title: Verslag van de Commissie aan de begrotingsautoriteit over de stand van de algemene-begrotingsgaranties per 30 juni 1997

eurovoc_concepts:
Community loan
budgetary reserve (EU)
credit guarantee
general budget (EU)
third country

text: COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN ir -k Brussel, 25. 09. 1997 COM(97) 464 def. VERSLAG VAN DE COMMISSIE AAN DE BEGROTINGSAUTORITEIT OVER DE STAND VAN DE ALGEMENE-BEGROTINGSGARANTIES PER 30 JUNI 1997 2- Dit verslag heeft betrekking op de stand van de algemene-begrotingsgaranties op de datum van indiening van het verslag. Het is opgesteld naar aanleiding van de verklaring van de Commissie bij de goedkeuring van GAB nr. 1/91, waarin zij toezegde "tweemaal per jaar aan de Begrotingsautoriteit verslag uit te brengen over de situatie in verband met de begrotingsgaranties en de overeenkomstige Dit verslag wordt ingediend overeenkomstig het bepaalde in art. 134 (g) van het Financieel Reglement van toepassing op de algemene begroting der Europese Gemeenschappen. De Commissie heeft reeds twaalf van dergelijke verslagen bij de Begrotingsautoriteit ingediend. Dit verslag bestaat uit twee delen en een bijlage: 1) Gebeurtenissen sedert het vorige verslag, situatie inzake risico's en toepassing van de begrotingsgarantie. 2) Evaluatie van de potentiële risico's: economische en financiële toestand in de derde landen waarop de voornaamste leningsoperaties betrekking hebben. INHOUD 4 4 4 4 4 4 5 5 5 6 7 DEEL EEN: GEBEURTENISSEN SEDERT HET VERSLAG VAN 31. 12. 96, ONTWIKKELING VAN DE SITUATIE INZAKE RISICO'S EN TOEPASSING VAN DE BEGROTINGSGARANTIE I. INLEIDING: AARD VAN DE BETROKKEN OPERATIES LA Operaties met een macro-economisch doel I. B Operaties met een micro-economisch doel II. GEBEURTENISSEN SEDERT HET VERSLAG VAN 31. 12. 96 II. A Garantie van de Gemeenschap aan de Europese Investeringsbank voor verliezen op leningen voor projecten buiten de Gemeenschap (landen van Midden- en Oost-Europa, landen aan de Middellandse Zee, landen van Latijns-Amerika en Azië, Zuid-Afrika) II. B Voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië (VJRM) II. C Bulgarije II. D Georgië, Armenië, Tadzjikistan III. DE SITUATIE INZAKE DE RISICO'S III. A Uitstaand bedrag op de datum van indiening van het verslag III. B Maximaal jaarlijks risico voor de Gemeenschapsbegroting: uitbetalingen op de datum van indiening van het verslag III. C Theoretisch maximaal jaarlijks risico voor de Gemeenschapsbegroting IV. TOEPASSING VAN DE BEGROTINGSGARANTIE IV. A Gebruik van kasmiddelen IV. B Gebruik van het Garantiefonds IV. C Laattijdige aflossingen IV. D Uitstaande aflossingen op de verslagdatum 8 8 13 13 13 13 14 V. ANALYSE VAN HET THEORETISCHE VERMOGEN VAN DE GEMEENSCHAP OM LENINGEN EN GARANTIES TE VERSTREKKEN TEN BEHOEVE VAN DERDE LANDEN VI. RELATIEVE SOLIDITEIT VAN HET GARANTIEFONDS 14 15 DEEL TWEE: BEOORDELING VAN DE POTENTIËLE RISICO'S: ECONOMISCHE EN FINANCIËLE SITUATIE VAN DE DERDE LANDEN DEE DE GROOTSTE LENINGEN HEBBEN ONTVANGEN I. INLEIDING II. LANDEN IN MIDDEN-EN OOST-EUROPA III. NIEUWE ONAFHANKELIJKE STATEN IV. LANDEN IN HET MIDDELLANDSE-ZEEGEBIED BIJLAGE I. VERKLARENDE OPMERKINGEN OVER DE SITUATIE INZAKE DOOR DE COMMUNAUTAIRE BEGROTING GEDEKTE RISICO'S LA Tabellen 1 tot 3 I. B Tabellen van de leningsoperaties met begrotingsgarantie IC Verwachte ondertekening en uitbetaling van de EIB-leningen LD Wijze van betaling van de begrotingsgarantie 17 17 17 21 24 26 27 27 29 34 35 II. METHODOLOGISCHE OPMERKINGEN OVER DE ANALYSE VAN HET VERMOGEN VAN DE GEMEENSCHAP OM IN DE PERIODE 1997-1999 AAN DERDE LANDEN LENINGEN TE VERSTREKKEN VOLGENS HET MECHANISME VAN HET GARANTIEFONDS II. A Reserve voor garanties op leningen aan en in derde landen (1) II. B Berekening van de voorziening van het Garantiefonds (2) II. C Voorziening van het Fonds in geval van gedeeltelijke garantie LID Voorziening van het Garantiefonds (3) LIE Ruimte in de reserve voor garanties (4) LL. FResiduele leningscapaciteit (5) III. TABELLEN VAN DE LANDENRISICO-INDICATOREN 36 36 36 37 38 38 38 39 4- DEEL EEN GEBEURTENISSEN SEDERT HET VERSLAG VAN 31. 12. 96, ONTWIKKELING VAN DE SITUATIE INZAKE RISICO'S EN TOEPASSING VAN DE BEGROTINGSGARANTIE I. INLEIDING: AARD VAN DE BETROKKEN OPERATIES De door de Gemeenschapsbegroting gedekte risico's betreffen uiteenlopende lenings- en garantie-operaties die in twee categorieën kunnen worden ondergebracht: leningen met macro-economisch doel en leningen met micro-economisch doel. LA Operaties met een macro-economisch doel Deze operaties omvatten in de eerste plaats betalingsbalansleningen die bestemd zijn voor Lid-Staten of derde landen, en waaraan precieze economische voorwaarden en verbintenissen worden gekoppeld. Tot deze categorie behoort ook de lening van 1. 250 miljoen ecu voor het financieren van de invoer van landbouwproducten en levensmiddelen in de voormalige Sovjet-Unie, want het met deze operatie samenhangende risico wordt grotendeels bepaald door de macro- economische en politieke ontwikkeling van de begunstigde landen. I. B Operaties met een micro-economisch doel Dit zijn leningen voor de financiering van projecten die over een lange periode moeten worden afgelost met de verwachte opbrengst van de projecten, die doorgaans worden toegekend aan ondernemingen, financiële instellingen of derde landen en die niet alleen door de garantie van de Gemeenschap maar ook door de gebruikelijke bankgaranties worden gedekt. Het betreft hier de Euratom- en NCI-leningen in de Lid-Staten en de leningen van Euratom en de EIB buiten de Gemeenschap (Middellandse-Zeegebied, Midden- en Oost-Europa, bepaalde derde landen - ontwikkelingslanden in Latijns-Amerika en Azië, en Zuid-Afiika). n. GEBEURTENISSEN SEDERT HET VERSLAG VAN 31. 12. 96 De voornaamste gebeurtenissen in de loop van het eerste halfjaar 1997 waren de volgende: II. A Garantie van de Gemeenschap aan de Europese Investeringsbank voor verliezen op leningen voor projecten buiten de Gemeenschap (landen van Midden- en Oost-Europa, landen aan de Middellandse Zee, landen van Latijns-Amerika en Azië, Zuid-Afrika) Op 14 april 1997 heeft de Raad een algemene garantie van de Gemeenschap toegekend aan de EIB voor leningen ten behoeve van investeringsprojecten in de landen van Midden- en Oost-Europa, de landen aan de Middellandse Zee, de landen van Latijns- Amerika en Azië en de Republiek Zuid-Afrika. De garantie is beperkt tot 70 % van het totale bedrag van de leningen verhoogd met de kosten. Het totale maximum van de leningen beloopt 7. 105 miljoen ecu en is als volgt verdeeld : landen van Midden- en Oost-Europa : 3. 520 miljoen ecu, landen aan de Middellandse Zee : 2. 310 miljoen ecu, landen van Latijns-Amerika en Azië : 900 miljoen ecu, en - - - Republiek Zuid-Afrika : 375 miljoen ecu. De termijn bedraagt drie jaar met ingang van 31 januari 1997 voor de landen van Midden- en Oost-Europa, de landen aan de Middellandse Zee en de landen van Latijns- Amerika en Azië, en driejaar met ingang van 1 juli 1997 voor de Republiek Zuid-Afrika. De geldigheidsduur van het besluit wordt automatisch met zes maanden verlengd indien de door de EIB toegekende leningen aan het einde van deze periode de genoemde totale bedragen niet hebben bereikt. De Europese Investeringsbank is verzocht 25 % van haar leningen te beschouwen als streefcijfer voor de dekking van het handelsrisico door middel van niet-souvereine garanties. II. B Voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië (VJRM) De Commissie heeft in het kader van een algemeen steunprogramma ten behoeve van Macedonië op 22 mei 1997 een voorstel ingediend voor een besluit van de Raad tot toekenning van macrofinanciële bijstand aan de VJRM voor een bedrag van 40 miljoen ecu op maximaal 15 jaar. De lening werd toegekend bij een besluit van de Raad van 22 juli 1997. II. C Bulgarije De Commissie heeft in het kader van een algemeen steunprogramma ten behoeve van Bulgarije op 22 mei 1997 een voorstel ingediend voor een besluit van de Raad tot toekenning van macrofinanciële bijstand aan Bulgarije voor een bedrag van 250 miljoen ecu op maximaal 10 jaar. De lening werd toegestaan bij een besluit van de Raad van 22 juli 1997. II. D Georgië, Armenië, Tadzjikistan Georgië, Armenië en Tadzjikistan zijn ernstig getroffen door de economische achteruitgang ten gevolge van de ineenstorting van de planeconomie en de desintegratie van de Sovjet-Unie. Gezien de buitengewoon moeilijke omstandigheden waarin Armenië, Georgië en Tadzjikistan verkeren, heeft de Commissie geoordeeld dat buitengewone hulp nodig was om de stabilisatieprogramma's en structurele hervormingen te ondersteunen die met het IMF zijn overeengekomen. Daarom heeft zij op 3 februari 1997 een voorstel ingediend voor een besluit van de Raad tot toekenning van buitengewone financiële bijstand aan Armenië, Georgië en eventueel Tadzjikistan voor een bedrag van 170 miljoen ecu in de vorm van een lening op maximaal 15 jaar en 50 miljoen ecu in de vorm van giften. De Raad (Economische Zaken/Financiën) van 7 februari 1997 heeft principieel besloten dit bedrag tot 95 miljoen ecu op te trekken. TH. DE SITUATIE INZAKE DE RISICO'S De risico's voor de Gemeenschapsbegroting kunnen aan de hand van twee criteria worden beoordeeld: - het vaak door de banken gehanteerde criterium van de totale, op een bepaalde datum uitstaande hoofdsom van de betrokken operaties; - het meer specifiek budgettaire criterium van het maximale risico van uitbetaling voor de Gemeenschapsbegroting van elk jaar. Dit laatste criterium werd zelf op twee wijzen toegepast: - alleen op de uitbetalingen tot en met de datum van indiening van het verslag, wat het minimumrisico voor de Gemeenschap vormt bij afwezigheid van vervroegde aflossingen. De betrokken situatie is beschreven in de hierna volgende tabel 2;. - in prospectieve zin, op alle operaties ten aanzien waarvan de Raad een besluit heeft genomen of de Commissie een voorstel heeft ingediend, ten einde de weerslag ervan op de toekomstige begrotingen te ramen, hetgeen het maximum- risico voor de Gemeenschap vormt in de veronderstelling dat de voorstellen van de Commissie worden aanvaard. De betrokken situatie wordt beschreven in de hierna volgende tabel 3. In dit laatste geval is het mogelijk een orde van grootte van de ontwikkeling van de met de lopende voorstellen samenhangende risico's te geven. Uiteraard dient hierbij evenwel een aantal veronderstellingen te worden gemaakt over de data van uitbetaling en de aflossings- voorwaarden, waarvan de bijzonderheden in de bijlage zijn opgenomen, alsook over de rentevoeten1 en de wisselkoersen2. De uitkomsten zijn weergegeven in de tabellen 1 tot en met 3, waarin ten aanzien van het risico onderscheid is gemaakt naar landen in en landen buiten de Gemeenschap. Voorts kan worden opgemerkt dat de in de tabellen genoemde totale bedragen risico's van uiteenlopende aard dekken: lening aan één enkel land wanneer het gaat om macrofinanciële bijstand, leningen voor projecten die door de leningnemers worden gegarandeerd in het geval van NCI- of EIB-leningen bijvoorbeeld. In de volgende analyse wordt onderscheid gemaakt tussen het totale risico, het risico op operaties in de Lid-Staten en het risico op operaties in derde landen. 1 De toegepaste hypothese is die van een gemiddelde rentevoet van 10 %. 2 Voor leningen in andere valuta's dan de ecu zijn de toegepaste wisselkoersen die van 30. 6. 1997. -7 III. A Uitstaand bedrag op de datum van indiening van het verslag De situatie van het uitstaand bedrag is beschreven in tabel 1. Het totale risico beloopt 11. 720 miljoen ecu op de datum van de indiening van het verslag, tegen 11. 876 miljoen ecu op 31 december 1996, wat neerkomt op een daling met 156 miljoen ecu3. De onderstaande tabel bevat de operaties die van invloed zijn geweest op de ontwikkeling van het uitstaande bedrag sedert het vorige verslag. Uitstaand bedrag op 31. 1296 Aflossingen van de leningen Euratom NCI Ex-USSR EIB Schommeling van de wisselkoers van de overige valuta's ten opzichte van de ecu Uitbetalingen van de leningen EIB Uitstaand bedrag op 30. 6. 97 in miljoen ecu 11. 876 - 476 -416 -34. 1 -112. 48 - 59,62 +942,2 11. 720 Het uitstaande bedrag in hoofdsom van de operaties ten gunste van de Lid-Staten beloopt 4. 648 miljoen ecu op de datum van indiening van het verslag, hetgeen 16,46 % minder is dan op 31. 12. 1996. Deze vermindering is vooral toe te schrijven aan de aflossing van een bedrag van 873 miljoen ecu aan Euratom- en NCI-leningen. Bij de overige operaties betreffende de Lid-Staten blijft het uitstaande bedrag onveranderd. Wat de risico's met betrekking tot derde landen betreft, bedroeg het uitstaande bedrag in hoofdsom op de datum van indiening van het verslag 7. 072 miljoen ecu, hetgeen 12,04 % meer is dan op 31 december 1996. 3 Een gedeelte van de evolutie van het uitstaande bedrag in de loop van het voorbije halfjaar kan worden verklaard door de wisselkoersschommelingen voor de leningen in andere valuta's dan de ecu. m. B Maximaal jaarlijks risico voor de Gemeenschapsbegroting: uitbetalingen op de datum van indiening van het verslag4 De situatie is weergegeven in tabel 2. Het totale risico, dat in 1997 3. 096 miljoen ecu beloopt, stijgt geregeld en zal in 2000 ongeveer 3. 635 miljoen ecu bereiken, terwijl zich in 1999 een bijzondere situatie zal voordoen als gevolg van het ontbreken van vervaldagen voor aflossingen van betalingsbalansleningen aan de Lid-Staten en het aflopen van de aflossingen in 1998 van de leningen aan Hongarije, de Tsjechische en de Slowaakse Republiek en de lening van 290 miljoen ecu aan Bulgarije. Het bedrag dat met de operaties betreffende de Lid-Staten samenhangt, beloopt 1. 429 miljoen ecu voor 1997. Dit cijfer volgt het tempo van de aflossingen van de hoofdsom (om de twee jaar) van de betalingsbalansleningen aan Griekenland en Italië. Voor de even jaren tot 2000 is het maximale risico dus hoger, waarbij het in 2000 2. 739 miljoen ecu zal bedragen. Het risico betreffende derde landen beloopt in 1997 1. 