbegrip van juridische kosten, belastingen en registratierechten. Verdrag uitdrukkelijk genoemd. Daarom staat de Com- missie positief tegenover dergelijke steun. 4. 1. 1. 6. Steun voor de aankoop van productierechten mag niet worden toegekend, behalve in overeenstemming met de specifieke bepalingen van de betrokken gemeen- schappelijke marktordening en met de in de artikelen 87 tot 89 van het Verdrag neergelegde beginselen. 4. 1. 1. 7. Wat de aankoop van dieren betreft, komen voor steun- verlening als bedoeld in dit onderdeel van deze richt- snoeren alleen in aanmerking de eerste aankoop van dieren en investeringen ter verbetering van de geneti- sche kwaliteit van het dierenbestand waarbij het gaat om de aankoop van hoogwaardige (mannelijke of vrouwelijke) fokdieren die in een stamboek of een gelijkwaardig register zijn ingeschreven (14). 4. 1. 1. 8. De maximaal voor steun in aanmerking komende uit- gaven mogen niet hoger zijn dan de limiet voor het totale voor steun in aanmerking komende investe- ringsbedrag die de lidstaat overeenkomstig artikel 17 van de verordening inzake plattelandsontwkkeling heeft vastgesteld. 4. 1. 1. 9. De Commissie zal de in dit onderdeel van de richt- snoeren opgenomen regels ook op overeenkomstige wijze toepassen op investeringen in primaire land- bouwproductie die niet door landbouwers worden ge- daan, bijvoorbeeld in geval van de aankoop van ma- terieel voor gedeeld gebruik door een groep producen- ten. 4. 1. 2. BIJZONDERE GEVALLEN 4. 1. 2. 1. Overeenkomstig artikel 51, lid 2, van de verordening inzake plattelandsontwikkeling gelden de in punt 4. 1. 1. 2 vermelde maximale steunpercentages niet voor steun voor: (cid:151) overwegend in het algemeen belang verrichte in- vesteringen die de instandhouding van door land- en bosbouw gevormde traditionele landschappen of de verplaatsing van landbouwbedrijfsgebouwen betreffen; (cid:151) investeringen ten behoeve van milieubescherming en -verbetering; (cid:151) investeringen ter verbetering van de hygiºne op dierenhouderijbedrijven of het welzijn van dieren. De Commissie zal bij de beoordeling of dergelijke steun met de artikelen 87 tot 89 van het Verdrag verenigbaar is, de navolgende beginselen hanteren. 4. 1. 2. 2. Instandhouding van traditionele landschappen Steun ter bevordering van de instandhouding van erf- goed wordt in artikel 87, lid 3, onder d), van het EG- (14) Steun voor de aankoop van vervangende dieren na de uitbraak van een dierziekte valt onder het navolgende punt 11. 4. Met betrekking tot investeringen of kapitaaluitgaven die de instandhouding tot doel hebben van niet-pro- ductieve erfgoedelementen op landbouwbedrijven zo- als archeologische of historische elementen, zal de Commissie toestaan dat steun wordt verleend tot 100 % van de werkelijk gemaakte kosten. In deze kos- ten kan een redelijke vergoeding zijn begrepen voor de door de landbouwer zelf of diens werknemers ver- richte werkzaamheden. Met betrekking tot investeringen of kapitaaluitgaven die de instandhouding tot doel hebben van tot het erfgoed behorende elementen die tevens deel uitmaken van de productieve activa van een landbouwbedrijf, zoals landbouwbedrijfsgebouwen, zal de Commissie toestaan dat steun tot maximaal 60 % van de subsi- diabele uitgaven (75 % in probleemgebieden) wordt verleend, mits de investering geen enkele stijging van de productiecapaciteit van het landbouwbedrijf mee- brengt. In de gevallen waarin de productiecapaciteit zal toene- men, en in andere gevallen waarin de betrokken lid- staat zelf om toepassing van deze berekeningswijze verzoekt, zal de Commissie voor in aanmerking ko- mende uitgaven die worden berekend op basis van uitvoering van de betrokken werkzaamheden met ge- bruikmaking van gewone hedendaagse materialen, de normale in punt 4. 1. 1. 2 vermelde steunpercentages toepassen. Daarnaast zal de Commissie echter toestaan dat aanvullende steun tot 100 % wordt toegekend om de extra kosten te dekken die ontstaan door aanwen- ding van de traditionele materialen die nodig zijn om de erfgoedkenmerken van het gebouw in stand te hou- den. 4. 1. 2. 3. Verplaatsing van landbouwbedrijfsgebouwen in het algemeen belang Door tal van oorzaken kan het noodzakelijk worden landbouwbedrijfsgebouwen in het algemeen belang te verplaatsen. Is de verplaatsing noodzakelijk als gevolg van een ont- eigening die volgens de wetgeving van de betrokken lidstaat recht op schadeloosstelling geeft, dan zal de betaling van een dergelijke schadeloosstelling door- gaans niet als staatssteun in de zin van artikel 87, lid 1, van het Verdrag worden beschouwd. In andere gevallen zal een verplaatsing die gewoon bestaat uit het uit elkaar halen, het verhuizen en het weer oprichten van bestaande installaties, de landbou- wer weinig rechtstreeks voordeel opleveren. Daarom is de Commissie van mening dat in dergelijke gevallen met steunverlening tot 100 % van de werkelijk ge- maakte kosten kan worden ingestemd zonder dat er enig gevaar bestaat dat de mededingingsvoorwaarden daardoor worden vervalst. 1. 2. 2000 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen C 28/7 De verplaatsing kan de landbouwer echter ook moder- nere installaties opleveren. In dergelijke gevallen moet het steunpercentage zo worden aangepast, dat de bij- drage van de landbouwer ten minste overeenkomt met 60 % (50 % in probleemgebieden) van de waardestij- ging van de betrokken installaties na de verplaatsing. Is de begunstigde een jonge landbouwer, dan is dat res- pectievelijk 55 % en 45 %. mogen worden betaald ter ondersteuning van investe- ringen die worden gedaan als onderdeel van regelingen voor regionale steunverlening (15). 4. 2. 2. Om deze parallellie te behouden moeten de richtsnoe- ren betreffende dergelijke staatssteun thans worden aangepast aan de wijzigingen in de communautaire verordeningen als gevolg van de aanneming van de voorstellen in het kader van Agenda 2000. Heeft de verplaatsing een toeneming van de produc- tiecapaciteit tot gevolg, dan moet de bijdrage van de begunstigde ten minste gelijk zijn aan 60 % (50 % in probleemgebieden) van het desbetreffende deel van de uitgaven. Is de begunstigde een jonge landbouwer, dan is dat respectievelijk 55 % en 45 %. 4. 2. 3. 4. 1. 2. 4. Investeringen ten behoeve van milieubescherming en -verbetering, ter verbetering van de hygiºne op dierenhouderijbedrijven en ter verbetering van het welzijn van dieren Voor investeringen die leiden tot extra kosten in ver- band met de bescherming of verbetering van het mi- lieu, de verbetering van de hygiºne op dierenhouderij- bedrijven of de verbetering van het welzijn van land- bouwhuisdieren, mogen de in punt 4. 1. 1. 2 vermelde maximale steunpercentages, namelijk 40 % en 50 %, worden verhoogd met respectievelijk 20 en 25 %. Deze verhoging mag alleen worden toegepast voor investeringen die verder gaan dan wat volgens de gel- dende communautaire minimumeisen nodig is. Met inachtneming van de bij artikel 2 van de uitvoerings- verordening vastgestelde voorwaarden mag deze ver- hoging ook worden toegepast voor investeringen om te voldoen aan pas ingevoerde minimumnormen. De verhoging moet strikt beperkt blijven tot de extra in aanmerking komende kosten die moeten worden ge- maakt om het betrokken doel te kunnen bereiken, en mag niet worden toegepast in geval van investeringen die de productiecapaciteit zullen doen toenemen. 4. 2. 4. 4. 2. STEUN VOOR INVESTERINGEN VOOR DE VERWERKING EN DE AFZET VAN LANDBOUWPRODUCTEN 4. 2. 1. Op het gebied van steun voor investeringen voor de verwerking en de afzet van landbouwproducten, is het vast beleid van de Commissie geweest voor een samen- hangende benadering tussen de toepassing van het gemeenschappelijk landbouwbeleid en de toepassing van het mededingingsbeleid te zorgen, door zich ten aanzien van de steunpercentages voor investeringen en de categorieºn in aanmerking komende soorten inves- teringen vergelijkbaar op te stellen. Tevens heeft de Commissie, om rekening te houden met overwegingen van regionaal beleid, een zekere mate van flexibiliteit toegestaan ten aanzien van de steunpercentages die In de regel mag steun voor investeringen voor de ver- werking en de afzet van landbouwproducten alleen worden toegekend aan bedrijven waarvoor op basis van een beoordeling van hun vooruitzichten kan wor- den aangetoond dat zij economisch levensvatbaar zijn (16), en die voldoen aan de minimumnormen op het gebied van milieu, hygiºne en dierenwelzijn. Wan- neer evenwel wordt ge(cid:239)nvesteerd om te voldoen aan pas ingevoerde minimumnormen op het gebied van milieu, hygiºne en dierenwelzijn, kan steun worden toegekend voor het bereiken van het niveau dat aan deze nieuwe normen voldoet. De steun mag niet meer bedragen dan 50 % van de subsidiabele investeringen in de regio’s van doelstelling 1 en 40 % in de andere in aanmerking komende regio’s. De in aanmerking ko- mende uitgaven kunnen betrekking hebben op: (cid:151) de bouw, verwerving of verbetering van onroe- rende goederen; (cid:151) nieuwe machines en nieuw materieel, met inbegrip van computerprogrammatuur; (cid:151) algemene kosten, zoals kosten voor architecten, ingenieurs en adviseurs, haalbaarheidsstudies en voor het verkrijgen van octrooien en licenties, tot maximaal 12 % van de bovenbedoelde uitgaven. In het geval van staatssteun voor investeringen voor de verwerking en de afzet van landbouwproducten die wordt toegekend in het kader van een regeling inzake regionale steunverlening die eerder door de Commissie is goedgekeurd overeenkomstig de communautaire richtsnoeren inzake regionale steunmaatregelen (17), mag steun worden toegekend tot de voor die regeling goedgekeurde staatssteunintensiteit. In dergelijke geval- len gelden de in de richtsnoeren inzake regionale steunmaatregelen gespecificeerde in aanmerking ko- mende uitgaven, zodat ook steun mag worden ver- leend voor immateriºle investeringen en voor het scheppen van arbeidsplaatsen in samenhang met een initiºle investering. (15) Kaderregeling inzake staatssteun voor investeringen voor de ver- werking en de afzet van landbouwproducten (PB C 29 van 2. 2. 1996, blz. 4), die door de onderhavige richtsnoeren wordt ver- vangen. (16) Er mag geen steun aan bedrijven in financiºle moeilijkheden wor- den toegekend, tenzij deze steun voldoet aan de voorwaarden die zijn vastgesteld in de communautaire richtsnoeren voor reddings- en herstructureringssteun aan ondernemingen in moeilijkheden (PB C 283 van 19. 9. 1997, blz. 2). (17) PB C 74 van 10. 3. 1998, blz. 9. C 28/8 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen 1. 2. 2000 4. 2. 5. Overeenkomstig punt 4. 2. 3 of 4. 2. 4 mag geen steun worden toegekend, wanneer niet voldoende bewijs kan worden geleverd dat voor de betrokken producten nor- male afzetmogelijkheden op de markt kunnen worden gevonden. Het bestaan van dergelijke afzetmogelijkhe- den wordt op het passende niveau beoordeeld op grond van de betrokken producten, de soorten inves- teringen en de bestaande en de verwachte capaciteit. Daarbij wordt rekening gehouden met eventuele pro- ductiebeperkingen of beperkingen op communautaire steunverlening op grond van de gemeenschappelijke marktordeningen. Met name mag geen steun worden toegekend die in strijd is met in de gemeenschappelijke marktordeningen vastgestelde verbods- of beperkende bepalingen (18). Geen steun mag worden toegekend die betrekking heeft op de vervaardiging en afzet van producten die melk en zuivelproducten imiteren of vervangen. 4. 2. 6. Gevallen van steunverlening voor investeringen waar- mee in aanmerking komende uitgaven van meer dan 25 miljoen EUR zijn gemoeid of waarbij het werkelijke steunbedrag meer dan 12 miljoen EUR zal bedragen, moeten overeenkomstig artikel 88, lid 3, van het Ver- drag specifiek bij de Commissie worden aangemeld. 4. 3. STEUN VOOR INVESTERINGEN TER BEVORDERING VAN DE DIVERSIFICATIE VAN DE ACTIVITEITEN OP LAND- BOUWBEDRIJVEN 4. 3. 1. De bevordering van de diversificatie van de activiteiten op landbouwbedrijven is een belangrijk onderdeel van het communautaire beleid inzake plattelandsontwikke- ling. De Commissie staat daarom positief tegenover daarop gerichte steun, die haars inziens waarschijnlijk de ontwikkeling van de plattelandseconomie als geheel zal stimuleren. 4. 3. 