Act 28 | `WOS | STEP | Ye téfwambu xaakwa nani xéké. Wun héfana xi Malta dé. Néma xérina nyéndékmbu dé té.\nPol Maltambu dé re\n1 Ye téfwambu xaakwa nani xéké. Wun héfana xi Malta dé. Néma xérina nyéndékmbu dé té. 2 Wun héfambu rekwa du takwa di naniré némafwimbu yikafre huru. Hurundaka wali giyandéka dé yifa ya. Yifa yandéka di ya hénjarataka di naniré wandaka ye nani yambu re. 3 Rembeka dé Pol mwaa wali nyu hérae dé yambu taka. Takandéka dé hambwe nak wun yaka roo yaange yinjoka dé mwaa wali nyumbu xale dé Polna tambambu tiya hayilaka hwa. 4 Déka tambambu tiya hayilaka hwandéka di wun getéfambu rekwa du takwa di xé. Xéta di hafu buléta di wa, “Wun du duré xiyaakwa du dé, o nak haraki saraki sémbut hurukwa du dé. Wun du néma xérimbu hiyahambandé. Hiyahafi yandéka dé haraki sémbut hasa hwekwa God déré xiyanjoka dé wun hambwe taka, hambwe déré tindéte.” 5 Wungi buléndaka dé Pol wun hambweré yaxéréka dé yaré yaki. Yakitaka Pol hiyahafi yata dé jémba re. 6 Rendéka di reta angi di deka mawulimbu wa, “Déka tamba wulétandé. Wuléhafi yandét dé bari xakre hiyatandé.” Wungi wata di haxéta re. Reta xéndaka dé joo nak démbu xakuhafi yandéka di nak mawuli sarékéta di wa, “Dé God nak dé.” Wungi di wa.\n7 Maltana héfambu Publius dé néma du re. Déka héfa wun témben hafwa wali walémbambu dé re. Wun du naniré wa, nani déka geré yambete. Wandéka naniré yikafre hurundéka nani déka gembu nukwa hufuk re. 8 Rembeka Publiusna yafa némafwi bar hiyaata dé hwa. Déka séfi ya yandéka dé di guriké. Yandéka dé Pol déka ye dé Godré wakwexéké, déré yikafre hurundéte. Wakwexékéta dé Pol déka anéngambambu tamba takandéka dé wambula yikafre ya. 9 Yandéka di du takwa xékétaka di bar hiyaakwa du takwaré atéfék hura yi Polka. Hura yindaka dé wandéka di yikafre ya. 10 Pol wungi hurundéka di naniré yikafre huruta séfélak yikafre jondu di nanika hwe. Hwendaka bafu hufuk nani wun héfambu re. Reta nani yinjoka sarékéta nani Romré yikwa gunjambéka nani hwaké. Hwaka nani xé, Aleksandriambu yalé gunjambé hési lé. Wule gunjambéna xi angi dé “Yétinyan Dunya.” Wumbére yétinyan bér deka yénataka god Susna dunya bér. Némafwi mur wun gunjambé haraki hurundémboka lé wun héfambu té. Téléka nani wule gunjambémbu yinjoka hurumbeka di wun héfambu rekwa du takwa di satembeka hénoo jondu atéfék hérae hura ye di yitembeka gunjambémbu taka. Takandaka nani wule gunjambémbu wara yi.\nPol ye dé Romémbu xaku\n12 Nani ye Sirakyusmbu xaakwa nani nukwa hufuk wumbu re. 13 Wumbu re sirakyus yatakataka nani gunjambémbu ye nani Regiumémbu xaku. Xaakwa gan hwae ganémba raama dé yikafre mur ya. Yandéka gunjambémbu nani wambula yi. Yimbeka nukwa yéték yindéka nani Puteolimbu xaku. 14 Xaakwa gunjambé yatakataka ye nani Jisasna hundi xékékwa du takwa nawulakré xé, wun getéfambu. Xémbeka wandaka nani di wali nukwa angé yétiyéti angé hufuk nani di wali re. Wumbu re raama nani héfambu yi, Romré. 15 Yimbeka di Romémbu rekwa Jisasna hundi xékékwa du nawulak di xéké, nani yambumbu yimbeka. Xékétaka nawulak naniré xénjoka di ya. Di yandaka nani ye me Apiusna maketmbu xaku. Xakumbeka di naniré xéndaka nani diré xé, wun hafwambu. Nawulak di naniré xénjoka di Hwandaka Ge Hufuk wandaka hafwambu di haxéta re. Haxéta rendaka dé Pol diré xéndéka dé déka mawuli yikafre yandéka dé Godka diména na. 16 Diména nandéka nani di wali nani atéfék yi. Ye nani Romémbu xaku. Xakumbeka di Romna gavmanéna du yawundu na, Pol déka hafu gembu rendéte. Rendéka dé xi warekwa du nak déka hati, dé yaange yindémboka.\nPol dé hundi wa Romémbu\n17 Nukwa hufuk yindéka dé Pol wumbu rekwa Judana néma duré wandéka yae di hérangwanda. Yae hérangwandéndaka dé diré ané hundi wa: “Wuna nyamangu bandingu, mé xéké. Wuni nana duré haraki saraki sémbut huruhambawuni. Wuni nana mandékana sémbutka hu hwehambawuni. Hu hwehafi yawuka di wuniré baka huluke di Jerusalemémbu séndé gembu takandaka wuni re. Rewuka di Romna duré wandaka di wuniré hura yi. Hura yindaka di Romna du nawulak wuna hundi xéké. 18 Xékétaka di wa, ‘Haraki saraki sémbut male hurundét nani déré xiyambet dé hiyatandé. Dé haraki saraki sémbut huruhambandé. Dé baka yitandé.’ 19 Wungi wandaka di nana du nawulak wuni baka yiwumboka hélék di ya. Hélék yandaka wuni wa, wuni Sisarna makambu téwut dé wuna hundi xékéndéte. Wuni déka makambu téta déré wuna hémka haraki hundi wanjoka wahambawuni. 20 Wataka wuni angiré ya. Wun jooka sarékéta wuni guniré wa. Wuni guniré xéta guniré hundi wanjoka wuni mawuli ye. Wuni God wasékendén duka hundi wawuka di wuniré senmbu gindaka wuni re. Wun duka nani Judana du atéfék nani haxé.” 21 Wungi wandéka di déré wa, “Nani Judiambu nyinga nak hérahambame, ménika. Nana du nawulak yae haraki hundi nawulak wahambandi, ménika. 22 Ané joo male nani xékélaki. Atéfék getéfambu rekwa du di Godna ximbu harékéméka sémbutka wa, ‘Wun haraki sémbut dé.’ Wungi wandaka wungi nani xékélaki. Némbuli ména hundi xékénjoka nani mawuli ye.” Wungi di wa.\n23 Wataka di hundi bulétendaka nukwaka waséke. Waséketaka di yi. Hundi bulétendaka nukwa yandéka ganémba di séfélak Judana du di Pol rendéka geré ya. Yae gwande rendaka dé diré God néma du reta du takwaka jémba hatitendékaka wakweta dé némafwi hundi diré wa. Di Jisaska jémba sarékéndate dé Pol Mosesna hambuk hundiré akwi, Godna profet hayindan hundiré xéta dé diré wa. Ganémba wata téndéka ye nukwa nandindéka dé diré hundi wa. 24 Wungi wandéka di Judana du nawulak Polna hundi xékéta di wa, “Mwi hundi méni wa.” Wungi wandaka nawulak di wa, “Mwi hundi yingafwe.” 25 Wungi watémbéra téta yinjoka hurundaka dé Pol déka hukétéfi hundi diré wa, “Hanja Godna Hamwinya dé guna mandékaré wa, profet Aisaiana hundimbu wa. Déka hundi mwi hundi dé. 26 Aisaia dé angi wa:\nMéni ye ande du takwaré angi wataméni:\n‘Guni wuna hundi xékéta xékéta wun hundina moka yamba xékélakikénguni.\nXéta xéta guni xéngun jooka yamba xékélakikénguni.’\nWungi diré wataméni.\n27 Wunde du takwana mawuli dé hambuk ya.\nDeka waanmbu xékénjoka di hélék ya.\nDeka dama di hunyi.\nDi deka dama lata,\nDeka waanmbu xékéta,\nDi wuna hundika xékélakitandi, deka mawulimbu.\nXékélakita deka haraki sémbut yatakandat wuni diré huréhalékétawuni.\nWungi dé Aisaia hanja hayi. 28 Hayindén hundi némbuli guniré wuni we. Mé xéké. God atéfék du takwaré yikafre hurundétekaka wuni hundi wa, nak téfana du takwaré. Di wun yikafre hundi jémba xékétandi. Wungi xékélakingute wuni guniré we.” Wungi wandéka di gwande yi.\n29 [Judana du wun hundi xékéta di hafu buléta watémbéra téta waru. Waruta di gwande yi.]\n30 Héki hwari yéték dé Pol wun gembu re. Dé yéwa dé hwe, wun gembu renjoka. Wumbu reta dé déka yandé du takwaka yikafre mawuli yata dé di wali hundi bulé. 31 Buléta dé God néma du reta du takwaka jémba hatitendékaka dé hundi wa. Wata dé Néma Du Jisas Kraiska wakwe. Dé roohafi yata hambuk yata dé wun hundi wa, atéfék nukwambu. Wungi wandéka du nak déré watéfihambandé.


Rom 9 | `WOS | STEP | Wuni Krais Jisasna du reta wuni mwi hundi we. Wuni yéna yahambawuni. Wawuka hundika sarékéta yawundu wuni nae. Godna Hamwinya wuna hundika sarékéta dé akwi yawundu dé nae.\nPol Israelna du takwaka dé némafwimbu saréfa na\n1 Wuni Krais Jisasna du reta wuni mwi hundi we. Wuni yéna yahambawuni. Wawuka hundika sarékéta yawundu wuni nae. Godna Hamwinya wuna hundika sarékéta dé akwi yawundu dé nae. 2 Wuna hém Israelna du takwa di Kraisna hundika xékéhafi yandaka wuni dika némafwimbu saréfa naata wuna mawuli xak dé ye. Mawuli xak yandéka wuni wuna mawulimbu wuni we: Wuna hémna du takwaré yikafre hurunjoka wuni némafwimbu mawuli ye. Wuni diré yikafre hurunjoka wawut, Krais wuniré yatakataka diré Godna getéfaré hura yindét, wuni yihafi yawut, wu yikafre dé. Wuni diré wungi yikafre hurunjoka wuni hurufatiké. 4 Hanja Israelka God “Wuna du takwa di” nandéka némbuli wuna hémna du takwa di Israelna mandéka re. Hanja God wandéka di déka nyangwal di re. Rendaka God deka nyéndékmbu téta nukwa hanyikwa maki téndéka di xé. God diré yikafre hurutendéka hundi akwi, hambuk hundi akwi, tempelmbu yatendaka jémbaka hundi akwi, wasékérékéndén hundi akwi dé 5 God hanja deka mandékanguré dé wa. God wasékendén du Krais wun mandékana hémémbu dé xaku. Dé atéfék du takwaka akwi atéfék jonduka akwi néma du God dé re. Rendéka nani déka ximbu wungi re wungi re harékétame. Wu mwi hundi dé.\nGod wandéka di déka du takwa di re\n6 Wun hundi wata wuni angi wahambawuni. “God hanja wandén hundi mwi hundi yahambandé.” Wungi wahambawuni. Mé saréké. Némbuli rekwa Israelna du takwa nawulak di Israelna mandékana hémémbu xakuhambandi. 7 Abrahamna mandéka atéfék di Godna du takwa yingafwe. Abrahamna mandéka nawulak male di Godna du takwa di. Hanja God dé Abrahamré wa, “Aisakmbu xakutekwa du takwa di ména mandéka retandi.” Wungi wandéka wuni xékélaki. 8 Abrahamna atéfék mandékaka angi yamba wakéme, “Di Godna du takwa di.” Wungi wahafi yata angi watame, “God Abrahamna mandéka nawulakéka dé wun hundi wa. Wun hundi wandén mandéka male di Godna hundi xékéta di Abrahamna mandéka di re.” Wungi wata nani xékélakitame. 9 Hanja God Abrahamré ané hundi dé wa, “Ména takwa Sera dunya hératalé. Mwi hundi wuni we méniré. Wawun héki hwari natafa yindét wuni wambula yawut, lé dunya hératalé.” Wungi dé déré wa.\n10 Ané jooka akwi mé saréké. Séfélak héki hwari yindéka takwa hési, léka xi Rebeka, dunya yéték léka biyambu bér re. Bérka yafa nana mandéka Aisak dé. 11 Wumbére dunya xakuhafi ye bér jémba nawulak yahambambér, yikafre jémba akwi, haraki jémba akwi. Wungi yahafi rembéka dé God yambén jémbaka sarékéhafi yata dé mawuli yandéka maki dé nakré waséketa déka wasékendén hundika male sarékéta dé 12 Rebekaré angi wa, “Tale hératenyéka nyan dé hukémbu hératenyéka nyanéna jémba yakwa du retandé.” 13 Wun dunya yétékéka du nak Godna nyingambu ané hundi dé hayi: God dé wa, “Wuni Jekopka wuni némafwimbu mawuli ye. Wuni Isoka hélék wuni ye.”\n14 Wungi wandénka sarékéta nani angi yamba wakéme, “God wata haraki dé huru.” Wungi yamba wakéme. 15 Wun jooka hanja God dé Mosesré wa, “Wuni mawuli yawuka makimbu du takwa nawulakéka saréfa natawuni. Wuni mawuli yawuka makimbu du takwa nawulakré yikafre hurutawuni.” 16 Wungi wandéka nani xékélaki. God du takwana mawuli, yandan hambuk jooka akwi sarékéhafi yata dé dika saréfa naata diré yikafre huru. God déka mawuli yandéka makimbu dé dika saréfa naata diré yikafre huru. 17 Wungi xékélakita ané jooka akwi mé saréké. Hanja God dé ané hundi Feroré wandéka dé Godna du nak Godna nyingambu hayi: Wuni wawuka méni raama méni Isipna néma du méni re. Du takwa méniré huruwun jonduré xéta, wuna hambukéka xékélakita wunika sarékéta atéfék héfambu saféndate, wuni méniré wawuka méni raama néma du re.\n18 God wungi wandéka nani xékélaki. God déka mawuli yandékangalambu nawulak du takwaka saréfa naata diré dé yikafre huru. God déka mawuli yandékangalambu wandéka nawulak du takwa di déka hundika hélék ya.\nGod nawulak du takwaré mawuli wita dé nawulak du takwaka saréfa na\n19 Wafewana, guna du nawulak wuniré angi watandi? “God wungi wata, métaka dé naniré haraki hundi we, hurumben haraki saraki sémbutka? Héndé God wasékendén jonduka yatakate? Wu yingafwe.” 20 Wungi wandat, wuni diré angi watawuni: Wungi wata guni baka du reta guni Godré guni haraki hundi we. Wungi wakénguni. Ané hundi mé xéké. Héfambu yatakandan aki déré yatakandé duka angi wahafindé, “Métaka méni wuniré wungi huru?” Wungi wahafindé. 21 Aki yatakakwa du héfa nawulak hérae aki yéték yatakanjoka déka mawuli yandéka makimbu dé yataka. Wafewana dé nak yikafre jondu taka aki wali nak haraki jondu taka aki wali yatakatandé? Wu, déka jémba dé. 22 Wungi yatakandéka maki, God déka mawuli yandéka makimbu hurundét, guni déré haraki hundi watanguni o yingafwe? Wu yingafwe. God déka hambuk akwi déka mawuli wi akwi wakwenjoka dé haraki sémbut hurukwa du takwaré dé hurataka. Wunde du takwa di God mawuli windéka aki maki di. Wun akika hanjambu God dé wa, diré yakindét félamétekwaka. Wun akika bari mawuli wihafi ye dé dika haraki huruhambandé. 23 God déka mawuli yandékangalambu, nawulak du takwaka dé saréfa na. Wunde du takwa di God saréfa nandéka aki maki di. God dika hanjambu dé waséke, di déka yikafre téfaré ye, dé wali jémba reta, nukwa hanyikwa maki rendate. Wunde du takwa dé wali jémba retendakaka xékélakindate, God félamétendéka du takwaka bari mawuli wihambandé. God wungi hurundénka, guni déka haraki hundi wakénguni. 24 Nani God saréfa nandéka aki nani. Naniré God dé waséke. Nani nawulak Israelna mandéka reta Judana hémémbu rembeka God naniré dé waséke. Judana du male yingafwe. Nak téfana du takwa nawulakéka akwi dé waséke, déka du takwa rembete.\n25 Wun jooka hanja Godna profet nak, déka xi Hosea, dé Godna nyingambu ané hundi hayi:\nWuna hémémbu rehafi yandé du takwaka angi watawuni, “Di wuna du takwa di.”\nHanja mawuli yahafi yawun du takwaré watawuni, “Wuni gunika némafwimbu mawuli wuni ye.”\n26 Hanja du takwa nawulakré wuni wa, “Guni wuna du takwa yingafwe.”\nWungi wawun hafwambu wuni diré angi watawuni, “Wuni God wungi rekwa God wuni. Guni wuna nyangwal guni.”\n27 Hanja Aisaia dé Israelna du takwaka hambukmbu wata dé Godna nyingambu ané hundi hayi:\nIsraelna du takwa séfélak ye, néma xérina tufwambu rekwa awem maki xakundat, dé Israelna du takwa nawulakré male wambula hératandé.\n28 Néma Du God wandén maki hurutandé, ané héfambu. Wun nukwambu dé du takwana hurundan haraki saraki sémbut diré bari hasa hwetandé.\n29 Wungi hayitaka hundi nak akwi Aisaia angi dé hayi:\nNémafwi hambuk yakwa Néma Du God nana du takwa nawulakré jémba rendate wahafi yandét, nani atéfék Sodomna du takwa Gomorana du takwa hiyandan maki, nani hiyatame.\nIsraelna du takwa Godka jémba sarékéhafi yata di yikafre sémbut hurukwa du takwa rehambandi\n30 Wun jooka sarékéta yingi watame? Nak téfambu rekwa du takwa nawulak Godna makambu yikafre sémbut hurukwa du takwa renjoka sarékéhafi yata, di Godka jémba sarékéta déka hundika “Mwi hundi dé” di na. Nandaka God dika dé wa, “Di wungi huruta wuna makambu yikafre sémbut hurukwa du takwa di.” Dé wungi wa. 31 Di hurundan maki Israelna du takwa huruhambandi. Di deka mawulimbu di wa, “Nani Moses wandén hambuk hundi xékéta, wandén maki huruta, nani Godna makambu yikafre sémbut hurukwa du takwa retame.” Wungi wata di Moses wandén hambuk hundi xékéta, wandén maki hurunjoka mawuli yata, di wungi hurunjoka di hurufatiké. 32 Guni mé saréké. Yingi maki nae di Moses wandén hambuk hundi xékéta, wandén maki hurunjoka di hurufatiké? Di Godka jémba sarékéhafi yata deka hambukéka male sarékéta di angi wa, “Nani hambuk yata Moses wandén hambuk hundi jémba xékéta wandén maki hurutame.” Wungi huruta di man xatukwendaka motumbu di xatukweta di xakri. Krais Jisas wun man xatukwendaka motu dé. 33 Wun motuka Godna nyingambu rekwa hundi angi dé wa:\nMé xéké. Saionmbu motu nak takatawuni.\nDu takwa wun motumbu man xatukweta xakritandi.\nWun motuka jémba sarékékwa du takwa jémba male retandi.


