title: Έκθεση της Επιτροπής - Έρευνα σχετικά με την κοινωνικο-οικονομική προέλευση των φοιτητών του προγράμματος Erasmus

eurovoc_concepts:
EU programme
economic survey
foreign student
higher education
social survey

formats: html pdf

text: ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ Βρυξέλλες COM(2000) 4 , 18. 01. 2000 τελικό ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΠΡΟΕΛΕΥΣΗ ΤΩΝ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ - ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Περίληψη των αποτελεσµάτων και συστάσεις Εισαγωγή Ποσοστό απόκρισης στο ερωτηµατολόγιο I - II - Η ερµηνεία των στατιστικών πινάκων III - Γενικά και ακαδηµαϊκά θέµατα οινωνική κατάσταση των φοιτητών του προγράµµατος - 1. - 2. K - 3. Οικονοµικά θέµατα 3 11 12 13 13 19 21 26 και των γονέων τους ERASMUS Παραρτήµατα Παράρτηµα Παράρτηµα Παράρτηµα Παράρτηµα Παράρτηµα - - - - - 1 - 2 - 3 - 4 - 5 - ( Πίνακες Στατιστικοί πίνακες έως Η µεθοδολογία που χρησιµοποιήθηκε κατά τη διεξαγωγή της έρευνας Τα κριτήρια επιλογής του δείγµατος της κάθε χώρας Σύσταση της οργανωτικής οµάδας Ερωτηµατολόγιο 28) 1 2 ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ Η έρευνα των φοιτητών του προγράµµατος ERASMUS 1. Η κοινωνικο 1998. το ακαδηµαϊκό έτος οικονοµική έρευνα διεξήχθη στο τέλος του - Περισσότεροι από φοιτητές ή σχεδόν το ένα τέταρτο όσων συµµετείχαν στο πρόγραµµα κλήθηκαν ιδρύµατα τριτοβάθµιας φοιτητές που αντιστοιχούν αρκετό για να εξασφαλίσει ότι η έρευνα του προγράµµατος 20. 000 κινητικότητας των φοιτητών να συµµετάσχουν στην έρευνα , εκπαίδευσης σε 15 σε συνολικό ποσοστό απόκρισης παρέχει έγκυρες πληροφορίες για το κεφάλαιο ΣΩΚΡΑΤΗΣ. Απάντησαν περίπου η οποία κάλυψε χώρες 1. ERASMUS ERASMUS 1997/98 46% - 9. 500 300 2. T και έφτασε να ξεπερνά τους ο πρόγραµµα κινητικότητας του φοιτητές το ERASMUS, χαίρει µεγάλης εκτίµησης 1987/88 100. 000 στον κόσµο της τριτοβάθµιας εκπαίδευσης στην Ευρώπη και επεκτείνεται τώρα Οι εµπειρίες που και σε πολλές χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης. προσφέρονται στους διακινούµενους φοιτητές είναι πολλές και ποικίλες και δεν περιορίζονται µόνο σε εκπαιδευτικές. που ξεκίνησε µε σήµερα , 3. 000 Πολλά από τα πορίσµατα της έρευνας ενισχύουν ευρέως διαδεδοµένες απόψεις σχετικά µε τα πλεονεκτήµατα µιας περιόδου σπουδών στο εξωτερικό στο πλαίσιο και τον αντίκτυπο του προγράµµατος στην κινητικότητα των του ERASMUS Έτσι επιβεβαιώνεται ότι τα κοινοτικά προγράµµατα στον φοιτητών στην Ευρώπη. κατάρτισης και νεότητας παίζουν σηµαντικό ρόλο τοµέα της εκπαίδευσης ,. Τα κύρια πορίσµατα της έρευνας που παρουσιάζονται στη συνέχεια καλύπτονται Οι στατιστικοί πίνακες που της παρούσης έκθεσης πιο λεπτοµερώς στο τµήµα περιλαµβάνουν τα δεδοµένα όλων των συµµετέχουσων χωρών στις οποίες γίνεται αναφορά παρουσιάζονται στο Παράρτηµα III. I. Γενικά θέµατα 3. 4. A. 5. T - οικονοµική κατάσταση των φοιτητών. ο έργο της φοιτητικής έρευνας έδειξε ότι υπάρχει έλλειψη εναρµονισµένων και συγκρίσιµων ευρωπαϊκών στατιστικών στοιχείων σχετικά µε την Επίσης υπάρχουν ισχυρές κοινωνικο ενδείξεις ότι η συλλογή τέτοιων δεδοµένων σε εθνικό επίπεδο είναι ατελής σε ορισµένες χώρες Για να εξεταστεί ο φοιτητικός πληθυσµός από κοινωνική και. οικονοµική άποψη και να καταρτιστούν κατάλληλα προγράµµατα στον τοµέα αυτό είναι απαραίτητο να βελτιωθεί η διαθεσιµότητα στατιστικών στοιχείων Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ελπίζει ότι η πρόσφατη πρωτοβουλία του γερµανικού υπουργείου Παιδείας και Έρευνας να συντονίσει µια έρευνα µεγάλης κλίµακας σχετικά µε την κοινωνικο οικονοµική κατάσταση του φοιτητικού πληθυσµού στα - Στην πρωτοβουλία αυτή αντέδρασαν θετικά πολλοί κράτη µέλη θα υλοποιηθεί. Για πρακτικούς λόγους οι τρεις µικρότερες χώρες που συµµετέχουν στο πρόγραµµα δεν το Λιχτενστάιν και το Λουξεµβούργο ERASMUS - η Ισλανδία , - 1 κινητικότητας των φοιτητών συµµετείχαν στην έρευνα. 3 6. 7. γενικοί διευθυντές της ΕΕ για την τριτοβάθµια εκπαίδευση Η Ευρωπαϊκή. Επιτροπή θα συνεισφέρει στο έργο αυτό όπως έκανε και για τον πρόδροµό του το την Έκθεση για τους Ευρωπαίους φοιτητές Euro Student Report2 ( 1997, Για το πρόγραµµα ΣΩΚΡΑΤΗΣ γενικά η διαπίστωση ότι οι φοιτητές του εκφράζουν υψηλό βαθµό ικανοποίησης από το αποτέλεσµα της ERASMUS περιόδου σπουδών στο εξωτερικό τόσο από ακαδηµαϊκή όσο και από κοινωνικοπολιτιστική άποψη είναι εξαιρετικά ενθαρρυντική Όπως ήταν οι φοιτητές που συµµετείχαν στην κοινωνικο αναµενόµενο σχεδόν όλοι - (98%) ως θετική οικονοµική έρευνα χαρακτήρισαν την εµπειρία τους µε το ή πολύ θετική από κοινωνική και πολιτιστική άποψη και σχεδόν άλλοι τόσοι Πίνακας τη θεώρησαν θετική από ακαδηµαϊκή άποψη ERASMUS ). (. 4) - Πίνακας ( 5). (91%) - , : 9% των Ωστόσο τα προβλήµατα ακαδηµαϊκής φύσης που επισήµαναν το φοιτητών αξίζουν την προσοχή των εθνικών αρχών ιδίως στις χώρες όπου η , καθώς µπορεί να αρνητική βαθµολογία είναι υψηλότερη από το µέσο όρο υπάρχουν διάφοροι λόγοι που εξηγούν τις δυσκολίες που συναντούν µερικές φορές οι φοιτητές οι διαφορές µεταξύ των εκπαιδευτικών συστηµάτων στα κράτη µέλη όσον αφορά την οργάνωση και το επίπεδο χρηµατοδότησης που µε το βαθµό επαφής µε τους τη σειρά τους επηρεάζουν τις υλικές συνθήκες , βιβλιοθήκες και άλλα καθηγητές µέσα αλλά το ίδιο µπορεί να ισχύει και και πολιτιστικής φύσης που αναµφίβολα παίζουν για προβλήµατα γλωσσικής ή Άλλο ένα ρόλο ιδίως στις ανταλλαγές µεταξύ Βόρειας και Νότιας Ευρώπης. γνωστό πρόβληµα αφορά την ακαδηµαϊκή αναγνώριση εκ µέρους του πανεπιστηµίου προέλευσης των σπουδών που πραγµατοποιήθηκαν στο Η εισαγωγή του ευρωπαϊκού συστήµατος µεταφοράς διδακτικών εξωτερικό σε όλο και ευρύτερη κλίµακα έχει ήδη συνεισφέρει στην µονάδων επίλυση αυτού του προβλήµατος αλλά απαιτούνται ακόµα περαιτέρω , προσπάθειες για να εξασφαλιστεί η ευρύτερη εφαρµογή του την πρόσβαση σε ηλεκτρονικούς υπολογιστές , ίσως να είναι ένας από τους παράγοντες. (ECTS) ) ( / , , ,. αν και ήταν διαθέσιµες σχεδόν Το 1997/98, των συµβάσεων 18 συµµετείχαν στην κινητικότητα των φοιτητών του προγράµµατος µόνο 86. 000 ποσοστό κάλυψης περίπου δηλαδή πραγµατικής χρήσης των θέσεων 181. 000 µεταξύ των ιδρυµάτων στις καλύφθηκαν τη χρονιά εκείνη ERASMUS Πίνακες ( ) ERASMUS, που αντιστοιχεί σε ένα γενικό µόνο θέσεις φοιτητών στο πλαίσιο χώρες που 50% ( ( 1-3)). Η διαφορά στον αριθµό των προσφερόµενων θέσεων και των θέσεων που η σηµασία χρησιµοποιήθηκαν µπορεί να συσχετιστεί µε αρκετούς παράγοντες , των οποίων διαφέρει από χώρα σε χώρα Ίσως τα συµµετέχοντα πανεπιστήµια να. υπερεκτιµούν τον αριθµό των φοιτητών κατά την περίοδο υποβολής των αιτήσεων δύο από τους οποίους , πρέπει να αναφερθούν εδώ αλλά παίζουν ρόλο και άλλοι παράγοντες , : 2 Euro Student Report. Social and Economic Conditions of Student Life, Synopsis of indicators for Austria, France, Germany and Italy, Deutsches Studentenwerk, Bonn, 1997. Οι κοινωνικές και οικονοµικές συνθήκες της φοιτητικής Έκθεση για τους Ευρωπαίους φοιτητές. ( ζωής Γερµανικός τη Γερµανία και την Ιταλία. φοιτητικός σύλλογος , Σύνοψη δεικτών για την Αυστρία , Βόννη τη Γαλλία , , 1997). 4 Οι χώρες µε λιγότερο διαδεδοµένες γλώσσες γενικά θίγονται (i) περισσότερο από χαµηλά ποσοστά κάλυψης εισερχόµενων φοιτητών. Μπορούν να ληφθούν διάφορα µέτρα για τη βελτίωση της κατάστασης αυτής που ποικίλουν ανάλογα µε τις τοπικές συνθήκες γλωσσική προετοιµασία : προώθηση συµπληρωµατική χρηµατοδότηση κτλ , ενηµέρωση , / ,. , ( ERASMUS Επιπλέον , η πολιτική των υψηλών υποτροφιών αντί για µικρότερες υποτροφίες σε πολλούς φοιτητές ) κατά την οποία (ii) χορηγούνται σχετικά υψηλές υποτροφίες σε ένα µικρό αριθµό που φοιτητών παρατηρείται κυρίως στις χώρες µε το χαµηλότερο κόστος ζωής και περιορισµένα προγράµµατα άµεσης κρατικής ενίσχυσης ίσως να είναι , ένας από τους λόγους που δεν χρησιµοποιούνται όλες οι θέσεις εξερχόµενων φοιτητών Η δυνατότητα να σταλούν στο εξωτερικό φοιτητές. αλλά µε όλα τα την ιδιότητα του φοιτητή ίσως να είναι ένας τρόπος να διατηρηθεί η πολιτική των υψηλών ERASMUS) υποτροφιών για επίλεκτους φοιτητές ενθαρρύνοντας ταυτόχρονα την αύξηση της γενικότερης φοιτητικής κινητικότητας Ωστόσο θα πρέπει να ληφθεί υπόψη και η οικονοµική κατάσταση του κάθε φοιτητή χωρίς υποτροφία κινητικότητας ERASMUS άλλα πλεονεκτήµατα που σχετίζονται µε ERASMUS (. Κοινωνική και οικονοµική προέλευση των φοιτητών ,. ∆υστυχώς οικονοµική προέλευση των φοιτητών και την Η σχέση ανάµεσα στην κοινωνικο - των φοιτητών πρόσβαση των φοιτητών στο πρόγραµµα κινητικότητας ήταν ένας από τους κύριους λόγους που υπαγόρευσαν την παρούσα ERASMUS η πραγµατοποίηση αξιόπιστων συγκρίσεων σε ευρωπαϊκό έρευνα επίπεδο ανάµεσα στα δεδοµένα από την έρευνα των φοιτητών και το ERASMUS φοιτητικό πληθυσµό της τριτοβάθµιας εκπαίδευση ή τον πληθυσµό γενικότερα λόγω κατορθώθηκε µόνο για ορισµένες απόψεις που σχετίζονται µε το θέµα αυτό , της έλλειψης συγκρίσιµων δεδοµένων που αναφέρθηκε παραπάνω Η κοινωνικο -. οικονοµική προέλευση έχει διάφορες έννοιες που πρέπει να µελετηθούν Στη συνέχεια θα συζητηθούν πρώτα η εισοδηµατική κατάσταση και µεµονωµένα. το µορφωτικό και επαγγελµατικό υπόβαθρο των γονέων που χρησιµοποιούνται , για να καθορίσουν την κοινωνικο συχνά - , Κατόπιν θα αναφερθούν άλλες κοινωνικές οικονοµική κατάσταση ενός ατόµου. απόψεις µεµονωµένα ή σε συνδυασµό ,. δείχνουν 3 Euro Student Report (1997) Οι γραφικές παραστάσεις της ότι το ποσοστό σπουδών στο εξωτερικό των φοιτητών που προέρχονται από οικογένειες µε υψηλότερο εισόδηµα είναι σηµαντικά υψηλότερο από εκείνο των φοιτητών από οικογένειες µε χαµηλότερο εισόδηµα και θα περίµενε κανείς η κατάσταση αυτή να αντανακλάται στην έρευνα του η έρευνα δεν ERASMUS. φαίνεται να στηρίζει τον ισχυρισµό ότι οι φοιτητές του γενικά είναι πιο προνοµιούχοι από οικονοµική άποψη από άλλους φοιτητές της τριτοβάθµιας εκπαίδευσης των ερωτηθέντων φοιτητών χαρακτηρίζουν το εισόδηµα των γονιών τους ως µέσο ή χαµηλότερο από το µέσον όρο Λίγες άµεσες συγκρίσεις µε τους φοιτητές της τριτοβάθµιας εκπαίδευσης είναι γενικά διαθέσιµες αλλά ένας από τους δείκτες υποδεικνύει ότι οι της εισόδηµα των γονέων των φοιτητών Στην πραγµατικότητα το Ωστόσο , ERASMUS Πίνακας 53% 19). (. Euro Student Report ( ) B. 8. 9. ∆ιάγραµµα 3 Παραµονή στο εξωτερικό για σπουδές ανά γονικό εισόδηµα '. 4: ' 5 10. 11. 12. ERASMUS δεν διαφέρουν σηµαντικά από την άποψη αυτή. Η φοιτητές οικονοµική προέλευση της οικογένειας εισοδηµατικής γενικά δεν φαίνεται να αποτελεί παράγοντα κατάστασης των γονέων επιλογής των φοιτητών Ωστόσο υπάρχουν ενδείξεις ότι το χαµηλό εισόδηµα των γονέων επηρεάζει πράγµατι τη συµµετοχή σε χώρες όπου οι φοιτητές κανονικά µένουν µε τους γονείς τους και όπου η άµεση κρατική ενίσχυση των φοιτητών είναι περιορισµένη. ERASMUS. βάσει της - - , 20). € µηνιαίως Πίνακας Τα αποτελέσµατα της έρευνας δείχνουν επίσης ότι το οικονοµικό υπόβαθρο της οικογένειας δεν έχει σηµαντική επίδραση στο προσωπικό εισόδηµα των φοιτητών κατά µέσο όρο η διαφορά του εισοδήµατος των φοιτητών ERASMUS: η οικογένεια των οποίων ανήκει στο υψηλότερο και στο χαµηλότερο εισοδηµατικό επίπεδο είναι µόνο ένα ποσό που µπορεί να 70 Το εισόδηµα των φοιτητών χαρακτηριστεί µε ασφάλεια ως χαµηλό ( που µένουν µε τους γονείς τους δεν είναι υψηλότερο από εκείνο ERASMUS άλλων φοιτητών που µένουν µε τους γονείς τους στις χώρες για τις οποίες υπάρχουν συγκριτικά στοιχεία τα πορίσµατα υποδεικνύουν ότι η οικονοµική προέλευση των φοιτητών λαµβάνεται υπόψη είτε από τα εθνικά συστήµατα ενίσχυσης των φοιτητών είτε κατά τη ) ή και στις δύο διαδικασία χορήγησης των υποτροφιών Φαίνεται λογικό να συµπεράνουµε ότι η ενδεχόµενη κλίση των περιπτώσεις φοιτητών προς υψηλότερα εισοδηµατικά επίπεδα αντικατοπτρίζει σε µεγάλο βαθµό την γενική κατάσταση που επικρατεί στους φοιτητές της Παρά τις προσπάθειες που γίνονται τριτοβάθµιας εκπαίδευσης στα κράτη µέλη. για να δοθούν ευκαιρίες σε όλες τις κοινωνικές οµάδες η πρόσβαση στην , τριτοβάθµια εκπαίδευση συνεχίζει να κλίνει κάπως προς τις υψηλότερες οικονοµικές οµάδες. άµεσα ή έµµεσα Επιπλέον , ERASMUS ERASMUS (. 45 14) ετών και άνω Τα δύο τρίτα των γονέων των φοιτητών Παρόµοια αποτελέσµατα συναντάµε και όταν εξετάσουµε την επαγγελµατική κατάσταση των γονέων ERASMUS ασκούν διοικητικά ή τεχνικά επαγγέλµατα ή είναι ελεύθεροι επαγγελµατίες σε σύγκριση µε λιγότερο από τα δύο πέµπτα των εργαζοµένων Πίνακας ( Τα διαθέσιµα στοιχεία για το γενικά ηλικίας σχετικά µε την επαγγελµατική κατάσταση των γενικό φοιτητικό πληθυσµό που προέρχονται από αρχηγών των οικογενειών που περιλαµβάνουν φοιτητές ) δεν φαίνεται να την έρευνα του ευρωπαϊκού εργατικού δυναµικού του παρουσιάζουν σηµαντικές διαφορές σε σύγκριση µε Αν και πρέπει να είµαστε προσεκτικοί όσον αφορά τα στοιχεία της ERASMUS. έρευνας του εργατικού δυναµικού µπορούµε να δηλώσουµε µε βεβαιότητα ότι η , επαγγελµατική κατάσταση των γονέων δεν φαίνεται να αποτελεί σηµαντικό παράγοντα για την επιλογή των φοιτητών του τους φοιτητές Πίνακας (1997) 15). ( ( ERASMUS. , Οι περισσότεροι φοιτητές όταν εξετάσουµε το µορφωτικό επίπεδο της οικογένειας , Ωστόσο τα αποτελέσµατα υποδηλώνουν µια κλίση των γονέων προς επίπεδο τριτοβάθµιας εκπαίδευσης έχουν ένα ή δύο. γονείς πτυχιούχο συµπεριλαµβάνοντας πτυχία υς ( ) όσο και του τόσο του σύντοµου κύκλου σπουδών " τα διαθέσιµα µακρόχρονου κύκλου " τριτοβάθµιας εκπαίδευσης , λιγότερα από Πίνακας χρόνια ) 3 Αντίθετα , " ( χρόνια και άνω ERASMUS ( 59%) 17). " (3 ) ( το 6 4 30% για τους φοιτητές της τριτοβάθµιας εκπαίδευσης γενικά υποδεικνύουν των κεφαλών των οικογενειών που περιλαµβάνουν φοιτητές Αν και πρέπει να είµαστε κάπως ιδίως όσον αφορά τις σκανδιναβικές χώρες και υπάρχουν στοιχεία ότι γύρω στο είναι κάτοχοι τίτλου τριτοβάθµιας εκπαίδευσης. προσεκτικοί µε τα δεδοµένα , άλλες χώρες όπου οι φοιτητές κανονικά δεν ζουν µε τους γονείς τους , κάποιες ενδείξεις που υποδηλώνουν ότι οι γονείς των φοιτητών µε ERASMUS είναι κατά µέσο όρο λίγο περισσότερο µορφωµένοι από τους γονείς άλλων φοιτητών της τριτοβάθµιας εκπαίδευσης στην Ευρώπη και ότι αυτός πράγµατι είναι σηµαντικός παράγοντας κατά την επιλογή των φοιτητών ERASMUS. Στις σύγχρονες κοινωνίες όπου όλες οι κοινωνικές τάξεις έχουν δικαίωµα πρόσβασης στα εκπαιδευτικά συστήµατα έχει παρατηρηθεί πράγµατι ότι το µορφωτικό επίπεδο της οικογένειας τείνει να γίνει ο σηµαντικότερος παράγοντας που ερµηνεύει τα ακαδηµαϊκά επιτεύγµατα των παιδιών παραγκωνίζοντας την Αυτή η γενική τάση φαίνεται πως είναι επίδραση των οικονοµικών παραγόντων. εντονότερη στην περίπτωση των φοιτητών να υποθέσουµε ότι οι πιο µορφωµένοι γονείς γνωρίζουν καλύτερα την ανάγκη πραγµατοποίησης σπουδών σε ξένες γλώσσες και διαφορετικές κουλτούρες για να δοθεί η ευκαιρία στα παιδιά τους να αναπτύξουν την πρωτοβουλία και την ακριβώς το είδος της εµπειρίας που µπορεί να ανεξαρτησία τους προσφέρει µια περίοδος σπουδών µε το Θα µπορούσε επίσης να οφείλεται στο ότι οι πληροφορίες σχετικά µε το πρόγραµµα ανταλλαγής είναι πιο Συνεπώς παιδιά από αυτές τις υψηλότερες διαδεδοµένες στις οικογένειες αυτές. οµάδες από κοινωνική και πολιτιστική άποψη αλλά όχι απαραίτητα υψηλής έχουν µεγαλύτερες πιθανότητες να συµµετάσχουν στο οικονοµικής κατάστασης πρόγραµµα ΣΩΚΡΑΤΗΣ µε λίγα λόγια ERASMUS. ERASMUS. Μπορούµε - ( , , ) /ERASMUS. 13. 14. , Προγράµµατα όπως το Το ερώτηµα σχετικά µε το πώς θα µειωθεί η κλίση προς φοιτητές από τις οµάδες που πλεονεκτούν από κοινωνικοπολιτιστική άποψη είναι πράγµατι αλλά σε ακριβώς επειδή δεν βασίζεται σε οικονοµικά προβληµατικό , πολιτιστικά αίτια µπορούν να επιτύχουν. αλλά η πολιτιστική ανισότητα µπορεί στην προώθηση της οικονοµικής ισότητας , Είναι να επιλυθεί µόνο µακροπρόθεσµα µε ενέργειες ολόκληρης της κοινωνίας. απαραίτητη µια ανοιχτή συζήτηση για να βρεθεί ένας τρόπος που θα διασφαλίζει ότι το πρόγραµµα θα είναι προσιτό σε νέα άτοµα από ένα πολύ ευρύτερο φάσµα πολιτιστικής προέλευσης από ότι φαίνεται να Οι φοιτητικές οργανώσεις που δραστηριοποιούνται σε ευρωπαϊκό ισχύει σήµερα επίπεδο θα µπορούσαν να ενθαρρυνθούν να συµµετάσχουν πιο ενεργά στο σχεδιασµό και στη διεξαγωγή ενηµερωτικών εκστρατειών µε στόχο αυτές τις οµάδες ERASMUS ERASMUS. Όσον αφορά την ισότητα των δύο φύλων οι εξελίξεις που παρατηρούνται στην τριτοβάθµια εκπαίδευση στην Ευρώπη τα τελευταία χρόνια αντικατοπτρίζονται που είναι κοινά µε το φοιτητικό πληθυσµό γενικά στα ποσοστά του οι φοιτήτριες αποτελούν και δείχνουν τώρα ότι οι γυναίκες είναι η πλειονότητα ( Εποµένως η συµµετοχή στο το Μάλιστα όσον αφορά το των φοιτητών του ERASMUS) ( γενικά δεν επηρεάζεται από το φύλο. 59% ERASMUS ERASMUS Πίνακας 9). , Από την έρευνα του ευρωπαϊκού εργατικού δυναµικού το 4 µένουν µε τους γονείς τους. αναλύσεις των φοιτητών που 1997: 7 15. 