CC 20220801
12.11.2019 - altaicholmon\nУндыбайдыс ла оморкойдыс!\nЈарлу јерлештерис Ялбаков Алексей Иженерович ле Юрий Васильевич Антарадонов эзен јӱрген болзо, быјыл олорго 70 јаштары толор эди. Экӱлези Кан-Оозы аймактаҥ, Јабаганныҥ сегисјылдык школында бир класста ӱренген, бастыра јӱрӱмине нӧкӧрлӧжип јӱрген. Экӱлези Алтай Республиканыҥ башкарузыныҥ председателиниҥ баштапкы ордынчылары болуп иштеген. Алексей Иженерович Алтай Республиканыҥ башкарузына Кош-Агаштыҥ аймакисполкомыныҥ председателиниҥ јамызынаҥ келген. Горно-Алтайсктыҥ областной совединиҥ депутады болуп\nӰргӱлјикке – поэзияныҥ јажытту, кеендик телекейинде\nБичиичи Байрам Суркашевтиҥ чыкканынаҥ ала 80 јылдыгына учурлалган тизӱ кӧдӱриҥилер тала кеминде бийик ӧтти. М. В. Чевалковтыҥ адыла адалган эл библиотекада ийделӱ сӧстиҥ узы Байрам Суркашевтиҥ ады-јолын, артыргызып салган энчи-байлыгын кереестеген туштажу ӧткӧн. Ӱлгерчи ле эмчи Б. Суркашевтиҥ јӱрӱмдик ле јайаандык јолы керегинде бичимелдер, онойдо ок ӱлгерлери «Алтайдыҥ Чолмоны» эл газетте башка-башка јылдарда элбеде јарлалган\nЈӱректеги сӱӱшти оройтыбай айдалы\nТӧӧлӧс сӧӧктӱ Јергелей Унукованыҥ ады-јолы алтай литературада танылу ла аҥылу, тӧс јеринде бек турат. Алтай Республиканыҥ культура ла санат ӧзӱминиҥ байлыгына бичиичиниҥ поэзиязы ла прозазы, драматургиязы ла јайаандык ижи јаан ла тузалу јӧмӧлтӧ-болужын јетирет. Чӱмдӱ, ийделӱ, учурлу сӧстиҥ узы Јергелей Унукованыҥ јайаандык ижи башка-башка ууламјыла тыҥытту јолыла кӧнӱ улалат. Тоолу кӱндер кайра эл театрда\nТеатрдыҥ шакпырты — куулгазын шакпырт\nЭл театрда ӱлӱрген айдыҥ 24-25 кӱндеринде таланыҥ культура бӧлӱгиниҥ ле ӱредӱлик учреждениелериниҥ театрал ӧмӧликтериниҥ «Театральный BUM» деп адалган республикан фестиваль-маргааны байрамдык айалгада ӧтти. Шак бу кӧдӱриҥи ороондо ӧдӱп јаткан Театрдыҥ јылына учурлалган јаан учурлу ӱлекер-проекттердиҥ бирӱзи болуп јат. Бу јайаандык ӱлекер «Сибирьдеги федерал округта ӧдӱп турган бастырароссиялык ла калыктар ортодо ӧдӱп турган фестивальдарды ла кӧрӱлерди\nӦмӧлӱ иш ӧчпӧс\nКажы ла кижиниҥ салымында ӱренген школы јаан изин артырат. Кӧп сабада балдардыҥ келер једимдери школдо канайда ӱренгенинеҥ камаанду. Онойдо ок школдо кандый таскамал, айалга кандый болгонынаҥ кижиниҥ јӱрӱмдик кӧрӱми, кылык-јаҥы, керек дезе текши салымы да камаанду болор аргалу. Оҥдой аймакта Боочы јурттыҥ орто текшиӱредӱлӱ школы тергеебистиҥ јакшынак, јозокту школдорыныҥ бирӱзи болуп јат. Оныҥ ады бастыра\nТеҥеридеҥ тӱшкен темир-терсти айландыра\nБу јууктарда Алтай Республиканыҥ башчызы, башкарузыныҥ председатели Олег Хорохордин Байконурдагы космодромноҥ учуртып турган «Союз» ла «Протон» ракеталардыҥ бистиҥ тергееге келип тӱжӱп турган сыныктарына учурлалган јуун ӧткӱрген. Эл-јонды ак-айастаҥ тӱжӱп турган темирдиҥ оодыктары база јаантайын јилбиркедет. Бистиҥ тергееде бу суракла бир канча министерстволор ло ведомстволор иштеп јат. Ол тоодо экологияныҥ Алтайдагы институды. Бӱгӱн оныҥ директоры Юрий\n«Тӧс сурак – эттиҥ баазы…»\nМарат Табадяков ӱредӱзи аайынча инженер, Новосибирскте Телекоммуникациялардыҥ ла информатиканыҥ Сибирьдеги университедин ӱренип божоткон. 2014 јылдаҥ бери тӧрӧл Чамал аймагында Алтыгы Байкабак деген јерде мал-аш тудуп, фермер болуп иштейт. Бийик ӱредӱлӱ, јакшы профессиялу јиит кижи нениҥ учун јӱрӱмин јурт ээлемдеги ишле колбогон? Бистиҥ эрмек-куучыныс бу сурактаҥ башталган. – Мен университетти божодып, черӱге баргам. Оноҥ келеле, алган\nКычырыштарда айдылган шӱӱлтелер\nКӱчӱрген айдыҥ 8-чи кӱнинде Алтай Республиканыҥ парламентиниҥ јаан залында Алтай Республиканыҥ келер ӱч јылга тургузылып јаткан бюджединиҥ јондык кычырыштары ӧткӧн. Кычырыштарда тергеениҥ бӱдӱреечи ле јасакчы јаҥдарыныҥ, јондык организациялардыҥ чыгартулу улузы, эксперттер, аймактардыҥ администрацияларыныҥ ла јурт јеезелердиҥ јаандары турушкандар. Кычырыштардыҥ туружаачылары текши шӱӱжӱге јолдордогы бӧлӱктиҥ, су-кадыкты корыырыныҥ, эмчилердиҥ јадын-јӱрӱминиҥ ле олордыҥ ижиниҥ айалгаларын јарандырарыныҥ, туризмниҥ бӧлӱгин\n«Алтайды мен коомой ӧзӱмдӱ тергее деп айдар кӱӱним јок»\nАлтай Республиканыҥ башчызыныҥ ӧткӧн талдаштарында Олег Хорохордин быжу јеҥӱ алган. Политологтор јаҥы башкараачыны тӧп кылыкту, је чокым керектерде эрчимдӱ кижи деп айдыжат. Алтай Республиканыҥ јаҥы башчызы иштеген ӧйинде кажы ла аймакта јаҥыс катап эмес болуп, јурттардыҥ тал-ортозынаҥ кӧбизине јеткен. Ол аҥылу сигнал јок автомобильдӱ маҥтадат, экономклассла учуп јат ла Россияныҥ эҥ кӧп нацияларлу тергеезиниҥ кажы\nВладимир Путин Казахстанныҥ президентиле ӧткӧн туштажуда «Алтайдыҥ алтын эбирӱзи (Золотое кольцо Алтая)» ӧзӱм алынзын деген кычыру эткен. Россияныҥ президенти Владимир Путин кӱчӱрген айдыҥ 7-чи кӱнинде Россия ла Казахстан ортодо ӧмӧ-јӧмӧ иштиҥ албатылар ортодогы форумында турушкан. Омск калада ӧткӧн бу форумда гран-кыйу јанындагы ӧмӧ-јӧмӧ иштиҥ ӧзӱминиҥ сурактары кӧрӱлген. Ороонныҥ башкараачызыныҥ темдектегениле, эки ороон ортодо колбулар једимдӱ