CC 20220801
Администрация муниципального образования «Улаганский район» | ӦРТ БОЛДЫРТПАЗЫ БОЙЫСТАҤ КАМААНДУ\nГлавная » Новости » ӦРТ БОЛДЫРТПАЗЫ БОЙЫСТАҤ КАМААНДУ\nӦРТ БОЛДЫРТПАЗЫ БОЙЫСТАҤ КАМААНДУ\n«Мындагы болгон Кызылгакта ӧрт авиазонага кирет, оныҥ учун авиаци-\nяла ӧскӧ аймактардаҥ бу ӧртти ӧчӱрерине 75 кижи экелилген ле бистиҥ\nлесничествоноҥ 7 кижи турушкан. Бу ӧрттӧ ончо јаба 108 гектар јер\nкӱйӱп калган, 20 гектары верховой деп чотолот (агыштыҥ ортозынаҥ ала\nкӱйгени). Ӧртти 10 кӱнди ажыра ӧйдиҥ туркунына ӧчӱргенис. Тургуза\nӧйдӧ ӧрт бӱткӱлинче ӧчӱрилген ле ӧрт недеҥ улам башталганын след-\nственный комитеттиҥ органдары шиҥдейт. Бу ӧрт ӧчӱрер иштер тужында\nПаспарты јурттыҥ эл-јоныныҥ белетеп чоккон аш-курсагын Тербеков\nВладимир Алексеевич биске јетирген. Бу калапту ӧртти јеҥеринде ончо\nарга-кӱчин салган, арып-чылап, шыралап калган улуска бу кандый јаан\nболуш, кандый јаан сӱӱнчи болгон! Учурал келижерде бис бу јурттыҥ\nончо болушкан улузына акту кӱӱнистеҥ јаан быйанысты айдып, бала-\nбарказына ла бойлорына су-кадык, айлы-јуртына амыр-энчӱ кӱӱнзейдис.\nКӱӱк айдыҥ 11 кӱнинеҥ ала 31 кӱнине јетире республикабыстыҥ ончо\nаймактарында, ол тоодо бистиҥ, улус ла кӧлӱктер агаш аразына кирерин\nастадары јанынаҥ јакаан чыгарылган. Бу јакаан аайынча бис албаты –јонго\nотводтор эдерин кирелендирер учурлу.\nТургуза ӧйдӧ бистиҥ организацияда агаш-ташты чеберлеериниҥ ижин\nууламјылап, бӱдӱрип турган улус јӱк ле 11 кижи: 3-Акташта, 8 –Улаган-\nда. Лесничестводо ончо јаба 940 гектар јер. Бу мындый јаан јерди бис\nјаантайын контрольдо тударга кӱчке келижет, оныҥ учун кажы ла кижи\nаркага барза ӧрт болдыртпазы керегинде бек сананар керек, анайда ок\nјиит ӱйени ол ло от саларына ла оны ӧчӱрерине элдеҥ озо ӱредип, јакыыр\nкерек. Отты качанда агыштыҥ алдына саларга јарабас, отты салардаҥ озо\nот саларга турган јерди эбиреде 50 см. кире кӱрек ле казып салар керек,\nјанып јатса отты ӧчӱреле, база катап ӧчкӧнин кӧрӧлӧ барарга качанда\nундыбай јӱрер керек! Отты айландыра јер каспазынаҥ салала туттуртып\nалгандар кату каруузына тургузылып, 3000-4500 салковой штраф тӧлӧӧр.\nБаза бир айдарга турганым, бу кӱндерде бистиҥ лесничество Улаган\nсууныҥ јанында саста (балдардыҥ јаҥы садыныҥ алды јанында) Улу\nЈеҥӱниҥ 75 јылдыгына учурлай агаштар отургызарга јер манап салганыс.\nАда-Тӧрӧл учун Улу јуу кажы ла билеге табарган, бистиҥ ончоостыҥ ул-\nдак-тайдактарыс ол канду јууда турушкан, кем де Алтай јерине јанган, кем\nде ойто кайра бурылып келбеген. Оныҥ учун мында кажы ла кӱӱнзеген\nкижи эмезе организация јуучылдарыстыҥ эземине агаштар отургызар\nаргалу. Кӱӱнзеген улус јарт эмес сурактарла бистиҥ лесничествого баш-\nЧынынча айтса ӧртти бис, улус, бойлорыс ла баштап јадыс дезем бирде\nјастыра болбос. Ол ло кузукташ, одындаш бажында отты ээжилер аайынча\nсалбай турганыстыҥ учы-кыйузы ол. Кем де серенкезин, кем де таҥкызын\nјазап ӧчӱрбей таштап ийет, кемде одуда салган одын айландыра каспай,\nјетире ӧчӱрбей јат – мындый ла айалгалардаҥ улам канча јӱс гектар\nагаш-таш јандыру јогынаҥ кӱйӱп калат. Эмди ле кычырып турган улус\nбир эмеш ле сананып ийзеер: бир мӧш 200 јылдыҥ туркунына ӧзӧт – а\nбӱгӱн бис азыранып јаткан агаш-тажысты ӧртӧп салзаас эзенде јылда не ле\nазыранарыс? Аҥ-куштар кайда јӱрер, нени јиир? Кийнинде бала-баркага\nнени артызарыс? Куугандар ба?..