Heb 5 | `ABTMAPRIK | STEP | Naané Judana du kéga naané yo. Got dut nak wadéka dé akwi nyédé duna némaan ban ro. Rate dé kéga jébaa yo. Got nak du taakwa yadan kapéredi mu yatnyéputiduké, dé Gotké kwaami viyae kwayu. Du taakwa Gotké kés gwalmu nak gwalmu kwayéké mawulé yadaka nyédé duna némaan ban wani gwalmu nyégéle dé Gotké kwayu. Wani némaan ban kiyaadéka Got nak banét wadéka dé wani némaan banna waagu tawu. Tawe rate kukba kiyaadéka dé nak ban déku waagu tawu. Waga male de yakére yu.\nb5:5 Sam 2:7, Yi 1:5\nc5:6 Sam 110:4, Yi 7:1, 16-17\ne5:121 Ko 3:1-3\n1Naané Judana du kéga naané yo. Got dut nak wadéka dé akwi nyédé duna némaan ban ro. Rate dé kéga jébaa yo. Got nak du taakwa yadan kapéredi mu yatnyéputiduké, dé Gotké kwaami viyae kwayu. Du taakwa Gotké kés gwalmu nak gwalmu kwayéké mawulé yadaka nyédé duna némaan ban wani gwalmu nyégéle dé Gotké kwayu. Wani némaan ban kiyaadéka Got nak banét wadéka dé wani némaan banna waagu tawu. Tawe rate kukba kiyaadéka dé nak ban déku waagu tawu. Waga male de yakére yu. 2 a Wani némaan ban wan naané pulak du. Deku mawulé wan naana mawulé pulak. Seten deku mawulé yaknwudéka de wawo, naané yakwa pulak, deku mawuléba apa kaapuk yadakwa. Yate de nak du taakwaké mawulé lékgé de yo. Gotké kutdéngmarék yakwa du taakwa, Gotké yénakwa yaabu kulaknyényén du taakwat wawo kwekére yate deké mawulé lékgé de yo. 3Wani nyédé duna némaan du deku mawuléba apa yamarék yate Got de yan kapéredi mu wawo yatnyéputiduké de nak taale nak kukba némaan ban rate de Gotké kwaami viyae kwayu. Got nak du taakwa yan kapéredi mu wawo yatnyéputiduké de Gotké kwaami viyae kwayu.\n4Gotké jébaa yakwa nyédé duna némaan duna jébaa wan yéknwun jébaa. De wani jébaa bakna kaapuk yadakwa. Got derét wadék de wani jébaa yo. Déknyényba Got Eronét wadéka yadén pulak, Got derét wadék de wani jébaa yo.\n5 b Krais wawo dé nyédé duna jébaa yak. Got dérét wadék dé nyédé duna némaan ban rate naanéké jébaa yo. Dé déku yéba kevérékmarék yate dé némaan ban rate wani jébaa yo. Got dérét kéga dé wak:\n6 c Nak apu kéni kudi wawo Got dé Jisas Kraisnyét wak:\n7 d Déknyényba Jisas kéni képmaaba radén tulé dé Gorét waatak, dé dérét kutkalé yaduké. Dé kiyaamarék yadu Got dérét kutkalé yaduké nae dé némaanba waate géraate dé dérét waatak. Dé déku mawuléba sanévéknwumarék yate, Got mawulé yadékwa pulak yaké wadéka dé Got déku kudi véknwuk. 8Jisas wan Gotna nyaan. Wan adél. Kapéredi mu déké wawo dé yaak. Dé apakélé kaagél dé kurék. Kutte Gotna kudi véknwute dé wadén pulak male dé jébaa yak. 9Jisas Gotna kudi waga véknwutakne wadén pulak yadéka Got dé dérét wak, “Ména jébaa miték ménébu yak. Yatakne méné waménu, ména kudi véknwute waménén pulak yakwa du taakwa miték rasaakuké de yo apuba apuba. Méné Melkisedek rakwa pulak, nyédé duna némaan ban raké méné yo.” Naate dé Got Jisasnyét wak.\n11Naané wupmalemu kudi wakweké naané mawulé yo, Melkisedek nyédé duna némaan ban radékwaké. Wani kudi wakwenaran, yaga pulak wani kudi bari kutdéngké guné yo? Wani kudi kutdéngké guné yapatiyu, guna mawulé miték témarék yadékwa bege. 12 e Guné wupmalemu kwaaré rate Jisas Kraisna kudi gunébu véknwuk. Gunéké naané wo, “Sal de nak du taakwat Gotna kudiké yakwatnyéké de yo?” Naate wanaka guné derét yakwatnyéké guné yapatiyu. Bulaa nak du gunat tépa yakwatnyéké de yo, Gotké gunat taale wakwenan kudiké. Guné makwal baadi pulak guné ro. De munyaa male kate de apa yakwa kadému kaapuk kadakwa. Guné de pulak rate, Gotké taale wakwenan kudi walkamu male véknwute, kukba wakwenaran apa kudi véknwuké yapatiké guné yo. 13Makwal baadi de kaapuk kutdéngdan. Yaga pulak yate kapéredi mu kulaknyénytakne yéknwun mu yaké de yo? Du taakwa las, munyaa kakwa makwal baadi rakwa pulak, de miték sanévéknwumarék yate de yéknwun mu yaké kaapuk kutdéngdan. 14 f Deku mawulé wan baadina mawulé pulak. De Gotké wakwenaran apa kudi véknwuké yapatiké de yo. Du taakwa Gotké taale wakwenan kudi miték véknwudaka nak du Gotna apa kudiké derét de yakwatnyu. Yakwatnyédaka de wani kudi véknwute apa yakwa kadému kakwa du pulak rate de miték kutdéngék. Samu mu wan yéknwun mu? Samu mu wan kapéredi mu? Kutdéngte de yéknwun mu yate miték ro.


2Cor 11 | `ABTMAPRIK | STEP | Kudi las wawo wakweké wuné mawulé yo. Wakwewuru guné véknwuké guné yo. Wuné waagété pulak kudi wakwewuréran guné véknwuké guné yo. Waga wuné mawulé yo.\nb11:3 Jen 3:4, 13\ni11:25Ap 14:19, 16:22\n1Kudi las wawo wakweké wuné mawulé yo. Wakwewuru guné véknwuké guné yo. Wuné waagété pulak kudi wakwewuréran guné véknwuké guné yo. Waga wuné mawulé yo. 2 a Got gunéké mawulé lékdéka wuné wawo gunéké wuné mawulé léknu. Lékte wuné gunéké sanévéknwu wanévéknwu. Kéni aja kudiké mé sanévéknwu. Du nak taakwa yaké dé léku yaapat kéga wo, “Ména takwanyanét mé wakwe, lé wuné wale raluké.” Naate wadu léku yaapa kusékétdéran dé lérét kure yédéran tuléké raségéte léku yaapa déku takwanyanké miték véké dé yo, lé nak du wale kwaamarék yate miték male raluké. Vétakne wadén tulé dé lérét kwayéké dé yo, léku duké. Wani kudiké sanévéknwute guné mé véknwu. Jisas Krais wadék guné wani du raran taakwa pulak guné ro. Wuné wani yaapa pulak rate gunéké wuné miték vu, guné miték male ragunuké. Krais yae guna yéknwun mawulé véte gunat déku gayét kérae kure yédéran tuléké raségéte gunéké wuné miték vu. 3 b Véte Seten yae yénaa yate guna mawulat yaalébaanmuké wup wuné yo. Déknyényba Seten kaabena mawuléba wulae téte taale ran taakwa Iv lérét yénaa dé yak. Yadéka lé Gotna kudiké kuk kwayék. Seten waga léku mawulat yaalébaandén pulak, guna mawulat wawo yaalébaanmuké wup wuné yo. Dé guna mawulat yaalébaandéran guné Jisas Kraiské miték sanévéknwumarék yate, déku jébaa kutmarék yate guné déké kuk kwayéké guné yo. 4 c Guné waga yamuké wup wuné yo, guné nak du wakwedakwa kés kudi nak kudi bari véknwuké mawulé yagunékwa bege. Naané déknyényba gunéké yae gunat adél kudi naané wakwek Jisaské. Wani du nak pulak kudi de wakweyo. Naané Jisasna kudi gunat wakwenaka Gotna Yaamabi guna mawuléba dé wulae ték. De nak pulak kudi gunat wakwedaka guné véknwugunéka lé kutakwa nak guna mawuléba wulae tu. Naané Gotké yénakwa yaabuké gunat yakwatnyénaka “Adél” guné naak. De yénaa yate Gotké yédakwa nak yaabuké gunat yakwatnyédaka guné bari véknwu.\n5Mé véknwu. Guné wani duké guné wo, “De Jisas Kraisna kudi miték de kure yu. Wan yéknwun du de.” Naate wagunéka wuné gunat wuné wo: De yénaa yakwa du. Guné deku kudi véknwugunéran wuna kudi miték véknwuké guné yo, wuna yéknwun mawulé deku mawulat talaknadén bege. Naate wuné wo. 6 d Wuné wakwedakwa pulak kudi miték wakwemarék yawuréka deku kudi wuna kudit débu talaknak, kapu yaga pulak? Dékumuk. Wuné Jisas Kraiské miték wuné kutdéngék. Kutdéngwuréka wuna yéknwun mawulé deku mawulat débu talaknak. Naané apuba apuba Kraiské wakwete déku jébaa miték yanaka gunébu vék.\n7Wuné guné wale rate Gotna kudi gunat wakwete wuné wani jébaaké nyégélwuréran yéwaaké gunat kaapuk yaawiwurén. Gunéké sanévéknwute gunat wuné Gotna kudi wakwek. Wuna sépéké kaapuk sanévéknwurén. Yaga pulak? Waga yate wuné kapéredi mu wuné yak, kapu kaapuk? Wan kaapuk. 8 e Wuné guné wale rate Gotna jébaa yawuréka Jisas Kraisna jébaaba yaale nak geba rakwa du taakwa de wunéké yéwaa tiyaasatik. Tiyaasatidaka wuné deku yéwaa wuné nyégélék. Nyégéle wuné wani tulé kaapuk de wale rate Gotna jébaa yawurén. Guné wale rate wuné Gotna jébaa yak. 9Guné wale rate Gotna jébaa yate wuné gwalmuké wuné yapatik. Yate guné wunat kutkalé yagunuké gunat yéwaaké kaapuk yaawiwurén. Jisas Kraisna jébaaba yaale Masedoniaba rakwa du taakwa wunéké sanévéknwute yéwaa jawutaknadaka deku du las wani yéwaa kure yae de wunéké tiyaak. Déknyényba gunat yéwaaké kaapuk yaawiwurén. Kukba wawo gunat yéwaaké yaawimarék yaké wuné yo. 10Jisas Krais wuna mawuléba tédéka wuné adél kudi male wuné wakweyo. Wakwete Akaiana képmaaba rakwa du taakwat wuné kéga waké wuné yo, “Korinba rakwa du taakwa wale rate Gotna jébaa yate wuné derét yéwaa kaapuk nyégélwurén. Wan adél.” 11Naate waké wuné yo, gunat yéwaa nyégélmarék yawurén bege. Yaga guné sanévéknwu? Samuké nae wuné gunat yéwaa kaapuk nyégélwurén? Gunéké kélik yate wuné gunat yéwaa kaapuk nyégélwurén, kapu kaapuk? Wan kaapuk. Gunéké mawulat kapére yate wuné gunat yéwaa kaapuk nyégélwurén. Wuné gunéké mawulat kapére yawurékwaké Got dé kutdéngék.\n12Yawurén pulak tépa yaké wuné yo. Gunat yéwaaké yaawimarék yaké wuné yo. Yénaa yakwa du wunéké kudi bulmarék yadoké, waga yamarék yaké wuné yo. De de wo, “Naané wawo Kraisna kudi kure yaakwa du. Naané wawo yéknwun du naané ro. Pol yakwa pulak naané wawo Kraisna jébaa naané yo.” Naate wate yénaa de yo. De gunat de yéwaa nyégélu. Waga yate de wuné yakwa pulak kaapuk yadakwa. 13 f Wani du wan yénaa yakwa du. Yénaa yate de gunat wo, “Naané Kraisna kudi kure yaakwa du.” Naate wate de yénaa yate déku jébaa yakwa du pulak de ro. 14Yénaa yakwa du de kapmu waga kaapuk yadakwa. Deku némaan ban Seten wawo yénaa dé takno. Taknate dé nak pulak yate Gotna kudi kure giyaakwa du pulak dé ro. 15Waga radéka déku jébaa yakwa du wawo, dé yénaa yakwa pulak, yénaa de yo. Guné derét véte kéga wagunuké de mawulé yo, “Wani du wan Gotna jébaa yakwa du.” Naate wagunuké mawulé yate de gunat yénaa yo. De kapéredi mu waga yadaka Got dé derét vu. Véte kukba derét yadan kapéredi mu yakataké dé yo.\nBulaa de deku yéba kevérékte yadan muké wakwedakwa pulak, wuné wawo wuna yéba kevérékte yawurén muké wakweké wuné yo. Wuné kutdéngék. Wuné waga wakwete waagété du pulak wuné wakweyo. Kutdéngte, guné wunéké miték kutdénggunuké wuné wakweyo. 22 g Wani du de wo, “Naané Yibruna du.” Naate wadaka wuné wawo Yibruna du wuné. De de wo, “Naané Isrelna kémba naané ro.” Naate wadaka wuné wawo Isrelna kémba wuné ro. De de wo, “Naané Ebrayamna képmawaara naané.” Naate wadaka wuné wawo Ebrayamna képmawaara wuné. 23 h De de wo, “Naané Kraisna jébaa yakwa du.” Naate wadaka wuné wawo Kraisna jébaa yakwa du wuné ro. Kraiské yawurén jébaa déké yadan jébaat débu talaknak. Wuné wani kudi wakwete waagété du pulak wuné wakweyo. Mé véknwu. Wuné Kraisna jébaa yate apakélé jébaa wuné yak. Yawuréka wupmalemu apu déku maama wani jébaaké kélik yate raamény gaba wunat de kusola taknak. Wupmalemu apu Kraisna jébaaké kélik yate de wunat viyaak. Wupmalemu apu wuné kiyaaké yak. Waga yawuréka Kraiské yawurén apa jébaa de yadan jébaat débu talaknak. 24Kudi las wawo mé véknwu. Wupmalemu (39) apu de Juda wunat baagwit viyaak. Nakurak nyaa male wunat kaapuk waga viyaadan. Nyaa naktaba de wunat waga viyaak. 25 i Nyaa kupuk de Romna du wunat baagwit viyaak. Nak nyaa de Juda wunat matut viyaak. Apu kupuk wuné sipba yéwuréka apakélé kus raapme waaréte wani sipmét lé yaalébaanék. Nak apu sipmét waga yaalébaanléka wuné gaan nak nyaa nak kus takuba kwaate yeyé yeyak. 26 j Wupmalemu apu wuné séknaa yaabuba yék. Yéwuréka nak apu kwayé kwaléka nak apu sél yakwa du wunat viyaate gwalmu bakna kéraaké yadaka wupmalemu apu wuné yalakgé yak. Wuna du taakwa Juda de wunat yaalébaanké yak. Nak gena du taakwa wawo de wunat yaalébaanké yak. Wuné gayéba rawuréka de wunat yaalébaanké yak. Wuné du ramarék taaléba yéwuréka de wunat yaalébaanké yak. Wuné kusba yéte wuné yalakgé yak. Du las yénaa yate de wunat wak, “Naané wawo Jisas Kraisna jébaaba naanébu yaalak.” Naate watakne de wawo wunat yaalébaanké yak. 27Wuné Jisas Kraisna jébaa yate apakélé jébaa male wuné yasaakuk. Yate wupmalemu gaan wuné widé kaapuk kwaawurén. Wupmalemu apu wuné kaadé wale rawuréka dé wunat gutak yak. Wupmalemu apu wuné kadému kaapuk kawurén. Wupmalemu apu wunat yépmaa yadéka wuné yéknwun ga yéknwun baapmu wutké wawo wuné yapatik. 28Wani kapéredi mu wunéké yaadéka wuné Jisas Kraisna jébaa yate akwi nyaa kéni muké wawo wuné sanévéknwu wanévéknwu. Jisas Kraisna jébaaba yaale kés gayé nak gayéba rakwa du taakwa de déké miték sanévéknwute miték de ro, kapu kaapuk? Naate wuné sanévéknwu. 29Du taakwa las Jisas Kraisna jébaaba yaaladaka deku mawulé kaapuk apa ye miték tékwa. Wani du taakwaké wuné mawulé léknu. Kapéredi mu deké yaadéka kaagél kutdaka wuné wawo kaagél wuné kuru. Du las derét yénaa kudi wakwedo de véknwute kapéredi mu yadaran wuné wani muké wuné rékaréka yo.\n30Wuné wuna yéba kevérékte yéknwun mu yawuréran wuné yawurén jébaaké wakwemarék yaké wuné yo. Got apat kapére yate wunéké apa tiyaadénké kutdénggunuké, wuné apa yamarék yawurékwa muké wakweké wunék. 31Naana Némaan Ban Jisasna yaapa Got dé kutdéngék, wuné yénaa kudi wakwemarék yawurékwaké. Naané Gotna apaké sanévéknwute Gotna yéba apuba apuba kevérékgé naané yo. 32 k Apa yamarék yawurékwa mu nak wan kéga. Déknyényba wuné Damaskasba rawuréka Aretas némaan ban radéka, dé wale jébaa yate wani gayéké miték véduké wadén du, wunat kérae raamény gaba kusola taknaké dé mawulé yak. Yate, wuné yaage yémuké, dé waariyakwa duwat wadéka de gayéna raatmuba tén gwéspétéba de wunéké téségék. Wani raatmu wan apakélé raatmu, matut yadan raatmu. 33Téségédaka wuna du de apakélé kébiba baagwi lékik. Lékitakne wunat wadaka wuné kébiba rawuréka de wimut wulaaduké kulaknyénytaknadan yaabuba rate baagwit kutte de wunat kaapat kusadak. Yadaka wuné kébi kulaknyénytakne wuné yaage yék. Yaage yéwuréka wani gayéna némaan du wunat kaapuk kulékidén.