2. Hoewel de verordening inzake plattelandsontwikkeling mede betrekking heeft op steun ter bevordering van diversificatie door de ontplooiing van activiteiten die geen verband houden met de productie, de verwerking en de afzet van de in bijlage I genoemde landbouw- producten, zoals agrotoerisme, de ontwikkeling van ambachtelijke bedrijvigheid of aquacultuur, valt derge- lijke steun buiten de werkingssfeer van deze richtsnoe- ren. Dergelijke steun zal daarom worden beoordeeld aan de hand van de beginselen die de Commissie ge- woonlijk hanteert bij de beoordeling van steunver- lening buiten de landbouwsector, waaronder met name de de minimis-regel, de kaderregeling inzake overheidssteun voor kleine en middelgrote onder- nemingen, de richtsnoeren inzake regionale steunmaat- regelen en, in voorkomend geval, de richtsnoeren voor het onderzoek van de nationale steunmaatregelen in de visserij- en aquacultuursector. 4. 3. 3. In het verleden zijn vragen gerezen met betrekking tot de juiste grondslag voor de beoordeling van steun ter (18) Met name is de Commissie van mening dat, behoudens de afwij- kingen waarin de toepasselijke wettelijke regelingen specifiek voor- zien, steun voor investeringen in verwerkings- en afzetactiviteiten in de sector suiker door de bepalingen van de gemeenschappelijke marktordening in het algemeen impliciet verboden is. bevordering van de diversificatie door de ontplooiing van andere activiteiten die verband houden met de productie, de verwerking en de afzet van in bijlage I genoemde landbouwproducten. Het was bijvoorbeeld niet duidelijk, of steun voor verwerkings- en afzetacti- viteiten op landbouwbedrijven moest worden beoor- deeld als steun voor investeringen in landbouwbedrij- ven moest worden beoordeeld als steun voor investe- ringen in landbouwbedrijven dan wel als steun voor investeringen voor de verwerking en de afzet van land- bouwproducten. In de toekomst zal de Commissie bij de beoordeling van dergelijke steun als volgt te werk gaan. Steun voor kleinschalige investeringen waarbij de to- tale in aanmerking komende uitgaven niet hoger zijn dan de limiet voor het totale voor steun in aanmerking komende investeringsbedrag die de lidstaat overeen- komstig artikel 7 van de verordening inzake platte- landsontwikkeling heeft vastgesteld, zal de Commissie als steun voor investeringen in landbouwbedrijven be- schouwen, die zij daarom zal beoordelen overeenkom- stig punt 4. 1. Steun voor investeringen op grotere schaal zal als steun voor verwerkings- en afzetactivi- teiten worden beschouwd en overeenkomstig punt 4. 2 worden beoordeeld. 5. 5. 1. MILIEUSTEUN ALGEMENE BEGINSELEN 5. 1. 1. Overeenkomstig artikel 174 van het EG-Verdrag streeft de Gemeenschap bij haar milieubeleid naar een hoog niveau van bescherming, rekening houdend met de uiteenlopende situaties in de verschillende regio’s van de Gemeenschap. Haar beleid berust op het voorzorgs- beginsel en op het beginsel van preventief handelen, het beginsel dat milieuaantastingen bij voorrang aan de bron dienen te worden bestreden en het beginsel dat de vervuiler betaalt. 5. 1. 2. In de verordening inzake plattelandsontwikkeling wor- den de zeer nauwe banden tussen landbouw en milieu erkend. Deze verordening bevat specifieke bepalingen volgens welke de begunstigden van door de Gemeen- schap gefinancierde steun minimumnormen op milieu- gebied moeten naleven. De Commissie zal deze bepa- lingen bij de beoordeling van overeenkomstige wijze toepassen. 5. 1. 3. Alle regelingen op het gebied van milieusteun in de landbouwsector moeten met de algemene doelstellin- gen van het communautaire milieubeleid verenigbaar zijn. Met name kunnen steunregelingen die onvol- doende voorrang geven aan het aanpakken van ver- vuiling bij de bron of aan een juiste toepassing van het beginsel dat de vervuiler betaalt, niet als met het gemeenschappelijk belang verenigbaar worden be- schouwd, zodat de Commissie ervoor geen toestem- ming kan geven. 1. 2. 2000 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen C 28/9 5. 2. STEUN VOOR MILIEU-INVESTERINGEN 5. 3. 5. 3. 1. Daar in de vorenstaande richtsnoeren voor steun voor investeringen volledig rekening is gehouden met het specifieke geval van steun voor milieu-investeringen, behoeven voor deze categorie steunmaatregelen niet langer specifieke afwijkingen te worden gehandhaafd. Deze steunmaatregelen zullen daarom worden beoor- deeld volgens de algemene regels die in punt 4 zijn uiteengezet. STEUN VOOR VERBINTENISSEN OP HET GEBIED VAN DE MILIEUMAATREGELEN IN DE LANDBOUW voor In hoofdstuk VI van titel II van de verordening inzake plattelandsontwikkeling is een regeling neergelegd voor de communautaire steunverlening voor land- bouwproductiemethoden die zijn ontworpen met het oog op milieubescherming en natuurbeheer. Com- munautaire steun wordt verleend voor verbintenissen die landbouwers vrijwillig aangaan voor een periode van ten minste vijf jaar. Aan deze communautaire steun is de voorwaarde verbonden dat maximaal 600 EUR per hectare gewassen, 900 EUR per hectare voor gespecialiseerde blijvende teelten en 450 EUR per hectare voor andere vormen van grondgebruik wordt betaald. De voorwaarden voor de betaling van de communautaire steun zijn vastgesteld in de artikelen 22 tot 24 van de verorde- ning inzake plattelandsontwikkeling en in de artikelen 12 tot 20 van de uitvoeringsverordening (19). In artikel 51, lid 4, van de verordening inzake plattelandsont- wikkeling is bepaald dat staatssteunmaatregelen die ertoe strekken landbouwers te steunen in verband met door hen aangegane verbintenissen op het gebied van milieumaatregelen in de landbouw, maar niet aan de vastgestelde voorwaarden voldoen, verboden zijn. eenjarige 5. 3. 2. Overeenkomstig artikel 51, lid 4, van de verordening inzake plattelandsontwikkeling mag echter aanvullende staatssteun boven de in artikel 24, lid 2, dier verorde- ning bedoelde maximumbedragen worden toegekend, indien deze aanvullende steun op grond van lid 1 van dat artikel 24 gerechtvaardigd is. Bovendien kan in met redenen omklede uitzonderingsgevallen van de minimale duur van de verbintenissen op het gebied van milieumaatregelen in de landbouw worden afge- weken. 5. 3. 3. Overeenkomstig artikel 24, lid 1, van de verordening inzake plattelandsontwikkeling moet de steun voor verbintenissen op het gebied van milieumaatregelen in de landbouw jaarlijks worden berekend op basis van de gederfde inkomsten, de extra kosten die met de verbintenis zijn gemoeid, en de noodzaak een sti- mulans te geven. Daarom moet een lidstaat die aan- vullende steun boven de in artikel 24, lid 2, bedoelde maximumbedragen wil toekennen, bewijsmateriaal ver- strekken waaruit blijkt dat de betrokken maatregel aan alle voorwaarden voldoet die bij de verordening inzake plattelandsontwikkeling en de uitvoeringsverordening zijn vastgesteld, en de aanvullende steun verantwoor- den, onder meer door middel van een gedetailleerde specificatie van de betrokken kostenbestanddelen op basis van de gederfde inkomsten, de extra kosten die (19) Zie voetnoot 12. met de verbintenis zijn gemoeid, en de noodzaak een stimulans te geven. De kosten van niet-productieve investeringen die noodzakelijk zijn voor de nakoming van de verbinte- nissen, kunnen bij de berekening van het jaarlijkse steunniveau eveneens in aanmerking worden geno- men. Hiertoe worden investeringen als niet-productief beschouwd indien zij normaal geen nettostijging van enige omvang van de waarde of rentabiliteit van het landbouwbedrijf tot gevolg hebben. 5. 3. 4. Bij de beoordeling van de toelaatbaarheid van aanvul- lende staatssteun zal de Commissie de beginselen toe- passen die in de verordening inzake plattelandsontwik- keling en de uitvoeringsverordening zijn vastgelegd. Dit betekent met name, dat als referentieniveau voor de berekening van de gederfde inkomsten en van de met de verbintenis gemoeide extra kosten zal gelden, de gebruikelijke goede agrarische bedrijfsvoering in het gebied waarvoor de maatregel geldt. Waar de agro- nomische of milieuomstandigheden zulks rechtvaardi- gen, kan met de economische gevolgen van het onge- bruikt laten van grond of van de beºindiging van de toepassing van bepaalde landbouwmethoden rekening worden gehouden. 5. 3. 5. De lidstaat bepaalt de noodzaak een stimulans te geven aan de hand van objectieve criteria. De stimulans mag niet hoger zijn dan 20 % van de gederfde inkomsten en de met de verbintenis gemoeide extra kosten, tenzij kan worden aangetoond dat voor een doeltreffende toepassing van de maatregel een hoger percentage noodzakelijk is. 5. 3. 6. Wanneer een lidstaat bij uitzondering staatssteun wil verlenen voor verbintenissen met een kortere duur dan die welke in overeenstemming met de verordening inzake plattelandsontwikkeling is vereist, moet deze lidstaat een gedetailleerde motivering verstrekken, waarin onder meer moet worden aangetoond dat de volledige milieugevolgen van de maatregel binnen de voorgestelde kortere tijd kunnen worden bereikt. Het voorgestelde steunbedrag dient te stroken met de kor- tere duur van de verbintenissen. 5. 4. 5. 4. 1. STEUN AAN LANDBOUWERS IN GEBIEDEN WAAR OP GROND VAN DE GEMEENSCHAPSWETGEVING SPECIFIEKE BEPERKINGEN OP MILIEUGEBIED GELDEN Bij artikel 16 van de verordening inzake plattelands- ontwikkeling is een nieuwe vorm van communautaire steun ingevoerd. Landbouwers kunnen worden gecom- penseerd voor kosten die zij maken en inkomsten die zij derven door beperkingen op het agrarische gebruik van grond in gebieden waar als gevolg van de tenuit- voerlegging van communautaire voorschriften inzake milieubescherming specifieke beperkingen op milieu- gebied gelden, indien en voorzover deze compensatie noodzakelijk is om de door die voorschriften veroor- C 28/10 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen 1. 2. 2000 zaakte specifieke problemen op te lossen. De compen- satiebedragen moeten worden vastgesteld op een ni- veau dat overcompensatie voorkomt. Dit laatste is met name noodzakelijk bij de toekenning van com- pensatiebedragen in probleemgebieden. Het maximum- bedrag dat voor communautaire steun in aanmerking komt, is vastgesteld op 200 EUR/ha. Overeenkomstig artikel 21 van de verordening inzake plattelandsont- wikkeling mogen de gebieden waar deze compensatie- bedragen worden toegekend, en de gebieden die op grond van artikel 20 dier verordening met probleem- gebieden zijn gelijkgesteld, samen niet meer dan 10 % van de totale oppervlakte van de lidstaat uitmaken. 5. 4. 2. De Commissie zal voornemens in dergelijke gebieden staatssteun toe te kennen, van geval tot geval onder- zoeken. Zij zal daarbij rekening houden met de hier- boven uiteengezette beginselen, en met de beginselen die gelden voor de toekenning van communautaire steun in het raam van de programmering voor platte- landsontwikkeling. Bij deze beoordeling zal de Com- missie met de aard van de aan de landbouwers opge- legde beperkingen rekening houden. Steun zal normaal alleen voor verplichtingen die verder gaan dan een goede agrarische bedrijfsvoering, worden toegestaan. Steun die in strijd met het beginsel (cid:132)de vervuiler be- taalt(cid:148) wordt verleend, dient slechts bij uitzondering te worden toegekend en een tijdelijk en degressief karak- ter te dragen. 5. 5. EXPLOITATIESTEUN 5. 5. 1. Overeenkomstig haar langdurige beleid, steunt de Commissie normaal niet in met exploitatiesteun die bedrijven, waaronder landbouwbedrijven, bevrijdt van kosten als gevolg van de door hen veroorzaakte ver- vuiling of overlast. De Commissie zal slechts uitzon- deringen op dit beginsel toestaan in omstandigheden waarin daarvoor goede redenen zijn. 5. 5. 2. Tijdelijke steun ter compensatie van de kosten van nieuwe dwingende nationale milieueisen die verder gaan dan de bestaande communautaire vorschriften, kan gerechtvaardigd zijn wanneer de steun noodzake- lijk is om een verlies aan concurrentievermogen op internationaal vlak te compenseren. De steun moet dan tijdelijk en degressief zijn en mag in beginsel niet langer dan vijf jaar worden verleend. Het begin- bedrag ervan mag niet hoger zijn dan het bedrag dat nodig is om de producent te compenseren voor de extra kosten van de naleving van de betrokken natio- nale bepalingen in vergelijking met de kosten van de naleving van de betrokken communautaire bepalingen. Bovendien zal de Commissie rekening houden met de door de begunstigden te nemen maatregelen om de door hen veroorzaakte vervuiling te beperken. 