16. Γ. 17. 18. φύλο οι προβληµατικοί τοµείς στην κινητικότητα των φοιτητών εντοπίζονται µάλλον σε ορισµένους κλάδους σπουδών που κυριαρχούνται από τους άνδρες και που υποεκπροσωπούνται στην κινητικότητα αντικατοπτρίζοντας την εθνική κατάσταση γενικά ,. Όσον αφορά άλλα θέµατα που σχετίζονται µε την ισότητα των ευκαιριών , ορισµένες κοινωνικές οµάδες όπως τους τους φοιτητές µε ειδικές ανάγκες µετανάστες και άλλες µειονότητες αυτά δεν διερευνήθηκαν στο πλαίσιο της Πραγµατοποιήθηκαν ορισµένα βήµατα στο πλαίσιο του έρευνας του αλλά ERASMUS αυτός ο τοµέας παραµένει σε µεγάλο βαθµό ανεξερεύνητος και ενδεχοµένως προσφέρει µεγάλες δυνατότητες για περαιτέρω ενέργειες. ERASMUS. για την οικονοµική ενίσχυση φοιτητών µε σοβαρές αναπηρίες , , , 80% Πίνακας Τέλος έχει εξαιρετικό ενδιαφέρον να σηµειωθεί ότι γύρω στο των φοιτητών που απάντησαν στην έρευνα είναι το πρώτο µέλος της οικογένειάς τους που σπουδάζει στο εξωτερικό Το πόρισµα αυτό επιβεβαιώνει το γεγονός ότι τα ευρωπαϊκά προγράµµατα πράγµατι προσφέρουν προστιθέµενη αξία στο εκπαιδευτικό σύστηµα και στη ζωή των µεµονωµένων φοιτητών καθώς και στις οικογένειές τους Άλλα ενδιαφέροντα στοιχεία που. πρέπει να σηµειωθούν σχετικά µε την οικογενειακή κατάσταση των φοιτητών είναι ότι στη Νότια Ευρώπη οι φοιτητές του µένουν κανονικά µε ενώ στη Βόρεια Ευρώπη το πιο συνηθισµένο είναι να µένουν σε τους γονείς τους , ενοικιαζόµενο δωµάτιο ή σε φοιτητική εστία ή να µοιράζονται το κατάλυµά τους µε άλλους φοιτητές ERASMUS Πίνακας 13). ( ( Οικονοµικά θέµατα 12). Το Η ανάλυση παρέχει σαφείς ενδείξεις για τις επιπλέον δαπάνες που συνεπάγονται των φοιτητών δήλωσαν ότι αντιµετώπισαν οι σπουδές στο εξωτερικό. Οι φοιτητές που οικονοµικά προβλήµατα στο εξωτερικό Πίνακας 24). έ κανονικά µένουν µε τους γονείς τους στην πατρίδα τους τρίτ o – των φοιτητών του και οι φοιτητές που προέρχονται από χώρες µε χαµηλή άµεση δηµόσια ενίσχυση για τους φοιτητές και που εποµένως εξαρτώνται σε µεγάλο βαθµό από την οικονοµική συνεισφορά των γονέων τους θίγονται ιδιαίτερα από οικονοµικά προβλήµατα ERASMUS - περίπου τ 57% o (. Ο διαφορετικός τρόπος ζωής και τα εθνικά συστήµατα οικονοµικής ενίσχυσης των φοιτητών φαίνεται να είναι οι κύριοι παράγοντες που Οι ερµηνεύουν τις οικονοµικές δυσκολίες των φοιτητών του φοιτητές που κανονικά µένουν µε τους γονείς τους στην πατρίδα τους δαπανούν € επιπλέον µηνιαίως κατά την περίοδο των σπουδών τους κατά µέσον όρο Όπως στο εξωτερικό ήταν αναµενόµενο το κόστος της στέγασης αντιπροσωπεύει τα δύο τρίτα του επιπλέον αυτού ποσού Για τους φοιτητές που κανονικά δεν µένουν στο σπίτι των. γονιών τους οι επιπλέον δαπάνες της περιόδου σπουδών στο εξωτερικό € σε σχέση µε τα κανονικά αντιπροσωπεύουν µια µέση αύξηση κατά 130 Για τους φοιτητές αυτούς οι επιπλέον δαπάνες για τη µηνιαία τους έξοδα. στέγαση παραµένουν σηµαντικό ποσοστό των επιπλέον εξόδων που αντιµετωπίζουν όσο βρίσκονται στο εξωτερικό 310 περισσότερα από τα διπλάσια από ότι στην πατρίδα τους. περίπου το ένα τρίτο ) ERASMUS. Πίνακας 25% ή - ( ( 27). 8 n a 19. 20. ∆. 21. – – –. ERASMUS ERASMUS Γενικά η έρευνα επιβεβαιώνει ότι η υποτροφία του είναι απαραίτητο οικονοµικό συµπλήρωµα για την κινητικότητα και ως κάποιο βαθµό καλύπτει τα επιπλέον έξοδα των σπουδών στο εξωτερικό Σε ορισµένες χώρες παρατηρείται ότι η υποτροφία χρησιµοποιείται για να αντισταθµίσει την έλλειψη δηµόσιας χρηµατοδότησης για σπουδές στο εξωτερικό Αξίζει επίσης να σηµειωθεί ότι η οµάδα των φοιτητών που έλαβε τις υψηλότερες υποτροφίες είναι εκείνη που αναφέρει τον ERASMUS Η διαπίστωση αυτή µπορεί να υψηλότερο βαθµό οικονοµικών προβληµάτων δεν ξεχωρίζουν σχετίζεται µε το εξής φαινόµενο ERASMUS απαραίτητα την υποτροφία του από άλλα είδη δηµόσιας χρηµατοδότησης που λαµβάνουν όταν συµµετέχουν σε κάποιο πρόγραµµα ανταλλαγής τα οικονοµικά τους Οι προβλήµατα ως αποτέλεσµα της χαµηλής υποτροφίας του προσδοκίες των φοιτητών συχνά δεν είναι ρεαλιστικές και εποµένως χρειάζεται καλύτερη ενηµέρωση τόσο σε σχέση µε το σκοπό της υποτροφίας µια ( όσο συνεισφορά στην κάλυψη του οριακού κόστους των σπουδών στο εξωτερικό και µε το πραγµατικό κόστος που πρέπει να αναµένουν στην χώρα υποδοχής και αντιλαµβάνονται. οι φοιτητές ERASMUS. ERASMUS, ERASMUS του : ). Τα πορίσµατα υποδεικνύουν ότι , χρηµατοδότησης για τις υποτροφίες του ERASMUS για τους φοιτητές , διαρθρωτικά και συνδέονται µε τις εθνικές πολιτικές. αύξηση της διερευνηθούν επίσης αν και µια αύξηση της κοινοτικής θα ήταν ευπρόσδεκτη δεν θα έλυνε όλα τα προβλήµατα εφόσον είναι Άλλοι τρόποι για την να της φοιτητικής κινητικότητας όπως για παράδειγµα χρηµατοδότησης πρέπει , : η εισαγωγή κάποιου είδους ελέγχου των οικονοµικών µέσων ' ' εµπειρίας των χωρών που εφαρµόζουν ήδη παρόµοια συστήµατα βάσει της η παροχή εναλλακτικών πηγών άµεσης ή έµµεσης ενίσχυσης , τιµές στα εισιτήρια την τοπική κυβέρνηση , χρηµατοδότηση από τη βιοµηχανία κτλ. · , , · χ µειωµένες τις επιχειρήσεις και π. : η δηµιουργία ενός συστήµατος φοιτητικών δανείων σε εθνικό ή και ευρωπαϊκό επίπεδο για να καλύψουν τις επιπλέον δαπάνες της κινητικότητας. Περαιτέρω βήµατα καλούνται Οι χώρες που συµµετέχουν στο πρόγραµµα ΣΩΚΡΑΤΗΣ να συζητήσουν τα πορίσµατα της έρευνας αυτής µε σκοπό τη συνεχή βελτίωση του προγράµµατος και την προώθηση της συµµετοχής σε αυτό όλων των κατηγοριών φοιτητών /ERASMUS. Τα µέλη της υποεπιτροπής του προγράµµατος ΣΩΚΡΑΤΗΣ για την τριτοβάθµια εκπαίδευση θα κληθούν να συντονίσουν σε συνεργασία µε τις εθνικές υπηρεσίες των που εθνικά περιλαµβάνουν µια πιο διεξοδική ανάλυση των δεδοµένων της έρευνας που αφορούν την κάθε χώρα ξεχωριστά. παρακολούθησης /ERASMUS, ΣΩΚΡΑΤΗΣ µέτρα 9 22. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα αναθεωρήσει τα αποτελέσµατα του έργου της παρακολούθησης και θα συζητήσει µε τις αρµόδιες επιτροπές τα ενδεχόµενα περαιτέρω βήµατα που πρέπει να γίνουν σε κοινοτικό επίπεδο ιδίως όσον αφορά , την καλύτερη εφαρµογή των διατάξεων της απόφασης για τη δεύτερη φάση του προγράµµατος ΣΩΚΡΑΤΗΣ που αφορά την εξέταση κοινωνικο οικονοµικών - παραγόντων κατά τη χορήγηση σπουδαστικών υποτροφιών ERASMUS. 10 ΕΙΣΑΓΩΓΗ I - Ιστορικό Στο πλαίσιο των διαπραγµατεύσεων για την αναθεώρηση του προϋπολογισµού της το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ζήτησε πρώτης φάσης του προγράµµατος ΣΩΚΡΑΤΗΣ από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να παρουσιάσει µια έκθεση για την κοινωνική και οικονοµική που συµµετέχουν στο κεφάλαιο του προγράµµατος ΣΩΚΡΑΤΗΣ προέλευση των φοιτητών τριτοβάθµιας εκπαίδευσης , της ERASMUS. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δηµιούργησε λοιπόν σε συνεργασία µε τις εθνικές υπηρεσίες ένα µηχανισµό συλλογής πληροφοριών διεξάγοντας µια έρευνα σε ένα που είχαν συµµετάσχει στο Το έργο πραγµατοποιήθηκε από το Μάιο ERASMUS αντιπροσωπευτικό δείγµα φοιτητών πρόγραµµα το ακαδηµαϊκό έτος του έως το Μάρτιο του ERASMUS 1997/98. 1998 1999. Η έρευνα αυτή παρέχει µια καλή βάση για συγκρίσεις µε τις εθνικές πολιτικές χορήγησης ενισχύσεων ενίσχυσε την. Ευρωπαϊκή Επιτροπή στο έργο αυτό Μια οργανωτική οµάδα βλέπε Παράρτηµα 4) (. Η µεθοδολογία που υιοθετήθηκε Η µεθοδολογία για τη διεξαγωγή του έργου περιλαµβάνει τις εξής φάσεις : Ανάπτυξη (cid:1) Σύνταξη εναρµονισµένου ερωτηµατολογίου (cid:1) Ορισµός της µεθοδολογίας για τον υπολογισµό του αντιπροσωπευτικού δείγµατος γλώσσες 11 σε )· ( βλέπε Παράρτηµα ( 3). Συλλογή και ανάλυση των δεδοµένων (cid:1) Μέσω των εθνικών υπηρεσιών και ενός επιλεγµένου αριθµού ιδρυµάτων τριτοβάθµιας εκπαίδευσης βλέπε κριτήρια επιλογής στο Παράρτηµα 3). (cid:1) Επεξεργασία των δεδοµένων και ερµηνεία των στατιστικών στοιχείων. ( Παρουσίαση Η παρούσα έκθεση ασχολείται µε την έρευνα , προέκυψαν από την έρευνα τα συµπεράσµατα και τις συστάσεις , πίνακες περιλαµβάνονται στο Παράρτηµα την ερµηνεία των δεδοµένων που Οι στατιστικοί. 1. προγραµµατίζεται βάσει Περαιτέρω ανάλυση λεπτοµερέστερων αποτελεσµάτων από την ίδια την έρευνα και συγκριτικών προφίλ της κάθε χώρας ιδίως σε εθνικό επίπεδο – –. 11 II - ΠΟΣΟΣΤΑ ΑΠΟΚΡΙΣΗΣ ΣΤΟ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΑΝΑ ΧΩΡΑ ΠΡΟΕΛΕΥΣΗΣ ) ( Με βάση τα κριτήρια που πρότεινε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στις εθνικές υπηρεσίες για την επιλογή των ιδρυµάτων τριτοβάθµιας εκπαίδευσης που θα αποτελούσαν το δείγµα της κάθε ελήφθησαν τα παρακάτω τελικά αποτελέσµατα βλέπε Παράρτηµα χώρας 3), ( : Χώρα Ποσοστά απόκρισης συνολικά αποτελέσµατα ( ) Αριθµός ιδρυµάτων τριτοβάθµιας εκπαίδευσης που συµµετείχαν στην έρευνα Αριθµός φοιτητών στο αρχικό δείγµα Αριθµός φοιτητών που απάντησαν 5 Ποσοστό απόκρισης (%). ). ) Βέλγιο γαλλόφ ( φλαµ Βέλγιο ( Σύνολο Βελγίου ∆ανία Γερµανία Ελλάδα Ισπανία Γαλλία Ιρλανδία Ιταλία Κάτω Χώρες Αυστρία Πορτογαλία Φινλανδία Σουηδία Ηνωµένο Βασίλειο Νορβηγία Σύνολο 15 6 21 38 26 10 17 15 18 15 14 23 17 14 7 26 33 301 470 787 1300 992 1704 979 1699 1682 1006 2000 1720 1300 1127 1024 1099 1700 1072 20362 284 546 830 471 775 448 660 939 358 1380 334 791 475 529 741 442 290 9463 60% 69% 64% 47% 45% 46% 39% 56% 36% 69% 19% 61% 42% 52% 67% 26% 27% 46% 46% Το γενικό ποσοστό απόκρισης ανέρχεται σε σύγκριση µε άλλες έρευνες , κατά τις διακοπές των Χριστουγέννων χώρα σε χώρα χ π. Νοέµβριο και διαρκούν µέχρι το τέλος Ιανουαρίου. ποσοστό απόκρισης της χώρας αυτής χαµηλότερο του το Ηνωµένο Βασίλειο Χώρες πολύ υψηλό ποσοστό απόκρισης που είναι αρκετά ικανοποιητικό σε παρά το γεγονός ότι τα ερωτηµατολόγια διανεµήθηκαν Η διάρκεια των διακοπών αυτών ποικίλει από στη Νορβηγία οι διακοπές των Χριστουγέννων αρχίζουν το Αυτό εξηγεί ίσως το χαµηλό Μόνο τρεις χώρες έχουν ποσοστό απόκρισης και οι Κάτω η Σουηδία και η Αυστρία σηµείωσαν η Νορβηγία Αντίθετα η Ιταλία ). (27%), το Βέλγιο (20%). (26%) 30%: ( , ,. Η επιτυχία της έρευνας οφείλεται κυρίως στη συνεργασία των εθνικών υπηρεσιών και των επιλεγµένων ιδρυµάτων τριτοβάθµιας εκπαίδευσης Επίσης το Ευρωπαϊκό. πραγµατοποίησε µια ενηµερωτική Γραφείο Πληροφόρησης Φοιτητών εκστρατεία µεταξύ των φοιτητών σε (ESIB) από τα κράτη µέλη του 8. Οι αριθµοί αυτοί περιλαµβάνουν µόνο τις απαντήσεις που συµπεριλήφθηκαν στις αναλύσεις Οι 5. απαντήσεις που έλαβε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή µετά την ολοκλήρωση της εισαγωγής των δεδοµένων δεν συµπεριλαµβάνονται. 12 ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΩΝ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΩΝ ΠΙΝΑΚΩΝ III – Επεξηγηµατικό σηµείωµα σχετικά µε την ερµηνεία των στοιχείων που προκύπτουν από τα ερωτηµατολόγια η ηλικία ο κλάδος σπουδών , η χώρα του χ Ορισµένα βασικά στοιχεία που ζητήθηκαν στο ερωτηµατολόγιο. η διάρκεια της ιδρύµατος υποδοχής , παραµονής στο εξωτερικό µπορούν να συγκριθούν µε τα στοιχεία που παρείχαν οι ) εθνικές υπηρεσίες στο πλαίσιο των συνήθων ετήσιων εκθέσεών τους στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή Αυτό επέτρεψε να αξιολογηθεί κατά πόσον η σύσταση του τελικού. δείγµατος ήταν αντιπροσωπευτική του συνόλου των φοιτητών του Εξετάστηκαν επίσης περαιτέρω βιογραφικά στοιχεία επίπεδο των γονέων και η οικογενειακή κατάσταση π. ( το έτος σπουδών , όπως το φύλο , ERASMUS. το µορφωτικό , ,. Καθορίστηκε ένα σύνολο θεµάτων που επιτρέπει την σύγκριση των δεδοµένων που Αυτό περιλαµβάνει τα εξής προέκυψαν από την έρευνα. : (cid:1) Γενικά και ακαδηµαϊκά θέµατα (cid:1) Κοινωνική κατάσταση των φοιτητών του προγράµµατος · γονέων τους (cid:1) Οικονοµικά θέµατα · και των ERASMUS Στις περιπτώσεις όπου δεν υπήρχαν συγκρίσιµα ευρωπαϊκά ή εθνικά στοιχεία , που πραγµατοποιήθηκαν συγκρίσεις µόνο µεταξύ των φοιτητών του συµµετείχαν στην έρευνα στις διάφορες χώρες. ERASMUS Γενικά και ακαδηµαϊκά θέµατα 1 - ERASMUS το 1997/98 Η κινητικότητα των φοιτητών του 1-3) ήταν διαθέσιµες 1. 1 - Πίνακες ( Το 1997/98 συµβάσεων συµµετείχαν στην κινητικότητα των φοιτητών του συνολικός αριθµός των φοιτητών του συνολικό ποσοστό κάλυψης φοιτητών της τριτοβάθµιας εκπαίδευσης ERASMUS ERASMUS Πίνακες 180. 985 48% ( 1-3). των ιδρυµάτων τριτοβάθµιας εκπαίδευσης στις θέσεις για φοιτητές στο πλαίσιο των χώρες που Ο που αντιστοιχεί σε του συνόλου των ERASMUS ήταν ή περίπου στο 18 τη χρονιά εκείνη 86. 000. 1% χ π , ,. τη γλώσσα της χώρας υποδοχής τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του συστήµατος Τα ποσοστά κάλυψης επηρεάζονται από πολλούς παράγοντες : των φοιτητών προετοιµασίας εκπαίδευσης της εκάστοτε χώρας υποδοχής και τη γενικότερη ελκυστικότητά της , διαθεσιµότητα υποτροφιών και δανείων κινητικότητας και προγραµµάτων σπουδών. σηµειώθηκαν στην Αυστρία δύο µε και η Ισπανία στο Ηνωµένο Βασίλειο τις προτιµήσεις τη δυνατότητα γλωσσικής τριτοβάθµιας τη τη διάρκεια των ανά χώρα προέλευσης ) και οι Τα χαµηλότερα ποσοστά κάλυψης παρατηρήθηκαν Όσον αφορά τους και στην Ελλάδα ενώ ακολουθούν το Βέλγιο και η Ιταλία Τα υψηλότερα ποσοστά κάλυψης (65%), 56%) ( (. , (54%). (39%) (35%). 13 εισερχόµενους φοιτητές τα υψηλότερα ποσοστά κάλυψης σηµειώθηκαν στο Ηνωµένο και στην Ιρλανδία που ακολουθούνται µε µικρή διαφορά από Βασίλειο την Ισπανία ενώ η Ελλάδα η η Πορτογαλία Ισλανδία παρουσιάζουν τα χαµηλότερα ποσοστά και η Νορβηγία κάλυψης όσον αφορά τους εισερχόµενους φοιτητές (61%), (23%), η Φινλανδία Πίνακας (54%), (32%), (29%), (33%) (32%) (65%) ( 3). Γερµανία χώρες που Από το σύνολο των φοιτητών της τριτοβάθµιας εκπαίδευσης στις συµµετείχαν στην κινητικότητα των φοιτητών του σχεδόν τα τέσσερα πέµπτα είναι εγγεγραµµένοι στα πέντε µεγαλύτερα κράτη µέλη της Γαλλία Ευρωπαϊκής Ένωσης ). , Αναµένεται εποµένως αυτές οι πέντε χώρες τόσο να στείλουν όσο και να λάβουν ένα το πολύ µεγάλο ποσοστό του συνόλου των φοιτητών του προέρχονταν από αυτές κάτι λιγότερο από τη θεωρητική τους δυνατότητα να στείλουν του συνόλου των φοιτητών του κάτι λιγότερο από τη θεωρητική τους δυνατότητα 71% 1997/98, τις πέντε χώρες φοιτητές στο εξωτερικό ERASMUS Ηνωµένο Βασίλειο του συνόλου των φοιτητών του ενώ υποδέχτηκαν το Ιταλία και Ισπανία ERASMUS. ERASMUS Πράγµατι 1997/98 74% 18 το το - ( , , , ERASMUS υποδοχής φοιτητών - εκείνη τη χρονιά Πίνακας ( - 2). Αντίθετα οι τέσσερις σκανδιναβικές χώρες Νορβηγία ) εκπαίδευσης , του κατέχουν το αλλά υποδέχτηκαν περισσότερο από το 6% Φινλανδία , του συνόλου των φοιτητών της ∆ανία µάλλον περισσότερους από τους αναµενόµενους. ERASMUS - Σουηδία και τριτοβάθµιας του συνόλου των φοιτητών 8% ( , ) η Ιρλανδία ( υποδέχονται περισσότερους φοιτητές του Η Πορτογαλία το Ηνωµένο Βασίλειο , ERASMUS οι Τέσσερα κράτη µέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης , από Κάτω Χώρες και η Γαλλία η Ελλάδα και η Νορβηγία είναι οι όσους στέλνουν στο εξωτερικό. του χώρες που επιλέγονται λιγότερο Αυτό οφείλεται εν µέρει στο συνόλου των φοιτητών του µικρό µέγεθός τους αλλά και στο γεγονός ότι δεν είναι ιδιαίτερα δηµοφιλείς µεταξύ Η Ιταλία και η Γερµανία δέχονται επίσης σηµαντικά των φοιτητών του µικρότερο αριθµό φοιτητών του από αυτόν που θα µπορούσαν να δεχτούν βάσει του µεγέθους τους. συνολικά υποδέχτηκαν λιγότερο από το ( ERASMUS) ( ERASMUS. ERASMUS Πίνακας 4% 2). , Το Ηνωµένο Βασίλειο προηγείται ως χώρα υποδοχής µε ακολουθείται από τη Γαλλία µε φοιτητές (13%) φοιτητές (7%) περισσότερους από τις Κάτω Χώρες το µεγάλο πληθυσµό της. 11. 392 φοιτητές 5. 667 φιλοξένησε πολύ λιγότερους φοιτητές από την Ισπανία και µόνο λίγο παρά , φοιτητές που αντιστοιχούν στο φοιτητές την Ισπανία µε Η Ιταλία και τη Γερµανία µε (24%), µε φοιτητές 10. 969 20. 770 (13%). (18%), 15. 197 (4. 