Mar 16 | `ABTWOSERA | STEP | Judana yaap yaré nyaa yéndéka Makdala taakwa Maria, Jemsna aasa Maria, Salome, de wunga Jisasna pusaamba kutmuké wa yéku yaama yakwa musé kéraandarén.\n(Mt 28:1-8; Lu 24:1-12; Jon 20:1-10)\n1Judana yaap yaré nyaa yéndéka Makdala taakwa Maria, Jemsna aasa Maria, Salome, de wunga Jisasna pusaamba kutmuké wa yéku yaama yakwa musé kéraandarén. 2Kéraae Sande ganmbamba nyaa yaalandéka de Jisasna pusaa taakandarén taalat yéndarén. 3Yaambumba yététe dekét deku kapmang bulte anga wandarén, “Kwaawumba taakatépéndarén matu kandé varémansatiké ya?” Naandarén. 4Wani matu néma matu wa. Wunga watake ye véndarén kwaawumba taakatépéndarén matu varémansati-takandaka randéka. 5Vétake kwaawumba wulaae véndarén du nak waama laplap saawuwe yékutuwa sakumba randéka. Vétake vatvat naandarén. 6Vat naandaka anga wandén, “Wup yaké yambak. A vékusékwutékwa. Takwemimba baangndarén Nasaret du Jisaské waake vémuké wa yaangunén. Dé wa nakapuk taamale waarapén. Dé amba yamba re wa. Ma yaae taakandaka kwaandén taalé véngunék. 7Bulaa guné ma ye déku dunyan, Pitat waak, anga ma wangunu, ‘Jisas Galilit taale wa yéndékwa. Guné ye talimba wandén pulak dé wamba vékangunéngwa.’ Wunga det ma wangunék.” Naandén.\n8Dé wunga wandéka vatvat naate vékulaka vékulaka naate kwaawu yaasékatake gwaande yaange yéndarén. Ye néma wup yate wani muséké yamba wandakwe wa.\nMakdala taakwa Maria Jisas vélén\n(Mt 28:9-10; Jo 20:11-18)\n[ 9Sande ganmbamba wa Jisas nakapuk taamale waarapndén. Waarape yaandéka dat taale Makdala taakwa wa vélén. Talimba kutakwa taambak kaayék vétik (7) wa léku mawulémba wulaae téndaka Jisas wandéka lé yaasékatake yaale yaange yéndarén. 10Jisas taamale waarapndéka dat vétake déku dunyanngé yélén. Yéléka déké sémbéraa yate géraandaka det anga walén, “Jisas wa nakapuk taamale waarapén. Waarapndéka dé wa véwutén.” Naalén. 11Wunga waléka vékute anga wandarén, “Yamba yé wa. Wan paapu wa yanyénéngwa.” Naandarén.\nJisasna du vétik Jisas vémbérén\n12Kukmba Jisasna dunyan vétik Jerusalem yaasékatake yaambumba yémbérén. Yétémbéréka Jisas nak du pulak ye bérké yaandéka wa dé vémbérén. 13Vétake déké vékusékte gaayét waambule ye Jisasna dunyansat anga wambérén, “Dé a vétén.” Wunga wambéréka anga wandarén, “Yamba yé wa. Wan paapu wa yambénéngwa.” Naandarén.\nJisas déku dunyansat jémbaa kwayéndén\n(Mt 28:16-20; Lu 24:36-49; Jo 20:19-23)\n14Kukmba Jisasna dunyan tambavétik maanmba kaayék nakurak (11) kakému karéndaka Jisas deké yaandén. Yaae det anga wandén, “Taamale waarapwutéka de wuné vétake wa gunat wandarén. Kamuké guné deku kundi yamba vékungunéngwe? Kamuké guné wunéké yamba yékunmba vékulaka-ngunéngwe?” Naandén.\n15Wunga watake det anga wandén, “Guné ma ye képmaana akwi taalémba tékwa akwi du dakwat wuna kundi ma kwayéngunék. 16Wunéké yékunmba vékulakate wuna kundiké, ‘Yi wan wanana wa,’ naate wuna yémba baptais kéraan du dakwat Got Satanna taambamba kéraandu de dale yékunmba rapéka-kandakwa. Wunéké yékunmba vékulaka-kapuk yakwa du dakwa wa Got wandu lambiyak-ngandakwa. 17Wunéké yékunmba vékulakate wuna kundiké, ‘Yi wan wanana wa,’ naakwa du dakwa talimba vékapuk yandarén apanjémba anga yakandakwa. De wuna yémba wandaru du dakwana mawulémba wulaae tékwa kutakwa yaange yékandakwa. De vékukapuk yandakwa kulé kundimba bulkandakwa. 18De du dakwat tikwa kaambe kutte wa de yékun tékandakwa. De kapérandi kulak kamunaae, wa yékunmba rakandakwa. De baat yakwa du dakwat taamba kutndaru nakapuk yéput yakandakwa.” Naandén Jisas.\nGot Jisas kéraae déku gaayét kurindén\n(Lu 24:50-53; Ap 1:9-11)\n19Néman Du Jisas wunga wandéka kukmba Got wandéka Gotna gaayét waare néma du rate déku yékutuwa taambamba randén. 20Déku dunyan akwi gaayémba yéte déku kundi kwayéndarén. Kwayéndaka Néman Du dele jémbaa yate det mayé apa kwayéndéka deku kundi vékukwa du dakwa yandarén kulé apanjémba véndarén. Véte anga wandarén, “Deku kundi wan papukundi yamba yé wa. Wan yéku kundi wa. Yi wan wanana wa.” Naandarén.]


Heb 1 | `ABTMAPRIK | STEP | Déknyényba naana képmawaara radaka Got déku kudi déku yéba wakwekwa duwat dé wakwek. Wakwedéka de wani kudi naana képmawaarat wakwek. Wupmalemu apu derét dé wakwek. Lasnyét wadéka de yégan ye déku kudi véknwuk. Lasnyét dé de wale téte kudi wakwedéka de déku kudi véknwuk. De akwi déku kudi véknwe de wani kudi naana képmawaarat wakwek.\na1:21 Pi 1:10, Kl 1:16\nb1:32 Ko 4:4, Kl 1:15, Yi 8:1\nd1:5Sam 2:7, Yi 5:5\nj1:14Sam 91:11, Ap 12:7\n1Déknyényba naana képmawaara radaka Got déku kudi déku yéba wakwekwa duwat dé wakwek. Wakwedéka de wani kudi naana képmawaarat wakwek. Wupmalemu apu derét dé wakwek. Lasnyét wadéka de yégan ye déku kudi véknwuk. Lasnyét dé de wale téte kudi wakwedéka de déku kudi véknwuk. De akwi déku kudi véknwe de wani kudi naana képmawaarat wakwek. 2 a Bulaa sésékukba yaaran tulé bari yaaké yadéka Got déku nyaanét déku kudi débu wakwek. Wakwedéka déku nyaan naanat débu wakwek. Déknyényba Got déku nyaanét wadéka dé akwi mu kuttaknak. Nyaa, baapmu, kun kwaaré, nyétba rakwa akwi mu, képmaa, képmaaba rakwa akwi mu, waga dé akwi mu kuttaknak. Kuttaknadéka Got dé wak, “Kukba wuna nyaan wani mu akwi kéraaké dé yo.” Naate dé wak. 3 b Déku nyaan wan Got pulak dé ro. Déku paaté wan Gotna paaté pulak. Got apa yadékwa pulak apa dé yo. Got apuba apuba rasaakudékwa pulak dé apuba apuba rasaaku. Déku kudi apat dé kapére yo. Yate dé wadéka kuttaknadén akwi mu deku taaléba rate miték de rasaaku. Dé akwi du taakwa yadan kapéredi mu kutnébulké nae dé kiyaak. Kiyae nébéle raapme Gotna gayét dé waarék. Waare déku yéknwun tuwa taababa dé ro. Dé némaan ban rakwa taaléba dé rasaaku.\n4 c Dé Gotna yéknwun tuwa taababa radéka Got dérét dé wak, “Méné wuna nyaan rate némaan ban méné ro. Méné képmaaba rakwa akwi némaan duwat ménébu talaknak. Wuna kudi kure giyaakwa duwat wawo ménébu talaknak.”\n5 d Déknyényba Got déku nyaanét wakwedén kudi du nak Gotna nyégaba kéga dé kavik:\nWani kudi Got déku nyaanét dé wakwek. Déku kudi kure giyaakwa duwat waga kaapuk wakwedén. Déku nyaanét waga wakwedéka naané kutdéngék, déku nyaan déku kudi kure giyaakwa duké némaan ban radékwaké. 6 e Got déku maknanyan kéni képmaat giyaaduké mawulé yate déké dé kéga wak:\n7 f Gotna nyégaba déku kudi kure giyaakwa duké kéni kudi dé kwao:\n8 g Gotna nyégaba déku nyaanké nak kudi kéga dé kwao:\n10 h Naate watakne kéni kudi wawo dé déku nyaanét wakwek:\n13 i Kéni kudi wawo dé kwao Gotna nyégaba:\n14 j Gotna kudi kure giyaakwa duké mé sanévéknwu. De yaga pulak? De wuraanyan pulak téte Gotké de jébaa yo. Got du taakwat Setenna taababa kéraaké mawulé yate dé wadéka de déku kudi kure giyaakwa du ye de kéraadéran du taakwat kutkalé yo.


