wikipedia
Кӱлер (Александр) Эзендикович Тепуков (сыгын айдыҥ 28 кӱни 1952, Салјар) — Ӱлгерчи, прозаик, кӧчӱреечи. «Солоҥы» журналыныҥ баш редакторы. Россияныҥ бичиичилериниҥ Биригӱзиниҥ турчызы (). Сӧӧги — тодош.

Биографиязы 
Кӱлер Тепуков сыгын айдыҥ 28-чи кӱнинде  јылда Оҥдой аймактыҥ Салјар деп кичинек јуртта, јаан биледе чыккан. Ӧскӧн-чыдаган јери Кыҥыраар јурт (эмди Кичинек Јаламан деп адалат). Адазы — Эзендик Јаҥарчинович Тепуков.
Школды божодып А. М. Горькийдиҥ адыла адалган литературный Институтка киреле 1976 јылда божоткон. Лев Ошанин деп јарлу поэттиҥ творческий семинарында јӱрген.
 јылда балдарга учурлалган «Солоҥы» деп журналдыҥ тӧзӧлгӧнинеҥ ала эмдиги ӧйгӧ јетире оныҥ баш редакторы.

Јайаандык ижи 
Кӱлер Эзендикович школдо ӱренип турар ӧйдӧ ӱлгер чӱмдееринде јаан јайалталу болгон. Литинституттыҥ ӱчинчи курста ӱренип турарда, оныҥ ӱлгерлери «Новое время» деп тӧс журналда чыгып туратан. Анайда ок јиит поэттиҥ ӱлгерлери «Сузрия» деп журналда украин тилле чыккан.

Кӱлер Эзендикович — јирмеге јуук бичиктердиҥ авторы.
  јылда ӱлгерлик јуунтызы «Чагылышкан јылдыстар» ;
  — ӱлгерлер ле куучындардыҥ јуунтызы «Сапыш бистиҥ нӧкӧрис» ;
  — «Учалы» («Давайте полетаем»);
  — «Сӱӱнчи ачты эжигин» ;
  — куучындар ла чӧрчӧктӧрдиҥ јуунтызы «Кӱндӱзек койонок»;
  — «Айлыс бистиҥ азбука»  ла оноҥ до ӧскӧлӧри.
Кӱлер Тепуковтыҥ чӱмдемелдери школдыҥ бичиктерине, хрестоматияларгала, анайда ок, школдоҥ озо ӱредер јерлердиҥ пособиелерине кирет.

 јылда Интернетте балдарга учурлалган «Азатпай» деп интернет-сайт тӧзӧгӧн, тургуза ӧйдӧ оныҥ баш редакторы.

Кӧчӱрмези 
Оныҥ чӱмдемелдери башка калыктардыҥ тилдерине кӧчӱрилген: орус, турк, балкар, туркмен, азербайджан, кыргыз ла украин.
Алтай тилге Корней Чуковскийдиҥ ӱлгерлерин, Лев Толстойдыҥ кичинек куучындары («Филипок»), Льюис Кэрроллдыҥ философиялык чӧрчӧгин («Удивительные приключения Алисы в Стране Чудес» («Кайкалдыҥ јеринде Алисала болгон учуралдар»), балкар поэттиҥ, Керим Отаровтыҥ «Уча берген турналар» , телекейлик албатылардыҥ чӧрчӧктӧрин.

 јылда Кӱлер Тепуковтыҥ ӱлгерлери «Детская литература» деп антологияга кирген (Современная литература народов России)

Тизим 
 Сапыш бистиҥ нӧкӧрис: ӱлгерлер ле куучындар / ред. З. Ш. Шинжина. — Горно-Алтайск: Алтайдыҥ бичиктер чыгарар изд-возыныҥ Туулу Алтайдагы бӧлӱги, 1983. — 32 с.
 Учалы: ӱлгерлер / худож. В. С. Янсон. — Горно-Алтайск: Алтайдыҥ бичиктер чыгарар изд-возыныҥ Туулу Алтайдагы бӧлӱги, 1986. — 36 с.
 Алтай јерис агару: болчомдордыҥ ӱлгерлери / худож. В. С. Торбоков. — Горно-Алтайск: Солоҥы, 2008. — 30 с.: ил. цв.
 Сӱӱнчи мында бир кучак: ӱлгерлер / ред. Н. Тайборина. — Горно-Алтайск: Алтын-Туу, 2012. — 295 с.
 Најылажып ойнойлы: ӱлгерлер / ред. Н. Тепукова. — Горно-Алтайск: Горно-Алт. тип., 2015. — 120 с.

Јӱрӱми ле јайаандыгы керегинде 
 Јайалталу јерлештерис // Чике-Тамандагы јас / сост. Т. М. Садалова. — Горно-Алтайск: Горно-Алт. тип., 2004. — С. 169—170.
 Лауреаттыҥ ады адалган / Алтайдыҥ Чолмоны. — 2013. — 12 февр.
 Сайт для детей на алтайском языке // Звезда Алтая. — 2014. — 6 марта.
 Пиянтинова К. Чӧрчӧк алтай тилле — Лондондо / Алтайдыҥ Чолмоны. — 2016. — 16 сент.
 Чочкина М. П. К. Э. Тепуковтыҥ балдарга учурлалган чӱмделгези / Балдардыҥ алтай литературазы: ӱренер бичик. — Горно-Алтайск: РИО ГАГУ, 2017. — С. 109—129.

Кайралдары 
  јылда «Алтай Республиканыҥ культуразыныҥ нерелӱ ишчизи»
  — «Россия Федерацияныҥ культуразыныҥ нерелӱ ишчизи»
  — алтай балдардыҥ литературазыныҥ ӧзӱмине јаан иш ӧткӱрип турган учун Г. И. Чорос-Гуркинниҥ адыла адалган Госпремиязыла кайралдаткан.
  — «Бичиктер ижинде аҥылу ижи учун»  деп медалиле кайралдаткан.

Ајарулар

Литература 
 Писатели Горного Алтая: библиографичесский словарь / сост. С. В. Моможокова, Э. П. Чинина, М. М. Алушкина, А. В. Бобокова; БУ РА «Национальная библиотека Республики Алтай имени М. В. Чевалкова». — Горно-Алтайск: БУ РА «Национальная библиотека Республики Алтай имени М. В. Чевалкова», 2019. — С. 71—72..
 Јайалталу јерлештерис // Чике-Тамандагы јас / сост. Т. М. Садалова. — Горно-Алтайск: Горно-Алт. тип., 2004. — С. 169—170.
 Лауреаттыҥ ады адалган / Алтайдыҥ Чолмоны. — 2013. — 12 февр.
 Сайт для детей на алтайском языке // Звезда Алтая. — 2014. — 6 марта.
 Пиянтинова К. Чӧрчӧк алтай тилле — Лондондо / Алтайдыҥ Чолмоны. — 2016. — 16 сент.
 Чочкина М. П. К. Э. Тепуковтыҥ балдарга учурлалган чӱмделгези / Балдардыҥ алтай литературазы: ӱренер бичик. — Горно-Алтайск: РИО ГАГУ, 2017. — С. 109—129.

Тайантылар 
 Кӱлер Тепуковко 65 јаш
 Балдарга учурлалган литературный сайт «Азатпай»

Алфавит аайынча кижилер
Республика Алтайдыҥ ады јарлу улузы
Алтай бичиичилер
Сыгын айдыҥ 28 кӱнинде чыккандар
1952 јылда чыккандар
Тодоштор