922 6%), και ,. χ σε γλωσσικούς φραγµούς , Το πρότυπο της κινητικότητας των φοιτητών µπορεί να αποδοθεί σε διάφορους παράγοντες στην ακαδηµαϊκή φήµη ορισµένων π. : στην ευελιξία των προγραµµάτων σπουδών στη χώρα ιδρυµάτων ή προγραµµάτων προέλευσης όσον αφορά την αναγνώριση της περιόδου φοίτησης στο εξωτερικό για την απόκτηση του πτυχίου και στους περιορισµούς της παροχής τριτοβάθµιας να εκπαίδευσης στη χώρα προέλευσης. αντικατοπτρίζουν γεωγραφικούς και ιστορικούς δεσµούς πολιτιστικές επιδιώξεις και πολιτικές των κυβερνήσεων και των πανεπιστηµίων που διευκολύνουν τη µεταφορά των διδακτικών µονάδων µεταξύ του ιδρύµατος προέλευσης και υποδοχής. των Οι µεταξύ και αντικατοπτρίζονται στο πρότυπο κινητικότητας των φοιτητών του Τα πρότυπα αυτά µπορεί χωρών σε πολιτιστικοί γλωσσικοί ιστορικοί δεσµοί επίσης , , ERASMUS 14 , χ ιστορία ( αγορά εργασίας και κόστος ζωής ). µικρότερο βαθµό από ότι αναµενόταν. οµοιογενή οµάδα από διάφορες απόψεις θεσµοί του Οι σκανδιναβικές χώρες π γλώσσα , Παρόλα αυτά , από τις χώρες αυτές πηγαίνουν σε άλλες σκανδιναβικές χώρες Πίνακας αποτελούν µια πολιτικοί και οικονοµικοί , των φοιτητών µόνο το το - µόνο το , 96% των φοιτητών 1% αν και από γερµανόφωνες χώρες πηγαίνουν σε χώρες της ίδιας γλωσσικής οµάδας πρέπει να σηµειωθεί ότι πολλές µη αγγλόφωνες χώρες υποδοχής προσφέρουν τα προγράµµατα σπουδών τους στα αγγλικά ERASMUS επιλέγουν να σπουδάσουν εκτός της περιοχής των φοιτητών του ( από αγγλόφωνες χώρες και το ERASMUS Αντίστοιχα 4% 2% 2). (. ). , Αντίθετα η κοινή γλώσσα µεταξύ του γαλλόφωνου Βελγίου και της Γαλλίας και του ολλανδόφωνου Βελγίου και των Κάτω Χωρών πιθανώς να παίζει σηµαντικό ρόλο στην επιλογή των εξερχόµενων Βέλγων και Ολλανδών φοιτητών 17%. των φοιτητών του στις Κάτω Χώρες αν και οι φοιτητές από το γαλλόφωνο Βέλγιο είναι πιθανότερο να επιλέξουν τις Κάτω Χώρες παρά τη Γαλλία ενώ οι φοιτητές από τη Φλάνδρα έχουν µεγαλύτερες πιθανότητες να επιλέξουν τη Γαλλία παρά τις Κάτω Χώρες Περίπου το από το Βέλγιο πηγαίνουν στη Γαλλία και το Συνολικά το ERASMUS 12% των Ολλανδών φοιτητών του ERASMUS πηγαίνουν στο Βέλγιο. 6%. Η αξιολόγηση της παραµονής στο εξωτερικό µε το ( το ERASMUS 1. 2 - Πίνακες ( 4-6) Η µεγάλη πλειονότητα κρίνουν την περίοδο που πέρασαν στο εξωτερικό µε το από ακαδηµαϊκή άποψη πολύ θετική ' ( ' πολύ θετική την έκρινε θετική ‘ ‘ προέρχονταν από την Ελλάδα (97%), Το µεγαλύτερο ποσοστό φοιτητών που έκριναν την εµπειρία τους ως πολύ αρνητική ' ∆ανών των φοιτητών που συµµετείχαν στην έρευνα ή αξιολόγησε την εµπειρία του ως Οι πιο ικανοποιηµένοι φοιτητές και την Αυστρία (96%). ή αρνητική ‘ ’ και των (14%) (97%) των Βρετανών ήταν µεταξύ των Νορβηγών την Πορτογαλία θετική ' ERASMUS ' Πίνακας 54% ’). (15%), και το 91%) 37% ως το ’ ' (14%) ( 5). '. ’ (11%) (14%), (16%), (11%) ( Πίνακας στην Ελλάδα στην Ισπανία αρνητική ‘ εάν εξεταστεί ανά χώρα υποδοχής , πολύ αρνητική ' (17%), και στη Γαλλία ούτε τη διάρκεια της περιόδου στο εξωτερικό , το ποσοστό των φοιτητών που έκριναν Ωστόσο , είναι σηµαντικά ή την ακαδηµαϊκή τους εµπειρία ως στην αυξηµένο µεταξύ εκείνων που πήγαν στην Ιταλία Πορτογαλία Η 6). ανάλυση των δεδοµένων δεν δείχνει κάποιο συσχετισµό ανάµεσα στην αξιολόγηση αυτή και το έτος σπουδών ούτε το , Ο σηµαντικότερος συσχετισµός ήταν εποµένως ανά είδος του ιδρύµατος υποδοχής χώρα υποδοχής που πήγαν σε χώρες της νότιας Οι φοιτητές του ERASMUS. Ευρώπης ήταν σαφώς λιγότερο ικανοποιηµένοι από ακαδηµαϊκή άποψη από τους φοιτητές που πέρασαν ένα διάστηµα για σπουδές στο εξωτερικό σε άλλη χώρα. ∆ιάφοροι παράγοντες θα µπορούσαν να εξηγήσουν αυτή την αξιολόγηση : γλωσσικά προβλήµατα και ανεπαρκής γλωσσική προετοιµασία πριν τις σπουδές στο ιδίως σε χώρες υποδοχής οι γλώσσες των οποίων είναι λιγότερο εξωτερικό , εκπαιδευτικές διαφορές διαδεδοµένες όσον αφορά τη διδασκαλία και τη χρήση τους · διαφορετικές ακαδηµαϊκές και µεταξύ των συστηµάτων τριτοβάθµιας εκπαίδευσης · οργανωτικές απόψεις του προγράµµατος σπουδών παρακολούθηση µαθηµάτων που · δεν προσφέρονται στο πανεπιστήµιο προέλευσης ή πιο απαιτητικών προγραµµάτων στο πανεπιστήµιο υποδοχής. αρνητική ’ ‘ 15 : Οι διαφορετικές παραδόσεις µπορεί επίσης να επηρέασαν την αξιολόγηση των τα πανεπιστήµια του Ηνωµένου Βασιλείου δίνουν µεγάλη έµφαση στην φοιτητών επικοινωνία µεταξύ διδασκόντων και φοιτητών εκτός της αίθουσας διδασκαλίας ενώ , στα γερµανικά πανεπιστήµια δίνεται µεγάλη έµφαση στην ελευθερία των φοιτητών να εργάζονται ανεξάρτητα και λιγότερη σηµασία στην τακτική παρακολούθηση των παραδόσεων όπου δίνεται Το αντίθετο συµβαίνει στη Γαλλία και στην Πορτογαλία. µεγάλη έµφαση στην τακτική παρακολούθηση των παραδόσεων και οι διδάσκοντες θεωρούνται ως η κύρια πηγή πληροφόρησης. , Ωστόσο από κοινωνική και πολιτιστική άποψη των φοιτητών θεωρούν την εµπειρία τους στη χώρα υποδοχής είτε θετική Πίνακας θετική 98% είτε του συνόλου πολύ το 4) ( ‘ ’(79%) ‘ ’ (19%). Είναι ενδιαφέρον να τονιστεί ότι όσον αφορά τις χώρες όπου η ακαδηµαϊκή εµπειρία στο εξωτερικό αξιολογήθηκε λιγότερο θετικά οι απόψεις για τις κοινωνικές επαφές και την πολιτιστική ζωή στις χώρες αυτές έτειναν των φοιτητών έκριναν την εµπειρία να είναι πολύ πιο θετικές τους µε το πολύ ' αρνητική στις χώρες της Νότιας Ευρώπης ) από κοινωνική και πολιτιστική άποψη ERASMUS ( ιδίως οι Βρετανοί αρνητική ‘ Συνολικά µόνο το και οι ∆ανοί 2% ως ή ’ ( ). ', (4%) Ηλικία των φοιτητών του (3%). και έτος σπουδών 7 8) και ERASMUS Σύµφωνα µε την έκδοση του ΟΟΣΑ η ∆ανία 1. 3 - Πίνακες ( Το ηλικιακό προφίλ των φοιτητών της τριτοβάθµιας εκπαίδευσης διαφέρει σηµαντικά από χώρα σε χώρα Η. εκπαίδευση µε µια µατιά η Φινλανδία και η Ιταλία ) ή περισσότερο των αποφοίτων τους πανεπιστηµίου είναι αναφέρουν ότι το Η συνηθισµένη ηλικία αποφοίτησης από το πανεπιστήµιο ηλικίας δηλαδή υποθέτοντας συνεχείς σπουδές πλήρους απασχόλησης ( ) στην Ιρλανδία , προγράµµατα πανεπιστηµιακού επιπέδου Φινλανδία στη Νορβηγία , πανεπιστηµιακού επιπέδου στην Πορτογαλία , έως τα ) και στη Γερµανία και άνω στη ∆ανία 26 , µακρόχρονα ( 'Education at a Glance' ( , 21 σύντοµα στη προγράµµατα στην Ισπανία και στο Ηνωµένο Βασίλειο 75% ετών και άνω. η Αυστρία , κυµαίνεται από τα 1997, του 25 ( ). , εν µέρει τη διάρκεια των προγραµµάτων Οι ηλικίες των αποφοίτων αντανακλούν , φοίτησης τα οποία παρουσιάζουν µεγάλες διακυµάνσεις µεταξύ των χωρών Ωστόσο ,. ποικίλουν σηµαντικά και οι ηλικίες των εισερχοµένων στην τριτοβάθµια εκπαίδευση. Σε ορισµένες χώρες συνεχίζει να επικρατεί η παραδοσιακή ιδέα πως οι φοιτητές Στη εισάγονται στο πανεπιστήµιο αµέσως µετά τη δευτεροβάθµια εκπαίδευση. Γαλλία και στην Ιρλανδία π των φοιτητών που εισάγονται για. 80% ετών πρώτη φορά στην τριτοβάθµια εκπαίδευση είναι κάτω των Παρόµοιο. 20 στη Νορβηγία και ηλικιακό προφίλ συναντάµε και στην Ελλάδα Αντίθετα στη ∆ανία. , στη Σουηδία ισχύει το αντίστροφο των φοιτητών που εισάγονται για πρώτη φορά στην τριτοβάθµια εκπαίδευση είναι ετών και άνω. πάνω από το 80% 20 το χ : Το µοντέλο που προκύπτει από την έρευνα αντιστοιχεί στη γενική εικόνα , ως προς το σύνολο των φοιτητών του φοιτητών γενικά όχι µόνο αλλά και ως προς το σύνολο των το Σύµφωνα µε στοιχεία που παρείχαν οι εθνικές υπηρεσίες , ήταν ERASMUS όπου η µέση ηλικία Η µέση ηλικία των φοιτητών που συµµετείχαν στην έρευνα ήταν Το µοντέλο αυτό άλλαξε λίγο σε σχέση µε το. ετών. η µέση ηλικία του συνόλου των φοιτητών του 1997/98 23,9 ήταν ERASMUS, 1988/89 ετών 23,4. 16 ( ετών Οι φοιτητές είναι κατά µέσον όρο λίγο µεγαλύτερης ηλικίας Πίνακας 23,7 γεγονός που ίσως αντανακλά το ότι συνεχίζει να υπάρχει από τις φοιτήτριες υποχρεωτική στρατιωτική θητεία σε ορισµένες χώρες που συχνά είναι υποχρεωτική µόνο για τους άντρες και συνήθως πραγµατοποιείται ανάµεσα στο τέλος της δευτεροβάθµιας τριτοβάθµιας εκπαίδευσης ( την αρχή των σπουδών της εκπαίδευσης και 7). - ). Την υψηλότερη µέση ηλικία µεταξύ των ερωτηθέντων φοιτητών είχαν οι ∆ανοί Οι Ιρλανδοί φοιτητές ήταν και οι Νορβηγοί οι Σουηδοί ετών (25,6 κατά µέσον όρο οι νεότεροι ), (25,1) ετών ). (21,4 (25,0). Επιπλέον το Όσον αφορά το έτος σπουδών πρέπει να αναφερθεί ότι µερικοί από τους φοιτητές , που ρωτήθηκαν παρερµήνευσαν την ερώτηση και συχνά ανέφεραν το ηµερολογιακό έτος του συνόλου των ερωτηθέντων φοιτητών ανέφεραν ότι ήταν. εγγραµµένοι στο πρώτο έτος προφανώς εννοώντας το πρώτο έτος του δεύτερου ή , µεταγενέστερου κύκλου σπουδών καθώς φοιτητές που φοιτούν στο πρώτο έτος της , τριτοβάθµιας εκπαίδευσης δεν έχουν δικαίωµα συµµετοχής στο 3% ERASMUS. Πάντως , σύµφωνα µε την έρευνα , οι φοιτητές είχαν φοιτήσει κατά µέσον όρο την εποχή της περιόδου στο εξωτερικό µε το έτη στην τριτοβάθµια έτη στο Αυτό ποικίλει ανάλογα µε τη χώρα προέλευσης , Οι διαφορές πιθανώς να οφείλονται σε οι σπουδές στο εξωτερικό τείνουν να ERASMUS εκπαίδευση. Ηνωµένο Βασίλειο έως στη διαφορετική διάρκεια του κυρίου προγράµµατος σπουδών από χώρα σε χώρα : χώρες µε σύντοµο κύκλο σπουδών , πραγµατοποιούνται νωρίτερα. έτη στην Αυστρία. από 3,5 2,7 4,4 Το φύλο των φοιτητών του 9) ERASMUS 1. 4 - Πίνακας ( Σύµφωνα µε τον ΟΟΣΑ την τελευταία δεκαετία (Education at a Glance, 1997) παρατηρείται σαφής ανοδική πορεία στη γυναικεία συµµετοχή στην τριτοβάθµια Πρόσφατα ποσοστά εισαγωγής δείχνουν ότι η τάση αυτή συνεχίζεται εκπαίδευση. περίπου το ήµισυ του συνόλου των φοιτητών της τριτοβάθµιας Κατά µέσον όρο , εκπαίδευσης ηλικίας στην Οι γυναίκες Πορτογαλία και Αρκετοί υπερισχύουν τόσο στα ποσοστά εισαγωγής όσο και αποφοίτησης. οι άνδρες παράγοντες µπορεί να συντελούν σε αυτή την διαφορά Πιο συγκεκριµένα ,. είναι πιθανότερο να φοιτούν σε προγράµµατα µεγαλύτερης διάρκειας ή και να καθυστερούν λίγο περισσότερο έως την ολοκλήρωση των σπουδών τους στην τριτοβάθµια εκπαίδευση. ετών είναι γυναίκες , στη Νορβηγία και στη Σουηδία. έως 17 34 στη Γαλλία µε ποσοστό 55% 57% / , Παρόµοιο µοντέλο παρατηρήθηκε και στην παρούσα έρευνα : απαντήσεων προέρχονταν από φοιτήτριες. (70%), των Το µεγαλύτερο ποσοστό φοιτητριών του και στην καταγράφηκε στην Ελλάδα στη Φινλανδία (69%) 59% το ERASMUS Ιρλανδία (67%). Κλάδοι σπουδών 9 και 12) 1. 5 - Πίνακες ( Ενώ οι γυναίκες έχουν κάνει σηµαντικά βήµατα για τη µείωση της απόστασης µεταξύ ανδρών και γυναικών όσον αφορά την πραγµατοποίηση σπουδών συνεχίζουν να , υπάρχουν σηµαντικές διαφορές στη γυναικεία συµµετοχή σε διάφορους κλάδους 17 τίτλους , αποκτούν την εκπαίδευση Στον κλάδο των µαθηµατικών , της µηχανικής και της αρχιτεκτονικής , σπουδών Τα προγράµµατα στα οποία οι γυναίκες έχουν τις µικρότερες πιθανότητες. να εγγραφούν υπάγονται στις φυσικές επιστήµες και τους βιοµηχανικούς και µηχανικούς κλάδους αντίθετα οι γυναίκες είναι πιθανότερο να εγγραφούν σε · τις κοινωνικές κλάδους που σχετίζονται µε τα επαγγέλµατα υγείας , επιστήµες και τις επιστήµες της συµπεριφοράς της. πολύ λιγότερες γυναίκες παρά πληροφορικής άνδρες των πανεπιστηµιακού πανεπιστηµιακών τίτλων στη µηχανική και την αρχιτεκτονική που απονέµεται σε γυναίκες κυµαίνεται από το στη Γερµανία και το ∆ανία και την Πορτογαλία και το η ανάλυση της έκδοσης του ΟΟΣΑ αναφέρει ότι οι γυναίκες έχουν πραγµατοποιήσει πρόοδο σε συγκεκριµένους τοµείς που είναι σηµαντικοί για την εγχώρια και διεθνή ανταγωνιστικότητα και αυτό οφείλεται κυρίως στην ενθάρρυνση στην καλύτερη προετοιµασία των καθηγητών µαθηµατικών και των γονέων τους , φυσικής στο περιεχόµενο του προγράµµατος σπουδών στην , στην αλλαγή των αντιλήψεων ως προς τα µαθηµατικά και στα µέσα αυτοαντίληψη που διατίθενται στο σπίτι. στην αλληλεπίδραση µεταξύ καθηγητών και φοιτητών πρακτική εξάσκηση στα εργαστήρια στην Αυστρία. του Education at a Glance στην Ισπανία έως το Ωστόσο , επιπέδου ποσοστό 6% in. T 1997 στην 25% 38% 7% ο , , , , , , Την εποχή που η τεχνολογική καινοτοµία γίνεται όλο και σηµαντικότερο συστατικό της ανταγωνιστικής ικανότητας των ευρωπαϊκών βιοµηχανιών στη διεθνή αγορά και που αυξάνεται η απασχόληση στους τοµείς που βασίζονται στην υψηλή τεχνολογία η µείωση της απόστασης µεταξύ των δύο φύλων µπορεί να και τις φυσικές επιστήµες , αποτελέσει σηµαντικό πολιτικό στόχο για την εξασφάλιση ικανής προσφοράς των απαιτούµενων δεξιοτήτων και γνώσεων. ERASMUS ERASMUS γλωσσικό κλάδο γυναίκες Ανάµεσα στους φοιτητές του ανάλογα µε το φύλο στους διάφορους κλάδους σπουδών. υπάρχουν επίσης ευρύτατες διακυµάνσεις Οι φοιτήτριες του έχουν πολύ µεγαλύτερη τάση από τους φοιτητές να εγγραφούν στο είναι 81% ενώ οι άντρες αποτελούν τη µεγάλη πλειονότητα των φοιτητών του οι Ωστόσο ERASMUS τριτοβάθµιας διακυµάνσεις εκπαίδευσης γενικότερα και εποµένως δεν υποδηλώνουν κάποια σοβαρή κλίση ως προς το φύλο στις επιλογές των φοιτητών του ( στη µηχανική αυτές ) και τα µαθηµατικά και στην εκπαίδευση αντικατοπτρίζονται Πίνακας της στους φοιτητές είναι γυναίκες (65%) ( (77%) 84% 9). το το ( ) , ERASMUS. το Γενικά και οι γλώσσες οι οικονοµικές σπουδές του συνόλου των φοιτητών του , είναι πολύ περισσότερο δηµοφιλείς µεταξύ των ERASMUS) φοιτητών του παρά µεταξύ των φοιτητών της τριτοβάθµιας εκπαίδευσης και τη νοµική γενικά. οι περισσότεροι άλλοι κλάδοι σπουδών υποεκπροσωπούνται κάπως µεταξύ των (8%), φοιτητών του Εκτός από τις κοινωνικές επιστήµες τη µηχανική ERASMUS (10%), (19%) (9%) 24% ( ERASMUS. το υψηλότερο ποσοστό φοιτητών που εγγράφηκαν σε όλων των εξερχόµενων ( και στη Γαλλία στην Ιρλανδία τα υψηλότερα ποσοστά σηµειώθηκαν στο Ηνωµένο Βασίλειο Ανά χώρα προέλευσης , οικονοµικές σπουδές καταγράφηκε στη Σουηδία Σουηδών φοιτητών του Στις γλώσσες όλων των εξερχόµενων Βρετανών φοιτητών ) (28%). το 31% Πίνακας 11). και στην Ιρλανδία 91% (34%) ERASMUS), (22%) ( το ( , 18 ∆ιάρκεια των σπουδών στο εξωτερικό 4 το 10) έως 25% 10-12 µήνες ( Πίνακας 1. 6 - Πίνακας ( Η µέση διάρκεια των σπουδών στο εξωτερικό των φοιτητών του είναι σχεδόν 7 διέµεινε στο εξωτερικό από µήνες έµεινε ERASMUS των φοιτητών που συµµετείχαν στην έρευνα. έµεινε µήνες · δηλαδή ολόκληρο το ακαδηµαϊκό έτος 21% έµεινε που είναι η ελάχιστη επιλέξιµη περίοδος του προγράµµατος µήνες στο εξωτερικό µήνες και το 7-9 Μόνο το 42% 6 Γενικά το , 10). 3 ERASMUS ( Η διάρκεια της περιόδου σπουδών στο εξωτερικό συνδέεται εν µέρει µε τον κλάδο Η µεγαλύτερη µέση διάρκεια της σπουδών στον οποίο εγγράφονται οι φοιτητές παραµονής στο εξωτερικό παρατηρείται σε τοµείς όπως οι οικονοµικές σπουδές οι γλώσσες Η µέσα διάρκεια των σπουδών στο , γενικά µικρότερη στους κλάδους σπουδών που συνήθως εξωτερικό είναι υποεκπροσωπούνται στο πρόγραµµα Είναι πιθανόν άλλοι παράγοντες όπως το είδος δραστηριοτήτων των φοιτητών κατά την περίοδο παραµονής τους στο εξωτερικό να επηρεάζουν τη διάρκεια προετοιµασία της : διπλωµατικής εργασίας και εργαστηριακή εργασία. οι κοινωνικές επιστήµες και η µηχανική πρακτική εξάσκηση , ERASMUS. 12% ). ,. Κοινωνική κατάσταση των φοιτητών του προγράµµατος 2 - και των γονέων τους ERASMUS Οικογενειακή προέλευση 12 και 13) 2. 1 - Πίνακες ( Το ένα τρίτο των φοιτητών που συµµετείχαν στην έρευνα ανέφεραν ότι κανονικά ζουν µε τους γονείς τους στην πατρίδα τους Αυτός ο τρόπος ζωής είναι ιδιαίτερα συνηθισµένος στη Νότια Ευρώπη Τα υψηλότερα ποσοστά αναφέρθηκαν στην Ισπανία Άλλο ένα τρίτο των φοιτητών του φοιτητικές εστίες - το κατάλυµά τους µε άλλους φοιτητές (55%). µένουν σε ενοικιαζόµενα δωµάτια ή σε ενώ το ένα τέταρτο µοιράζονται συχνότερα στη Βόρεια Ευρώπη και στην Πορτογαλία. στην Ελλάδα στην Ιταλία ERASMUS Πίνακας (66%), (75%), (56%). ( - 12). 13). 84% των φοιτητών του Το ανέφεραν ότι έχουν µόνο έναν αδελφό ή αδελφή ίδια σε όλες τις χώρες εκτός από την Ιρλανδία όπου µόνο το έχουν ένα αδελφό ή αδελφή ενώ το έχουν αδέλφια αν και σχεδόν οι µισοί Η αναλογία αυτή είναι περίπου η των φοιτητών του έχει δύο ή περισσότερα αδέλφια ERASMUS ERASMUS Πίνακας ( Τα τρία τέταρτα των φοιτητών ανέφεραν ότι ένα ή περισσότερα από τα αδέλφια τους έχουν παρακολουθήσει σπουδές τριτοβάθµιας εκπαίδευσης α υψηλότερα ποσοστά ήταν στην Ιταλία (85%) Αν συγκριθούν µε το υψηλότερο επίπεδο εκπαίδευσης των γονέων των Πίνακας 13). ( οι αριθµοί αυτοί έχουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον στην περίπτωση της Ιταλίας φοιτητών , όπου µόνο το ανέφεραν ότι και οι δύο γονείς τους είχαν πτυχίο τριτοβάθµιας εκπαίδευσης. T και στο Βέλγιο των φοιτητών του στην Ιρλανδία ERASMUS Πίνακας (93%), (85%) 18% 68% 10% ( 17). κατά µέσον όρο µόνο το Όµως , είχαν σπουδάσει στο εξωτερικό των φοιτητών ανέφεραν ότι τα αδέλφια τους αν και το ένα τρίτο των Σουηδών φοιτητών και το 20% , 19 ένα τέταρτο των Ισπανών και Ιρλανδών ανέφεραν ότι τουλάχιστον ένα από τα των φοιτητών αδέλφια τους είχαν σπουδάσει στο εξωτερικό. ανέφεραν ότι ήταν το πρώτο µέλος της οικογένειάς τους που πραγµατοποίησε σπουδές στο εξωτερικό Επιπλέον το Πίνακας 82% ( 13). των Κατά την περίοδο των σπουδών τους στο εξωτερικό µε το ερωτηθέντων φοιτητών ανέφεραν ότι οι γονείς τους είχαν ένα ή περισσότερα συντηρούµενα παιδιά στο σπίτι Τα υψηλότερα ποσοστά καταγράφηκαν στην Ελλάδα και στην Ιταλία (97%), σχεδόν το ένα πέµπτο των φοιτητών ανέφεραν ότι οι γονείς τους είχαν (93%). περισσότερα από δύο συντηρούµενα παιδιά την εποχή της παραµονής τους στο εξωτερικό για σπουδές. Πίνακας Στην Ιρλανδία το ποσοστό αυτό ήταν πολύ υψηλό στην Ισπανία Γενικά , στην Ιρλανδία ERASMUS, στο Βέλγιο (94%), (95%), (94%) (47%) 86% το. ( 13). Το επάγγελµα των γονέων 14-16) αξινόµηση 2. 