5. 5. 3. In gerechtvaardigde gevallen, zoals steun voor de ont- wikkeling van biobrandstoffen, kan de Commissie ook exploitatiesteun goedkeuren wanneer duidelijk kan worden aangetoond dat deze steun noodzakelijk is ter compensatie van de extra kosten van het gebruik van milieuvriendelijke productiemiddelen in vergelij- king met conventionele productieprocessen. De steun- component moet beperkt blijven tot het neutraliseren van de uitwerking van de extra kosten en moet be- perkt blijven tot het neutraliseren van de uitwerking van de extra kosten en moet periodiek (cid:151) ten minste om de vijf jaar (cid:151) opnieuw worden bezien om reke- ning te houden met veranderingen in de relatieve kos- ten van de verschillende productiemiddelen en met de commerciºle voordelen die uit het gebruik van milieu- vriendelijker productiemiddelen kunnen voortvloeien. 5. 5. 4. Om de milieukosten te internaliseren voeren de lidsta- ten in toenemende mate milieuheffingen in, zoals be- lastingen op het energieverbruik of heffingen op agra- rische productiemiddelen die schadelijk zijn voor het milieu, zoals bestrijdingsmiddelen. Soms worden, om de totale belastingdruk op de landbouwsector niet te vergroten, deze milieuheffingen volledig of gedeeltelijk gecompenseerd door de verlaging van andere belastin- gen, zoals belastingen op arbeid, vermogen of inkom- sten. Mits de belastingverlagingen volgens objectieve criteria voor de gehele landbouwsector worden toege- past, zal de Commissie zich in het algemeen positief tegenover die verlagingen opstellen, zo het daarbij in- derdaad gaat om staatssteun echter specifieke vrijstel- lingen van (een deel van) de milieuheffingen verleend aan bepaalde sectoren van de landbouwproductie of aan bepaalde categorieºn landbouwproducenten. De Commissie heeft bedenkingen tegen dergelijke vrijstel- lingen, die uit de aard der zaak vooral worden toege- kend voor de meer intensieve productiesystemen die de grootste problemen op het gebied van milieu, hy- giºne en welzijn veroorzaken. Daarom kan de Com- missie met steun ter compensatie van producenten voor milieuheffingen alleen instemmen ingeval het gaat om tijdelijke en degressieve steun die gedurende maximaal vijf jaar wordt verleend, er kan worden aan- getoond dat de steun noodzakelijk is om een verlies aan internationaal concurrentievermogen te compen- seren en de steunregeling een echte stimulans is om het gebruik van de betrokken productiemiddelen te verminderen. 5. 6. 5. 6. 1. ANDERE STEUN OP MILIEUGEBIED Steun voor voorlichting, opleiding en advisering om landbouw- en andere bedrijven te helpen bij aange- legenheden op milieugebied zal overeenkomstig de punten 13 en 14 worden toegestaan. 5. 6. 2. Andere steunverlening op milieugebied in de land- bouwsector zal van geval tot geval worden beoordeeld op grond van de beginselen van het Verdrag en de geldende communautaire kaderregeling inzake staats- steun ten behoeve van het milieu (20). (20) De thans geldende regeling is opgenomen in PB C 72 van 10. 3. 1994, blz. 3. 1. 2. 2000 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen C 28/11 6. 6. 1. 6. 2. 7. 7. 1. 7. 2. 8. 8. 1. STEUN TER COMPENSATIE VAN BELEMMERINGEN IN PROBLEEMGEBIEDEN Op grond van artikel 51, lid 3, van de verordening inzake plattelandsontwikkeling mag aan landbouwers geen staatssteun worden toegekend als compensatie voor natuurlijke belemmeringen in probleemgebieden, tenzij die steun voldoet aan de in de artikelen 14 en 15 van die verordening gestelde voorwaarden. Wanneer staatssteun wordt gecombineerd met steun op grond van de verordening inzake plattelandsont- wikkeling, mag de totale steun die de landbouwer wordt verleend, niet hoger zijn dan het overeenkom- stig artikel 15 van de verordening bepaalde bedrag. STEUN VOOR DE VESTIGING VAN JONGE LANDBOU- WERS Steun voor de vestiging van jonge landbouwers draagt er gewoonlijk toe bij de ontwikkeling van de sector als geheel te bevorderen en de ontvolking van plattelands- gebieden te voorkomen. Daarom voorzien de artikelen 7 en 8 van de verordening inzake plattelandsontwik- keling in een communautaire regeling ter ondersteu- ning van de vestiging van jonge landbouwers. Op dezelfde voorwaarden mag ook staatssteun voor de vestiging van jonge landbouwers worden verleend. De steun ingevolge de verordening inzake plattelands- ontwikkeling en de staatssteun samen mogen normaal in totaal niet hoger zijn dan de maxima van artikel 8, lid 2, van de verordening inzake plattelandsontwikke- ling. De Commissie zal instemmen met de toekenning van ten hoogste 25 000 EUR aan extra staatssteun boven deze maxima, vooral wanneer de zeer hoge vestigingskosten in de betrokken regio zulks rechtvaar- digen. STEUN VOOR VERVROEGDE UITTREDING OF VOOR DE BE¸INDIGING VAN DE LANDBOUWACTIVITEIT De Commissie staat positief tegenover steunregelingen die tot doel hebben oudere landbouwers te stimuleren vervroegd uit te treden. Wanneer in dergelijke regelin- gen aan de steun de voorwaarde wordt verbonden dat de commerciºle landbouwactiviteiten permanent en definitief worden beºindigd, zijn de gevolgen voor de mededinging slechts gering, terwijl er wel wordt bij- gedragen tot de ontwikkeling op lange termijn van de sector als geheel. Daarom zal de Commissie toestaan dat voor dergelijke maatregelen naast de communau- taire steun waarin de artikelen 10 tot en met 12 van de verordening inzake plattelandsontwikkeling voor- zien, staatssteun wordt verleend. 8. 2. De afgelopen jaren hebben verscheidene lidstaten bij de Commissie steunregelingen aangemeld die tot doel hebben het landbouwers die zich door economische oorzaken genoodzaakt zien de landbouw op te geven, gemakkelijker te maken zich uit de landbouwsector terug te trekken. De Commissie is van mening dat steunregelijngen die landbouwers met een niet-levens- vatbaar bedrijf helpen zich uit de landbouw terug te trekken, de ontwikkeling op lange termijn van de sec- tor als geheel ten goede komen. Bovendien kunnen dergelijke steunregelingen ook een belangrijke sociale rol spelen, aangezien zij erop zijn gericht de integratie van de betrokkenen in andere takken van economische bedrijvigheid te vergemakkelijken. Daarom zal de Commissie staatssteun voor dergelijke maatregelen toe- staan, mits aan die steun de voorwaarde wordt ver- bonden dat de commerciºle landbouwactiviteiten per- manent en definitief worden beºindigd. STEUN VOOR DE SLUITING VAN PRODUCTIE-, VER- WERKINGS- EN AFZETCAPACITEIT aangaande aangemeld De afgelopen jaren is bij de Commissie een aantal steunregelingen staatssteun voor de opheffing van capaciteit. In het verleden heeft de Commissie zich tegenover dergelijke steunregelin- gen positief opgesteld, mits deze regelingen in samen- hang waren met eventuele communautaire maatrege- len om de productiecapaciteit te verlagen en aan be- paalde voorwaarden voldeden, namelijk: 9. 9. 1. (cid:151) de steun moest in het algemeen belang van de betrokken sector zijn; (cid:151) de begunstigde moest een tegenprestatie leveren; (cid:151) de mogelijkheid dat het reddings- en herstructure- ringssteun betrof, moest worden uitgesloten; (cid:151) de verliezen aan kapitaalwaarde en aan toekom- stige inkomsten mochten niet worden overgecom- penseerd. 9. 2. Een voorafgaande voorwaarde, wil de steun niet als zuivere exploitatiesteun aan de betrokken onder- nemingen worden beschouwd, is dat moet worden aangetoond dat de steun in het belang van de sector als geheel is. Is er geen overcapaciteit en is duidelijk dat de capaciteit om gezondheids- of milieuredenen wordt gesloten, dan is daarmee voldoende aangetoond dat aan de genoemde voorwaarde is voldaan. In andere gevallen mag steun voor de sluiting van productiecapaciteit uitsluitend worden toegekend in sectoren die regionaal of nationaal met een duidelijke overcapaciteit te kampen hebben. Het lijkt redelijk te verwachten dat in dergelijke gevallen de marktkrach- ten uiteindelijk de nodige structurele aanpassingen zul- len bewerkstelligen. Daarom kan steun voor capaci- teitsvermindering slechts worden aanvaard wanneer C 28/12 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen 1. 2. 2000 hij een onderdeel is van een programma voor de her- structurering van de sector waarin de doelstellingen en een specifiek tijdschema zijn vastgelegd. In deze geval- len zal de Commissie niet langer instemmen met steunregelingen van onbeperkte duur, aangezien de ervaring uitwijst dat dergelijke regelingen tot uitstel van de nodige veranderingen kunnen leiden. De Com- missie behoudt zich het recht voor voorwaarden aan de goedkeuring voor het verlenen van de steun te verbinden, en gewoonlijk zal zij om een jaarlijks ver- slag over de tenuitvoerlegging van de regeling verzoe- ken. Er mag geen steun worden verleend die de werking van de gemeenschappelijke marktordeningen zou ver- storen. Steunregelingen in sectoren waarvoor produc- tiebeperkingen of -quota gelden, zullen per geval wor- den beoordeeld. De begunstigde van de steun moet een toereikende tegenprestatie leveren. Doorgaans zal deze tegenpres- tatie erin bestaan dat definitief en onherroepelijk wordt besloten de betrokken productiecapaciteit te slo- pen of onherroepelijk te sluiten. Dit kan de volledige sluiting van capaciteit door de betrokken onderneming of de sluiting van een specifiek bedrijf betekenen. Van de begunstigde moet een rechtens bindende toezeg- ging worden verkregen dat de sluiting definitief en onomkeerbaar is. Deze toezegging moet ook een even- tuele toekomstige koper van de betrokken bedrijfs- inrichting binden. In gevallen waarin de productieca- paciteit reeds definitief is gesloten of waarin een der- gelijke sluiting onvermijdelijk lijkt, is er echter geen tegenprestatie van de begunstigde en mag geen steun worden betaald. De mogelijkheid dat steun voor de redding en her- structurering van ondernemingen in moeilijkheden wordt betaald, moet kunnen worden uitgesloten. Daarom zal in het geval dat de begunstigde van de steun in financiºle moeilijkheden verkeert, de steun worden beoordeeld overeenkomstig de communautaire richtsnoeren voor reddings- en herstructureringssteun aan ondernemingen in moeilijkheden. De regeling moet voor alle ondernemers in de betrok- ken sector op dezelfde voorwaarden toegankelijk zijn. Het steunbedrag dient strikt beperkt te zin tot de ver- goeding van het waardeverlies van de activa, vermeer- derd met een stimuleringselement dat niet meer dan 20 % van de waarde van de activa mag bedragen. Er mag echter ook steun worden verleend ter vergoeding van de verplichte sociale kosten die de uitvoering van de regeling meebrengt. Daar het doel van de steunmaatregelen de herstructu- rering van de betrokken sector is, wat uiteindelijk de ondernemers die in die sector werkzaam blijven ten goede komt, en voorts om de mogelijke gevaren voor vervalsing van de mededingingsvoorwaarden, alsmede de risico’s op overcompensatie te verkleinen, dient naar het oordeel van de Commissie ten minste de helft van de kosten van deze steun door de sector zelf te 9. 3. 9. 4. 9. 5. 9. 6. 9. 7. worden gedekt, door vrijwillige bijdragen of door ver- plichte heffingen. Deze voorwaarde geldt echter niet wanneer de capaciteit om gezondheids- of milieurede- nen wordt gesloten. 10. STEUN AAN PRODUCENTENGROEPERINGEN 10. 1. Wegens het versnipperde karakter van de landbouw- productie heeft de Commissie zich traditioneel positief opgesteld tegenover aanloopsteun bedoeld om een prikkel te geven tot de oprichting van producenten- groeperingen ter bevordering van het samenbrengen van landbouwers met het oog op concentratie van hun aanbod en aanpassing van hun productie aan de markteisen. In het verleden heeft de Gemeenschap steun voor de oprichting van producentenorganisaties in bepaalde gebieden verleend, op grond van Verorde- ning (EG) nr. 952/97 van de Raad betreffende produ- centengroeperingen en unies van producentengroepe- ringen (21). Bij de vaststelling van de verordening in- zake plattelandsontwikkeling heeft de Raad evenwel geoordeeld dat, aangezien in verscheidene gemeen- schappelijke marktordeningen in steun aan producen- tengroeperingen en unies van producentengroeperin- gen is voorzien, niet langer behoefte was aan de toe- kenning van specifieke steun aan dergelijke groeperin- gen in het kader van de plattelandsontwikkeling. De Commissie is van mening dat deze wijziging geen beletsel is voor staatssteun voor de oprichting van producentenorganisaties die de landbouwers helpen hun productie aan de vraag aan te passen, vooral in sectoren waar dergelijke steun in het kader van de gemeenschappelijke marktordening niet beschikbaar is. Toch moet het beleid van de Commissie ten aanzien van dergelijke steun in het licht van de recente ont- wikkelingen worden herzien. 