Luk 17 ABTNT - Jisas dé déku duwat wak, “Wuné - Bible Search\nYadakwa kapéredi muké dé Jisas kudi wakwek\n1-2Jisas dé déku duwat wak, “Wuné kutdéngék. Kukba du taakwa las Gotna kudi kulaknyénye kapéredi mu yaké de yo. Yénaa yakwa du las wakwedo Gotna kudi véknwukwa du taakwa deku kudi véknwute Gotké kuk kwayédaran apakélé kapéredi mu waga wakwen duké yaaké dé yo. Waga wakweké yaran duwat de taale deku kwaaléba apakélé matu gitakne derét yatjadado de géléguba dawuliye gu ke kiyaado mukatik wan kapéredi mu. De wakwedo Gotna kudi véknwukwa du taakwa deku kudi véknwute Gotké kuk kwayédaran Got waga wakweran duwat yadan kapéredi mu némaanba yakataké dé yo. Wan apakélé kapéredi mu. 3*Guné wani duké jérawu yaké guné yo.\n“Du nak kapéredi mu yadéran guné dérét waatiké guné yo. Waatigunu dé yadén kapéredi mu kulaknyénydéran guné wani muké tépa sanévéknwumarék yaké guné yo. 4Dé nakurak nyaa wupmalemu apu gunat kapéredi mu ye gunéké yae kéga wadéran, ‘Gunat yawurén kapéredi muké kélik ye bulaa wuné wani mu kulaknyényké wuné yo.’ Naate wadéran akwi apu guné waké guné yo, ‘Yaak. Yaménén kapéredi muké tépa sanévéknwumarék yaké naané yo.’ Naate waké guné yo.”\nGotké miték sanévéknwudaranké dé Jisas wakwek\n5*Jisasna du de dérét wak, “Némaan Ban, méné naanat kutkalé yaménu naané Gotké miték sanévéknwute ména jébaaké miték kutdéngké naané yo.” 6*Naate wadaka dé Némaan Ban Jisas dé wak, “Guné Gotké walkamu yéknwun mawulé yagunéran guné apa jébaa yaké guné yo. Kéba tékwa mi mé vé. Guné Gotké walkamu yéknwun mawulé yagunu, guna yéknwun mawulé makwali sék pulak makwali male tédu, kéni mi raapme ye kusba dawuliduké Gorét waatagunéran, kéni mi raapme ye kusba dawuliké dé yo.”\nJébaa yadaranké dé Jisas kudi wakwek\n7Wani kudi watakne dé Jisas derét wak, “Guna du nak déku jébaa yakwa du képmaa dé vao, kapu sipsipké dé téségu? Dé garabu jébaa yabutitakne déku némaan duna gat yédu sal déku némaan du dérét kéga waké dé yo? ‘Méné bari mé yae ra kadému katu.’ 8Waga wamarék yate kéga waké dé yo, ‘Méné wuna kadému mé kawu saakéra. Yatakne méné wuna kadému wunéké tiyaaké yo. Tiyaaménu wuné taale kawuru méné méné kukba kaké yo.’ Naate némaan du waké dé yo, déku jébaa yakwa dut. 9Wadu déku jébaa yakwa du waga yadu, wani némaan du wani muké déku jébaa yakwa duna yéba kevérékmarék yaké dé yo, dé déku jébaa male yadén bege. 10Guné wani jébaa yakwa du pulak Gotna jébaa yaké guné yo. Gotna jébaa yate guné waké guné yo, ‘Naané bakna jébaa yakwa du naané ro. Got tiyaadén jébaa naané yo. Yanan jébaaké guné naana yéba kevérékmarék yaké guné yo.’ Waga waké guné yo.” Naate dé Jisas derét wak.\nJisas lepéro yan du taaba vétiknét dé kutnébulék\n11Jisas Jerusalemét yédakwa yaabuba dé yék. Yédéka Sameriana képmaa nak saknwuba tédéka Galilina képmaa nak saknwuba dé ték. 12Jisas yaabuba ye gayé nak saabadéka de lepéro yan du taaba vétik waga de séknaaba téte dérét de yaabuba vék. 13Véte de némaanba waak, “Némaan du, Jisas, naanéké mé mawulé lékménu.” 14*Naate waadaka dé derét véte dé wak, “Guné ye guné Gotna gaba jébaa yakwa nyédé duwat guna sépé wakwatnyéké guné yo.” Naate wadéka de déku kudi véknwute yédaka dé deku sépé tépa yéknwun yak. 15Yadéka dé wani du nak déku sépé yéknwun yadéka véte dé tépa yaak. Yae némaanba waate dé Gotna yéba kevéréknék. 16*Kevérékne Jisasna maan wale kwati yaane waadé daate, dé Jisaské yéknwun mawulé yate dé déku yéba kevéréknék. Wani du wan Sameriaba yaan ban. 17Yadéka Jisas dé wak, “Du taaba vétik deku sépé yéknwun dé yak. Du nak taaba sékét nak taababa kayék wan véti wan véti de yaba de? 18Samuké dé nakurak du male, nak geba yaan du dé déku kapmu gwaamale yaak, Gotna yéba kevérékgé?” 19Naate watakne dé wani dut wak, “Méné wunéké miték sanévéknwute, wuné ménat kutnébulké apa yawurékwaké waménék bulaa méné tépa yéknwun ménébu yak. Méné mé raapme méné yéké yo.” Naate dé Jisas wani dut wak.\nGot némaan ban rate du taakwaké miték védéranké dé wakwek\n20*Parisina du las de Jisasnyét waatak, Got némaan ban rate du taakwaké miték védéran tulé yaaranké. Waatadaka dé derét wak, “Got némaan ban rate du taakwaké miték védéran tulé yaadu guné vémarék yaké guné yo. 21Yagunu du las kéga wamarék yaké de yo, ‘Mé vé. Got deku némaan ban rate, kéba dé ro.’ Naate wamarék yado nak du kéga wamarék yaké de yo, ‘Mé vé. Got deku némaan ban rate, wani taaléba dé ro.’ Naate wamarék yaké de yo, Got némaan ban rate guna mawuléba radékwa bege.”\n22*Wani kudi watakne dé Jisas déku duwat kéga wakwek, “Kukba guné Akwi Du Taakwana Nyaan wunat véké mawulé yaké guné yo. Yate guné wunat vémarék yaké guné yo. 23Wani tulé du las gunat kéga waké de yo, ‘Wani dut mé vé. Akwi Du Taakwana Nyaan kéba dé ro.’ Naate wado las waké de yo, ‘Kaapuk. Waba dé ro.’ Naate wado guné deku kudi véknwumarék yaké guné yo. De yénaa de yo. 24Wuné Akwi Du Taakwana Nyaan gwaamale giyaawuru akwi du taakwa véké de yo. Nyét kulabidéka akwi du taakwa védakwa pulak, guné akwi wuné giyaawuru véké guné yo. Waga végunéranké sanévéknwute, guné deku yénaa kudi véknwumarék yaké guné yo. 25Taale bulaa rakwa du taakwa wunat kapéredi mu yate, wunéké kuk tiyaaké de yo.\n26“Déknyényba Noa ran tulé du taakwa yadan pulak, Akwi Du Taakwana Nyaan wuné gwaamale yaawuréran tulé du taakwa waga male yaké de yo. 27Noa ran tulé du taakwa de Gotké sanévéknwumarék yate, kéni képmaana muké male de sanévéknwuk. Sanévéknwute kadému kadan, gu kadan, taakwa yadan, waga yadaka dé Noa apakélé sip yatakne dé wani sipba wulaak. Wulaadéka apakélé kwayé kwaléka de akwi gu ke kiyaasadak. 28Déknyényba Ebrayamna wayékna déku nyaan Lot ran tulé Sodomba ran du taakwa waga male yate de rak. De Gotké sanévéknwumarék yate kéni képmaana muké male de sanévéknwuk. Sanévéknwute, kadému kadan, gu kadan, gwalmu kéraadan, gwalmu kwayédan, kadému yaanandan, ga kaadan, waga de yak. 29Yadaka dé Lot Sodom kulaknyénytakne yédéka dé apakélé yaa matu wale maas viyaakwa pulak akére dé akwi du taakwat yaalébaanék. 30Wani du taakwa yadan pulak, wuné Akwi Du Taakwana Nyaan giyaawuréran tulé du taakwa waga male yaké de yo. De wunéké sanévéknwumarék yate, deku muké male sanévéknwudo wuné giyaaké wuné yo. Giyaawuru de véké de yo.\n31*“Wani tulé kaapaba rakwa du taakwa bari yaage yéké de yo. Deku gwalmu kéraaké deku gat tépa wulaamarék yaké de yo. Bakna yaage yéké de yo. Yaawiba tékwa du taakwa gayét gwaamale ye baapmu wut las wawo kéraamarék yaké de yo. Bari yaage yéké de yo. 32Guné Lotna taakwaké sanévéknwuké guné yo. Déknyényba lé léku gayét véké walaakwe lé kiyaak. Guné walaakumarék yate, bakna yaage yéké guné yo. 33Du taakwa wuna jébaa yado wuna maama derét viyaapérekdaran de miték rasaakuké de yo apuba apuba. Du taakwa wuna jébaa yamarék yate, deku sépéké male sanévéknwute, deku jébaa male yadaran de kiyae yalakgé de yo. Miték rasaakumarék yaké de yo. 34Gunat wuné wakweyo. Gwaamale yaawuréran tulé du vétik nakurak jaabéba kwaabéru Gotna kudi kure giyaakwa du naknét kéraate naknét kulaknyényké de yo. 35Wani tulé taakwa vétik kadému kawu saakérabéru Gotna kudi kure giyaakwa du naknét kéraate naknét kulaknyényké de yo. 36[Wani tulé du vétik yaawiba jébaa yabéru Gotna kudi kure giyaakwa du naknét kéraate naknét kulaknyényké de yo.]” 37Wani kudi wadéka véknwute déku du de wak, “Némaan Ban, wani mu yaba yaké dé yo?” Naate wadaka dé Jisas derét wak, “Kwarékadi yaate jawudaka véte guné kiyaan kwaami nak radékwaké kutdéngék. Wani muké kutdénggunékwa pulak, guné wakwewurén mu véte, kutdéngké guné yo, wuné yaawuréranké.” Waga dé Jisas derét wak.


Luk 7 | `WOS | STEP | Jisas du takwaré wun hundi wataka dé Kaperneamré yi.\nJisas dé xi warekwa duna néma duna jémba yakwa duré huréhaléké\n1 Jisas du takwaré wun hundi wataka dé Kaperneamré yi. 2 Wun getéfambu dé Romna xi warekwa duna néma du nak dé re. Dé déka jémba yakwa du nakéka dé némafwimbu mawuli ya. Yandéka dé déka jémba yakwa du bar hiyae dé hiyanjoka huru. 3 Hurundéka wun néma du dé xéké, Jisas wun getéfambu rendéka. Xékétaka dé Judana néma du nawulakré wandéka di Jisaska ya, dé di wali ye déka jémba yakwa duré huréhalékéndéte. 4 Yae di déré wa, “Wun du dé yikafre du dé, méni déré yikafre huruméte. 5 Dé nani Judaka dé némafwimbu mawuli ye. Dé Godna hundi buléndaka ge dé to, nanika.” 6 Wungi wandaka dé Jisas deka hundi xékétaka dé di wali yi. Ye gembu xakunjoka yandéka xi warekwa duna néma du déka nyayika nawulakré wandéka di yae Jisasré déka hundi angi wa, “Néma Du, wuni baka du wuni re. Méni néma du méni re. Wungi reta méni wuna geré yamba xalekéméni. 7 Wungi rewuka sarékéta wuni ménika yahambawuni. Méni baka wamét wuna du wambula yikafre yatandé. 8 Wuni akwi nak duna ekombu reta, nawulak xi warekwa duka néma du re. Wuni du nakré ‘Sa yi’ wawuka dé yi. Nak duré ‘Mé ya’ wawuka dé yae. Wuna jémba yakwa duré ‘Ané jémba mé ya’ wawuka dé wun jémba ya.”\n9 Jisas wun hundi xékétaka dé wun duka némafwimbu waréngéné. Waréngéna waleka déka hukémbu yandé séfélak du takwaré dé wa, “Guniré wuni we. Wun du wunika jémba male sarékéndékangala wuni nawulak hafwambu xéhambawuni. Israelmbu akwi xéhambawuni.” 10 Wunde hundi hura yindé du di geré wambula ye wulaaye di xé, néma duna jémba yakwa du wambula yikafre ye rendéka.\nJisas wandéka dé hiyandé du wambula ramé\n11 Hukémbu dé Jisas nak getéfaré yi. Wun getéfana xi Nain dé. Séfélak du takwa akwi, déka du akwi, di dé wali yi. 12 Ye wun getéfana wulayi gwande yambumbu xakunjoka yandaka di hiyandé bweku du nakré yata xale. Déka ayiwa déré male lé héra. Nak nyan akwi yingafwe. Wule takwana du hanjambu dé hiya. Wun getéfambu rendé séfélak du takwa di wule takwa wali yi. 13 Yindaka Néma Du xéta dé wule takwaka saréfa naata dé léré wa, “Gérakényéni.” 14 Wungi wataka ye dé hiyandé duna jambémbu hura té. Téndéka di jambé yatandé du té. Téndaka dé wa, “Wayikana du, méniré wuni we. Méni sé ramé.” 15 Wungi wandéka dé hiyandé du raama reta dé hundi bulé. Buléndéka Jisas dé déré déka ayiwaka hwe. 16 Hwendéka di atéfék du takwa waréngéna némafwimbu roota di Godna ximbu haréké. Harékéta di wa, “Némafwi profet nak dé nana nyéndékmbu dé xaku.” Wungi wata di wa, “Némbuli God déka du takwaré yikafre hurunjoka dé ya.” 17 Wungi di Jisas hurundén jooka wa saafa yi. Wa saafa yindaka dé deka hundi dé atéfék Judiana hafwambu, walémbambu rekwa hafwambu akwi dé yi.\nJon dé déka du yétékré wa, Jisaska yimbéte\n18 Guré husandakwa du Jon séndé gembu hwandéka déka du yae di déré Jisas hurundén atéfék jonduka wa. Wandaka dé Jon wandéka déka du yéték yambéka dé bérré wa, 19 “Béni Jisaska ye béni déré angi wakwexékétambéni, ‘Méni hukémbu yatekwa du méni wana yingafwe wana? Nani nak duka haxétame wana?’ Wungi déré watambéni.” 20 Wungi wandéka ye bér Jisas rendénmbu xaakwa bér wa, “Guré husandakwa du Jon aniré wandéka ani ménika ya. Ané hundi méniré wakwexékénjoka ani ya. Méni hukémbu yatekwa du méni wana yingafwe wana? Nani nak duka haxétame wana?”\n21 Wun nukwa dé Jisas bar hiyaakwa séfélak du takwa akwi, séfimali haraki yandé séfélak du takwaré akwi haraki hamwinya hura téndé séfélak du takwaré akwi dé huréhaléké. Huréhaléka dé dama hiyandé du takwaré wandéka di wambula jémba xé. 22 Jisas wungi hura dé Jonéna du yétékré wa, “Béni wambula ye béni xéta xékéngun jonduka Jonré watambéni. Dama hiyandé du takwa wambula xéndaka di man haraki yandé du takwa yikafre ye di yitaka yataka. Walisufu hurundé du takwa yikafre yandaka di waan héténdé du takwa di hundi xéké. Wuni wawuka hiyandé du takwa di wambula raama re. Jambangwe du takwaré wuni Godna hundi wa. 23 Wunika yéték mawuli sarékéhafi yakwa du takwa di yikafre mawuli yata jémba retandi.” Wungi dé Jonéna duré wa.\n24 Jisas wungi wandéka Jonéna du yéték yimbéka dé Jisas wumbu rendé séfélak du takwaré Jonka angi wa, “Guni métakina jooré xénjoka guni du rehafi hafwaré yi? Guni mur yata funyi hwaakwa suwaré xénjoka guni yi wana? 25 Guni méta jooré xénjoka guni wungi gwande? Yikafre nukwa wur sandakwa duré xénjoka guni yi? Wu yingafwe. Yikafre nukwa wur sandata yikafre jondu hura tékwa du di néma duna yikafre gembu di re. 26 Guni méta jooré xénjoka guni wungi gwande? Profet nakré wana? Xéxé, Jon profet nak dé. Guniré wuni we. Dé profet male yingafwe. 27 Jonka ané hundi Godna nyingambu dé re:\nMé xé, ané wuna hundi hura yikwa du dé.\nDé tale ye ména yambu hurutandé.\n28 Guniré wuni we. Jon atéfék ané héfambu rekwa duré dé sarékéngwandé. Sarékéngwandéndéka dé God néma du rendéka getéfambu yikama nyangwal maki rekwa du takwa di Jonré sarékéngwandé.”\n29 Wun hundi wandéka di wumbu tékwa atéfék du takwa akwi Romka yéwa héraakwa du akwi di wun hundika yikafre mawuli ya. Hanja wunde du takwa di Jonéna hundi xékéndaka Jon diré guré husanda. Husandandénka di Jisasna hundi xékétaka yikafre mawuli yata di wa, “Godna sémbut yikafre dé.” 30 Wungi wandaka di Farisina du akwi, xékélelakikwa du akwi di God mawuli yandéka makimbu hurunjoka hélék di ya. Hanja akwi di Jonéna hundika hu hwendaka Jon diré guré husandahambandé.\n31 Wun hundi wataka dé Jisas diré angi wa, “Némbuli rekwa du takwaka yingi maki watawuni? Di héndéngala di? 32 Di amembu reta nak nakéka wakwa nyangwal maki di. Wunde nyangwal di nak nakéka angi wata re, ‘Nani hama yombeka guni hétihiyahambanguni. Nani saréfa gwar wambeka guni gérahambanguni.’ 33 Wunde nyangwal wandaka maki, guré husandakwa du Jon yae dé bret akwi wain hulingu akwi sahafi yandéka guni déka angi wa, ‘Haraki hamwinya déka mawulimbu dé té.’ 34 Wungi wanguka Duna Nyan yae dé hénoo akwi wain hulingu akwi sandéka guni déka angi wa, ‘Mé xé. Wun du dé séfélak hénoo séfélak wain hulingu satéfwa du dé. Dé Romka yéwa héraakwa haraki du wali reta, haraki saraki sémbut hurukwa du takwa wali reta dé deka nyayika dé re.’ 35 Wu yak. Jémba sarékéta jémba xékélakikwa du takwa God hurundén sémbutka yawundu natandi.” Wungi dé Jisas wa.\nHaraki saraki sémbut hurulé takwa lé Jisasna man yakwanyi\nMat 26:6-13Mak 14:3-9Jon 12:1-8\n36 Farisina du nak déka xi Saimon Jisasré dé wa, dé yae dé wali hénoo sandéte. Wandéka yae wun duna geré wulaaye jambémbu hwaata dé hénoo sa. 37 Dé wun Farisina gembu sata hwandéka lé haraki saraki sémbut hurukwa takwa hési lé wun getéfambu reta lé xéké. Xékétaka lé motumbu tandan yikama andé hura ya. Wun andémbu yikafre yama xaakwa hulingu dé té. 38 Hura yae lé Jisasna hungali sakumbu téta déka man mombu téta géraata lé léka ménengu déka manmbu bleké. Blekétaka lé léka anéngambambu tékwa séményi némbémbu lé déka man létéké. Létékétaka séfélak yambu lé déka manré tamaruta lé yikafre yama xaakwa hulingu lé déka manmbu bleké. 39 Blekéléka Jisas yandéte wandé Farisina du xéta dé déka mawulimbu angi wa, “Wun du profet reta dé déré hurukwa takwaka hurulén sémbutka akwi xékélakitandé. Wu, lé haraki saraki sémbut hurukwa takwa lé.”\n40 Wungi sarékéndéka Jisas dé déré wa, “Saimon, wuni méniré nak hundi wanjoka wuni mawuli ye.” Wungi wandéka dé wa, “Wakwekwa du, méni mé wa.” 41 Wungi wandéka dé wa, “Du yéték bér nak dumbu yéwa baka héra. Nak du dé séfélak (500) nukwana yéwa héra. Nak du dé nawulak (50) nukwana yéwa male dé héra. Hérambéka hukémbu dé haxé, wun yéwa hasa hwembéte. 42 Wumbére du yéték bér déka yéwa hasa hwenjoka bér hurufatiké. Hurufatikémbéka dé bérré baka yikafre huruta dé wa, ‘Reséndé. Wun yéwaka wambula yamba sarékékéwuni.’ Wungi wandénka yingi méni saréké? Wumbére du yéték héndé yéwa hwendé duka némafwimbu mawuli yatandé?” 43 Wungi wandéka dé Saimon wa, “Séfélak yéwa hérandé du. Wungi wuni saréké.” Wungi wandéka dé wa, “Wu mwi hundi méni wa.”\n44 Wun hundi wataka Jisas wule takwaka waleka dé Saimonré wa, “Ale takwaré méni xé? Wuni ména geré gwandewuka méni hulingu nawulak wunika hwehambaméni, wuna man yakwanyiwute. Ale takwa lé léka ménengumbu wuna man yakwanyita lé léka némbémbu lé létéké. 45 Méni wuniré tamaruhambaméni. Wuni ambu xale rewuka wule takwa yae lé wuna manré wambula wambula tamaruta re. 46 Méni wuna anéngambambu wel hulingu blekéhambaméni. Lé yikafre yama xaakwa hulingu wuna manmbu lé bleké. 47 Wungi maki wuni méniré we. Hurulén séfélak haraki saraki sémbut wundé hérekiwu. Hérekiwunka lé wunika némafwimbu mawuli ya. Déka yalefu haraki saraki sémbut hérekiwun du dé wunika yalefumbu mawuli dé ye.”\n48 Wungi wataka dé wule takwaré wa, “Hurunyén haraki saraki sémbut bu yakwanyiwu.” 49 Wungi wandéka di dé wali hénoo sata rendé du di hafu buléta di wa, “Yingi maki dé? Dé haraki saraki sémbut hali hérekindé wana?” 50 Wungi wandaka dé Jisas wun hundi hasa wahafi yata dé wule takwaré wa, “Nyéni wunika jémba sarékényékaka wuni nyéniré yikafre huruta nyéna haraki saraki sémbut héreki. Nyéni sa ye nyéna mawuli nakélak mé téndé.” Wungi dé léré wa.