2 - Πίνακες ( Ζητήθηκε από τους φοιτητές να αναφέρουν το κύριο επάγγελµα των γονέων τους ερωτηµατολόγιο παρείχε ένα πλήρη κατάλογο των κωδικών της ∆ιεθνής παγγελµάτων Ωστόσο Υπηρεσία και ο ΟΟΣΑ , ανάγνωσης των δεδοµένων τα επαγγέλµατα οµαδοποιήθηκαν σε διευθυντικά στελέχη και προσωπικό , εµποροϋπάλληλοι επαγγέλµατα ο υποποιηµένη που χρησιµοποιεί η Ευρωπαϊκή Στατιστική ) για τη διευκόλυνση της ερµηνείας και της κύριες κατηγορίες : τεχνικό βοηθητικό και υπάλληλοι παροχής υπηρεσιών και και άλλα µη εργαζόµενοι ή άνεργοι επιστηµονικό προσωπικό τεχνίτες και βιοτέχνες υπάλληλοι γραφείου γραµµατείς ISCO (T. T T E 6 , , , · , ,. Σχεδόν το ένα τρίτο των ερωτηθέντων φοιτητών ανέφεραν ότι και οι δύο γονείς τους απασχολούνταν σε διοικητικά ή τεχνικά επαγγέλµατα ή ως ελεύθεροι ανέφεραν ότι µόνον ο πατέρας τους επαγγελµατίες · εξασκούσε αυτού του είδους επάγγελµα ανέφεραν µόνον τη µητέρα τους σχεδόν το ίδιο ποσοστό (30%) , Πίνακας ενώ το 6% ( 16). Το υψηλότερο ποσοστό φοιτητών των οποίων και οι δύο γονείς απασχολούνταν σε διοικητικά ή τεχνικά επαγγέλµατα ή ήταν ελεύθεροι επαγγελµατίες παρατηρήθηκε στη Σουηδία Αντίθετα και στην Πορτογαλία στην Αυστρία και στην Ιρλανδία περισσότερο από τα δύο στην Ισπανία πέµπτα των φοιτητών ανέφεραν ότι κανένας από τους γονείς του δεν εξασκούσε τέτοιου είδους επάγγελµα (54%), στην Ιταλία , στη Νορβηγία ERASMUS (42%). (46%) ,. Για παράδειγµα λιγότερο από το απασχολούνται σε Συνολικά οι γονείς των δύο τρίτων των φοιτητών του ERASMUS διοικητικά ή τεχνικά επαγγέλµατα ή είναι ελεύθεροι επαγγελµατίες Το ποσοστό αυτό είναι µάλλον υψηλότερο από αυτό που συναντάµε στο γενικό πληθυσµό ετών και άνω ασκούν τέτοια επαγγέλµατα στο άλλο άκρο της ανέφεραν ότι γονείς τους κλίµακας λιγότερο από το ήταν τεχνίτες ή βιοτέχνες ή απασχολούνταν σε άλλα επαγγέλµατα ως ανειδίκευτοι και άνω ασκούν Πίνακας ( τέτοια επαγγέλµατα ενώ σχεδόν το ένα τρίτο των εργαζοµένων ηλικίας Πίνακας ( φοιτητών του των εργαζοµένων ηλικίας 15). ERASMUS Παροµοίως Πίνακας Πίνακας 10% 40% 14). 14) 45 45 ( ,. ( 15). Μόνο το 2% εργάζονταν ή ήταν άνεργοι. των ερωτηθέντων φοιτητών ανέφεραν ότι οι γονείς τους δεν 20 Τίτλοι σπουδών των γονέων και 18) 17 των ερωτηθέντων φοιτητών ανέφεραν ότι και οι δύο γονείς τους ήταν 2. 3 - Πίνακες ( Το κάτοχοι πτυχίου ή άλλου τίτλου της τριτοβάθµιας εκπαίδευσης ανέφεραν ότι µόνον ο πατέρας τους είχε τέτοιο δίπλωµα και το µόνο η µητέρα τους ήταν κάτοχος πανεπιστηµιακού τίτλου το 16% δήλωσαν ότι 8% Πίνακας 36% · ( 17). 55% 57%, ∆ανία ο υψηλότερο ποσοστό φοιτητών των οποίων και οι δύο γονείς είναι T ERASMUS πτυχιούχοι τριτοβάθµιας εκπαίδευσης καταγράφηκε µεταξύ των Σκανδιναβών Τα Σουηδία ( χαµηλότερα ποσοστά καταγράφηκαν στην Ιταλία και των Γερµανών και Νορβηγία Πίνακας 17). αναφέρει ότι µόνο το Η έρευνα του ευρωπαϊκού εργατικού δυναµικού 19% των κατοίκων της Ευρωπαϊκής Ένωσης ηλικίας ετών είναι κάτοχοι τίτλου τριτοβάθµιας εκπαίδευσης και πως το ποσοστό αυτό είναι ακόµη χαµηλότερο µεταξύ των ατόµων ηλικίας περίπου η ηλικιακή οµάδα των γονέων των φοιτητών του ετών και άνω Πίνακας (1995) 25-59 (18%) ( (51%). 53%) 45 ERASMUS) ( ( 18). Οικονοµικά θέµατα 6 3 - Εισοδηµατική κατάσταση των γονέων 19) 3. 1 - Πίνακας ( Ζητήθηκε από τους φοιτητές να υπολογίσουν την εισοδηµατική κατάσταση των γονέων τους σε σύγκριση µε τη µέση εισοδηµατική κατάσταση στην πατρίδα τους. υπολόγισαν το εισόδηµα των γονέων τους ως ίσο ή χαµηλότερο από το Τα υψηλότερα ποσοστά καταγράφηκαν µεταξύ των Αυστριακών και Το 53% µέσο όρο. Φιλανδών φοιτητών αµφότεροι ( 61%). 6% των ερωτηθέντων φοιτητών υπολόγισαν το εισόδηµα των γονέων Το ποσοστό αυτό κυµάνθηκε από Μόνο το τους ως σηµαντικά υψηλότερο από το µέσο όρο. στις Κάτω Χώρες το. στην Ισπανία έως το 18% 2% Επεξηγηµατικό σηµείωµα Για τον καθορισµό ενός κοινού πληθυσµού φοιτητών και την ερµηνεία των ερωτήσεων και 6 απαντήσεων που σχετίζονται µε τα οικονοµικά θέµατα υιοθετήθηκαν οι εξής κανόνες : : , B ποσό των δαπανών στο εξωτερικό του ερωτηµατολογίου ποσό των δαπανών στην πατρίδα ποσό του εισοδήµατος στην πατρίδα ( ποσό του εισοδήµατος στο εξωτερικό και εισοδηµατικές πηγές στο εξωτερικό , , ). Συµπεριλήφθηκαν οι φοιτητές που α ) β ) γ ) : Απάντησαν πλήρως σε όλες τις ερωτήσεις της σελίδας ποσοστό των δαπανών στην πατρίδα , εισοδηµατικές πηγές στην πατρίδα Ανέφεραν το εισόδηµα των γονέων τους Ανέφεραν δαπάνες και εισοδήµατα εντός των παρακάτω ορίων δαπάνες στην πατρίδα : εισόδηµα στην πατρίδα : δαπάνες στο εξωτερικό : εισόδηµα στο εξωτερικό € € € € , : 0 - 1. 500 0 - 1. 500 100 - 2. 000 : 100 - 2. 000 - - - - Ο καθορισµός ενός ανώτατου ορίου ήταν απαραίτητος γιατί µετά τη διαδικασία επικύρωσης των δεδοµένων η βάση δεδοµένων των τιµών περιείχε ακόµα µερικές εξαιρετικά υψηλές τιµές. Η διαδικασία αυτή είναι δικαιολογηµένη για το λόγο ότι οι στατιστικές για τον υπολογισµό του µέσου όρου επηρεάζονται από ακραίες τιµές Τα ανώτατα όρια που επιλέχθηκαν αποκλείουν το υψηλότερο 0,5%. 21 Το εισόδηµα των φοιτητών στην πατρίδα τους 20) 3. 2 - Πίνακας ( Οι φοιτητές του που κανονικά δεν µένουν µε τους γονείς τους υπολόγισαν ότι το µέσο µηνιαίο εισόδηµά τους όσο σπούδαζαν στην πατρίδα τους ήταν προερχόταν από κάποια δηµόσια υποτροφία ή 530 δάνειο και το από τα οποία το ERASMUS 27% € , από τις συνεισφορές της οικογένειας. 51% € στην Πορτογαλία έως Από την άποψη των χρηµάτων το µέσο µηνιαίο εισόδηµα ποικίλει σηµαντικά µεταξύ των χωρών από Ωστόσο , χώρα Εάν ληφθεί υπόψη η τοπική αγοραστική αξία. εισοδηµάτων των φοιτητών σε διάφορες χώρες είναι µικρότερες. 20). ( τα ποσά αυτά εξαρτώνται σε µεγάλο βαθµό από το κόστος ζωής στην κάθε οι διαφορές µεταξύ των € στη Νορβηγία Πίνακας 330 820 , Το µέσο εισόδηµα των φοιτητών παρουσιάζει µικρές διακυµάνσεις σε σχέση µε την εισοδηµατική κατάσταση των γονέων τους από σχεδόν € µηνιαίως κατά µέσον € για όρο για φοιτητές από τις οικογένειες µε το υψηλότερο εισόδηµα έως 490 εκείνους που προέρχονται από οικογένειες µε χαµηλότερο εισόδηµα Πάντως οι. Οι διαφορές είναι σηµαντικές ως προς την προέλευση του εισοδήµατος αυτού. φοιτητές από οικογένειες µε χαµηλό εισόδηµα έλαβαν σχεδόν το ήµισυ του (49%) εισοδήµατός τους από δηµόσιες υποτροφίες ή δάνεια και λιγότερο από το ένα τέταρτο ενώ εκείνοι από τις οικογένειες µε το από από δηµόσιες υποτροφίες (24%) υψηλότερο εισόδηµα έλαβαν το µεγαλύτερο µέρος του εισοδήµατός τους τις οικογένειές τους και λιγότερο από το ένα πέµπτο και δάνεια από συνεισφορές της οικογένειας (62%) (19%) 560 ,. Η έρευνα αποκαλύπτει επίσης σηµαντικές διαφορές µεταξύ των χωρών όσον αφορά οι τελευταίες τη σχετική σηµασία των δηµόσιων και ( Στην Ελλάδα οι συνεισφορές της αντιπροσωπεύονται κυρίως από την οικογένεια του εισοδήµατος των οικογένειας αντιπροσωπεύουν κατά µέσον όρο το 85% ενώ στη Σουηδία και στη Νορβηγία οι δηµόσιες φοιτητών του υποτροφίες και τα δάνεια αντιπροσωπεύουν τα τρία τέταρτα ή και περισσότερο του εισοδήµατος του φοιτητή. ιδιωτικών συνεισφορών ERASMUS ). Οι υποτροφίες του 21-24) ERASMUS για την περίοδο € το µήνα Οι Έλληνες και Πορτογάλοι φοιτητές έλαβαν τις υψηλότερες οι Φιλανδοί 3. 3 - Πίνακες ( Η µέση υποτροφία που χορηγήθηκε στους φοιτητές του σπουδών στο εξωτερικό το Πίνακας ( υποτροφίες ). και Σουηδοί φοιτητές έλαβαν τις χαµηλότερες υποτροφίες 500 Οι διαφορές αυτές αντικατοπτρίζουν τις εθνικές € το µήνα € ανά φοιτητή ή πολιτικές σχετικά µε την κατανοµή των υποτροφιών καθώς και τις διαφορές στο κόστος ζωής στις χώρες υποδοχής και την ύπαρξη ή απουσία άλλων µορφών οικονοµικής βοήθειας 1997/98 κατά µέσον όρο περίπου 830 € ανά φοιτητή ERASMUS € ανά φοιτητή ή ERASMUS ( , γύρω στα ERASMUS Αντίθετα 21). ( 1. 600 ήταν 120 80 ). Κάθε χρόνο ένας αριθµός φοιτητών του υποτροφία από το Πίνακας του χωρών ήταν πολύ µεγάλες. διακινούµενων φοιτητών είχαν υποτροφία 1997/98 Σε πολλές χώρες περισσότερο από το αλλά σε µερικές πηγαίνουν στο εξωτερικό χωρίς των φοιτητών 9% αν και οι διαφορές µεταξύ των των 95% Νορβηγία ERASMUS Το 22). ERASMUS ( δεν είχε υποτροφία ERASMUS ERASMUS σχεδόν το ERASMUS, ( , 22 , Αυστρία Βέλγιο και Γαλλία ) χώρες αυτές έχουν εθνικά ή / συµπληρωµατικά ως προς το φοιτητών του από την Πορτογαλία χρηµατοδότηση για τους φοιτητές το αντίστοιχο ποσοστό ήταν µικρότερο από το Οι και περιφερειακά προγράµµατα δηµόσιων υποτροφιών των µια χώρα µε µικρή δηµόσια Πρέπει να σηµειωθεί ότι το δεν έλαβαν υποτροφία από το ERASMUS. ERASMUS 80%. 13% ( ) ERASMUS. , ‘ ERASMUS σχεδόν το ήµισυ (47%) ανέφεραν ότι ERASMUS (43%) ( των ερωτηθέντων φοιτητών που δεν έλαβαν κατά δεν είχαν οικονοµικά προβλήµατα ’ Πίνακας Πάντως υποτροφία την περίοδο της παραµονής τους στο εξωτερικό µε το 23) - µόνο οριακά περισσότεροι από τους ερωτηθέντες φοιτητές που έλαβαν υποτροφία από το Ωστόσο υπάρχουν σαφείς διαφορές ανάλογα µε το είδος και το επίπεδο του συστήµατος δηµόσιας ενίσχυσης που ισχύει στην Φινλανδία πατρίδα τους ,. Κάτω Χώρες δεν , είχαν οικονοµικά προβλήµατα στο εξωτερικό ενώ το αντίθετο ίσχυε για την Ελλάδα , την Ιταλία και την Πορτογαλία τις χώρες µε χαµηλό επίπεδο δηµόσιας ενίσχυσης ), όπου ανάµεσα στα δύο τρίτα και τα τρία τέταρτα των φοιτητών ανέφεραν ότι συνάντησαν κάποιες οικονοµικές δυσκολίες Σε χώρες µε υψηλό επίπεδο δηµόσιας ενίσχυσης το Νορβηγία και Σουηδία των φοιτητών του ERASMUS ( ERASMUS Πίνακας Πίνακες 60-65% ∆ανία 24). ), ( ( , ( 23-24). Ένα σηµαντικό ποσοστό φοιτητών ανέφεραν ότι η υποτροφία του έλαβαν ήταν ανεπαρκής απουσιάζουν άλλες µορφές δηµόσιας ενίσχυσης για σπουδές στο εξωτερικό. οι φοιτητές που έλαβαν υποτροφία παραπονεθούν για το πρόβληµα αυτό παρά εκείνοι που δεν έλαβαν σύγκριση µε το που ιδίως φοιτητές από χώρες που υπάρχουν λίγες ή Ωστόσο είχαν µεγαλύτερη τάση να σε ERASMUS ERASMUS 34% το ( , 25%). Άλλο ένα σηµαντικό πρόβληµα τόσο για τους κατόχους υποτροφίας όσο και για τους µη κατόχους υποτροφίας κατά την παραµονή τους στο εξωτερικό ήταν το εκτός από γεγονός ότι έπρεπε να αφήσουν το κατάλυµά τους στην πατρίδα τους εκείνους που προέρχονταν από χώρες όπου οι φοιτητές µένουν συνήθως µε τους γονείς τους ERASMUS ,. Γενικά πάντως οι φοιτητές που δεν έλαβαν υποτροφία αντιµετώπισαν λιγότερα οικονοµικά προβλήµατα από άλλους φοιτητές φαίνεται πως του ιδίως όσοι προέρχονταν από χώρες µε υψηλό ή µέσο επίπεδο ERASMUS ERASMUS, συµπληρωµατικής δηµόσιας χρηµατοδότησης των φοιτητών. Το εισόδηµα των φοιτητών κατά την περίοδο στο εξωτερικό µε το 3. 4 - πρόγραµµα Πίνακες ERASMUS 25-26) ( Οι συνεισφορές της οικογένειας αποτελούν σχεδόν το ήµισυ των φοιτητών που δεν έλαβαν υποτροφία από το οικογένειας είναι Πορτογάλους Πίνακας τους Έλληνες (84%), (81%) ιδιαίτερα σηµαντική όσον αφορά τους Βέλγους ERASMUS. και τους Ιταλούς (47%) του εισοδήµατος Η συνεισφορά της τους φοιτητές (85%), (77%) , 25). ( το µέσο µηνιαίο εισόδηµα των ερωτηθέντων φοιτητών κατά τη διάρκεια της Γενικά Οι περιόδου στο εξωτερικό µε το 26). ( ERASMUS ήταν η κύρια πηγή εισοδήµατος συνεισφορές της οικογένειας µε ποσοστό , ακολουθούµενη από τις δηµόσιες υποτροφίες και τα δάνεια και την υποτροφία του ήταν σχεδόν Πίνακας (21%) 44% 600 € ERASMUS (20%). 23 Η εισοδηµατική κατάσταση των γονέων δεν φαίνεται να έχει σηµαντική επίδραση στο εισόδηµα των φοιτητών στο εξωτερικό Όσοι προέρχονταν από οικογένειες µε. χαµηλότερο εισόδηµα είχαν µέσο µηνιαίο εισόδηµα € όσων προέρχονταν από οικογένειες µε υψηλό εισόδηµα αν και οι οικογενειακές , συνεισφορές αποτελούσαν υψηλότερο ποσοστό του εισοδήµατος όσων προέρχονταν από πιο εύπορες οικογένειες τα δάνεια , αποτελούσαν µικρότερο συµπεριλαµβανοµένης της υποτροφίας του ( ποσοστό ενώ οι δηµόσιες υποτροφίες και € σε σύγκριση µε τα ERASMUS) Πίνακας 630 570 ( 26). ERASMUS ERASMUS Η σχετική σηµασία της υποτροφίας του ως πηγή εισοδήµατος επηρεάζεται από το διαφορετικό τρόπο κατανοµής των κονδυλίων στην κάθε χώρα. είναι υπεύθυνη για την κατάρτιση της εθνικής Κάθε εθνική υπηρεσία πολιτικής για την κατανοµή των υποτροφιών του Έχουν τη δυνατότητα να αποφασίσουν εάν θα χορηγήσουν υψηλές υποτροφίες σε µικρότερο αριθµό φοιτητών ή σχετικά χαµηλές υποτροφίες σε υψηλότερο αριθµό φοιτητών Η ευελιξία αυτή έχει σκοπό να επιτρέψει τη συµπληρωµατικότητα µεταξύ των κοινοτικών κονδυλίων και των κρατικών ή άλλων κονδυλίων για την κινητικότητα των φοιτητών. Ωστόσο η ευελιξία αυτή αποτελεί σαφώς παράγοντα που επηρεάζει όχι µόνο τα ποσοστά κάλυψης σε κάθε χώρα αλλά και την επιλογή της χώρας προορισµού και τη ιδίως για τους φοιτητές από χώρες όπου δεν διάρκεια της παραµονής στο εξωτερικό , χορηγείται κρατική ενίσχυση για σπουδές στο εξωτερικό. ERASMUS. Η υποτροφία του ERASMUS εισοδήµατος των Αυστριακών , υποτροφίες και τα δάνεια γενικά αποτέλεσε περίπου τα δύο πέµπτα του µηνιαίου Οι δηµόσιες Πορτογάλων και Ελλήνων φοιτητών συµπεριλαµβανοµένης της υποτροφίας του αποτέλεσαν τουλάχιστον τα δύο τρίτα του εισοδήµατος των φοιτητών µε µόνη εξαίρεση τη Σουηδία όπου η υποτροφία του του συνολικού εισοδήµατος των , αντιπροσώπευσε λιγότερο από το ERASMUS) από τις σκανδιναβικές χώρες (. ERASMUS φοιτητών του ERASMUS ( Πίνακας 26). 10% Το επιπλέον κόστος των σπουδών στο εξωτερικό 27-28) 3. 5 - Πίνακες ( Οι φοιτητές που µένουν µε τους γονείς τους ανέφεραν ως µηνιαία έξοδα στην πατρίδα από το τους περίπου 270 οποίο λιγότερο από το Κατά την περίοδο των σπουδών στο εξωτερικό όµως τα µηνιαία τους έξοδα υπερδιπλασιάστηκαν σε σχεδόν φυσικά η κύρια δαπάνη ήταν τα έξοδα στέγασης αν και οι α επιπλέον µηνιαία έξοδα της € κατά µέσον όρο για τους φοιτητές που € κατά µέσον όρο σε σύγκριση µε ένα µέσο εισόδηµα επίσης αυξήθηκαν κατακόρυφα € κατά µέσον όρο ήταν για στέγαση Πίνακες 27-28). 280. T 5% € - ( , ' 590 άλλες δαπάνες ' παραµονής στο εξωτερικό ήταν 310 κανονικά ζούσαν µε τους γονείς τους. Οι υψηλότερες επιπλέον δαπάνες στο εξωτερικό στις οποίες υποβλήθηκαν οι φοιτητές που κανονικά ζούσαν µε τους γονείς τους στην πατρίδα τους αναφέρθηκε από Οι χαµηλότερες αναφέρθηκαν € Νορβηγούς από Βρετανούς φοιτητές και Σουηδούς φοιτητές (420 (390 € € ) ). (210 ). Οι φοιτητές που κανονικά δεν ζούσαν µε τους γονείς τους δαπανούσαν κατά µέσον όρο στην πατρίδα τους στέγαση ). µέσον όρο € το µήνα € για Κατά την περίοδο των σπουδών τους στο εξωτερικό δαπάνησαν κατά Τα συνολικά € µηνιαίως συµπεριλαµβανοµένων συµπεριλαµβανοµένων σχεδόν € για στέγαση 530 200 ( 660 240. 24 µέσα µηνιαία έξοδα των φοιτητών αυτών αυξήθηκαν κατά τους στο εξωτερικό αν και οι δαπάνες για στέγαση ήταν µόνον κατά κατά µέσον όρο. 25% κατά την παραµονή υψηλότερες 20% Οι µεγαλύτερες αυξήσεις στα συνολικά µηνιαία έξοδα αναφέρθηκαν από τους Οι χαµηλότερες € Πορτογάλους ) αναφέρθηκαν από τους Βρετανούς φοιτητές και τους Έλληνες € φοιτητές (260 € ). (250 30). ( Για τους φοιτητές που µένουν µε τους γονείς τους στην πατρίδα τους η υποτροφία του Ωστόσο καλύπτει των επιπλέον δαπανών τους. των επιπλέον δαπανών των φοιτητών που δεν ζουν µε τους γονείς κάλυψε σχεδόν το 40% ERASMUS σχεδόν το τους 80% ( τα δύο τρίτα των ερωτηθέντων φοιτητών ). 