10. 2. 10. 3. Dit onderdeel van de richtsnoeren heeft uitsluitend betrekking op aanloopsteun aan producentengroepe- ringen of unies van producentengroeperingen die vol- gens de wetgeving van de betrokken lidstaat recht hebben op bijstand. Een producentengroepering is een groepering die is opgericht om het haar leden mogelijk te maken hun productie gezamenlijk aan de markteisen aan te passen, vooral door concentratie van het aanbod. Een unie van producentengroeperingen bestaat uit erkende producentengroeperingen en streeft op grotere schaal dezelfde doelstellingen na. In de statuten van een producentengroepering moet voor de leden de verplichting zijn opgenomen hun productie op de markt te brengen volgens de door de groepering vastgestelde voorschriften inzake aan- voer en afzet. De statuten mogen toestaan dat een deel van de productie rechtstreeks door de producent op de markt wordt gebracht. De statuten moeten be- palen dat producenten die tot de groepering toetreden, gedurende ten minste drie jaar lid ervan moeten blij- ven en, hun lidmaatschap ten minste twaalf maanden van tevoren moeten opzeggen. Voorts moeten de sta- tuten gemeenschappelijke regels inhouden inzake de (21) PB L 142 van 2. 6. 1997, blz. 30. 1. 2. 2000 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen C 28/13 10. 4. 10. 5. productie, met name wat de kwaliteit van de produc- ten betreft, of inzake de toepassing van biologische productiemethoden, gemeenschappelijke regels voor de afzet op de markt en regels voor de mededeling van gegevens over de productie, en vooral over de geoogste en de beschikbare hoeveelheden. Afgezien van deze eisen waaraan de producenten moeten vol- doen, dienen zij echter zelf verantwoordelijk te blijven voor het beheer van hun eigen bedrijf. Steun als be- doeld in dit onderdeel van de richtsnoeren mag niet worden toegekend aan productieorganisaties zoals ven- nootschappen of co(cid:246)peraties, die het beheer van een of meer landbouwbedrijven tot doel hebben en daarom in feite als een enkele producent moeten wor- In alle gevallen zullen de nodige den beschouwd. garanties worden gevraagd dat de producentenorgani- saties de mededingingsregels in acht zullen nemen. In gevallen waarin steun aan producentengroeperingen of unies van producentengroeperingen in de betrokken sector kan worden verleend op grond van de gemeen- schappelijke marktordening, zal de Commissie staats- steun voornemens van geval tot geval onderzoeken en daarbij nagaan of de steunmaatregel met de doelstel- lingen van de gemeenschappelijke marktordening ver- enigbaar is. In andere gevallen zal de Commissie staatssteun voor- nemens volgens de tot dusver door haar toegepaste beginselen blijven beoordelen. Dit betekent dat tijde- lijke en degressieve steun mag worden verleend om de administratieve aanloopkosten van de groepering of unie te dekken. Daartoe worden de volgende posten tot de in aanmerking komende uitgaven gerekend: huur van passende panden (22), aanschaf van kantoor- uitrusting, waaronder computerapparatuur en -pro- grammatuur, kosten van administratief personeel, alge- mene kosten en vergoedingen voor juridische en amb- telijke handelingen. In beginsel mag de steun in het eerste jaar niet meer dan 100 % van de in dat jaar gemaakte kosten bedragen en is dat voor elk verder jaar telkens 20 procent minder, zodat de steun voor het vijfde jaar is beperkt tot 20 % van de feitelijke kosten in dat jaar. Voor na het vijfde jaar gemaakte kosten, mag geen steun worden toegekend. Na het zevende jaar na de erkenning van de producentenorga- nisatie mag geen steun meer worden betaald. 10. 6. In afwijking van punt 10. 5 zal de Commissie toestaan dat nieuwe aanloopsteun wordt toegekend wanneer de activiteiten van de betrokken producentengroepering of unie van producentengroeperingen aanzienlijk wor- den uitgebreid, bijvoorbeeld wanneer de activiteiten van de groepering worden uitgebreid tot nieuwe pro- ducten of nieuwe sectoren (23). Wat de nieuwe steun (22) Ingeval de betrokken panden worden aangekocht, worden de in aanmerking komende uitgaven beperkt tot de huurkosten tegen markttarieven. (23) De toetreding van nieuwe leden tot een groepering wordt op zich- zelf niet als een aanzienlijke uitbreiding van de activiteiten van de groepering beschouwd, tenzij die toetreding een kwantitatieve uit- breiding van de activiteiten van de groepering met ten minste 30 % tot gevolg heeft. 10. 7. 10. 8. betreft, komen alleen uitgaven in aanmerking die voortvloeien uit de extra taken welke de producenten- groepering of unie op zich neemt. De andere in dit onderdeel van de richtsnoeren uiteengezette voorwaar- den zijn van toepassing. De onderhavige afdeling heeft geen betrekking op steunverlening aan andere landbouwverenigingen die op de bedrijven van de leden taken in verband met de landbouwproductie vervullen op gebieden, zoals onderlinge samenwerking en dienstverlening in de vorm van bedrijfsverzorging en ondersteuning van het bedrijfsbeheer zonder zich bezig te houden met gezamenlijke aanpassing van het aanbod aan de markt. De Commissie zal de in deze afdeling uiteengezette beginselen echter wel toepassen ten aanzien van steun- verlening om de aanloopkosten te dekken van produ- centenverenigingen die verantwoordelijk zijn voor het toezicht op het gebruik van oorsprongsbenamingen of kwaliteitslabels. Steun aan producentengroeperingen of unies ter dek- king van uitgaven die niet samenhangen met de op- richtingskosten, zoals voor investeringen of voor ver- koopbevordering, zal worden beoordeeld volgens de regels die voor dergelijke steun gelden. In geval van steun voor investeringen in de primaire productie, zal de bovengrens voor de voor steun in aanmerking ko- mende uitgaven als bedoeld in punt 4. 1. 1. 8 worden bepaald door rekening te houden met de individuele leden van de groepering. 10. 9. De in deze afdeling toegestane steunregelingen moeten aan elke wijziging van de verordeningen betreffende de gemeenschappelijke marktordeningen worden aange- past. Bij de goedkeuring ervan zal dit als voorwaarde worden gesteld. 10. 10. In plaats van de producentengroeperingen of unies van producentengroeperingen te ondersteunen mag de producenten ook rechtstreeks steun worden ver- leend als compensatie voor hun bijdrage in de kosten van het functioneren van de groepering gedurende de eerste vijf jaar na de oprichting ervan. De in punt 10. 5 uiteengezette beginselen voor de berekening van de steun zijn van toepassing. 11. STEUN TER VERGOEDING VAN SCHADE AAN DE LANDBOUWPRODUCTIE OF AAN DE LANDBOUW- PRODUCTIEMIDDELEN 11. 1. ALGEMEEN 11. 1. 1. De staatssteunmaatregelen voor de landbouw omvatten een groep maatregelen die tot doel hebben de land- bouwers te beschermen tegen schade aan de land- bouwproductie of de productiemiddelen, met inbegrip van gebouwen en aanplantingen, als gevolg van on- voorziene gebeurtenissen zoals natuurrampen, ongun- C 28/14 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen 1. 2. 2000 stige weersomstandigheden of uitbraken van dier- of plantenziekten (24). Volgens artikel 87, lid 2, onder b), van het Verdrag zelf zijn steunmaatregelen tot herstel van de schade die is veroorzaakt door natuurrampen of andere buitenbewone gebeurtenissen, met de ge- meenschappelijke markt verenigbaar. Op grond van artikel 87, lid 3, onder c), van het Verdrag heeft de Commissie echter ook nog twee andere groepen steun- maatregelen van deze aard geaccepteerd, namelijk: (cid:151) steun om preventieve maatregelen tegen het uitbre- ken van planten- en dierziekten te bevorderen, waaronder vergoeding van schade die door be- paalde ziekten is veroorzaakt, en (cid:151) steun om het sluiten van verzekeringsovereenkom- sten tegen de risico’s dat de landbouwproductie of een productiemiddel verloren gaat, te bevorderen. nenlandse ordeverstoringen en stakingen alsmede, op bepaalde voorwaarden en afhankelijk van de omvang ervan, ernstige nucleaire of industriºle ongevallen en grote branden die tot wijdverspreide verliezen leiden. Daarentegen heeft de Commissie niet aanvaard dat een brand in een enkel verwerkend bedrijf die door een gewone commerciºle verzekering was gedekt, als een buitengewone gebeurtenis werd aangemerkt. In de re- gel aanvaardt de Commissie niet dat uitbraken van dier- of plantenziekten als natuurrampen of buiten- gewone gebeurtenissen zouden kunnen worden be- schouwd. In ØØn geval heeft de Commissie echter de zeer wijdverbreide uitbraak van een volkomen nieuwe dierziekte als een buitengewone gebeurtenis erkend. Omdat het moeilijk is dergelijke gebeurtenissen te voorzien, zal de Commissie steunvoornemens op grond van artikel 87, lid 2, onder b), rekening houdend met haar vroegere praktijk terzake, van geval tot geval blijven beoordelen. 11. 1. 2. Om het risico voor vervalsing van de mededingings- voorwaarden te voorkomen, acht de Commissie het belangrijk ervoor te zorgen dat, behoudens administra- tieve en begrotingsproblemen, steun om landbouwers voor schade aan de landbouwproductie te vergoeden, zo spoedig mogelijk na de schade toebrengende ge- beurtenis, wordt uitbetaald. Wanneer de steun pas ver- scheidene jaren na de betrokken gebeurtenis wordt uitbetaald, bestaat er een reºel gevaar dat deze steun- betaling dezelfde economische gevolgen zal hebben als exploitatiesteun. Dit is vooral het geval wanneer alsnog steun wordt uitgekeerd op basis van aanvragen waar- voor ten tijde van de schade niet behoorlijk bewijs- materiaal werd bijeengebracht. Daarom zal de Com- missie, behoudens specifieke rechtvaardigingsgronden die bijvoorbeeld de aard en omvang van de gebeurte- nis of het pas later of nog steeds optreden van de schade betreffen, haar goedkeuring onthouden aan steunvoornemens die meer dan drie jaar na de betrok- ken gebeurtenis worden aangemeld. 11. 2. STEUN TOT HERSTEL VAN DOOR NATUURRAMPEN OF BUITENGEWONE VEROORZAAKTE GEBEURTENISSEN SCHADE 11. 2. 1. Omdat het gaat om uitzonderingen op het in artikel 87, lid 1, van het Verdrag neergelegde algemene begin- sel dat staatssteun met de gemeenschappelijke markt onverenigbaar is, heeft de Commissie zich steeds op het standpunt gesteld dat de in artikel 87, lid 2, onder b), gehanteerde begrippen (cid:132)natuurramp(cid:148) en (cid:132)buiten- gewone gebeurtenis(cid:148) op restrictieve wijze moeten wor- den ge(cid:239)nterpreteerd. Tot nu toe heeft de Commissie aanvaard dat aardbevingen, lawines, grondverschuivin- gen en overstromingen natuurampen kunnen zijn. Tot de buitengewone gebeurtenissen die de Commissie tot dusver als zodanig heeft erkend, behoren oorlog, bin- (24) Voor de toepassing van dit onderdeel van de richtsnoeren wordt onder plantenziekten mede plantenplagen begrepen. 11. 2. 2. Is eenmaal aangetoond dat het om een natuurramp of een buitengewone gebeurtenis gaat, dan zal de Com- missie toestaan dat steun tot 100 % wordt verleend als vergoeding voor materiºle schade. De schadevergoe- ding moet in de regel voor de individuele begunstigde worden berekend en ter voorkoming van overcompen- satie moeten alle vorderingen in verband met de scha- de, bijvoorbeeld op grond van verzekeringspolissen, op het steunbedrag in mindering worden gebracht. De Commissie zal ook steun ter compensatie van land- bouwers voor het inkomensverlies als gevolg van het tenietgaan van productiemiddelen voor de landbouw, aanvaarden, mits geen overcompensatie plaatsvindt. 11. 3. STEUN TER COMPENSATIE VAN LANDBOUWERS VOOR VERLIEZEN ALS GEVOLG VAN ONGUNSTIGE WEERSOM- STANDIGHEDEN 11. 3. 