Heb 2 | `ABTWOSERA | STEP | Gotna nyaan néma du rate Gotna kundi kure gaayakwa akwi néma duwat wa taalékérandén. Taalékéra-ndénngé déku kundi yékunmba ma vékukwak. Déku kundi talimba vékwe déku kundi yékunmba ma wunga vékupékaatékwak. Déku kundi katik yaasékaké nané.\nGot nané Satanna taambamba kéraandékwa\n1Gotna nyaan néma du rate Gotna kundi kure gaayakwa akwi néma duwat wa taalékérandén. Taalékéra-ndénngé déku kundi yékunmba ma vékukwak. Déku kundi talimba vékwe déku kundi yékunmba ma wunga vékupékaatékwak. Déku kundi katik yaasékaké nané. 2Talimba Got déku kundi kure gaayakwa dunyansat déku apakundi wandéka Mosesét wani apakundi wandarén. Wa vékusék-nangwa. Wandarén kundi wan yéku kundi male wa. Wani apakundi vékukapuk yan du dakwa, wani apakundiké kuk kwayén du dakwat waak Got yandarén kapérandi musé wa yakatandén. 3Déku kundi kure gaayakwa dunyan wan kundi vékukapuk yan du dakwat wunga yakatandénngé yénga pulak yaké dé, nana Néman Du Jisas Krais wan kundi vékukapuk yakwa du dakwat? Det némaanmba waarute yandarén kapérandi musé det némaanmba yakata-kandékwa. Nana Néman Du Jisas dunyansat taale wa wandén, Got det Satanna taambamba kéraaké yandékwanngé. Wandéka déku kundi vékwan du kukmba nanat anga wa wandarén, “Got nané Satanna taambamba kéraakandékwa. Yi wan wanana wa.” Wunga wandaka wani kundi sékérék-ndékwanngé wa vékuséknangwa.\n4Got dé nak pulak apanjémba yate, kulé apanjémba yandén. Yandéka véte Jisasna kundiké wananén, “Yi wan wanana wa.” Wunga wate Gotna Yaamambi yakwa jémbaa waak vénanén. Got déku mawulémba vékulakate wandéka wa déku Yaamambi késpulak nakpulak apa tiyaandékwa, késnjémba naknjémba yananénngé. Tiyaandéka véte wa Jisasna kundiké wanangwa, “Yi wan wanana wa.” Naanangwa.\nJisas wan nané Satanna taambamba kéraakwa du wa\n5Got déku nyaanét wa wandén, kulé nyét kulé képmaa yaké yandékwanngé. Wani kulé nyét kulé képmaaké wa wawutén. Got wunga watake kulé képmaaké néma du randarénngé déku kundi kure gaayakwa dunyansat dé wak? Yamba wa. 6Gotna nyéngaamba du nak kulé képmaaké vérékwa néma duké anga viyaatakandén:\nGot, méné kapmang wa néma du raménéngwa.\nKamuké méné nanéké vékulako?\nNané baka du dakwa a. Néma du dakwa yamba yé wa.\nKamuké méné duna nyaanngé mawulé yo?\n7Méné waménénga ména kundi kure gaayakwa dunyan néma du randaka dé ayélap sapakngé wa baka du randén.\nBulaa déku yé kavérékte nakapuk waménénga dé néma du randékwa.\nRate wa apamama yandékwa.\n8Dat wa waménén, “Méné akwi muséké néma du rakaménéngwa. Akwi musé ména taambamba rakandakwa.” Dat wunga waménén.\nWunga viyaatakandéka wa vékuséknangwa. Got wandu dé akwi muséké néma du rakandékwa. Got wandu akwi musé déku taambamba rakandakwa. Musé nak baka katik raké dé. Wunga vékusékte akwi musé wunga randaka yamba vénangwe wa. 9Jisas wa vénangwa. Talimba Got wandéka déku kundi kure gaayakwa dunyan néma du randaka Jisas ani képmaamba ayélap sapak male yatéte baka du yaténdén. Yaténdéka Got nanéké sémbéraa yate wandéka wa dé akwi du dakwat yékun yamuké kiyaandén. Kaangél kure wa kiyaandén. Kiyaandéka Got déku yé kavérékte, “Wan rapékaké yakwa néma du wa,” naate dat néma mayé apa wa kwayéndén.\n10Got akwi musé yandén. Ye akwi muséké yékunmba véndékwa. Dé déku du dakwa kéraae déku gaayét kure yéké wa mawulé yandén. Yate wandéka Jisas yaandén. Yaae kaangél kutndén. Kure déku jémbaa yasékéyaktake wa kulé yaambu kure taale yéndén. Ye némaamba du dakwat Satanna taambamba kéraandu de Jisas kurén yaambumba yékandakwa Gotna gaayét.\n11Jisas yananén kapérandi musé wa kururéndén. Kururéndéka yéku musé yate Gotna du dakwa ténangwa. Jisas, kururéndén du dakwa waak, nana aapa wan nakurak male wa. Jisasna mawulé nanéké yékun yandéka nanat wandékwa, “Wuna waayékanje wa.” Naandékwa. 12Wani kundi wa kwaakwa Gotna nyéngaamba. Anga wandékwa:\nMéné Got, wuna waayékanjet ménéké wakawutékwa.\nDe jaawuwe téndaru dele téte ména yé kavérék-ngawutékwa.\n13Wunga watake nakapuk ani kundi wandén:\nGorké yékunmba vékulaka-kawutékwa. Dé wunéké yékunmba véndékwa. Yi wan wanana wa.\nWunga watake nakapuk wa ani kundi wandén:\nYatéwutéka Got wunat tiyaandén nyambalé waak wunale yaténdakwa.\nWani kundi wa kwaakwa Gotna nyéngaamba.\nJisas nanat yékun yaké we wa ani képmaana du téndén\n14Gotna nyambalé a ténangwa. Téte wa ani képmaana du dakwa ténangwa. Jisas waak ani képmaana du pulak wa téndén. Dé nané kurén sépé pulak wa kure téndén. Satan apa yandékwa. Yate du dakwa kiyaandarénngé wandu wani du dakwa kiyaakandakwa. Némaamba du dakwa kiyaamuké wup yandakwa. Wani du dakwa Satanna taambamba wa téndakwa. Jisas ani képmaana du te wa kiyaandén. Satanét yaavan kutmuké watake wa kiyaandén. Satanna taambamba tékwa du dakwa kéraamuké wa kiyaandén. Kiyaae wani du dakwa kéraandéka bulaa kiyaamuké yamba wup yandakwe wa.\n16Jisas Gotna kundi kure gaayakwa dunyansat yékun yamuké yamba vékulakandékwe wa. Dé nané Abrahamna kémét yékun yamuké vékulakate wa ani képmaat gaayandén. Yi wan wanana wa. 17Ani képmaat gaaye déku waayékanjet yékun yamuké mawulé yate wa de kurén sépé pulak kure téndén. Kure du dakwaké sémbéraa ye Gorké jémbaa yate Gotna gaamba jémbaa yakwa dunyanna néma du wa téndén. Téte Gotna ménimba téte déké yéku jémbaa male yandén. Got nana kapérandi mawulé yasnyéputindénngé wa Jisas nyéndémba téte déké yéku jémbaa male yaténdén.\n18Jisas ani képmaana du téte kaangél kutndéka Satan dat témbétmuké mawulé yandén, dé kapérandi musé yandénngé. Yandéka Jisas wani kapérandi musé yamba yandékwe. Jisas wunga kaangél kure Satanna kundi vékukapuk yandéka wa vékuséknangwa. Satan du dakwa kapérandi musé yandarénngé témbétndéka Jisas det yékun yamuké wa apamama yandékwa.


Luk 12 | `ABTWOSERA | STEP | Asa du dakwa wa yaae jaawuwe téndaka taalé vékulékén. Ye ras du wa vaakin ras duna maanmba. Vaakindaka Jisas taale ani kundi déku dunyansat wandén, “Ma vésék naangunék. Farisi dunyanséna yismba guné kurké yambak. Ani kundi wate paapu yandakwa yapatéké wa wawutékwa.\n35“Ma vékusék naa. Wuné waambule yaawuta nyaaké ma kurkale kaavéréngunék. Ani gwaaménja kundi ma véku. Jémbaa yakwa dunyanna néma du dé taakwa kéraakwa duwale kakému kaké yéndén. Yéndéka déké jémbaa yakwa dunyansé déké vékulakate laplap giye yaa yamungate déké yékunmba kaavéréndarén, dé waambule yaae pétémba viyaandu de déké pété bari naapiké. Guné, wani dunyan pulak wa, wuné guna néma duké yékunmba ma kaavéréngunu. 37Deku néma du waambule yaamuké, déku jémbaa yakwa dunyan yékunmba kaavéréte de mawulé tawulé yate yékunmba rakandakwa. Deku néma du déké yékunmba kaavéré-ndarénngé vékundu déku mawulé det yékun yaké yakwa. Ye wandu rakandakwa. Randaru dékét déku kapmang jémbaa yakwa dunyanna jémbaa yate det kakému kwayékandékwa, de kurkale kandarénngé. 38Dé nyéndéngan waambule yaae de kurkale kaavéréndaru véndu de mawulé tawulé yakandakwa.


Revelesen 7 ABTWNT - - Bible Search\n14Wunga waatakundéka dat anga wawutén, “Yamba wa. Néma du, méné kapmang wa vékusék-ménéngwa. Wunat ma wa.” Naawutéka wunat wandén, “Gotna maama det viyaandarén sapak wani du dakwa néma kaangél wa kutndarén. Kure kiyaae wani Nyansipsipna nyékimba deku laplap yakwasnyéndaka wa laplap waama yan. 15Wunga yandarénngé de Got rakwa jaambé tékwanmba wa téndakwa. Téte gaan nyaa déku gaamba téte déku yé wa kavérékndakwa. Yandaka Got wani jaambémba rate det yékun yakandékwa, nak du det yaavan kurkapuk yamuké. 16-17Wani Nyansipsip Got rakwa jaambé tékwanmba téte deké yékunmba vékandékwa, du déku sipsipké séngite véréndékwa pulak. Yate det kure yéndu de képmaamba wikwa kulak kakandakwa. Kate apapu apapu yékunmba rapéka-kandakwa. Dé deké yékunmba véndu det nakapuk kaandé yakapuk yate det nakapuk kulak katik yaké dé. Dé deké yékunmba véndu nyaa deku sépémba némaanmba nakapuk vékapuk yandu yaa deku sépémba nakapuk katik yaanngé dé. De géraandaru Got deku méniyangu létékndu yékunmba male yarékandakwa. Nakapuk katik géraaké daré. Yékunmba male rapéka-kandakwa.” Wunat wunga wandén.