Heb 13 | `WOS | STEP | Hanja yangun maki némbuli guni Jisas Kraisna hundi xékékwa du takwa guni nak nakéka némafwimbu mawuli yatanguni.\nNani nak nak Jisas Kraisna hundi xékékwa du takwaka némafwimbu mawuli yatame\n1 Hanja yangun maki némbuli guni Jisas Kraisna hundi xékékwa du takwa guni nak nakéka némafwimbu mawuli yatanguni. 2 Nak téfambu yandé du takwa guna geré yandat, guni diré yikafre hurutanguni. Hanja du takwa nawulak akwi di wun yikafre sémbut huruta di nak téfambu yandé du takwaré yikafre huru. Hurundaka Godna ensel nawulak yandaka di dika xékélakihafi yata diré akwi di yikafre huru.\n3 Guni Kraisna hundi xékéta séndé gembu rekwa du takwaka yike yakénguni. Di wali séndé gembu rekwa du takwa di dika sarékéta saréfa na. Saréfa nandaka maki guni akwi dika sarékéta dika saréfa natanguni. Nawulak du di Jisas Kraisna hundi xékékwa du takwaré haraki hurundaka di hangéli héra. Hangéli héraakwa du takwaka akwi yike yakénguni. Di akwi Kraisna séfimbu rendakaka sarékéta guni dika saréfa natanguni.\n4 Guni takwa hérangut, wu yikafre dé. Guni du, guna takwa wali jémba retanguni. Guni takwa, guna du wali jémba retanguni. Guni nak du wali hési takwa wali yamba hwakénguni. Guni xékélaki. Du di nak duna takwa wali hwandat, takwa di hési takwana du wali hwandat, God hurundan haraki saraki sémbut diré hasa hwetandé.\n5 Guni yéwa héranjoka némafwimbu mawuli yamba yakénguni. Guni hura rengun jonduka angi sarékétanguni, “Yak. Wuni wun jondu hura reta wuni jémba re.” God hafu dé gunika angi wa, “Wuni guniré yamba yatakakéwuni. Wuni gunika hu yamba hwekéwuni.” 6 Nani wun hundika sarékéta roohafi yata angi watame:\n“Néma Du God wuniré dé yikafre huru.\nWuni yamba rookéwuni.\nYingi maki ye héfambu rekwa du wuniré haraki hurukéndi?\nNana néma duna hundi xékétame\n7 Guna néma duka wambula mé saréké. Hanja di gunika hatita guniré di Godna hundi wa. Guni yandan yikafre jémbaka sarékéta guni di Jisas Kraiska jémba sarékéndan maki, guni Kraiska jémba sarékétanguni.\n8 Jisas Krais wungi male dé re. Nalika akwi némbuli akwi séri akwi dé wungi male retandé, wungi re wungi re. 9 Wungi rendékaka sarékéta guniré wuni we. Du nawulak guniré nak maki nak maki huli hundi wandat, di guniré hura yindamboka guni deka hundi yamba xékékénguni. Wunde du di di hénoo nawulakéka yakér, deka mawuli hambuk téndéte. Du deka mawuli hambuk téndéte hénooka yakérndat, wu haraki dé. Wungi yakérta deka mawuliré yikafre hurunjoka di hurufatiké. God guna mawuli hambuk téndéte guniré yikafre hurundét, wu yikafre dé.\n10 Nani hamwi xiyae Godka hamwi hwembeka jambé nani hura re. Nukwa wurmbu tondan Godna gembu jémba yakwa pris di wun jambémbu hwaakwa hamwi yamba sakéndi. 11 Atéfék prisna néma du, God du takwa hurundan haraki saraki sémbut yakwanyindéte, dé meme bali bulmakau bali xiyae deka nyéki hérae hura wulayi, Godna yikafre male hafwaré. Xiyandén hamwi hérae getéfa yatakataka hafwambu di yambu tu. 12 Wungi hurundaka maki, dé Jisas huru. Dé déka hafu nyékimbu du takwa hurundan haraki saraki sémbut yakwanyinjoka dé getéfa yatakataka hafwambu hambuk hangéli hérae dé hiya. 13 Jisas hurundénka sarékéta nani nana getéfana du yatakataka Jisaska yitame. Di hanja Jisaska haraki hundi wandan maki nanika akwi haraki hundi wandat, nani yikafre mawuli yata Jisaska yitame. 14 Nani ané héfambu reta nani wungi re wungi re rekwa getéfambu rehambame. Nani wun hukémbu xakutekwa getéfaré yinjoka mawuli yata wun getéfaka nani haxéta re. Wungi maki nani Jisaska yitame.\n15 Nani meme bali bulmakau bali xiyae Godka yamba hwekéme. Ané joo Godka hwetame. Nani Jisas Kraiska jémba sarékéta atéfék nukwambu déka yikafre mawuli yata Godna ximbu harékétame. Wungi harékéta nani nana hundimbu Godka diména natame. 16 Ané sémbut akwi Godka hwetanguni. Guni du takwaré yikafre huruta guni jambangwe du takwaka jondu nawulak hwetanguni. Wungi hurungut, God hwengun sémbutka yikafre mawuli yatandé.\n17 Hukémbu guna hatikwa néma du di gunika hatindakaka Kraiska watandi. Di wun jooka sarékéta di gunika jémba hati, guna mawuli jémba téndéte. Wungi maki guni deka hundi xékéta wandan maki hurutanguni. Wungi hurungut, di yikafre mawuli yata guniré yikafre hurutandi. Wungi huruhafi yangut, di xak héraata, guniré yikafre hurunjoka hurufatikétandi.\nGod naniré yikafre hurundéte déré watanguni\n18 God naniré yikafre hurundéte guni déré watanguni. Nani xékélaki. Nani haraki sémbut huruhafi yambeka nana mawuli jémba dé té. Téndéka nani atéfék nukwambu yikafre sémbut male hurunjoka nani mawuli ye. 19 Ané jooka akwi wuni guniré we. Wuni gunika bari wambula yawute guni Godré watanguni.\n20 Hanja God dé hundi wasékéréké, naniré yikafre hurunjoka. Wun wasékérékéndén hundi wungi re wungi re retandé. Wungi wasékérékétaka dé Jisasré wandéka gaye naniré yikafre hurunjoka hiyandéka déka nyéki dé bleké. Hukémbu God wandéka dé Jisas raama dé nana Néma Du re. Sipsip balika hatikwa du deka sipsip balika jémba hatindaka maki, nana Néma Du Jisas dé nani déka du takwaka dé jémba hati. Wuni wun nakélak huru mawuli hwekwa Godré wuni wakwexéké, 21 dé gunika atéfék yikafre jondu hwendét guni déka mawuli yandéka jémba yangute. Wuni déré wakwexéké, dé Jisas Kraisna hambukmbu guna mawulimbu jémba yata dé atéfék mawuli yandéka joo hurundéte. Wungi wuni Godré wakwexéké. Nani Jisas Kraisna ximbu harékétame, wungi re wungi re. Wu mwi hundi dé.\nDika dé dinguna nae\n22 Wuna nyama bandi, guniré wuni we. Gunika nyingambu hayiwun hundi yalefu hundi male dé. Guni wun hundi xékéta yikafre mawuli yata wawun maki hurutanguni.\n23 Guni ané jooka xékélakingute wuni mawuli ye. Nana bandi Timoti dé séndé ge yatakataka némbuli dé hafwambu dé re. Dé wunika bari yandét, ani yituku gunika yataani.\n24 Wuni guna néma duka akwi atéfék wumbu reta Kraisna hundi xékékwa du takwaka wuni dinguna nae. Italimbu reta Kraisna hundi xékékwa du takwa di gunika dinguna nae. 25 God guni atéfékré yikafre hurundéte wuni déré wa.


Luk 14 ABTNT - Yaap ra nyaa nak dé Jisas Parisina du - Bible Search\nMaan taaba waarén dut dé Jisas kutnébulék\n1Yaap ra nyaa nak dé Jisas Parisina du nak déku gaba kaké dé yék. Wani du wan némaan du. Yédéka déku gaba ran du deku mawuléba de wak, “Sal Jisas jébaa yaké dé yo yaap ra nyaa? Jébaa yadéran wan kapéredi mu.” Naate wate de dérét vék. 2Védaka maan taaba waarén du nak dé Jisasna méniba ték. 3*Tédéka Jisas wani dut véte dé apa kudiké kutdéngkwa du Parisina duwat wawo dé waatak, “Naana apa kudi yaga dé wo? Yaap ra nyaa naané sépékwaapa kapére yan du taakwat kutnébulké naané yo, kapu kaapuk?” 4Naate waatadéka de kudi las kaapuk buldan. Yadaka dé Jisas wani dut kutnébultakne wadéka dé yék. 5Yédéka dé derét wak, “Guné wawo yaap ra nyaa guné jébaa yo. Guna nyaan yaap ra nyaa gu tékwa waaguba akére dawulidéran guné dérét bari kutkweké guné yo, kapu yaga pulak? Guna bulmakawu yaap ra nyaa gu tékwa waaguba akére dawulidéran yaap ra nyaa guné dérét bari kutkweké guné yo, kapu yaga pulak? Ao, yaap ra nyaa guné kutkweké guné yo.” 6Naate wadéka de déku kudi kaataké de yapatik.\nDeku yéba kevérékmarék yadaranké dé Jisas wakwek\n7*Jisas dé vék wani kadému kaké yaan du yaate némaan duna taaléba radaka. 8-9Véte dé derét wak, “Du nak taakwa yate kadému sérakne kaké yate gunat waadu guné ye miték sanévéknwuké guné yo. Sanévéknwute guné némaan duna taaléba ramarék yaké guné yo. Guné némaan duna taaléba ragunéran sal némaan du las yaado gunat waan du yae gunat kéga waké dé yo? ‘Guné wani yéknwun taalé kéni duké kwayéké guné yo.’ Dé waga wadu guné nyékéri yate némaan duna taalé kulaknyénytakne du taakwana kukba raké guné yo. 10Guné de wale kadému kaké ye miték sanévéknwute du taakwana kukba raké guné yo. Waga yagunu gunat waan du yae gunat waké dé yo, ‘Wuna du, guné yae némaan duna taaléba raké guné yo.’ Naate wadu guné ye némaan duna taaléba ragunu wani gaba rakwa du de guna yéba kevérékgé de yo. 11*Kéni muké sanévéknwute wuné wani muké wo. Deku yéba kevérékgwa du taakwaké kukba Got wadu de bakna du taakwa raké de yo. Deku yéba kevérékmarék yakwa du taakwaké kukba Got wadu de némaan du taakwa raké de yo.”\nDe yae de wale kadému kadoké waadaranké dé wakwek\n12*Wani kudi watakne dé dé wale kadému kaduké waan dut wak, “Méné kadému sérakne kaké yate ména du taakwa, ména némaadugu wayéknaje, ména kém, ména gayéba rate wupmalemu yéwaa yan duwat waga waamarék yaké méné yo, de yaadoké. Méné waga pulak duwat waaménéran kukba de sérakte ménat waado yaaménu de ménéké kadému kwayékataké de yo. 13Méné waga yamarék yaké méné yo. Méné kadému sérakne kaké yate méné gwalmu yamarék du, sépékwaapa kapére yan du, maan kapére yan du, méni kiyaan duwat waaké méné yo, de yaadoké. 14Wani du de ménéké kadému kwayékataké dé yapatiyu. Méné deké waga kwayéménéranké kukba Got ménat kutkalé yaké dé yo. Got wadu yéknwun mu yatakne kiyaan du taakwa tépa nébéle raapdaran tulé dé ménat kutkalé yadu méné miték raké méné yo.” Naate dé Jisas dérét wak.\nApakélé kadému kadaranké dé aja kudi wakwek\n15*De wale rate kadému kan du nak wani kudi véknwutakne dé Jisasnyét wak, “Gotna gayéba rate kadému karan du de yéknwun mawulé yaké de yo.” 16Naate wadéka dé Jisas wak, “Du nak apakélé kadému sérakgé dé yak. Yate wupmalemu duwat dé wakwek, de yae wani kadému kadoké. 17Wakwedéka kadému kadaran tulé yaadéka déku jébaa yakwa dut dé wak, dé déknyényba wakwedén duké ye kéni kudi waduké, ‘Akwi gwalmu kawu saakérataknanak dé ro. Guné mé yaa.’\n18“Dé deké ye wadéka de akwi du yémuké de kélik yak. Yate du nak dé dérét wak, ‘Wuné képmaa nakatak wunébu kéraak. Kéraatakne bulaa véké wuné yu. Wuné yaamarék yaké wuné yo.’ 19Naate wadéka dé nak wak, ‘Wuné bulmakawu taaba vétik wunébu kéraak. Kéraatakne wuné ye derét yaknwuké wunék. De wuna jébaa miték yaké de yo, kapu yaga pulak? Wuné yaamarék yaké wuné yo.’ 20*Naate wadéka dé nak wak, ‘Wuné bulaa male taakwa nak wunébu kéraak. Kéraawurén bege, wuné yaamarék yaké wuné yo.’\n21“De waga wadaka dé jébaa yakwa du tépa gwaamale ye dé déku némaan dut wani muké wakwek. Wakwedéka dé wani du rékaréka yak. Yate dé déku jébaa yakwa dut wak, ‘Méné kéni gayéba kwaakwa akwi yaabuba yéte méné gwalmu yamarék du, sépékwaapa kapére yan du, méni kiyaan du, maan kapére yan duwat méné wuna gat kwole kure yaaké yo.’ Naate wadéka dé jébaa yakwa du ye wadén pulak dé yak. 22Ye gwaamale yae dé déku némaan dut wak, ‘Némaan du, wuné ména kudi véknwute waménén pulak wunébu yak. Yawurék taalé las bakna dé tu.’ 23Naate wadéka dé dérét wak, ‘Méné akwi yaabuba yéte nébuba wawo yéte méné bakna du taakwat kwole kure yaaké yo. Kwole kure yaaménu wuna ga sékérékduké wuné mawulé yo. 24Bulaa gunat wuné wakweyo. Déknyényba waawurén akwi du wuna kadému kamarék yaké de yo. De wuna kadému kamuké bulaa kélik wuné yo.’ Naate dé némaan du wak.”\nMiték sanévéknwe déku jébaaba wulaadoké dé wakwek\n25-26*Wupmalemu du béré taakwa béré Jisas wale yédaka dé walaakwe dé derét wak, “Guné wuna jébaaba yaalaké mawulé yate guné wunéké némaa yéknwun mawulé yaké guné yo. Guné guna néwepa, guna du, guna taakwa, guna baadi, guna némaadugu wayéknaje nyangeguké némaa yéknwun mawulé yate wunéké walkamu male yéknwun mawulé yagunéran guné wuna jébaaba yaalamarék yaké guné yo. Guné guna sépéké némaa yéknwun mawulé yate wunéké walkamu male yéknwun mawulé yagunéran wuna jébaaba yaalamarék yaké guné yo. Wunéké yagunéran yéknwun mawulé nak du taakwaké yagunékwa yéknwun mawulat talaknadéran guné wuna jébaaba yaale wuna du taakwa raké guné yo. 27*Guné kéga wagunéran, ‘Jisasna jébaa kutsaakuké naané yo. Yate kaagél kutte miba kiyaanaran wan bakna mu. Némaa mu kaapuk.’ Waga wagunéran guné waga yate guné wuna du taakwa raké guné yo. Guné waga wamarék yate waga yamarék yagunéran guné wuna du taakwa ramarék yaké guné yo.\n28“Wuna jébaaba yaalaké yate taale mé miték sanévéknwu. Kéni kudi mé véknwu. Guna du nak sémény ga nak kaaké mawulé yadéran taale dé rate miték sanévéknwuké dé yo, wani gana yéwaaké. Sal dé kure radékwa yéwaat wani ga kaabutiké dé yo, kapu kaapuk? 29Taale waga miték sanévéknwumarék ye dé kwaat yaanédu yéwaa kaapuk yadu ga kaabutimarék yadéran akwi du véte wani dut wasélékte waagiké de yo. 30Waagite de waké de yo, ‘Wani ga batnyé kaadéka yéwaa kaapuk yadéka bulaa kaabutiké dé yapatiyu.’\n31“Kéni kudi wawo mé véknwu. Némaan ban nak dé véknwuk. Nak némaan ban déku waariyakwa du wale de yaak, de wale waariyaké. Véknwute de wale waariyaké mawulé yate taale samu yaké dé yo? Taale rate dé kéga waké dé yo, ‘Wuna waariyakwa du wan walkamu. Déku waariyakwa du wan wupmalemu. Yaga pulak naané derét viyaaké naané yo? Sal de naanat viyaapérekgé de yo?’ 32Naate sanévéknwe dé waké dé yo, ‘Naané de wale waariyaké naané yapatiyu.’ Naate wate miték sanévéknwe dé duwat las wadu de ye yaaran némaan ban wale kudi bulké de yo, de kudi giye ye waariyamarék yadoké. Wani némaan ban séknaa taaléba wekna tédu dé duwat wadu de deké yae kudi bulké de yo, de kudi giye ye waariyamarék yadoké.” 33*Naate watakne Jisas dé derét wak, “Wani du yadén pulak guné yaké guné yo. Guné wuna jébaaba yaale wuna du taakwa raké mawulé yagunéran taale miték mé sanévéknwu. Guné guna gwalmuké kuk kwayégunéran wani muké tépa mawulat kapére yamarék yaké guné yo.\nLisék yamarék yakwa solké dé aja kudi wakwek\n34“Mé véknwu. Taakwa de sol takno, kadému lisék yaduké. Sol wan yéknwun mu. Sol lisék yamarék yadéran yaga pulak yado lisék tépa yaké dé yo? Kaapuk. Lisék tépa yamarék yaké dé yo. 35Yadu kadémuba taknamarék yaké de yo. Lisék yamarék yakwa sol yéknwun képmaaba taknadaran kadému miték yaalamarék yaké dé yo. De wani sol bakna yatjadaké de yo. Guné bakna yatjadadaran sol pulak ramuké guné wani kudi miték kutdéngké mawulé yate miték véknwuké guné yo.” Naate dé Jisas derét wak.