1. De Commissie heeft zich steeds op het standpunt ge- steld dat ongunstige weersomstandigheden zoals vorst, hagel, ijs, regen of droogte op zichzelf niet als natuur- rampen in de zin van artikel 87, lid 2, onder b), kun- nen worden beschouwd. Wegens de schade die derge- lijke gebeurtenissen aan de landbouwproductie of aan productiemiddelen voor de landbouw kunnen toebren- gen, heeft de Commissie echter erkend dat dergelijke gebeurtenissen met een natuurramp kunnen worden gelijkgesteld zodra de omvang van de schade een be- paalde drempel bereikt, die voor de probleemgebieden is vastgesteld op 20 % van de normale productie, en voor de overige gebieden op 30 %. Gezien de natuur- lijke schommelingen van de landbouwproductie, is een dergelijke drempel ook noodzakelijk om te voorkomen dat weersomstandigheden als voorwendsel voor ex- ploitatiesteun kunnen worden gebruikt. Om het de Commissie mogelijk te maken dergelijke steunregelin- gen te beoordelen, moeten bij de aanmelding van steunmaatregelen ter compensatie van door ongunstige 1. 2. 2000 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen C 28/15 11. 3. 2. weersomstandigheden veroorzaakte schade ook pas- sende ondersteunende meteorologische gegevens wor- den verstrekt. In het geval van schade aan eenjarige gewassen, moet de drempel van een verlies van 20 % of 30 %, worden bepaald door vergelijking van de brutoproductie van het gewas in het betrokken jaar met de brutoproductie in een normaal jaar. In beginsel moet de brutoproduc- tie in een normaal jaar worden berekend door uit te gaan van de gemiddelde brutoproductie over de voor- afgaande drie jaren exclusief jaren waarvoor vergoe- dingen zijn betaald in verband met andere ongunstige weersomstandigheden. De Commissie zal echter ook andere methoden voor de berekening van de normale productie, met inbegrip van regionale referentiewaar- den, accepteren, op voorwaarde dat zij ervan overtuigd is dat deze methoden representatieve resultaten ople- veren en niet gebaseerd zijn op abnormaal hoge op- brengsten. Zodra de omvang van de productieverliezen is bepaald, moet de te betalen steun worden berekend. Om overcompensatie te voorkomen mag het steun- bedrag niet hoger zijn dan de gemiddelde productie in een normale periode, vermenigvuldigd met de ge- middelde prijs in diezelfde periode, minus de feitelijke productie in het jaar van de gebeurtenis, vermenigvul- digt met de gemiddelde prijs in dat jaar. Het steun- bedrag moet voorts worden verminderd met het be- drag van rechtstreekse steunbetalingen. 11. 3. 3. 11. 3. 4. In de regel moeten de verliezen worden berekend voor de individuele landbouwbedrijven. Dit is met name het geval wanneer de steun wordt betaald ter compensatie van schade door een gebeurtenis waarvan de uitwer- king slechts plaatselijk is. Hebben de ongunstige weers- omstandigheden echter een uitgestrekt gebied op de- zelfde wijze getroffen, dan zal de Commissie met steunbetalingen op basis van gemiddelde verliezen in- stemmen, op voorwaarde dat deze betalingen repre- sentatief zijn en niet tot een aanmerkelijke overcom- pensatie van bepaalde begunstigden zullen leiden. In het geval van schade aan productiemiddelen waaran de gevolgen over verscheidene jaren worden gevoeld (bijvoorbeeld de gedeeltelijke aantasting van boomge- wassen door vorst), moet voor de eerste oogst na de schadelijke gebeurtenis het procentuele reºle verlies in vergelijking met een normaal jaar, bepaald overeen- komstig de in de voorgaande punten uiteengezette be- ginselen, groter zijn dan 10 %, terwijl het resultaat van de vermenigvuldiging van het procentuele reºle verlies met het aantal jaren waarin productieverlies optreedt, voor de probleemgebieden boven 20 % en voor de andere gebieden boven 30 % moet liggen. 11. 3. 5. De Commissie zal de hiervoor uiteengezette beginselen op overeenkomstige wijze toepassen in het geval van steunverlening ter compensatie van verliezen in dieren- bestanden als gevolg van ongunstige weersomstandig- heden. 11. 3. 6. Om overcompensatie te voorkomen, moeten op de steun alle uit verzekering ontvangen bedragen in min- dering worden gebracht. Bovendien moet rekening worden gehouden met de normale kosten die de land- bouwer nu niet heeft gemaakt, bijvoorbeeld omdat het gewas niet is geoogst. Zijn de normale kosten echter als gevolg van de ongunstige weersomstandigheden hoger uitgevallen, dan mag extra steun ter dekking van deze bijkomende kosten worden toegekend. 11. 3. 7. Steun om landbouwers te compenseren voor schade aan gebouwen en installaties als gevolg van ongunstige weersomstandigheden (bijvoorbeeld schade aan kassen door hagel) zal orden geaccepteerd tot 100 % van de werkelijke kosten zonder dat een minimumdrempel zal worden toegepast. 11. 3. 8. Steun als bedoeld in deze afdeling mag in beginsel uitsluitend worden betaald aan landbouwers dan wel aan een producentenorganisatie waarvan de landbou- wer lid is, in welk geval het steunbedrag niet hoger mag zijn dan het werkelijk door de landbouwer gele- den verlies. 11. 4. STEUN TER BESTRIJDING VAN DIER- EN PLANTEN- ZIEKTEN 11. 4. 1. Wanneer een landbouwer dieren kwijtraakt als gevolg van een dierziekte of als zijn gewassen als gevolg van een plantenziekte zijn aangetast, betreft het normaal geen natuurramp of buitengewone gebeurtenis in de zin van het Verdrag. In dergelijke gevallen kan de Commissie steun ter compensatie van de geleden ver- liezen en steun ter voorkoming van toekomstige ver- liezen alleen toestaan op grond van artikel 87, lid 3, onder c), van het Verdrag, volgens hetwelk steunmaat- regelen om de ontwikkeling van bepaalde vormen van economische bedrijvigheid te vergemakkelijken als ver- enigbaar met de gemeenschappelijke markt kunnen worden beschouwd, mits de voorwaarden waaronder het handelsverkeer plaatsvindt daardoor niet zodanig worden veranderd dat het gemeenschappelijk belang wordt geschaad. 11. 4. 2. Op grond van deze beginselen is de Commissie van mening dat de betaling van steun aan landbouwers als compensatie voor verliezen als gevolg van dier- of plantenziekten, slechts kan worden geaccepteerd in- dien deze deel uitmaakt van een passend communau- regionaal programma ter voor- tair, nationaal of koming, beheersing of uitroeiing van de betrokken ziekte. Steun die landbouwers eenvoudigweg voor ge- leden verliezen compenseert zonder dat maatregelen worden genomen om het probleem bij de bron te verhelpen, moet als zuivere exploitatiesteun worden beschouwd, die met de gemeenschappelijke markt on- verenigbaar is. Daarom zal de Commissie verlangen dat er communautaire of nationale regels, neergelegd in wettelijke, bestuursrechtelijke of administratieve be- C 28/16 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen 1. 2. 2000 palingen bestaan, op grond waarvan de bevoegde na- tionale autoriteiten de betrokken ziekte moeten aan- pakken, hetzij door maatregelen te treffen om de ziekte uit te roeien, vooral door bindende voorschrif- ten die aanleiding geven tot schadevergoeding, hetzij door aanvankelijk een alarmsysteem op te zetten, zo nodig gecombineerd met steun om individuele per- sonen ertoe aan te sporen vrijwillig aan preventieve te nemen (25). Bijgevolg kunnen maatregelen deel steunmaatregelen alleen worden genomen met betrek- king tot ziekten die het voorwerp van bezorgdheid bij de overheid zijn, en niet met betrekking tot maatrege- len waarvoor de landbouwers redelijkerwijs zelf de verantwoordelijkheid moeten nemen. 11. 4. 3. De doelstellingen van de steunmaatregelen moeten: 11. 4. 5. Mits de hiervoor uiteengezette beginselen in acht wor- den genomen, kan steun worden verleend tot 100 % van de werkelijke kosten die zijn gemoeid met maat- regelen zoals gezondheidscontroles, tests en andere controlemaatregelen, de aankoop en toediening van vaccins, geneesmiddelen en gewasbeschermingsmidde- len, het slachten van dieren en de vernietiging van gewassen. Voorziet de communautaire wetgeving ech- ter in specifieke heffingen voor de financiering van bepaalde typen maatregelen om een ziekte te behee- ren, dan mag geen steun voor preventieve maatregelen worden verleend. Is in de communautaire wetgeving bepaald dat de kosten van bepaalde maatregelen door de landbouwbedrijven moeten worden gedragen, dan mag voor die maatregelen evenmin steun worden ver- leend, tenzij deze steun volledig wordt bekostigd uit de opbrengsten van verplichte heffingen voor de produ- centen. (cid:151) hetzij preventief zijn doordat zij betrekking hebben op controle-onderzoeken of analyses, op de uit- roeiing van plagen die de ziekte kunnen overbren- gen, op preventieve vaccinaties van dieren of be- handelngen van gewassen of op het preventief slachten van dieren of vernietigen van gewassen; (cid:151) hetzij op compensatie zijn gericht wanneer de ge- troffen dieren worden geslacht of de aangetaste gewassen worden vernietigd op bevel of aanbeve- ling van de overheidsinstanties of wanneer er die- ren sterven als gevolg van door de bevoegde au- toriteiten aanbevolen of bevolen vaccinaties of an- dere maatregelen; (cid:151) hetzij een combinatie daarvan vormen doordat de steun ter compensatie van de door de ziekte gele- den verliezen slechts wordt toegekend op voor- waarde dat de ontvanger zich ertoe verbindt in de toekomst door de overheidsinstanties vast- gelegde passende preventieve maatregelen te zullen nemen. 11. 4. 4. De lidstaat moet in de aanmelding aantonen dat de steun ter bestrijding van dier- of plantenziekten met zowel de doelstellingen als de specifieke bepalingen van de communautaire veterinaire of fytosanitaire wet- geving verenigbaar is. De betrokken dier- of planten- ziekten moeten duidelijk worden ge(cid:239)dentificeerd en de betrokken maatregelen moeten worden beschreven. (25) In gevallen waarin is aangetoond dat de dier- of plantenziekte het gevolg is van ongunstige weersomstandigheden, zal de Commissie de steunmaatregel overeenkomstig punt 11. 3 beoordelen en zijn deze voorwaarden niet van toepassing. Compensatie mag worden toegekend tot de normale waarde van de vernietigde gewassen of geslachte die- ren. In de compensatie mag een redelijke vergoeding voor de gederfde winst zijn begrepen, rekening gehou- den met de moeilijkheden bij het opnieuw met dieren bezetten van het bedrijf of de heraanplant, en met quarantainemaatregelen of wachtperioden die de be- voegde autoriteiten hebben opgelegd of aanbevolen om de volledige verdwijning van de ziekte mogelijk te maken voordat nieuwe dieren of nieuwe gewassen op het bedrijf komen. Ingeval steun wordt verleend in het kader van com- munautaire en/of nationale en/of regionale steunrege- lingen, zal de Commissie verlangen dat wordt aange- toond dat er geen mogelijkheid is door cumulering van verschillende regelingen overcompensatie te verkrijgen. Wanneer communautaire steun is goedgekeurd, moe- ten de datum en de referentiegegevens van het des- betreffende besluit van de Commissie worden ver- strekt. 11. 5. 11. 5. 1. STEUN ALS BIJDRAGE AAN VERZEKERINGSPREMIES In plaats van verliezen door natuurrampen achteraf te vergoeden hebben verscheidene lidstaten steunregelin- gen ingesteld om de landbouwers ertoe aan te zetten zich tegen dergelijke gebeurtenissen te verzekeren. Het vaste beleid van de Commissie te dien aanzien is dat wordt ingestemd met steun tot 80 % van de premies om zich te verzekeren tegen verliezen door de onder punt 11. 2 vallende natuurrampen en buitengewone gebeurtenissen en door ongunstige weersomstandighe- den die overeenkomstig punt 11. 3 met een natuur- ramp kunnen worden gelijkgesteld. Dekt de verzeke- ring ook andere door ongunstige weersomstandighe- den veroorzaakte verliezen of door dier- of planten- ziekten veroorzaakte verliezen, dan mag de steun niet meer dan 50 % van de premie bedragen. 1. 2. 2000 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen C 28/17 11. 5. 2. De Commissie zal andere steunmaatregelen op het gebied van verzekeringen tegen natuurrampen en bui- tengewone gebeurtenissen, en vooral herverzekerings- regelingen en andere maatregelen ter ondersteuning van producenten in gebieden met bijzonder grote risi- co’s, van geval tot geval onderzoeken. 13. 2. De Commissie zal steun toestaan voor advisering en soortgelijke ondersteuning, met inbegrip van tech- nische studies, haalbaarheids- en vormgevingsstudies en marktonderzoek, voor activiteiten in verband met de ontwikkeling van landbouwproducten van hoge kwaliteit, waaronder begrepen: 11. 5. 3. Steun als bijdrage aan de betaling van verzekerings- premies mag geen belemmering vormen voor het functioneren van de interne markt voor verzekerings- diensten. Dit zou bijvoorbeeld het geval zijn wanneer de mogelijkheid om dekking door een verzekering te geven tot een enkele maatschappij of groep maat- schappijen zou worden beperkt of het een voorwaarde voor de steunverlening zou zijn dat het verzekerings- contract wordt gesloten met een in de betrokken lid- staat gevestigde maatschappij. 12. STEUN VOOR RUILVERKAVELINGEN De ruil van percelen landbouwgrond in het kader van een ruilverkaveling volgens de wettelijke procedures van de betrokken lidstaat vergemakkelijkt de totstand- brenging van economisch levensvatbare bedrijven en draagt daardoor bij tot de ontwikkeling van de land- bouwsector als geheel, terwijl de gevolgen voor de mededinging beperkt blijven. Daarom staat de Com- missie toe dat steun ter dekking van de juridische en ambtelijke kosten, waaronder de opmetingskosten, van een ruilverkaveling wordt verleend tot 100 % van de werkelijk gemaakte kosten. Voor steun voor investerin- gen in het kader van een ruilverkaveling, steun voor grondaankoop daaronder begrepen, gelden echter de maximale steunpercentages zoals aangegeven in punt 4. 1. 13. 13. 1. STEUN TER BEVORDERING VAN DE PRODUCTIE EN DE AFZET VAN LANDBOUWPRODUCTEN VAN HOGE KWALITEIT Steunmaatregelen ter stimulering van de kwaliteitsver- betering van landbouwproducten strekken tot een waardeverhoging van de landbouwproductie en dragen ertoe bij dat de sector als geheel zich aanpast aan de vraag van de consumenten, die steeds meer belang aan kwaliteit hechten. De Commissie heeft zich tegenover dergelijke steunverlening meestal positief opgesteld. De ervaring leert echter dat dergelijke steunmaatregelen een gevaar kunnen inhouden voor vervalsing van de mededingingsvoorwaarden en het handelsverkeer tus- sen lidstaten zodanig ongunstig kunnen be(cid:239)nvloeden, dat het gemeenschappelijk belang wordt geschaad. Dit is met name het geval wanneer hoge steunbedragen worden toegekend of wanneer met de betaling van de steun wordt doorgegaan nadat de stimulerende gevol- gen ervan zijn verdwenen, zodat die steun exploita- tiesteun is geworden. Daarom heeft de Commissie be- sloten haar beleid ten aanzien van deze steunmaat- regelen te herzien. (cid:151) marktonderzoek en het bedenken van en vormge- ven aan producten (26), met inbegrip van steun voor de voorbereiding van aanvragen om erken- ning van een oorsprongsbenaming of om een spe- cificiteitscertificering overeenkomstig de desbetref- fende communautaire verordeningen; (cid:151) de invoering van kwaliteitsborgingssystemen zoals de ISO 9000-serie of de ISO 14000-serie, van sys- temen op basis van risicoanalyse en kritische con- trolepunten (HACCP) of van milieuauditsystemen; (cid:151) de kosten van de opleiding van personeel voor de toepassing van kwaliteitsborgings- en HACCP-sys- temen. Steun kan ook worden verleend om de kosten te dek- ken die erkende certificeringsinstanties in rekening brengen voor de initiºle certificering van kwaliteitsbor- gings- en soortgelijke systemen. Om de mogelijkheid uit te sluiten dat hoge steun- bedragen aan grote ondernemingen worden toegekend, mag het steunbedrag dat op grond van het bepaalde in deze afdeling wordt betaald, in totaal niet meer bedra- gen dan 100 000 EUR per begunstigde en per drieja- rige periode of, in het geval van ondernemingen die onder de definitie van de Commissie van kleine en middelgrote ondernemingen (27) vallen, 50 % van de in aanmerking komende kosten indien dat meer is. Voor de berekening van het steunbedrag wordt de begunstigde geacht de ontvanger van de diensten te zijn. Steun voor investeringen die noodzakelijk zijn om de productie-installaties te verbeteren, met inbegrip van de nodige investeringen voor het beheer van het docu- mentatiesysteem en de uitvoering van proces- en pro- ductcontroles, mag alleen volgens de in de punten 4. 1 en 4. 2, uiteengezette regels worden verleend. 13. 3. De Commissie heeft zich in het verleden positief opge- steld tegenover steun ter dekking van de kosten van kwaliteitscontroles, waarbij zij heeft ingestemd met steun tot 100 % van de kosten van verplichte controles en tot 70 % van die van niet-verplichte controles. (26) Steun voor verkoopbevordering mag uitsluitend overeenkomstig de desbetreffende kaderregeling worden toegekend. (27) PB L 107 van 30. 4. 1996, blz. 4. C 28/18 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen 1. 2. 2000 Doordat de klemtoon steeds meer op de veiligheid en de kwaliteit van landbouwproducten wordt gelegd, en vooral doordat het gebruik van HACCP-systemen voor het waarborgen van de hygiºne van levensmiddelen is de reeks routinecontroles verplicht wordt gesteld, tijdens het productieproces sterk uitgebreid en zijn de kosten van dergelijke controles een normaal onder- deel van de productiekosten geworden. Wegens de rechtstreekse gevolgen van de kosten van de kwaliteits- controle voor de productiekosten houdt de betrokken steun een reºel gevaar voor mededingingsvervalsing in, vooral wanneer hij selectief wordt betaald. Daarom is de Commissie van oordeel dat geen steun mag wor- den verleend voor tot het productieproces behorende en routinematige routinematige kwaliteitscontroles productcontroles door de fabrikant, ongeacht of het om vrijwillige controles gaat dan wel om verplichte controles die deel uitmaken van een HACCP- of een soortgelijk systeem. Steun mag slechts worden ver- leend voor controles door of in opdracht van derden, zoals controles door de bevoegde bestuurlijke autori- teiten of in hun opdracht handelende instanties of door onafhankelijke organisaties die voor de controle en het toezicht op het gebruik van oorsprongsbena- mingen, biologische labels of kwaliteitslabels verant- woordelijk zijn. 13. 4. Wegens het verschillende beleid van de lidstaaten ten aanzien van de doorberekening van de kosten van verplichte controles die op grond van communautaire of nationale wetgeving door of namens de bevoegde autoriteiten worden verricht, zal de Commissie blijven toestaan dat steun tot 100 % van de kosten van deze controles wordt verleend, tenzij de voor de contro- lemaatregelen door de producenten te betalen bedra- gen in de gemeenschapswetgeving zijn vastgesteld. in de gemeenschapswetgeving is bepaald Wanneer dat de controlekosten door de producenten moeten worden gedragen zonder dat de feitelijke hoogte van de in rekening te brengen kosten is aangegeven, zal de Commissie alleen steun toestaan indien deze wordt betaald in het kader van een uit parafiscale heffingen gefinancierde steunregeling die garandeert dat de vol- ledige economische kosten van de controles voor re- kening van de producenten komen. De Commissie zal voornemens tijdelijke en degressieve steun te verlenen, om de producenten de tijd te geven zich aan dergelijke controles aan te passen, van geval tot geval en met inachtneming van de desbetreffende wettelijke regelin- gen onderzoeken. In het specifieke geval van steun ter dekking van de kosten van controles om de authenticiteit te garande- ren van oorsprongs- of specificiteitsbenamingen op grond van Verordeningen van de Raad (EEG) nr. 2081/92 (28) en (EEG) nr. 2082/92 (29), zal de Com- missie de toekenning van tijdelijke en degressieve steun toestaan ter dekking van de kosten van de con- troles gedurende de eerste zes jaren na de invoering van het controlesysteem. Bestaande steun ter dekking van de kosten van dergelijke controles moet geleidelijk worden verlaagd op zodanige wijze dat deze binnen zes jaar na de inwerkingtreding van deze richtsnoeren volledig is afgeschaft. Gezien het specifieke belang van de Gemeenschap de ontwikkeling van biologische (30) productiemethoden te verzekeren, zal de Commissie steun voor controles op grond van Verordening (EEG) nr. 2092/91 (31) blij- ven toestaan tot 100 % van de werkelijk gemaakte kosten. De Commissie zal steun toestaan tot een aanvankelijk percentage van 100 % van de kosten van controles door andere instanties die voor het toezicht op het gebruik van kwaliteitsmerken en -labels in het kader van erkende kwaliteitsborgingssystemen verantwoorde- lijk zijn. Dergelijke steun moet geleidelijk worden ver- laagd, op zodanige wijze dat deze tegen het zevende jaar na zijn invoering volledig is afgeschaft. Bestaande steun ter dekking van de kosten van controles door dergelijke instanties moet geleidelijk worden verlaagd, op zodanige wijze dat deze binnen zes jaar na de inwerkingtreding van deze richtsnoeren volledig is af- geschaft. TECHNISCHE ONDERSTEUNING IN DE LANDBOUW- SECTOR De Commissie staat positief tegenover steunregelingen die tot doel hebben technische ondersteuning te bie- den in de landbouwsector. Dergelijke (cid:132)zachte(cid:148) steun- verlening maakt de landbouw in de Gemeenschap doelmatiger en professioneler en draagt zo bij tot de levensvatbaarheid op lange termijn ervan, terwijl er slechts zeer beperkte gevolgen voor de mededinging zijn. Daarom mag steun worden verleend tot 100 % van kostenposten zoals: 13. 5. 14. 14. 1. (cid:151) onderwijs en opleiding; de in aanmerking komende kosten kunnen de werkelijke kosten omvatten die met het organiseren van het opleidingsprogramma zijn gemoeid, reis- en verblijfkosten en de kosten van vervangende diensten tijdens de afwezigheid van de landbouwer of een bedrijfsmedewerker; (28) PB L 208 van 24. 7. 1992, blz. 1. (29) PB L 208 van 24. 7. 1992, blz. 9. (30) Zie overweging 41 van de verordening inzake plattelandsontwik- keling. (31) PB L 198 van 22. 7. 1991, blz. 1. 1. 2. 2000 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen C 28/19 (cid:151) bedrijfsbeheersdiensten en bedrijfsvervangingsdien- sten; (cid:151) beloningen voor adviseurs; (cid:151) de organisatie van wedstrijden, tentoonstellingen en vakbeurzen, daaronder begrepen ondersteuning in de kosten voor deelneming hieraan; (cid:151) andere activiteiten om nieuwe technieken te ver- spreiden, zoals redelijke kleinschalige proef- of de- monstratieprojecten. Ter voorkoming van mededingingsvervalsing moet dergelijke steun in beginsel beschikbaar zijn voor al degenen die in het betrokken gebied, op grond van objectief bepaalde voorwaarden daarvoor in aanmer- king komen. Steun die beperkt is tot bepaalde groepen met de bedoeling alleen de leden daarvan te onder- steunen, kan niet worden geacht de ontwikkeling van de sector als geheel te vergemakkelijken en moet als exploitatiesteun worden beschouwd. Ingeval de be- trokken diensten door producentengroeperingen of andere organisaties voor onderlinge hulpverlening in de landbouw worden verricht, zal de Commissie daarom garanties vragen dat deze diensten voor alle in aanmerking komende landbouwers beschikbaar zijn. In dergelijke gevallen dienen de bijdragen in de admi- nistratieve kosten van de betrokken groepering of or- ganisatie tot de kosten van de dienstverrichting be- perkt te blijven. De steun die op grond van het bepaalde in deze af- deling wordt betaald, mag in totaal niet meer dan 100 000 EUR per begunstigde en per driejarige peri- ode bedragen, of in het geval van ondernemingen die onder de definitie van de Commissie van kleine en middelgrote ondernemingen (32) vallen, 50 % van de in aanmerking komende kosten indien dat meer is. Voor de berekening van het steunbedrag wordt de begunstigde geacht de ontvanger van de diensten te zijn. STEUNVERLENING AAN DE SECTOR DIERLIJKE PRO- DUCTIE De Commissie zal toestaan dat in de sector dierlijke productie naast de hiervoor beschreven steun ook nog de volgende verdere steun wordt toegekend om de instandhouding en verbetering van de genetische kwa- liteit van de communautaire dierenbestanden te onder- steunen: (cid:151) steun tot 100 % van de administratieve kosten die met de invoering en instandhouding van stamboe- ken zijn gemoeid; (cid:151) steun tot 70 % van de kosten van tests om de genetische kwaliteit of het genetische rendement van dieren te bepalen; 14. 2. 14. 3. 15. 15. 1. (32) PB L 107 van 30. 4. 1996, blz. 4. 16. 16. 