Matyu 4 ABTNT - Jon Jisasnyét gu yaakutaknadéka Gotna - Bible Search\n1*Jon Jisasnyét gu yaakutaknadéka Gotna Yaamabi Jisasnyét dé kérae kure yék du ramarék taalat. Seten Jisasna mawulé yaknwuduké Gotna Yaamabi dérét wani taalat dé kérae kure yék. 2Kure yédéka Jisas wani taaléba rate kadému gu kaapuk kadén. Wupmalemu (40) gaan nyaa bakna dé rak. Re kukba kaadéké dé kiyaak. 3Yadéka Seten yae dé dérét wak, “Méné kéga méné wo, ‘Wuné Gotna nyaan.’ Naate wate bulaa wani muké wunat wakwatnyéké méné yo. Méné waménu kéni wupmalemu matu walaakwe kadému yaké dé yo. Waga yadu wuné ménéké kutdéngké wuné yo.” 4*Naate wadéka dé wak, “Aya kaapuk. Wani muké kéni kudi Gotna nyégaba dé kwao: Du taakwa kadémuké male sanévéknwute de miték ramarék yaké de yo. De Gotna kudi véknwudo deku mawulé miték tédu de miték raké de yo. Wani kudi véknwute matu kadému yaduké wuné wamarék yaké wuné yo.”\n5Jisas wani kudi wadéka Seten dé dérét kérae kure yék Jerusalemét. Kure waare dé dérét Gotna kudi buldakwa némaa gana madulba taknak. 6*Takne dé dérét wak, “Méné kéga méné wo, ‘Wuné Gotna nyaan.’ Naate wate méné mé akére dawuli. Wani muké kéni kudi Gotna nyégaba dé kwao: Got déku kudi kure giyaakwa duwat wadu de ménéké miték véké de yo. Védo méné deku taababa rate ména maan matuba viyaamarék yaké méné yo. Méné wani kudi véknwute akére dawuliye miték raménu akwi du taakwa véte kutdéngké de yo. Méné Gotna nyaan.” 7*Naate wadéka dé Jisas wak, “Aya kaapuk. Wani muké kéni kudi Gotna nyégaba dé kwao: Got wan ména Némaan Ban. Dé apa yate ménat kutkalé yaduké waagété yakwa du pulak yamarék yaké méné yo. Wani kudi véknwute wuné akére dawulimarék yaké wuné yo.”\n8Jisas wani kudi wadéka Seten dérét dé kérae kure waarék apakélé nébat. Kure waare dé kéni képmaaba rakwa akwi gayé, wani gayéba rakwa akwi yéknwun gwalmu wawo dé Jisasnyét wakwatnyék. 9Wakwatnyétakne dé wak, “Méné kwati yaane wunéké waadé daate wuna yéba kevérékménéran wuné wani gayé, waba rakwa gwalmu wawo kwayéwuru méné deké némaan ban raké méné yo.” 10*Naate wadéka dé wak, “Méné, Seten, méné mé yaage yé. Kéni kudi Gotna nyégaba dé kwao: Ména némaan ban wan Got male. Méné déké waadé daate dérét waataké méné yo. Déku yéba male kevérékgé méné yo. Wani kudi véknwute wuné ménéké waadé daamarék yaké wuné yo.” 11*Naate wadéka dé Seten dérét kulaknyénytakne yék. Yédéka de Gotna kudi kure giyaakwa du giyae Jisasnyét kutkalé yak.\n15*Sebiulanna taalé Naptalaina taalé wawo bét kusnyét yédakwa yaabuba bét tu.


Luk 23 | `ABTMAPRIK | STEP | Wani némaan du de akwi raapme de Jisasnyét Romna némaan du déku yé Pailatké kure yék.\nd23:34 Sam 22:18, Mt 5:44\ne23:35 Sam 22:7-8\nf23:36 Sam 69:21\ng23:44-45Lu 18:31, Yi 9:2-3, 6-8\nh23:46 Sam 31:5\n1Wani némaan du de akwi raapme de Jisasnyét Romna némaan du déku yé Pailatké kure yék. 2 a Kure ye de Jisaské dérét kéga wak, “Kéni du dé kapéredi muké naana du taakwat yakwatnyék. Naanat débu wak, ‘Guné Romna némaan banké takis kwayémarék yaké guné yo.’ Naate wate dé wak, ‘Wuné némaan ban wuné ro. Wuné Got wadén ban Krais wuné.’ Naate wadéka dérét ménéké naanébu kure yaak.” 3Naate wadaka dé Pailat Jisasnyét waatak, “Méné Judana némaan ban, kapu yaga pulak?” Naate wadéka dé Jisas wak, “Ao. Méné kapmu méné waga wak,” 4Naate wadéka dé Pailat nyédé duna némaan du, de wale tén wupmalemu du béré taakwa bérat wawo dé wak, “Kéni du kapéredi mu las kaapuk yadén. Waga wuné kutdéngék.” 5Waga wadéka de némaanba waate de wak, “Déku kudi Judiaba rakwa akwi du taakwat wakwedéka de miték ramarék yate waariyaké de mawulé yo. Taale Galiliba kudi wakwetakne bulaa kénét yae dé naanat waga wakweyo.”\n8 b Déknyényba Yerot Jisaské kudi véknwutakne dérét véké dé mawulé yak. Wupmalemu baapmu re Jisasnyét vémarék yadéka wani tulé dérét déké kure yaadaka dé Yerot véte dé dusék yak. Jisas déknyényba vémarék yadén apa jébaa nak déku méniba yaduké mawulé yate dé dusék yak. 9Yate dé Jisasnyét wupmalemu muké waatak. Waatadéka Jisas déku kudi las kaapuk kaatadén. 10Yadéka de nyédé duna némaan du, apa kudiké kutdéngkwa du wawo waba téte de némaanba Jisasnyét waatite Yerotnét kapéredi kudi wakwek Jisaské. 11Wakwedaka Jisas Yerotna kudi kaatamarék yadéka dé Yerot déku du wale de Jisasnyét waagite waséléknék. Déké “Gweba du” naate dé Yerot dérét waagite waséléknék. Yate dé wak, “Du taakwana némaan ban dé yéknwun baapmu wut male dé kusado.” Naate wate dé wadéka de yénaa yate yéknwun baapmu wut kérae Jisasnyét kusadatakne dérét waagite, dérét de gwaamale kure yék Pailatké. 12Déknyényba Pailat Yerotna maama dé rak. Pailat Yerotna yéba kevérékte wadéka Jisasnyét Yerotké kure yédan tulé, Yerot wani muké dusék yate dé Pailat wale nakurak mawulé yate bét miték rak.\n26Romna waariyakwa du Jisasnyét kure yéte de vék Sairiniba yaan ban déku yé Saimon Jerusalemét wulaaké yadéka. Véte dérét kulékiye de wak, dé Jisasnyét viyaapata taknadaran mi yaate Jisasna kukba yéduké. Wadaka yaate dé de wale yék. 27Yédaka de wupmalemu du taakwa de Jisasna kukba yék. Yéte de taakwa las némaa mawulé lékte de déké némaanba géraak. 28Géraadaka Jisas walaakwe dé derét wak, “Guné Jerusalemba rakwa taakwa, guné wunéké géraamarék yaké guné yo. Guné guna sépéké, guna baadiké wawo géraaké guné yo. 29Kapéredi tulé yaadu du taakwa kéga waké de yo, ‘Kéni kapéredi tulé taakwa deku nyaanké de némaa mawulé léknu. Lékdakwaké sanévéknwute nyaan kéraaké yapatikwa taakwa, nyaan kéraamarék yan taakwa, baadiké munyaa kwayémarék yan taakwa, wani taakwa yéknwun mawulé yaké de yo, kéni kapéredi tulé deku nyaan ramarék yadaran bege.’ Naate waké de yo. 30 c Wani kapéredi tulé du taakwa deké yaaran kapéredi muké wup yate kéga waké de yo, ‘Nébu dé mé akére naanat saaptépu.’ Naate waké de yo. 31Wuné kapéredi mu las kaapuk yawurén. De wunat kéni kapéredi mu bakna yadaran yaga pulak yaké de yo, Jerusalemba rate kapéredi mu yakwa du taakwat? Derét wupmalemu kapéredi mu yaké de yo.” Naate dé Jisas wani taakwat wak.\n34 d Jisasnyét miba viyaapata taknadaka dé Jisas wak, “Wuna yaapa, méné wunat yadakwa kapéredi muké sanévéknwumarék yate méné derét yakatamarék yaké méné yo. De yadakwa muké kaapuk kutdéngdan.” Naate dé wak.\nJisasnyét miba viyaapata takne de rate déku baapmu wut muniké de makwal matu yatjawurék. Yatjawurédaka waare giyaa akére derét talaknan ban dé déku baapmu wut kéraak. 35 e Yadaka de du taakwa téte de vék. Védaka de Isrelna némaan du Jisasnyét waagite wasélékte de wak, “Dé nak duwat dé kutkalé yak. Dé naanat kutkalé yaduké Got wadén ban Krais radéran déku kapmu déku sépat kutkalé yaké dé yo.” 36 f Naate wadaka de waariyakwa du wawo dérét waagite wasélékte déké yae nyégi yakwa wain gu de kwayék. 37Kwayéte de wak, “Méné Judana némaan ban raménéran méné ména kapmu ména sépat kutkalé yaké méné yo.”\n44 g Nyaa nawurédéka dé akwi képmaaba gaan yak. Ye tédéka nyaa kaapuk védén. Kukba nyaa tégéruwe dawuliké yadéka dé Gotna kudi buldakwa némaa gaba lékitaknadan sémény baapmu wut nyédéba gétbiyae dé taakwi vétik yak. 46 h Yadéka dé Jisas kéga némaanba waak, “Wuna yaapa, wuna wuraanyan ména taababa wuné takno.” Waga watakne dé kiyaak. 47Kiyaadéka dé waariyakwa duna némaan du véte Gotna yéba kevérékte dé wak, “Wani du wan yéknwun mu male yan du. Wan adél.” Naate dé wak.\n50Arimatiaba yaan du dé nak rak. Déku yé Josep. Déku gayé wan Judana gayé nak. Dé yéknwun mu male yakwa du rate, dé Got némaan ban rate du taakwaké véran tuléké dé raségék. Déknyényba dé kubu du rate nak kubu du wale jawe rate, Jisasnyét viyaapérekgé buldan kudiké kaapuk kusékétdén. 52Dé Romna némaan du Pailatké ye dé Jisasna gaaba ségwi kéraaké waatak. 53Waatadéka dé kusékétdéka ye dé Jisasna gaaba ségwi lépmwénye kure giyae dé waama baapmu wurét kusépme dé waaguba nak taknak. Déknyényba wani waagu déku jébaa yakwa du de matuba vaakére wulaak. Déknyényba wani waaguba kiyaan dut nak kaapuk taknadan. 54Garabu dé Josep Jisasna gaaba ségwi waaguba taknak. Judana yaap ra nyaa yaaké yadéka dé Josep waga yak.