667 miljoen ecu, gezien de vervaldagen met betrekking tot de volgende hoofdsommen: - 80 miljoen ecu voor Hongarije, - 127 miljoen ecu voor de Tsjechische Republiek, - 63 miljoen ecu voor de Slowaakse Republiek, - 140 miljoen ecu voor Bulgarije, - 250 miljoen ecu voor Algerije, - 160 miljoen ecu voor Israël, - 143 miljoen ecu voor de Republieken van de voormalige Sovjet-Unie, - 205 miljoen ecu voor de EIB-leningen. Daarna volgt een daling van de aflossingen in 1998 en 1999, waardoor het risico op leningen aan derde landen afneemt tot 1. 345 miljoen ecu in 1998 en 895 miljoen ecu in 1999. III. C Theoretisch maximaal jaarlijks risico voor de Gemeenschapsbegroting5 De situatie is weergegeven in tabel 3. Dit risico, dat in 1997 3. 196 miljoen ecu beloopt, stijgt geregeld tot in het jaar 2000 (met uitzondering van 1999: 1. 726 miljoen ecu). - De evolutie van het maximale risico betreffende de Lid-Staten is zeer goed vergelijkbaar met die van tabel 2 tot in het jaar 2000, wanneer het risico 2. 739 miljoen ecu. Op de verslagdatum bedraagt het residuele risico voor 1997 in tabel 2 2. 057 miljoen ecu, gelet op de aflossingen die in het eerste halfjaar 1997 hebben plaatsgevonden. 5 Op de verslagdatum bedraagt het residuele risico voor 1997 in tabel 3 2. 342 miljoen ecu, gelet op de aflossingen die in het eerste halfjaar. 1997 hebben plaatsgevonden. Het risico betreffende derde landen stijgt van 1. 768 miljoen ecu in 1997 tot 1. 445 miljoen ecu in 1999. Er kan een toeneming van het risico worden vastgesteld tussen 2000 en 2004, waarin het 3. 185 miljoen ecu zal bedragen. 10 TABEL 1 UITSTAANDE BEDRAGEN IN HOOFDSOM VAN DE GARANTIES OP TOEGESTANE OPERATIES (in miljoen ecu) Betrokken operaties Toegestaan maximumbedrag Uitstaand bedrag in hoofdsom op 31. 12. 96 Uitstaand bedrag in hoofdsom op 30. 6. 97 Nog uit te betalen op 30. 6. 97 LIDSTATEN A. Betalingsbalansen 1. Griekenland 2. Italië B. Overige 3. Euratom 4. NCI en NCI aardbevingen 5. EIB/Middellandse Zee Spanje, Griekenland, Portugal 14000 4000 6830 1500 500 3479 572 748 265 500 3455 120 327 246 TOTAAL LIDSTATEN 26330 5564 4648 DERDE LANDEN A. Financiële bijstand 1. Hongarije 2. Tsjechische Republiek 3. Slovaakse Republiek 4. Bulgarije 5. Roemenië 6. Algerije 7. Israel 8. Baltische Staten 9. Moldavië 10. Oekraïne 11. Wit-Rusland 12. Ex-USSR B. Overige 13. EIB/Middellandse Zee 14. EIBLMOE 15. EIB ALA 16. EIB Zuid-Afrika 1050 250 125 400 580 600 160 220 60 285 55 1250 8672 8220 1925 675 TOTAAL DERDE LANDEN 24527 180 250 125 400 510 500 160 135 60 185 30 144 2092 1306 204 32 6312 180 250 125 400 510 500 160 135 60 185 30 110 2541 1531 301 56 7072 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 70 100 0 85 0 100 25 0 2197 3135 411 125 6247 TOTAAL-GENERAAL 50857 11876 11720 6247 BIJLAGE BIJ TABEL 1 STAND VAN DE EIB-OPERATIES OP 30. 6. 97 Operaties Toegestane leningen Geopend krediet - annulering • Uitbetaald bedrag Uitstaand bedrag op 30. 6. 97 1603 1465 1500 6362 1700 3000 750 275 300 Mediterrane lidstaten Derde landen vroegere mandaten : M iddellandse-Zeeprotocollen LMOEI LMOE II ALAI ALA II Zuid-Afrika Derde landen nieuwe mandaten(*) Middellandse Zee LMOE ALA Zuid-Afrika Totaal (*) Besluit van de Raad van 14. 4. 97 Opmerking : De leningen worden uitbetaald in deviezen, zodat de uitbetalingen omgerekend in ecu groter kunnen zijn dan het toegestane bedrag. 5720 1628 3000 647 50 176 2310 3520 900 375 20992 3703 1128 487 258 51 56 12761 75 7285 246 2541 1044 486 250 51 56 4674 -11- TABEL 2 MAXIMAAL. (Raminc AARLIJKS RISICO VOOR DE GEMEENSCHAPSBEGROTING l in miljoen ecu op basis van de uitbetalingen per 30. 06. 97) 1997 1998 1999 2000 2001 2002 2003 2004 TOTAL LID-STATEN HOOFDSOM A Betalingsbalansen 1. Griekenland 2. Italie B. Structurele leningen 3. Euratom 4. NCI en NCI-Aardbevingen 5 EIB/oude Middellandse-Zee- protocollen Spanje, Griekenland, Portugal 500 983 91 49 46 453 532 58 Subtotaal hoofdsom 1042 1669 2472 12 40 38 2562 15 40 41 96 RENTE A. Betalingsbalansen 1. Griekenland 2. Italie B. Structurele leningen 3. Euratom 4. NCI en NCI-Aardbevingen 5. EIB/oude Middellandse-Zee- protocolten Spanje. Griekenland, Portugal 48 211 42 63 23 48 209 10 16 18 156 156 3 12 14 1 10 11 Subtotaal rente 386 300 185 177 71 21 92 7 7 15 23 23 22 22 2 6 7 2 3 5 500 3455 571 749 263 5538 95 731 55 114 84 1080 17 15 32 2 2 4 TOTAAL LID-STATEN 1429 1969 281 2739 107 30 27 36 6617 DERDE LANDEN HÖÖPDSÖM A. Financiële bijstand 6. Hongarije 7. Tsjechië 8. Slowakije 9. Bulgarije 10. Roemenie 11. Israel 12. Algerije 13. Ex-USSR 14. Baltische Staten 15 Moldavie 16, Oekraïne 17, Witaisland B. Garanties 18, EIB/Middellandse-Zeelanden 19, EIB/Midden- en Oost-Europa I en II 20 EIB/Ontwikkelingslanden ALA 21. EIB Zuid Afrika 100 123 62 150 185 80 127 63 140 160 250 144 190 80 110 5 201 145 32 140 50 15 172 85 21 195 120 26 Subtotaal hoofdsom 1169 898 530 572 RENTE A. Financiële bijstand 6. Hongarije 7. Tsjechië 8. Slowakije 9. Bulgarije 10. Roemenie 11. Israël 12. Algerije 13. Ex-USSR 14. Baltische Staten 15. Moldavie 16. Oekraïne 17. Witaisland B. Garanties 18. EIB/Middellandse-Zeelanden 19. EIB/Midden- en Oost-Europa I en II 20. EIB/Ontwikkelingslanden ALA 21. EIB Zuid Afrika Subtotaal rente 18 25 13 40 51 16 50 5 14 6 19 3 140 84 11 5 498 10 13 6 26 51 25 14 6 19 3 159 95 13 8 446 11 33 25 14 6 19 3 146 89 12 8 365 11 13 25 14 6 19 3 133 81 11 8 324 40 12 37 6 200 137 40 12 37 6 184 135 12 180 250 125 400 510 160 500 144 135 50 128 24 1495 964 212 56 472 386 5333 4 3 13 2 92 53 8 2 9 1 78 44 8 28 38 19 107 159 16 160 5 59 40 132 20 972 579 83 42 176 143 2458 70 150 9 17 6 202 149 33 36 672 11 6 25 3 5 19 3 119 72 10 8 281 55 100 25 12 37 6 199 145 34 20 632 4 6 10 3 5 17 2 105 62 9 3 226 TOTAAL DERDE LANDEN 1667 1345 895 896 953 858 647 529 7791 TOTAAL-GENERAAL 3096 3314 1176 3635 1060 888 674 565 14409 (waarvan Oost-Europa) (waarvan andere derde landen) 880 787 946 399 483 413 485 411 369 585 378 480 307 340 247 282 4095 3696 - 1 2- TABEL 3 THEORETISCH MAXIMAAL JAARLIJKS RISICO VOOR DE COMMUNAUTAIRE BEGROTING 1997 1998 1999 2000 2001 2002 2003 2004 TOTAAL LIDSTATEN HOOFDSOM A. Betalingsbalansen 1. Griekenland 2. Italië B. Structurele leningen 3. Euratom en NCI 4. EIB, Spanje, Griekenl. , Port. 985 58 500 983 140 46 Subtotaal hoofdsom 1042 1669 2472 52 38 2562 55 41 96 RENTE A. Betalingsbalansen 1. Griekenland 2. Italië B. Structurele leningen 3. Euratom en NCI 4. EIB, Spanje. Griekenl. , Port. Subtotaal rente 48 211 105 23 386 48 209 25 18 156 156 15 14 11 11 300 185 178 71 21 92 7 7 15 23 23 22 22 2 6 7 2 3 5 500 3455 1320 263 5537 95 731 169 84 1080 17 15 32 2 2 4 TOTAAL LIDSTATEN 1428 1969 281 2739 107 30 27 36 6617 100 123 62 150 185 80 127 63 140 160 250 144 190 80 55 70 65 150 100 DERDE LANDEN HOOFDSOM A. Financiële bijstand 5. Hongarije 6. Tsjechische Republiek 7. Slovaakse Republiek 8. Bulgarije 9. Roemenie 10. Israel 11. Algerije 12. VJRM 13 Ex-URSS 14. Baltische Staten 15. Moldavie 16. Oekraïne 17. Wit-Rusland 18. Euratom LMOE B. Garanties 19. EIB Middellandse Zee 20. EIB LMOE 21. EIB ALA 22. EIB ZUID-AFRIKA 140 50 15 172 85 21 195 120 26 Subtotaal hoofdsom 1169 898 531 RENTE A. Financiële bijstand 5. Hongarije 6. Tsjechische Republiek 7. Slovaakse Republiek 8. Bulgarije 9. Roemenie 10. Israel 11. Algerije 12. VJRM 13 Ex-URSS 14. Baltische Staten 15. Moldavië 16. Oekraïne 17. Wit-Rusland 18. Euratom LMOE B. Garanties 19. EIB Middellandse Zee 20. EIB LMOE 21. EIB ALA 22. EIB ZUID-AFRIKA Subtotaal rente 18 25 13 40 55 16 55 5 18 6 24 3 1 173 124 18 6 599 10 12 6 39 58 35 3 22 6 29 3 6 252 218 35 16 749 36 40 35 4 22 6 29 3 17 325 318 54 26 914 180 250 125 475 580 160 600 144 220 50 168 24 24 2494 2207 458 184 50 70 100 85 12 57 6 16 547 568 105 58 25 12 37 6 1 389 385 79 40 12 57 6 7 493 499 111 38 1129 1288 1674 8343 29 13 20 4 11 5 27 2 72 545 576 124 75 29 7 10 4 9 3 23 2 88 566 591 134 86 13 7 10 4 9 2 17 1 101 541 579 135 92 28 37 19 257 212 16 235 27 5 124 40 205 20 373 3318 3371 686 405 110 5 249 210 42 3 699 36 21 35 4 22 6 29 3 34 419 436 80 43 9 17 6 309 290 59 45 955 36 13 35 4 11 6 29 3 54 497 529 106 61 1167 1383 1502 1553 1511 9377 TOTAAL DERDE LANDEN 1768 1647 1445 1866 2338 2631 2841 3185 17720 TOTAAL-GENERAAL 3196 3616 1726 4605 2444 2661 2868 3220 24337 (waarvan : Oost-Europa) (waarvan : overige derde landen) 935 833 1113 534 780 665 991 875 1072 1266 1255 1376 1399 1442 1593 1592 9137 8583 13 IV. TOEPASSING VAN DE BEGROTINGSGARANTIE IV. A Gebruik van kasmiddelen De Commissie verricht betalingen uit haar kasmiddelen, hetgeen is toegestaan bij artikel 12 van Verordening nr. 1552/89 van de Raad van 29 mei 1989 houdende toepassing van Besluit 88/376/EEG, Euratom betreffende het stelsel van eigen middelen van de Gemeenschappen. Door deze procedure vermijdt de Commissie vertragingen bij de dienst van de opgenomen leningen en de betaling van bijkomende kosten wanneer een debiteur van een verstrekte lening te laat betaalt. IV. B Gebruik van het Garantiefonds Wanneer de begunstigde van een door de Gemeenschap verstrekte of gegarandeerde lening in gebreke van betaling blijft, wordt binnen drie maanden een beroep gedaan op het Garantiefonds. Rente wegens vertraging tussen de datum van terbeschikkingstelling van de kasmiddelen en de datum van interventie van het Fonds wordt uit het Garantiefonds terug in de kas gestort. In de laatste zes maanden is op het Garantiefonds een beroep gedaan voor de volgende landen : Land Georgië (lening van 40 miljoen ecu) Ex-Joegoslavië Datum 15. 04. 1997 23. 05. 97 Bedrag (hoofdsom en rente) 34. 894. 595,09 6. 292. 486,81 IV. C Laattijdige aflossingen De volgende landen hebben tijdens de verslagperiode laattijdige aflossingen verricht nadat een beroep was gedaan op het Garantiefonds. De betrokken bedragen zijn terug in het Fonds gestort overeenkomstig artikel 2 van Verordening (EG, Euratom) nr. 2728/94 van de Raad van 31 oktober 1994 tot instelling van het Garantiefonds. De voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië (VJRM) heeft in totaal 7,6 miljoen ecu afgelost, hetgeen overeenkomt met een deel van haar achterstand naar aanleiding waarvan het fonds tussenbeide was gekomen voor 1,4 miljoen ecu. Land Armenië Georgië VJRM Totaal Datum 13. 02. 97 18. 04. 97 29. 05. 976 Bedrag (hoofdsom en rente) 3. 680. 702,65 4. 689. 948,53 1. 446. 515,51 9. 817. 166,69 -14- rV. D Uitstaande aflossingen op de verslagdatum Aan het einde van de periode moesten nog de volgende betalingen worden verricht: Land Tadzjikistan Georgië Armenië Ex-Joegoslavië Totaal Beorag (hoofdsom en rente) 63. 181. 389,89 122. 817. 507,50 53. 920. 610,55 87. 831. 143,77 327. 750. 651,71 V. ANALYSE VAN HET THEORETISCHE VERMOGEN VAN DE GEMEENSCHAP OM LENINGEN EN GARANTIES TE VERSTREKKEN TEN BEHOEVE VAN DERDE LANDEN Door het mechanisme van het Fonds en de reserve voor garanties wordt in de praktijk het vermogen van de Gemeenschap om leningen of garanties op leningen aan derde landen te verstrekken beperkt: de kredieten die beschikbaar zijn om de verplichte voorziening aan te leggen bij een nieuw leningsbesluit (of een jaartranche in het geval van garanties voor meerjarige leningen) worden beperkt door het bedrag dat in de financiële vooruitzichten als reserve voor garanties is opgenomen6. Op een bepaald ogenblik is de leningscapaciteit de tegenwaarde in termen van leningen van de in de reserve voor garanties overblijvende ruimte. Deze ruimte is gelijk aan het verschil tussen de reserve en het geraamde bedrag van de voorziening van het Garantiefonds op grond van reeds goedgekeurde of voorbereide operaties. In tabel 4 wordt de capaciteit van de Gemeenschap om leningen aan derde landen te verstrekken voor de periode 1997-1999 geraamd met inaanmerkingneming van het mechanisme van het Garantiefonds. De berekeningsmethode en de verwijzingen naar de regelgeving worden meer uitvoerig beschreven in de bijlage bij dit verslag. Volgens de door de Raad goedgekeurde besluiten en de voorgestelde of nog in voorbereiding zijnde besluiten (zie tabel 4) zal het gebruik van de reserve voor garanties in 1997 307 miljoen ecu bedragen, hetgeen een ruimte in de reserve voor garanties laat van 22 miljoen ecu eind 1997. Het Garantiefonds kan in dit geval bij de sluiting van het begrotingsjaar 1997 864 miljoen ecu bereiken onder de volgende veronderstellingen: - geen nieuwe wanbetalingen die de interventie van het Fonds vergen; - geen laattijdige aflossingen door in gebreke gebleven landen. 6 In de financiële vooruitzichten is 300 miljoen ecu tegen de prijzen van 1992 opgenomen. 15 Rekening houdend met de invloed op de reserve voor garanties van de voorziening van het Fonds voor de leningen die al zijn goedgekeurd en de leningen die zijn voorgesteld of in voorbereiding zijn voor de periode 1997-1999, varieert de leningscapaciteit per jaar: - van 146 tot 243 miljoen ecu voor leningen waarop de totale begrotingsgarantie wordt verleend; - van 209 tot 347 miljoen ecu voor leningen die tot 70 % worden gegarandeerd (hetgeen het geval is met de nieuwe leningen van de EIB). VI. RELATIEVE SOLBDITEIT VAN HET GARANTIEFONDS De verhouding tussen de stand van het Fonds op 30 juni 97 (538 miljoen ecu) en het maximale jaarlijkse risico van de leningen aan derde landen (zijnde het totale bedrag van de aflossingen en rentebetalingen) voor 1997 (1. 768 miljoen ecu) bedraagt 30 % (zie tabel 3). Op dezelfde datum zal het Fonds 7,4 % bedragen van het totale uitstaande bedrag van de gegarandeerde leningen aan derde landen. 16- TABEL4 THEORETISCH VERMOGEN VAN DE GEMEENSCHAP OM IN DE PERIODE 1997-1999 LENINGEN EN GARANTIES TE VERSTREKKEN TEN BEHOEVE VAN DERDE LANDEN overeenkomstig het mechanisme van het Oarantiefonds(*) in miljoen ecu f997 f998 f9991 Reserve voor garanties op leningen aan en in derde landen(1) 329 338 345 Gegevens voor de berekening van de voorziening van het Garantiefonds(2) - EIB-LENINGEN - Middellandse Zee (a) - Midden- en Oost-Europa (b) - Latijns-Amerika en Azië (c) - Zuid-Afrika (d) - Totaal EIB-leningen - Euratom-leningen (e) - Macro-financiële bijstand (f) 693 850,5 60 125 7728,5 744,25 763 210 87,5 7804,75 623 710,5 322 105 1760,5 0 200 350 305 25 0 Voorziening van het Garantiefonds (3) 307 302 313 Ruimte in de reserve voor garanties (4) 22 36 32 Residuele leningscapaciteit (betalingsbalansleningen, EIB-leningen en Euratom-leningen) (5) - Maximum indien volledig gebruikt met 100 %-garantie 146 243 213 (b. v. betalingsbalansleningen) - Maximum indien volledig gebruikt met 70 %-garantie 209 347 304 (b. v. EIB-leningen) O Technische hypothese dat het streefbedrag wordt bereikt na 1999. Voorbeeld: als het Fonds zijn streefbedrag bereikt op 1 januari 1999, wordt, na het heronderzoek als bedoeld in artikel 4 van de verordening tot instelling van het Fonds, het voorzieningspercentage teruggebracht tot 10 %, zoadat de leningscapaciteit van de Unie wordt verhoogd met 106 miljoen ecu per jaar voor de leningen met 100 %-garantie en 152 miljoen voor de leningen met 70 %-garantie Kenmerken van de leningen die in de periode 1997-1999 tot voorziening van het Fonds leiden: • EIB a. Middellandse Zee: - goedgekeurde leningen: 1994-1996: 115 miljoen ecu op grond van het vierde financieel protocol met Syrië. 1995-1998: 80 miljoen ecu op grond van het vierde financieel protocol met Malta en Cyprus. - voorgestelde of voorbereide leningen: 1996 - 2000: 750 miljoen ecu op grond van de financiële samenwerking met Turkije en 230 miljoen ecu op grond van de financiële samenwerking met Kroatië. 1997-2000: 150 miljoen ecu op grond van de financiële samenwerking met de Voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië (VJRM). 31. 1. 97-31. 1. 2000: 2. 310 miljoen ecu op grond van verlenging van het mandaat van de EIB (70 %-garantie). b. Midden- en Oost-Europa: - goedgekeurde leningen: 31. 1. 97-31. 1. 2000: 3. 520 miljoen ecu op grond van verlenging van het mandaat van de EIB (70 %-garantie). c. Latijns-Amerika en Azië: - goedgekeurde leningen: 1993-1996: 750 miljoen ecu. 31. 1. 97-31. 1. 2000: 900 miljoen ecu op grond van verlenging van het mandaat van de EIB (70 %-garantie). d. Zuid-Afrika: - goedgekeurde leningen: midden 1995-midden 1997: 300 miljoen ecu. 1. 7. 97-1. 7. 2000: 375 miljoen ecu op grond van verlenging van het mandaat van de EIB (70 %-garantie). e. - Euratom - goedgekeurde leningen: 1994 -1999: 1. 100 miljoen ecu f. • Financiële bijstand - goedgekeurde leningen: 1997. 25 miljoen ecu aan Wit-Rusland, geannuleerd; 130 miljoen ecu aan Slowakije, geannuleerd, 40 miljoen ecu aan de VJRM, - voorgestelde of voorbereide leningen: 1997: 170 miljoen ecu aan de republieken Georgië, Armenië en Tadzjikistan. - 1 7- DEEL TWEE BEOORDELING VAN DE POTENTIËLE RISICO'S: ECONOMISCHE EN FINANCIËLE SITUATIE VAN DE DERDE LANDEN DIE DE GROOTSTE LENINGEN HEBBEN ONTVANGEN I. INLEIDING informatie over de De in de voorafgaande delen genoemde bedragen verschaffen kwantitatieve aspecten van de risico's voor de algemene begroting. Deze gegevens moeten echter worden gewogen met de kwalitatieve aspecten van dit risico, die worden bepaald door de aard van de operaties en de hoedanigheid van de kredietnemers. In het volgende deel worden de recente gebeurtenissen besproken die een invloed kunnen hebben op het landen- risico van de portefeuille. De in dit hoofdstuk gegeven beoordeling van het landenrisico verschaft, in de vorm van een tabel van één pagina voor elk land, een reeks indicatoren van het landenrisico voor de landen in Midden- en Oost-Europa, de NOS en de landen in het Middellandse- Zeegebied die macro-financiële bijstand hebben ontvangen. Ter aanvulling hierop wordt in de tekst een nadere analyse gegeven van de betrokken landen, indien sinds het voorgaande verslag over het tweede halfjaar van 1996 belangrijke nieuwe gegevens die op de risicobeoordeling van invloed zijn, beschikbaar zijn gekomen. De tekst bevat ook een beknopte analyse voor de landen die nog leningen moeten terugbetalen welke uitstaan in het kader van het in 1991 aan de toenmalige Sovjet-Unie ter beschikking gestelde handelskrediet van 1. 250 miljoen ECU. De beoordeling in dit deel heeft geen betrekking op risico's van de Gemeenschap in andere dan de vermelde regio's, met name omdat die regio's (vooral uit hoofde van garanties voor EIB-leningen) slechts een fractie van de totale risicopositie vormen (minder dan 3%) en voorts goed over de verschillende landen gespreid zijn. H. LANDEN IN MIDDEN- EN OOST-EUROPA BULGARIJE Sinds het vorige verslag is de situatie van Bulgarije verbeterd. De inflatie is onder controle gebracht. De nationale munt, de lev, won iets van zijn in 1996 en begin 1997 verloren waarde terug, voordat in het kader van een op 1 juli in werking getreden currency board arrangement de wisselkoers werd vastgesteld op 1. 000 leva per Duitse mark. Het begrotingstekort zal in 1997 het met het IMF overeengekomen streefcijfer van 6,2% van het BBP vermoedelijk niet overschrijden en werd tot dusverre hoofdzakelijk gefinancierd door de verkoop van overheidspapier aan de handelsbanken. De structurele hervormingen werden enigszins bespoedigd. De prijzen van alle producten zijn geliberaliseerd, behalve voor enkele essentiële levensmiddelen. Enkele grote staatsondernemingen zijn aan buitenlandse investeerders verkocht. Hoewel voor een -18 groot aantal banken nog faillissementsprocedures lopen, is de gezondheid van de banken die hun werkzaamheden blijven uitoefenen, verbeterd. De goedkeuring van een stand-by-overeenkomst door het IMF in april en de aanvaarding van de currency board arrangement droegen bij tot een zeker herstel van het economisch vertrouwen en de economische stabiliteit. Dit kwam tot uiting in de sterke verbetering van het niveau van de internationale reserves van de Centrale Bank, die na de in 1996 geleden verliezen medio 1997 bijna terug waren op hun vroegere peil. Niettemin blijft de dienst op de buitenlandse schuld hoog met bijna 1 miljard USD per jaar. Een houdbare externe positie blijft afhankelijk van een volgehouden hervormingsinspanning, die voortgezette steun van het IMF en andere internationale instellingen zal verzekeren en grotere stromen buitenlandse directe investeringen zal aanmoedigen. TSJECHIË Het algemene beeld in Tsjechië is sinds het vorige verslag slechter geworden: de groei is vertraagd, de begroting en de handelsbalans vertonen beide een groot tekort, en er is enige politieke instabiliteit geweest. Deze verslechtering werd weerspiegeld in een nervositeit op de wisselmarkten over de Tsjechische kroon; eind april en mei kwam de Tsjechische kroon onder sterke neerwaartse druk te staan, waardoor de Tsjechische Nationale Bank op 27 mei werd gedwongen haar valutakoppeling op te geven en de Tsjechische kroon te laten zweven. De statistieken van het BBP vertonen voor het eerste kwartaal van 1997 een vertraging van de groei: voorlopige ramingen wijzen erop dat de jaarlijkse groei slechts 1,5% bedroeg in vergelijking met 4,4% in 1996. De regering wordt ook geconfronteerd met een stijgend begrotingstekort, dat in 1996 slechts door sterke besnoeiingen op de uitgaven aan het einde van het jaar op een laag niveau werd gehouden. De externe positie blijft echter het meest zorgwekkend: door een combinatie van dalende uitvoer en stijgende invoer nam het handelsbalanstekort, dat in 1996 was opgelopen tot 11% van het BBP, in het eerste kwartaal van 1997 nog verder toe. In april 1997 voerde de regering een pakket maatregelen in om de groei te bevorderen en de groeiende tekorten op de begroting en de handelsbalans aan te pakken. De maatregelen omvatten met name budgettaire besnoeiingen, beperkingen op de loonstijging in de overheidssector, en de invoering van een invoerdepositostelsel. De valutahandelaren bleven echter bezorgd over het grote tekort op de lopende rekening en de nervositeit werd verergerd door de binnenlandse politieke onzekerheid die volgde op de aankondiging van het pakket. Een verscheidene weken volgehouden aanval op de munt dwong de Tsjechische Nationale Bank haar beleid van koppeling van de Tsjechische kroon aan een mand van de US-dollar en de DM op te geven, maar niet voordat naar raming 3 miljard USD (ongeveer een kwart) van de deviezenreserves was gebruikt om de munt te verdedigen. De Tsjechische kroon gaat nu beheerst zweven. Doordat de koppeling van de wisselkoers werd opgeheven, kon de munt met ongeveer 20% depreciëren ten opzichte van de dollar en met meer dan 7% ten opzichte van de DM in vergelijking met de koersen van eind 1996. In de weken na het opgeven van de vorige valutaregeling zag de munt er relatief stabiel uit, maar de rente bleef hoog. Begin juni onderhandelde de Tsjechische Nationale Bank met succes over een lening om haar valutareserves weer aan te vullen. 19 In mei kondigde de regering nog een pakket economische maatregelen aan, waaronder verdere besnoeiingen in de staatsbegroting voor 1997. De regering won ook nipt een stemming in het Parlement op 11 juni waarbij de vertrouwenskwestie werd gesteld. Het ziet er echter naar uit dat zowel de politieke als de economische situatie op korte termijn kwetsbaar zullen blijven. ESTLAND De risicobeoordeling van Estland blijft een van de meest positieve in de regio, maar er zijn nieuwe bronnen van onzekerheid in verband met de snelle groei van de economie gekomen. De economie vertoont een sterke expansie (de groei van het reële BBP bedroeg in het vierde kwartaal van 1996 7,3% op jaarbasis) en de inflatie is de laatste maanden drastisch gedaald (in mei werd een jaarlijkse inflatie van 10,8% geregistreerd in vergelijking met 26,7% in april 1996). De buitenlandse schuld blijft laag in verhouding tot het BBP. In april kreeg het land van Thomson BankWatch een risico-rating van BBB-, die onlangs werd opgewaardeerd tot BBB+. Dit is de hoogste rating die dit bureau aan een land van de voormalige Sovjet-Unie heeft toegekend. Estland heeft een rating van Moody's aangevraagd, die naar verwachting aan het einde van het jaar zal worden toegekend. Er zijn echter tekenen die erop wijzen dat de economie oververhit begint te raken: in 1996 nam het verbruik als percentage van het BBP toe, terwijl de investeringen daalden; het tekort op de handelsbalans liep op tot 24,5% en dat op de lopende rekening tot 10,2% van het BBP; de buitenlandse investeringen liepen terug, en de banken gingen steeds grotere bedragen in het buitenland lenen, waarmee een sterke expansie van de binnenlandse kredietverlening werd gevoed. Deze ontwikkelingen zijn een bron van nieuwe macro-economische risico's. LITOUWEN In de eerste helft van 1997 versnelde de groei verder, terwijl de inflatie en de werkloosheid bleven dalen. De begroting lijkt zich relatief bevredigend te ontwikkelen doordat nieuwe fiscale maatregelen de dalende tendens van de overheidsontvangsten schijnen te hebben gekeerd. De betalingsbalanssituatie blijft bevredigend, hoewel de invoer snel stijgt naarmate het herstel aantrekt. De voorzichtige strategie tot afschaffing van de currency board lijkt de aanvankelijke vrees van de investeerders met betrekking tot de beleidsplannen van de nieuwe coalitieregering te hebben weggenomen. De banksector blijft zich langzaam herstellen naarmate de autoriteiten de regels strenger maken en de zwakste banken harder aanpakken. De voorbereidingen voor de privatisering van staatsbanken en grote telecommunicatie- en vervoeronderaemingen worden voortgezet. Gezien de verbeterende macro-economische situatie en de bespoediging van de structurele hervormingen kende Standard & Poor's Litouwen in juni een investment grade-beoordeling toe. ROEMENIË Het landenrisico voor Roemenië bleef weliswaar een van de hoogste van Oost-Europa, maar werd in de eerste helft van 1997 toch beter ten gevolge van een radicale 20 koerswijziging in het economisch beleid van het land. De prijzen werden geliberaliseerd, waardoor de maandelijkse inflatie sterk opliep tot 30,5% in maart. Later daalden de maandelijkse inflatiepercentages sterk. Tegelijkertijd lieten de autoriteiten de munt een sterke nominale depreciatie ondergaan om een ommekeer teweeg te brengen in de in 1996 opgetreden verslechtering van de externe positie. Maatregelen om de openbare financiën te herstellen en de inflatie te beperken zouden moeten leiden tot een tragere groei van het BBP in 1997 van naar raming 3-4%, na 4,1% in 1996. Reeds in het eerste kwartaal verbeterde de betalingsbalans aanmerkelijk, waarbij het overschot op de kapitaalrekening het (dalende) tekort op de lopende rekening meer dan compenseerde. De buitenlandse directe investeringen trokken aan, en inwoners repatrieerden grote bedragen aan harde valuta's, hetgeen wijst op een herstel van het vertrouwen. In 1997 werd belangrijke voortgang bij de structurele hervormingen geboekt. Tussen februari en mei werden 800 ondernemingen geprivatiseerd. De hervorming van de landbouw is begonnen met de effectieve privatisering van enkele grote verliesgevende varkens- en pluimveebedrijven. Er werd een wet op de buitenlandse eigendom van grond aangenomen en er werden wijzigingen op de wet op de buitenlandse investeringen ingevoerd, waarbij duidelijke regels voor portefeuillebelegging en winstrepatriëring werden vastgesteld. De handelspolitiek werd geliberaliseerd, vooral door een belangrijke verlaging van de tarieven voor landbouwproducten. Hoewel de schuldratio's in 1996 slechter werden en naar verwachting in 1997 nog verder achteruit zullen gaan, slaagde de Centrale Bank erin haar deviezenreserves te verhogen van 850 miljoen USD in maart tot 1,49 miljard USD in mei. Het nieuwe economische programma van Roemenië wordt sterk gesteund door het IMF, dat op 22 april zijn goedkeuring hechtte aan een nieuwe stand-by-overeenkomst voor 430 miljoen USD over 13 maanden; door de Wereldbank, die op 3 juni haar goedkeuring hechtte aan nieuwe kredieten ten bedrage van 550 miljoen USD en de vrijgave van de tweede tranche van 80 miljoen USD van de in 1996 bevroren FESAL-lening; en door de EG, die haar macro financiële bijstand, waarvan het saldo 70 miljoen ECU bedraagt, zal reactiveren. Ondanks de sterke daling van de koopkracht van de lonen genoot de regering eind juni nog steeds