1 (cid:151) steun tot 40 % van de in aanmerking komende kosten voor investeringen in centra voor de voort- planting van dieren en voor de invoering op land- bouwbedrijven van innovatieve foktechnieken of -methoden; (cid:151) steun tot 30 % van de kosten van het houden van in een stamboek ingeschreven individuele gene- tisch hoogwaardige mannelijke fokdieren. Steun voor de instandhouding van bedreigde soorten of rassen zal worden beoordeeld overeenkomstig hoofdstuk VI van titel II van de verordening inzake plattelandsontwikkeling. STAATSSTEUN IN DE ULTRAPERIFERE REGIO’S EN OP DE EILANDEN IN DE EGEˇSCHE ZEE Door de vaststelling van de verordening inzake platte- landsontwikkeling zijn de tot nog toe geldende afwij- kingen ten behoeve van de ultraperifere regio’s en de eilanden in de Ege(cid:239)sche Zee, die in sommige gevallen in de mogelijkheid voorzien aanvullende staatssteun toe te kennen, ingetrokken. Aan de verordening inzake plattelandsontwikkeling ligt echter het beginsel ten grondslag, dat nieuwe bepalingen om de flexibiliteit mogelijk te maken die nodig is voor aanpassingen en afwijkingen om in de specifieke behoeften van deze gebieden te kunnen voorzien, zullen worden vast- gesteld tijdens de programmering van de maatregelen voor plattelandsontwikkeling voor deze gebieden. De toekenning Commissie zal daarom voornemens tot van staatssteun die erop is gericht in de behoeften van deze gebieden te voorzien, van geval tot geval onderzoeken, waarbij zij let op de verenigbaarheid van de betrokken steunmaatregelen met de program- ma’s voor plattelandsontwikkeling in de betrokken ge- bieden en de gevolgen van die steunmaatregelen voor de mededinging. 16. 2. Wat de ultraperifere regio’s betreft, zal de Commissie in afwijking van het in deze richtsnoeren opgenomen algemene verbod op exploitatiesteun voornemens in de ultraperifere regio’s exploitatiesteun toe te kennen van geval tot geval onderzoeken, waarbij zij zal letten op de in het Verdrag neergelegde beginselen, en vooral op de mogelijke gevolgen van de betrokken steun- maatregelen voor de mededinging in de betrokken regio’s en in andere delen van de Gemeenschap. 17. STEUN VOOR ONDERZOEK EN ONTWIKKELING Steun voor onderzoek en ontwikkeling zal worden onderzocht aan de hand van de criteria die zijn uit- eengezet in de geldende communautaire kaderregeling inzake staatssteun voor onderzoek en ontwikke- ling (33). De verhoging van de steunpercentages met 10 procent voor kleine en middelgrote ondernemingen die is neergelegd in punt 4. 2. 6 van de communautaire (33) PB C 45 van 17. 2. 1996, blz. 5, zoals later gewijzigd wat de toe- (PB C 48 van passing ervan in de landbouwsector betreft 13. 2. 1998, blz. 2). C 28/20 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen 1. 2. 2000 kaderregeling inzake overheidssteun voor kleine en middelgrote ondernemingen (34), geldt ook in de land- bouwsector. 18. STEUN VOOR VERKOOPBEVORDERINGS- EN RECLA- MEACTIVITEITEN VOOR LANDBOUWPRODUCTEN Steun voor verkoopbevorderings- en reclameactivitei- ten voor landbouwproducten zal worden beoordeeld overeenkomstig de geldende kadervoorschriften voor nationale steunmaatregelen voor reclame voor land- bouwproducten en bepaalde producten die niet onder bijlage I van het EG-Verdrag vallen, met uitzondering van visserijproducten (35). 19. STEUN IN DE VORM VAN KORTLOPEND KREDIET MET RENTESUBSIDIE Steun in de vorm van kortlopend krediet met rente- subsidie ((cid:132)beheerskredieten(cid:148)) in de landbouwsector zal worden beoordeeld op grond van de geldende richt- snoeren betreffende staatssteun in de vorm van kort- lopend krediet met rentesubsidie in de landbouw ((cid:132)be- heerskredieten(cid:148)) (36). 20. REDDINGS- EN HERSTRUCTURERINGSSTEUN AAN ONDERNEMINGEN IN MOEILIJKHEDEN Reddings- en herstructureringssteun aan ondernemin- gen in moeilijkheden zal worden beoordeeld op grond van de geldende communautaire richtsnoeren voor reddings- en herstructureringssteun aan ondernemin- gen in moeilijkheden (37). 21. WERKGELEGENHEIDSSTEUN Werkgelegenheidssteun zal worden beoordeeld op grond van de geldende communautaire richtsnoeren betreffende werkgelegenheidssteun (38). 22. INTREKKING VAN BESTAANDE TEKSTEN De navolgende teksten worden hierbij ingetrokken en vervangen door de onderhavige richtsnoeren en dien- stige maatregelen: (cid:151) het voorstel voor dienstige maatregelen in verband met door de lidstaten toegekende steun in de sector veehouderij en producten van de veehouderij (39); (34) De thans geldende tekst is opgenomen in PB C 213 van 23. 7. 1996, blz. 4. (35) De thans geldende tekst is opgenomen in PB C 302 van 12. 11. 1987, blz. 6. (36) De thans geldende tekst is opgenomen in PB C 44 van 16. 2. 1996, blz. 2. (37) De thans geldende tekst is opgenomen in PB C 288 van 9. 10. 1999, blz. 2. (38) De thans geldende tekst is opgenomen in PB C 334 van 12. 12. 1995, blz. 4. (39) Brief van de Commissie aan de lidstaten SG(75) D/29416 van 19. 9. 1975. (cid:151) de kaderregeling voor de nationale steunmaatrege- len bij schade aan de landbouwproductie of de landbouwproductiemiddelen en de nationale steun- maatregelen die voorzien in de overname van een deel van de verzekeringspremies tegen dergelijke risico’s (40); (cid:151) de kaderregeling betreffende nationale steun aan producentenorganisaties (41); (cid:151) de kaderregeling inzake staatssteun voor investerin- gen voor de verwerking en de afzet van landbouw- producten (42). Na de inwerkingtreding van deze richtsnoeren zal, on- der voorbehoud van het bepaalde in punt 5. 6. 2, de communautaire kaderregeling inzake staatssteun ten behoeve van het milieu (43) niet langer op de land- bouwsector van toepassing zijn. 23. PROCEDURELE AANGELEGENHEDEN 23. 1. AANMELDING 23. 1. 1. Behoudens het bepaalde in het onderstaande punt 23. 1. 2, moeten op grond van artikel 88, lid 3, van het Verdrag en Verordening (EG) nr. 659/1999 van 22 maart 1999 tot vaststelling van nadere bepalingen voor de toepassing van artikel 88 van het Verdrag (44) alle nieuwe steunregelingen en alle nieuwe individuele steunmaatregelen bij de Commissie worden aangemeld voordat zij tot uitvoering worden gebracht. 23. 1. 2. Overeenkomstig artikel 52 van de verordening inzake plattelandsontwikkeling is een afzonderlijke aanmel- ding overeenkomstig artikel 88, lid 3, van het Verdrag niet vereist voor staatssteun die tot doel heeft te voor- zien in aanvullende financiering voor maatregelen voor plattelandsontwikkeling waarvoor communau- taire steun wordt verleend, mits deze staatssteun over- eenkomstig de bepalingen van de genoemde verorde- ning bij de Commissie is aangemeld en door de Com- missie is goedgekeurd als onderdeel van de in artikel 40 van die verordening bedoelde programmering. Om voor deze uitzondering in aanmerking te komen moeten de betrokken maatregelen en het voor elk daarvan bestemde bedrag aan bijkomende staatssteun duidelijk in het plan voor plattelandsontwikkeling zijn aangegeven overeenkomstig de uitvoeringsverordening van de verordening inzake plattelandsontwikkeling. De goedkeuring van het plan door de Commissie zal uit- sluitend betrekking hebben op de maatregelen, onge- acht of deze maatregelen al dan niet in het plan zijn opgenomen, of voor maatregelen waarbij andere voor- waarden gelden dan die welke in het plan zijn ver- meld, moet overeenkomstig artikel 88, lid 3, van het EG-Verdrag afzonderlijk bij de Commissie worden aan- gemeld. (40) Werkdocument VI/5934/86-herz. 2. (41) Werkdocument VI/503/88. (42) PB C 29 van 2. 2. 1996, blz. 4. (43) PB C 72 van 10. 3. 1994, blz. 3. (44) PB L 83 van 27. 3. 1999, blz. 1. 1. 2. 2000 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen C 28/21 Voorts heeft de goedkeuring van het plan door de Commissie alleen betrekking op het door de lidstaat vermelde steunbedrag. Elke verhoging van meer dan 25 % van het voor een bepaald jaar aan een bepaalde maatregel toegewezen steunbedrag of elke verhoging van meer dan 5 % van het geplande totaalbedrag be- hoeft de goedkeuring van de Commissie (45). Dezelfde regels zijn van overeenkomstige toepassing voor wijzigingen van het plan voor plattelandsontwik- keling. 23. 2. JAARLIJKSE VERSLAGEN 23. 2. 1. De regeringen van de lidstaten hebben in de vergade- ring van de Raad van 2 oktober 1974 besloten de Commissie een volledige inventaris van alle in 1974 bestaande steunmaatregelen van de staten voor de landbouw mee te delen. De Commissie was van me- ning dat deze inventarissen een instrument van wezen- lijk belang waren om voor een grotere doorzichtigheid van de nationale steunmaatregelen te kunnen zorgen, om deze maatregelen aan de hand van gemeenschap- pelijke criteria te kunnen beoordelen en om te kunnen garanderen dat de gemeenschappelijke landbouwmarkt juist functioneert. Daarom heeft de Commissie bij brief van 24 juni 1976 (46) alle lidstaten verzocht elk jaar uiterlijk eind mei een bijgewerkte inventaris van de nationale steunregelingen in te dienen. 23. 2. 2. Deze afspraken zijn nu achterhaald door artikel 21 van Verordening (EG) nr. 659/1999, dat bepaalt dat de lidstaten jaarlijks bij de Commissie een verslag moeten indienen over alle bestaande steunregelingen waarvoor bij een voorwaardelijke beschikking geen specificke rapportageverplichting is opgelegd. 23. 2. 3. In de landbouwsector moet bij de regelingen voor de indiening van jaarlijkse verslagen rekening worden ge- houden met de in titel III, hoofdstuk V, van de ver- ordening inzake plattelandsontwikkeling vastgestelde procedures voor het toezicht op en de evaluatie van de programmering van de plattelandsontwikkeling en ook met de verschillende systemen voor verslaggeving die op grond van de WTO-overeenkomsten en door de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ont- wikkeling zijn vastgelegd. Bij de regelingen voor de verslaggeving moet dubbel werk en het meermalen verstrekken van dezelfde basisinformatie in verschil- lende modellen zoveel mogelijk worden vermeden. 23. 2. 4. Voorshands moeten deze verslagen volgens de onder- staande richtsnoeren worden opgesteld. De Commissie behoudt zich echter het recht voor na overleg met de lidstaten wijzigingen van deze richtsnoeren voor te stellen, vooral om rekening te houden met de opge- dane ervaring bij de toepassing van de bij verordening inzake plattelandsontwikkeling vastgestelde toezicht- en evaluatieprocedures. op alle steunregelingen voor de landbouwsector in de betrokken lidstaat. Het verslag moet bestaan uit twee delen, namelijk een algemeen deel en een deel dat afzonderlijke verslagen over alle bestaande steunregelingen omvat. b) Het algemene deel, ongeveer vijf tot tien bladzijden, moet een overzicht geven van de ontwikkeling van het overheidsbeleid in de betrokken lidstaat ten aan- zien van de ondersteuning van de landbouwsector. Het moet de belangrijke veranderingen in het ver- slagjaar samenvatten, waaronder een beknopte be- schrijving van de redenen voor de invoering van de belangrijkste nieuwe steunregelingen of voor de beºindiging van bestaande regelingen, en moet de belangrijkste veranderingen in de hoogte van de aan de bestaande steunregelingen of voor de beºin- diging van bestaande regelingen, en moet de be- langrijkste veranderingen in de hoogte van de aan de bestaande steunregelingen gegeven steun be- schrijven. Indien de verantwoordelijkheid voor de uitvoering van het beleid inzake staatssteun in de landbouw- sector aan de regio’s is overgedragen, kan de be- trokken lidstaat desgewenst afzonderlijke algemene verslagen over de nationale activiteiten en over die in de regio’s indienen. Het algemene deel dient vergezeld te gaan van een bijlage met algemene financiºle gegevens over de totale omvang van de overheidssteun aan de land- bouwsector. In deze gegevens moet worden onder- scheiden tussen: (cid:151) nationale bijdragen aan de financiering van maatregelen die de Gemeenschap ondersteunt op grond van de verordening inzake platte- landsontwikkeling of andere communautaire verordeningen; (cid:151) de staatssteun die de Commissie overeenkomstig artikel 52 van de verordening inzake platte- landsonwikkeling als onderdeel van de program- mering voor lattelandsontwikkeling heeft goed- gekeurd (zie punt 23. 1. 2); (cid:151) andere staatssteunmaatregelen. a) Bij de Commissie moet de eerste maal v(cid:243)(cid:243)r 1 juli 2001 en daarna elk jaar uiterlijk op 30 juni ØØn enkel verslag worden ingediend dat betrekking heeft Deze algemene financiºle gegevens moeten zoveel mogelijk worden verstrekt in de vorm van een en- kele indicatieve tabel (47). (45) Artikel 35 van de uitvoeringsverordening. (46) SG(76) D/6717. (47) Vergelijk de punten 8 en 16 van de bijlage bij de uitvoeringsver- ordening inzake plattelandsontwikkeling. C 28/22 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen 1. 