Romba 5 ABTNT - Naané Jisas Kraisna jébaaba yaalan du - Bible Search\nRomba 4 Romba 6\nGot dé wo, “Wuna méniba yéknwun mu yakwa du taakwa de ro”\n1*Naané Jisas Kraisna jébaaba yaalan du taakwa Gotké miték sanévéknwute déku kudiké “Adél” naanaka Got dé naanéké wo, “Wuna méniba yéknwun mu yakwa du taakwa de ro.” Naate wadékwaké sanévéknwute, naané kéga yaké naané yo. Naana Némaan Ban Jisas Krais naanéké kiyae yanan kapéredi mawulé kutnébuldénké naané Got wale nakurak mawulé yasaakute miték raké naané yo. 2Jisas Krais naanéké kiyaadéka naané déké miték sanévéknwunaka Got yanan yéknwun muké sanévéknwumarék yate naanéké mawulé lékte naanat bakna kutkalé yadék naané déku du taakwa naané ro. Rate naané yéknwun mawulé yate dusék takwasék yate, naané déku gayéba dé wale apuba apuba miték rasaakunaranké, raségéké naané yo.\n3*Kapéredi mu naanéké yaadu wani tulé wawo naané yéknwun mawulé yate dusék takwasék yasaakuké naané yo, kéni muké kutdéngnan bege. Kapéredi mu naanéké yaadu naané naana mawuléba apa yate miték ténaran naana mawulé apa ye miték téké dé yo. Tédu naané Jisas Kraiské kuk kwayémarék yaké naané yo. 4Kapéredi mu naanéké yaadu naana mawulé apa ye miték tédéran Got naanéké yéknwun mawulé yaké dé yo. Yadu, déku kudi adél yadu naané dé wale miték rasaakunaranké, raségéké naané yo. Waga naané kutdéngék. 5Naané bakna raségémarék yaké naané yo. Naané kutdéngék. Got naanéké dé mawulat kapére yo. Dé naanéké kuk tiyaamarék yaké dé yo. Déku Yaamabi naanéké tiyaadéka dé naana mawuléba wulae tédéka naané Gotna mawuléké naané kutdéngék. Kutdéngte naané raségéké naané yo.\n6Déknyényba naané apa yamarék yanaka Got wadén tulé Krais yae dé naané déku kudi véknwumarék yan du taakwaké dé kiyaak. 7Mé sanévéknwu. Du nak dé kapéredi mu yamarék yakwa dut kutkalé yaké nae kiyaaké dé yo, kapu kaapuk? Sal dé yéknwun mu yakwa dut kutkalé yaké nae apa yate déké kiyaaké dé yo? 8*Naané yéknwun mu yakwa du taakwa ramarék yate kapéredi mu yakwa du taakwa ranaka Krais naanat kutkalé yaké nae dé naanéké kiyaak. Got naanéké mawulat kapére yate wadéka Krais dé naanéké kiyaak. Got waga watakne dé naanat wakwatnyu, dé naanéké mawulat kapére yadékwaké.\n9*Krais kiyaadéka déku wény yanan kapéredi mu yatnyéputidék naané Gotna méniba yéknwun mu yakwa du taakwa naané ro. Krais naanéké waga yatakne kéga wawo yaké dé yo. Dé naanat kutkalé yadu Got yanan kapéredi muké rékaréka yate, yanan kapéredi mu naanat yakatamarék yaké dé yo. Wan adél. 10*Déknyényba Gotna maama ranan tulé, dé Gotna nyaan kiyaadék bulaa naané Gotna maama ramarék yate naané Got wale nakurak mawulé yate miték ro. Naané waga rate naané miték kutdéngék. Gotna nyaan nébéle raapme rasaakute naanat kutkalé yadu, Got yanan kapéredi muké rékaréka yate, naanat yakatamarék yaké dé yo. Wan adél. 11Waga kutdéngte naané, naana Némaan Ban Jisas Krais naanéké kiyaadék naané Got wale nakurak mawulé yate miték ranakwaké sanévéknwute, naané Gotké yéknwun mawulé yate déké dusék takwasék yaké naané yo. Wani akwi muké sanévéknwute, kapéredi mu naanéké yaadu, naané yéknwun mawulé yate dusék takwasék yaké naané yo.\nAdam kapéredi mu yadéka de kiyaak. Jisas Krais naanat kutkalé yadénké naané rasaakuké naané yo\n12*Naané Gotké miték sanévéknwute déku kudiké “Adél” naanaka Got naanéké “Yéknwun mu yakwa du taakwa” naadékwaké sanévéknwute, naané kutdéngék. Déknyényba taale ran du Adam kapéredi mu ye kiyaadéka déku kukba yae kéni képmaaba rakwa akwi du taakwa déku képmawaara rate de kiyaak. Kiyaadanké naané wawo akwi kiyaaké naané yo, naané akwi kapéredi mu yanan bege. Waga naané kutdéngék. 13Got apa kudi Mosesnyét wakwemarék yadén tulé du taakwa de kapéredi mu yak. Wani tulé de wani apa kudiké kutdéngmarék yate kapéredi mu yadaka Got kaapuk wadén, “Wan kapéredi mu yakwa du taakwa.” 14*Naate wamarék yate dé du taakwa kiyaadoké dé wak. Adam ran tulé du taakwa bakna kiyaadaka, nak tulé kiyaadaka, nak tulé kiyaadaka, Moses ran tulé wawo de kiyaak. Adam Gotna kudiké kuk kwayédéka nak du taakwa Adam yadén pulak yamarék yate nak kapéredi mu de yak. De akwi de kiyaak. Adam wan kukba yaaran du Jisas Kraisna nyaap pulak dé rak.\n15Adam yan kapéredi mu, Got naanat bakna kutkalé yakwa mu, wani mu wan mu vétik. Nakurak mu kaapuk. Nakurak du Adam kapéredi mu yadéka de wupmalemu du taakwa kiyaak. Got wupmalemu du taakwat bakna kutkalé yate, deké kiyaaduké Jisas Kraisnyét kwayédéka, dé deké yéknwun mu male yate dé kiyaak. Kiyaadék naané wupmalemu du taakwa miték ro.\n16Déknyényba nakurak du Adam kapéredi mu yadéka Got yadén kapéredi mu yakatate dé du taakwaké wak, “Wan kapéredi mu yakwa du taakwa de ro.” Naate wadéka de akwi wupmalemu kapéredi mu de yak. Yadaka bulaa Got nak pulak mu yate, deké kiyaaduké Jisas Kraisnyét kwayédéka kiyaadék débu naanéké wak, “Wuna méniba yéknwun mu yakwa du taakwa de ro.” Naate dé wak.\n17Déknyényba wani nakurak du Adam kapéredi mu yadéka akwi du taakwa de kiyaak. Bulaa Got yanan muké sanévéknwumarék yate, naanat bakna kutkalé yate, apakélé mu naanéké tiyaate, naanéké kiyaaduké Jisas Kraisnyét wadénké, naané wupmalemu du taakwa déku méniba yéknwun mu yakwa du taakwa rate dé wale apuba apuba miték rasaakuké naané yo. Rate naané némaan du taakwa raké naané yo nak du taakwaké.\n18Déknyényba Adam kapéredi mu yadéka Got akwi du taakwa yadan kapéredi mu derét yakataké dé wak. Bulaa Jisas Krais yéknwun mu yadék, naané Gotna méniba yéknwun mu yakwa du taakwa rate dé wale apuba apuba miték rasaakunoké, Got débu wak. 19Déknyényba nakurak du Gotna kudiké kuk kwayédéka Got dé wupmalemu du taakwaké wak, “Wan kapéredi mu yakwa du taakwa.” Naate dé wak. Bulaa nakurak du Gotna kudi véknwute wadén pulak yadék Got débu wak, naané wupmalemu du taakwa déku méniba yéknwun mu yakwa du taakwa ranoké.\n20Déknyényba Adam waga yadéka kukba Moses Gotna apa kudi du taakwat dé wakwek, de kéga kutdéngdoké. De kapéredi mu yate Gotna apa kudiké de kuk kwayék. De waga kutdéngte kapéredi mu kaapuk kulaknyénydan. De kapéredi mu las wawo yadaka Got derét rékaréka yamarék yate yadan kapéredi mu kaatamarék yate deké mawulé lékte derét dé bakna kutkalé yak. 21*Déknyényba Adam kapéredi mu yadéka akwi du taakwa déku képmawaara rate de kiyaak. Bulaa Got yanan kapéredi mu kaatamarék yate naanat bakna kutkalé yadéka, naana Némaan Ban Jisas Krais naanéké kiyaadénké Got naanéké dé wo, “Wuna méniba wan yéknwun mu yakwa du taakwa de ro.” Naate wadékwaké, naané nak du taakwaké némaan du taakwa rate apuba apuba dé wale miték rasaakuké naané yo.


2Cor 12 | `WOS | STEP | Wunde du deka ximbu harékéndat wuni akwi wuna ximbu harékétawuni, wuni Jisas Kraisna aposel rewukaka guni xékélakingute. Wungi huruta wun hundi wuniré yikafre yamba hurukéndé. Reséndé. Wuni wungi wata wuni Néma Du hwendén janji maki jooka wafukandén hundika akwi watawuni.\nPol janji maki hwandéka dé God déré séfélak hundi wa\n1 Wunde du deka ximbu harékéndat wuni akwi wuna ximbu harékétawuni, wuni Jisas Kraisna aposel rewukaka guni xékélakingute. Wungi huruta wun hundi wuniré yikafre yamba hurukéndé. Reséndé. Wuni wungi wata wuni Néma Du hwendén janji maki jooka wafukandén hundika akwi watawuni. 2 Wuni du nakéka wuni xékélaki. Séfélak (14) héki hwari hanja wun du dé Kraisna hundi xékékwa du reta dé janji maki hwandéka God déré hérae hura dé wari, déka anwarmbu tékwa getéfa hufukré. Xékélakihambawuni. Déka hamwinya déka séfi akwi dé hérae hura wari, o déka hamwinya male dé hérae hura wari? God hafu wun jooka dé xékélaki. 3 Angi male wuni xékélaki. Dé Godna yikafre getéfaré dé wari. Wun jooka xékélakita ané jooka xékélakihambawuni. Déka hamwinya male dé wari, o séfi akwi hamwinya akwi wungi dé wari? God hafu dé xékélaki. 4 God déré wungi hérae hura warindéka dé némafwi yikafre hundi dé xéké. Ané héfambu rekwa du wun jooka wanjoka di hurufatiké. Du nak wun hundi wandémboka God dé watéfi. 5 Wuni wun duka God déré hurundénka akwi sarékéta wuni wun duna ximbu harékétawuni. Wuni wuni hafuka sarékéta wuna ximbu yamba harékékéwuni. Wuni wuna ximbu harékénjoka wuni hambuk yahafi yawuka jonduka watawuni. 6 Wuni wuna ximbu harékénjoka mawuli yata, wuni wangété du maki yamba wakéwuni, mwi hundi wawukaka. Du takwa wuna jémba xéta wuna hundi xékéta wunika jémba xékélakindate wuni mawuli ye. Wuni hundi wawut, di wun hundi male xékéta, wunika “Yikafre du dé” nandamboka hélék wuni ye. Hélék yata wuni wun jooka wahafi yata wuna ximbu yamba harékékéwuni.\nPol némafwi hangéli dé héra\n7 Wuni Godna getéfaré wariwuka dé wuniré séfélak huli jonduka dé hundi wa. Wuni wuna ximbu harékéta wun yikafre jonduka némafwimbu mawuli sawuli yawumboka, God yawundu nandéka dé Satan déka jémba yakwa duré wa, dé wuni wali téta wuniré xiyandéte. Xiyandéka wuni wuna séfimbu némafwi hangéli héra. Du nak némafwi ramimbu man xiyae némafwi hangéli hérandéka maki, wuni wun joombu némafwi hangéli wuni héra. 8 Hangéli hérawuka jooka nukwa hufuk wuni Néma Duré wakwexéké, wun joo wuniré yatakataka yindéte. 9 Wakwexékéwuka dé wa, “Yingafwe. Wuni méniré yikafre huruta ménika hambuk hwetawuni. Hwewut méni hafu hambuk yahafi yata wunimbu hambuk hérae hambuk jémba yamét, du takwa xéta watandi, ‘Xéxé, Jisas Krais dé wun hambuk hwe.’ Wungi watandi.” Wungi wandéka wuni hambuk yahafi yawukaka mawuli yata wuna ximbu haréké, Kraisna hambuk wunimbu rendéte. 10 Wungi xékélakita wuni Kraisna jémba yata yikafre mawuli wuni ye. Wuna séfi hambuk yahafi yandéka du nawulak wunika haraki hundi wandaka xakéngali wunika yandéka wuni yikafre mawuli wuni ye. Mama wuniré xiyandaka nak maki nak maki xak wunika yandaka wuni yikafre mawuli wuni ye. Wuni wuni hafu hambuk yahafi yata Kraismbu hambuk hérae wuni hambuk ya.\nPol Korinmbu rekwa du takwana mawuliré yikafre hurunjoka dé mawuli ya\n11 Wuni xékélaki. Wuni wuna ximbu harékéta wangété du maki wuni hundi wa. Guni hafu guni we, wuni wungi wawute. Guni wuna ximbu harékéngut, wu sékérékétandé. Guni wungi huruhambanguni. Guni wunde yéna yakwa duka guni wa, “Di Jisas Kraisna aposelna néma du di.” Wuni hafu baka du rewuka Krais wunika hambuk hwendéka wuni hambuk jémba yawuka wuna jémba deka jémbaré dé sarékéngwandé. 12 Wuni Kraisna aposel jémba yandaka maki wuni guni wali reta Kraisna jémba yawuka guni xé. Wuni déka jémba yata wendé nahafi yata nak maki nak maki hambuk jémba hanja xéhafi yangun jémba yawuka guni xé. 13 Wungi huruta méta jémba wuni nak getéfambu yata wuni guna nyéndékmbu yahafi ye? Ané male wuni huruhafi ye. Wuni jonduka fatikéta wuni gunimbu wun jondu héranjoka wahambawuni. Wuni wungi huruta haraki saraki sémbut guniré huruwut, guni wun jooka mawuli wihafi yata wambula sarékéhafi yangute wuni mawuli ye.\n14 Hanja nukwa yéték gunika wuni ya. Bari wambula yatawuni. Wuni yae gunimbu yéwa jondu héranjoka yamba wakéwuni. Guna jondu héranjoka hélék wuni ye. Wuni guniré male hératawuni. Guni xékélaki. Yikama nyangwal di deka yafa ayiwaré yikafre hurunjoka di jondu takahambandi. Yafa ayiwa deka yikama nyangwalré yikafre hurunjoka di jondu taka. 15 Guniré yikafre huruwut, guna mawuli jémba téndéte wuni takawun atéfék jonduré akwi wuni hafuré akwi gunika hwenjoka wuni mawuli ye. Mawuli yata gunika némafwimbu mawuli yawut, guni wunika yalefumbu mawuli yatanguni, o yingi maki dé?\n16 Guni nawulak angi guni wa, “Pol nani wali reta dé nanimbu yéwa jondu héranjoka wahambandé. Wu mwi hundi dé.” Wungi wanguka guni nawulak angi guni wa, “Dé nani wali reta naniré yéna yata nana yéwa jondu baka dé héra.” 17 Wungi wanguka wuni guniré wakwexéké: Yingi maki nae wuni wungi héra? Wuni wuna duré wawuka di gunika yae guniré yéna yata guna yéwa jondu hérae wunika di hwe, o yingi maki dé? Wu yingafwe. 18 Taitus, Jisas Kraisna hundi xékékwa nak duré akwi wawuka bér gunika ya. Yae Taitus yéna yata guna yéwa jondu baka dé héra, o yingi maki dé? Wu yingafwe. Dé wuni wali natafa mawuli hérandéka ani natafa male jémba ye. Ani wungi yanaka guni xé.\n19 Guni hayiwuka nyinga xéta guni angi wakénguni, “Pol déka haraki wandan hundi hasa wanjoka dé wun nyinga hayi, nani déka ‘Yikafre sémbut hurukwa du dé’ nambete.” Wungi wakénguni. Wuni wungi huruhambawuni. Némafwimbu mawuli yawuka du takwa, guniré wuni we. Nani Godna makambu reta Jisas Krais wali natafa mawuli hérae nani guniré wun hundi wa, nani guna mawuliré yikafre hurumbet guna mawuli jémba téndéte. 20 Wuni gunika yae guni mawuli yawuka maki rehafi yangut xénjoka hélék wuni ye. Wuni wungi yae wuni mawuli yanguka maki rehafi yawut guni wuniré xéngumboka hélék wuni ye. Wafewana guni nawulak waru wareta, nawulak guni nak du takwana jonduka mawuli yata, guni du takwaka mawuli wita, guni nak du takwaré yikafre huruhafi yata guna séfika male sarékéta, guni nak du takwaka hungalimbu yénataka hundi wata, nak du takwaka hungalimbu wata, guna ximbu harékéta, guni guna du takwa wali jémba rehafi yata, wungi guni haraki saraki sémbut huru, o yingi maki dé? Guni wungi hurungut xénjoka hélék wuni ye. 21 Wafewana wuni gunika yae guniré xéta wuni hurungun sémbutka roowut God guna makambu wuna xiré husandatandé, o yingafwe? Guni nawulak, hanja hurungun maki, némbuli akwi haraki saraki mawuli xékéta guni du nak duna takwa wali hwaata, guni takwa hési takwana du wali hwaata, nak maki haraki saraki sémbut huruta, nawulak haraki saraki sémbut akwi hurunjoka mawuli yata, o yingi maki dé? Guni wuna hundi xékéhafi yata haraki saraki sémbut némbuli akwi hurungut, wuni roota gératawuni.