veel steun bij de bevolking. SLOVAKIJE Het landenrisico voor Slovakije blijft betrekkelijk laag, maar de externe positie gaat achteruit en de buitenlandse schuld stijgt snel. De snelle economische groei - ongeveer 7% - in 1995 en 1996 heeft geleid tot een oververhitting van de economie. De inflatie begon weer toe te nemen na drie jaren van onafgebroken daling. In reactie daarop werd het monetaire beleid geleidelijk verkrapt en werd het in mei en juni 1997 zeer restrictief. Na de ernstige achteruitgang van de lopende rekening in 1996 - er werd een tekort van 10% van het BBP geregistreerd, in vergelijking met een klein overschot in 1995 - en de snelle stijging van de buitenlandse schuld om dit te financieren, werd de externe situatie in de eerste maanden van 1997 nog slechter. Tot medio mei kon het toenemende handelstekort zonder veel moeite worden gefinancierd en bleven de deviezenreserves min of meer stabiel in vergelijking met eind 1996. Ten gevolge van druk op de munt in de tweede helft van mei daalden de reserves echter met 20%. Tot dusverre is de Nationale Bank van Slovakije erin geslaagd de wisselkoers dicht bij de spilkoers te stabiliseren. Dit 21 kon echter slechts worden bereikt door middel van een sterke monetaire verkrapping, een verlies aan valutareserves, en zeer hoge rentetarieven. Het is duidelijk dat een dergelijke situatie niet voor een langere periode kan worden gehandhaafd. Hl. NIEUWE ONAFHANKELIJKE STATEN ARMENIË In 1997 zal het BBP naar verwachting evenals in 1996 met 5,8% groeien. De jaarlijkse inflatie, die in december 1996 5,7% bedroeg, zal vermoedelijk dit jaar oplopen tot 9,5%. De slechte inning van de belastingen blijft de begrotingspositie ondermijnen. Armenië's tekort op de lopende rekening, dat in 1996 27% van het BBP bedroeg (16% inclusief officiële overdrachten), deels ten gevolge van de blokkade waaraan het land is blootgesteld in verband met de kwestie Nagorno Karabach, zal naar verwachting in 1997 dalen tot 19,5%. Op middellange termijn echter zou de externe houdbaarheid een cruciaal probleem kunnen worden. De buitenlandse schuld werd geraamd op ongeveer 30% van het BBP eind 1996. De netto internationale reserves zijn nog laag (ongeveer 50 miljoen USD). De voortgang bij de structurele hervormingen is beperkt: er moet nog veel worden gedaan op het gebied van de herstructurering van de grote ondernemingen en in de banksector. In juni keurde het IMF het tweede jaar (47 miljoen USD) van een ESAF-overeenkomst goed. Intussen zijn door recente wapenaankopen en de benoeming van een nieuwe eerste minister de politieke spanningen opgelopen, en de vrede is nu brozer dan een halfjaar geleden. Gezien de economische en politieke onzekerheid blijft Armenië in de categorie van debiteuren met een hoog risico. AZERBEIDZJAN Het economisch herstel, dat in 1996 lijkt te zijn ingetreden, zal naar verwachting in 1997 aantrekken, met een groei van het BBP van naar raming 5%. -De jaarlijkse gemiddelde inflatie zal vermoedelijk dalen tot ongeveer 9% eind 1997, en het begrotingstekort tot 2% van het BBP. Het tekort op de lopende rekening, dat naar verwachting zal dalen tot 16% van het BBP in 1997, zal opnieuw worden gefinancierd door steeds hogere buitenlandse directe investeringen in het kader van aardoliecontracten (345 miljoen USD in 1996) en door officiële hulp. Het niveau van de deviezenreserves zal in 1997 naar verwachting stijgen tot drie maanden invoer. De buitenlandse schuld was met ongeveer 16% van het BBP eind 1996 vrij laag en de schulddienst was met een niveau van 9% van de uitvoer goed op te brengen. Azerbeidzjan heeft zich over het algemeen zeer nauwkeurig gehouden aan de performance-criteria van het ESAF-programma van het IMF en de structurele hervormingen werden bespoedigd en liggen min of meer op schema. Sinds mei geven de achterstanden bij de uitbetaling van de pensioenen en het tempo van de privatisering en de hervorming van de banksector echter aanleiding tot bezorgdheid. Deze factoren impliceren in combinatie met het onopgeloste conflict met Armenië over Nagorno Karabach dat het landenrisico hoog blijft. WIT-RUSLAND De huidige economische en politieke ontwikkelingen in Wit-Rusland blijven een bron van ernstige bezorgdheid. De bescheiden voortgang op de weg naar stabilisatie die in het 22 verleden werd gemaakt, is in gevaar. Sinds de tweede helft van 1996 is de overheidsinmenging in de economie toegenomen. De positieve groei die in 1996 en in de eerste helft van 1997 officieel werd geregistreerd, lijkt voor het merendeel het resultaat te zijn van overheidsopdrachten die werden gefinancierd door goedkoop krediet van de banken en tot een sterke toeneming van de voorraden hebben geleid. Na een periode van relatieve stabiliteit is de inflatie sinds het laatste kwartaal van 1996 aanzienlijk verergerd. In de eerste vijf maanden van 1997 stegen de consumptieprijzen gemiddeld met 65% op jaarbasis. De externe sector blijft bijzonder kwetsbaar. Voorts is er een ernstig gebrek aan vooruitgang bij de structurele hervormingen, vooral de privatisering. Het totale risico is hoog en neemt nog toe. GEORGIË Voor 1997 wordt een groei van het BBP met 9% verwacht, dat is bijna evenveel als de in 1996 geregistreerde 10,5%. Het begrotingstekort, dat in 1996 daalde tot 4,5%, zal in 1997 naar verwachting nog verder verminderen, terwijl de jaarlijkse inflatie, die in 1996 drastisch daalde tot 14%, vermoedelijk nog verder zal zakken tot 11% in 1997. Het tekort op de lopende rekening (exclusief officiële overdrachten) was gelijk aan 10,5% van het BBP in 1996, maar zal in 1997 naar verwachting kleiner worden. De buitenlandse directe investeringen zijn nog laag. De deviezenreserves (2,6 maanden invoer in 1996) zullen naar verwachting stabiel blijven. Sinds de onafhankelijkheid van Georgië is de buitenlandse schuld van het land opgelopen tot ongeveer 30% van het BBP eind 1996, maar er werden overeenkomsten gesloten met de meeste crediteuren, met name een akkoord dat ertoe moet leiden dat de betalingsachterstanden jegens de Gemeenschap worden ingelopen. In maart 1997 hechtte de Raad van Bestuur van het IMF zijn goedkeuring aan een tweede jaarlijkse ESAF-overeenkomst (67 miljoen USD). In mei gaf hij echter uiting aan zijn bezorgdheid over het tempo van de privatisering, de belastinginning, de corruptie en de terugbetaling van de schuld aan Turkmenistan. De politieke moeilijkheden houden aan: het probleem Abchazië is verder dan ooit van een oplossing verwijderd. Het landenrisico blijft hoog. MOLDAVIË Na drie jaar belangrijke voortgang bij de macro-economische stabilisatie zijn er in Moldavië sinds medio 1996 ernstige problemen: een groeiend begrotingstekort, achterstanden bij de uitbetaling van lonen en pensioenen, geen vooruitgang van betekenis bij de structurele hervormingen, en dit alles in een context van een bijna voortdurende daling van de productie. Deze negatieve verschijnselen hielden aan en verergerden zelfs in de eerste helft van 1997. Met name heeft een toenemend beroep op buitenlandse financiering bijgedragen tot een gestadige stijging van de buitenlandse schuld van het land, die eind mei 1997 was opgelopen tot 51% van het BBP. Meer dan een derde van de schuld is op korte termijn, d. w. z. met looptijden van minder dan vijfjaar. Het totale risico werd in de eerste helft van 1997 groter, aangezien het schijnt dat de politieke wil die de laatste paar jaar zorgde voor belangrijke voortgang bij de hervormingen, is begonnen te verflauwen. Er zijn namelijk tekenen die erop wijzen dat het economische veranderingsproces wellicht aan het vertragen is. 23 TADZJIKISTAN Na het einde van de burgeroorlog in december 1996 en de ondertekening in juni 1997 van een vredesovereenkomst tussen de strijdende partijen, zal de productie naar verwachting in 1997 met 5% stijgen na de sterke daling met 16,7% in 1996. De jaarlijkse gemiddelde inflatie, die in 1996 drastisch daalde tot 65% ten gevolge van een krap monetair en kredietbeleid, zal in 1997 naar verwachting slechts iets dalen tot 50% wegens beleidswijzigingen na de opneming van nieuwe partijen in een coalitieregering en wegens de uitbetaling van achterstallige lonen. De handelsbalans, die in 1996 een overschot van 75 miljoen USD of 7% van het BBP vertoonde, zal in 1997 naar verwachting iets achteruit gaan. De deviezenreserves, die in december 1996 zeer laag waren, zullen in 1997 naar verwachting toenemen, voornamelijk ten gevolge van verwachte uitkeringen van buitenlandse hulp. Eind 1996 was de buitenlandse schuld van Tadzjikistan gelijk aan het BBP van het land. De belangrijkste crediteuren stemden echter in met een sanering van de in 1996 af te lossen schuld. Er is een begin gemaakt met de sanering van de in 1997 te betalen schulddienst. De liberalisering van de wisselmarkt, de buitenlandse handel en de prijzen is goed op weg. De omvorming van alle resterende middelgrote en grote bedrijven tot gemeenschappelijke ondernemingen wordt tegen het eind van het jaar verwacht, terwijl is begonnen met de hervorming van de landbouwsector en het bankwezen. De sluiting van een overeenkomst met het IMF wordt in de komende maanden verwacht. De risicobeoordeling blijft voorzichtig optimistisch. OEKRAÏNE In de eerste helft van 1997 werd de financiële stabilisatie in Oekraïne voortgezet, hoofdzakelijk door een vermindering van de financieringsbehoefte voor het begrotingstekort, die leidde tot een verdere vermindering van de groei van de geldhoeveelheid in ruime zin en van de inflatie. De wisselkoers bleef stabiel en de Centrale Bank kondigde in april 1997 een bandbreedte van 10% voor de hryvnia aan. Zowel het tekort op de lopende rekening als de buitenlandse schuld blijven beheersbaar. De autoriteiten hebben aangekondigd dat de hryvnia met ingang van september 1997 lopende rekening. De structurele convertibel zal worden voor hervormingen hebben de laatste maanden vrijwel gestagneerd. De begroting voor 1997 en de begeleidende reeks wetten, waaronder een veelomvattende belastinghervorming en verdere deregulering van de economie, zijn nog niet vastgesteld, en het wordt steeds duidelijker dat zij slechts in een herziene en verwaterde vorm zullen worden goedgekeurd. De reële economische prestaties blijven teleurstellend. Het BBP daalde met 8% in het eerste kwartaal van 1997 ten opzichte van dezelfde periode van verleden jaar. transacties op Het onlangs ondertekende Vriendschapsverdrag met Rusland regelt een reeks potentieel explosieve vraagstukken in verband met de Zwarte-Zeevloot. Aangezien de economische stabilisatie in Oekraïne kwetsbaar blijft wegens een aanzienlijke vertraging van het hervormingsproces, luidt de algemene beoordeling echter dat Oekraïne een matig risico vertegenwoordigt. 24 OEZBEKISTAN lopende rekening een (8% van het BBP), Voor 1997 wordt een groei van het BBP in de orde van grootte van de in 1996 geregistreerde 1,6% verwacht. Tot dusverre hebben de autoriteiten in 1997 een krapper begrotingsbeleid gevoerd, zodat het begrotingstekort het streefcijfer van 3% van het BBP niet heeft overschreden. De inflatie blijft echter hoog (5-6% per maand) en de reële rentetarieven zijn negatief, terwijl de officiële wisselkoersen voor de som steeds minder realistisch worden. In 1996 vertoonde de tekort van 1,0 miljard USD terwijl de bruto-deviezenreserves met 1,9 miljard USD (4,8 maanden invoer) nog hoog waren. Naar verwachting zal het tekort zich in 1997 stabiliseren of zal het zelfs dalen. Oezbekistan zal zijn tekort hoofdzakelijk door middel van leningen blijven financieren, hoewel een stijging van de buitenlandse investeringen wordt verwacht. De buitenlandse schuld van het land, die eind 1996 2,3 miljard USD of 17% van het BBP bedroeg, zal volgens de ramingen ook in 1997 op een redelijk niveau blijven. Wat de structurele hervormingen betreft, er werden weer drakonische deviezencontroles en invoerbeperkingen ingevoerd. De herstructurering van de landbouwsector en van de grote ondernemingen vordert langzaam, terwijl de banksector er slecht aan toe is. De stand-by-overeenkomst met het IMF blijft opgeschort. De risicobeoordeling is nog ongunstig. IV. LANDEN IN HET MIDDELLANDSE-ZEEGEBIED ALGERIJE Hoewel de macro-economische indicatoren zijn blijven verbeteren, blijft het landenrisico voor Algerije hoog wegens twijfel over de economische vooruitzichten op middellange termijn en de aanhoudend moeilijke veiligheidssituatie. De macro-economische resultaten in het kader van het door het IMF gesteunde programma zijn onlangs verder verbeterd. De groei zal volgens de ramingen toenemen van 4% in 1996 tot 4,5% in 1997. De inflatie daalde van 15,1% in december 1996 (12 maanden) tot 6,9% in april 1997. De lopende rekening en de begroting bleven in het eerste kwartaal van 1997 een overschot vertonen en momenteel worden deze overschotten geraamd op respectievelijk 0,3% en 1,3% van het BBP voor het gehele jaar. De bruto-deviezenreserves, die in 1996 verdubbelden tot 4,2 miljard USD (4,5 maanden invoer), namen verder toe tot 5,3 miljard USD eind maart 1997. Momenteel wordt geraamd dat zij tegen het einde van het jaar tot 5,5 miljard USD zullen zijn opgelopen. De uitstaande buitenlandse schuld van Algerije verminderde iets tot 74,2% van het BBP eind 1996, terwijl de uitstaande binnenlandse schuld in de periode 1993- 1996 werd gehalveerd tot 22,2% van het BBP. Ondanks deze resultaten blijft de economie weinig gediversifieerd en bijzonder kwetsbaar voor de grillen van de energieprijzen op de wereldmarkt en de weersomstandigheden. Wegens de beperkte buitenlandse directe investeringen en het gebrek aan toegang tot de internationale kapitaalmarkten blijft een gezonde betalingsbalans afhankelijk van omvangrijke, op concessionele voorwaarden toegekende externe financiering van de instellingen van Bretton Woods, de Clubs van Parijs en Londen, en andere multilaterale en bilaterale crediteuren. Bovendien blijven de politieke situatie en veiligheidsproblemen 25- een belemmering vormen voor de economische vooruitgang, met name structurele hervormingen en de ontwikkeling van een dynamische particuliere sector van de economie. De groeiende werkloosheid (naar raming 28,3% in 1996) en de verergerende sociale problemen zouden ook een bedreiging voor het hervormingselan kunnen vormen. -26 BIJLAGE I. VERKLARENDE OPMERKINGEN OVER DE SITUATIE INZAKE DOOR DE COMMUNAUTAIRE BEGROTING GEDEKTE RISICO'S LA Tabellen 1 tot 3 L. B Tabellen van de leningsoperaties met begrotingsgarantie L. C Verwachte ondertekeningen uitbetaling van de EIB-leningen LD Wijze van betaling van de begrotingsgarantie 27 27 29 34 35 II. METHODOLOGISCHE OPMERKINGEN OVER DE ANALYSE VAN HET VERMOGEN VAN DE GEMEENSCHAP OM IN DE PERIODE 1997-1999 AAN DERDE LANDEN LENINGEN TE VERSTREKKEN VOLGENS HET MECHANISME VAN HET GARANTIEFONDS LL. A Reserve voor garanties op leningen aan en in derde landen (1) LL. B Berekening van de voorziening van het Garantiefonds (2) LL. C Voorziening van het Fonds in geval van gedeeltelijke garantie LI. D Voorziening van het Garantiefonds (3) ILE Ruimte in de reserve voor garanties (4) LLFResiduele leningscapaciteit (5) III. TABELLEN VAN DE LANDENRISICO-INDICATOREN 36 36 36 37 38 38 38 39 27 I. VERKLARENDE OPMERKINGEN OVER DE SITUATIE COMMUNAUTAIRE BEGROTING GEDEKTE RISICO'S INZAKE DOOR DE LA Tabellen 1 tot 3 De tabellen 1 tot 3 geven een schematisch overzicht van het uitstaande bedrag in hoofdsom van de garanties en de jaarlijkse aflossingen en rentebetalingen op de opgenomen en verstrekte leningen die een risico over de communautaire begroting meebrengen. Deze bedragen geven het mogelijke maximale risico van de operaties voor de Gemeenschap weer. Dit betekent evenwel niet dat zij ook werkelijk ten laste van de begroting zullen komen. Wat vooral tabel 3 betreft is het niet zeker dat alle beschreven operaties ook zullen worden uitbetaald. LA. 1 Maximaal bedrag van de toegestane leningen (tabel 1) Het maximale bedrag van de toegestane leningen wordt bepaald als de som van de maximale bedragen in hoofdsom voor elke operatie die door de Raad is goedgekeurd. Om het risico voor de begroting volledig te kunnen beoordelen, moet rekening worden gehouden met de volgende factoren die een tegengestelde invloed hebben op het risico: - verhoging van het risico: bij het maximumbedrag van de toegestane hoofdsom komt de rente op de lening; - verlaging van het risico: • de beperking van de aan de EIB gegeven garantie tot 75 % van de in de landen aan de Middellandse Zee verstrekte leningen; • de beperking van de aan de EIB gegeven garantie tot 70 % van de leningen in het kader van de leningsoperaties voor bepaalde derde landen die de Raad op 14 april 1997 heeft goedgekeurd, en de verdeling van de risico's tussen de Gemeenschap en de EIB, waarbij de begrotingsgarantie in bepaalde gevallen slechts betrekking heeft op de politieke risico's; • de reeds afgeloste operaties, in zover het, uitgezonderd de betalingsbalans leningen (Lidstaat), om maximumbedragen aan toegekende leningen gaat en niet om toegestane uitstaande bedragen; • het feit dat machtigingen niet noodzakelijk volledig worden gebruikt. L. A. 2 Uitstaand bedrag van de verstrekte/opgenomen leningen (tabel 1) Dit is de hoofdsom op een bepaalde datum die nog op de uitbetaalde operaties moet worden afgelost. In tegenstelling tot het vorige aggregaat omvat dit bedrag niet de verstrekte leningen die nog niet zijn uitbetaald, noch het reeds afgeloste gedeelte van de uitbetaalde leningen. Het gaat met andere woorden om het bedrag van de "levende" leningen op een bepaalde dag. 28 LA. 3 Bedrag van de jaarlijkse risicio's (tabellen 2 en 3) Raming van de aflossingen en de rentebetalingen in elk begrotingsjaar. Dit bedrag wordt berekend: a) hetzij alleen voor de uitbetaalde leningen (tabel 2), in welk geval de af te lossen hoofdsom overeenkomt met die welke is opgenomen in het uitstaande bedrag; b) hetzij voor de leningen die zijn uitbetaald, de leningen die zijn goedgekeurd maar nog niet uitbetaald én de leningen waarvoor de Commissie een voorstel heeft ingediend dat nog niet is goedgekeurd (tabel 3). In dit geval is de af te lossen hoofdsom gelijk aan het maximum van de toegestane leningen, waaraan eventueel de bedragen moeten worden toegevoegd van de operaties die de Commissie heeft voorgesteld maar die nog niet zijn goedgekeurd. 29 I. B Tabellen van de leningsoperaties met begrotingsgarantie TABEL 5a Leningen aan de Lid-Staten Ontwikkeling van het uitstaande bedrag LAND Referentie van besluit Datum van besluit Looptijd (in jaren) Toestand - afgesloten (a) - gedeeltelijk uitbetaald (b) - volledig uitbetaald (c) - nog niet uitbetaald (d) Goedgekeurd bedrag Uitstaand bedrag 1. 01. 97 Operaties van het halfjaar Uitbetaald bedrag Terugbetaald bedrag Uitstaand bedrag op 30. 06. 97 in miljoen ecu GRIEKENLAND 91/136/EEG 04. 03. 91 ITALIË 93/67/EEG 18. 01. 93 EURATOM NCI TOTAAL 77/270-271/Euratom 80/29/Euratom 82/170/Euratom 85/537/Euratom 90/212/Euratom 78/870/EEG 81/19/EEG(1) 81/1013/EEG(2) 82/169/EEG 83/200/EEG 87/182/EEG 29. 03. 77 20. 12. 79 15. 03. 82 05. 12. 85 23. 04. 90 16. 10. 78 20. 01. 81 14. 12. 81 15. 03. 82 19. 04. 83 09. 03. 87 6 6 6 (3) (3) (c) (d) (d) (c) (c) (d) (d) (c) (c) (c) (b)(4) (d)(4) (c) (c) (c) (c) (c) (c) 500,00 3. 478,57 500,00 3. 454,50 572,48 476,00 119,60 O I 748,11 416,00 327. 30 2. 200,00 1. 000,00 600,00 600,00 8. 000,00 2. 000,00 2. 000,00 2. 000,00 2. 000,00 4. 000,00 500,00 500,00 1. 000,00 1. 000,00 1. 000,00 6. 830,00 1. 000,00 1. 000,00 80,00 1. 000,00 3. 000,00 750,00 21. 030,00 5. 299,16 0,00 892,00 4. 401,40 (1) Buitengewone steun voor de werderopbouw van de door de aardbeving van 1980 in Italie getroffen gebieden. (2) Buitengewone steun voor de wederopbouw van de door de aardbeving van 1981 in Griekenland getroffen gebieden. (3) Leningen op lange termijn waarvan de aflossingsdata afhankelijk zijn van da uitbetalingsdata. (4) Bij Besluit 94/179/Euratom van 21 maart 1994 heeft de Raad besloten de Euratom-leningen ook te gebruiken voor de financiering van projecten in bepaalde derde landen. Op de verslagdatum waren geen leningen toegekend in derde landen. (5) Afwijking door wisselkoersschommelingen van de overige valuta's ten opzichte van de ecu Financiële bijstand aan derde landen in de vorm van leningen TABLEL 5b (1) Ontwikkeling tijdens het haKjaar v an het uitstaande bedrag van de leningen per begunstigd land en per tranche LAND Referentie van besluit Datum van besluit Looptijd (In jaren) Vervaldag Toestand - afgesloten (a) • gedeeltelijk uitbetaald (b) - volledig uitbetaald (c) - nog niet uitbetaald (d) Goedgekeurd bedrag Uitbetaald bedrag op 1. 01. 97 Operaties van het halfjaar Uittaand bedrag Terugbetaald bedrag Uitstaand bedrag op 30. 06. 97 in miljoen ecu HONGARIJE I 1e tranche 2e tranche 3e tranche HONGARIJE II 1e tranche 2e tranche REP. TSJECHIË 1e tranche 2e tranche REP. SLOWAKIJE 1e tranche 2e tranche BULGARIJE I 1e tranche 2e tranche BULGARIJE II 1e tranche 2e tranche ROEMENIË I 1e tranche 2e tranche ROEMENIË II ROEMENIË lil 1e tranche 2e tranche BALTISCHE STATEN ESTLAND 1e tranche 2e tranche 90/83/EEG 90/681/EEG 22. 02. 90 21. 12. 90 91/31 O/EEG 24. 06. 91 91/106/EEG 25. 02. 91 91/106/EEG 25. 02. 91 91/311/EEG 24. 06. 91 92/511/EEG 19. 10. 92 91/384/EEG 22. 07. 91 92/551/EEG 94/369/EG 27. 11. 92 20. 06. 94 92/542/EEG 23. 11. 92 20. 04. 95 14. 02. 96 18. 03. 98 15. 12. 97 18. 03. 98 15. 12. 97 18. 03. 98 15. 12. 97 18. 03. 98 15. 12. 97 07. 12. 2001 29. 08. 2003 01. 02. 99 18. 03. 98 26. 02. 2000 20. 11. 2002 31. 03. 2000 (a) (a) (d) (c) (c) (c) (c) (e) (c) (c) (c) (c) (c) (c) (c) (d) (c) (d) 870,00 350,00 260,00 260,00 180,00 100,00 80,00 250,00 123,30 126,60 126,00 61,60 63,30 290,00 150,00 140,00 110,00 70,00 40,00 376,00 190,00 185,00 80,00 126,00 55,00 70,00 220,00 40,00 20,00 20,00 0,00 100,00 80,00 123,30 126,60 61,60 63,30 150,00 140,00 70,00 40,00 190,00 185,00 80,00 55,00 0,00 20,00 0,00 CO 0,00 100,00 80,00 185,00 190,00 150,00 140,00 70,00 40,00 190,00 185,00 80,00 55,00 0,00 20,00 0,00 TABEL 5b (2) Financiële bijstand aan derde landen in de vorm van leningen Ontwikkeling tijdens het halfjaar van het uitstaande bedrag van de leningen per begunstigd land en per tranche LAND Referentie van besluit Datum van besluit Looptijd (in jaren) Vervaldag Toestand - afgesloten (a) - gedeeltelijk uitbetaald (b) - volledig uitbetaald (c) - nog niet uitbetaald (d) Goedgekeurd bedrag Uitstaand bedrag op 1. 01. 97 Operaties van het halfjaar Uitbetaald bedrag Terugbetaald bedrag Uitstaand bedrag op 30. 06. 97 in miljoen ecu LETLAND 1e tranche 2e tranche LITOUWEN 1e tranche 2e tranche MOLDAVIË I 1e tranche 2e trance MOLDAVIË II OEKRAÏNE I OEKRAÏNE II 1/2 t r a n c he 1/2 t r a n c he 2e t r a n c he WIT-RUSLAND 1e t r a n c he 2e tranche ALGERIJE I 1e tranche 2e tranche ALGERIJE II 1e tranche 2e tranche ISRAËL REPUBLIEKEN VAN VOORMALIGE USSR TOTAAL 94/346/EG 13. 06. 94 96/242/EG 94/940/EG 95/442/EG 25. 03. 96 22. 12. 94 23. 10. 95 95/132/EG 10. 04. 95 91/51 O/EEG 23. 09. 91 94/938/EG 22. 12. 94 91/408/EEG 91/658/EEG 22. 07. 91 16. 12. 91 7 7 7 10 10 10 10 10 10 10 5 7 7 5 3 31. 03. 2000 27. 07. 2000 16. 08. 2002 07. 12. 2004 08. 08. 2005 30. 10. 2006 2812. 2005 29. 08. 2006 30. 10. 2006 28. 12. 2005 15. 12. 97 17. 08. 2001 27. 11. 202 15. 12. 97 28. 09. 97 (c) (d) (c) (b) (c) (c) (c) (c) (c) (e) (d) (e) (d) (e) (c) (e) (d) (c) 80,00 40,00 40,00 100,00 50,00 50,00 45,00 25,00 20,00 15,00 85,00 200,00 55,00 30,00 25,00 400,00 250,00 150,00 200,00 100,00 100,00 160,00 1. 250,00 40,00 0,00 50,00 25,00 25,00 20,00 15,00 85,00 50,00 50,00 0,00 30,00 0,00 250,00 150,00 100,00 0,00 160,00 143,70 l (O \ 40,00 0,00 50,00 25,00 25,00 20,00 15,00 85,00 50,00 50,00 0,00 30,00 0,00 250,00 150,00 100,00 0,00 160,00 109,60 34,10 5. 035,00 2. 678,50 0,00 34,10 2. 644,60 GEOGRAFISCHE ZONE Referentie van besluit Datum van besluit Garantie- percentage Looptijd (in jaren) Datum van w a a r b o r g contract Goedgekeurd bedrag Ondertekende leningen Uitstaand bedrag LENINGSGARANTIES VOOR DE EIB MED. financiële protocollen. (1) 8. 03. 77 75% (2) MED. horizontale samenwerking V/1762/92/EEG 29. 06. 92 75% (2) TOTAAL MED. L M O EI 90/62/EEG(4) 12. 02. 90 LMOE II A L AI ALA II 91/252/EEG(5) 14. 05. 91 93/696/EG(6) 13. 12. 93 93/115/EEG 15. 02. 93 96/723/EG 12. 12. 96 ZUID-AFRIKA 95/207/EG 01. 06. 95 NIEUWE MANDATEN 97/256/EG (7) 14. 04. 97 TOTAAL 100% 100% 100% 100% 100% 100% 70% 15 15 15 15 15 15 15 15 15 30. 10. 78/10. 11. 78 09. 11. 92/18. 11. 92 24. 04. 90/14. 05. 90 19. 01. 93/04. 02. 93 22. 07. 94/12. 08. 94 04. 11. 93/17. 11. 93 18. 03. 97/- 04. 10. 95/16. 10. 95 25. 07. 97/29. 07. 97 per 1. 01. 97 tijdens halfjaar per 1. 01. 97 per 30. 06. 97 6062 1800 7862 1000 700 3000 750 275 300 7105 20992 5325 1800 7125 (3) 928 700 2980 647 101 60 0 60 (3) 0 20 0 50 75 2057 301 2357 615 356 335 204 32 2321 466 2787 664 380 486 250 51 56 1 Ui » 12481 205 3899 4674 (1) Waarvan 1. 500 miljoen ecu ten behoeve van Spanje, Griekenland en Portugal. (2) Algemene garantie van 75 % van alle verstrekte leningen in het kader van leningsoperaties waarvoor tussen de Gemeenschap en de EIB een waarborgcontract werd gesloten op 30. 10. 78 en 10. 11. 78. Bij wijze van uitzondering bedraagt de garantie 100 % van de leningen in het kader van de spoedhulp aan Portugal overeenkomstig het besluit van de Raad van 7 oktober 1975. (3) Het door de Gemeenschap gegrandeerde gedeelte bedraagt 5. 379,4 miljoen ecu, waarvan 141,5 miljoen met een garantie van 100% (Portugal). (4) Begunstigde derde landen : Polefi, Hongarije. (5) Begunstigde derde landen : Tsjechië, Slowakije, Bulgarije, Roemenie. (6) Begunstigde derde landen : Polen, Hongarije, Tsjechië, Slowakije, Bulgarije, Roemenie, Baltische Staten en Albanië. (7) Begunstigde derde landen. LMOE, mediterrane landen, ALA en Zuid-Afrika. - 3 4- I. C Verwachte ondertekening en uitbetaling van de EIB-leningen De cijfers voor de berekening van de veronderstellingen aan de hand waarvan tabel 3 voor de leningen van de EIB aan derde landen uit haar eigen middelen is opgesteld, zijn afkomstig van de EB. Verwachte ondertekeningen Middellandse Zee Op de verslagdatum moesten in het kader van de lopende en de oude mandaten in 1997 nog leningscontracten worden ondertekend voor 642 miljoen ecu min 227 miljoen ecu (saldo van het eerste en het tweede protocol met Joegoslavië, dat niet meer zal worden ondertekend), dus in totaal 190 miljoen ecu. Wat het derde en het vierde protocol met Syrië betreft (in totaal 225 miljoen ecu) is de Commissie ervan uitgegaan dat de contracten volledig in 1998 zullen worden ondertekend, maar deze veronderstelling is zeer onzeker. ALA Op de verslagdatum moesten in het kader van het eerste mandaat nog contracten worden ondertekend voor 20 miljoen ecu. Op 12 december 1996 is door de Raad een besluit genomen voor 275 miljoen ecu. In 1997 moeten nog contracten worden ondertekend voor in totaal 245 miljoen ecu. Zuid-Afrika Op de verslagdatum moesten in het kader van het eerste mandaat in 1997 nog contracten worden ondertekend voor 124 miljoen ecu. Verwachte uitbetalingen Wat de uitbetaling van de nog te ondertekenen leningscontracten betreft is het volgende schema aangehouden: jaar van ondertekening 0%, tweede jaar 10%, derde tot vijfde jaar 25 % per jaar, zesde jaar 15 %. Op de verslagdatum moest nog 5. 868 miljoen ecu op de reeds ondertekende leningen worden uitbetaald, bedrag dat als volgt is verdeeld7: MED LMOE ALA Zuid-Afrika 2. 197 miljoen ecu 3. 135 miljoen ecu 411 miljoen ecu 125 miljoen ecu Op basis van de werkhypothese van uitbetaling in een periode van vier jaar naar rato van 25 % per jaar en een gemiddelde looptijd van de leningen van 15 jaar met een aflossingsvrije periode van drie jaar. - 3 5- I. D Wijze van betaling van de begrotingsgarantie L. D. l Opgenomen/verstrekte leningen De Commissie neemt op de kapitaalmarkt leningen op om leningen tegen dezelfde voorwaarden qua looptijd en rente te kunnen verstrekken aan de Lid-Staten (betalingsbalans leningen), derde landen (financiële bijstand op middellange termijn) of ondernemingen (NCI, Euratom). De aflossingen van de door de Gemeenschap opgenomen leningen worden betaald met de aflossingen van de door haar verstrekte leningen. Bij laattijdige betaling door een begunstigde van een verstrekte lening moet de Commissie de opgenomen lening op de vervaldag uit haar eigen middelen aflossen. De middelen die voor de betaling van de begrotingsgarantie nodig zijn ingeval een begunstigde van een door de Gemeenschap toegestane lening te laat betaalt, kunnen als volgt worden vrijgemaakt: a) door overeenkomstig artikel 12 van Verordening nr. 1552/89 van de Raad van 29 mei 1989 houdende toepassing van Besluit 88/376/EEG, Euratom betreffende het stelsel van eigen middelen van de Gemeenschappen voorlopig gebruik te maken van de kasmiddelen. Deze methode is ingevoerd om de Gemeenschap in staat te stellen opgenomen leningen tijdig af te lossen in geval van laattijdige betaling door de begunstigde van een verstrekte lening; b) als de betalingsachterstand drie maanden na de vervaldag niet is geregeld, maakt de Commissie gebruik van het Garantiefonds om haar kasmiddelen terug te kunnen betalen; c) door de overschrijvingsprocedure, om de begrotingslijn voor garanties te voorzien van de nodige kredieten voor de betaling van de geconstateerde wanbetaling, waarbij in de eerste plaats uit de reserve voor garanties wordt geput. Deze methode wordt gevolgd wanneer de middelen van het Garantiefonds ontoereikend zijn en moet vooraf door de begrotingsautoriteit worden goedgekeurd; d) door hergebruik van voorheen bij in gebreke gebleven debiteuren teruggevorderde bedragen, in wier plaats de Gemeenschap als garant uit haar begroting heeft betaald. Deze methode maakt betaling binnen korte termijnen mogelijk. L. D. 2 Garanties aan derden Bij garantieverstrekking aan derden staat de Gemeenschap borg voor de leningen die zijn verstrekt door een financiële instelling, zoals de Europese Investeringsbank. Wanneer de EIB vaststelt dat de begunstigde van een gegarandeerde lening niet op de vastgestelde vervaldag betaalt, vraagt zij de Gemeenschap, op grond van de waarborgcontracten, de door de in gebreke gebleven debiteur verschuldigde bedragen te betalen. Dit moet uiterlijk drie maanden na ontvangst van het verzoek van de EIB geschieden. De EIB beheert de verstrekte lening met alle zorgvuldigheid van de gebruiken in het bankwezen en moet de verschuldigde betalingen opeisen nadat het garantiebeding is toegepast. 36 Sedert de inwerkingtreding van de Verordening tot instelling van een Garantiefonds voor externe maatregelen bepaalt de Overeenkomst tussen de Gemeenschap en de EIB over het beheer van het Fonds dat de Commissie, wanneer de EIB bij een wanbetaling een beroep doet op de garantie, de Bank toestaat binnen drie maanden de met de wanbetalingen overeenkomende bedragen van de rekening van het Garantiefonds op te nemen. Als het Fonds ontoereikend is, zijn de bepalingen betreffende de garanties op opgenomen/verstrekte leningen van toepassing. n. METHODOLOGISCHE OPMERKINGEN OVER DE ANALYSE VAN HET VERMOGEN VAN DE GEMEENSCHAP OM IN DE PERIODE 1997-1999 AAN DERDE LANDEN LENINGEN TE VERSTREKKEN VOLGENS HET MECHANISME VAN HET GARANTIE FONDS II. A Reserve voor garanties op leningen aan en in derde landen (1) Het Interinstitutioneel Akkoord van 29 oktober 1993 over de begrotingsdiscipline en de verbetering van de begrotingsprocedure bepaalt, overeenkomstig de conclusies van de Europese Raad van Edinburgh, dat in de algemene begroting van de Europese Gemeenschap een reserve voor garanties op leningen aan en in derde landen wordt opgenomen. Uit deze reserve wordt het Garantiefonds onderhouden en eventueel aan garantieverzoeken voldaan wanneer het Fonds ontoereikend is. De omvang van de reserve voor garanties is vastgesteld in de financiële vooruitzichten: 300 miljoen ecu tegen de prijzen van 1992. In 1997 bedraagt de reserve 329 miljoen ecu. De wijze van opvoering, gebruik en financiering van de reserve voor garanties is vastgesteld bij de volgende bepalingen: • Beschikking van de Raad nr. 94/729/EG van 31 oktober 1994 betreffende de begrotingsdiscipline. • Verordening (EGKS, EG, Euratom) nr. 2730/94 van de Raad van 31 oktober 1994 tot wijziging van het Financieel Reglement van 21 december 1977 van toepassing op de algemene begroting der Europese Gemeenschappen. • Besluit 94/728/EG van de Raad van 31 oktober 1994 betreffende het stelsel van eigen middelen van de Europese Gemeenschappen. II. B Berekening van de voorziening van het Garantiefonds (2) De grondslagen voor de voorziening van het Fonds worden berekend met toepassing van de geldende garantiepercentages, te weten 70, 75 en 100 %: - op de garanties voor de leningen die door de Raad zijn toegestaan en de door de Commissie voorgestelde of voorbereide leningen, op basis van de verwachte bedragen van de leningen als opgenomen in de financiële memoranda (EIB- leningen, Euratom-leningen); - de door de Raad toegestane leningen (financiële bijstand) en de door de Commissie voorgestelde of voorbereide leningen. -37 In de bijlage bij Verordening (EG, Euratom) nr. 2728/94 van de Raad van 31 oktober 1994 tot instelling van een Garantiefonds, waarin de praktische regels voor de overmakingen aan het Fonds worden gegeven, is bepaald dat voor de uit hoofde van een kaderregeling aangegane/verstrekte leningen van de Gemeenschap of garanties aan financiële instellingen die over vercheidene jaren lopen en een micro-economische en structurele besternming hebben, de overmakingen aan het Fonds geschieden in jaarlijkse tranches, die worden berekend op basis van de in het financieel memorandum bij het voorstel van de Commissie vermelde jaarlijkse bedragen, die eventueel worden aangepast op grond van het besluit van de Raad. Wat de andere opgenomen/verstrekte leningen van de Gemeenschap betreft, zoals de betalingsbalansleningen aan derde landen, worden de overmakingen aan het Fonds, ongeacht of de leningen in een of meer tranches worden uitbetaald, berekend op basis van het totale bedrag van de door de Raad goedgekeurde operatie. Voorts is in de bijlage bij de Verordening tot instelling van het Garantiefonds bepaald dat vanaf het tweedejaar (voor operaties die zich over verschillende jaren uitstrekken) de aan het Fonds over te maken bedragen worden gecorrigeerd voor het op 31 december van het jaar voordien geconstateerde verschil tussen de ramingen die als basis hebben gediend voor de vorige overmaking en de bedragen die zijn opgenomen uit hoofde van de in hetzelfde jaar ondertekende leningen. Het eventuele verschil wordt in het volgende jaar overgemaakt. De Commissie moet, wanneer zij een overmakingsprocedure inleidt, de stand van uitvoering van de operaties controleren waarvoor reeds overmakingen hebben plaatsgevonden en, ingeval de oorspronkelijk gestelde termijnen niet in acht zijn genomen, voorstellen daarmee rekening te houden bij de berekening van de eerste uitbetaling van reeds lopende operaties aan het begin van het volgende begrotingsjaar. In het eerste halfjaar 1997 heeft de begrotingsautoriteit zijn goedkeuring gehecht aan overschrijving nr. 9/97, die onder meer tot doel heeft om, zoals steeds aan het begin van het begrotingsjaar, de aan het fonds overgemaakte bedragen te corrigeren en de uitbetalingen mogelijk te maken van de jaarlijkse tranche als opgenomen in de financiële memoranda voor de leningen van de EIB voor projecten in landen buiten de Gemeenschap (Midden- en Oost- Europa, Mediterrane landen, Latijns-Amerika en Azië, Zuid-Afrika). IÏ. C Voorziening van het Fonds in geval van gedeeltelijke garantie Voor de EIB-leningen, waarop meestal een garantie van 75 % wordt toegepast, wordt het Fonds onderhouden op basis van 100 % van de jaarlijks verwachte leningscontracten en tot 75 % van het totale bedrag van de toegestane operaties. Voor de leningen van de EIB die de Raad op 14 april 1997 heeft toegestaan, geldt een garantie die beperkt is tot 70% van het totale bedrag van de verstrekte kredieten. De gehanteerde basis voor de voorziening bedraagt 70% van de jaarlijks verwachte leningscontracten. 38 II. D Voorziening van het Garantiefonds (3) Het Garantiefonds wordt van middelen voorzien door op de hierboven beschreven berekeningsgrondslag het betrokken voorzieningspercentage toe te passen, te weten 15 of 14%. Het voorzieningspercentage van 15 % wordt toegepast op de leningen die worden toegekend in de periode na een garantie-interventie van het Fonds en totdat de achterstallige bedragen in het Fonds zijn teruggestort. Artikel 5 van de Verordening tot instelling van het Garantiefonds luidt: "Indien de middelen van het Fonds, ten gevolge van het honoreren van garanties, naar aanleiding van het in gebreke blijven, minder bedragen dan 75 % van het streefbedrag, wordt het voorzieningspercentage voor nieuwe operaties op 15% gebracht, ofwel totdat het streefbedrag opnieuw is bereikt, ofwel, indien het streefbedrag nog niet was bereikt vóór het in gebreke blijven, totdat het bedrag van de garantie volledig is aangevuld. " Daar het bedrag van de garanties niet is aangevuld, geldt voor nieuwe operaties het voorzienings percentage 15. Een voorzieningspercentage van 14 % wordt toegepast voor de EIB-leningen die werden goedgekeurd vóór de dekking van de wanbetalingen door het Fonds en waarvan de financiële memoranda voorzien in de ondertekening van een deel van de leningen in 1997. (De verordening tot instelling van een Garantiefonds bepaalt verder (artikelen 2 en 4) dat het Fonds middelen ontvangt uit de algemene begroting ten bedrage van 14 % van de hoofdsom van de operaties, totdat het Fonds het streefbedrag heeft bereikt). II. E Ruimte in de reserve voor garanties (4) De ruimte in de reserve voor garanties is gelijk aan het verschil tussen de reserve (1) en de lijn voor de voorziening van het Garantiefonds (3). Il. F Residuele leningscapaciteit (5) De residuele leningscapaciteit is de tegenwaarde, uitgedrukt in verstrekte leningen, van de resterende marge in de reserve, rekening gehouden met de geldende garantiepercentages. 39- m. T A B E L L EN V AN DE L A N D E N R I S I C O - I N D I C A T O R EN 40 Indicatoren van het landenrisico Land: Bulgarije voetnoten 1994 1995 Reële groei van het BBP (in %) Industriële produktie (%-mutatie) Werkloosheid Inflatie Wisselkoers (BGL per USD) (ultimo tijdvak) (dec/dec) (ultimo tijdvak) Begrotingssaldo van de totale overheid (In % van het BBP) Betalingsbalans Goederen- en dienstenuitvoer (in miljard USD) Saldo lopende rekening (in % van het BBP) Netto-instroom van buitenlandse directe investeringen (in miljoen USD) Officiële reserves, inclusief goud (ultimo tijdvak) in miljard USD in maanden invoer van goederen en diensten Buitenlandse schuld Buitenlandse schuld (in convertibele valuta, in miljard USD, ultimo tijdvak) Dienst op schulden in convertibele munteenheden (in miljard USD) hoofdsom rente Buitenlandse schuld/BBP (%) Buitenlandse schuld/uitvoer van goederen en diensten (%) Schuldendienst/Uitvoer van goederen en diensten (%) Achterstallige betalingen (zowel rentebetalingen als aflossingen, in miljard USD) Schuldverlichtingsovereenkomsten en herschikkingen Indicatoren van EU-risico's EU-risico/Totaal EU-risico (%) EU-risico/Buitenlandse schuld (%) EU-risico/Uitvoer van goederen en diensten (%) IMF-overeenkomsten Type (Datum) Op schema Indicatoren van de kredietwaardigheid volgens de markt Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Moody's (ultimo tijdvak) Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Standard and Poor's (uit tijdvak) Euromoney Positie op de ranglijst (aantal landen) The Institutional Investor Positie op de ranglijst (aantal landen) Kredietwaardigheidsbeoordeling (1) (2) (2) (3) Voetnoten (1) (2) (3) Zie toelichting (4) (5) Club van Londen schuld- en schuldendienstvermindering (juli). Club van Parijs herschikking (april) SBA opgeschort in 09/94 en 09/96. 1. 8 7,8 12,8 121,9 66 -5,8 5,3 -2,1 105 1,3 3,0 11. 4 0,9 0,5 0,5 119 220 28 17,6 (4) 6,8 4,6 8,9 SBA/STF (3/94-3/95) neen (5) 2,1 8,6 11,6 32,8 70,7 -5,7 7,0 -0,5 90 1. 5 2,8 10,2 0,9 0,3 0,6 79 151 14 geen geen 7,3 5,7 7,7 - 1996 prelim. -10,9 -8,3 12,5 310,8 487,4 -11,0 6,1 -0. 0 115 0,8 1,6 9,7 1. 0 0,4 0,6 99 159 17 geen geen 8,1 6,5 10,3 SBA (7/96-2/98) neen (5) (09/96) est (09/96) geen geen 03/94 09/94 88 98 (167) (167) 03/94 09/94 91 95 (135) (135) 19. 8 20. 8 geen geen 03/95 09/95 90 90 (187) (181) 03/95 09/95 93 94 (135) (135) 21. 9 22. 2 geen geen 03/96 09/96 99 92 (178) (178) 03/96 09/96 92 93 (135) (135) 23. 1 23. 5 - 4 1- Indicatoren van het landenrisico Land: Tsjechië voetnoten 1994 1995 1996 Reële groei van het BBP (in %) Industriële produktie (%-mutatJe) Werkloosheid Inflatie Wisselkoers (CZK per USD) (ultimo tijdvak) (Dec/Dec) (ultimo tijdvak) 2,6 2,1 3,2 9,7 28,8 4,8 8,7 2,9 7,9 26,6 Begrotingssaldo van dt totale overheid (in % van h tt BBP) 1,0 0,6 Betalingsbalans Uitvoer van goederen en diensten (in miljard USD) Saldo lopende rekening (in % van het BBP) Netto-instroom van buitenlandse directe investeringen (in miljoen USD) Officiële buitenlandse valutareserves (ultimo tijdvak) in miljard USD in maanden invoer van goederen en diensten Buitenlandse schuld Buitenlandse schuld (in convertibele munteenheden, in miljard USD, ultimo tijdvak) Dienst op schulden in convertibele munteenheden (in miljard USD) hoofdsom rente Buitenlandse schuld/BBP (%) Buitenlandse schuld/uitvoer van goederen en diensten (%) Schuldendienst/uitvoer van goederen en diensten (%) Achterstallige betalingen (zowel rentebetalingen als aflossingen, in miljoen USD) Schuldverlichtjngsovereenkomsten en herschikkingen Indicatoren van EU-risico's EU-risico/Totaal EU-risico (%) EU-risico/Buitenlandse schuld (%) EU-risico/Uitvoer van goederen en diensten (%) (1) IMF-ovtreenkomsten Type (Datum) Op schema 18,9 -0,1 749 6,2 3,9 10,7 2,5 2,1 0,4 27,9 56,6 13,2 geen geen 5,2 3,4 2,5 SBA (3/93-3/94) ja (4) 28,2 -2,9 2526 14 5,6 16,5 2,6 2,0 0,6 35,1 58,6 9,2 geen geen 5,8 2,6 2,5 - 4,4 6,8 3,5 8,6 27,1 0,0 29,7 -8,6 1388 12,4 4,4 20,4 3,8 3,0 0,8 39,2 68,8 12,8 geen geen 7,3 2,8 1,9 - Indicatoren van de kredietwaardigheid volgens de markt Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Moody's (ultimo tijdvak) Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Standard and Poor's (uit tijdvak) Euromoney Positie op de ranglijst (aantal landen) The Institutional Investor Positie op de ranglijst (aantal landen) Kredietwaardigheidsbeoordeling Voetnoten' (1) (2) (3) Zie toelichting (4) Alle schulden aan het IMF vervroegd afgelost Baa2 (06/94) BBB+ (07/94) 03/94 09/94 40 39 (167) (167) 03/94 09/94 40 39 (135) (135) 49. 7 52. 8 Baal (09/95) A 03/95 09/95 35 41 (187) (181) 03/95 09/95 33 30 (135) (135) 55. 8 58. 4 (2) (2) 0) Baal A 03/96 09/96 36 35 (178) (178) 03/96 09/96 30 29 (135) (135) 60. 1 62. 0 - 4 2- Indicatoren van het landenrisico Land: Estland Reële groei van het BBP (in %) Industriële produktie (%-mutatie) Werkloosheid Inflatie Wisselkoers (EEK per USD) (ultimo tijdvak) (dec/dec) (ultimo tijdvak) Begrotingssaldo van de totale overheid (in % van het BBP) Vorderingensaldo Begrotingssaldo Betalingsbalans Goederenuitvoer (in miljoen USD) Saldo lopende rekening (in % van het BBP) (excl. officiële overdrachten) Netto-instroom van buitenlandse directe investeringen (in miljoen USD) Officiële buitenlandse valutareserves (ultimo tijdvak) in miljoen USD in maanden goedereninvoer Buitenlandse schuld Buitenlandse schuld (incl. aan IMF) (in convertibele valuta, in miljoen USD, ultimo tijdvak) Dienst op schulden in convertibele munteenheden (in miljoen USD) hoofdsom rente + kosten aan IMF Buitenlandse schuld/BBP (%) Buitenlandse schuld/goederenuitvoer (%) Schuldendienst/goederenuitvoer (%) Achterstallige betalingen (zowel rentebetalingen als aflossingen, milj USD) Schuldverlichtingsovereenkomsten en herschikkingen Indicatoren van EU-risico's EU-risico/Totaal EU-risico (%) EU-risico/Buitenlandse schuld (%) EU-risico/Uitvoer van goederen (%)+B76 IMF-overeenkomsten Type (Datum) Op schema Indicatoren van de kredietwaardigheid volgens de markt Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Moody's (ultimo tijdvak) Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Standard and Poor's (ultimo tijdvak) Euromoney Positie op de ranglijst (aantal landen) The Institutional Investor Positie op de ranglijst (aantal landen) Kredietwaardigheidsbeoordeling voetnoten 1994 1995 1996 -1,8 3,5 4,5 41,7 12,6 4,3 1,4 4,1 28,9 11,5 est 4,0 1,1 4,3 14,8 12,4 (4) (4) 2,9 1,3 -0,4 -0,8 -1,5 -1,6 est est. 1312 -11,7 214 447 3,2 1838 -7,4 204 583 2,7 170,3 246,8 8,1 3 5,1 7,2 12,8 0,8 geen geen 0,4 15,7 2,0 21 6 15 7,8 15,3 1,1 geen geen 0,5 16,5 2,2 (1) est est est est. est. est. 2074 -12 70 640 2,4 296,5 51,2 27,5 23,7 6,4 13,5 2,5 geen geen 0,6 15,6 2,2 SBA/STF (10/93-3/95) ja SBA (4/95-6/96) ja SBA (7/96-8/97) ja geen geen 03/94 09/94 105 102 (167) (167) 03/94 09/94 88 86 (135) (135) 20. 7 23. 6 geen geen 03/95 09/95 66 76 (187) (181) 03/95 09/95 79 79 (135) (135) 25. 4 26. 3 geen (6) geen (6) 03/96 09/96 73 71 (178) (178) 03/96 09/96 76 71 (135) (135) 28. 9 31. 1 (2) (2) (3) Voetnoten (1)(2) (3) Zie toelichting. (4) (5) In het vorderingensaldo wordt geen rekening gehouden met netto-kredietverlening door de overheid, in het begrotingssaldo wel. De in Kroon luidende bedragen zijn omgerekend tegen de jaarlijkse gemiddelde wisselkoers van de dollar. In 1996 heeft Estland een aantal buitenlandse leningen vervroegd afgelost Estland heeft een beoordeling aangevraagd. (6) 43 Indicatoren van het landenrisico Land: Hongarije footnotes 1994 1995 1996 Reële groei van het BBP (in %) Industriële produktie (%-mutatJe) Werkloosheid Inflatie Wisselkoers (forint per USD) (ultimo tijdvak) (Dec/Dec) (ultimo tijdvak) 2,9 9,0 10,4 21,2 111,0 1,5 6,0 10,4 28,5 139,5 1,0 2,3 10,5 19,8 164,0 Geconsolideerd begrotingssaldo van de overheid (in % van het BBP) -6,3 -6,8 -3,3 Betalingsbalans Uitvoer van goederen en diensten (in miljard USD) Saldo lopende rekening (in % van het BBP) Netto-instroom van buitenlandse directe investeringen (in miljoen USD) Officiële reserves (ultimo tijdvak) in miljard USD in maanden goèdereninvoer Buitenlandse schuld Buitenlandse schuld (in convertibele munteenheden, in miljard USD, ultimo tijdvak) Dienst op schulden in convertibele munteenheden (in miljard USD) hoofdsom, incl. vervroegde aflossingen rente Buitenlandse schuld/BBP(%) Buitenlandse schuld/uitvoer van goederen en diensten (%) Schuldendienst/uitvoer van goederen en diensten (%) Achterstallige betalingen (zowel rentebetalingen als aflossingen, in miljoen USD) Scbuldverlichtingsovereenkomsten en herschikkingen Indicatoren van EU-risico's EU-risico/Totaal EU-risico (%) EU-risico/Buitenlandse schuld (%) EU-risico/Uitvoer van goederen en diensten (%) IMF-overeenkomsten Type (Datum) Op schema Indicatoren van de kredietwaardigheid volgens de markt Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Moody's (ultimo tijdvak) Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeüng door Standard and Poor's (uit tijdvak) Euromoney Positie op de ranglijst (aantal landen) The Institutional Investor Positie op de ranglijst (aantal landen) Kredietwaardigheidsbeoordeling Voetnoten (1)(2)(3) Zie toelichting (4) Eerste beoordeling niet afgerond. est 7,6 -9,5 1100 6,8 7,2 28,5 6,2 4,3 1,9 68,4 267,2 48,7 geen geen 16,5 4,0 11,3 12,8 -5,6 4410 12 9,5 31,7 7,7 5,3 2,4 72,3 185,9 43,8 geen geen 13,0 3,1 6,6 14,2 -3,2 1987 9,7 6,9 27,6 7,4 5,1 2,3 63,6 144,1 44,7 geen geen 9,6 2,7 5,2 SBA (9/93-12/94) neen (4) - SBA (3/96-2/98) ja Ba1 BB+ 03/94 09/94 44 46 (167) (167) 03/94 09/94 43 44 (135) (135) 46. 1 46. 2 Ba1 BB+ 03/95 09/95 50 44 (187) (181) 03/95 09/95 45 48 (135) (135) 46. 4 45. 0 Baa3 BBB- 03/96 09/96 44 44 (178) (178) 03/96 09/96 50 50 (135) (135) 43. 6 44. 7 (1) (2) (2) (3) 44 Indicatoren van het landenrisico Land: Letland Reële groei van het BBP (in %) Industriële produktie (%-mutatie) Werkloosheid Inflatie Wisselkoers (LVL per USD) (ultimo tijdvak) (dec/dec) (ultimo tijdvak) Begrotingssaldo van de totale overheid (in % van het BBP) Betalingsbalans Uitvoer van goederen (in miljoen USD) Saldo lopende rekening (in % van het BBP) Netto-instroom van buitenlandse directe investeringen (in miljoen USD) Officiële buitenlandse valutareserves (ultimo tijdvak) in miljoen USD in maanden invoer van goederen en niet-factor diensten , Buitenlandse schuld Buitenlandse schuld (in convertibele munteenheden, in miljoen USD, ultimo tijdvak) Dienst op schulden in convertibele munteenheden (in miljoen USD) hoofdsom rente Buitenlandse schuld/BBP (%) Buitenlandse schuld/goederenuitvoer (%) Schuldendienst/goederenuitvoer (%) Achterstallige betalingen (zowel rentebetalingen als aflosingen, in miljoen USD) Schuldverlichtingsovereenkomsten en herschikkingen Indicatoren van EU-risico's EU-risico/Totaal EU-risico (%) EU-risico/Buitenlandse schuld (%) EU-risico/Uitvoer van goederen (%) IMF-overeenkomsten Type (Datum) Op schema Indicatoren van de kredietwaardigheid volgens de markt Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Mood/s (ultimo tijdvak) Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Standard and Poor's (uit tijdvak) Euromoney Positie op de ranglijst (aantal landen) The Institutional Investor Positie op de ranglijst (aantal landen) Kredietwaardigheidsbeoordeling Voetnoten (1) (2) (3) Zie toelichting voetnoten 1994 1995 1996 2,0 -2,2 6,5 26,3 0,55 -4,4 988 5,5 155 545 4,5 345 50 n. a. n. a. 9,2 34,1 5,1 geen geen 0,7 13,3 4,8 -1,6 -6,3 6,1 23,1 0,54 2,8 1,4 7,2 13,0 0,56 -3,4 -1,9 1304 -0,4 165 527 2,9 403 39 n. a. n. a. 9,2 31,4 3,0 geen geen 0,7 12,3 4,0 est 1443 -9,0 171 652 2,9 409 71 n. a. n. a. 8,2 28,6 4,9 geen geen 0,7 12,4 3,5 SBA/STF (12/93-3/95) ja SBA (4/95-4/96) neen SBA (5/96-8/97) ja geen geen 03/94 09/94 104 125 (167) (167) 03/94 09/94 94 92 (135) (135) 19. 6 213 geen geen 03/95 09/95 106 116 (187) (181) 03/95 09/95 91 89 (135) (135) 22. 6 23. 4 Baa3 (01/97) BBB (01/97) 03/96 09/96 89 75 (178) (178) 03/96 09/96 86 88 (135) (135) 24. 7 25. 7 (1) (2) (2) (3) 45 Indicatoren van het landenrisico Land: Litouwen voetnoten 1994 1995 1996 3,0 0,8 7,3 39,6 4,0 -1,8 -3,3 2,7 -3,2 55 • 819 3,9 757 69 n. a. n. a. 13,9 34,3 3,1 geen geen 1,4 13,9 4,8 3,6 -1,5 6,2 13,1 4,0 -1,9 -3,6 3,3 -2,7 152 834 2,4 1076 120 n. a. n. a. 15,6 32,7 3,6 geen geen 1,4 10,2 3,3 Reële groei van het BBP (in %) Industriële produktie (%-mutatie) Werkloosheid Inflatie Wisselkoers (LTL per USD) (ultimo tijdvak) (dec/dec) (ultimo tijdvak) Begrotingssaldo van de totale overheid (in % van het BBP) Vorderingensaldo Begrotingssaldo Betalingsbalans Uitvoer van goederen en diensten (in miljard USD) Saldo lopende rekening (in % van het BBP) (exclusief officiële overdrachten) Netto-instroom van buitenlandse directe investeringen (in miljoen USD) Officiële buitenlandse valutareserves (ultimo tijdvak, bruto buitenlands actief) in miljoen USD in maanden invoer van goederen en diensten Buitenlandse schuld Buitenlandse schuld (in convertibele munteenheden, in miljoen USD, ultimo tijdvak) Dienst op schulden in convertibele munteenheden (in miljoen USD) hoofdsom rente Buitenlandse schuld/BBP (%) Buitenlandse schuld/uitvoer van goederen en diensten (%) Schuldendienst/uitvoer van goederen en diensten (%) Achterstallige betalingen (zowel rentebetalingen als aflossingen, in miljoen USD) Schuldvertichtingsovereenkomsten en herschikkingen Indicatoren van EU-rislco's EU-risico/Totaal EU-risico(%) EU-risico/Buitenlandse schuld (%) EU-risico/Uitvoer van goederen en diensten (%) IMF-overeenkomsten Type (Datum) Op schema Indicatoren van de kredietwaardigheid volgens de markt Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Moody's (ultimo tijdvak) Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Standard and Poor's (uit. tijdvak) Euromoney Positie op de ranglijst (aantal landen) The Institutional Investor Positie op de ranglijst (aantal landen) Kredietwaardigheidsbeoordeling 1. 0 -6,7 3,8 72,2 4,3 (4) (4) -1,5 -4,2 1,9 -4,2 60 587 3,1 448 19 n. a. n. a. 8,0 23,2 1,0 geen geen 0,9 13,3 3,1 (1) (2) (2) (3) Voetnoten (1) (2) (3) Zie toelichting (4) In het vorderingensaldo wordt geen rekening gehouden met netto-kredietverlening door de overheid, in het begrotingssaldo wel. STF (10/93-3/94) EFF (10/94-10/97) ja EFF (10794-10/97) ja EFF (10/94-10/97) ja geen geen 03/94 09/94 110 121 (167) (167) 03/94 09/94 97 96 (135) (135) 18. 4 20. 0 geen geen 03/95 09/95 108 118 (187) (181) 03/95 09/95 95 90 (135) (135) 21. 7 22. 9 Ba2 geen 03/96 09/96 85 59 (178) (178) 03/96 09/96 89 90 (135) (135) 23. 8 25. 3 46 Indicatoren van het landenrisico Land: Roemenie* Reële groei van het BBP (in %) Industriële produktie (%-mutatie) Werkloosheid Inflatie Wisselkoers (ROL per USD) (ultimo tijdvak) (Dec/Dec) (ultimo tijdvak) 3,9 3,3 8,1 61,7 1767 7,1 9,4 8 27,8 2760 4,1 9,9 6,3 56,9 4035 voetnoten 1994 1995 1996 Begrotingssaldo van de totale overheid (in % van het BBP) -2,0 -2,6 -3,9 Betalingsbalans Uitvoer van goederen en diensten (in miljard USD) Saldo lopende rekening (in % van het BBP) Netto-instroom van buitenlandse directe investeringen (in miljoen USD) Officiële buitenlandse valutareserves (ultimo tijdvak) in miljoen USD in maanden invoer van goederen en diensten Buitenlandse schuld Buitenlandse schuld, incl. kortlopende schuld (in convertibele munteenheden, in miljard USD, ultimo tijdvak) Dienst op schulden in convertibele munteenheden (in miljoen USD) hoofdsom rente Buitenlandse schuld/BBP (%) Buitenlandse schuld/uitvoer van goederen en diensten (%) Schuldendienst/uitvoer van goederen en diensten (%) Achterstallige betalingen (zowel rentebetalingen als aflossingen, in miljoen USD) Schuldverlichtingsovereenkomsten en herschikkingen llndicatoren van EU-risico's EU-risico/Totaal EU-risico (%) EU-risico/Buitenlandse schuld (%) EU-risico/Uitvoer van goederen en diensten (%) IMF-overeenkomsten Type (Datum) Op schema Indicatoren van de kredietwaardigheid volgens de markt Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Mopd/s (ultimo tijdvak) Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Standard and Poor's (uit. tijdvak) Euromoney Postitie op de lijst (aantal landen) The Institutional Investor Positie op de lijst (aantal landen) Kredietwaardigheidsbeoordeling 7,2 -1,4 341 1596 2,2 5,5 589 313 276 18,3 76,6 15,4 geen geen 8,4 10,7 9,7 9,4 -4,6 367 1523 1,9 6,6 1366 1073 293 18,7 73,9 14,5 geen geen 10,2 11,5 10,1 9,8 -5,8 555 2099 2,1 8,3 1980 1524 456 23,5 85 20,2 geen geen 10,2 9,4 8,0 est. est SBA (5/94-12/95) ja SBA (5/94-12/95) ja SBA (4) neen (5) geen geen 03/94 09/94 74 77 (167) (167) 03/94 09/94 76 74 (135) (135) 25. 4 26. 2 geen geen 03/95 09/95 68 64 (187) (181) 03/95 09/95 73 71 (135) (135) 28. 1 29. 7 Ba3 BB- 03/96 09/96 67 61 (178) (178) 03/96 09/96 68 72 (135) (135) 30. 9 31. 0 (1) (2) (2) (3) VoetnoterT (1) (2) (3) Zie toelichting (4) (5) De in mei 1994 goedgekeurde SBA werd verhoogd en verlengd t/m 1997. Opgeschort in maart 1996. Een nieuwe SBA werd op 22 april 1997 goedgekeurd door de Raad van Bestuur van het IMF. 47 Indicatoren van het landenrisico Land: Slowakije voetnoten 1994 1995 1996 Reële groei van het BBP (in %) Industriële produktie (%-mutatie) Werkloosheid Inflatie Wisselkoers (SKK per USD) (ultimo tijdvak) (Dec/Dec) (ultimo tijdvak) 4,9 4,8 14,8 11,7 31,3 6,8 8,3 13,1 7,2 29,6 6,9 2,5 12,8 5,4 31,9 Begrotingssaldo van de totale overheid (in % van het BBP) -1,3 0,1 -1,3 Betalingsbalans Uitvoer van goederen en diensten (in miljard USD) Saldo lopende rekening (in % van het BBP) Netto-instroom van buitenlandse directe investeringen (in miljoen USD) Officiële buitenlandse valutareserves (ultimo tijdvak) in miljoen USD in maanden invoer van goederen en diensten Buitenlandse schuld Buitenlandse schuld (in convertibele munteenheden, in miljard USD, ultimo tijdvak) Dienst op schulden in convertibele munteenheden (in miljoen USD) hoofdsom rente Buitenlandse schuld/BBP (%) Buitenlandse schuld/uitvoer van goederen en diensten (%) Schuldendienst/uitvoer van goederen en diensten (%) Achterstallige betalingen (zowel rentebetalingen als aflossingen, in miljoen USD) Schuldverlichtingsovereenkomsten en herschikkingen indicatoren van EU-risico's EU-risico/Totaal EU-risico (%) EU-risico/Buitenlandse schuld (%) EU-risico/Uitvoer van goederen en diensten (%) IMF-overeenkomsten Type (Datum) Op schema Indicatoren van de kredietwaardigheid volgens de markt Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Moody's (ultimo tijdvak) Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Standard and Poor's (uUtijdvak) Euromoney Positie op de ranglijst (aantal landen) The Institutional Investor Positie op de ranglijst (aantal landen) Kredietwaardigheidsbeoordeling 8,9 4,8 184 1691 2,3 4,2 766 497 269 30,5 46,9 8,6 geen geen 2,9 5,3 2,3 11,0 2,3 157 3400 4,1 5,7 1390 1130 260 32,9 52,0 12,7 geen geen 4,1 5,2 2,8 STF (7/93 - 7/94) ja SBA (7/94-3/96) neen (4) 10,9 -10,1 189 3473 3,4 7,7 1444 1186 258 40,6 70,6 13,3 geen geen 4,5 4,5 3,2 - Baa3 (05/94) BB- (02/94) 03/94 09/94 64 66 (167) (167) 03/94 09/94 59 59 (135) (135) 31. 