Act 17 | `WOS | STEP | Pol bér Sailas héfambu ye bér Amfipolismbu xaku. Amfipolis yatakataka bér yi Apoloniaré. Apolonia yatakataka bér Tesalonaikambu xaku. Wun getéfambu Judana Godna hundi buléndaka ge nak dé té.\nTesalonaikana du di Pol bér Sailaska hélék ya\n1 Pol bér Sailas héfambu ye bér Amfipolismbu xaku. Amfipolis yatakataka bér yi Apoloniaré. Apolonia yatakataka bér Tesalonaikambu xaku. Wun getéfambu Judana Godna hundi buléndaka ge nak dé té. 2 Pol dé wun geré wulayi, atéfék getéfambu tékwa Godna hundi buléndaka geré wulayindén maki. Baka hwa nukwa hufuk wun geré wulaaye dé Judana du takwa wali dé hundi bulé. Buléta dé diré wa, “Hanja di Godna nyingambu hundi hayi, God wasékendén du Kraiska. 3 Hukémbu wun hundi angi mwi hundi dé xaku. Wun du Krais dé yae némafwi hangéli hérae dé hiya. Hiyandéka God déré dé husaramé. Némbuli guniré wuni we. Wun du Jisas dé. Jisas dé God wasékendén du Krais dé.” Wungi wataka dé hundi nawulak akwi di wali bulé, God wasékendén du Jisas Kraiska. 4 Wandéka xékéta di wunde Judana du takwa nawulak di déka hundika wa, “Wu mwi hundi dé.” Wungi wataka di Pol bér Sailas wali Jisasna hundi jémba xéké. Godna ximbu harékékwa Grikna du takwa séfélak akwi, wun getéfambu rekwa néma takwa séfélak akwi, wungi di bér wali Jisasna hundi jémba xéké.\n5 Wunde Judana du takwa nawulak Jisaska jémba sarékéndaka nawulak Jisaska sarékéhambandi. Sarékéhafi yata di xé, séfélak du takwa Polna hundi xékéndaka. Xéta di haraki mawuli xékéta di jémba yahafi yata getéfambu baka rekwa haraki du nawulakré wa. Wandaka di raama di séfélak du takwaré akwi wa, di akwi raama Pol bér Sailaska mawuli windate. Wandaka séfélak du takwa wungi raama Pol bér Sailasré hurunjoka di Jesonéna geré bari yi. Di Pol bér Sailasré wun getéfana néma duna hérangwanda hafwaré hura yinjoka di mawuli ya. 6 Mawuli yata bérka hwakéfatika di Jeson akwi Jisasna hundi xékékwa du nawulakré akwi huluke di diré hura yi, wun getéfana néma duka. Hura ye di hambukmbu wa, “Du yéték bér haraki saraki hundi wa, atéfék getéfambu. Wambéka du takwa bérka hundi xékéta di haraki saraki sémbut huru. Némbuli wumbére du nana getéfaré bér wundé yambé. 7 Yae bér ané du Jesonéna gembu bér re. Wun du atéfék di Romna néma duna hambuk hundi xékéhambandi. Xékéhafi yata di wa, ‘Du nak déka xi Jisas wu nana Néma Du dé.’ Wungi di wa.” 8 Wungi wandaka di wumbu tékwa du takwa getéfana néma du akwi di wun hundi xéka waréngéna di hambukmbu wa. 9 Wandaka di néma du di Jeson dé wali tékwa duré akwi angi wa, “Guni nanika yéwa nawulak hwetanguni. Hwetaka yikafre sémbut hurungut, nani guna yéwa gunika wambula hwetame.” Wungi wandaka di yéwa hwetaka di jémba yi.\nPol bér Sailas jémba bér ya Beriambu\n10 Gan hunyindéka di Jisasna hundi xékékwa du wandaka, Pol bér Sailas Tesalonaika yatakataka bér yi Beriaré. Ye xaakwa bér Judana Godna hundi buléndaka geré wulayi. 11 Beriambu rekwa Judana du takwa di yikafre mawuli yata jémba re. Deka mawuli Tesalonaikambu rekwa du takwana mawuliré dé sarékéngwandé. Di Polna hundi xékéta di némafwimbu mawuli ya. Yata angi di wa, “Polna hundi mwi hundi, o yingafwe?” Wungi sarékéta di Godna nyingambu jémba xé, atéfék nukwambu. 12 Wungi huruta séfélak Judana du takwa di Jisaska jémba saréké. Séfélak Grikna néma takwa akwi séfélak Grikna du akwi wungi di Jisaska jémba saréké.\n13 Tesalonaikambu rekwa Judana du di xéké Pol Godna hundi Beriambu wandéka. Xékéta hélék yata di yi Beriaré. Ye xaakwa di du takwa Pol bér Sailaska haraki hundi wa, wunde du takwa bérka hélék yandate. 14 Wandaka di Jisasna hundi xékékwa du bari Polré taka, dé bari néma xérina tufwaré yindéte. Yindéka Sailas bér Timoti Beriambu bér re. 15 Pol wali yindé du di Polré Atensmbu takandaka Pol dé diré wa, “Guni Sailas bér Timotiré watanguni, bér angiré bari yae wuni wali rembéte.” Wungi wataka wumbu rendéka di déré yatakataka di wambula yi Beriaré.\nPol dé hundi wa Atensmbu\n16 Pol Sailas bér Timotika dé haxé Atensmbu. Haxéta re dé xé séfélak yénataka god wun getéfambu rendaka. Xétaka dé di wun yénataka godna ximbu harékéndamboka hélék dé ya. 17 Hélék yata dé wun jooka hundi bulé, Godna hundi buléndaka gembu. Dé Judana du wali, Godna ximbu harékékwa nak téfana du wali dé wungi hundi bulé. Atéfék nukwa du takwa hérangwandéndaka hafwambu akwi dé wun jooka hundi bulé, wumbu rekwa du wali. 18 Epikurianéna hundika xékélakikwa du nawulak, Stoikna hundika xékélakikwa du nawulak akwi di Pol wali hundi bulé. Nawulak di wa, “Dé baka reta baka hundi bulékwa du dé. Yingi watandé?” Nawulak di wa, “Dé nak téfana Godka dé wa, o yingi maki dé?” Pol Jisaska hundi wata Jisas wambula raméndénka akwi wandéka xéka di déka hundika xékélakihafi yata di wun hundi wa. 19 Wataka di Polré hura wari, Areopagusna némburé. Hura wara di Polré wa, “Huli hundi méni wa. Némbuli nani wun hundi xékénjoka nani mawuli ye. 20 Hanja wun hundi xékéhambame. Méni wamét nani xékéta wun hundina moka xékélakitame.” Wungi di wa. 21 Atéfék Atensna du, atéfék nak téfambu yae wun getéfambu rekwa du wali, di atéfék nukwa hérangwanda hundi bulénjoka male di mawuli ya. Di nak jémba yanjoka hélék di ya. Di huli hundi wata huli hundi xékéta wungi male di wata re.\n22 Di wungi Polré Areopagusna némburé hura yindaka Pol dé wumbu hérangwanda rekwa duna makambu téta dé wa: “Atensmbu rekwa du, guni nak maki nak maki Godna ximbu harékénjoka guni hambukmbu jémba yanguka wuni xé. 23 Tale wuni guna getéfambu yitaka yatakata wuni xé deka ximbu harékénguka hafwaré. Xéta wuni xé hayingun motu jambé nakré. Wun motu jambémbu guni angi hayi, ‘Ambu nani xékélakihafi yambeka Godka we.’ Wungi hayinguka wuni xé. Guni déka xékélakihafi yata guni déré we. Némbuli déka wuni guniré we.\n24 “God dé nyir héfa atéfék jondu dé hurataka. Huratakandén atéfék jonduka dé Néma Du re. Néma Du reta dé du tondan gembu rehambandé. 25 Dé hafu Néma Du dé re, atéfék jonduka. Du jémba yata wun jondu nawulak déka hwenjoka hurufatikétandi, wu déka jondu dé. Dé hafu dé atéfék duka dé hamwinya, yanambi, atéfék jondu dé hwe. Dé hafu wandéka nani re. Dé wahafi yandét nani yamba rekéme. 26 Hanja dé du nakré hurataka. Huratakataka wandéka wun duna mandéka séfélak yata atéfék du takwa di xaku. Xaakwa di nak maki nak maki hundi buléta ye di atéfék getéfambu re. Hanja dé di retendaka héfaka héki hwarika akwi dé wa. Wandéka hukémbu di wun héki hwari wun héfambu re. 27 God atéfék du takwa déka hwaka xétaka déka ximbu harékéndate wungika dé hurataka. Dé nani nak nakmbu afakémbu téhambandé. Dé nani wali walémbambu dé té. 28 Dé wandéka nani yitaka yatakata hambuk yata nani re. Guna du nawulak di akwi angi déka hayi: ‘Nani akwi déka nyangwal nani re.’ Wungi di hayi.”\n29 “Wungi maki nani Godna nyangwal nani re. Wungi reta nani déka angi yamba sarékékéme, dé gol silva motumbu tandan gwalinya maki dé. Wungi yamba sarékékéme. Wun gwalinya du nawulak di ta, deka mawuli sarékémbu. Nak du Godré tahambandé. 30 Hanja du takwa di wungi Godka xékélakihafi yandaka dé God hurundan haraki saraki sémbutka sarékéhambandé. Némbuli dé atéfék héfambu rekwa atéfék du takwaré dé angi wa, ‘Guni guna haraki saraki sémbut mé guni yataka.’ Wungi dé wa. 31 Dé nukwa nak dé waséke. Wun nukwa dé wandét dé déka du nak néma kot xékékwa néma du reta atéfék héfambu rekwa du takwa hurundan sémbutka hundi watandé. Dé yikafre sémbutmbu male dé deka hurundan sémbutka watandé. Wun hundi watekwa duré God dé waséke. Wun du hanja dé hiya. Hiyandéka God déré dé husaramé, nani wun duré wasékendénka xékélakimbete.”\n32 Pol wungi wandéka di du nawulak du hiyae raméndén hundika xékéta di déka hundika haraki hundi wata di wangi. Wangindaka di du nawulak wa, “Nani wun hundi wambula xékénjoka nani mawuli ye.” 33 Wungi wandaka dé Pol diré yatakataka dé yi. 34 Du takwa nawulak déka hundi xékéta di Jisaska jémba saréké. Areopagusna némbumbu hundi bulékwa néma du nak, déka xi Dionisius, takwa hési léka xi Damaris, du takwa nawulak akwi wungi di Jisaska jémba saréké.