Gotna Kundi 1 Pita 1\nPita taale viyaandén nyéngaa\n1 Wuné Pita, Jisas Kraisna kundi kure yaakwa du, gunéké wa ani nyéngaa viyaatakawutékwa. Guné Jisas Kraisna jémbaamba yaale, déku maama apa yate wandaka guna gwalepange yaasékatake yaange ye nak képmaamba tékwa du dakwa, gunéké wa viyaatakawutékwa. Guné Pontas, Galesia, Kapadosia, Esia, Bitinia, wani képmaat yaange ye wani képmaamba téngunénga gunéké wa viyaatakawutékwa. 2 * 2 Te 2:13; Ef 1:4-5; Hi 12:24 Talimba nana aapa Got gunat wa wandén, guné déku du dakwa téngunéngé. Guné déku jémbaamba yaalangunéngé mawulé yate wa talimba gunat wandén. Déku Yaamambi guna mawulémba wulaae téte wa wandén, guné yéku mawulé male vékute Jisas Kraisna kundi yékunmba vékungunéngé. Jisas Krais gunéké kiyaandéka déku nyéki vaakwan, Gotna Yaamambi guna kapérandi mawulé kururémuké. Yandéka wa guné Jisas Kraisna du dakwa téngunéngwa. Téngunénga gunéké wa viyaatakawutékwa.\n3-4 * 1 Pi 1:23; Kl 1:12 Nané nana Néman Du Jisas Kraisna aapa Gotna yé ma kavérékngwak. Dé nanéké néma mawulé sémbéraa yandékwa. Yi wan wanana wa. Talimba Jisas Krais kiyaandéka Got wandéka wa nakapuk taamale waarapndén. Taamale waarapndéka wa wandén Got, nané kulé mawulé kéraae déku du dakwa rapékananéngé. Wandéka kulé mawulé kéraae Got nanat nakapuk kéraae kure yéndu déku gayémba rate yékunmba rapékamuké kaavérénangwa. Nané dale déku gayémba rate yékunmba rapékakanangwa apapu apapu. Katik lambiyakngé nané. Déku gayémba rate yéku mawulé male vékute yékun male rapékakanangwa apapu apapu. Katik kiyaaké nané. Nané Gotna du dakwa wunga rapékamuké wa kaavérénangwa. 5 * Kl 3:3-4; Ap 20:32 Guné guna mawulémba, “Got nana Néman Du wa,” naangunénga, wa dé mayé apa yate gunéké yékunmba véndékwa. Guné déku gayét waare dale yékunmba rapékangunéngé wa yékunmba véréndékwa. Jisas Krais waambule yaaké yakwa nyaa Got déku gayét waarénguna yaambu wakwasnyékandékwa. 6 * Hi 12:11; 1 Pi 5:10; Je 1:3Guné dale yékunmba rapékamuké vékulakate, wa yéku mawulé vékute mawulé tawulé yangunéngwa. Guné ani képmaamba ayélap sapak téngunénga wa asapéri késpulak nakpulak kapérandi musé gunéké yaandén. Yaandéka guné kaangél kutngunéngwa. Wani kaangélké kapéremawulé vékuké yambak. Yéku mawulé ma vékungunék.\n7 Guna mawulé apa ye yékunmba tépékaandéngé, wa wani kapérandi musé gunéké yaandékwa. Wani kapérandi musé gunéké yaae dé guna mawulat wakwasnyéndékwa. Guné, “Got wan nana Néma Du wa,” naate, yéku kundi wangunénga guna mawulé yékunmba dé to, kapuk papukundi wangunénga guna mawulé sépélak dé to? Gol wan matu pulak musé wa. Wan apa yakwa yéku musé wa. Kukmba wani musé késkandékwa. Katik rapékaké dé. Guné Gorké yékunmba vékulakangunénga guna mawulé yékunmba tékwan, wan yéku musé wa. Wani yéku musé wa golét taalékéran. Gol apa ye yékunmba randéngé wa yaamba tundakwa. Gunéké yaan kapérandi musé wan wani yaa pulak wa. Guna mawulé yakwe véké wa wani kapérandi musé gunéké yaandékwa. Guné Gorké yékunmba vékulakangunu kapérandi musé gunéké yaandu guna mawulé apa yate yékunmba tépékaakandékwa. Tépékaandu Jisas Krais waambule yaaké yakwa sapak Gotna du dakwa guna yéku mawuléké bulte guna yé kavérékngandakwa.\n8 * Jo 20:29 Guné Jisas Krais vékapuk wa guné baka déké néma mawulé yaréngunéngwa. Guné bulaa dé vékapuk ye wa baka déké yékunmba vékulakate wangunéngwa, “Jisas wan nanat yékun yandéngé Got wan du wa. Yi wan wanana wa.” Naate wa guné déké mawulé yate mawulé tawulé yasékéyakngunéngwa. Yate guna mawuléké kundi waké yapatingunéngwa. Got wani yéku mawulé gunat kwayéndéka wa guné mawulé tawulé yasékéyakngunéngwa. 9 Guné wunga yangunéngwan, wan guné Jisas Kraiské yékunmba vékulakangunénga, wa Got Setenna taambamba guné kéraandén. Guné Gotmba kulé mawulé kéraae apapu apapu dale yékunmba rapékakangunéngwa.\n10 Talimba Gotna yémba kundi watan du kukmba yaaké yakwa muséké wa kundi wandarén. Got gunat yékun yate kulé mawulé kwayéte, guné Setenna taambamba kéraamuké, wa kundi waténdarén. Wate wani muséké yékunmba vékusékngé wa de apanjémba yandarén. Yate Got guné Setenna taambamba kéraaké yandékwangé yamba kutkale vékusékndakwe wa. 11 * Lu 24:26-27 Jisas Kraisna Yaamambi deku mawulémba wulaae téte det wandén, du nak apakangél kutndu Got kukmba wandu dé néma du rate du dakwa Setenna taambamba kéraaké yandékwangé. Wandaka de wani du apakangél kutnda sapakngé waak kutkale vékusékngé mawulé yandarén. Yate wa nyéngaamba waakndarén. 12 * Mt 13:16-17; Ef 3:10-11 Gotna kundi kure gaayakwa du waak wani muséké vékusékngé mawulé yandarén. Yate vékusékngé yapatindarén. Kukmba Got talimba yatan duwat wa wandén, de tékwa sapak wani du yaalakapuk ye guné téké yakwa sapak yaalaké yandékwangé. Bulaa Gotna yémba kundi wakwa du ras waak gunat wani du Jisas Kraiské yéku kundi wa wandarén. Got wandéka déku Yaamambi deku mawulémba waak wulaae téndéka wa wani dunyansé gunat yéku kundi wandarén Jisas Kraiské.\n13 * Ro 12:2Jisas Kraisna kundi vékutake bulaa guné yéku mawulé male ma vékungunék. Vékute Jisas Krais waambule yaaké yakwa sapakngé vékulakate, ma kutkale yatéte déké kaavéréngunék. Got wani sapak gunat yékun yamuké vékulakate, ma yékunmba yatéte Jisas Kraiské kaavéréngunék. 14-15 * Ro 6:19; Ef 4:17-18 * 2 Ko 6:16-18 Guné aapambéréna kundi vékute yatékwa nyambalésé pulak ma yaténgunék. Yatéte Got wandékwa pulak ma yangunék. Yate talimba Gorké vékukapuk yatéte yangunén kapérandi musé yaasékatake yéku musé male ma yangunék. Got yéku musé male yapékandékwa. Guné déku du dakwa téngunéngé wa Got gunat waandén. Guné wandékwa pulak yate yéku musé male ma yangunék. Yate yéku mawulé vékupékaatéte yékunmba male ma téngunék. 16 Gotna nyéngaamba ani kundi wa kwaakwa: Got wa wandén, “Wuné taangét du yawutékwa pulak, guné waak taangétmba male ma yaténgunék.” Wunga wandén kundiké vékulakate yéku mawulé vékute ma yéku musé male yate yékunmba téngunék.\n17 Got néma kot vékukwa néma du rate du dakwa yandarén muséké wakandékwa. Wate akwi du dakwaké vékulakate nakurakmawulé male yakandékwa. Yate yékunmba male wakandékwa. Dé wunga wamuké vékulakate guné dale kundi bulte, “Nana aapa,” naate, déku yé ma yékunmba kavérékngunék. Guné Gotna gayét kukmba yémuké vékulakate, weyéka ani képmaamba téte yékunmba male yatéte déku yé ma yékunmba kavérékngunék.\n18-19 * 1 Ko 6:19-20; Jo 1:29 Talimba guné kapérandi musé yate sépélak wa yaténgunén. Guna gwaal waaranga maandéka bakamu kapérandi musé yate yaténdarén pulak, wunga wa téngunén. Guné wani kapérandi musé yaasékangunéngé, wa Got yéwaat taalékéran yéku musé wa kwayéndén. Kwayéndén musé wan yéwaa yamba yé wa. Wan gol matu yamba yé wa. Wan silva matu yamba yé wa. Wani musé katik rapékaké daré. Got yéku musé wa kwayéndén. Wani yéku musé wan Jisas Krais wa. Jisas Krais guné Setenna taambamba kéraae guna kapérandi musé kururéké wa kiyaandén. Kiyaandéka déku nyéki vaakwan. Got yandarén kapérandi musé kururéndéngé talimba dunyan de yéku nyansipsip viyaandaka deku nyéki vaakwan. Wani nyansipsipna nyéki deké vaakwan pulak, wa Jisas Kraisna nyéki vaakundén, gunéké. 20 Talimba Got ani képmaa yakapuk rate wa Jisas Kraisét wandén, yananén kapérandi muséké kiyaandéngé. Sésékuk sékéyak yaaké yakwa sapak bari yaakandékwa. Yaamuké vékulakate, bulaa Got gunat yékun yaké wandéka wa Jisas Krais gaayandén. 21 Gaaye yananén kapérandi muséké kiyaandéka guné Gorké yékunmba vékulakate déku kundiké, “Yi wan wanana wa,” naangunéngwa. Jisas Krais kiyaandéka Got wandéka wa nakapuk taamale waarapndén. Taamale waarapndéka Got wa dat mayé apa kwayétake déku yé kavérékndén. Got wunga yandéngé guné déké yékunmba vékulakate déku kundiké, “Yi wan wanana wa,” naangunéngwa. Wangé guné déku gayét kure yémuké mawulé yate kaavéréngunéngwa.\n22 * Jo 13:34 Guné Gotna kundi yékunmba vékulakate wandékwa pulak yangunénga guna mawulé yékunmba téndékwa. Téndéka wa Jisas Kraisna jémbaamba yaalan du dakwaké mawulé yangunéngwa. Yangunéngwangé vékulakate, gunat wawutékwa: Guné yéku mawulé vékute apa yate deké ma néma mawulé yangunék. De gunéké néma mawulé yakandakwa. 23 * Jo 1:13; 1 Pi 1:3-4Talimba guna aasambéré guné kéraandaka guné kémba kém téngunén. Bulaa kulé mawulé kéraae kulé du dakwa Gotna kémba téngunéngwa. Got dé guna aapa wa. Dé katik kiyaaké dé. Déku kundi rapékakandékwa. Guné wani kundi vékwe Gotna kémba yékunmba tépékaa-kangunéngwa apapu apapu. 24 * Ais 40:6-8 Gotna kundiké ani kundi wa kwaakwa déku nyéngaamba:\n25 Néman Du Gotna kundi apapu apapu rapékandékwa.\n*1:2: 2 Te 2:13; Ef 1:4-5; Hi 12:24\n*1:6: Hi 12:11; 1 Pi 5:10; Je 1:3\n*1:12: Mt 13:16-17; Ef 3:10-11\n*1:14-15: Ro 6:19; Ef 4:17-18


Aposel 10 ABTWNT - Du nak déku yé Kornilius wa - Bible Search\n44Pita det wayéka watépékandéka Gotna Yaamambi Pitana kundi vékukwa du dakwana mawulémba wulaandén. 45-46Wulaae randéka Jisaské yékunmba vékulakakwa Juda du Pitale Jopamba yaae vékundarén wani du dakwa vékukapuk yandakwa kundimba wate Gotna yé kavérékndaka. Vékute vatvat naate anga wandarén, “Yéki. Got déku Yaamambi wa kwayéndén, nak gaayé du dakwat waak.” 47Wunga wandaka Pita anga wandén, “Gotna Yaamambi wani du dakwana mawulémba wa wulaae randékwa, nana mawulémba talimba wulaae randékwa pulak. Kandé nanat watépéké ya, Jisasna yémba det baptais kwayémuké? Wan yamba yé wa. Nané Jisasna yémba det baptais kwayékanangwa.” Naandén. 48Wunga watake Pita wandéka de dale yaan du Jisas Kraisna yémba wate det baptais kwayéndarén. Kwayéndaka Pitat wandarén, dé dele nyaa vétik kupuk yaréndénngé.


2Cor 4 | `WOS | STEP | God nanika saréfa naata dé nanika wun jémba dé hwe. Hwendéka nani wun jémba yanjoka “wendé” nahambame.\nDu takwa naniré xéta di Godna némafwi hambukéka sarékétandi\n1 God nanika saréfa naata dé nanika wun jémba dé hwe. Hwendéka nani wun jémba yanjoka “wendé” nahambame. 2 Nahafi yata nani haraki saraki sémbutka akwi, roomben sémbutka akwi nani hu hwe. Nani yéna yahafi yata nani Godna hundi jémba wa. Wata nani nak maki hundi wahambame. Nani Godna makambu reta mwi hundi male nani atéfék du takwaré wa, di deka mawuli sarékémbu wamben hundi mwi hundi yandékaka xékélakindate. 3 Du takwa nawulak nukwa wur maki joo deka mawuliré saméndéka di nana yikafre hundi yamba xékékéndi. Wun nukwa wur dé hiyae fakutekwa du takwana mawuliré dé samétéfi. 4 Ané héfana néma du, Satan, dé Kraisna hundi xékéhafi yakwa du takwana mawuliré haraki huru, di deka mawulimbu dama hiyandé du takwa maki rendate. Wungi reta di nana yikafre hundiré xéhafi yata di God maki rekwa du Kraisna hanyikwa hambukré akwi xéhambandi. 5 Nani du takwa nana ximbu harékéndate nani Godna hundi wahambame. Nani Godna hundi wata diré angi nani wa: Jisas Krais dé nana Néma Du dé. Nani Jisasna ximbu harékéta nani guna jémba yakwa du re, dé nanika mawuli yandéte. Wungi nani wa. 6 Hanja gan male hunye téndé nukwa God dé wa, “Halékingambu nukwa métaka hanyindé.” Wungi wandé God dé nana mawulimbu dé hanyi. Hanyindéka nani hanja halékingambu reta Godka xékélakihafi ye, némbuli déka larékombu reta nani Kraisna saawiré xéta God déka némafwi hambukéka akwi nani xékélaki.\n7 Nani wungi xékélakimben, wu yikafre male joo dé. Nana séfi héfa aki maki rendéka wun yikafre male joo dé wun akimbu re. Wungi rendét nani Godna jémba yambet, du takwa naniré xéta nanika sarékéhafi yata di Godna némafwi hambukéka male sarékétandi. Wungi sarékéta angi xékélakitandi. Godna hambuk atéfék hambukré dé sarékéngwandé. 8 Di nak maki nak maki yambumbu naniré haraki huruta di naniré sarékéngwandéhambandi. Nani naniré hurundan haraki joona moka xékélakihafi yata nani Kraisna jémbaka hu hwehambame. 9 Séfélak du takwa nana mama rendaka God naniré yatakahambandé. Séfélak du takwa naniré xiyandaka nani hiyahambame. 10 Hanja Jisas hiyandén maki nani atéfék nukwambu Jisasna jémba yata déka hundi hura yimbeka di naniré xiyanjoka hurundaka nani hiyaakwa du maki nani re, nana séfimbu. Wungi reta hiyahafi rembeka du takwa naniré xe di xékélaki, Krais naniré huli mawuli hwendéka nani jémba re. 11 Nani hiyahafi reta Jisasna jémba yambeka nawulak du takwa hélék yata naniré xiyanjoka hurundaka nani hiyaakwa du maki nani re. Wun xak dé nanika ya, nak du takwa naniré xéta Jisas nanika huli mawuli hwendékaka xékélakindate. 12 Nani Jisas Kraisna hundi wataka hiyawata rembeka guni huli mawuli hérae God wali jémba retanguni wungi re wungi re.\n13 Hanja du nak ané hundi dé Godna nyingambu hayi: “Wuni Godka jémba sarékéta déka hundika ‘Mwi hundi dé’ wuni naata wuni wungi wa.” Wungi hayindéka nani dé maki reta, nani akwi Godka jémba sarékéta déka hundika “Mwi hundi dé” naata déka hundi wa. 14 Nani xékélaki. God Néma Du Jisasré wambula dé husaramé. God wungi husaramétaka hukémbu naniré akwi wambula husaramétandé, nani Jisas wali rembete. God naniré hérae guniré akwi hérae nani atéfékré hura yindét, nani déka makambu jémba tétame. Wungi xékélakita nani Godna hundi wa. 15 Guniré yikafre hurunjoka wun jondu atéfék di re. Rendat séfélak du takwa Godna hundi xékéta diré yikafre hurundékaka xékélakitaka hukémbu séfélak séfélak du takwa Godka diména naata déka ximbu jémba harékétandi.\nNani aposel Godna Hamwinyambu hambuk hérae huli re\n16 Wun jonduka sarékéta nani Godna jémba yanjoka “wendé” nahambame. Nana séfi yalefu yalefu hiyanjoka huruta hambuk yahambandé. Nana mawuli hiyahafi yata atéfék nukwa Godna Hamwinyambu hambuk héraata dé huli re. 17 Nanika yandan xak yalefu male di. Wun xak bari hényitandi. Wun bari hényitekwa xak tale yandét hukémbu nani God wali jémba retame, wungi re wungi re. Wun joo wu némafwi joo dé. Wun joo dé nanika yandaka atéfék xakré sarékéngwandétandé. 18 Wungi maki nani du takwa xéndaka jonduka sarékéhambame. Du takwa xéhafi yandaka jonduka nani saréké. Du takwa xéndaka jondu di héfambu reta wungi re rehafi yakwa jondu di. Du takwa xéhafi yandaka jondu di Godna getéfambu reta wungi re wungi re rekwa jondu di.