6 33. 1 Baa3 BB+ 03/95 09/95 53 51 (187) (181) 03/95 09/95 61 59 (135) (135) 33. 2 35. 7 Baa3 BBB- 03/96 09/96 48 49 (178) (178) 03/96 09/96 57 53 (135) (135) 38. 6 41. 2 (1) (2) (2) (3) (1) (2) (3) Zie toelichting (4) De tussentijdse beoordeling van het programma, die voor februari 1995 was gepland, werd niet afgerond. -48 Indicatoren van het landenrisico Land: Belarus (Wit-Rusland) Reële groei van het BBP (in %) Industriële produktie (%-mutatie) Werkloosheid Inflatie Wisselkoers ( BYB per USD) (ultimo tijdvak) (gemiddeld) (gemiddeld) -12,6 -19,9 2,1 1959,9 10600 -10,4 -11,5 2,7 244 11500 2,6 3,3 3,9 39,3 15500 voetnoten 1994 1995 1996 Begrotingssaldo van de totale overheid (in % van het BBP) -1,6 -2,3 -1,8 Betalingsbalans Uitvoer van goederen en diensten (in miljard USD) Saldo lopende rekening (in % van het BBP) Netto-instroom van buitenlandse directe investeringen (in miljoen USD) Officiële buitenlandse valutareserves (ultimo tijdvak) in mijloen USD in maanden invoer van goederen en diensten Buitenlandse schuld Buitenlandse schuld (in convertibele munteenheden, in miljard USD, ultimo tijdvak) Dienst op schulden in convertibele munteenheden (in miljoen USD) hoofdsom rente Buitenlandse schuld/BBP (%) Buitenlandse schuld/uitvoer van goederen en diensten (%) Schuldendienst/uitvoer van goederen en diensten (%) Achterstallige betalingen (zowel rentebetalingen als aflossingen, in miljoen USD Schuldherschikking Indicatoren van EU-risico's EU-risico/Totaal EU-risico (%) EU-risico/Buitenlandse schuld(%) EU-risico/Uitvoer van goederen en diensten (%) (1) 2,5 -12,4 10 101 0,3 1,3 123 n. a. n. a. 25,9 47,4 4,3 493 (4) 0,9 4,8 2,3 4,7 -4,7 7 377 0,7 1,5 178 n. a. n. a. 14,7 32,7 3,4 460 geen 0,5 2,6 0,8 est. est. est. est. 5,4 -9,1 6 10 0,0 1,0 163,2 n. a. n. a. 8,1 17,6 3,0 n. a. geen 0,5 4,0 0,7 IMF-overeenkomsten Type (Datum) Op schema Indicatoren van de kredietwaardigheid volgens de markt Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Moody's (uit. tijdvak) Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door S&P (ultimo tijdvak) Euromoney Positie op de ranglijst (aantal landen) The Institutional Investor Positie op de ranglijst (aantal landen) Kredietwaardigheidsbeoordeling STF (07/93-06/94) neen (5) SBA (12/95-11/96) neen (6) SBA (12/95-11/96) neen (6) geen geen 03/94 09/94 145 138 (167) (167) 03/94 09/94 109 109 (135) (135) 155 15. 7 geen geen 03/95 09/95 135 134 (187) (181) 03/95 09/95 112 112 (135) (135) 15. 2 15. 5 geen geen 03/96 09/96 128 142 (178) (178) 03/96 09/96 116 118 (135) (135) 14. 5 14. 6 (1) (2) (3) Zie toelichting (4) (5) Met Rusland over achterstallige betalingen voor gasleveranties. Het in 1993 met het IMF overeengekomen STF-programma ontspoorde begin 1994. IMF-functionarissen gaven echter een positief oordeel over het in het najaar van 1994 door de regering goedgekeurde programma, dat eind januari 1995 ondersteuning kreeg in de vorm van de tweede STF-tranche. De eerste kwartaalbeoordeling van het programma, die anvankelijk voor december 1995 was gepland, is nooit afgerond. (6) 49 Indicatoren van het landenrisico Land: Moldavie voetnoten 1994 1995 1996 Reële groei van het BBP (in %) Industriële produktie (%-mutatie) Werkloosheid Inflatie Wisselkoers (MDL per USD) (ultimo tijdvak) (gemiddeld) (ultimo tijdvak) -30,9 -12,0 20,6 116 4,27 -1,9 -6,0 24,5 23,8 4,50 -8,0 -5,1 23,4 15,1 4,59 Begrotingssaldo van de totale overheid (In % van het BBP) -5,9 -5,9 -10 Betalingsbalans Goederenuitvoer (in miljoen USD) Saldo lopende rekening (in % van het BBP) Netto-instroom van buitenlandse directe investeringen (in miljoen USD) Officiële buitenlandse valutareserves (ultimo tijdvak) in miljoen USD in maanden goedereninvoer Buitenlandse schuld Buitenlandse schuld (in convertibele munteenheden, in miljoen USD, ultimo tijdvak) Dienst op schulden in convertibele munteenheden (in miljoen USD) hoofdsom rente Buitenlandse schuld/BBP (%) Buitenlandse schuld/goederenuitvoer (%) Schuldendienst/goederenuitvoer (%) Achterstallige betalingen (zowel rentebetalingen als aflossingen, in miljoen USD) Schuldveriichtingsovereenkomsten en herschikkingen Indicatoren van EU-rlsico's EU-risico/Totaal EU-risico (%) EU-risico/Buitenlandse schuld (%) EU-risico/Goederenuitvoer (%) IMF-overeenkomsten Type (Datum) Op schema Indicatoren van de kredietwaardigheid volgens de markt Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Moody's (ultimo tijdvak) Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Standard and Poor's (uit tijdvak Euromoney Positie op de ranglijst (aantal landen) The Institutional Investor Positie op de ranglijst (aantal landen) Kredietwaardigheidsbeoordeling Voetnoten (1) (2) Zie toelichting 618 -12,9 11,6 179 2,9 739 -8,1 63,7 257 3,2 801 -18,8 40 315 4,1 506,19 696,34 818,2 12,3 n. a. n. a. 30,0 55,5 4 geen geen 0,9 18,0 10,0 91 n. a. n. a. 38,0 91,1 11 geen geen 0,8 8,7 7,9 n. a. n. a. n. a. 57,6 102,1 n. a. geen geen 1. 0 9,3 9,5 (1) SBA (12/93-3/95) ja SBA (3/95-3/96) ja EFF (5/96-5/99) ja geen geen 03/94 09/94 148 155 (167) (167) geen geen 03/95 09/95 157 141 (187) (181) geen geen 03/96 09/96 134 125 (178) (178) (2) geen geen geen geen geen geen -50 Indicatoren van het landenrisico Land: Oekraïne voetnoten 1994 1995 1996 Reële groei van het BBP (in %) Industriële produktie (%-mutatie) Werkloosheid Inflatie Wisselkoers (UAK per USD) (voor 1996: Hrv per USD) (ultimo tijdvak) (Dec/Dec) - openbare verkoop/interbank - contant (ultimo tijdvak) (ultimo tijdvak) 23,0 -28,5 0,3 401 -11,8 -11,7 0,6 182 108196 128000 179400 186000 Begrotingssaldo van de totale overheid (in % van het BBP) -8,2 -5,0 -10,0 -5,1 1,3 39,7 1,9 1,9 -3,2 20,3 -3,9 0,52 1994 5,3 9,2 1221 716 505 21,2 45,3 6,0 n. a (4) 3,0 2,6 1,2 14,7 -6 0,09 646 2,3 7,2 1794 n. a. n. a. 29,2 48 12,1 2722 (4) 1,6 1,6 0,8 16,4 -5,0 0,27 1134 3,7 8,1 1531 986 545 23,3 53. 6 9,3 236,0 (4) 1,5 1,4 0,7 STF (04/93-04/95) ja SBA (04/95-04/96) neen (5) SBA (05/96-02/97) ja geen geen 03/94 09/94 149 147 (167) (167) 03/94 09/94 111 113 (135) (135) 15. 1 145 geen geen 03/95 09/95 145 138 (187) (181) 03/95 09/95 109 111 (135) (135) 155 15. 7 geen geen 03/96 09/96 136 135 (178) (178) 03/96 09/96 107 111 (135) (135) 16. 7 16. 6 Betalingsbalans Uitvoer van goederen en diensten (in miljard USD) Saldo lopende rekening (excl. overdrachten) (in % van het BBP) Netto-instroom van buitenlandse directe investeringen (in miljard USD) Bruto officiële buitenlandse valutareserves in miljoen USD in weken invoer van goederen en diensten Buitenlandse schuld Buitenlandse schuld (in convertibele munteenheden, in miljard USD, ultimo tijdvak) Dienst op schulden in convertibele munteenheden (in miljoen USD) hoofdsom rente Buitenlandse schuld/BBP (%) Buitenlandse schuld/uitvoer van goederen en diensten (%) Schuldendienst/uitvoer van goederen en diensten (%) Achterstallige betalingen (zowel rentebetalingen als aflossingen, in milj. USD) Schuldverlichtingsovereenkomsten en herschikkingen indicatoren van EU-risico's EU-risico/Totaal EU-risico (%) EU-risico/Buitenlandse schuld (%) EU-risico/Uitvoer van goederen en diensten (%) IMF-overeenkomsten Type (Datum) Op schema Indicatoren van de kredietwaardigheid volgens de markt Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Moody's (ultimo tijdvak) Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door S8. P (ultimo tijdvak) Euromoney Positie op de ranglijst (aantal landen) The Institutional Investor Positie op de ranglijst (aantal landen) Kredietwaardigheidsbeoordeling |Voetnoten (1) (2) (3) Zie toelichting (4) (5) Opgeschort in november 1995 Herschikking van schulden aan Rusland en Turkmenistan (1) (2) (2) (3) - 5 1- Indicatoren van het landenrisico Land: Algerije Reële groei van het BBP (%) Produktie van koolwaterstoffen (%-mutatie) Inflatie Wisselkoers (Alger, dinars per USD) (Dec/Dec) ((ultimo tijdvak) Begrotingssaldo van de totale overheid (in % van het BBP) Betalingsbalans. Uitvoer van goederen en diensten (in miljard USD) Saldo lopende rekening (in % van het BBP) Netto-instroom van buitenlandse directe investeringen (in milj. USD) Officiële buitenlandse valutareserves in miljard USD in maanden invoer van goederen en diensten Buitenlandse schuld Buitenlandse schuld (in convertibele munteenheden, in miljard USD, ultimo tijdvak) Dienst op schulden in convertibele munteenheden (in miljard USD) hoofdsom rente Buitenlandse schuld/BBP(%) Buitenlandse schuld/uitvoer van goederen en diensten (%) Schuldendienst/uitvoer van goederen en diensten (%) Achterstallige betalingen (zowel rentebetalingen als aflossingen, in milj. USD) Schuldverlichtingsovereenkomsten en herschikkingen (mrd USD) Indicatoren van EU-rislco's EU-risico/Totaal EU-risico (%) EU-risico/Buitenlandse schuld (%) EU-risico/Uitvoer van goederen en diensten (%) IMF-overeenkomsten Type (Datum) Op schema Indicatoren van de kredietwaardigheid volgens de markt Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Moody's (ultimo tijdvak) Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Standard&Poor's (ultimo tijdvak) Euromoney Positie op de ranglijst (aantal landen) The Institutional Investor Positie op de ranglijst (aantal landen) Kredietwaardigheidsbeoordeling Voetnoten' (1) (2) (3) Zie toelichting voetnoten 1994 1995 1996 -0,9 -2,5 38,6 42,9 -4,4 8,9 -4,4 0,0 2,6 2,9 29,5 8,9 7,1 1,8 70 307,5 48,6 geen 4,5 3,9 4,4 21,9 52. 2 4,0 6,3 15,1 56,2 -1,4 3,0 10,3 -5,3 0,0 2,1 2,1 32,5 9,4 7,1 2,3 78,4 297,1 42,5 geen 4,9 13,2 2,8 0,3 4,2 4,5 33,5 7,4 5,2 2,2 73,3 240,1 29,2 geen 3,5 (1) 9,9 2,4 7,8 12,2 2,8 8,9 11,6 2,7 6,8 SBA (5/94 - 5/95) ja SBA/EFF (5/94 - 5/95) ja EFF/CCFF (5/95 - 5/98) ja geen geen 03/94 09/94 92 96 (167) (167) 03/94 09/94 75 78 (135) (135) 26. 3 24. 6 geen geen 03/95 09/95 102 107 (187) (181) 03/95 09/95 89 91 (135) (135) 23. 5 22. 8 geen geen 03/96 09/96 109 97 (178) (178) 03/96 09/96 95 95 (135) (135) 21. 5 22. 8 (2) (2) (3) 52 Indicatoren van het landenrisico Land: Israël Reële groei van het BBP (in %) Industriële productie (%-mutatie) Werkloosheid Consumentenprijsindex Wisselkoers (shekel per USD) (gemiddeld) (gemiddeld) (ultimo tijdvak) voetnoten 1994 1995 1996 6,8 7,4 7. 8 14,5 3,01 7,1 8,4 6,9 8,1 3,12 4,4 5,4 6,7 10,6 3,24 Tekort van de centrale overheid (in % van het BBP) -2,3 -4,2 -3,6 Betalingsbalans Uitvoer van goederen (in miljard USD) Saldo lopende rekening (in % van het BBP) Netto-instroom van buitenlandse directe investeringen (in miljard USD) Bruto officiële buitenlandse valutareserves in miljard USD in maanden invoer van goederen Buitenlandse schuld Buitenlandse schuld (bruto buitenlands passief) (in miljard USD, ultimo tijdvak) Schuldendienst (in miljard USD) hoofdsom rente (bruto) Buitenlandse schuld/BBP (%) Buitenlandse schuld/uitvoer van goederen en diensten (%) Schuldendienst/uitvoer van goederen en diensten (%) Achterstallige betalingen (zowel rentebetalingen als aflossingen, in miljoen USD) Schuldverlichtingsovereenkomsten en herschikkingen Indicatoren van EU-risico's EU-risico/Totaal EU-risico (%) EU-risico/Buitenlandse schuld (%) EU-risico/Uitvoer van goederen (%) IMF-overeenkomsten Type (Datum) Op schema Indicatoren van de kredietwaardigheid volgens de markt Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Moody's (ultimo tijdvak) Lange-termijnkredietwaardigheidsbeoordeling door Standard&Poor's (ultimo tijdvak) Euromoney Positie op de ranglijst (aantal landen) The Institutional Investor Positie op de ranglijst (aantal landen) Kredietwaardigheidsbeoordeling Voetnoten (1) (2) (3) Zie toelichting 16 -3,2 0,6 6,6 2,4 41,8 3,8 2,2 1,6 56,2 171 15,5 geen geen 4,4 0,8 1,9 17,9 -5,6 2,0 9,1 2,8 45,1 4,2 2,5 1,7 53,8 165 15,4 geen geen 4,4 0,7 1,7 19,1 -5,6 2,4 10,0 2,8 48,0 4,5 2,8 1,7 51,1 164,0 15,4 geen geen 3,9 0,6 1,6 geen geen geen geen BBB+ 03/94 09/94 30 33 (167) (167) 03/94 09/94 46 43 (135) (135) 43. 4 46. 5 A3 A- 03/95 09/95 31 31 (187) (181) 03/95 09/95 43 42 (135) (135) 47. 9 49. 2 A3 A- 03/96 09/96 33 32 (178) (178) 03/96 09/96 41 40 (135) (135) 50. 8 52. 2 (1) (2) (2) (3) 53 Toelichting voor de Indicatoren van het landenrisico Standaardvoetnoten (1) (2) (3) Uitsluitend EIB- en betalingsbalansleningen (uitstaande uitkeringen) aan de LMOE, NOS en MID. Hoe hoger het rangnummer, des te lager de kredietwaardigheid van het land. Landen worden beoordeeld op een schaal van 0 tot 100, waarbij 100 staat voor de geringste kans op wanprestatie. Een bepaald land kan zijn beoordeling zien verbeteren en tegelijkertijd zijn plaats op de ranglijst zien dalen, als de gemiddelde globale beoordeling voor alle beoordeelde landen verbetert. In de tabellen gebruikt» afkortingen en Engelse woorden S&P Standard and Poor's CCFF= Compensatory and Contingency Financing Facility EFF= SBA = STF= Extended Financing Facility Stand-By Arrangement Systemic Transformation Facility est. = n. a. = prelim. = preliminary (voorlopig) estimates (ramingen) not available (niet beschikbaar) vS V ISSN 0254-1513 COM(97) 464 def. DOCUMENTEN NL 01 06 09 10 Catalogusnummer : CB-CO-97-479-NL-C ISBN 92-78-24933-5 Bureau voor officiële publikaties der Europese Gemeenschappen L-2985 Luxemburg