Act 3 | `WOS | STEP | Gérambu nak Pita bér Jon tempelré yinjoka bér yambumbu wari, atéfék gérambu yimbéka maki.\nMan haraki yandé du nak dé yikafre ya\n1 Gérambu nak Pita bér Jon tempelré yinjoka bér yambumbu wari, atéfék gérambu yimbéka maki. 2 Man haraki yandé duré akwi di nawula du tempelré yate hura yi, yambumbu. Déka ayiwa déré héralén nukwambu dé déka man haraki ye wungi té. Téndéka di atéfék nukwa déré yate hura yi, tempelna wulayi gwande yambumbu takanjoka. Wun yambuna xi angi dé, “Yikafre yambu dé.” Di yate hura yindaka dé wun yambumbu reta dé tempelré wulayikwa du takwaka yéwaka wakwexéké, déka hwendate. 3 Pita bér Jon akwi wara wulayinjoka yambéka dé wun man haraki yandé du bérré xétaka dé bérka wakwexéké, bér déka yéwa hwembéte. 4 Wandéka Pita bér Jon dama xéféke hambukmbu xe dé Pita wa, “Méni mé yakite xé, aniré.” 5 Wungi wandéka dé bérré xéséfu. Xéséfwa xe dé wa déka mawulimbu, “Wafewana yéwa nawulak wuniré hwetambér wana?” 6 Wungi wandéka dé Pita déré wa, “Wuni yéwa yingafwe. Hura téwuka joo male méniré hwetawuni. Nasaretna du Jisas Kraisna ximbu wuni méniré we: Méni sé raama féta yi.” 7 Wungi wataka dé déka yika tambambu hura dé husaraméndéka dé déka man wali déka wulanyima wali bari hambuk yandéka dé yikafre ya. 8 Wun du yikafre ye dé wuréféka xale xayitéka te dé, wungi féta yi. Féta ye dé bér wali tempelré wulayi. Wulaaye dé mawuli sawuli yata dé wuréféka gweréfékéta dé Godna ximbu haréké. 9 Atéfék du takwa di xé, wun du wungi féta yita Godna ximbu harékéndéka. 10 Xéta di déka xékélaki. Dé yéwa héranjoka wata tempelré wulayindaka yikafre yambumbu rendé du dé. Dé wungi yikafre yandéka xéta di waréngéné. Waréngénéta saréké waréké xékéta di wa, “Owa. Wun man haraki yandé du némbuli yikafre dé ya.” Wungi di wa déka.\nPita hundi dé wa tempelmbu\n11 Wun du Pita bér Jonré hulukindéka atéfék du takwa hundi xékéta waréngéna di di téndanré di fétékéré yi. Ye di di wali hérangwanda té, gena tafékambu. Wun tafékana xi angi dé, Solomonéna taféka dé. 12 Hérangwanda téndaka dé Pita diré xéta dé wa, “Gunawa, israelna du, métaka guni wun jooré xe waréngéna guni aniré wungi xéséfu? Guni angi guni saréké ani hafu ani wun hambuk jémba ya. Ani Godna makambu yikafre te wanaka dé ané du féta yi. Wungi sarékékénguni. Wun ana jémba yingafwe. 13 Abrahamna néma du, Aisakna néma du, Jekopna néma du, nana atéfék mandékana néma du God dé wandéka déka jémba yakwa du Jisas dé néma du re. Guni Jisasré guni hwe, guna néma duka. Hwenguka di Jisasré haraki sémbut hurundate dé néma du Pailat hélék dé ya. Jisas baka téndéte dé Pailat mawuli ya. Mawuli yandéka guni Pailat rendénmbu téta guni Jisaska guni hu hwe. 14 Jisas haraki saraki sémbut huruhambandé. Yikafre sémbut huruta Godna hundi xékékwa du dé. Guni déka hu hweta guni Pailatré wa, ‘Méni Jisasré yamba takamét yikéndé. Du nakré xiyandé duré mé takamét yindé.’ 15 Wungi wataka guni du takwa jémba resékendate huli hamwinya hwekwa duré guni xiyanguka dé hiya. Hiyandéka God wandéka dé Jisas wambula ramé. Raméndéka ani wundé xéna. 16 Jisasna hambukmbu dé wun man haraki yandé du yikafre ya. Wun hambuk wu Jisasna hambuk dé. Ana hambuk yingafwe. Ani Jisaska jémba sarékénaka dé déka hambuk aniré hwendéka ani déka ximbu wanaka dé wun du yikafre ye dé yikafre male té. Yikafre téndéka guni téta xéta guni xékélaki. Ani Jisaska jémba sarékénaka dé Jisas hafu dé wun jémba ya.\n17 ”Wuna nyama bandi, guni mé xéké. Guni guna néma du wali guni Jisaska jémba xékélakihafi ye guni déré xiyanguka dé hiya. Wungi wuni xékélaki. 18 Hanja God wandéka atéfék profet di wa, God wasékendén du Krais hangéli hératendékaka. Wandaka God wandén maki dé Jisas hangéli héra. 19 Guni guna haraki saraki sémbut mé yatakataka Godna hundi xékéngut, God guna haraki saraki sémbut hérekitandé. Hérekitaka dé Néma Du God gunika hambuk hweta guni wali téndét, guna mawuli jémba tétandé. 20 Téndét God wandét Jisas Krais wambula yatandé. Hanja God dé Jisasré waséke, dé guniré yikafre hurundéte. 21 Némbuli Jisas Godna getéfambu dé re. Hanja God atéfék jondu huratakandéka dé atéfék jondu yikafre male dé té. Te dé wun jondu haraki ya. Wun jondu wambula yikafre téndéte God wandét, Jisas wambula yatandé. Hanja God wandéka di déka profet déka hundi xéka di wambula yikafre tétendékaka wa.\n22 ”Hanja nana mandéka Moses dé wa, ‘Guna Néma Du God wandéka wuni déka profet wuni xaku. God wuniré wandén maki hukémbu wambula wandét guna hémémbu du nak xakutandé. Xakundét guni déka hundi atéfékéka jémba xékétanguni. 23 Wun profetna hundi xékéhafi yakwa du takwaré God xiyae haraki hurutandé. Di israelna du takwa wali yamba rekéndi.’ 24 Wungi Moses wandéka dé Godna profet Samuel dé ané nukwambu xakundé jooka dé hayi. Samuelna hukémbu yandé profet atéfék akwi di ané nukwambu xakundé jooka di hayi.\n25 ”Guni God déka profetré wandén hundi akwi, guna mandékanguré wasékérékéndén hundi akwi némbule wundé hérangu. Hanja God guna mandéka Abrahamré dé wa, ‘Wuni ména mandékambu atéfék héfambu rekwa du takwaré yikafre hurutawuni.’ 26 Wungi wataka God hukémbu wandéka dé déka jémba yakwa du Jisas tale dé gunika ya, guniré yikafre hurunjoka. Yikafre hurundét guni guna haraki saraki sémbut nak nak yatakatanguni.” Wungi dé Pita wa.


Mat 8 | `ABTWOSERA | STEP | Jisas némbu taakatake daawulindéka némaamba du dakwa déku kukmba yéndarén.\nJisas wandéka lepro yan du nak yékun yan\n1Jisas némbu taakatake daawulindéka némaamba du dakwa déku kukmba yéndarén. 2Yéndaka lepro yan du nak dat yaae kwaati se waandé daate wandén, “Néman Du, wuné yékun yawuténngé méné mawulé ye waménu wuné yékun yakawutékwa.” 3Wunga wandéka déku taambamba kutte wandén, “Wuné yékun yaménénngé mawulé yawutékwa. Méné ma yékun ya.” Wunga wandéka dé wani lepro késndéka wani du yékun yandén. 4Yandéka dat wandén, “Ma véku. Ménat yawutén muséké nak du dakwat waké yamarékate. Méné Gotna kundi bulnangwa gaamba jémbaa yakwa duké ma ye déku ménimba téménu dé ména sépat véndu. Véndu méné Moses talimba wan pulak Gorké kwaami ma kwayéménék. Kwayéménu nak du dakwa véte, lepro késndéka yékun yaménénngé vékusék-ngandakwa.” Jisas dat wunga wandén.\nJisas wandéka waariyakwa dunyanséna néma dumba jémbaa yakwa du nak yékun yan\n5Jisas Kaperneamét yéndéka Romna waariyakwa dunyanséna néma du nak yaae dat wandén, “Néman Du, ma véku. Wuna jémbaa yakwa duna maan kapére yandéka dé yamba yéndékwe wa. Néma kaangél vékute gaamba male kwaandékwa.” 7Wunga wandéka wandén, “Wuné yaae dat kururé-kawutékwa.” 8Wunga wandéka wandén, “Néman Du, yamba wa. Wuné baka du a téwutékwa. Méné néma du wa téménéngwa. Wunga téte méné ye wuna gaat wulaaké yamarékate. Méné ma amba rate baka waménu dé wuna du nakapuk yékun yakandékwa. 9Nak du wunéké néma du téndékwa. Téndéka wuné wandékwa pulak yawutékwa. Wuné waariyakwa dunyanna néma du téwutékwa. Wuné duwat nak, ‘Méné ma yé,’ naawutéka yéndékwa. Nak duwat, ‘Méné ma yaa,’ naawutéka yaandékwa. Wuna jémbaa yakwa duwat, ‘Wani jémbaa ma ya,’ naawutéka dé wani jémbaa yandékwa. Méné yawutékwa pulak ma yaménu. Baka ma waménu wuna du nakapuk yékun yakandékwa.” Naandén.\n10Jisas wani kundi vékute vékulaka vékulaka naandén. Yate déku kukmba yaatan du dakwat wandén, “Ani du dé wunéké yékunmba vékulakandékwa. Wuné wawutu du dakwa yékun yandarénngé wa vékusékndékwa. Guné Israel du dakwa ras wunéké ayélapkéri yékunmba wa vékulaka-ngunéngwa. Dé Rom du téndéka déku yéku mawulé wa guné Israelsé guna yéku mawulat taalékéran. Yi wan wanana wa, gunat wawutékwa. 11Ma véku. Israel du dakwa ras de Gotna gaayét wulaakandakwa. De male yamba wa. Akwi genge gaayémba yaan némaamba du dakwa ras waak déku gaayét wulaakandakwa. Nyaa yaalakwanmba némaamba yaandaru nyaa daawulikwanmba némaamba yaae de némaamba du dakwa wa déku gaayét wulaakandakwa. Wulaae de Gotna kémba rate nana gwaal waaranga maandéka bakamu Abraham, Aisak, Jekopale, wunga rate kakému kakandakwa. 12Israel du dakwa némaamba de Gotna gaayét katik wulaaké daré. Wani du dakwaké Got kuk kwayékandékwa. Kwayéte wandu de kapérandi taalat yékandakwa. Wani taalémba ganngu male ye téndékwa. Nyaa yamba ve wa. Wani taalémba rakwa du dakwa néma kaangél kurkandakwa. Kutte de yéku taalémba raké mawulé yate némaamba géraakandakwa.” 13Wunga watake Romna waariyakwa dunyanna néma duwat wandén, “Ména gaayét ma waambule yé. Ye saambake wunéké yékunmba vékulakate wuna kundiké ‘Yi wan wanana wa’ naaménénngé, méné waménén musé wunga vékaménéngwa.” Naandén Jisas. Wunga wandén sapak male Romna waariyakwa dumba jémbaa yakwa du dé nakapuk yékun yandén.\nJisas Pitana naakumo kururéndén\n14Jisas ye Pitana gaat wulaae véndén Pitana naakumo baat yandéka kwaaléka. 15Vétake dé léku taambamba kutndéka baat késén. Yandéka yékun ye waarape musé kurure kakému yaake Jisasét kwayélén.\nNémaamba du dakwat wa Jisas kururéndén.\n16Garambu yandéka kutakwa kure yatan némaamba du dakwa nyambalésé wa kure yaandarén Jisaské. Kure yaandaka wandéka de kutakwasé yaange yéndarén. Baat yakwa du dakwa nyambalé, sépémaalé kapére yan du dakwa nyambalé waak déké kure yaandarén. Kure yaandaka det kururéndéka de akwi nakapuk yékun yandarén. 17Jisas wunga yandéka Gotna yémba talimba kundi kwayétan du Aisaia déku kundi wa sékérékén. Déku kundi Gotna nyéngaamba anga kwaandékwa: Baat yandéka nanat kururéndén. Nana kapérandi musé kururéndén. Sépémaalé kapére yandéka dé mayé apa yate wandéka nané nakapuk yékun yananén. Wani kundi Aisaia viyaatakandén, Jisasna aasa dé kéraakapuk yalén sapak.\nJisasale yeyé yaayamuké mawulé yan du\n18Némaamba du dakwa jaawuwe téndaka Jisas véte déku dunyansat wandén, “Botmba waare néma gu kwaawu nak sakwat ma yékwak.” 19Wunga wandéka apakundiké vékusékngwa du nak yaae dat wandén, “Néman Du, méné nanat Gotna jémbaaké yakwasnyéménéngwa. Wuné ménale yeyé yaayaké mawulé yawutékwa. Yéména akwi taalat wuné waak yékawutékwa.” 20Wunga wandéka Jisas wa wan, “Kurkale ma vékulaka. Waaléwasa de képmaamba tékwa kwaawumba kwaandakwa. Api deku kwaatmba kwaandakwa. Wuné Duna Nyaan kwaawuta gaa nak yamba te wa.” 21Wunga wandéka déku du nak dat wandén, “Néman Du, méné yi naaménu taale wuné ye rawutu wuna aapa kiyaandu déku pusaa kéraae rémngawutékwa. Rémtake wuné ménale yeyé yaayakawutékwa.” 22Wunga wandéka wandén, “Yamba wa. Bulaa wunale ma yaa. Wuna kundi vékukapuk yakwa du dakwa de kiyaan du dakwa pulak wa téndakwa. Wani du dakwa kiyaan du dakwat yénga rémndaru.” Naandén Jisas.\n23Wani kundi watake Jisas botmba waaréndéka déku dunyan waak waaréndarén. 24Waare yéndaka néma wimut kutndéka gu waarape waare botmba gwaande vékulékngé yan. Yandéka Jisas yundé kwaandén. 25Kwaandéka déku dunyan ye dat sérkiyaandarén. Sérkiyaate wandarén, “Néman Du, a lambiyaknangwa. Méné ma waarape nanat yékun ya.” 26Wunga wandaka det wandén, “Guné kamuké guné wup yo? Yate wangunéngwa, ‘Déku mayé apa makal mayé apa wa, yé?’ Wunga wate wunéké guné yamba yékunmba vékulakangunéngwe wa.” Wunga watake waarape wandéka wimut késndéka gu nakapuk daae yékunmba tén. 27Téndéka de akwi vatvat naate wandarén, “Yéki. Dé wandéka wa wimut gu déku kundi vékute wandékwa pulak yandékwa. Wan yénga pulak du dé?” Wunga watake Jisasale yékunmba yéndarén botmba.\nJisas wandéka kutakwa yaange yéndarén\n28Jisas déku dunyansale botmba ye néma gu kwaawuna nak sakumba saambakndarén. Gadaraséna képmaamba saambakndarén. Saambakndaka du vétik bét du dakwa kiyaandaka rémndarén kwaawumba re wa dé véké yémbérén. Kutakwasé wa wani du vétikét kulure kure yatan. Kure yaténdaka bét waangété yate nak duwat akwi nyaa viyaaké yambéréka nak du dakwa wani yaambumba yamba yéndakwe. 29Bét ye Jisasét vétake némaanmba waatakute wambérén, “Méné, Gotna nyaan, aanat kamu yaké méné? Aanat kaangél tiyaaké méné yaak? Kot vékukwa néma du raména sapak wayéka yamba yaae wa. Bulaa aanat kaangél tiyaaké yamarék.” Dat wunga wambérén.\n30Wani taalémba baalé asa wa de kakému katéndarén. 31Katéndaka de wani du vétikét kure yatan kutakwasé Jisasét wandarén, “Méné nanat yakéléké mawulé yaménan, wa méné ma waménu nané wani baaléna mawulémba wulaakanangwa.” 32Wunga wandaka det wandén, “Guné wunga ma yaange yéngunu.” Wunga wandéka de wani du vétik yaasékatake ye wani baaléna mawulémba wulaae téndarén. Téndaka wani baalé néma jaangumba yaange daawuliye gumba vaakére kulak ke kiyaandarén. 33Yandaka baaléké kaavéran dunyansé yaange ye néma gaayémba saambake wani muséké du dakwat saapéndarén. Saapéte de kutakwasé kure yatan du vétikngé waak saapéndarén. 34Wunga wandaka vékutake wani gaayémba tékwa du dakwa yaandarén, Jisas véké. Yaae dat véte wandarén, dé deku képmaa yaasékatake yéndénngé.