Gotna Kudi 1 Pita 1\nPita taale kavin nyéga\n1 Wuné Pita, Jisas Kraisna kudi kure yaakwa du, gunéké wuné kaviyu. Guné Jisas Kraisna jébaaba yaale, déku maama apa yate wadaka guna néwaage kulaknyénytakne yaage ye nak képmaaba rakwa du taakwa gunéké wuné kaviyu. Guné Pontas, Galesia, Kapadosia, Esia, Bitinia, wani képmaat yaage ye wani képmaaba ragunéka gunéké wuné kaviyu. 2 * 2 Te 2:13; Ep 1:4-5; Yi 12:24Déknyényba naana yaapa Got gunat dé wak, guné déku du taakwa ragunuké. Guné déku jébaaba yaalagunuké mawulé yate déknyényba gunat dé wak. Déku Yaamabi guna mawuléba wulae téte dé wak, guné yéknwun mawulé male yate Jisas Kraisna kudi miték véknwugunuké. Jisas Krais gunéké kiyaadéka déku wény dé akuk, dé Gotna Yaamabi guna kapéredi mawulé kutnébulduké. Yadéka guné Jisas Kraisna du taakwa guné ro. Ragunéka wuné gunéké kaviyu.\n3-4 * 1 Pi 1:23; Kl 1:12 Naané naana Némaan Ban Jisas Kraisna yaapa Gotna yéba kevérékgé naané yo. Dé naanéké némaa mawulé dé léknu. Wan adél. Déknyényba Jisas Krais kiyaadéka Got wadéka dé tépa nébéle raapmék. Nébéle raapdéka Got dé wak, naané kulé mawulé kérae déku du taakwa rasaakunoké. Wadéka kulé mawulé kérae Got naanat tépa kérae kure yédu déku gayéba rate miték rasaakunaranké naané raségu. Naané dé wale déku gayéba rate miték rasaakuké naané yo apuba apuba. Yalakmarék yaké naané yo. Déku gayéba rate yéknwun mawulé male yate miték male rasaakuké naané yo apuba apuba. Kiyaamarék yaké naané yo. Naané Gotna du taakwa waga rasaakunaranké naané raségu. 5 * Kl 3:3-4; Ap 20:32 Guné guna mawuléba “Got naana Némaan Ban” naagunéka dé apa yate gunéké dé miték vu. Guné déku gayét waare dé wale miték rasaakugunuké dé miték vu. Jisas Krais gwaamale yaaran nyaa Got déku gayét waarégunéran yaabu wakwatnyéké dé yo. 6 * Yi 12:11; 1 Pi 5:10; Je 1:3 Guné dé wale miték rasaakugunéranké sanévéknwute yéknwun mawulé yate dusék takwasék guné yo. Guné kéni képmaaba walkamu tulé ragunéka wupmalemu kés pulak nak pulak kapéredi mu gunéké débu yaak. Yaadéka guné kaagél kuru. Wani kaagélké kapére mawulé yamarék yaké guné yo. Yéknwun mawulé yaké guné yo.\n7 Guna mawulé apa yate miték tésaakuduké wani kapéredi mu dé gunéké yao. Wani kapéredi mu gunéké yae dé guna mawulat dé wakwatnyu. Guné, “Got wan naana Némaan Ban” naate, adél kudi wagunék guna mawulé miték dé tu, kapu yénaa kudi wagunék guna mawulé sépélak dé tu? Gol wan matu pulak mu. Wan apa yakwa yéknwun mu. Kukba wani mu kaapuk yaké dé yo. Rasaakumarék yaké dé yo. Guné Gotké miték sanévéknwugunéka guna mawulé miték tékwa wan yéknwun mu. Wani yéknwun mu dé golét débu talaknak. Gol atku ye miték téduké de yaaba tu. Gunéké yaan kapéredi mu wan wani yaa pulak. Guna mawulé yaknwuké wani kapéredi mu dé gunéké yao. Guné Gotké miték sanévéknwugunu kapéredi mu gunéké yaadu guna mawulé apa yate miték tésaakuké dé yo. Tésaakudu Jisas Krais gwaamale yaaran tulé Gotna du taakwa guna yéknwun mawuléké wakwete guna yéba kevérékgé de yo.\n8 * Jo 20:29 Guné Jisas Kraisnyét vémarék yate guné déké mawulat kapére yo. Guné dérét bulaa vémarék yate guné déké miték sanévéknwute guné wo, “Jisas wan naanat kutkalé yaduké Got wadén ban. Wan adél.” Naate wate guné déké yéknwun mawulé yate dusék takwaséknét guné kapére yo. Yate guné guna mawuléké kudi wakweké guné yapatiyu. Got wani yéknwun mawulé gunéké kwayédéka guné dusék takwaséknét guné kapére yo. 9 Guné waga guné yo, guné Jisas Kraiské miték sanévéknwugunék, dé Got gunat Setenna taababa kéraadén bege. Guné Gorét kulé mawulé kérae apuba apuba dé wale miték rasaakuké guné yo.\n10 Déknyényba Gotna yéba kudi wakwen du kukba yaaran muké de kudi wakwek. Got gunat kutkalé yate kulé mawulé kwayéte, gunat Setenna taababa kéraadéranké, de kudi wakwek. Wakwete wani muké miték kutdéngké nae de apa jébaa yak. Yate Got gunat Setenna taababa kéraadéranké kaapuk miték kutdéngdan. 11 * Lu 24:26-27 Jisas Kraisna Yaamabi deku mawuléba wulae téte dé derét wakwek, du nak apa kaagél kutdu Got kukba wadu dé némaan ban rate du taakwat Setenna taababa kéraadéranké. Wakwedaka de wani du apa kaagél kutdéran tuléké wawo miték kutdéngké de mawulé yak. Yate de nyégaba sékalék. 12 * Mt 13:16-17; Ep 3:10-11Gotna kudi kure giyaakwa du wawo wani muké kutdéngké mawulé de yak. Yate kutdéngké de yapatik. Kukba Got déknyényba ran duwat débu wakwek, de rakwa tulé wani du yaalamarék yadu guné raran tulé yaaladéranké. Bulaa Gotna yéba kudi wakwekwa du las wawo gunat debu yéknwun kudi wakwek, wani du Jisas Kraiské. Got wadéka déku Yaamabi deku mawuléba wawo wulae tédéka wani du gunat yéknwun kudi debu wakwek Jisas Kraiské.\n13 * Ro 12:2 Jisas Kraisna kudi véknwutakne bulaa guné yéknwun mawulé male yaké guné yo. Yate guné Jisas Krais gwaamale yaaran tuléké sanévéknwute, miték rate déké raségéké guné yo. Got wani tulé gunat kutkalé yadéranké sanévéknwute, guné miték rate Jisas Kraiské raségéké guné yo. 14-15 * Ro 6:19; Ep 4:17-18 * 2 Ko 6:16-18 Guné yaapana kudi véknwute rakwa baadi pulak raké guné yo. Rate guné Got wadékwa pulak yaké guné yo. Yate déknyényba Gotké kutdéngmarék yate yagunén kapéredi mu kulaknyénytakne yéknwun mu male yaké guné yo. Got yéknwun mu male dé yasaaku. Guné déku du taakwa ragunuké Got gunat débu wak. Guné wadékwa pulak yate yéknwun mu male yaké guné yo. Yate yéknwun mawulé yasaakute miték male raké guné yo. 16 Gotna nyégaba kéni kudi dé kwao: Got dé wak, “Wuné yéknwun mawulé yate yéknwun mu male wuné yo. Yawurékwa pulak, guné wawo yéknwun mawulé yate yéknwun mu male yaké guné yo.” Naate wadén kudiké sanévéknwute yéknwun mawulé yate yéknwun mu yate miték male raké guné yo.\n17 Got apakélé kot véknwukwa némaan ban rate du taakwa yadan muké wakweké dé yo. Wakwete akwi du taakwaké sanévéknwute nakurak mawulé male yaké dé yo. Yate miték male wakweké dé yo. Waga wakwedéranké sanévéknwute guné dé wale kudi bulte, “Naana yaapa” naate, déku yéba miték kevérékgé guné yo. Guné Gotna gayét kukba yégunéranké sanévéknwute, kéni képmaaba wekna rate miték male rate déku yéba miték kevérékgé guné yo.\n18-19 * 1 Ko 6:19-20; Jo 1:29Déknyényba guné kapéredi mu yate sépélak guné rak. Guna képmawaara kapéredi mu yate radan pulak, waga guné rak. Guné wani kapéredi mu kulaknyénygunuké, Got dé yéwaat talaknan yéknwun mu kwayék. Kwayédén mu wan yéwaa kaapuk. Wan gol matu kaapuk. Wan silva matu kaapuk. Wani mu tésaakumarék yaké dé yo. Got yéknwun mu male dé kwayék. Wani yéknwun mu wan Jisas Krais. Jisas Krais gunat Setenna taababa kérae guna kapéredi mu kutnébulké nae dé kiyaak. Kiyaadéka déku wény dé akuk. Got yadan kapéredi mu kutnébulduké déknyényba du de yéknwun sipsip nyaan viyaadaka deku wény dé akuk. Wani sipsip nyaanna wény deké akun pulak, Jisas Kraisna wény dé akuk, gunéké. 20 Déknyényba Got kéni képmaa yamarék ye dé Jisas Kraisnyét wak, yanan kapéredi muké kiyaaduké. Sésékukba yaaran tulé bari yaaké dé yo. Yaadéranké sanévéknwute, bulaa Got gunat kutkalé yaké nae wadéka Jisas Krais dé giyaak. 21 Giyae yanan kapéredi muké kiyaadék guné Gotké miték sanévéknwute déku kudiké guné “Adél” guné nao. Jisas Krais kiyaadéka Got wadéka dé nébéle raapmék. Nébéle raapdéka Got dé déké apa kwayétakne déku yéba kevéréknék. Got waga yadénké guné déké miték sanévéknwute déku kudiké guné “Adél” guné nao. Naate guné déku gayét gunat kure yédéranké guné raségu.\n22 * Jo 13:34 Guné Gotna kudi miték sanévéknwute wadékwa pulak yagunéka guna mawulé miték dé tu. Tédéka guné Jisas Kraisna jébaaba yaalan du taakwaké mawulé guné yo. Yagunékwaké sanévéknwute, gunat wuné wo: Guné yéknwun mawulé yate apa yate deké mawulat kapére yaké guné yo. De gunéké mawulat kapére yaké de yo. 23 * Jo 1:13; 1 Pi 1:3-4 Déknyényba guna néwaa gunat kéraadaka guné kémba kémba guné rak. Bulaa kulé mawulé kérae kulé du taakwa Gotna kémba guné ro. Got wan guna yaapa. Dé kiyaamarék yaké dé yo. Déku kudi rasaakuké dé yo. Guné wani kudi véknwe Gotna kémba miték rasaakuké guné yo apuba apuba. 24 * Ais 40:6-8Gotna kudiké kéni kudi dé kwao déku nyégaba:\n25 Némaan Ban Gotna kudi apuba apuba dé rasaaku.\n*1:2: 2 Te 2:13; Ep 1:4-5; Yi 12:24\n*1:3-4: 1 Pi 1:23; Kl 1:12\n*1:5: Kl 3:3-4; Ap 20:32\n*1:6: Yi 12:11; 1 Pi 5:10; Je 1:3\n*1:8: Jo 20:29\n*1:11: Lu 24:26-27\n*1:12: Mt 13:16-17; Ep 3:10-11\n*1:13: Ro 12:2\n*1:14-15: Ro 6:19; Ep 4:17-18\n*1:14-15: 2 Ko 6:16-18\n*1:18-19: 1 Ko 6:19-20; Jo 1:29\n*1:22: Jo 13:34\n*1:23: Jo 1:13; 1 Pi 1:3-4


Mat 9 | `ABTMAPRIK | STEP | Jisas botba nak waare dé kwawu nak saknwat ye dé déku gayé saabak.\nb9:5-6Jo 5:8, 17:2\nc9:11Lu 15:2, 19:7\nd9:13Mt 12:7, 1 Ti 1:15\ng9:16-171 Ko 10:21, 2 Ko 6:16\ni9:22Mk 10:52, Lu 17:19\nl9:29Mt 8:13, 15:28\nn9:34Mt 12:24, Mk 3:22\no9:36Mt 14:14, Mk 6:34\np9:37Lu 10:2, Jo 4:35\n1Jisas botba nak waare dé kwawu nak saknwat ye dé déku gayé saabak. 2 a Saabadéka de maan kapére yadéka yeyé yeyamarék yan dut déké yaate yék. Dé jaabéba kwaadéka de déké yaate yék. Yédaka Jisas dé kutdéngék. De deku mawuléba de wak, “Jisas apa yate naana dut kutnébulké dé yo.” Naate wadaka Jisas kutdéngte dé maan kapére yan dut wak, “Wuna du, ména mawulé miték téké dé yo. Yaménén kapéredi mu wunébu yatnyéputik.” 3Naate wadéka de apa kudiké kutdéngkwa du deku kapmu bulte de wak, “Got male dé du yadén kapéredi mu yatnyéputiké dé yo. Wani du dé wak, ‘Wuné yadén kapéredi mu wunébu yatnyéputik.’ Naate wate dé Gorét waséléknu, bakna du bege.” 4Naate wadaka Jisas deku mawulé kutdéngte dé derét wak, “Samuké guné guna mawuléba wani kapéredi mawulé yo? Waga yamarék yaké guné yo. 5 b Wuné Akwi Du Taakwana Nyaan kéni képmaaba rate yadan kapéredi mu yatnyéputiké wuné apa yo. Guné wani muké kaapuk kutdénggunén. Yadén kapéredi mu yatnyéputiwurénké wakwete bakna kudi wuné wakwek, kapu némaa kudi wuné wakwek? Dé raapme yéduké wawuréran wan némaa kudi wakweké wuné yo, kapu yaga pulak? Guné wuna apaké miték kutdénggunuké wuné kéni kudi dérét wakweké wuné yo.” Naate watakne dé maan kapére yan dut dé wak, “Méné raapme ména jaabé kérae kure méné ména gat yéké yo.” 7Naate wadéka dé raapme déku gat yék. 8Yédéka waba téte vén du taakwa wup yate Gotna yéba de kevéréknék. