Puisi: September 2008\nby Mohammad Hafiz\nKini resah membungkus jiwaku\nTerasa ingin ku teteskan gerimis ,\nSendu yang tak bermusim\nTerasa kerdil diriku dimalam sepi ini\nRasanya malam yang memanjat hari ,\nSepi juga terasa agung dimalam ini\nTanpa dipinta tetesan jernih luruh berguguran dipipi\nSemakin lebat mengalirlah engkau meneteslah engkau\nAku tak kuasa memendam perasaan ini lagi\nInikahrindu , Inikah saying , Inikah cinta\nKenapa wajahmu selalu menerpa diruang mataku\nSunguhkah aku mulai menyangimu dirimu\nTerlalu payah kutelan duka ini sendirian\nMungkin benar , Orang yang disapa musim cinta\nBisa menjadi perindu yang agung penenun yang unggul\nAn Indonesian poem:\nRindu yang tak tertuai\nby Lili Haslina\nMata berbicara dalam bisu\nRindu pun pecah\nAngin kering kembali memintal kasih\nAku tak sendiri disini\nAku tak sepi disini\nAgungnya takdirmu Tuhan\nKu ingin berucap ,\nNamun kini suaraku tersekat\nAda kasih yang tak terucap\nAda rindu yang tak terungkap\nThe Universal Declaration of Human Rights, alternative Acehnese version\nPEU NYATA UMUM HAK-HAK AZASI MANUSIA ban sigom dônja\nBahwasadjih, Nanggroë-nanggroë Angèëta Persjarikatan Bangsa-bangsa (PBB) ka geumeudjandji keudroëgeuh, geukeuridja sama deungon PBB, untuk peumadju rasa hôreumat njang universal keu Hak-Hak azasi manusia dan azasi Keumeurdéhkaan .\nPEUNJATA UMUM HAK-HAK AZASI MANUSIA sibagoë saboh ukôran bersama nibak hasé kesepakatan njang ka geupeugot lé ummat manusia, geutudjukan keu bandum bangsa dan nanggroë, supaja bandum ureuëng dan tiëp badan dalam masjarakat, sabé geu-ingat keu Peunjata njoë; geu-ôseuha untuk geupeureunoë dan geupeu-phôm sikap peu-jum dan hôreumat keu Hak-Hak azasi dan keumeurdéhkaan njoë, seutjara meutingkat-tingkat didalam nanggroë dan internasional mangat djeuët teudjamin pengakuan dan peng-iktirafan njan teupeumadju dan tapeumeusjeuhu.\nTiëp ureuëng na hak dan meurdèhka ateuëh bandum hak-hak njang meuseubut didalam Peunjata njoë deungon hana keutjuali biëk djih, agam dan inong, basa, ugama, politék atawa peundapat njang mubida, bangsa atawa asai usui bangsa, hak milék, pat asai lahé atawa status njang laén.\nDisampéng nibak njan, ureuëng handjeuët geupeubida ateuëh neuduëk politék, hukôm, atawa neuduëk internasional nibak nanggroë atawa pat asai gobnjan geuteuka; Meunantjit bôh geuteuka nibak nanggroë njang meurdéhka atawa wilajah Wali, atawa wilajah kon peumeurintah keudroë, atawa dimijub bataih keudaulatan gob.\nBandum ureuëng saban hak dikeuë hukôm, dan saban hak untuk meurumpok perlindôngan hukôm deungon hana keutjuali dan handjeuët na diskriminasi.Bandum saban hak keu perlindôngan njoë ateuëh tiëp-tiëp diskriminasi njang meulawan deungon Peunjata njoë, dan ateuëh bermatjam fitnah njang mendjurus keu diskriminasi.\n1. Tiëp-tiëp ureuëng njang djitudôh, djitjhok meusalah, na hak geuh untuk meuteumeung status ”hana meusalah” sampoë teubôkeuti keusalahan njang ditjhok njan meunurôt undang-undang dalam sidang peungadélan teuhah dan ureuëng njang teutudôh njan ka geubri djaminan njang peureulèë keu peumbèla gobnjan.\n2. Hana meusidroë ureuëng djeuët tapeusalah meulangga hukôm meusabab deungon buët geuh atawa sabab lalè geuh njang hana meulangga hukôm atawa undang-undang nasional atawa internasional., bak watèë buët njan teudjadi. Handjeuët tjit sidoë ureuëng geuhukôm deungon hukôman njang leubèh geuhon nibak njang patôt bak watèë buët salah njan teudjadi.\nHana meusidroë ureuëng pih djeuët ta peukaru urôsan pribadi gobnjan, keuluarga gobnjan, rumoh tangga gobnjan, atawa lam hubungan surat menjurat gobnjan, meunantjit handjeuët tapeurusak marwah dan keumuliaan gobnjan. Tiëp-tiëp ureuëng na hak untuk meurumpok perlindungan ateuëh buët-buët peukaru atawa peurusak diateuëh.