CC 20220801
Тулаан айда Россия Федерацияныҥ Президентин тудар федерал талдаштар ӧткӧн. Алтай Республиканыҥ ӱнбереечилериниҥ 64,8% ондо турушкан. Президентке кандидат болгон ло талдаштарда јеҥӱ алган В. В. Путин учун бистиҥ тергееде ӱнбериште турушкандардыҥ 70,6% ӱнин берген. * * * Сыгын айда республиканыҥ 83 муниципал тӧзӧлмӧлӧринде јербойында бойы башкарынып јадар јаҥдарда иштеер улусты тудар талдаштар ӧткӧн. Тогус аймакта аймактардыҥ\nСалым берген курсагыс\nАлтай аш-курсакла колбулу бир канча кожулта сӧс Бис ышту курут јип, талкан булгап, чеген ичип ӧскӧн ӱйе – јуудаҥ, чактаҥ тирӱ арткандардыҥ балдары. Оҥду курсак-тамак, кийим-тудум једишпегениниҥ ӱлӱзи биске де једишкен. Кааза-чобра јапкан содон чадырда чайлаарга, тӱн кирзе – ышка кӧстӧрди јидиртип конорго келишкен. Кере тӱжине аштаганча ойноп јӱреле јанганда, керемде курут, кайнаткан сӱттиҥ каймагы\nКакайдыҥ jылтоолошко киргени\nТӧӧ лӧ Какай Агын сууны кечирген ат-эрјине отогон, кају кырга чыгарган каратай отогон Алтайда јылтоолошко кирерге амыйтандар маргыжа берген. —Мениҥ јайаган тындуларымнаҥ бу јаан маргааннаҥ туура артар учуры јок — деп, Тамыныҥ бийи Эрлик-Аба айткан. Ол Тӧӧни ле Какайды маргаанга туруштырарга экелген. Оҥдонбос, боду, ноојо Тӧӧ шыраҥкай ла сӱмелӱ Чычканга маргаанды алдыртып, маргаанныҥ тегелигинеҥ туура\nШаҥ согорына jетире ас ӧй арткан\nРеспубликабыстыҥ тӧс калазында Јаҥы јылдыҥ тыныжы сезилип башталган деп айдарга јараар. Караҥуйда оромдорло барып јатсаҥ, кайда ла гирляндалар, јӱзӱн ӧҥдӱ оттор кӱйет. Тӧс тепсеҥде чиби јазалган, кардаҥ ла тоштоҥ калачак, јыҥылайтан јазалдар белетелет. Анда ӧдӱп јаткан Ийт јылдыҥ ла јаҥы киретен Какай јылдыҥ сӱрлери болор. Анайда ок бийиги ӱч метрге једе берер Соок Таадак ла\nАлтай кижиге алтай тили не керек?\nБӱгӱн республикабыстыҥ јаҥыс та колый-телий јонду эмес, је су-алтай јурттарында јаткан, алтай билелерде чыдаган да болзо, је тӧрӧл тилин билбес балдар кӧптӧйт, јииттерис алтайлап кычырып ла бичип билерин керексибей барган. Эмдиги ӧйдӧ алтай кижиге алтай тилин билери не керектӱ, тӧрӧл тилибистиҥ келер салымы кандый болгодый – Алтай Республиканыҥ албаты бичиичизи, Евразияныҥ алтай билеге кирген калыктарыныҥ\nАргадаачылардыҥ кӱни темдектелген\nАлтай Республиканыҥ башчызы, башкарузыныҥ председатели Александр Бердников Аргадаачыныҥ кӱнине учурлай П. В. Кучияктыҥ адыла адалган драмтеатрда ӧткӧн кӧдӱриҥилӱ јуунда турушкан. Республиканыҥ башкараачызыныҥ эзеткениле, ороонныҥ президенти Владимир Путин јаҥныҥ бастыра органдарыныҥ ла профильный структуралардыҥ ижиниҥ тӧс ууламјызы — нацияны чеберлеп алары деп канча катап темдектейт. Бу иш-керекте граждандар јеткерге алдыртпазын ла су-кадык болорын јеткилдеери јаантайын тӧс\nКоррупцияга удура кожо\nГорно-Алтайскта «Коррупцияга удура кожо» деген конкурс ӧткӧн. Бу кӱндерде оныҥ јеҥӱчилдерине кайралдар табыштырылган. Бу конкурсты ӱредӱниҥ ле билимниҥ министерствозы Алтай Республиканыҥ башчызы Александр Бердниковтыҥ берген јакылтазыла 2017 јылдаҥ бери ӧткӱрет. Ол Коррупцияла тартыжарыныҥ телекейлик кӱнине учурлай ӧдӧт. Конкурстыҥ јеҥӱчилдерин Алтай Республиканыҥ башчызыныҥ ла башкарузыныҥ Бирлик аппарадыныҥ јааныныҥ ордынчызы Дмитрий Климов уткып, олорго јаан учурлу керекте\nБюджетке кубулталар эдилген\nАлтай Республиканыҥ парламентиниҥ ээчий эмес ХХХХ сессиязы јаҥар айдыҥ 21-чи кӱнинде Эл Курултайдыҥ председатели Владимир Тюлентинниҥ башкартузыла ӧткӧн. Оныҥ ижинде АР-дыҥ башчызы, башкарузыныҥ председатели Александр Бердников, РФ-тыҥ Госдумазыныҥ депутады Иван Белеков, АР-дыҥ башкарузыныҥ турчылары, федерал бӱдӱреечи јаҥныҥ тергеелик башкартуларыныҥ, республиканыҥ муниципал јаҥдарыныҥ ла депутаттар Советтериниҥ башкараачы ишчилери, јондык биригӱлердиҥ чыгартулу улузы турушкан. Јуун башталар алдында\nСу-алтай кылык-jаҥду газетчи болгон…\n«Алтайдыҥ Чолмоны» газеттиҥ редакциязында узак јылдарга иштегендердиҥ тоозында кыпчак сӧӧктӱ фотокорреспондент Ботпок Кушкулин болгон. Ол 1935 јылдыҥ кӱчӱрген айыныҥ 20-чи кӱнинде Кан-Оозы аймактыҥ Мӧндӱр-Соккон јуртында чыккан. Оорудаҥ улам, 2002 јылдыҥ кӱчӱрген айыныҥ 7-чи кӱнинде јада калган. Ботпок Сӱнеровичтиҥ адазы Сӱнер Кыпчакович Кушкулин Ада-Тӧрӧл учун Улу јууныҥ туружаачызы болгон. Мӧндӱр-Соккон јурттаҥ јууныҥ бажында ла фронтко 40\nӰзеери болгоны тӧс болуп калат\nБӱгӱнги кӱнде ороондо балдарга ӱзеери ӱредӱ јанынаҥ јакшынак айалгалар тӧзӧлгӧн. Кала јерде балдардыҥ јайаандыгы, спорты алдында да јылдарда бийик кеминде болгон болзо, тургуза ӧйдӧ ӱзеери ӱредӱниҥ бӱдӱмдери оноҥ кӧп болуп калган. Кандый кружокко, секцияга јӱрерин талдап та аларга кӱч болот. Ада-энелер эмди анчада ла балдарыныҥ ӱредӱзине јаан ајару эдип турган деп билдирет. Олор бойлоры эмезе