2Pe 1 | `WOS | STEP | Wuni Saimon Pita gunika wuni hayi. Wuni Jisas Kraisna jémba yakwa du déka aposel wuni gunika wuni hayi. Nana God Jisas Krais dé naniré Satanéna tambambu héraakwa du dé. Dé yikafre sémbut male huruta dé guniré yikafre huru, guni nani Jisaska jémba sarékémbeka maki, guni akwi Kraiska jémba sarékéngute. Guni wungi sarékénguka wuni gunika hayi.\n1 Wuni Saimon Pita gunika wuni hayi. Wuni Jisas Kraisna jémba yakwa du déka aposel wuni gunika wuni hayi. Nana God Jisas Krais dé naniré Satanéna tambambu héraakwa du dé. Dé yikafre sémbut male huruta dé guniré yikafre huru, guni nani Jisaska jémba sarékémbeka maki, guni akwi Kraiska jémba sarékéngute. Guni wungi sarékénguka wuni gunika hayi.\n2 Guni atéfék God bér nana Néma Du Jisaska jémba xékélakingute wuni mawuli ye. Guni Godka nawulak akwi jémba xékélakingut, God guniré yikafre huruta nakélak huru mawuli hweta nawulak akwi hwendét guni jémba male rengute, wuni déré wakwexéké.\nGod wandéka nani déka du takwa re\n3 God dé némafwimbu hambuk yata dé naniré yikafre huru, nani déka jémba xékélakimbete. Wun yikafre xékélelakimbu dé nanika atéfék yikafre jondu hwe, nani Godna ximbu harékéta yikafre sémbut male huruta jémba male rembete. God hafu dé yikafre sémbut male huruta nukwa hanyikwa maki haanye dé naniré waséke, nani dé wali rendéka maki rembete. 4 God wungi yikafre sémbut male huruta nukwa hanyikwa maki haanye dé nanika déka wasékérékéndén yikafre male jondu hwe, guni wun jondu hérae ané héfana du takwa hurundaka maki huruhafi yata God rendéka maki rengute. Ané héfana du takwa di nak maki nak maki haraki sémbut hurunjoka némafwimbu mawuli yata di haraki saraki sémbut huru.\n5 Guni wun jooka sarékéta, Godka jémba sarékéta, déka hundika “Mwi hundi dé” naata, guni hambuk jémba yata yikafre sémbut male hurutanguni. Huruta angi akwi hurutanguni. Godka jémba xékélakitanguni. 6 Xékélakita angi akwi hurutanguni. Guni guna mawulika guna séfika jémba hatitanguni, guni haraki saraki sémbut huruhafi yanjoka. Hatita angi akwi hurutanguni. Xak gunika yandét, guni bari wendé nahafi yata Kraisna hundi yatakahafi yata jémba tétanguni. Téta angi akwi hurutanguni. Guni Godna ximbu harékéta yikafre sémbut male hurutanguni. 7 Huruta angi akwi hurutanguni. Guni Jisas Kraisna hundi guni wali xékékwa du takwaré yikafre hurutanguni. Huruta angi akwi hurutanguni. Guni du takwaka némafwimbu mawuli yatanguni. 8 Wunde yikafre sémbut guna mawulimbu téta némafwi yandat, guna mawuli jémba male tétandé. Téndét guni nana Néma Du Jisas Kraiska nawulak akwi xékélakita guni baka rehafi yata déka séfélak yikafre jémba yatanguni. 9 Wun yikafre sémbut huruhafi yakwa du takwa di dama hiyandé du takwa maki di. Di God hanja hurundan haraki saraki sémbut yakwanyindénka wundé yike yanda.\n10 Wuna nyamangu bandingu, wun jooka sarékéta guniré wuni we. God guniré dé waséke, guni déka du takwa rengute. Wasékendénka guni hambuk yata jémba male retanguni, guni hukémbu dé wali renjoka. Guni wunde yikafre sémbut huruta guni haraki saraki sémbutmbu yamba xakrikénguni. 11 Wunde yikafre sémbut hurungut, God wandét, guni déka yikafre yambumbu yita déka getéfaré wulayitanguni. Wulayingut dé naniré Satanéna tambambu héraakwa du nana Néma Du Jisas Krais gunika jémba hatindét, guni dé wali wungi re wungi re jémba retanguni.\n12 Guni wawun hundika jémba xékélakita, Godka wandan mwi hundi xékéta, yikafre mawuli yata guna mawulimbu hambuk yata jémba guni re. Wu mwi hundi dé. Guni wawun hundika yike yangumboka wuni wun hundi atéfék nukwambu guniré wambula watawuni. 13 Wuni xékélaki. Ané héfana séfiré yatakatewuka nukwa bari yatandé. Nana Néma Du Jisas Krais wun jooka wuniré wandéka wuni xékélaki. Xékélakita wuna séfimbu hura ané héfambu reta guni wawun hundika yike yangumboka, wuni wun hundi atéfék nukwambu guniré wambula watawuni. 15 Séfélak nukwa guniré wun hundi watawuni. Wuni hiyawut guni wawun hundika wambula sarékéngute, némbuli hambuk jémba yata séfélak nukwa guniré wun hundi wambula watawuni.\nJisas Krais nukwa hanyikwa maki rendéka nani xé\n16 Nani nana Néma Du Jisas Kraisna hambukéka guniré wundé wakwa. Wambula yatendékaka akwi guniré wundé wakwa. Nani nana yikafre xékélelakimbu sarsaf nawulak wahambame. Nani nana damambu déka némafwi hambuk xétaka mwi hundi nani wa. 17 Nani Jisas wali yitaka yatakandé du nani Jisas wali God gayandé némbumbu té. Téta nani hafu nani xéké, Jisasna yafa God déka nyan Jisasna ximbu harékéndéka. God nukwa hanyikwa maki reta némafwi hambuk yata déka hambuk Jisaska hwendéka dé akwi nukwa hanyikwa maki rendéka nani xé. Nani nana waanmbu nani xéké, némafwi hambuk yakwa Godna hundi Godna getéfambu gayandéka. God angi wandéka nani xéké: “Ané wuna nyan dé. Déka wuni némafwimbu mawuli ye. Déka wuna mawuli yikafre dé ye.”\n19 Wun hundi xékétaka wun joo xétaka nani jémba xékélaki. Godna profet hanja Jisas Kraiska hundi wata di mwi hundi di wa. Xékélakimbeka guni deka hundi jémba xékétanguni. Deka hundi dé téméngara maki dé. Téméngara halékingambu yanéta hanyindéka nani jémba xémbeka maki, guni deka hundiré xéta jémba sarékétanguni. Sarékéngut, guna mawulimbu xitélakénjoka ganémbambu xalekwa hunkwari xaletandé. 20 Ané hundika mé jémba saréké. Hanja Godna nyingambu Godna profet di Godna hundi hayi. Wunde du deka mawuli sarékémbu wun hundi hayihambandi. Godna Hamwinya deka mawulimbu wulaaye téndéka di Godna hundi xékéta di wun hundi hayi. Wungi hayindanka sarékéta nani xékélaki. Nani nana mawuli sarékémbu male Godna nyingambu rekwa profetna hundika jémba xékélakinjoka nani hurufatiké.


Revelesen 2 ABTNT - Jisas dé wunat kéga wak, “Méné - Bible Search\nEpesaské wakwedén kudi\n1Jisas dé wunat kéga wak, “Méné Epesasba rakwa du taakwaké miték vékwa némaan duké wuna kudi las kaviké méné yo. Wani du dé Epesasba rate wuna jébaaba yaalan du taakwaké dé miték vu. Kéga wuna kudi kaviké méné yo:\nWuné nyétba tén kun nak taaba sékét nak taababa kayék vétik wuné wuna yéknwun tuwa taababa kure tu. Téte wuné gol matut yadan lam nak taaba sékét nak taababa kayék vétikna nyédéba yeyé yeyo. Yeyé yeyate wuné gunéké kéni kudi wakwesatiyu.\n2*Wuné guné akwi jébaa yagunékwaké wunébu kutdéngék. Guné apa jébaa yate guna mawuléba apa ye tégunékwaké wunébu kutdéngék. Guné kapéredi mu yakwa duké kélik yagunékwaké wunébu kutdéngék. Yénaa kudi wakwekwa du de wak, ‘Naané wawo wan Jisasna kudi wakwekwa du.’ Naate wadaka guné yénaa yadakwa paaté véte guné deké wak, ‘Wan Jisasna kudi wakwekwa du kaapuk.’ Naate wagunénké wunébu kutdéngék. 3Guné wuna yéba jébaa yagunéka wuna maama véte de gunat yaalébaanék. Yadaka guné apa ye téte guné wuna jébaa kutsaaku. Wuna jébaaké wulkiyaa kaapuk yagunén. Waga wuné kutdéngék. 4Guné waga yate yéknwun mu guné yo. Nakurak kapéredi mu guné yo. Kéni muké gunat wuné waatiyu. Déknyényba guné wunéké batnyé sanévéknwute wunéké guné mawulat kapére yak. Yagunén pulak bulaa kaapuk yagunékwa. 5*Miték mé sanévéknwu. Wunéké mawulat kapére yagunékwa paatéké gunébu kuk kwayék. Kuk kwayégunénké sanévéknwute wani kapéredi mawuléké kuk kwayéte yéknwun mawulé tépa yaké guné yo. Yate guné déknyényba yagunén pulak, guna du taakwa wunéké wawo tépa mawulat kapére yaké guné yo. Waga yamarék yagunéran wuné gunéké yae kure ragunékwa lam kérae yatjadaké wuné yo. Yawuru guné wuna du taakwa tépa ramarék yaké gune yo. 6Guné kéni yéknwun paaté guné yo. Yagunéka yéknwun mawulé wuné yo gunéké. Guné Nikolasna jébaaba wulaan du taakwa yakwa kapéredi muké guné kélik yo. Wuné wawo de yakwa muké wuné kélik yo.\n7*Gotna Yaamabi wuna jébaaba yaalan du taakwat dé wakweyo. Wakwedékwa kudiké mawulé yate guna waan mé kwekére véknwu. Dé wo, ‘Kapéredi yaabuké kuk kwayén du taakwat wuné kéga wakweké wuné yo: Guné Gotna gayéba rate yéknwun misék kaké guné yo. Kate apuba apuba miték rasaakuké guné yo, wani gayéba.’ Naate dé Gotna Yaamabi wo.”\nWani du waga wadéka wuné Jon déku kudi kavik, guné Epesasba rakwa du taakwaké.\nSmenaké wakwedén kudi\n8Wani kudi wakwetakne dé Jisas wunat kéga wak, “Méné Smenaba rakwa du taakwaké miték vékwa némaan duké wuna kudi las kaviké méné yo. Wani du dé Smenaba rate wuna jébaaba yaalan du taakwaké dé miték vu. Kéga wuna kudi kaviké méné yo:\nWuné taale wuné rak. Bulaa rasaakute kukba wawo rasaakuké wuné yo. Wuné déknyényba kiyae nébéle raapmén ban gunat wuné wo.\n9*Wuné kapéredi mu gunéké yaadékwaké wuné kutdéngék. Guné gwalmu yamarék du taakwa ragunékwaké wuné kutdéngék. Waga ragunékwaké kapére mawulé yamarék yaké guné yo, Got gunéké wupmalemu yéknwun mu kwayédékwa bege. Guna gayéba rakwa du taakwa de las kéga wo, ‘Naané Gotna baadi naané ro, Judana du taakwa ranakwa bege.’ Waga wate de Got wadén ban wunéké miték sanévéknwumarék yo. Yate de Gotna baadi kaapuk radakwa. De Setenna kémba de ro. Wani du taakwa gunéké kapéredi kudi wakwedakwaké wuné kutdéngék. 10*Guné bari apa kaagél kutké guné yo. Kutgunéranké sanévéknwute guné wup yamarék yaké guné yo. Seten guna mawulé yaknwuké dé yo. Yate duwat las wadu de gunat las raamény gaba taknaké de yo. Guné wani muké wup yamarék yaké guné yo. Kapéredi mu nyaa taaba vétik male gunat yaké de yo. De gunat viyaapérekgé yadaran guné wunéké miték sanévéknwute guné wup yamarék yate raké guné yo. Waga ragunu wuné wawuru guné apuba apuba wuné wale miték rasaakuké guné yo.\n11*Gotna Yaamabi wuna jébaaba yaalan du taakwat dé wakweyo. Wakwedékwa kudiké kutdéngké mawulé yate guna waan mé kwekére véknwu. Dé wo, ‘Kapéredi yaabuké kuk kwayén du taakwa Setenna kapéredi taalat yémarék yaké de yo.’ Naate dé Gotna Yaamabi wo.”\nWani du waga wadéka wuné kavik, guné Smenaba rakwa du taakwaké.\nPegamamké wakwedén kudi\n12*Wani kudi wakwetakne dé wunat kéga wak, “Méné Pegamamba rakwa du taakwaké miték vékwa némaan duké wuna kudi las kaviké méné yo. Wani du dé Pegamamba rate wuna jébaaba yaalan du taakwaké dé miték vu. Wuna kudi kéga kaviké méné yo:\nWuné saknwu vététi kwe waariyadakwa kulaa wuné kure tu. Wani kulaa wan nébi kutkwa kulaa. Wani kulaa kure tékwa ban wuné gunéké kéni kudi wakwesatiyu.\n13Wuné guna gayé wuné kutdéngék. Seten dé wani gayéba némaan ban ro. Radéka guné déku kudi véknwumarék yo. Yate guné wunéké miték sanévéknwute guné wo, ‘Dé naanéké dé miték vu. Wan adél.’ Naate wate guné wuna kudiké kuk kaapuk tiyaagunén. Déknyényba wunéké adél kudi wakwekwa du Antipas dé guné wale dé rak, Setenna gayéba. Radéka Setenna du wuna kudiké kélik yate de dérét viyaapéreknék. Viyaapérekdaka guné guna mawuléba apa yate guné wuna kudiké kuk kaapuk tiyaagunén. Waga yate miték guné yak. 14Kéga yate guné miték kaapuk yagunékwa. Guna du las de Belam yan paaté de kure rasaaku. Déknyényba Belam Isrelna du taakwat yénaa yadu kapéredi mu yadaranké dé Belaknét wakwatnyék. Yadéka dé Belak Isrelna du taakwat wak, de yénaa gotké kwaami kwayén du taakwa wale kate de wale kapéredi mu yadoké. Guna du las Belak wadén pulak de kapéredi mu yo. 15Waga yate guna du las Nikolas wadén pulak de kapéredi mu yo. 16*Guné wani kapéredi muké kuk kwayéké guné yo. Guné wani kapéredi muké kuk kwayémarék yagunéran wuné walkamu re yae wani duwat viyaaké wuné yo. Wuna kudiba yaale tékwa kulaat derét viyaaké wuné yo.\n17*Gotna Yaamabi wuna jébaaba yaalan du taakwat dé wakweyo. Wakwedékwa kudiké kutdéngké mawulé yate guna waan mé kwekére véknwu. Dé wo, ‘Kapéredi yaabuké kuk kwayén du taakwaké wuné nyétba paakwe rakwa kadému las kwayéké wuné yo. Kwayéte deké nak nak makwal waama matu nak kwayéké wuné yo. Wani matuba wuné kulé yé nak kaviwuru nak du wani yéké kutdéngmarék yaké de yo. Wani matu nyégélran du taakwa male kutdéngké de yo.’ Naate dé Gotna Yaamabi wo.”\nWani du waga wadéka wuné kavik, guné Pegamamba rakwa du taakwaké.\nTaiatairaké wakwedén kudi\n18*Wani kudi wakwetakne dé wunat kéga wak, “Méné Taiatairaba rakwa du taakwaké miték vékwa némaan duké wuna kudi las kaviké méné yo. Wani du dé Taiatairaba rate wuna jébaaba yaalan du taakwaké dé miték vu. Wuna kudi kéga kaviké méné yo:\nWuné Gotna nyaan wuné kéni kudi gunéké wakwesatiyu. Wuna méni apakélé yaa yaankwa pulak dé yaanu. Wuna maan dé nyaa vékwa pulak yo, bras ain yatnyédaka yadékwa pulak.\n19Wuné guné yakwa akwi muké wunébu kutdéngék. Guné nak du taakwa Gotké wawo guné mawulat kapére yo. Guné wunéké miték sanévéknwute guné wo, ‘Dé naanéké dé miték vu. Wan adél.’ Naate wate guné wuna jébaa miték kuru. Guné yéknwun jébaa yate guné nak du taakwat kutkalé yo. Gunéké wupmalemu kapéredi mu yaadéka guné guna mawuléba apa yate miték tu. Guné taale yagunén mu yéknwun dé yak. Guné waga miték yagunékwaké wunébu kutdéngék. 20Yagunékwa nakurak kapéredi muké male gunat wakweké wunék. Kapéredi mu yakwa taakwa nak léku yé Jesebel lé guné wale ro. Lé yénaa yate lé wo, ‘Wuné Gotna yéba kudi wakwekwa taakwa.’ Waga wate lé yénaa yate wuna du taakwat yakwatnyéléka de kapéredi mu yo. Yate de du taakwa wale kapéredi mu yate de yénaa gotké kwaami kwayén du taakwa wale ko. Waga yaléka guné kusékétgunéka lé guné wale ro. Lérét kaapuk wagunén, lé gunat kulaknyénytakne yéluké. Waga yagunékwaké gunat wuné waatiyu. 21Yalékwa kapéredi mu bari kaapuk yakatawurén. Yalékwa kapéredi muké kuk kwayéluké wuné mawulé yak. Yate wuné rapatik. Yalékwa kapéredi muké kuk kaapuk kwayélén. 22Wuné wani kapéredi muké lérét yakataké wuné yo. Wuné wawuru lé apakélé kaagél kutte kiyakiya yaké lé yo. Yate bakna kwaaké lé yo. Léku jébaaba wulae kapéredi mu yan du taakwa wawo apakélé kaagél kutte kiyakiya yate bakna kwaaké de yo. Wani du taakwa yadan kapéredi muké kuk kwayémarék yadaran wuné derét yadan kapéredi mu yakataké wuné yo. 23Yate léku kudi véknwukwa du taakwat viyaapérekgé wuné yo. Waga yawuru de wuna jébaaba yaalan du taakwa véte waké de yo, ‘Jisas akwi du taakwa yadakwa mu deku mawuléké wawo dé kutdéngék. Naané yéknwun mu yanaran dé naanat yéknwun mu kaataké dé yo. Naané kapéredi mu yanaran dé naanat kapéredi mu yakataké dé yo.’ Naate wate de wunéké kutdéngké de yo.\n24Guné Taiatairaba rakwa nak du taakwat wuné kéni kudi wakweyo. Guné wani taakwana kudi véknwumarék yagunéka gunat wuné kéni kudi wakweyo. Wani taakwana kudiké du las de wo, ‘Wan Seten paakudén apa kudi.’ Naate de wo. Wani taakwana kudi véknwumarék yakwa du taakwa gunat wuné kéni kudi wakweyo. Wuné guné nak mu wawo yagunuké wakwemarék yaké wuné yo. 25Kéni kudi male wakweké wuné yo. Déknyényba wawurén kudi véknwusaakuké guné yo. Miték véknwusaakugunu wuné yaaké wuné yo. 26*Kapéredi yaabuké kuk kwayétakne wuna jébaa miték kutsaakukwa du taakwa deké wuné apa kwayéké wuné yo. Kwayéwuru de némaan du taakwa rate akwi képmaaba rakwa du taakwaké véké de yo. 27Wuna yaapat nyégélwurén apa deké kwayéwuru de apat kapére yate akwi képmaaba rakwa du taakwaké apa yaké de yo. Du apa yate képmaat yadan awu takupulaapdakwa pulak, de apa yaké de yo. Yate de némaan du taakwa rate nak du taakwaké véké de yo. 28*Yado wuné deké ganbaba yaalakwa kun kwayéké wuné yo.\n29Gotna Yaamabi dé wuna jébaaba yaalan du taakwat wakweyo. Wakwedékwa kudiké kutdéngké mawulé yate guna waan mé kwekére véknwu.”\nJisas waga wadéka wuné Jon déku kudi kavik, guné Taiatairaba rakwa du taakwaké.


Phili 3 | `ABTWOSERA | STEP | Krais Jisasna jémbaamba yaale wuna aanyé waayéka nyangengu pulak tékwa du dakwa, wuna kundi wasékéyakngé yate, gunat anga wawutékwa. Guné nana Néman Duké ma mawulé tawulé yangunu. Ani kundi gunéké viyaatakamuké yamba saalakuwutékwe wa. Guné ani kundi apapu vékungunénngé mawulé yawutékwa. Yate wuné gunat nakapuk wawutékwa, guné kurkale vékute yékunmba yaténgunénngé.\n8Talimba késépéri muséké wawutén: Wan néma musé wa. Bulaa wani musé aséké akwi wawutékwa, wa makalkéri musé wa. Sémbayémba yaasnyéndakwa musé wa. Wunga wate nakurak male muséké wawutékwa: Ani musé wan néma musé wa. Akwi nak musat wa taalékérandén. Wunga wawutékwa musé wan wuna Néman Du Krais Jisaské yékunmba vékulakate dale nakurakmawulé yawutékwa yapaté wa. Déké yékunmba vékulakate wani nak musé akwi wa kuk kwayéwutén. Dé wunale randu wuné dale nakurakmawulé yate yaréké mawulé yate wa nak musat akwi wa kuk kwayéwutén. Bulaa du dakwa wunat vésékte wuna yé kavérékndarénngé yamba vékulakawutékwe wa. Gorké vékulakawutékwa. Dé wunat wakandékwa, “Méné Krais Jisaské yékunmba vékuménéngwa. Méné yéku du wa.” Got wunga wandénngé wa mawulé yawutékwa.\n10Wani muséké male néma mawulé yawutékwa. Wuné Krais Jisas yatan pulak yatéte, Krais Jisasét kurkale vésékngawutékwa. Dat vésékte Gotna mayé apaké vékusék-ngawutékwa. Got apa tapa yate wandéka wa Krais Jisas taamale waarapndén. Wani mayé apaké vékusék-ngawutékwa. Wuné Krais Jisasale nakurakmawulé yate dé kurén kaangél wuné waak kurké mawulé yawutékwa. Dé kiyaaké yate yéku mawulé vékundén pulak, wuné waak akwi nyaa yéku mawulé vékukawutékwa. Kukmba Got wunat waak wandu nakapuk taamale waarape dale rapéka-kawutékwa. Wunga mawulé yawutékwa.


Mat 2 | `ABTWOSERA | STEP | Herot Judana du dakwana néma du téndén sapak wa Maria Jisas kéraalén, Betlehemmba. Betlehem Judiamba wa téndékwa. Kéraaléka kukmba de nyétmba tékwa kunngé vékusékngwa dunyansé nyaayalamba yaae Jerusalemét yéndarén. Ye saambake wandarén, “Nané nyaayalamba te nyétmba tékwa kulé kunét vénanén. Véte vékuséknanén. Yéku laku nyaan wa yaalan.\n1Herot Judana du dakwana néma du téndén sapak wa Maria Jisas kéraalén, Betlehemmba. Betlehem Judiamba wa téndékwa. Kéraaléka kukmba de nyétmba tékwa kunngé vékusékngwa dunyansé nyaayalamba yaae Jerusalemét yéndarén. Ye saambake wandarén, “Nané nyaayalamba te nyétmba tékwa kulé kunét vénanén. Véte vékuséknanén. Yéku laku nyaan wa yaalan. 2Dé Juda du dakwana néma du tékandékwa. Wunga vékusékte kunét vétake wa déké yaanangwa, dat kwaati séte waandé daaké. Dé yamba dé ro?” 3Wunga wandaka néma du Herot vékutake rakarka yate wandén, “Kalmu wani nyaan kukmba wuna taalé kéraaké dé?” Wunga watake wani muséké kalik yandén. Yandéka Jerusalemmba tékwa akwi du dakwa de wani muséké vékulaka vékulaka naandarén.\n4Herot kalik yate wandéka de Gotna gaamba jémbaa yakwa dunyanna akwi néma dunyan, Moses wan apakundiké vékusékngwa dunyan, wunga yaandarén. Yaandaka det waatakundén, “Got wan du Krais yamba yaalaké dé?” 5Wunga wandéka dat wandarén, “Judiamba tékwa gaayé, Betlehemmba wa yaalakandékwa. Wani muséké talimba Gotna yémba kundi kwayétan du nak Gotna nyéngaamba Gotna kundi anga viyaatakandén:\n7Judana néma du Herot wani kundi vékutake, nyaayalamba yaan dunyansé déké yaandarénngé wandén. Wandéka yaandaka nak du vékukapuk yamuké dele yakélak kundi bulndarén. Bulte det waatakundén, “Yani sapak dé wani kun nyétmba baasnyé ye yaalak?” 8Wunga waatakundéka dat wandaka wandén, “Betlehemét ma yéngunék. Ye kurkasale ma waak wani nyaanngé. Waake vétake waambule yaae guné wunat waké ya. Wangunu wuné waak ye kwaati séte déké waandé daakawutékwa.” Wunga wate dé det paapu yandén.\n9Herot wunga wandéka vékutake yéndarén. Yéte nyaayalamba talimba véndarén kun nakapuk véndarén. Wani kun nyétmba taale yéténdéka wa de déku kukmba yén. Ye wani kun nyaan kwaan gaamba anjoré téndén. 10Téndéka véte yéku mawulé vékute mawulé tawulé yandarén. 11Yate gaamba wulaae véndarén wani nyaan déku aasa Mariale rambéréka. Vétake kwaati séte waandé daandarén dat. Yate deku wutmba tén musé naangndarén. Naange dat yéku musé kwayéndarén. Gol matu, yaa yamungandaka yéku yaama yakwa musé, yéku yaama yakwa gu, wunga kwayéndarén dat. 12Kwayétake yare kwaae yéngan kwaandarén. Kwaandaka Got det wandén, “Guné Herotké waambule yéké yambakate.” Naandén. Wunga wandéka vélérkiyaae waarape de nak yaambumba waambule yéndarén deku gaayét.\n13Wani dunyansé waambule yéndaka Josep kwaandéka Néman Du Gotna kundi kure gaayakwa du nak gaaye dat yénganmba wandén, “Herot wani nyaan waake vétake dé viyaakandékwa. Wunga yandékwanngé méné ma waarape wani nyaan déku aasale kure yéménék. Isipét ma yaange yé. Yaange ye wani taalémba ma yarépékangunék. Kukmba gunat wawutu waambule yaangunék.” 14Wunga wandéka Josep bari vélérkiyaae waarape wani nyaan déku aasale kure yaange yéndén. Nyéndéngan wa bét kure yaange yéndén Isipét. 15Ye saambake Isipmba yaréndarén. Herot kiyaandu deku gaayét nakapuk waambule yéké yandakwanngé talimba yatéte Gotna yémba kundi kwayétan du viyaatakan kundi wa sékérékén. Wani du Néman Du Gotna kundi vékute wani kundi Gotna nyéngaamba anga viyaatakandén: Wuna nyaan Isipmba yaténdu wuné dat waawutu Isip yaasékatake waambule yaakandékwa gaayét.\n16Judana néma du Herot Jerusalemmba rate nyaayalamba yaan dunyansé déké waambule yéndarénngé kaavépatindén. Kaavépatiye néma rakarka yate wandén, “Wunat paapu a yandarén.” Wunga watake déku mawuléké wandén, “Nyaayalamba yaan dunyansé wandarén, ‘Kwaaré vétik pulak talimba wa wani nyétmba tékwa kun baasnyé ye vénanén.’ Naandarén.” Wunga watake deku kundiké vékulakate déku waariyakwa dunyansat wandén, “Guné Betlehemét ye, Betlehemale tékwa taalat waak ye akwi dunyanngu nyaan ma viyaawuréngunék. Kwaaré vétik yan nyambalésé, kwaaré nakurak yan nyambalésé, kéraandarén kulé nyambalésé waak, de akwi ma viyaawuréngunu.” Naandén. Wunga wandéka ye wani nyambalésé akwi viyaawuréndarén. 17Talimba Gotna yémba kundi kwayétan du nak, déku yé Jeremaia, wa ani kundi Gotna nyéngaamba viyaatakandén:\n19Kukmba Herot kiyaan. Kiyaandéka Josep déku taakwa, nyaanale Isipmba yaréndarén. Wamba yare Josep yéngan kwaandéka Néman Du Gotna kundi kure gaayakwa du gaaye Josepét wandén, 20“Wani nyaanét viyaandékngé mawulé yan du wa kiyaan. Bulaa méné ma waarape wani nyaan déku aasale kure Israelét nakapuk waambule yéngunék.” 21Wunga wandéka Josep vélérkiyaae waarape wani nyaan déku aasale kure Israelét waambule yéndarén. 22Josep wani taalémba saambake vékundén, Arkelaus déku aapa Herotna taalé kéraae Judia du dakwana néma du téndéka. Vékutake Judiamba ramuké wup yandén. Ye gaan kwaandéka Got dat yénganmba wandéka wani nyaan déku aasale kure Galilit yéndarén. 23Ye Nasaretmba yaréndarén. Josep, Maria, Jisas wani gaayémba yaréndaka Gotna yémba kundi kwayétan dunyan talimba viyaatakan kundi wa sékérékén. Jisaské nyéngaamba anga viyaatakandarén: Déké wakandakwa, wan Nasaret du wa.