2. 2000 c) Er moet een afzonderlijk verslag worden ingediend voor elk van de bestaande steunregelingen (48) die de Commissie niet overeenkomstig artikel 52 van de verordening inzake plattelandsontwikkeling als onderdeel van de programmering voor plattelands- ontwikkeling heeft goedgekeurd (49). In het geval van steunregelingen voor investeringen voor de verwerking en de afzet van landbouwpro- ducten moeten deze verslagen worden opgesteld volgens het model in afdeling I van de bijlage. Bo- vendien moet de informatie die de Commissie no- dig heeft om te kunnen beoordelen of de regeling met de in punt 4. 2. 4 van deze richtsnoeren aange- geven beperkingen in overeenstemming is, ook worden verstrekt in overeenstemming met de voor- waarden die in de goedkeuring van de betrokken steunregeling zijn vastgelegd. In andere gevallen moeten de verslagen worden opgesteld volgens het vereenvoudigde model in af- deling II van de bijlage. In het geval van steunrege- lingen voor investeringen in de primaire landbouw- productie moet de informatie die de Commissie nodig heeft om te kunnen beoordelen of de rege- ling met de in de punten 4. 1. 1. 3 en 4. 1. 1. 4 van deze richtsnoeren aangegeven beperkingen in over- eenstemming is, ook worden verstrekt in overeen- stemming met de voorwaarden die in de goedkeu- ring van de betrokken steunregeling zijn vastgelegd. Voor steunregelingen die geheel of gedeeltelijk uit parafiscale heffingen worden gefinancierd, dienen ook de opbrengst van de heffingen en de overheids- uitgaven voor de regeling na aftrek van de door de betrokken sector geleverde bijdrage te worden ver- meld. 23. 2. 5. De Commissie behoudt zich het recht voor van geval tot geval om aanvullende inlichtingen over bestaande steunregelingen te verzoeken zo dit nodig is om haar in staat te stellen aan haar verantwoordelijkheden inge- volge artikel 88, lid 1, van het Verdrag te voldoen. 23. 2. 6. Wanneer de jaarlijkse verslagen niet overeenkomstig deze richtsnoeren worden ingediend, kan de Commis- sie handelen overeenkomstig artikel 18 van Verorde- ning (EG) nr. 659/1999. 23. 2. 7. In het licht van de door de lidstaten ingediende jaar- lijkse verslagen zal de Commissie passende maatrege- len nemen ter verbetering van de doorzichtigheid van de informatie over staatssteun in de landbouwsector. 23. 3. TOEPASSING OP NIEUWE STEUNMAATREGELEN De Commissie zal deze richtsnoeren met ingang van 1 januari 2000 toepassen op nieuwe staatssteunmaat- regelen, met inbegrip van nog in behandeling zijnde aanmeldingen van de lidstaten. 23. 4. VOORSTEL VOOR DIENSTIGE MAATREGELEN Overeenkomstig artikel 88, lid 1, van het EG-Verdrag stelt de Commissie de lidstaten voor dat zij bestaande steunregelingen voor investeringen in de productie, verwerking en afzet van de in bijlage I bij het EG-Ver- drag vermelde landbouwproducten uiterlijk op 30 juni 2000 en andere bestaande onder deze richtsnoeren vallende steunregelingen uiterlijk op 31 december 2000 aan deze richtsnoeren aanpassen. De lidstaten wordt verzocht uiterlijk op 1 maart 2000 schriftelijk te bevestigen dat zij dit voorstel voor dien- stige maatregelen aanvaarden. Indien een lidstaat zijn aanvaarding niet v(cid:243)(cid:243)r die da- tum schriftelijk bevestigt, zal de Commissie aannemen dat deze lidstaat het voorstel heeft aanvaard, tenzij deze lidstaat schriftelijk uitdrukkelijk stelt niet met het voorstel in te stemmen. Indien een lidstaat tegen de genoemde datum heeft meegedeeld het voorstel geheel of gedeeltelijk niet te aanvaarden, zal de Commissie handelen overeenkom- stig artikel 19 van Verordening (EG) nr. 659/1999. (48) Over individuele steunverlening buiten het kader van een steun- regeling behoeft alleen een verslag te worden ingediend indien de Commissie dat bij de goedkeuring van de steun als voorwaarde heeft gesteld. (49) Verslagen over steunregelingen die overeenkomstig artikel 52 van Verordening (EG) nr. 1257/1999 zijn goedgekeurd, moeten worden ingediend in het kader van de verslagen over de tenuitvoerlegging van de programma’s voor plattelandsontwikkeling. 1. 2. 2000 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen C 28/23 Inlichtingen overeenkomstig artikel 88, lid 1, van het EG-Verdrag over steunregelingen, individuele steun die is verleend op grond van regeling of individuele steun die niet is verleend op grond van een goedgekeurde steunregeling BIJLAGE I. MODEL VAN EEN OMSTANDIG JAARLIJKS VERSLAG 1. Titel/benaming van de steunregeling of individuele steun in de originele taal: 1a. Hoofddoel en bijkomend doel: 2. 3. Datum van de laatste goedkeuring door de Commissie en steunnummer: Uitgaven op grond van de steunregeling Voor elke in de regeling opgenomen steunvorm (subsidie, zachte lening, garantie enz. ) moeten afzonderlijke cijfers worden verstrekt. U wordt verzocht cijfers te verstrekken over de uitgaven of de aangegane verplichtin- gen, de inkomstenverliezen en andere financiºle gegevens die voor de toekenning van de steun relevant zijn (bijvoorbeeld looptijd van de lening, de rentesubsidies, saldo van de hoofdsom van de lening, ter zake van garanties uitbetaalde bedragen minus premie-inkomsten en terugontvangen bedragen). Deze uitgavencijfers moeten op de volgende basis worden verstrekt: 3. 1. voor begrotingsjaar (cid:132)n(cid:148) (50), de geraamde uitgaven of (cid:151) bij belastingfaciliteiten (cid:151) de geraamde derving van belastinginkomsten vermelden 3. 2. voor begrotingsjaar (cid:132)n-1(cid:148), aangeven: 3. 2. 1. het bedrag van de aangegane betalingsverplichtingen of de geschatte derving van belastinginkomsten voor nieuwe gesteunde projecten, alsmede de daadwerkelijk betaalde bedragen voor nieuwe en lopende gesteunde projecten (51); 3. 2. 2. het aantal nieuwe steunontvangende bedrijven en het aantal nieuwe projecten waarvoor steun is verleend; 3. 2. 3. onderverdeling per regio van de in punt 3. 2. 1 bedoelde bedragen op basis van doelstelling 1 of 2, agrarische probleemgebieden, andere criteria. 3. 2. 4. 1. Subsectoronderverdeling van 3. 2. 1 naar subsector van bedrijvigheid van de ontvanger van de steun (volgens de NACE-indeling (cid:151) drie cijfers (cid:151) of een nader aangeduide equivalente nationale nomenclatuur) (52). 3. 2. 4. 2. Uitsluitend in te vullen voor regelingen die vallen onder de kaderregeling inzake staatssteun ten behoeve van O & O: (cid:151) Uitsplitsing van de totale uitgaven voor de verschillende stadia van O & O (fundamenteel onderzoek, industrieel basisonderzoek, toegepast onderzoek enz. ). (cid:151) Aangeven bij hoeveel projecten communautaire of internationale samenwerking heeft plaatsgevonden. (cid:151) De verdeling van de kosten over de categorieºn bedrijven, centra voor onderzoek en universiteiten aange- ven. 3. 2. 5. Uitsluitend in te vullen voor steunregelingen die niet uitsluitend bestemd zijn voor kleine en middelgrote ondernemingen en waarin niet bepaald is dat de steun automatisch verleend wordt. Er is automatische steun- verlening wanneer het beantwoorden aan alle criteria voor steunverlening voldoende is om recht op steun te kunnen doen gelden, of wanneer kan worden aangetoond dat de overheid geen gebruik maakt van de beslis- singsruimte die de wetgeving haar laat bij de selectie van de steun ontvangende ondernemingen. Geeft voor elk van de bedrijven die, in afnemende volgorde van grootte der bedragen, gezamenlijk 30 % van de totale betalingsverplichtingen voor begrotingsjaar (cid:132)n-1(cid:148) uitmaken (met uitzondering van de begrotingsmiddelen die uitsluitend zijn bestemd voor fundamenteel onderzoek door universiteiten en andere wetenschappelijke instellingen, welke niet onder artikel 87 van het EG-Verdrag vallen voorzover het onderzoek niet geschiedt op basis van een opdracht of in samenwerking met de particuliere sector): (cid:151) Naam (cid:151) Adres (50) Jaar (cid:132)n(cid:148) is het jaar waarin het verslag wordt ontvangen. (51) Indien de reºle fiscale kosten nog niet bekend zijn, hiervoor geraamde gegevens vermelden en de reºle cijfers in het volgende verslag opnemen. (52) Verordening (EEG) nr. 3037/90 van de Raad van 9 oktober 1990 betreffende de statistische nomenclatuur van de economische activiteiten in de Europese Gemeenschap (PB L 293 van 24. 10. 1990, blz. 1), gewijzigd bij Verordening (EEG) nr. 761/93 van de Commissie (PB L 83 van 3. 4. 1993, blz. 1), die is gerectificeerd (PB L 159 van 11. 7. 1995, blz. 31). C 28/24 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen 1. 2. 2000 (cid:151) Sector waarloe de steunontvanger behoort (volgens de bij vraag 3. 2. 4. 1 bedoelde indeling) (cid:151) Toegezegd steunbedrag (of goedgekeurd steunbedrag, in geval van fiscale steun) (cid:151) Subsidieerbare projeetkosten (cid:151) Totale projectkosten. Op deze lijst moeten ten minste tien en ten hoogste vijftig steunontvangende ondernemingen worden vermeld. Deze bepaling heeft voorrang boven de 30 %-bepaling. Wanneer er in het verslagjaar minder dan tien steun- ontvangende ondernemingen zijn, moeten deze alle op de lijst worden vermeld. Wanneer een bedrijf voor meer projecten steun ontvangen heeft, moeten de gevraagde gegevens per project worden gespecificeerd. Indien de steunbedragen aan een plafond gebonden zijn en het aantal ondernemingen dat dit maximum ontvangt hoger is dan vijftig, behoeven de bovenbedoelde gegevens niet te worden vermeld. In dat geval kan volstaan worden met het vermelden van het plafond en het aantal ondernemingen dat dit maximumbedrag ontvangt. 4. In de loop van het jaar ingevoerde (administratieve of andere) wijzigingen. II. MODEL VAN EEN VEREENVOUDIGD JAARLIJKS VERSLAG DAT MOET WORDEN INGEDIEND VOOR ALLE STEUNREGELINGEN DIE NIET ONDER AFDELING 1 VALLEN Voor nieuwe steunregelingn waarvoor de versnelde goedkeuringsprocedure wordt gevolgd, en voor steunrege- lingen waarvan de jaarlijkse begroting niet meer dan 5 miljoen EUR bedraagt, slechts de rubrieken 1, 1a, 2. 1, 2. 2. 1 en 2. 2. 2 invullen (sterk vereenvoudigd verslag). 1. Titel/benaming van de steunregeling in de originele taal en steunnummer: 1a. Hoofddoel en bijkomend doel: 2. Uitgaven op grond van de steunregeling Voor elke in de regeling opgenomen steunvorm (subsidie, zachte lening, garantie enz. ) moeten afzonderlijke cijfers worden verstrekt. U wordt verzocht cijfers te verstrekken over de uitgaven, de aangegane verplichtingen, de inkomstenverliezen en andere financiºle gegevens die voor de toekenning van de steun relevant zijn (bijvoor- beeld looptijd van de lening, de rentesubsidies, saldo van de hoofdsom van de lening, ter zake van garanties uitbetaalde bedragen minus premie-inkomsten en terugontvangen bedragen). Deze uitgavencijfers moeten op de volgende basis worden verstrekt: 2. 1. voor begrotingsjaar (cid:132)n(cid:148), de geraamde uitgaven of (cid:151) bij belastingfaciliteiten (cid:151) de geraamde derving van belastinginkomsten vermelden 2. 2. voor begrotingsjaar (cid:132)n-1(cid:148), aangeven: 2. 2. 1. 2. 2. 2. 2. 2. 3. 2. 2. 4. het bedrag van de aangegane betalingsverplichtingen of (cid:151) bij belastingfaciliteiten (cid:151) de geschatte derving van belastinginkomsten voor nieuwe gesteunde projecten, alsmede de daadwerkelijk betaalde bedragen voor nieuwe en lopende gesteunde projecten (53); het aantal nieuwe steunontvangende bedrijven en het aantal nieuwe projecten waarvoor steun is verleend, alsmede een raming van het aantal geschapen of in stand gehouden arbeidsplaatsen; onderverdeling per regio van de in punt 2. 2. 1 bedoelde bedragen op basis van doelstelling 1 of 2, agrarische probleemgebieden, andere cirteria; subsectoronderverdeling van 2. 2. 1 naar subsector van bedrijvigheid van de ontvanger van de steun (volgens de NACE-indeling (cid:151) drie cijfers (cid:151) of een nader aangeduide equivalente nationale nomenclatuur). 3. In de loop van het jaar ingevoerde (administratieve of andere) wijzigingen. (53) Indien de reºle fiscale kosten nog niet bekend zijn, hiervoor geraamde gegevens vermelden en de reºle cijfers in het volgende verslag opnemen