\n1 Tiëp-tiëp ureuëng na hak meurdéhka bak geumeugrak, dan meurdéhka bak geuduëk pat njang meuheut lam bataih-bataih lam saboh nanggroë.\n2. Tiëp ureuëng na hak geubungka, geutinggai nanggroë sibeurangkapat, beuthatpih nanggroë droëgeuh keudroë, dan na hak untuk geu-woë, geugisa bak sot u nanggroë droëgeuh keudroë.\n1. Tiëp-tiëp ureuëng na hak djak mita suaka dinanggroë laén dan na hak untuk geunikmati suaka njang ka geuteumeung dinanggroë njan bak geupeulindông droëgeuh nibak séksaan.\n2. Hak njoë hana saban keu ureuëng njang peubuët djeuheut, hana meusabab deungon politék, atawa buët-buët njang meulawan lagèë njang geumeukeusud lé Persjarikatan Bangsa-Bangsa.\n1. Tiëp-tiëp ureuëng na hak untuk geu-mat saboh hak warganeugara.\n2. Handjeuët meusidroëpih deungon paksa djak peulheuëh warganeugara gob dan handjeuët geutulak hak sidro-droë ureuëng geudjak gantoë warga neugara.\n1. Agam dan inong njang katrôh watèë, na hak untuk meunikah dan berkeluarga, deungon hana geupandang keu bangsa, warganeugara atawa agama. Hak njoë saban watèë meukawén dan meutjré.\n2. Meunikah hanja djeuët peugot deungon hana meupaksa dan ateuëh persetudjuan ban dua blah pihak.\n3. Keluarga nakeuh saboh unit alami sibagoë saboh kelompok, dasar nibak masjarakat dan neugara.\n1. Tiëp-tiëp ureuëng na hak keu harta untuk hak milék keudroëgeuh atawa meukônsi deungon ureuëng laén.\n2. Handjeuët meusidroëpih djeuët ditjok hareuta geuh deungon kri-njang galak gob.\nTiëp ureuëng na hak meurdèhka bak geupeuteubiët peundapat dan geubri pikéran; rôh didalam hak njoë bibeuëh bak ta mat saboh-saboh keuputôsan, bèk na soë ganggu dan peukaru dan hana soë djak tuntut; meurdéhka bak teurimong dan sipreuëk maklumat dan asoë pikéran rhot media beurangkapeuë deungon hana bataih.\n1. Tiëp ureuëng na hak meurdéhka bak geumeuhimpôn deungon aman dan meurdéhka keu gobnjan bak geupeutimoh saboh-saboh persatuan.\n2. Hana meusidroëpih djeuët ta paksa untuk djeuët keu angèëta saboh-saboh kesatuan atawa sjarikat.\n1. Tiëp ureuëng na hak untuk tjok tanggông-djaweuëb lam peumeurintahan droë, bôh seutjara langsông keudroëgeuh atawa meulalui wakilah njang geupiléh deungon meurdéhka.\n2. Keumauan rakjat sipatôtdjih djeuët keu basis pokok nibak undang-undang dalam nanggroë. Kemauan njoë musti geu-peutunjok/geupeunjata seutjara meu-atô dan bertahap-tahap dan deungon piléhan-piléhan umum njang adé setjara umum dan saban hak dan sama rata; dan musti geupeugot deungon peumilihan su meurahsia ataupih deungon tjara laén njang saban deungon peumilihan bibeuëh meurahsia.\n3. Tiëp ureuëng na hak untuk meuteumeung keuseumpatan geu-angkèë dalam djabatan pemerintah nanggroë droëgeuh.\nTiëp ureuëng, sibagoë angèëta masjarakat, na hak djaminan keselamatan sosiai dan na hak bak peudjak buët deungon beunantu ôseuha-ôseuha nasional dan keuridja sama internasional njang seusuai deungon organisasi seureuta sumber-sumber keukajaan tiëp-tiëp nanggroë.\nMeunantjit deungon hak-hak ekonomi, sosiai, budaja untuk peutheun marwah dan perkembangan pribadi sidroë-sidroë ureuëng.\n1. Tiëp ureuëng na hak untuk keuridja, peudjak buët, meurdéhka bak geupiléh buët njang geugalak, na hak ateuëh undang-undang perburuhan njang adé dan djroh keu gobnjan; dan na hak peulindông nibak pengangguran(hana buët).\n2. Tiëp ureuëng, deungon hana diskriminasi, na hak meuteumeung upah njang saban nibak keuridja njang saban.\n3. Tiëp ureuëng njang keuridja na hak untuk meurumpok upah njang adé dan mufaidah keu droëgeuh dan keu keuluarga geuh dalam saboh tahap hudép njang seusuai deungon martabat manusia, njang meungnjo peureulèë geutamah nibak perlindôngan sosiai njang laén.\n4. Tiëp ureuëng na hak peudong dan meugabông lam sjarikat-sjarikat maniaga untuk lindông keupeunténgan droë.\nTiëp ureuëng na ha untuk pijôh hèk dan djak tjok tjuti masa lapang, djitamong u dalam njan masa keuridja njang meuteuntèë meunurôt kemampuan, dan” tjuti berkala”njang geubajeuë.\n1. Tiëp ureuëng na hak ateuëh standard hudép njang seusuai keu keusihatan dan sidjahtra keu droëgeuh dan keu keuluarga geuh, sép keu makanan, pakaian, rumoh dan perawatan keusihatan dan hai-hai sosiai njang geupeureulèë. Na lom hak keu djaminan watèë hana buët, watèë sakét, tjatjad, inong balèë, masa tuha atawa laén-laén hai kureuëng beulandja diluwa kontrol sidroë-droë ureuëng.\n2. Kawôm mak dan aneuk miët na hak meurumpok bantuan khusus.Bandum aneuk miët hana keutjuali bôh njang lahé didalam atawa diluwa nikah, peureulèë meurumpok perlindôngan sosiai njang saban.\n1. Tiëp ureuëng na hak untuk meurumpok peundidékan. Peundidékan peureulè beu-pré(hana pajah bajeuë), paléng ubeut ’èt sikula mijub, ’èt tingkat dasar. Peundidékan mijub beudjeuët peuwadjéb. Peundidikan tehnik dan professional beuteuhah keu umum dan peundidikan manjang beu sama rata dan adé keu bandum ureuëng deungon dasar kepandaian dan pengalaman.\n2. Peundidikan peureulèë geu-arahkan keu perkembangan penoh nibak sifeuët-sifeuët manusia dan peukong hôreumat(respect) keu hak-hak azasi manusia dan dasar-dasar keumeurdéhkaan. Dari sinan timoh saling peungeurtian, toleransi, dan rasa seutia keu ngon diantara bangsa-bangsa dalam dônja, hana ketjuali biëk atawa kelompok agama, demi keupeunténgan ôseuha Sjarikat bangsa-bangsa untuk djaga kestabilan perdamaian dônja.\n3. Ureuëng tuha na hak utama geupiléh peundidikan njang akan geudjôk keu aneuk droëgeuh.\n1. Tiëp ureuëng na hak untôk geu-ikôt seureuta lam hudép budaja masjarakat, geunikmati budaja seni, dan geubagi peungalaman dalam perkembangan ’èleumèë pengetahuan dan manfa’at-manfa’at nibak njan.\n2. Tiëp ureuëng na hak untôk meuteumeung perlindôngan nibak keupeunténgan-keupeunténgan moral dan material njang geuteumeung nibak buët-buët ilmiah, sastra atawa seni-budaja gobnjan sibagoë peuntjipta, peunuléh atawa peungarang.\nTiëp ureuëng na hak ateuëh saboh susônan sosiai dan antara bangsa njang didalam njan hak-hak asazi manusia dan keumeurdéhkaan njang termaktub dalam Peunjata njoë djeuët geu peudjak dalam kenjataan njang seupenohdjih.\n1. Tiëp ureuëng na kewadjiban ateuëh masjarakat meungnjo ureuëng njan bibeuëh bak geupeudjalan keupeunténgan-keupeunténgan dan perkembangan keupribadian gobnjan setjara menjeluruh.\n2. Bak geupeudjak hak-hak dan keumeurdèhkaangeuh, tiëp-tiëp ureuëng handjeuët geuliwat bataih-bataih hukôm njang ka geupeuteuntèë lé undang-undang deungon tudjuan untuk djamin keupatuhan dan penghormatann njang sipatôtdjih ateuëh hak dan keumeurdéhkaan ureuëng laén, demi perbaikan akhlak, keutentraman dan keubadjikan umum, dalam saboh masjarakat dônja jang demokratik.\n3. Hak-hak dan keumeurdèhkaan njoë handjeuët sagai-sagai ta amalkan sitjara meuteuntang deungon tudjuan-tudjuan dan prinsip-prinsip Sjarikat Bangsa-Bangsa.\nHana sapeuë pih lam Peunjata njoë djeuët tatafsir lagèë njang ka meusurat, teudjôk keubandum nanggroë, kumpulan atawa sidroë-droë ureuëng sibarang hak untuk geulibat droëgeuh dalam peuë mantong kegiatan ataupih buët deungon tudjuan djak peugadoh peuë mantong hak-hak dan keumeurdèhkaan njang meutuléh dalam Peunjata njoë.\nInikah rasanya by Mohammad Hafiz Kini resah membu...\nAn Indonesian poem: Rindu yang tak tertuai by Lil...\nThe Universal Declaration of Human Rights, alterna...