Luk 15 | `ABTWOSERA | STEP | Nak nyaa takis kéraakwa dunyanale, kapéremusé yakwa du dakwa ras waak Jisas ténét yéndarén, déku kundi vékuké.\n1Nak nyaa takis kéraakwa dunyanale, kapéremusé yakwa du dakwa ras waak Jisas ténét yéndarén, déku kundi vékuké. 2Yéndaka Farisi dunyan apakundiké vékusékngwa dunyan waak wani muséké kalik yate anga wandarén, “Wani du dé kapéremusé yakwa du dakwale yatéte dele kakému kandékwa.” Naandarén. 3Wunga wandaka det ani gwaaménja kundi wandén:\n4“Kalmu guna du nak anga yaké dé? Du nak sipsip dumi taambak (100) kureréndén. Kureréndéka nak lambiyakén. Yandéka ras sipsip yéku taalémba taakandéka téte katéndaka det yaasékatake ye wani lambiyakén nakurak sipsipké waakndén. Waake waake véndén. 5Vétake kéraae déku taanmba taake yaate mawulé tawulé yalakét yéndén. 6Ye gaayémba saambake du dakwat wandéka yaae jaawundarén. Jaawundaka det anga wandén, ‘Guné wunale ma mawulé tawulé yangunék, wuna sipsip nak lambiyakndéka waake ve kéraawuténngé.’ Naandén det.”\n7Wunga watake Jisas anga wandén, “Gunat wawutékwa. Wunga yandén pulak Gotna kundi kure gaayakwa du mawulé yakandakwa. Yéku musé yate Gotna ménimba kurkasale yarékwa némaamba du dakwaké Gotna kundi kure gaayakwa dunyansé mawulé yakandakwa. Kapéremusé yan du wani yandén kapéremusé yaasékandu Gotna kundi kure gaayakwa dunyansé mawulé tawulé yakandakwa.” Jisas kapéremusé yakwa du dakwale téndéka dunyan ras dat waarundaka det wunga wandén.\nLambiyakén yéwaaké Jisas gwaaménja kundi wandén\n8Wani kundi watake Jisas det gwaaménja kundi nak waak anga wandén, “Kalmu guna taakwa nak anga yaké lé? Lé yéwaa tambavétik (10) kure yarélu nak lambiyakndu lé téwaayénngéra yavéréke taake gaa yaakwe taapiye waake waake wani yéwaa vékalékwa. 9Ve kéraae wani gaayémba yarékwa du dakwat waalu yaae jaawukandakwa. Jaawundaru det wakalékwa, ‘Guné wunale ma mawulé tawulé ya, wuna yéwaa nak lambiyakndéka waake ve nakapuk kéraawuténngé.’ Wunga det wakalékwa.” 10Wunga watake Jisas det anga wandén, “Gunat wawutékwa. Wunga yalén pulak Gotna kundi kure gaayakwa dunyan mawulé yakandakwa. Kapéremusé yakwa du wani yandén kapéremusé yaasékandu, de Gotna kundi kure gaayakwa dunyansé mawulé tawulé wa yakandakwa.” Naandén Jisas.\nNaléwuré biyaku du nak déku aapat yaasékatake yéndénngé Jisas gwaaménja kundi wandén\n11Watake Jisas gwaaménja kundi nak anga wandén: “Du nak nyaan vétik kureréndén. 12Kukmba kéraandén nyaan bérku aapat anga wandén, ‘Méno, sérémaa kiyaaménu aané ména musé asé kéraakatékwa. Kéraamuké wa ménat wawutékwa. Ména yéwaa, musé asé muniye wunat tiyaaké waménén musé asé bulaa male wunat ma tiyaaménu.’ Naandén. Wunga wandéka déku yéwaa, akwi musé asé muniye bérét kwayéndén. 13Kwayéndéka déku wani kukmba kéraan nyaan yaré yaré naae déku musé asé akwi nak duwat kwayéte yéwaa kéraandén. Kéraae kure sékaamba tékwa gaayé nakét yéndén. Ye wani gaayémba yaréte déku yéwaa akwi yaasnyéwuréndén, yandén kapérandi musé asémba. 14Yaasnyéndéka déku yéwaa akwi késndéka yaréndéka kukmba wani gaayémba néma kaandé yan. Yandéka dé kakémuké yapatindén. 15Yapatiye ye wani gaayémba yaran du nakmba jémbaa yandén. Yaténdéka wandéka ye déku baalat kakému kwayéténdén. 16Akwi du dakwa dat kakému yamba kwayéndakwe. Yandaka kaandale yaréte baalé wani kakwa kakému kaké wate yandén.\n17“Wunga yate déku mawulémba vékulakandén. Vékulakate anga wandén, ‘Wuna aapaké jémbaa yakwa akwi dunyan de asa kakému wa kandakwa. Kandaka biyaa yandéka kakému ras baka tékwa. Téndéka wuné amba yaréwutéka wunat asa kaandé wa yandékwa. 18Yénga yakét, a waarape wuna aapaké waambule yékawutékwa. Ye dat anga wakawutékwa: “Wuné Gorét kapéremusé wa yate, ménat waak kapéremusé wa yawutén. 19Yawuténngé vékulakate méné wunat, ‘Wuna nyaan wa,’ naaké yamarék. Yéku musé yakwa nyaan ramunaawutu wunat wunga wakatik méné. Kapéremusé yawuténngé méné wunat anga ma wa, ‘Wuna jémbaa yakwa du wa.’ Naaménu wuné ména jémbaa yakwa dunyanale ména jémbaa yakawutékwa.” Wunga wakawutékwa wuna aapat.’ 20Wunga watake déku aapaké waambule yéké mawulé ye yaambumba yéndén.\n“Wani du ye awula apakmba yaaténdéka déku aapa dat véndén. Véndéka déku mawulé sémbéraa yan déké. Sémbéraa yandéka pétépété ye déku nyaanét kaarangwe méni réng taama réng yandén. 21Yandéka déku nyaan wa wan dat, ‘Aapa, wuné Gorale ménale bénat wa kapéremusé yawutén. Yawuténngé vékulakate méné wunéké, “Wuna nyaan wa,” naaké yambak. Yéku musé yakwa nyaan yarémunaawutu wunat wunga wakatik méné.’ Naandén.\n22“Wunga wandéka déku aapa déku jémbaa yakwa dunyansat waandéka yaandaka det anga wandén, ‘Wuna nyaan a waambule yaan. Wuné déké mawulé tawulé yawutékwa. Guné yéku laku laplapét ma bari kéraae kure yaae dat gitakangunu. Yate ring déku taambamba kusolatakate su déku maanmba saawutaka. 23Yatake guné wulén bulmakau nyaanét nak ma kure yaae viyaangunu. Viyaae yaake katéte mawulé tawulé yate dusék yakanangwa. 24Wuné déké wuna mawulémba anga wawutén, “Dé wa kiyaan.” Wunga waréwutéka bulaa dé wa waambule yaan. Talimba anga wawutén, “Dé wa lambiyakén.” Wunga watake bulaa vénanén yaandéka. Vétake waambule yaandénngé nané kate mawulé tawulé yakanangwa.’ Wunga wandéka déké mawulé tawulé yate kakému kure yaae waawatndarén.\n25“Wani duna néma nyaan dé yaawimba tén. Te kukmba waambule yaae gaamba saambakngé yatéte vékundén kaang viyaate kétindaka. 26Vékutake jémbaa yakwa du nakét waandéka yaandéka dat anga waatakundén, ‘De kamu musé daré yo?’ 27Wunga waatakundéka wani jémbaa yakwa du wa wan, ‘Ména waayéka nakapuk waambule yaandéka wa ména aapa déké mawulé tawulé yate wandéka wulén baan bulmakau nyaan nak wa viyaandarén. Viyaae katéte wa mawulé tawulé yandakwa.’ 28Wunga wandéka néma nyaan dé rakarka ye wulaaké kalik yandén. Yandéka déku aapa ye gwaande dat gaat wulaandénngé wandén. 29Wandéka aapat anga wandén, ‘Ma véku. Késépéri kwaaré wa wuné baka jémbaa yakwa du pulak ména jémbaa yawutén. Yate ména kundi kurkasale wa vékuwutén. Ména kundi nak yamba kalik ye kuk kwayéwutékwe. Yawuténngé méné wunat yéku musé nak yamba tiyaaménéngwe wa. Meme nyaan nak yamba tiyaaménéngwe, wuna du dakwale kate mawulé tawulé yananénngé. 30Wunga pulak makal musé wunat tiyaakapuk ye ména nak nyaan waambule yaandéka déké mawulé tawulé yate wulén baan bulmakau wa viyaaménén. Dé ména musé asé, yéwaa wani yaambumba yatékéskwa dakwat kwayéte akwi yéwaa yaasnyéwuréndén. Wunga yandénngé méné déké mawulé ye wulén baan bulmakau nyaanét wa viyaaménén, de kate mawulé tawulé yandarénngé.’ Naandén.\n31“Wunga wandéka aapa wa wan, ‘Nyaan, apapu nyaa gaan aané vétik male a yarétékwa. Wuna akwi musé asé wan ména musé male wa. 32Ména waayéka dé ye késépéri kwaaré wa nak taalémba yaténdén. Yaténdéka wuna mawuléké anga wawutén, “Dé lambiyakék, kapuk dé kiyaak?” Wunga wate vékulakaréwutéka dékét bulaa waambule yaandéka wa vénanén. Wanngé vékulakate mawulé yate mawulé tawulé yakanangwa yékun wa.’ Aapa déku néma nyaanét wunga wandén.” Naandén Jisas.\nJisas kapéremusé yakwa du dakwale téndéka du ras waarundaka wa wani gwaaménja kundi kupuk det wandén.


Mar 16 | ABTMAPRIK | STEP | Judana yaap ra nyaa yédéka de taakwa kupuk, Makdalaba yaan taakwa Maria, Jemsna néwaa Maria, Salomi, waga de Jisasna gaaba ségwiba kutké yéknwun yaama yakwa mu kéraak.\nd16:16Ap 2:38, 16:31-33\ne16:17-18Ap 2:4, 8:7, 28:3-6, Lu 10:19\nf16:19Ap 2:33-34, Ep 1:20\ng16:20Ap 14:3, Yi 2:3-4\n1 Judana yaap ra nyaa yédéka de taakwa kupuk, Makdalaba yaan taakwa Maria, Jemsna néwaa Maria, Salomi, waga de Jisasna gaaba ségwiba kutké yéknwun yaama yakwa mu kéraak. 2 Kérae Sande ganbaba nyaa yaaladéka de Jisasna gaaba ségwi taknadén taalat yék. 3 Yaabuba yéte de deku kapmu bulte de wak, “Kiyadé waaguba taknatépédan matu yatbalaakutiyaaké yo?” 4 Naate de wak, wani matu apakélé matu bege. Watakne de vék waaguba taknatépédan matu yatbalaaku taknadaka radéka. 5 Vétakne waaguba wulae de vék du nak waama baapmu wut kusade yéknwun tuwa saknwuba radéka. Véte de kwagénék. 6 Kwagéndaka dé wak, “Guné wup yakaapuk yaké guné yo. Wuné kutdéngék. Guné Nasaretba yaadéka miba viyaapata taknadan ban Jisaské guné sékalu. Débu tépa nébéle raapmék. Dé kéba kaapuk radékwa. Guné yae guné taknadaka kwaadén taalé véké guné yo. 7 a Bulaa guné ye guné déku du, Pitat wawo, kéga wakweké yo, ‘Jisas dé Galilit taale yu. Guné ye déknyényba wakwedén pulak dérét waba véké guné yo.’ Naate derét wakweké guné yo.”\n8 Dé waga wadéka de kwagénte sanévéknwu wanévéknwute de waagu kulaknyénytakne gwaade yaage yék. Ye wupmét kapére yate de wani muké kudi kaapuk wakwedan.\n[ 9 b Sande ganbaba Jisas dé tépa nébéle raapmék. Raapme yaadéka lé Makdalaba yaan taakwa lé dérét taale vék. Déknyényba kutakwa nak taaba sékét nak taababa kayék vétik léku mawuléba wulae tédaka Jisas wadéka de lérét kulaknyénytakne yaage yék. 10 Jisas nébéle raapdéka lé dérét vétakne lé déku duké yék. Yéléka de déké mawulé lékte géraadaka lé derét wak, “Jisas débu tépa nébéle raapmék. Raapdéka dérét wunébu vék.” 11 Naate waléka de véknwute de wak, “Kaapuk. Wan yénaa nyéné yo.” Naate de wak.\n12 Kukba Jisasna du vétik Jerusalem kulaknyénytakne yaabuba bét yék. Yébétka Jisas nak du pulak ye bétké yaadéka bét dérét vék. 13 Véte dérét kutdéngte gayét gwaamale ye bét Jisasna duwat wak, “Dérét anébu vék.” Naate wabétka de wak, “Kaapuk. Wan yénaa béné yo.” Naate de wak.\n14 Kukba Jisasna du taaba vétik sékérék maanba kayék nakurak kadému kadaka dé Jisas deké yék. Ye dé derét wak, “Nébéle raapwuréka de wunat vétakne gunat kudi wakwek. Samuké guné deku kudi kaapuk véknwugunén? Samuké guné wunéké kaapuk miték sanévéknwugunékwa?” 15 c Naate watakne dé derét wak, “Guné ye akwi képmaaba rakwa akwi du taakwat wuna kudi wakweké guné yo. 16 d Wunéké miték sanévéknwute wuna kudiké ‘Adél’ naate wuna yéba gu yaakun du taakwat Got Setenna taababa kéraadu de miték rasaakuké de yo. Wunéké miték sanévéknwukaapuk yakwa du taakwa Got wadu de yalakgé de yo. 17 e Wunéké miték sanévéknwute wuna kudiké ‘Adél’ naakwa du taakwa déknyényba vékaapuk yadan apa jébaa kéga yaké de yo. De wuna yéba wado du taakwana mawuléba wulae tékwa kutakwa yaage yéké de yo. De véknwukaapuk yadakwa kulé kudiba wakweké de yo. 18 De du taakwat tikwa kaabet kutdaran de miték raké de yo. De kapéredi gu kadaran de miték raké de yo. De kiyakiya yakwa du taakwat taaba kutdo de tépa yéknwun yaké de yo.” Naate dé Jisas wak.\n19 f Némaan Ban Jisas waga wadéka kukba Got wadéka dé Gotna gayét waare némaan ban rate dé déku yéknwun tuwa taababa rak. 20 g Déku du gege gayét yéte déku kudi de wakwek. Wakwedaka Némaan Ban de wale jébaa yate deké apa kwayédéka de deku kudi véknwukwa du taakwa déknyényba vékaapuk yadan apa jébaa de vék. Véte de wak, “Deku kudi wan adél kudi.” Naate de wak.]


Mat 13 | `ABTWOSERA | STEP | Wani nyaa Jisas kundi wasékéyaktake gaa taakatake néma gu kwaawut yéndén. Ye néma gu kwaawu tékwanmba randén.\n15 Wunga watake wa Got Aisaiat wandén:\n31Wani kundi watake Jisas kundi nak waak anga wandén, “Got néma du rate du dakwaké yékunmba vékandékwa. Wani du dakwa taale makalkéri kém tékandakwa. Kukmba néma kém tékandakwa. Wani kém wan miyé nakna sék pulak wa. Wani miyé sékna yé mastet wa. Mastet sék nak miyé sék pulak yamba wa. Wani miyé sék wan makalkéri sék wa. Nana képmaamba tékwa akwi nak sék wan némaan wa. Du nak wani miyé sék kéraae yaawimba taawundén. Taawundéka bari waare némaan ye wani yaawimba tékwa miyat taalékérandén. Néma miyé téndéka api yaae wani miyé gaalémba kwaat séte randarén.” Naandén.\n47Wani kundi watake Jisas nak kundi anga wandén, “Got néma du rate du dakwaké yékunmba vékandékwa. Wani du dakwa déku kémba rakandakwa. Kukmba déku du dakwa déku kémba yaalakapuk yan du dakwat waak anga pévukandékwa. Kukmba ani du yandarén pulak yakandékwa. Du nak aaswut néma gu kwaawumba taawutakandéka kwaandéka késpulak nakpulak gukwami wa wulaan. 48Wulaandaka aaswut vékulékndéka wutépét témbétsondarén. Témbétsotake rate gukwami pévundarén. Péve yéku gukwami kéraae dismba taakandarén. Taakate kapérandi gukwami vaanjandandarén. 49Kukmba ani képmaa késkwa sapak Got wandu déku kundi kure gaayakwa dunyan wunga yakandakwa. De gaaye Gotna du dakwale téte kapérandi musé yakwa du dakwat kéraae néma yaamba vaanjanda-kandakwa. Vaanjandandaru kapérandi musé yan du dakwa wani yaamba yaante néma kaangél vékukandakwa. Vékute géraakandakwa. Yéku taalémba raké mawulé yate némaamba géraakandakwa.” Naandén Jisas.


Luk 8 | `ABTMAPRIK | STEP | Kukba Jisas dé wupmale gayéba yeyé yeyak. Yeyé yeyate dé du taakwat Gotna kudi wakwek, Got némaan ban rate du taakwaké miték védéranké. Déku du taaba vétik sékét maanba kayék vétik waga de dé wale yék.\nc8:111 Pi 1:23\nd8:14Lu 18:18, 22-24\ne8:15Jo 6:29, Je 1:22\nf8:21Lu 11:27-28, Jo 1:11-13\n1 a Kukba Jisas dé wupmale gayéba yeyé yeyak. Yeyé yeyate dé du taakwat Gotna kudi wakwek, Got némaan ban rate du taakwaké miték védéranké. Déku du taaba vétik sékét maanba kayék vétik waga de dé wale yék. 2Taakwa wawo de las dé wale yék. Déknyényba wani taakwa lasnyét dé kiyakiya yak. Lasnyét kutakwa de kure ték. Yadaka Jisas wani taakwat akwi dé kutnébulék. Wani taakwa deku yéwaa kwayéte kadému kérae sérakne de Jisas déku duké wawo kwayék. Wani taakwa nak wan Maria. Léké de wak Makdalaba yaan taakwa Maria. Déknyényba kutakwa nak taaba sékét nak taababa kayék vétik lérét kure tédaka, Jisas wadéka de lérét kulaknyénytakne yaage yék. Nak taakwa wan Yerotna gaké téségén du déku yé Susa déku taakwa. Léku yé Joana. Nak taakwa wan Susana. Taakwa las wawo waga de yék.\n9Jisas wani kudi wadéka de déku du wani aja kudiké dérét waatak. 10 b Waatadaka dé derét wak, “Got némaan ban rate du taakwaké miték véké dé yo. Védu de déku kémba raké de yo. Wani muké déknyényba Got dé kudi paakuk. Paakutakne dé kusékéru, guné bulaa wani muké kutdénggunuké. Nak du taakwa kutdéngmarék yaké de yo. Véte miték vémarék yaké de yo. De kudi véknwute de wani kudiké kutdéngmarék yaké de yo. Yadaranké derét wuné aja kudi wakweyo.\n11 c “Bulaa wani aja kudiké wakweké wunék. Wani wit sék wan Gotna kudi. 12Du taakwa las de Gotna kudi debu véknwuk. Véknwudaka Seten yae dé wani kudi deku mawuléba kérae kure yu. De Gotké miték sanévéknwute Gotké yédakwa yaabuba yémuké kélik yate dé wani kudi kérae kure yu. Kure yédéka de wani kudiké yékéyaak yo. Wani du taakwa wan yaabuba akérén wit sék pulak. 13Du taakwa las de Gotna kudi bari véknwu. Véknwute wani kudiké yéknwun mawulé yate dusék takwasék de yo. Yate de kaapuk miték sanévéknwudakwa. Wani kudi deku mawuléba dawulimarék yadéka de kaapuk miték sanévéknwudakwa. Yadaka kapéredi mu las deké yaadéka de Gotna kudi bari kulaknyényu. Wani du taakwa wan matuba akérén wit sék pulak. 14 d Du taakwa las taale de Gotna kudi miték véknwu. Véknwute de kéni képmaana muké male sanévéknwudaka deku mawulé yéwaa gwalmu kéraaké dé génu. Wani mu dé Gotna kudit taknatépu. Taknatépédéka de wani du taakwa Gotna jébaa kaapuk yadakwa. Wani du taakwa wan raamény waara ténba akérén wit sék pulak. 15 e Du taakwa las de Gotna kudi miték véknwute wadékwa pulak yate de déku kudiké mawulat kapére yo. Yate déku kudi miték véknwusaakute yéknwun mawulé yate Gotké yéknwun jébaa de yasaaku. Wani du taakwa wan yéknwun képmaaba akérén wit sék pulak.” Naate dé Jisas wak.\n19Wani tulé Jisasna néwaa déku wayéknaje wawo de déké yaak. Yaadaka wupmalemu du taakwa gat wulae sékérékne tédaka de dé ténét wulaaké de yapatik. 20Yapatidaka du las de dérét wak, “Ména néwaa, ména wayéknaje yae kaapaba téte de ménat véké de mawulé yo.” 21 f Naate wadaka dé derét wak, “Gotna kudi véknwute wadékwa pulak yakwa du taakwa wan wuna néwaa, wuna wayéknaje pulak de ro.” Naate dé Jisas wak.\n22Nyaa nak dé Jisas déku du wale de botba nak waarék. Waare dé derét wak, “Naané kwawu nak saknwat yéké naané yo.” Naate wadéka de botba yék. 23Yéte dé Jisas widé kwaak. Kwaadéka némaa wimut kutdéka dé gu raapme waare botba gwaade dé sékérékgé yak. Yadéka yalakgé de yak. 24Yate ye Jisasnyét waaséligénte de dérét wak, “Némaan du, kén naané yalaknu.” Naate wadaka ligéne raapme wadéka wimut kaapuk yadéka dé gu dawuliye dé miték ték. 25 g Tédéka dé derét wak, “Samuké wuné gunat kutkalé yawuréran apaké guné kaapuk miték sanévéknwugunén?” Naate wadéka de wup yate kwagénte deku kapmu bulte de wak, “Aki. Dé wadéka dé wimut gu déku kudi véknwute wadékwa pulak dé yo. Wan yaga pulak ban dé?”\n26Jisas déku du wale botba ye de Gegesana képmaa saabak. Wani taalé kwawu nak saknwuba tédéka Galilina képmaa nak saknwuba dé tu. 27Saabe bot kulaknyénytakne kwawu maaléba yéké yadaka wani gayéba yaan du nak dé Jisasnyét véké yaak. Déknyényba kutakwa de wani dut kure tédaka dé waagété débu yak. Yate dé baapmu wut las kaapuk gidén. Bakna dé rak. Wupmalemu baapmu waga male dé rak. Dé gaba kaapuk radén. Dé du taakwa kiyaadaka rémdan taaléba male dé rak. 28 h Dérét kure tén kutakwa wupmalemu apu de dérét viyaak. Viyaadaka dé waagété yadéka du las déku maan taaba apa baagwit de gik. Giye déké de téte vék. Védaka dé wani baagwi périkdéka de kutakwa du ramarék taalat dérét kure yék. Wani du dé Jisasnyét véké yaak. Yaadéka dé Jisas wak, dérét kure tén kutakwa yaage yédoké. Wadéka dé dérét vétakne némaanba waate dé dérét kwati yaane waadé daate dé wak, “Jisas, méné awuréba rakwa ban Gotna nyaan. Méné wunat samu yaké méné yo? Wuné ménat wuné waato. Méné wunat kaagél tiyaamarék yaké méné yo.” 30Naate wadéka dé dérét wak, “Ména yé yaga?” Naate wadéka dé wak, “Wuna yé Wupmalemu.” Naate dé wak, wupmalemu kutakwa kure tédakwa bege.\n34Wani baaléké téségén du waga yadaka vétakne de yaage yék. Ye de akwi gayéba ran du taakwat wani muké wakwek. 35Wakwedaka de du taakwa wani mu véké de yék. Ye Jisas tén saabe de kutakwa kulaknyénytakne yén dut de vék. Dé baapmu wut gitakne yéknwun mawulé yate Jisasna maan wale radéka de vék. Véte de wup yak. 36Yadaka Jisas wani mu yadéka vén du taakwa de derét kudi wakwek, kutakwa kure tén du yéknwun yadénké. 37Wakwedaka Gegesana képmaaba ran akwi du taakwa wupmét kapére yate de Jisasnyét wak, dé derét kulaknyénytakne yéduké. Wadaka dé Jisas derét kulaknyénytakne yéké yate dé botba waarék. 38Waarédéka dé déknyényba kutakwa kure tén du dé dérét wak, “Wuné méné wale yéké wuné mawulé yo.” Naate wadéka dé Jisas dérét wak, “Méné ména gayét gwaamale ye méné Got ménat yan muké kudi wakweké yo.” Naate wadéka ye dé déku gayéba ran akwi du taakwat Jisas dérét yan muké dé kudi wakwek.\n40Jisas kwawu nak saknwat gwaamale ye saabadéka akwi du taakwa dérét véte de dusék takwasék yak, déké raségédan bege. 41Yadaka du nak déku yé Jairas dé Jisaské yék. Dé némaan du dé rak, wani gayéba kwaakwa Gotna kudi buldakwa gaba. Dé ye kwati yaane Jisasnyét waadé daate dé dérét wak, “Wuna takwanyan kiyaamale yaké lék. Léku kwaaré wupmalemu kaapuk (12). Wuné baadi nakurak male. Méné wuné wale yaaké méné yo, lérét kutnébulké.” Naate wadéka dé dé wale yék.\n43Jisas yaabuba yédéka de wupmalemu du taakwa dé wale yék. Yédaka yaabu dé sékéréknék. Yadéka lé taakwa nak déku kukba yae lé déku baapmu wutna waabuba kurék.\nWani taakwa waga kutléka dé wény bari kaapuk yadéka lé yéknwun yak. 45Yaléka dé Jisas wak, “Kiyadé wunat kurék?” Naate wadéka de akwi wak, “Naané kaapuk.” Waga wadaka dé Pita wak, “Némaan Ban, wupmalemu du taakwa de méné wale tu. De las ménat bakna de kurék, kapu yaga pulak?” 46 i Naate wadéka dé Jisas wak, “Kaapuk. Nak ban wunat apa kéraaké nae dé wunat kurék. Yadéka wuna apa las yédéka wuné kutdéngék.” 47Naate wadéka lé wani taakwa kutdéngék. Jisas dé léké kutdéngék. Waga kutdéngte lé génte yae lé Jisas tén wale képmaaba kwati yaane waadé daak. Daate akwi du taakwana méniba lé kéga wak, “Wupmalemu (12) kwaaré wunat wényét kapére yadéka wuné tépa yéknwun yaké nae wuné ména baapmu wutba taaba kurék. Kure wuné bari tépa yéknwun yak.” 48Naate waléka dé lérét wak, “Nyéna, wuné nyénat kutnébulwuréran apaké miték sanévéknwute bulaa nyénébu yéknwun yak. Nyéné yéknwun mawulé yate miték yéké nyéné yo.”\n49Jisas wekna téte kudi buldéka dé du nak Jairasna gaba dé yaak. Yae dé wani némaan dut wak, “Ména takwanyan lébu kiyaak. Méné waménu wani némaan ban yaamarék yate déku nak jébaa yaké dé yo.” 50Naate wadéka dé Jisas wani kudi véknwute dé Jairasnyét wak, “Méné wup yamarék. Méné wuné lérét kutkalé yawuréran apaké miték sanévéknwuménu ména takwanyan yéknwun yaké lé yo.” 51Naate watakne dé ye wani duna ga saabe dé wak, “Pita, Jon, Jems, béné léku néwepa wawo, guné kapmu wuné wale wulaaké guné yo. Nak du taakwa de wulaamarék yaké de yo.” 52Naate wadéka waba tén akwi du taakwa wani takwanyanké mawulé lékte de téte géraak. Géraadaka dé derét wak, “Guné géraamarék yaké guné yo. Lé kaapuk kiyaalén. Lé bakna widé lé kwao.” 53Naate wadéka de dérét waagik, kiyaalénké kutdéngdan bege. 54Waagidaka dé wulae léku taababa kutte dé lérét wak, “Nyéné mé raap.” 55Naate wadéka léku wuraanyan tépa gwaamale yaadéka lé bari raapmék. Raapléka dé Jisas derét wak, “Kadému las kwayégunu lé kaké yo.” 56 j Naate wadéka bét léku néwepa lérét véte bét kwagénte yéknwun mawulé yak. Yabétka dé bérét wak, “Béné nak du taakwat wani muké wakwemarék yaké béné yo.” Naate dé léku néwepat wak.


Gotna Kudi Epesasba 1\nEpesasba rakwa du taakwaké Pol kavin nyéga\n1 * Ap 18:19-21, 19:1-40, 20:17-38Got wunat wadék wuné Pol Krais Jisasna kudi kure yaakwa du rate wuné gunat wakweyo nyégaba. Guné Gotna du taakwa Epesasba ragunéka gunat wuné wakweyo. Guné Krais Jisasna jébaaba yaale déku kudi miték véknwukwa du taakwa, gunat wuné wakweyo.\n2 Naana yaapa Got gunéké mawulé lékte gunat kutkalé yate, yéknwun mawulé kwayéte, Némaan Ban Jisas Krais waga male yadu guné miték raké guné yo. Waga wuné Gorét waato.\nGot wadéka Krais naanat dé kutkalé yak\n3 Naané naana Némaan Ban Jisas Kraisna yaapa Gotna yéba kevérékgé naané yo. Naané Jisas Krais wale nakurak mawulé yate ranaka Got naana mawulat kutkalé yate dé akwi yéknwun mawulé naanéké débu tiyaak. Tiyaadéka naané Gotna du taakwa rate déku gayéké naané saaki sanévéknwu. Yate Got waga yadénké naané déku yéba kevérékgé naané yo. 4-5 * Jo 15:16; 2 Te 2:13; Ep 5:27 Déknyényba Got kéni képmaa kuttaknamarék yadén tulé dé wak, naané Jisas Krais wale nakurak mawulé yate déku du taakwa ranoké. Déku du taakwa rate déku méniba yéknwun mu yakwa du taakwa ranoké, Got déknyényba waga dé wak. Got naanéké mawulat kapére yate dé déku mawuléba wak, Jisas Krais yae naanéké kiyaadu naané déku kémba ranoké. Naané déku kémba ranoké Got apuba apuba dé mawulé yak. 6 Waga yate dé naanat kutkalé yate naanéké mawulé lékte dé akwi yéknwun mawulé débu tiyaak, naané Jisas Kraisna du taakwa ranakwa bege. Déké dé mawulat kapére yo. Got waga tiyaadénké déku yéba kevérékgé naané yo.\n7-8 * Ep 2:7 Krais naanéké kiyaadéka déku wény akudéka dé Got naanat kérae yanan kapéredi mu débu yatnyéputik. Yatnyéputiye yanan kapéredi muké tépa sanévéknwumarék yaké dé yo. Got waga yate naanéké némaa mawulé lékte naanat kutkalé yate dé yéknwun mawulé male naanéké débu tiyaak. Waga yate dé miték male dé yak naanat. 9 Déknyényba Got dé wak, déku nyaan Jisas Krais jébaa yadu dé nak jébaa yadéranké. Taale déku jébaa dé Got paakuk. Dé wak, “Kukba wani jébaa derét wakwatnyéké wuné yo.” Naate watakne dé taale wani jébaa paakuk. Bulaa dé naanat wani jébaa wakwatnyu. Got yadéran jébaaké miték kutdéngnoké, bulaa dé Got naanat wani jébaa wakwatnyu. 10 Got yadéran jébaa kéga. Déknyényba wadén tulé yaadu Got nyét, képmaa, wani taaléba rakwa du taakwa gwalmu wawo akwi kérae nakurakba takne Kraiské kwayéké dé yo. Kwayédu Krais akwi muké némaan ban raké dé yo.\n11 Got déku mawuléba sanévéknwute dé akwi jébaa yo. Yate taale dé naané Judana du taakwat wak. Krais yadéran jébaaké sanévéknwe watakne dé naanat déku kémba taknadék naané Krais wale nakurak mawulé yate ro. 12 Naané Judana du taakwa taale naané Kraiské miték sanévéknwuk. Sanévéknwunaka Got dé mawulé yak, nak du taakwa naanat véte déku yéba miték kevérékdoké.\n13 * Ep 4:30Naané taale Kraiské miték sanévéknwunaka kukba guné nak gena du taakwa déké adél kudi guné véknwuk. Guné wani kudi véknwute guné kutdéngék. Krais gunéké kiyae gunat dé kutkalé yak, guné dé wale miték rasaakugunuké. Waga kutdéngte guné déké miték sanévéknwute guné wak, “Déku kudi wan adél kudi.” Naate wagunéka Got déku Yaamabi dé gunéké kwayék. Kwayéte dé akwi du taakwat wakwatnyu gunéké. Guné Kraisna du taakwa guné ro. Krais Jisasna jébaaba yaalan akwi du taakwaké déku Yaamabi kwayéké nae déknyényba Got dé kwayédéranké “Adél” naak. Naadén pulak, gunéké déku Yaamabi kwayéte dé akwi du taakwat wakwatnyu, guné Kraisna du taakwa ragunékwaké. 14 * 2 Ko 1:22Got déku Yaamabi tiyaadéka naané kutdéngék. Got débu wak, déku du taakwa dé wale déku gayéba rado deké yéknwun mu kwayédéranké. Wadén pulak dé naanéké yéknwun mu tiyaaké dé yo. Waga naané kutdéngék, Got taale déku Yaamabi naanéké tiyaadén bege. Kutdéngte naané déké yéknwun mawulé yate déku yéba kevérékgé naané yo.\nDe miték kutdéngdoké dé Pol Gorét waato\n15-16 * Kl 1:4-11 Got naanat waga kutkalé yadéka guné Epesasba rakwa du taakwaké sanévéknwute, Gorét waatate, déku yéba apuba apuba wuné kevéréknu. Guné naana Némaan Ban Jisaské miték sanévéknwute dé wale nakurak mawulé yate ragunékwaké, wunébu véknwuk. Guné Gotna akwi du taakwaké mawulat kapére yate derét kutkalé yagunékwaké, wunébu véknwuk. Véknwute gunéké sanévéknwute Gorét waatate déku yéba apuba apuba wuné kevéréknu. 17 Yate wuné dérét waatasaaku, dé gunéké yéknwun mawulé kwayéduké. Kwayédu guné Kraiské miték kutdéngké guné yo. Krais gunéké yakwedén akwi jébaaké wawo miték kutdéngké guné yo. Waga kutdénggunuké wuné Gorét waatasaaku. Got wan naana Némaan Ban Jisas Kraisna némaan ban. Dé naana yaapa rate déku gayéba dé némaan ban ro. 18 Dé guna mawulat kutkalé yadu guné nyégélgunuké wadén yéknwun muké miték kutdénggunuké, wuné dérét waatasaaku. Naané déku jébaaba yaalanoké wadén déku du taakwa dé wale déku gayéba rate miték male rasaakunaranké miték kutdénggunuké, wuné dérét waatasaaku. 19-20 * Yi 1:3, 13 Déku apa akwi némaan duna apat débu talaknak. Talaknadék dé apa yate déké miték sanévéknwukwa du taakwa naanat kutkalé yadéranké miték kutdénggunuké, wuné dérét waatasaaku. Déknyényba Jisas Krais kiyaadéka Got wani apa yate wadéka dé tépa nébéle raapmék. Raapme dé Gotna gayét waarék. Waare dé némaan ban rate Gotna yéknwun tuwa taababa dé ro. 21 * Kl 2:15; Pl 2:9-10Got apa yate wadéka Krais dé akwi némaan du taakwa, akwi kubu du, apa yakwa akwi du taakwa, nak du taakwaké vékwa du taakwa, wani akwi du taakwaké dé némaan ban ro. Dé akwi némaan du taakwat, débu talaknak. Talakne dé bulaa rakwa némaan du taakwa, kukba raran némaan du taakwa, akwi du taakwaké dé némaan ban ro. 22 * Kl 1:18Got débu wak, Krais Jisas apat kapére yate akwi muké némaan ban raduké. Got débu wak, Krais Jisas némaan ban rate naané déku jébaaba yaalan akwi du taakwaké miték véduké. 23 Krais Jisas apa yate akwi muké dé akwi taaléba jébaa yo. Déku jébaaba yaalan du taakwa naané déku sépé pulak naané ro. Dé maakna pulak dé tu. Naané déku jébaaba yaalan du taakwa dé wale nakurak mawulé yate dé wale nakurakba rano, dé naané wale nakurakba radu, naané akwi miték male rasaakuké naané yo.\n*1:1: Ap 18:19-21, 19:1-40, 20:17-38\n*1:4-5: Jo 15:16; 2 Te 2:13; Ep 5:27\n*1:7-8: Ep 2:7\n*1:13: Ep 4:30\n*1:15-16: Kl 1:4-11\n*1:19-20: Yi 1:3, 13\n*1:21: Kl 2:15; Pl 2:9-10\n*1:22: Kl 1:18