25 Αριθµοί των πινάκων Πίνακας 1 Πίνακας Πίνακας Πίνακας Πίνακας Πίνακας Πίνακας Πίνακας Πίνακας Πίνακας Πίνακας 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Αριθµοί των πινάκων Πίνακας 12 Πίνακας Πίνακας Πίνακας Πίνακας Πίνακας Πίνακας 13 14 15 16 17 18 Παράρτηµα 1 ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΟΙ ΠΙΝΑΚΕΣ Γενικά και ακαδηµαϊκά θέµατα Τίτλοι των πινάκων 1997/98 ERASMUS ERASMUS 1997/98: ERASMUS 1997/98: ποσοστά συµµετοχής ανά χώρα συνολικός αριθµός σπουδαστών Σύνολο των διαθέσιµων θέσεων σπουδαστών στο το Επίκαιρα στοιχεία κινητικότητας των σπουδαστών στο πλαίσιο του Επίκαιρα στοιχεία κινητικότητας των σπουδαστών στο πλαίσιο του Αξιολόγηση της παραµονής στο εξωτερικό µε το ERASMUS από κοινωνική και πολιτιστική άποψη ανά χώρα προέλευσης Αξιολόγηση της παραµονής στο εξωτερικό µε το από ακαδηµαϊκή άποψη ανά χώρα προέλευσης Αξιολόγηση της παραµονής στο εξωτερικό µε το από ακαδηµαϊκή άποψη ανά χώρα υποδοχής Ηλικία κατά την παραµονή στο εξωτερικό µε το ανά χώρα προέλευσης Έτος σπουδών την εποχή της περιόδου σπουδών στο εξωτερικό µε το Το φύλο των φοιτητών του ∆ιάρκεια της περιόδου στο εξωτερικό του χώρα προέλευσης Επίκαιρα στοιχεία κινητικότητας των σπουδαστών στο πλαίσιο του ανά χώρα προέλευσης ανά κλάδο σπουδών ανά τοµέα σπουδών ERASMUS ERASMUS ERASMUS ERASMUS ERASMUS ERASMUS το έτος ανά ERASMUS 1997/98 Πηγή Ευρωπαϊκή Επιτροπή Ευρωπαϊκή Επιτροπή Ευρωπαϊκή Επιτροπή έρευνα έρευνα έρευνα έρευνα έρευνα έρευνα έρευνα Ευρωπαϊκή Επιτροπή Κοινωνική θέση των φοιτητών και των γονέων τους Τίτλοι των πινάκων Πηγή Πού µένουν κανονικά οι φοιτητές του προέλευσης Οικογενειακή προέλευση ανά χώρα προέλευσης Απασχόληση των γονέων των φοιτητών του χώρα προέλευσης Επαγγέλµατα ενεργών ατόµων ηλικίας ERASMUS ERASMUS ετών και άνω ανά χώρα έρευνα ανά έρευνα έρευνα 45 , 1997 Επάγγελµα των γονέων : αναλογία των φοιτητών του οι γονείς των οποίων είναι διευθυντικά στελέχη , αναλογία των φοιτητών του ERASMUS, τεχνικοί ή ελεύθεροι επαγγελµατίες ανά χώρα προέλευσης Μορφωτικό επίπεδο των γονέων : οι γονείς των οποίων είναι πτυχιούχοι τριτοβάθµιας ERASMUS εκπαίδευσης ανά χώρα προέλευσης Άτοµα ηλικίας εκπαίδευσης , ανά οµάδα ηλικίας 25-59 ετών µε τίτλους τριτοβάθµιας 26 Ευρωπαϊκή Επιτροπή έρευνα έρευνα Ευρωπαϊκή Επιτροπή Αριθµοί των πινάκων Πίνακας 19 Πίνακας Πίνακας Πίνακας Πίνακας Πίνακας Πίνακας Πίνακας Πίνακας Πίνακας 20 21 22 23 24 25 26 27 28 Πηγή έρευνα έρευνα Ευρωπαϊκή Επιτροπή Ευρωπαϊκή Επιτροπή έρευνα έρευνα έρευνα έρευνα έρευνα έρευνα Οικονοµικά θέµατα Τίτλοι των πινάκων ERASMUS ανά χώρα προέλευσης Αξιολόγηση της εισοδηµατικής τάξης των γονέων των φοιτητών του Μηνιαίο εισόδηµα και κύριες πηγές εισοδήµατος κατά τη διάρκεια των σπουδών στην πατρίδα Κινητικότητα των σπουδαστών στο πλαίσιο του µέσος όρος υποτροφιών Αναλογία των σπουδαστών ανά χώρα προέλευσης χωρίς υποτροφία 1997/1998 ERASMUS: ERASMUS ERASMUS 1997/98 Οικονοµικά προβλήµατα που αντιµετώπισαν οι φοιτητές που δεν είχαν υποτροφία εξωτερικό Οικονοµικά προβλήµατα που αντιµετώπισαν οι φοιτητές που έλαβαν οικονοµική ενίσχυση από υποτροφίες του ERASMUS κατά την παραµονή τους στο εξωτερικό Πηγές εισοδήµατος των φοιτητών που δεν έλαβαν υποτροφία κατά την παραµονή τους στο ERASMUS κατά την παραµονή τους στο εξωτερικό ERASMUS Μηνιαίο εισόδηµα και κύριες πηγές εισοδήµατος κατά την παραµονή µε το στο εξωτερικό και οικονοµική ERASMUS κατάσταση των γονέων ανά χώρα προέλευσης Μηνιαίες δαπάνες κατά τις σπουδές στην πατρίδα · δαπάνες λόγω των σπουδών στο εξωτερικό ανάλογα µε το πού µένουν οι φοιτητές και ανάλογα µε τη χώρα προέλευσης Επιπλέον δαπάνες κατά την περίοδο στο εξωτερικό ανάλογα µε το πού µένουν οι φοιτητές κατά τις σπουδές τους στην πατρίδα επιπλέον 27 Πίνακας 1 Σύνολο των διαθέσιµων θέσεων σπουδαστών στο 1997/98: ERASMUS Χώρα του ιδρύµατος υποδοχής BE DK DE GR ES FR IRL IT LUX NL AT PT FIN SWE UK IS NO 205 1021 279 1325 1138 195 926 0 772 161 312 338 361 919 9 113 190 713 116 560 508 62 358 0 326 97 83 184 155 750 21 138 892 655 666 3501 5769 817 2847 5 1547 456 556 1346 1373 4976 58 493 189 82 874 459 682 48 485 0 206 103 143 216 141 652 4 43 1008 443 3792 364 5162 364 3240 1 1066 409 842 399 487 3475 1258 521 6864 664 5526 1046 3331 22 1157 597 858 645 997 7709 25 157 20 324 256 90 1106 68 472 1176 272 0 259 101 58 179 153 344 9 68 592 272 3088 407 3303 2720 188 1 515 448 447 288 311 1978 16 141 2 0 7 1 2 11 0 2 0 2 0 0 0 0 0 0 878 291 1854 226 1188 1210 191 714 0 195 210 584 668 2067 18 240 186 93 611 135 487 635 75 511 8 185 112 176 206 515 10 84 259 69 640 138 988 844 53 489 2 221 126 130 107 574 4 58 335 132 1274 200 424 636 134 298 0 489 135 108 191 1295 314 145 1449 144 585 982 92 419 0 653 193 93 225 1226 1085 809 6633 599 4100 8868 252 2482 0 2353 671 595 1557 1307 5 66 14 103 37 443 12 24 66 13 37 29 4 24 0 14 12 4 11 13 29 132 131 549 61 207 308 48 164 0 238 77 54 63 101 400 ΣΥΝΟΛΟ 7588 3962 30541 4081 23164 30678 3569 16562 39 10001 3783 4475 6341 6571 26909 250 2471 8074 4261 25957 4327 21234 31539 4611 14715 27 10534 4029 4702 5722 6637 31791 292 2533 180985 BE DK DE GR ES FR IRL IT LUX NL AT PT FIN SWE UK ς η σ ευ έλ ο ρ π ς το α µ ύ ρ ιδ υ το α ρ ώ Χ IS NO ΣΥΝΟΛΟ 28 Πίνακας 2 Επίκαιρα στοιχεία κινητικότητας των σπουδαστών στο πλαίσιο του ERASMUS 1997/98: συνολικός αριθµός σπουδαστών Χώρα του ιδρύµατος υποδοχής BE DK DE GR ES FR IRL IT LUX NL AT PT FIN SWE UK IS NO 93 227 19 313 190 14 186 105 71 29 37 26 182 16 55 445 266 197 1719 2374 402 1375 5 460 169 205 618 663 1860 20 185 51 6 160 130 160 12 113 1 44 32 14 85 32 149 1 21 691 218 1941 169 2574 181 2035 9 585 339 340 194 264 1706 714 273 2813 248 2687 533 1798 21 568 403 324 267 520 3883 14 132 8 132 171 63 663 23 370 786 192 3 126 79 32 103 99 88 1 24 306 77 1096 123 1525 753 77 3 137 321 194 110 82 818 2 43 59 283 88 696 225 87 454 245 71 121 111 131 259 7 25 1 3 4 500 104 664 89 760 561 81 448 121 137 344 308 684 13 108 100 67 212 38 185 230 36 250 10 76 28 126 160 176 8 39 89 16 127 35 386 213 13 221 2 53 44 39 12 111 20 141 23 369 41 181 277 32 176 1 182 62 32 17 294 3 14 171 34 761 46 310 410 13 240 2 349 140 46 57 303 9 25 706 543 4259 300 3098 5953 79 1673 8 1173 533 317 947 917 11 248 5 7 17 19 4 2 13 6 9 2 5 5 50 39 192 15 89 108 2 97 1 81 44 15 12 28 64 ΣΥΝΟΛΟ 4233 1795 13785 1431 12468 14821 1564 9271 66 4190 2442 1834 3052 3264 10582 113 1071 BE DK DE GR ES FR IRL IT LUX NL AT PT FIN SWE UK IS NO ς η σ ευ έλ ο ρ π ς το α µ ύ ρ ιδ υ το α ρ ώ Χ ΣΥΝΟΛΟ 2862 1563 10969 1011 11392 15197 2824 5667 8 4922 1741 1381 1845 2916 20770 94 837 85999 29 Πίνακας 3 Επίκαιρα στοιχεία κινητικότητας των σπουδαστών στο πλαίσιο του ERASMUS 1997/98: ποσοστά συµµετοχής ανά χώρα εκατοστιαία ) ( Χώρα του ιδρύµατος υποδοχής BE DK DE GR ES FR IRL IT LUX [1] NL AT PT FIN SWE UK IS NO 29 28 32 53 20 45 49 32 44 39 33 36 28 78 22 49 32 16 56 37 23 52 32 73 35 20 17 24 76 40 50 41 30 49 41 49 48 30 37 37 46 48 37 34 38 27 7 18 28 23 25 23 21 31 10 39 23 23 25 49 69 49 51 46 50 50 63 55 83 40 49 54 49 56 84 57 52 41 37 49 51 54 49 68 38 41 52 50 40 41 67 70 60 34 78 67 71 49 78 55 58 65 26 11 35 52 28 35 30 46 28 41 27 72 43 38 26 41 13 30 57 36 36 39 64 46 42 63 62 65 59 46 33 72 45 54 72 35 28 38 36 48 49 41 25 72 78 34 80 46 34 23 20 25 39 25 25 45 24 35 30 11 19 0 34 42 17 29 21 43 44 24 59 37 46 30 9 23 60 21 54 23 53 32 53 42 14 57 53 73 49 25 25 64 24 65 67 64 50 76 67 31 67 50 79 53 61 70 30 56 42 29 26 0 51 14 50 54 43 75 0 18 38 17 38 30 35 25 43 35 4 59 34 57 28 19 28 16 35 37 42 23 54 48 61 39 30 47 43 29 32 44 65 32 33 BE DK DE GR ES FR IRL IT LUX [1] NL AT PT FIN SWE UK ς η σ ευ έλ ο ρ π ς το α µ ύ ρ ιδ υ το α ρ ώ Χ IS NO Ποσοστά συµµετοχής ανά χώρα υποδοχής Η κατανοµή ανά χώρα παραλείπεται λόγω του µικρού αριθµού σπουδαστών. [1] Ποσοστά συµµετοχής ανά χώρα καταγωγής 56 45 45 35 54 48 44 56 42 65 41 48 50 39 45 43 48 30 Πίνακας 4 Αξιολόγηση της παραµονής στο εξωτερικό µε το ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ από κοινωνική και πολιτιστική άποψη Erasmus Χώρα ιδρύµατος προέλευσης ποσοστό ( %*) SW UK ΝΟ Σύνολο ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Πολύ θετική BE 75 DK DE 59 78 ES 88 FR GR 81 84 IT 81 IE 81 NL 76 AT 85 PT 88 FI 65 75 75 78 79 23 2 38 3 20 2 12 0 19 0 16 0 18 1 18 1 22 2 14 1 11 1 34 1 24 1 22 4 21 1 19 1 Θετική Αρνητική Πολύ αρνητική 0 ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σύνολο 0 0 0 0 1 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 (415) (169)(1544)(1230)(1569) (178)(1007) (173) (416) (296) (186) (291) (365) (869) (n) ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Ερώτηση : του συνόλου των φοιτητών µε * Σταθµισµένος πίνακας από κοινωνική και πολιτιστική άποψη ; Πώς κρίνετε την εµπειρία σας από το που συµµετείχαν στην έρευνα ERASMUS ERASMUS (8796) (89) 31 Πίνακας 5 Αξιολόγηση της παραµονής στο εξωτερικό µε το ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Erasmus από ακαδηµαϊκή άποψη ποσοστό ( %*) Χώρα ιδρύµατος προέλευσης Σύνολο ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Πολύ θετική BE 37 DK DE 24 32 ES 47 FR GR 39 43 IT 45 IE 31 NL 28 AT 41 PT 57 FI 26 29 31 28 37 SW UK ΝΟ 55 6 62 12 56 11 46 6 55 6 53 3 49 5 59 10 61 11 55 4 39 2 64 10 61 10 55 13 57 14 54 8 Θετική Αρνητική Πολύ αρνητική 1 ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σύνολο 0 1 1 1 2 1 0 1 1 1 1 0 1 1 0 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 (440) (182)(1544)(1246)(1573) (178)(1005) (174) (416) (299) (189) (301) (367) (943) (n) ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Ερώτηση : του συνόλου των φοιτητών µε * Σταθµισµένος πίνακας από ακαδηµαϊκή άποψη ; Πώς κρίνετε την εµπειρία σας από το που συµµετείχαν στην έρευνα ERASMUS ERASMUS (8951) (94) 32 Πίνακας 6 Αξιολόγηση του ακαδηµαϊκού αποτελέσµατος της παραµονής στο εξωτερικό µε το ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Χώρα υποδοχής Erasmus ανά χώρα υποδοχής ποσοστό ( %*) Σύνολο ΝΟ Άλλη ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Πολύ θετική BE 38 DK DE 48 39 ES 28 FR GR 34 22 IT 34 IE 33 NL 44 AT 32 PT 33 FI 42 44 42 45 51 37 SW UK 54 8 49 4 54 6 61 10 55 10 62 14 49 16 58 9 53 4 62 5 53 14 49 8 52 4 51 6 49 4 49 0 54 8 Θετική Αρνητική Πολύ αρνητική 1 ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σύνολο 1 1 0 1 0 2 0 0 1 0 1 0 0 0 2 1 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 (n) ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Ερώτηση : του συνόλου των φοιτητών µε (289) (211)(1035)(1136)(1548) (156) (581) (348) (472) (169) (162) (233) (362)(2044) (116) από ακαδηµαϊκή άποψη ; Πώς κρίνετε την εµπειρία σας από το που συµµετείχαν στην έρευνα ERASMUS (8881) (18) * ERASMUS 33 Πίνακας 7 Ηλικία κατά την παραµονή στο εξωτερικό µε το ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σύνολο Erasmus ανά χώρα προέλευσης ποσοστό ( %*) Χώρα ιδρύµατος προέλευσης ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ έως ετών BE 26 DK DE 1 2 ES 13 FR GR IT 24 17 2 IE 66 NL 15 AT 7 PT 13 7 2 49 7 17 FI SW UK ΝΟ 20 ετών ετών ετών ετών ετών ετών 21 22 23 24 25 26 ετών και άνω 27 25 13 5 1 1 6 15 21 17 15 9 10 23 20 16 10 7 19 23 16 14 8 3 30 23 13 6 2 1 24 28 17 7 3 2 12 26 25 17 8 5 21 8 2 1 1 0 26 27 18 8 2 2 15 20 20 13 11 6 24 24 20 7 4 2 16 22 19 15 7 4 11 18 21 21 10 6 26 9 4 3 2 1 14 13 17 20 12 5 20 21 16 11 6 3 27 6 ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σύνολο 13 11 10 15 6 3 3 7 1 5 1 5 9 2 8 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 (n) (457) (187)(1548)(1316)(1576) (178)(1006) (177) (416) (300) (188) (352) (369)(1054) ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Μέση ηλικία (9219) (95) Ηλικία ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Ερώτηση : του συνόλου των φοιτητών µε * Σταθµισµένος πίνακας που συµµετείχαν στην έρευνα ERASMUS 23,1 25,6 24,7 23,6 22,9 23,0 24,2 21,4 23,1 24,2 23,6 24,5 25,1 22,7 25,0 100 23,7 34 Πίνακας 8 Έτος σπουδών την εποχή της παραµονής στο εξωτερικό µε το ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Erasmus Χώρα ιδρύµατος προέλευσης ανά χώρα προέλευσης ποσοστό ( %*) Σύνολο ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Πρώτο έτος BE DK DE ES FR GR IT IE NL AT PT SW UK 7 8 0 2 2 4 2 6 0 1 2 4 4 7 3 FI 12 ΝΟ ∆εύτερο έτος Τρίτο έτος Τέταρτο έτος Πέµπτο έτος Έκτο έτος Έβδοµο έτος και άνω 9 37 35 7 3 30 30 14 10 4 12 40 27 13 4 15 27 38 11 3 12 34 45 4 1 6 44 28 14 2 5 33 32 17 8 19 69 5 1 0 8 32 36 19 5 13 15 27 22 12 13 26 54 5 0 21 29 21 12 4 18 37 26 11 3 26 67 3 0 1 20 21 26 17 6 14 38 29 10 4 4 ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σύνολο 10 4 1 2 4 0 2 3 3 2 2 1 1 0 2 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 (n) (300) (178)(1496) (792)(1132) (133) (945) (158) (348) (290) (122) (309) (358) (941) ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Μέσο έτος σπουδών (7583) (83) Τρέχον έτος σπουδών ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Ερώτηση : του συνόλου των φοιτητών µε * Σταθµισµένος πίνακας που συµµετείχαν στην έρευνα ERASMUS 3. 4 3. 1 3. 6 3. 7 3. 4 3. 6 4. 0 2. 8 3. 8 4. 4 3. 5 3. 2 3. 4 2. 7 3. 6 100 3. 5 35 Πίνακας 9 Το φύλο των φοιτητών µε Erasmus ανά κλάδο σπουδών ποσοστό ( %*) ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Κλάδος σπουδών Σύνολο Γεωγ. ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Θήλυ Γεωρ. Φυσ. Κοιν. Ιατρ. Τέχ. Άλλος Γλωσ Πληρ Ανθρ Μαθ Εµπ Μηχ Εκπ Νοµ Αρχ. 42 46 65 52 81 23 63 63 84 58 35 66 51 62 67 63 59 37 ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σύνολο 37 38 33 41 34 19 49 37 54 42 48 35 58 77 65 16 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 Άρρεν (n) ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Ερώτηση : του συνόλου των φοιτητών µε * Σταθµισµένος πίνακας (235) (256) (342)(1626) (355) (861) (126) (417)(1520) (896) (259) (480) (460) (790) (206) (114) που συµµετείχαν στην έρευνα ERASMUS (8943) Φύλο 36 Πίνακας 10 ∆ιάρκεια της παραµονής στο εξωτερικό µε ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Erasmus, ανά χώρα προέλευσης ποσοστό ( %*) Χώρα ιδρύµατος προέλευσης Σύνολο ΝΟ ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ BE DK DE ES FR GR IT IE NL AT PT FI SW UK µήνες 3 4 - 6 7 - 9 µήνες µήνες µήνες 27 42 16 21 65 6 6 53 21 10 27 39 9 34 30 22 62 11 7 50 26 16 16 35 10 77 6 9 45 22 14 44 21 23 44 16 10 51 15 20 23 29 25 48 9 12 42 25 10 - 12 16 ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σύνολο 17 24 28 33 18 20 14 21 24 24 21 28 7 5 9 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 (461) (187)(1544)(1308)(1579) (178)(1005) (175) (416) (300) (189) (352) (367)(1006) (n) ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Μέση διάρκεια (9162) (95) Ποια ήταν η διάρκεια της σπουδαστικής σας περιόδου στο εξωτερικό µε το ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Ερώτηση : του συνόλου των φοιτητών µε * Σταθµισµένος πίνακας που συµµετείχαν στην έρευνα ERASMUS; ERASMUS 5. 7 5. 2 6. 8 7. 6 7. 5 5. 1 6. 9 7. 8 5. 4 6. 9 6. 7 6. 0 6. 5 7. 1 5. 8 100 6. 9 37 Πίνακας 11 Επίκαιρα στοιχεία κινητικότητας των σπουδαστών στο πλαίσιο του ERASMUS 1997/98 ανά κλάδο σπουδών Χώρα του ιδρύµατος καταγωγής Γεωργικές επιστήµες Αρχιτεκτονική και χωροταξία Καλές τέχνες και σχέδιο Οικονοµία και διοίκηση επιχειρήσεων Εκπαίδευση και παιδαγωγικές επιστήµες Επιστήµες µηχανικών και τεχνολογίας Γεωγραφία και Γεωλογία Ανθρωπιστικές επιστήµες ν ώ δ υ ο π σ ς ο δ ά λ Κ Γλώσσες Νοµική Μαθηµατικά και πληροφορική Ιατρικές επιστήµες Φυσικές επιστήµες Κοινωνιολογία Επικοινωνία και πληροφόρηση Άλλοι κλάδοι σπουδών Άγνωστος κλάδος σπουδών ΣΥΝΟΛΟ ' BE DK DE GR ES FR IRL IT LUX NL AT PT FIN SWE UK IS NO ΣΥΝΟΛΟ ' 127 167 165 984 21 68 54 125 481 516 48 35 92 286 456 451 253 283 331 13 9 36 312 3222 182 2150 4155 524 145 631 411 996 109 71 189 2 3 4 1144 59 136 106 558 66 125 81 36 88 179 40 11 6 66 165 568 17 7 30 38 1446 2706 3250 165 814 2981 2206 10 189 20596 263 210 490 48 423 189 27 192 19 375 268 97 209 315 145 1448 99 1617 1982 51 776 168 155 201 381 17 119 369 124 17 75 31 224 551 2523 1363 359 614 537 29 91 255 106 56 96 78 171 439 2450 1075 267 620 490 167 391 8 60 186 623 3068 342 1846 1054 406 216 867 59 66 23 72 860 199 340 399 183 1006 173 1221 1215 214 1250 14 802 111 34 16 161 165 18 25 266 86 155 89 47 13 4 80 96 30 18 56 29 332 3 1 3 5 6 1 1 112 71 268 340 26 259 80 24 105 370 242 75 86 99 38 29 249 71 39 186 107 279 67 27 45 110 221 112 50 341 83 289 62 39 14 63 2 20 6 20 15 7 15 46 16 2 321 10 108 546 149 3 2 275 13 85 19 36 3263 8038 1213 3046 3313 23 139 16125 875 20 1 2 4 9 203 229 364 1104 127 71 98 16 120 25 139 8 14 6773 1841 3550 3316 8515 1235 752 335 19 109 678 347 46 335 64 455 104 55 4233 1795 13785 1431 12468 14821 1564 9271 66 4190 2442 1834 3052 3264 10582 113 1071 85999 38 Πίνακας 12 Που µένουν κανονικά οι φοιτητές µε ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σύνολο Erasmus ανά χώρα προέλευσης ποσοστό ( %*) Χώρα ιδρύµατος προέλευσης ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Με τους γονείς τους BE 37 DK DE 4 12 ES 75 FR GR 30 56 IT 66 IE 44 NL 16 AT 27 PT 55 3 12 12 10 34 FI SW UK ΝΟ Σε ενοικιαζόµενα δωµάτια φοιτητική εστία / Σε διαµέρισµα που µοιράζονται µε άλλους φοιτητές Αλλού 52 36 33 3 46 18 5 9 68 21 14 74 70 34 33 9 25 43 19 17 17 26 43 13 35 23 7 10 48 37 32 26 4 ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σύνολο 15 17 12 35 20 4 7 7 9 4 8 4 8 2 8 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 (n) (455) (181)(1544)(1282)(1576) (178)(1006) (175) (416) (298) (190) (334) (365) (929) ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Ερώτηση Ως φοιτητής : του συνόλου των φοιτητών µε * Σταθµισµένος πίνακας ( που συµµετείχαν στην έρευνα στην πατρίδα σας ) κανονικά ζείτε ERASMUS τρια ) (9022) (94) ( 39 Πίνακας 13 Οικογενειακή προέλευση ανά χώρα προέλευσης ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σύνολο ποσοστό ( %*) Χώρα ιδρύµατος προέλευσης ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Αριθµός αδελφών BE DK DE ES FR GR IT IE NL AT PT FI SW UK ΝΟ Κανένα Ένα ∆ύο Περισσότερα Ναι Όχι Ναι Όχι 13 48 33 16 53 31 15 54 21 20 43 30 16 48 33 5 62 24 17 53 21 22 10 29 7 51 29 19 44 29 15 54 20 18 48 30 12 52 32 17 48 31 16 43 35 16 49 28 10 ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σύνολο 11 10 39 13 6 5 4 0 5 8 8 4 8 8 6 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 (n) (428) (167)(1548)(1250)(1437) (179)(1004) (175) (415) (285) (187) (324) (344) (984) ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σπουδές αδελφών στην τριτοβάθµια εκπαίδευση (8817) (91) 85 64 62 75 73 74 93 85 76 57 70 49 70 72 73 73 7 ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σύνολο 43 27 24 51 27 15 36 29 25 38 26 15 30 27 28 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 (n) (374) (146)(1304)(1014)(1229) (165) (834) (138) (385) (230) (160) (269) (304) (838) ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Εµπειρία αδελφών στο εξωτερικό (7466) (77) 22 23 17 26 13 23 19 27 17 14 15 20 33 22 23 20 81 ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σύνολο 77 80 87 80 73 67 78 77 77 74 78 86 83 85 83 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 (372) (145)(1268) (994)(1222) (159) (821) (135) (386) (223) (154) (264) (302) (826) (n) ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ (7347) (77) 40 συνέχεια του πίνακα ( 13) ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Χώρα ιδρύµατος προέλευσης Σύνολο ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Αριθµός παιδιών στο εξωτερικό που συντηρούνται από τους γονείς BE DK DE ES FR GR IT IE NL AT PT FI SW UK ΝΟ Κανένα παιδί παιδιά 1 2 Περισσότερα από παιδιά 6 30 41 60 27 10 9 37 41 5 21 44 11 32 38 3 22 60 7 31 48 6 17 31 16 31 40 17 33 35 9 30 44 34 34 22 60 25 12 17 25 39 56 25 15 14 29 39 14 ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σύνολο 18 10 19 47 13 16 13 15 15 29 23 18 3 3 2 4 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 (n) (446) (171)(1474)(1288)(1549) (176) (958) (177) (403) (282) (184) (330) (361)(1025) ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Πρώτο µέλος της οικογένειας (8914) (90) που σπουδάζει στο εξωτερικό Ναι Όχι 80 79 83 79 87 80 84 81 83 86 86 80 70 83 73 82 16 ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σύνολο 19 13 18 30 20 27 17 21 14 21 20 17 14 20 17 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 (n) (431) (173)(1526)(1246)(1535) (177) (991) (173) (415) (290) (189) (338) (361) (989) ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Ερώτηση : Ερώτηση : Ερώτηση : Ερώτηση : Ερώτηση : του συνόλου των φοιτητών µε * Σταθµισµένος πίνακας Αριθµός αδελφών ; Σπουδάζουν ή έχουν σπουδάσει στην τριτοβάθµια εκπαίδευση ; Σπουδάζουν ή έχουν σπουδάσει στο εξωτερικό ; Στη διάρκεια της περιόδου σας στο πόσα παιδιά συντηρούσαν οι γονείς σας ; Είστε το πρώτο µέλος της οικογένειάς σας που σπουδάζει στο εξωτερικό ; που συµµετείχαν στην έρευνα ERASMUS ERASMUS (8926) (92) 41 Πίνακας 14 Απασχόληση των γονιών των φοιτητών µε ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Erasmus, ανά χώρα προέλευσης ποσοστό ( %*) Χώρα ιδρύµατος προέλευσης Σύνολο ΝΟ ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ ∆ιευθυντικά στελέχη και επιστηµονικό προσωπικό BE DK DE ES FR GR IT IE NL AT PT FI SW UK 69 60 63 45 52 56 46 53 76 46 58 56 72 66 70 57 Βοηθητικό και τεχνικό προσωπικό Υπάλληλοι γραφείου γραµµατείς , , υπάλληλοι παροχής υπηρεσιών και εµποροϋπάλληλοι Τεχνίτες βιοτέχνες και ανειδίκευτοι , Μη εργαζόµενοι ή άνεργοι Άλλο 6 8 11 9 12 9 10 7 4 12 7 7 9 11 6 16 24 16 7 2 7 1 6 3 26 15 3 23 11 2 17 13 1 29 11 2 26 12 2 12 5 2 28 12 1 22 11 1 29 13 16 19 6 2 5 1 4 2 5 0 10 21 9 2 1 ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σύνολο 1 0 0 0 0 2 2 0 0 1 3 0 1 0 1 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 (n) (461) (187)(1548)(1312)(1566) (178)(1000) (178) (413) (298) (190) (353) (370)(1046) ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Ερώτηση : του συνόλου των φοιτητών µε * Σταθµισµένος πίνακας Ποια είναι η κύρια απασχόληση των γονιών σας ; που συµµετείχαν στην έρευνα ERASMUS (9194) (94) 42 Πίνακας 15 Επαγγέλµατα ενεργών ατόµων ηλικίας ετών και άνω , 1997 45 ∆ιοικητικά στελέχη και επιστηµονικό προσωπικό Συναφές ειδικευµένο και τεχνικό προσωπικό Υπάλληλοι , εργαζόµενοι στην παροχή υπηρεσιών και στις πωλήσεις Τεχνίτες και εµποροϋπάλληλοι , επαγγέλµατα Άλλα επαγγέλµατα γραµµατείς , στοιχειώδη BE DK DE ES FR GR IT IE LU NL AT PT FI SW UK 34 11 27 26 18 25 24 18 25 23 7 27 24 16 28 23 3 44 14 13 33 27 4 40 28 13 26 39 15 21 22 11 33 17 9 43 27 15 30 23 21 30 33 8 29 28 31 33 42 32 29 36 29 33 23 33 31 27 26 30 1 0 0 0 1 0 4 0 0 3 0 0 1 0 0 Σύνολο 25 13 29 32 1 Σύνολο 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 Πηγή : Έρευνα περί του Ευρωπαϊκού Εργατικού ∆υναµικού , 1997 43 Πίνακας 16 Επάγγελµα των γονιών : επαγγελµατίες , ανά χώρα προέλευσης ποσοστό ( %*) αναλογία των φοιτητών µε ERASMUS, οι γονείς των οποίων είναι διευθυντικά στελέχη , τεχνικοί ή ελεύθεροι ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Χώρα ιδρύµατος προέλευσης Σύνολο ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Και οι δύο γονείς BE 35 DK DE 36 34 ES 23 FR GR 33 35 IT 26 IE 24 NL 35 AT 17 PT 42 FI 30 54 39 46 32 SW UK ΝΟ Μόνον ο πατέρας Μόνον η µητέρα Κανένας 34 7 26 6 37 5 29 4 27 6 27 4 24 8 32 5 43 4 37 5 16 7 25 10 22 6 33 7 24 8 30 6 42 ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σύνολο 35 22 22 32 18 35 40 31 34 35 24 41 44 24 18 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 (n) (436) (180)(1492)(1240)(1477) (174) (940) (168) (385) (285) (182) (341) (361)(1018) ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Ερώτηση : του συνόλου των φοιτητών µε * Σταθµισµένος πίνακας Ποια είναι η κύρια απασχόληση των γονιών σας ; που συµµετείχαν στην έρευνα ERASMUS (8770) (91) 44 Πίνακας 17 Μορφωτικό επίπεδο των γονιών : χώρα προέλευσης %*) ποσοστό ( αναλογία των φοιτητών µε ERASMUS οι γονείς των οποίων είναι πτυχιούχοι τριτοβάθµιας εκπαίδευσης ανά ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Χώρα ιδρύµατος προέλευσης Σύνολο ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Και οι δύο BE 49 DK DE 55 51 ES 28 FR GR 29 41 IT 18 IE 25 NL 37 AT 27 PT 33 FI 34 57 37 53 36 SW UK ΝΟ 15 11 12 9 17 3 17 6 13 8 21 5 13 7 17 13 27 5 20 7 11 9 12 12 13 10 15 12 15 10 16 8 Μόνον ο πατέρας Μόνον η µητέρα Κανένας 62 ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σύνολο 35 23 46 41 50 42 21 23 46 25 48 33 46 28 31 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 (n) (450) (174)(1510)(1272)(1469) (175) (945) (170) (398) (291) (178) (328) (311) (989) ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Ερώτηση : του συνόλου των φοιτητών µε * Σταθµισµένος πίνακας και κατάρτισης του κάθε γονέα σας Ποιο είναι το υψηλότερο επίπεδο εκπαίδευσης ή ; / που συµµετείχαν στην έρευνα ERASMUS (8751) (90) 45 Σύνολο 19 18 16 12 Πίνακας 18 Άτοµα ηλικίας ετών µε τίτλους τριτοβάθµιας εκπαίδευσης , 25-59 ανά οµάδα ηλικίας ποσοστά ) ( BE DK DE ES FR GR IT IE LU NL AT PT FI SW UK 25 28 23 17 19 16 8 21 16 22 8 12 22 29 22 Όλα τα άτοµα ηλικίας ετών 25-59 εκ των οποίων άτοµα ηλικίας : ετών 45-49 ετών ετών 50-54 55-59 22 20 32 25 23 14 21 19 25 12 18 13 9 7 14 10 10 8 Πηγή : Έρευνα περί του Ευρωπαϊκού Εργατικού ∆υναµικού , 1995 9 7 5 17 17 22 14 16 18 12 12 16 7 7 5 11 20 30 22 10 23 29 19 7 17 21 16 46 Πίνακας 19 Αξιολόγηση της εισοδηµατικής τάξης των γονιών των φοιτητών µε ανά χώρα προέλευσης ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ ERASMUS Χώρα ιδρύµατος προέλευσης ποσοστό ( %*) Σύνολο ΝΟ ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σηµαντικά υψηλότερη από τη µέση BE DK DE ES FR GR IT AT PT FI SW UK 7 7 6 2 5 4 5 6 9 5 9 9 4 6 IE 10 NL 18 Υψηλότερη από τη µέση Μέση Χαµηλότερη από τη µέση Σηµαντικά χαµηλότερη από τη µέση 42 41 8 38 43 9 46 35 8 39 43 12 41 40 12 41 46 8 39 40 12 36 40 11 48 24 8 33 42 14 47 31 9 34 46 13 50 32 7 41 35 11 45 44 5 42 39 11 4 ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σύνολο 2 3 2 1 2 2 3 2 2 3 4 2 4 5 2 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 (n) (448) (182)(1524)(1292)(1554) (174) (984) (172) (398) (295) (178) (345) (367)(1001) ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Ερώτηση : του συνόλου των φοιτητών µε * Σταθµισµένος πίνακας Παρακαλούµε υπολογίστε το επίπεδο εισοδηµάτων των γονιών σας σε σύγκριση µε τη µέση κατάσταση που αφορά τα εισοδήµατα στην πατρίδα σας. που συµµετείχαν στην έρευνα ERASMUS (9003) (91) 47 Πίνακας 20 Μηνιαίο εισόδηµα και κύριες πηγές εισοδήµατος κατά τη διάρκεια των σπουδών στην πατρίδα µέσος όρος των φοιτητών που δεν µένουν µε τους γονείς τους ) ( ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Εισοδηµατική τάξη των γονιών Σύνολο Υψηλότερη από τη µέση Μέση Χαµηλότερη από τη µέση BE DK DE ES FR GR IT IE NL µέσο εισόδηµα (Euro) κρατική υποτροφία δάνειο / συνεισφορά της οικογένειας µέσο εισόδηµα (Euro) δάνειο κρατική υποτροφία / συνεισφορά της οικογένειας µέσο εισόδηµα (Euro) κρατική υποτροφία δάνειο / συνεισφορά της οικογένειας µέσο εισόδηµα (Euro) κρατική υποτροφία δάνειο / συνεισφορά της οικογένειας µέσο εισόδηµα (Euro) κρατική υποτροφία δάνειο / συνεισφορά της οικογένειας µέσο εισόδηµα (Euro) κρατική υποτροφία δάνειο / συνεισφορά της οικογένειας µέσο εισόδηµα (Euro) κρατική υποτροφία δάνειο / συνεισφορά της οικογένειας µέσο εισόδηµα (Euro) κρατική υποτροφία δάνειο / συνεισφορά της οικογένειας µέσο εισόδηµα (Euro) δάνειο κρατική υποτροφία / συνεισφορά της οικογένειας (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) 444 2 86 680 55 4 581 4 77 383 1 88 489 5 77 475 1 88 490 2 86 533 5 70 520 39 38 371 8 76 657 58 3 531 13 60 370 20 63 481 17 62 385 2 88 451 11 73 381 34 42 524 55 20 412 8 78 668 56 3 557 12 65 361 17 66 477 17 62 428 1 85 454 7 76 446 25 50 519 45 32 415 34 46 658 51 0 519 49 20 309 33 43 442 47 25 437 0 71 388 12 63 393 47 23 500 64 10 48 Πίνακας συνέχεια ) 20 ( Μηνιαίο εισόδηµα και κύριες πηγές εισοδήµατος κατά τη διάρκεια των σπουδών στην πατρίδα µέσος όρος των φοιτητών που δεν µένουν µε τους γονείς τους ) ( ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Εισοδηµατική τάξη των γονιών Σύνολο Υψηλότερη από τη µέση Μέση Χαµηλότερη από τη µέση ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ AT PT FI SW UK ΝΟ µέσο εισόδηµα (Euro) δάνειο κρατική υποτροφία / συνεισφορά της οικογένειας µέσο εισόδηµα (Euro) κρατική υποτροφία δάνειο / συνεισφορά της οικογένειας µέσο εισόδηµα (Euro) κρατική υποτροφία δάνειο / συνεισφορά της οικογένειας µέσο εισόδηµα (Euro) κρατική υποτροφία δάνειο / συνεισφορά της οικογένειας µέσο εισόδηµα (Euro) δάνειο κρατική υποτροφία / συνεισφορά της οικογένειας µέσο εισόδηµα (Euro) κρατική υποτροφία δάνειο / συνεισφορά της οικογένειας (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) 535 7 71 358 0 87 522 59 11 797 78 10 608 20 62 819 74 6 515 31 44 307 4 86 473 60 9 787 86 4 524 41 33 805 78 3 518 62 12 273 37 49 478 61 11 825 88 2 572 65 12 932 75 0 523 29 48 331 6 82 493 60 10 797 81 7 573 34 44 819 75 5 ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σύνολο µέσο εισόδηµα (Euro) κρατική υποτροφία δάνειο / συνεισφορά της οικογένειας (%) (%) 559 19 62 507 30 48 489 49 24 530 27 51 ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σταθµισµένος πίνακας 49 Πίνακας 21 Κινητικότητα των σπουδαστών στο πλαίσιο του µέσος όρος υποτροφιών ERASMUS: Χώρα καταγωγής 1997/98 ανά χώρα καταγωγής 1997/1998 1997/98 B DK DE GR ES FR IRL IT LUX NL AT PT FIN SWE UK FL IS NO ΟΛΕΣ ΟΙ ΧΩΡΕΣ 570 600 890 1610 790 850 680 880 2380 700 780 1590 480 520 910 3130 2120 1170 830 Τα ποσά στρογγυλεύτηκαν στην πλησιέστερη δεκάδα [1] ECU 50 110 120 120 310 110 120 90 130 390 130 120 260 80 80 140 390 340 220 120 Πίνακας 22 Αναλογία των σπουδαστών χωρίς υποτροφία ERASMUS ERASMUS 1997/98 Εξερχόµενοι σπουδαστές Συνολικός αριθµός σπουδαστών το 1997/98 αριθµός εκ των οποίων ποσοστό αυτών που δεν έλαβαν υποτροφίες Εισερχόµενοι σπουδαστές Συνολικός αριθµός σπουδαστών το 1997/98 εκ των οποίων ποσοστό αυτών που δεν έλαβαν υποτροφίες (%) αριθµός (%) B DK DE GR ES FR IRL IT LUX NL AT PT FIN SWE UK IS NO ΣΥΝΟΛΟ 4233 1795 13785 1431 12468 14821 1564 9271 66 4190 2442 1834 3052 3264 10582 113 1071 85999 5,1 6,1 12,0 8,8 8,8 6,1 8,7 7,6 25,0 8,6 8,1 6,2 4,4 5,6 11,2 4,3 6,9 8,8 22,9 2,6 1,3 1,0 10,0 21,0 1,7 0,0 0,0 0,4 24,0 12,7 14,0 2,8 1,6 0,0 37,3 8,8 2862 1563 10969 1011 11392 15197 2824 5667 8 4922 1741 1381 1845 2916 20770 94 837 85999 51 Πίνακας 23 Οικονοµικά προβλήµατα που αντιµετώπισαν οι φοιτητές που δεν είχαν υποτροφία ανάλογα µε το είδος της κρατικής ενίσχυσης προς τους φοιτητές ποσοστό ( %*) _____________________________________________________________________________________________________________________ Σύστηµα κρατικής ενίσχυσης στη χώρα προέλευσης Σύνολο Χαµηλή ενίσχυση Μέση ενίσχυση Υψηλή ενίσχυση κατά την παραµονή τους στο εξωτερικό ERASMUS _____________________________________________________________________________________________________________________ ∆εν αντιµετώπισαν οικονοµικά προβλήµατα 33 44 65 47 (GR, IT, PT) (AT, BE, DE, ES, FR, IE, UK) (DK, FI, NL, ΝΟ , SW) ∆εν µπόρεσαν να µεταφέρουν εθνική υποτροφία ή δάνειο Η συµµετοχή των γονιών ήταν ανεπαρκής Άφησαν το διαµέρισµά τους στην πατρίδα ∆εν µπόρεσαν να συνεχίσουν να εργάζονται Η υποτροφία Άλλο ERASMUS ήταν ανεπαρκής 1 9 6 9 64 4 8 34 12 23 1 8 21 5 15 3 8 29 10 25 _____________________________________________________________________________________________________________________ Σύνολο 11 133 8 133 8 122 9 131 (n) _____________________________________________________________________________________________________________________ Ερώτηση : µόνον των φοιτητών που δεν λαµβάνουν ενίσχυση από το (162) (61) Αντιµετωπίσατε οικονοµικά προβλήµατα σε σχέση µε τη σπουδαστική σας περίοδο ERASMUS; (817) (593) * ERASMUS 52 Πίνακας 24 Οικονοµικά προβλήµατα που αντιµετώπισαν οι φοιτητές που έλαβαν οικονοµική ενίσχυση από το εξωτερικό ανάλογα µε το είδος της κρατικής ενίσχυσης προς τους φοιτητές ποσοστό ( %*) κατά την παραµονή τους στο Erasmus _____________________________________________________________________________________________________________________ Σύστηµα κρατικής ενίσχυσης στη χώρα προέλευσης Σύνολο Χαµηλή ενίσχυση Μέση ενίσχυση Υψηλή ενίσχυση _____________________________________________________________________________________________________________________ ∆εν συνάντησαν οικονοµικές δυσκολίες 25 44 59 43 (GR, IT, PT) (AT, BE, DE, ES, FR, IE, UK) (DK, FI, NL, ΝΟ , SW) ∆εν µπόρεσαν να µεταφέρουν εθνική υποτροφία ή δάνειο Η συµµετοχή των γονιών ήταν ανεπαρκής Άφησαν την κατοικία τους στην πατρίδα ∆εν µπόρεσαν να συνεχίσουν να εργάζονται Η υποτροφία Άλλο ERASMUS ήταν ανεπαρκής 2 6 6 5 72 3 7 31 13 28 1 8 20 9 22 2 7 26 11 34 _____________________________________________________________________________________________________________________ Σύνολο 4 120 8 134 10 129 7 131 (n) _____________________________________________________________________________________________________________________ Ερώτηση : µόνον των φοιτητών που λαµβάνουν ενίσχυση από το (1216) Αντιµετωπίσατε οικονοµικά προβλήµατα σε σχέση µε τη σπουδαστική σας περίοδο ERASMUS; (1258) (5623) (8097) * ERASMUS 53 Πίνακας 25 Πηγές εισοδήµατος των φοιτητών που δεν έλαβαν υποτροφία ERASMUS κατά την παραµονή τους στο εξωτερικό µέσος όρος των ποσοστών ( %*) ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Χώρα ιδρύµατος προέλευσης Σύνολο ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Κρατική υποτροφία BE DK DE FR GR IT 2 48 12 26 18 6 ES 19 IE 13 NL 52 AT 72 PT 8 FI 58 35 18 37 25 SW UK ΝΟ Κρατικό δάνειο Ιδιωτική υποτροφία Ιδιωτικό δάνειο Συνεισφορά των µελών της οικογένειας Συνεισφορά του ίδιου Άλλες µορφές υποστήριξης 0 2 0 85 10 15 6 2 4 9 8 4 2 56 18 0 1 0 61 20 1 0 2 56 15 0 0 0 81 2 2 0 0 77 14 2 0 3 49 32 7 0 2 23 16 0 2 1 17 7 0 1 0 84 7 7 3 3 11 15 51 10 47 1 1 6 6 1 4 42 20 0 0 6 10 9 1 2 47 15 1 ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σύνολο 17 3 1 1 0 0 1 5 2 0 1 2 0 0 0 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 100 (n) ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Ερώτηση : του συνόλου των φοιτητών µε * Σταθµισµένος πίνακας Από το συνολικό ποσό που υποδείξατε παραπάνω , παρακαλούµε υπολογίστε τα ποσοστά που λάβατε από που συµµετείχαν στην έρευνα (42) (163) ERASMUS (594) (54) (28) (13) (48) (20) (38) (13) (57) (18) (76) (16) (4) (6) 54 Πίνακας 26 Μηνιαίο εισόδηµα και κύριες πηγές εισοδήµατος κατά την παραµονή µε το ανά χώρα προέλευσης µέσος όρος όλων των φοιτητών µε ( Erasmus που απάντησαν στις οικονοµικές ερωτήσεις ) Erasmus στο εξωτερικό και οικονοµική κατάσταση των γονιών , ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Εισοδηµατική τάξη των γονιών Σύνολο Υψηλότερη από τη µέση Μέση Χαµηλότερη από τη µέση ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ BE DK DE ES FR GR IT IE µέσο εισόδηµα (Euro) υποτροφία ERASMUS (%) δάνειο κρατική υποτροφία / συνεισφορά της οικογένειας µέσο εισόδηµα (Euro) υποτροφία ERASMUS (%) δάνειο κρατική υποτροφία / συνεισφορά της οικογένειας µέσο εισόδηµα (Euro) υποτροφία ERASMUS (%) κρατική υποτροφία δάνειο / συνεισφορά της οικογένειας µέσο εισόδηµα (Euro) υποτροφία ERASMUS (%) κρατική υποτροφία δάνειο / συνεισφορά της οικογένειας µέσο εισόδηµα (Euro) υποτροφία ERASMUS (%) κρατική υποτροφία δάνειο / συνεισφορά της οικογένειας µέσο εισόδηµα (Euro) υποτροφία ERASMUS (%) κρατική υποτροφία δάνειο / συνεισφορά της οικογένειας µέσο εισόδηµα (Euro) υποτροφία ERASMUS (%) κρατική υποτροφία δάνειο / συνεισφορά της οικογένειας µέσο εισόδηµα (Euro) υποτροφία ERASMUS (%) κρατική υποτροφία δάνειο / συνεισφορά της οικογένειας 584 17 2 72 670 14 51 6 649 15 4 70 533 28 2 64 603 18 10 58 687 35 1 59 588 25 8 62 606 10 2 59 (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) 529 27 4 55 698 15 53 3 581 17 12 53 474 29 9 51 571 21 18 46 602 38 2 54 552 28 10 53 490 16 17 35 559 23 4 61 681 15 52 4 613 16 12 58 505 28 6 55 584 20 16 48 645 37 2 55 562 27 10 56 542 13 12 44 555 33 16 33 670 16 49 2 550 17 42 25 520 27 13 39 559 22 30 23 648 45 1 40 517 28 15 44 484 17 29 22 55 συνέχεια του πίνακα ( 26) ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Εισοδηµατική τάξη των γονιών Σύνολο Υψηλότερη από τη µέση Μέση Χαµηλότερη από τη µέση ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ NL AT PT FI SW UK ΝΟ µέσο εισόδηµα (Euro) υποτροφία ERASMUS (%) κρατική υποτροφία δάνειο / συνεισφορά της οικογένειας µέσο εισόδηµα (Euro) υποτροφία ERASMUS (%) κρατική υποτροφία δάνειο / συνεισφορά της οικογένειας µέσο εισόδηµα (Euro) υποτροφία ERASMUS (%) κρατική υποτροφία δάνειο / συνεισφορά της οικογένειας µέσο εισόδηµα (Euro) υποτροφία ERASMUS (%) κρατική υποτροφία δάνειο / συνεισφορά της οικογένειας µέσο εισόδηµα (Euro) υποτροφία ERASMUS (%) κρατική υποτροφία δάνειο / συνεισφορά της οικογένειας µέσο εισόδηµα (Euro) υποτροφία ERASMUS (%) κρατική υποτροφία δάνειο / συνεισφορά της οικογένειας µέσο εισόδηµα (Euro) υποτροφία ERASMUS (%) κρατική υποτροφία δάνειο / συνεισφορά της οικογένειας 608 18 34 35 638 43 8 41 664 39 1 56 624 18 49 11 831 7 73 10 634 19 17 48 876 18 67 7 (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) (%) 539 20 49 18 632 45 21 25 576 43 2 49 588 18 53 9 814 8 81 4 580 23 38 25 842 20 68 3 528 19 59 13 675 44 37 9 586 42 11 39 591 16 52 9 861 7 83 2 610 25 52 11 911 22 65 1 584 19 40 29 642 44 19 28 631 40 2 52 603 18 51 10 828 7 77 7 611 21 30 34 862 19 68 5 ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σύνολο µέσο εισόδηµα (Euro) υποτροφία ERASMUS (%) κρατική υποτροφία δάνειο / συνεισφορά της οικογένειας (%) (%) 628 20 16 53 573 24 23 40 571 24 34 25 599 22 21 44 ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σταθµισµένος πίνακας 56 Πίνακας 27 Μηνιαίες δαπάνες κατά τις σπουδές στην πατρίδα · φοιτητές και ανάλογα µε τη χώρα προέλευσης επιπλέον δαπάνες λόγω των σπουδών στο εξωτερικό , ανάλογα µε το που µένουν οι ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σπουδές στην πατρίδα Σπουδές στο εξωτερικό Επιπλέον δαπάνες µέσος όρος σε ευρώ ( *) Μένει µε τους γονείς Μένει µόνος Μένει µε τους γονείς Μένει µόνος Μένει µε τους γονείς Μένει µόνος ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ BE DK DE ES FR GR IT Σύνολο δαπανών Κατάλυµα Ταξίδια Έξοδα εγγραφής Άλλες δαπάνες Σύνολο δαπανών Κατάλυµα Ταξίδια Έξοδα εγγραφής Άλλες δαπάνες Σύνολο δαπανών Κατάλυµα Ταξίδια Έξοδα εγγραφής Άλλες δαπάνες Σύνολο δαπανών Κατάλυµα Ταξίδια Έξοδα εγγραφής Άλλες δαπάνες Σύνολο δαπανών Κατάλυµα Ταξίδια Έξοδα εγγραφής Άλλες δαπάνες Σύνολο δαπανών Κατάλυµα Ταξίδια Έξοδα εγγραφής Άλλες δαπάνες Σύνολο δαπανών Κατάλυµα Ταξίδια Έξοδα εγγραφής Άλλες δαπάνες 278 16 27 31 203 291 34 56 5 195 311 13 56 8 233 236 8 23 43 162 296 25 35 42 195 270 6 33 3 228 281 6 30 49 196 428 159 26 26 217 590 229 32 2 327 535 204 35 11 285 369 131 25 41 172 497 180 40 55 222 417 125 31 1 260 440 143 38 45 214 574 213 66 - 296 643 232 87 - 325 624 244 69 - 310 569 216 71 - 281 596 234 70 - 292 627 198 102 - 327 561 190 73 - 297 589 219 68 - 302 743 278 103 - 362 678 258 65 - 354 572 216 77 - 279 621 247 88 - 286 669 214 101 - 354 611 212 92 - 307 161 60 42 -26 85 153 49 71 -2 35 143 54 30 -11 69 203 87 52 -41 107 124 67 48 -55 64 252 89 70 -1 94 171 69 54 -45 93 296 197 39 -31 93 352 198 31 -5 130 313 231 13 -8 77 333 208 48 -43 119 300 209 35 -42 97 357 192 69 -3 99 280 184 43 -49 101 57 συνέχεια του πίνακα ( 27) ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σπουδές στην πατρίδα Σπουδές στο εξωτερικό Επιπλέον δαπάνες Μένει µε τους γονείς Μένει µόνος Μένει µε τους γονείς Μένει µόνος Μένει µε τους γονείς Μένει µόνος ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ IE NL AT PT FI SW UK Σύνολο δαπανών Κατάλυµα Ταξίδια Έξοδα εγγραφής Άλλες δαπάνες Σύνολο δαπανών Κατάλυµα Ταξίδια Έξοδα εγγραφής Άλλες δαπάνες Σύνολο δαπανών Κατάλυµα Ταξίδια Έξοδα εγγραφής Άλλες δαπάνες Σύνολο δαπανών Κατάλυµα Ταξίδια Έξοδα εγγραφής Άλλες δαπάνες Σύνολο δαπανών Κατάλυµα Ταξίδια Έξοδα εγγραφής Άλλες δαπάνες Σύνολο δαπανών Κατάλυµα Ταξίδια Έξοδα εγγραφής Άλλες δαπάνες Σύνολο δαπανών Κατάλυµα Ταξίδια Έξοδα εγγραφής Άλλες δαπάνες 251 4 47 10 190 236 2 9 53 173 292 9 37 1 244 332 8 48 86 190 354 6 46 1 301 375 29 67 8 271 376 31 113 10 222 470 187 32 11 239 513 174 20 58 262 530 197 42 1 289 338 89 40 34 176 492 194 41 3 254 751 253 54 9 436 594 260 41 6 287 554 185 66 - 302 524 187 48 - 289 639 215 46 - 377 668 210 73 - 386 655 224 87 - 344 767 244 86 - 437 585 176 69 - 339 585 194 85 - 306 706 249 75 - 382 700 250 74 - 376 598 190 90 - 318 656 224 109 - 324 812 249 105 - 457 627 207 96 - 324 115 7 53 -11 67 193 75 55 -58 120 170 53 32 -1 87 260 101 50 -34 142 164 130 68 -3 70 61 -4 51 -9 21 33 -53 55 -6 37 303 181 19 -10 112 288 185 39 -53 116 347 206 9 -1 133 336 202 25 -86 196 301 218 41 -1 43 392 215 19 -8 166 209 145 -44 -10 117 58 συνέχεια του πίνακα ( 27) ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σπουδές στην πατρίδα Σπουδές στο εξωτερικό Επιπλέον δαπάνες Μένει µε τους γονείς Μένει µόνος Μένει µε τους γονείς Μένει µόνος Μένει µε τους γονείς Μένει µόνος ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ ΝΟ ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Σύνολο Σύνολο δαπανών Κατάλυµα Ταξίδια Έξοδα εγγραφής Άλλες δαπάνες ____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Μέσος όρος του συνόλου των φοιτητών µε * Σταθµισµένος πίνακας ERASMUS 739 239 54 12 434 526 197 37 25 268 826 200 169 - 457 838 241 148 - 449 424 157 100 -26 192 586 212 71 - 303 659 238 85 - 337 που απάντησαν στις οικονοµικές ερωτήσεις 309 200 36 -37 110 99 2 94 -12 15 133 41 48 -25 69 402 43 69 26 265 277 12 35 37 193 Σύνολο δαπανών Κατάλυµα Ταξίδια Έξοδα εγγραφής Άλλες δαπάνες 59 Πίνακας 28 Επιπλέον δαπάνες κατά την περίοδο στο εξωτερικό µε το πατρίδα µέσος όρος σε ευρώ ( *) _____________________________________________________________________________________________________________________ Μένει µε τους γονείς κατά τις σπουδές στην πατρίδα Σύνολο ανάλογα µε το που µένουν οι φοιτητές κατά τις σπουδές τους στην ERASMUS Ναι _____________________________________________________________________________________________________________________ Εισόδηµα στην πατρίδα Όχι Εισόδηµα στο εξωτερικό Επιπλέον εισόδηµα στο εξωτερικό ∆απάνες στην πατρίδα ∆απάνες στο εξωτερικό Επιπλέον δαπάνες στο εξωτερικό Υποτροφία ERASMUS των επιπλέον δαπανών που Ποσοστό καλύφθηκαν από την υποτροφία % 270 530 454 544 274 277 586 309 121 622 91 526 659 133 105 599 145 453 638 185 110 39% _____________________________________________________________________________________________________________________ ERASMUS 79% 59% (n) _____________________________________________________________________________________________________________________ Ερώτηση : Από τα συνολικό ποσό που υποδείξατε παραπάνω , Μόνον για τους φοιτητές που έλαβαν οικονοµική υποστήριξη από το παρακαλούµε υπολογίστε τα ποσοστά που λάβατε από (6403) (4521) (1882) * ERASMUS 60 Παράρτηµα 2 Η ΜΕΘΟ∆ΟΛΟΓΙΑ ΠΟΥ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΘΗΚΕ ΓΙΑ ΤΗ ∆ΙΕΞΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Η µεθοδολογία για την πραγµατοποίηση του έργου περιλάµβανε τις εξής φάσεις : Φάση ανάπτυξης (cid:1) Τη σύνταξη ενός εναρµονισµένου ερωτηµατολογίου (cid:1) Τον καθορισµό της µεθοδολογίας για τον υπολογισµό του αντιπροσωπευτικού γλώσσες 11 σε )· ( δείγµατος. Συλλογή και ανάλυση των δεδοµένων (cid:1) Μέσω των εθνικών υπηρεσιών και ορισµένων επιλεγµένων ιδρυµάτων τριτοβάθµιας εκπαίδευσης (cid:1) Επεξεργασία και ανάλυση των δεδοµένων και ερµηνεία των στατιστικών στοιχείων Έκθεση Η έκθεση ασχολείται µε την έρευνα αυτή καθαυτή προκύπτουν από την έρευνα και τα συµπεράσµατα περιλαµβάνονται στο Παράρτηµα ,. την ερµηνεία των στοιχείων που Οι στατιστικοί πίνακες 1. Η φάση ανάπτυξης Ένα ερωτηµατολόγιο µε κοινή δοµή διαµορφώθηκε και διανεµήθηκε στις εθνικές υπηρεσίες στην επίσηµη γλώσσα τους βλέπε την ελληνική έκδοση στο Παράρτηµα ο ερωτηµατολόγιο κάλυπτε : ( 5). T (cid:1) Ατοµικά στοιχεία σχετικά µε την προέλευση του φοιτητή (cid:1) Τις πηγές εισοδήµατος των φοιτητών συµπεριλαµβανοµένης της υποτροφίας του και τις αναλυτικές τους δαπάνες στην πατρίδα και στο εξωτερικό ( ERASMUS) (cid:1) Το φοιτητικό κατάλυµα (cid:1) Το εισόδηµα και την επαγγελµατική κατάσταση των γονέων των φοιτητών (cid:1) Το µορφωτικό επίπεδο των γονέων των φοιτητών Σηµ. : Το ερωτηµατολόγιο δεν ζητούσε την αποκάλυψη της ταυτότητας του φοιτητή. ο ερωτηµατολόγιο του κάθε κράτους µέλους προσαρµόστηκε στην εθνική T Όλες οι εθνικές υπηρεσίες συµµετείχαν στη διαδικασία αυτή και πραγµατικότητα. έπαιξαν το ρόλο σηµείων επαφής για να ζητηθεί η γνωµοδότηση άλλων σχετικών οργανισµών στις χώρες τους εµπειρογνώµονες εθνικές αρχές ακαδηµαϊκοί , στατιστικές υπηρεσίες Ήταν απαραίτητο το θέµα της συγκρισιµότητας των , πριν εθνικών συστηµάτων να ληφθεί υπόψη στη φάση σχεδιασµού. οριστικοποιηθεί και εκτυπωθεί το κείµενο του ερωτηµατολογίου στις διαφορετικές Εποµένως , κτλ. ). ( , 61 εθνικές και γλωσσικές εκδόσεις εκλήθησαν να γνωµοδοτήσουν ακαδηµαϊκοί εµπειρογνώµονες και οι εθνικές αρχές των χωρών που συµµετείχαν ∆ιεξήχθη επίσης. µια δοκιµαστική έρευνα σε µια µικρή οµάδα φοιτητών σε διάφορα ευρωπαϊκά ιδρύµατα τριτοβάθµιας εκπαίδευσης. φοιτητές που σπούδασαν στο εξωτερικό µε το 86. 000 Οι αποτέλεσαν το δειγµατοληπτικό πλαίσιο της παρούσας έρευνα και οικονοµικών περιορισµών θεωρήθηκε στιγµιότυπου της κοινωνικο οικονοµικής προέλευσης των φοιτητών του - για το έτος συµπεριληφθούν φοιτητές σηµαντικά η έκταση και η πολυπλοκότητα του έργου. ERASMUS Για να γίνει µια διαχρονική έρευνα θα έπρεπε να από προηγούµενα έτη και θα αυξανόταν το 1997/98 ERASMUS Λόγω των χρονικών εφικτή η παραγωγή µόνο ενός ERASMUS 1997/98. ∆ιανοµή του ερωτηµατολογίου α ερωτηµατολόγια διανεµήθηκαν ταχυδροµικά στις εθνικές υπηρεσίες για να τα T Οι φοιτητές διαβιβάσουν στα επιλεγµένα ιδρύµατα τριτοβάθµιας εκπαίδευσης επέστρεψαν τα συµπληρωµένα ερωτηµατολόγια στις εθνικές υπηρεσίες τους µέσα σε έναν ανώνυµο προπληρωµένο φάκελο Θεωρήθηκε προτιµότερο να επιστραφούν τα. ώστε οι φοιτητές να µην έχουν µεµονωµένα ερωτηµατολόγια στην εθνική υπηρεσία , κανένα λόγο να φοβούνται µήπως τους αναγνωρίσει το πανεπιστήµιο. Όλα τα ερωτηµατολόγια είχαν ακριβώς την ίδια µορφή και διάταξη της ύλης γιατί η µεταφορά των πληροφοριών από το κάθε ερωτηµατολόγιο στη βάση δεδοµένων πραγµατοποιήθηκε µέσω οπτικής αναγνώρισης. γλώσσες και εθνικές εκδόσεις το Λουξεµβούργο , για όλες τις χώρες της ΕΕ και του ΕΟΧ ( την Ισλανδία και το Λιχτενστάιν Τυπώθηκαν ερωτηµατολόγια σε 11 εκτός από 16 ). , Οι εθνικές υπηρεσίες κατέγραψαν τους αύξοντες αριθµούς των ερωτηµατολογίων που έστειλαν σε κάθε ίδρυµα για να µπορούν να ελέγξουν το ποσοστό απόκρισης Στην περίπτωση πολύ χαµηλών ποσοστών απόκρισης από ορισµένα ιδρύµατα οι εθνικές υπηρεσίες τα παρότρυναν να στείλουν επιστολές υπενθύµισης. 62 Παράρτηµα 3 Α ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΤΟΥ ∆ΕΙΓΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΚΑΘΕ ΧΩΡΑΣ T Βάσει του χρονοδιαγράµµατος , έργου δεν ήταν πρακτικό να σταλούν ερωτηµατολόγια σε φοιτητές συνηθισµένη µέθοδος για αυτού του είδους τις κοινωνικο - δείγµα αντιπροσωπευτικό του συνολικού πληθυσµού των φοιτητών του των οικονοµικών πόρων και της πολυπλοκότητας του µεµονωµένους που είναι η ο. T να είναι Έτσι το παρόν έργο βασίστηκε σε µια δειγµατοληπτική έρευνα , επιλέχθηκε κατά τέτοιο τρόπο ώστε οικονοµικές έρευνες φοιτητές ) (20. 000 86. 000. ERASMUS. Η Ισλανδία , το Λουξεµβούργο και το Λιχτενστάιν δεν συµµετείχαν στην έρευνα. Για τη σύσταση του δείγµατος η κάθε εθνική υπηρεσία κλήθηκε να επιλέξει ένα δείγµα ιδρυµάτων τριτοβάθµιας εκπαίδευσης στη χώρα της βάσει κριτηρίων που πρότεινε η οργανωτική οµάδα Κατά την επιλογή των ιδρυµάτων τριτοβάθµιας οι εθνικές υπηρεσίες κλήθηκαν να εκπαίδευσης που θα αποτελούσαν το δείγµα , εξασφαλίσουν ότι στο σύνολό τους θα αντιπροσώπευαν το µοντέλο συµµετοχής στην Τους ζητήθηκε ειδικότερα να για τη χώρα εξερχόµενη κινητικότητα του εξασφαλίσουν ότι το δείγµα των ιδρυµάτων τριτοβάθµιας εκπαίδευσης ήταν αντιπροσωπευτικό ως προς ERASMUS. ,. : (cid:1) Το είδος του ιδρύµατος ( (cid:1) Το µέγεθος του ιδρύµατος (cid:1) Τους τοµείς σπουδών που προσφέρονται στο ίδρυµα πανεπιστηµιακό ή µη πανεπιστηµιακό συµπεριλαµβανοµένης της ( σωστής ισορροπίας µεταξύ των µονοεπιστηµονικών και πολυεπιστηµονικών ιδρυµάτων ) (cid:1) Τον προορισµό (cid:1) Την περιοχή (cid:1) Τον τρόπο χρηµατοδότησης του ιδρύµατος (cid:1) Τη συµµετοχή του ιδρύµατος στο ERASMUS ) δηµόσιο ή ιδιωτικό αστική ή αγροτική ) των εξερχόµενων φοιτητών περισσότερο ή λιγότερο ( ( ) ( ) ERASMUS ( δραστήρια ) Τα επιλεγµένα ιδρύµατα κλήθηκαν να διανείµουν το κοινωνικο - ερωτηµατολόγιο σε όλους κινητικότητας ΣΩΚΡΑΤΗΣ οικονοµικό τους φοιτητές που συµµετείχαν στο πρόγραµµα το ακαδηµαϊκό έτος /ERASMUS 1997/98. 63 Παράρτηµα 4 Η ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΗ ΟΜΑ∆Α Τα µέλη της οργανωτικής οµάδας : 1 - (cid:1) κ. Michel BOSQUET, Βέλγιο de la Paix, Namur, υπηρεσία εξωτερικών σχέσεων Πανεπιστήµιο , Notre-Dame (cid:1) Καθηγητής δρ ∆ουβλίνο ,. Patrick CLANCY, Ιρλανδία υφηγητής κοινωνιολογίας , University College, (cid:1) κα Κεντρική µονάδα του δικτύου πληροφόρησης για την Arlette DELHAXHE, παιδεία στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα (Eurydice), Βρυξέλλες , Βέλγιο (cid:1) κα Maria Emilia GALVÃO, θεµάτων και διεθνών σχέσεων αναπληρώτρια διευθύντρια Υπουργείο Παιδείας Γραφείο ευρωπαϊκών Πορτογαλία , Λισσαβόνα , , (cid:1) κ. Michel JOUVE , προγράµµατος ΣΩΚΡΑΤΗΣ διευθυντής της γαλλικής εθνικής υπηρεσίας του Γαλλία (cid:1) Καθηγητής δρ Σωκράτης πρόεδρος του Τεχνολογικού Εκπαιδευτικού Ιδρύµατος Πατρών K. , Ελλάδα (cid:1) Καθηγητής δρ Τµήµα Εφαρµοσµένης Οικονοµίας Πανεπιστήµιο της Βαλένθια. José-Ginés MORA, Ισπανία , (cid:1) κ (cid:1) κ (cid:1) κ. Antti PENTIKÄINEN, Εθνικός σύλλογος Φιλανδών φοιτητών , Ελσίνκι , Φινλανδία Εθνικοί φοιτητικοί σύλλογοι στην Ευρώπη. John REILLY, ΣΩΚΡΑΤΗΣ διευθυντής της εθνικής υπηρεσίας των προγραµµάτων Πανεπιστήµιο του του Ηνωµένου Βασιλείου /ERASMUS Ηνωµένο Βασίλειο , Kent, Canterbury,. Dieter SCHÄFERBARTHOLD, Γενική γραµµατεία του γερµανικού φοιτητικού συλλόγου Γερµανία (Deutsches , Ευρωπαϊκό συµβούλιο φοιτητικών θεµάτων , (ESIB), Βόννη , Studentenwerk), κ. Pedro de SOUSA, κ. Friedhelm MAIWORM, 2 - 3 - ακαδηµαϊκός συντονιστής του σχεδίου. , Μπορντό , , ΑΠΛΑΝΗΣ , στατιστικολόγος. 64 Παράρτηµα 5 ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ Επισυνάπτεται δείγµα του ερωτηµατολογίου στη γλώσσα της παρούσας έκθεσης. 65 ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΕΝΙΚΗ ∆ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΧΧΙΙ ΕΚΠΑΙ∆ΕΥΣΗ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΚΑΙ ΝΕΟΤΗΤΑ , ΕΡΕΥΝΑ (cid:12)Ν (cid:10)Α(cid:8)Α(cid:6) (cid:8)Α(cid:6) (cid:10)Α (cid:11)Ε (cid:8) (cid:7)Ε(cid:8) (cid:13)Ν(cid:13) -(cid:13) (cid:13)Υ (cid:14)Ν (cid:8) (cid:9)Ν(cid:14)Ν(cid:9) (cid:16)Ρ(cid:13) (cid:14)Ν (cid:15) (cid:11)Α(cid:8) (cid:17)ΡΑ(cid:11) ERASMUS Ελλάδα 66 (cid:6) (cid:9) (cid:10) (cid:13) (cid:10) (cid:13) (cid:9) (cid:10) (cid:11) (cid:9) (cid:10) (cid:12) (cid:12) (cid:8) (cid:13) (cid:9) (cid:8) (cid:12) (cid:8) (cid:13) (cid:6) ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΠΟΥ ΘΑ ΣΑΣ ΒΟΗΘΗΣΟΥΝ ΝΑ ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΕΤΕ ΤΟ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ Το ερωτηµατολόγιο αυτό θα αναλυθεί µε µηχάνηµα οπτικής αναγνώρισης χρησιµοποιώντας µαύρο µπικ Σηµειώστε στα κατάλληλα κουτιά το Προσπαθήστε να χρησιµοποιήσετε όσο πιο πιστά γίνεται. ή τους αριθµούς , "x", το υπόδειγµα που παρατίθεται εδώ. X 1 2 3 4 5 6 7 8 9 0 Παρακαλούµε δώστε µόνο µία απάντηση εκτός εάν υποδεικνύεται αλλοιώς απαντήσεις είναι δυνατές πολλαπλές (" "). Επιστρέψτε το ΠΡΩΤΟΤΥΠΟ ΧΡΗΣΗ ΣΥΡΡΑΠΤΙΚΟΥ ή ΣΥΝ∆ΕΤΗΡΑ όχι φωτοτυπία ) ( του παρόντος ερωτηµατολογίου ΧΩΡΙΣ ΝΑ ΤΟ ∆ΙΠΛΩΣΕΤΕ , ΧΩΡΙΣ ΚΩ∆ΙΚΟΙ ΓΙΑ ΤΑ ΠΕ∆ΙΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΩΝ ΤΟΥ ERASMUS ΙΑΤΡΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ 12 Ιατρικές επιστήµες Ιατρική Ψυχιατρική και Κλινική Ψυχολογία Οδοντιατρική Κτηνιατρική Μαιευτική Φαρµακευτική Νοσηλευτική , , Φυσιοθεραπεία ∆ηµόσια Υγεία Ιατρική Τεχνολογία Άλλοι τοµείς ΦΥΣΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ 13 Φυσικές Επιστήµες Βιολογία Φυσική Χηµεία Μικροβιολογία , Φυσική και Φυσική Υψηλής Ενέργειας στροφυσική Βιοχηµεία Αστρονοµία Ωκεανογραφία Άλλοι τοµείς Βιοτεχνολογία Πυρηνική , A ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ 14 Κοινωνικές Επιστήµες Πολιτικές Επιστήµες Κοινωνιολογία Οικονοµία Επιστήµες Ψυχολογίας και Συµπεριφοράς Κοινωνική Εργασία ∆ιεθνείς Σχέσεις Σπουδές Περιφερειακής Ανάπτυξης Σπουδές , Ανθρωπολογία Αναπτυξιακές Σπουδές Άλλοι τοµείς Ευρωπαϊκές , ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ 15 ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ Επιστήµες Επικοινωνίας και Πληροφορίας Τηλεόραση ∆ηµοσιογραφία Ραδιοφωνία ∆ηµόσιες Σχέσεις Τεκµηρίωση , Συντήρηση Άλλοι τοµείς Αρχειονοµία Μουσειολογία , / , ∆ιαφήµιση Βιβλιοθηκονοµία ΑΛΛΟΙ ΤΟΜΕΙΣ ΣΠΟΥ∆ΩΝ 16 Άλλοι Τοµείς Σπουδών Επιστήµη Φυσικής Αγωγής και Αθλητισµού Σπουδές Χρήσης του Ελεύθερου Χρόνου Οικονοµία Ναυσιπλοϊα Άλλοι τοµείς Οικιακή Αναψυχής ) ∆ιατροφή Ναυτική Επιστήµη , ( , ΓΕΩΡΓΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ 01 Γεωργικές Επιστήµες Γεωργία Αγροτική Οικονοµία ∆ιαιτολογία και Τεχνολογία Τροφίµων Κηποκοµία Ιχθυοτροφία / ∆ασοκοµία Ζωοτεχνία Τροπική Γεωργία Άλλοι τοµείς / Αλιεία Υποτροπική ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ , 02 ΚΑΙ ΧΩΡΟΤΑΞΙΑ ΠΟΛΕΟ∆ΟΜΙΑ Αρχιτεκτονική Πολεοδοµία και Χωροταξία , Αρχιτεκτονική Αρχιτεκτονική εσωτερικών χώρων Πολεοδοµία Χωροταξία Αρχιτεκτονική τοπίου Μεταφορές και Σπουδές Συγκοινωνιολογίας Άλλοι τοµείς ΤΕΧΝΕΣ ΚΑΙ ΣΧΕ∆ΙΟ Ζωγραφική , 03 Τέχνες και Σχέδιο Καλές Τέχνες ( Γλυπτική Μουσική και Χαρακτική ) , Μουσικολογία ΠαραστατικέςΤέχνες Φωτογραφία , Σχέδιο , Υφαντουργία ) Βιοµηχανικό Σχέδιο Κινηµατογράφος Σχέδιο , Μόδα Ιστορία της Τέχνης Άλλοι τοµείς , Γραφικό ( ΕΜΠΟΡΙΚΕΣ ΣΠΟΥ∆ΕΣ , 04 ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ∆ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Χρηµατοοικονοµική ∆ιοίκηση Επιστήµες ∆ιοίκησης , Εµπορικές Σπουδές , Επιχειρήσεων Εµπορικές Σπουδές και Γλώσσες Εµπορικές Σπουδές και Τεχνολογία Λογιστική , Σπουδές Τουριστικών Επαγγελµάτων , Τροφοδοσίας ∆ιοίκησης Ξενοδοχείων Βιοηχανικές Σχέσεις και ∆ιοίκηση Προσωπικού Γραµµατειακές Σπουδές Μάρκετινγκ και Οργάνωση Πωλήσεων Άλλοι τοµείς , ΕΚΠΑΙ∆ΕΥΣΗ , 05 ΕΚΠΑΙ∆ΕΥΤΙΚΩΝ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ , Κατάριση Εκπαιδευτικών Εκπαίδευση Κατάρτιση Εκπαιδευτικών Πρωτοβάθµια Εκπαίδευση ∆ευτεροβάθµια Εκπαίδευση Επαγγελµατική και Τεχνική Εκπαίδευση Εκπαίδευση Ενηλίκων Ειδική Εκπαίδευση Επιστήµη της Παιδαγωγικής και Συγκριτική Εκπαίδευση Παιδαγωγική Ψυχολογία Άλλοι τοµείς , ΜΗΧΑΝΙΚΗ , ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ 06 Τεχνολογία Μηχανολογική Μηχανική Μηχανική Ηλεκτρική Μηχανική Χηµική Μηχανική Πολιτική Μηχανική Ηλεκτρονική Μηχανική Τηλεπικοινωνίες Παραγωγή και Βιοµηχανική ∆ιοίκηση Αεροναυπηγική Άλλοι τοµείς (CAD, CAM, CAE) Επιστήµη Υλικών , ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ , ΓΕΩΛΟΓΙΑ Γεωλογία Γεωγραφία Επιστήµες 07 Γεωγραφία Περιβάλλοντος Επιστήµες Εδάφους και Υδάτινων Πόρων Τηλεανίχνευση Γεωδαισία , Μετεωρολογία Άλλοι τοµείς Χαρτογραφία , Οικολογία Γεωλογία , , ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ 08 Ανθρωπιστικές Επιστήµες Φιλοσοφία Θεολογία Ιστορία Αρχαιολογία Άλλοι τοµείς ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ 09 ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ Επιστήµες Γλώσσας και Φιλολογίας Σύγχρονες γλώσσες της ΕΚ Γενική και Συγκριτική Λογοτεχνία Γλωσοσολογία Μετάφραση ∆ιερµηνεία Κλασική Φιλολογία Μη Κοινοτικές Γλώσσες Λιγότερο ∆ιδασκόµενες Γλώσσες Άλλοι τοµείς ∆ΙΚΑΙΟ ∆ίκαιο Συγκριτικό ∆ίκαιο ∆ίκαιο και γλώσσες ∆ιεθνές ∆ίκαιο Αστικό ∆ίκαιο Ποινικό ∆ίκαιο , Συνταγµατικό ∆ιοίκηση Ευρωπαϊκό Κοινοτικό ∆ίκαιο Άλλοι τοµείς Εγκληµατολογία ∆ηµόσιο ∆ίκαιο ∆ηµόσια / , , ∆ΙΚΑΙΟ 10 ∆ίκαιο και γλώσσες ∆ίκαιο Συγκριτικό ∆ίκαιο , ∆ιεθνές ∆ίκαιο Αστικό ∆ίκαιο Ποινικό ∆ίκαιο Εγκληµατολογία Συνταγµατικό ∆ηµόσιο ∆ίκαιο / ∆ηµόσια ∆ιοίκηση Ευρωπαϊκό Κοινοτικό ∆ίκαιο Άλλοι τοµείς , ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Πληροφορική Μαθηµατικά ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ 11 , Μαθηµατικά , Στατιστική Πληροφορική , Ηλεκτρονικών Υπολογιστών Τεχνητή Νοηµοσύνη Στατιστική και Ασφαλιστική Επιστήµη Άλλοι τοµείς Επιστήµη 67 ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΕΝΙΚΗ ∆ΙΕΥΘΥΝΣΗ D ΕΡΕΥΝΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ - ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ XXII - ERASMUS GR GR A FOR COMMISSION USE ONLY ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ ΧΩΡΩΝ Βέλγιο Ελλάδα Αυστρία Ισλανδία BE GR AT IS ∆ανία Ιταλία Πορτογαλία Λιχτενστάιν DK IT PT FL Γερµανία Ιρλανδία Φινλανδία Νορβηγία DE IE FI NO Ισπανία Λουξεµβούργο Σουηδία ES LU SW Γαλλία Κάτω Χώρες Ηνωµένο Βασίλειο FR NL UK Σε ποια χώρα περάσατε τη σπουδαστική σας περίοδο του 1997/98 ERASMUS; ( µην σηµειώσετε την πατρίδα σας ) BE DK DE ES FR GR IT IE LU NL AT PT FI SW UK IS FL NO Παρακαλούµε σηµειώστε τον κωδικό του που παρακολουθήσατε Πίνακα των πεδίων αντικειµένων στο εξώφυλλο ERASMUS για το πεδίο αντικειµένου των µαθηµάτων εάν σπουδάσατε ιστορία σηµειώστε π. χ. - στα κουτιά ) "08" βλ. ( Ποια ήταν η διάρκεια της σπουδαστικής σας περιόδου ERASMUS ( στρογγυλέψτε στον πιο κοντινό µήνα ) µήνες 3 µήνες 4 µήνες 5 µήνες 6 µήνες 7 µήνες 8 µήνες 9 µήνες 10 µήνες 11 µήνες 12 Πώς κρίνετε την εµπειρία σας από το ERASMUS από ακαδηµαϊκή άποψη Πολύ θετική Θετική Αρνητική Πολύ αρνητική Από κοινωνική και πολιτιστική άποψη Πολύ θετική Θετική Αρνητική Πολύ αρνητική Αντιµετωπίσατε οικονοµικά προβλήµατα σε σχέση µε τη σπουδαστική σας περίοδο Ναι Όχι ERASMUS; , Εάν ναι παρακαλούµε δώστε πληροφορίες ∆εν µπόρεσα να µεταφέρω εθνική υποτροφία ή δάνειο δυνατές πολλαπλές απαντήσεις ) ( Η συµµετοχή των γονιών ήταν ανεπαρκής Άφησα το σπίτι µου στην πατρίδα µου ∆εν µπόρεσα να συνεχίσω να εργάζοµαι Η υποτροφία του ήταν ανεπαρκής ERASMUS Άλλο Σε διαµέρισµα που µοιράζοµαι µε άλλους φοιτητές Αλλού Ως φοιτητής τρια κανονικά ζείτε ( Με τους γονείς σας ) στην πατρίδα σας ( ) Σε νοικιασµένο δωµάτιο / φοιτητική εστία 68 ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΕΝΙΚΗ ∆ΙΕΥΘΥΝΣΗ D ΕΡΕΥΝΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ - ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ XXII - ERASMUS GR GRF R B FOR COMMISSION USE ONLY Παρακαλούµε υπολογίστε τα µέσα ΜΗΝΙΑΙΑ σας έξοδα ως φοιτητής το 1997/98 ∆ρχ. Κατάλυµα Ταξίδια ∆ιατροφή Έξοδα εγγραφής Στην πατρίδα σας Κατά τη διάρκεια του στο εξωτερικό ERASMUS Σε δραχµές ( - Χώρος για τους υπολογισµούς σας Από το συνολικό ποσό που υποδείξατε παραπάνω , δυνατές πολλαπλές απαντήσεις εάν δεν υπάρχει εναλλακτική απάντηση παρακαλούµε υπολογίστε τα ποσοστά που ξοδέψατε σε. παρακαλούµε αφήστε τα κουτιά λευκά , ΠΑΤΡΙ∆Α ) ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ θυµηθείτε να µεταφέρετε τα ( αποτελέσµατα στα κουτιά ) Βιβλία και άλλα εκπαιδευτικά υλικά συµπεριλαµβανοµένων υπολογιστή και λογισµικών ) αναψυχή και διασκέδαση άλλα προσωπικά αντικείµενα , ( Ρουχισµό , συµπεριλαµβανοµένων ασφάλισης , Παρακαλούµε υπολογίστε το µέσο ΜΗΝΙΑΙΟ σας εισόδηµα ως φοιτητής το αποταµίευσης κτλ. ) ( , Άλλες δαπάνες % % % % % % % % % % % % % % 1997/98 Σε δραχµές Από το συνολικό ποσό που υποδείξατε παραπάνω , δυνατές πολλαπλές απαντήσεις εάν δεν υπάρχει εναλλακτική απάντηση , παρακαλούµε υπολογίστε τα ποσοστά που λάβατε από. παρακαλούµε αφήστε τα κουτιά λευκά ) - ( ΠΑΤΡΙ∆Α ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ Στην πατρίδα σας Κατά τη διάρκεια του στο εξωτερικό ERASMUS ∆ρχ. Χώρος για τους υπολογισµούς σας Υποτροφία ERASMUS Κρατική υποτροφία Κρατικό δάνειο Ιδιωτική υποτροφία Ιδιωτικό δάνειο θυµηθείτε να µεταφέρετε τα ( αποτελέσµατα στα κουτιά ) ( συµπεριλαµβανοµένων γονιών Συνεισφορά µελών της οικογένειάς σας συντρόφου ) Η δική σας συνεισφορά αποταµίευση κτλ εργασία µε µερική απασχόληση ) , Άλλες µορφές υποστήριξης συζύγου , , εργασία κατά τις διακοπές , ( % % % % % % % % % % % % % % % % 69 ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΕΝΙΚΗ ∆ΙΕΥΘΥΝΣΗ D ΕΡΕΥΝΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ - ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ XXII - ERASMUS GR GRF R C FOR COMMISSION USE ONLY Ποια είναι η κύρια απασχόληση των γονιών σας εάν είναι συνταξιούχοι παρακαλούµε δώστε την κύρια απασχόληση πριν από τη συνταξιοδότηση ) , ( Πατέρας Μητέρα έλη της εκτελεστικής εξουσίας και των νοµοθετικών οργάνων , µέλη της εκτελεστικής εξουσίας και των νοµοθετικών οργάνων M Για παράδειγµα επιχειρήσεων διοίκησης και διαχείρισης µικρών επιχειρήσεων , ∆ιευθυντές και διευθυντικά στελέχη ( , ανώτεροι δηµόσιοι υπάλληλοι , στελέχη παραγωγής και άλλα ειδικευµένα διευθυντικά στελέχη ∆ιευθυντές Υπεύθυνοι ανώτατα στελέχη της δηµόσιας διοίκησης · ). ιατροί µαθηµατικοί Επιστηµονικά επαγγέλµατα Για παράδειγµα , στην πληροφορική στελέχη νοσηλευτικής και µαίες εξοµοιούµενοι τριτοβάθµιας εκπαίδευσης ειδικοί στο διοικητικό και εµπορικό τοµέα επιχειρήσεων ( δηµιουργοί ή εκτελεστές καλλιτέχνες δευτεροβάθµιας εκπαίδευσης αρχιτέκτονες , µηχανικοί κληρικοί ). ). , , , , , , ειδικοί στις µηχανικές επιστήµες µαθηµατικοί Ειδικοί στους τοµείς των βιοεπιστηµών και της υγείας χηµικοί , φυσικοί ( , Ειδικοί στον τοµέα της εκπαίδευσης δάσκαλοι πρωτοβάθµιας και προσχολικής εκπαίδευσης τεκµηριωτές , βιβλιοθηκονόµοι , αρχειοθέτες νοµικοί , , , διοικητικά στελέχη δηµόσιων υπηρεσιών στατιστικολόγοι βιοεπιστήµες ειδικοί ιατροί και καθηγητές πανεπιστηµίου και ιδρυµάτων Άλλοι ειδικοί ). συγγραφείς και , ( , , ( , , ) Ενδιάµεσα επαγγέλµατα των φυσικών και τεχνικών επιστηµών Για παράδειγµα τεχνικοί των φυσικών και τεχνικών επιστηµών , τεχνικοί οπτικών και ηλεκτρονικών µηχανηµάτων πληροφορικής , ασφάλειας κτιρίων αντιπρόσωποι και µεσίτες , επιθεωρητές της δικαστικής αστυνοµίας και ντετέκτιβ καλλιτεχνικής δηµιουργίας χειριστές ηλεκτρονικών υπολογιστών και άλλοι χειριστές υλικού επιθεωρητές τεχνικοί θαλάσσιων και εναέριων µέσων µεταφοράς εµπορικοί , ενδιάµεσα επαγγέλµατα της δηµόσιας διοίκησης των τελωνείων και της εφορίας και εξοµοιούµενα , ενδιάµεσα επαγγέλµατα ( ενδιάµεσα επαγγέλµατα κοινωνικής εργασίας ( , Αλλα ενδιάµεσα επαγγέλµατα , στα οικονοµικά και στις πωλήσεις στον τοµέα του αθλητισµού στον τοµέα του θεάµατος υγιεινής και ποιότητας ). , , , , , ∆ιοικητικοί υπάλληλοι Για παράδειγµα υπάλληλοι γραφείου , Υπάλληλοι υποδοχής εξοµοιούµενοι , πελατών ). ( ταµίες , ) , ) ( γραµµατείς και δακτυλογράφοι υπάλληλοι θυρίδας και εξοµοιούµενοι υπάλληλοι βιβλιοθήκης , ταχυδροµικών υπηρεσιών και υπάλληλοι υποδοχής και πληροφόρησης των , Προσωπικό παροχής υπηρεσιών και πωλητές σε καταστήµατα και αγορές Για παράδειγµα , παροχής φροντίδας και εξοµοιούµενοι επίδειξη βοηθητικό προσωπικό και εξοµοιούµενοι µανεκέν και άλλα µοντέλα πορσωπικό υπηρεσιών προστασίας και ασφάλειας Μοντέλα , πωλητές και πωλητές µε επίδειξη για κάθε κατηγορία καταστήµατος ) ). ( ( , , επιστάτες και προσωπικό των υπηρεσιών εστιατορίου προσωπικό , πωλητές και πωλητές µε Γεωργοί και ειδικευµένοι εργάτες στους τοµείς της γεωργίας και της αλιείας Για παράδειγµα , Κτηνοτρόφοι και ειδικευµένοι εργάτες στον τοµέα της κτηνοτροφίας γεωργοί και ειδικευµένοι εργάτες στο γεωργικό τοµέα και σε αλιευτικές επιχειρήσεις ∆ασικά και εξοµοιούµενα επαγγέλµατα ,. εκτός της ιχθυοτροφίας Αλιείς και κυνηγοί. , εργάτες οικοδοµικών έργων και εξοµοιούµενοι Βιοτέχνες και εργάτες σε επαγγέλµατα βιοτεχνίας Για παράδειγµα , λιθοτόµοι και εργάτες σε επαγγέλµατα µεταλλουργίας λεβητοποιοί , Μηχανικοί και µηχανουργοί µέταλλα και παρεµφερή υλικά δέρµατος και παρεµφερών υλικών κεραµουργοί , , , , , βιοτέχνες και εργάτες σε επαγγέλµατα εξόρυξης και οικοδοµικών έργων βαφείς , , κονιαστές προσόψεων οικοδοµών και εξοµοιούµενοι ( µεταλλωρύχοι πυροδότες και λατόµοι , , Βιοτέχνες συγκολλητές τεχνίτες χυτηρίων , κατασκευαστές εργαλείων και εξοµοιούµενοι ). ( µηχανικών κατασκευών και εξοµοιούµενοι συναρµολογητές µεταλλικών ειδών και εξοµοιούµενοι σιδηρουργοί , µηχανικοί και εφαρµοστές ηλεκτρικών και ηλεκτρονικών µηχανηµάτων , βιοτέχνες και εργάτες βυρσοδεψίας και υποδηµατοποιίας φυσητές γυαλιού , εργαζόµενοι σε επαγγέλµατα της βιοτεχνίας ξύλου ) , ). µηχανικοί ακριβείας σε υφάσµατος , , , Χειριστές εγκαταστάσεων και µηχανηµάτων και εργάτες συναρµολόγησης Για παράδειγµα χειριστές εγκαταστάσεων και σταθερών υλικών και εξοµοιούµενοι , εκµεταλλεύσεων και εξόρυξης µετάλλων και κεραµικής και εξοµοιούµενοι χηµικών ουσιών µηχανηµάτων και εργάτες συναρµολόγησης ( χειριστές εγκαταστάσεων ξυλουργικής και χαρτοποιίας χειριστές εγκαταστάσεων παραγωγής ενέργειας και εξοµοιούµενοι χειριστές εκγαταστάσεων κατεργασίας µετάλλων , , , , χειριστές εγκαταστάσεων µεταλλευτικών χειριστές εγκαταστάσεων υαλουργίας , χειριστές εγκαταστάσεων επεξεργασίας Χειριστές χειριστές βιοµηχανικών ροµπότ , Χειριστές οχηµάτων και βαρέων µηχανηµάτων ανύψωσης και ελιγµών ). Χειρώνακτες και ανειδίκευτοι εργάτες συντήρησης , Για παράδειγµα πλανόδιοι πωλητές και εξοµοιούµενοι , , βοήθεια προσωπικό παροχής υπηρεσιών σε πολυκατοικίες , , εξοµοιούµενοι κλητήρες Χειρώνακτες στη γεωργία , εξοµοιούµενοι Χειρώνακτες στα µεταλλεία. καθαριστές και χειριστές πλυντηρίων και στεγνωτηρίων , λουστραδόροι και άλλοι εργαζόµενοι σε επαγγέλµατα του δρόµου στα οικοδοµικά και δηµόσια έργα , στις µεταποιητικές βιοµηχανίες και στις µεταφορές οδοκαθαριστές και εξοµοιούµενοι χειρώνακτες εποπτείας και διακίνησης αχθοφόροι , φύλακες θυρωροί ). ( , , , , , οικιακή και άλλου είδους καθαριστές υαλοπινάκων και στην αλιεία και Στρατιωτικοί ∆εν ασκούν αµειβόµενη δραστηριότητα , για παράδειγµα , φροντίζουν το σπίτι ( ) Άνεργοι , αναζητούν εργασία δεν αναζητούν εργασία 70 ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΕΝΙΚΗ ∆ΙΕΥΘΥΝΣΗ D ΕΡΕΥΝΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ - ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ XXII - ERASMUS GR GRF R D FOR COMMISSION USE ONLY Παρακαλούµε υπολογίστε το επίπεδο εισοδηµάτων των γονιών σας σε σύγκριση µε τη µέση κατάσταση σας που εισοδήµατα πατρίδα αφορά στην τα Σηµαντικά υψηλότερο από το µέσο όρο ++ + Ø - - - Σηµαντικά χαµηλότερο από το µέσο όρο Ποιο είναι το υψηλότερο επίπεδο εκπαίδευσης ή / µόνο µία απάντηση ) ( και κατάρτισης των δύο γονέων σας ; Πατέρας Μητέρα ∆εν τελείωσε το ∆ηµοτικό Απολυτήριο ∆ηµοτικού , Απολυτήριο Τριτάξιου Γυµνασίου Απολυτήριο Γενικού Λυκείου ή Εξατάξιου Γυµνασιου Πτυχίο Ανώτεπης Σχολής ΚΑΤΕΕ κλπ. ), ( Πτυχίο Τ Ε. Ι. , Πτυχίο Α Ε. Ι. Τριτοβάθµια εκπαίδευση µε λήψη πτυχίου ή ισοδύναµος επαγγελµατικός τίτλος Το προσωπικό σας ιστορικό Ηλικία Φύλο έτη Τρέχον έτος σπουδών Αρσενικό Θηλυκό Οικογενειακή κατάσταση Ανύπανδρος η ) ( Παντρεµένος η ) ( Αριθµός παιδιών 0 1 2 Περισσότερα Το οικογενειακό σας ιστορικό Αριθµός αδελφών αγόρια και / ή κορίτσια ) ( Σπουδάζουν ή έχουν σπουδάσει στην τριτοβάθµια εκπαίδευση ; Σπουδάζουν ή έχουν σπουδάσει στο εξωτερικό ; πόσα ERASMUS, Στη διάρκεια της περιόδου σας στο παιδιά συντηρούσαν οι γονείς σας ; υπολογίστε και τον εαυτό σας , αν χρειαστεί ) ( Είστε το πρώτο µέλος της οικογένειάς σας που σπουδάζει στο εξωτερικό ; 2 2 Περισσότερα Περισσότερα 0 Ναι Ναι 0 Ναι 1 Όχι Όχι 1 Όχι Ευχαριστώ για τη συνεργασία σας. Μην ξεχάσετε να επιστρέψετε αυτό το ερωτηµατολόγιο αφού το συµπληρώσετε το αργότερο έως τις 16. 12. 1998. 71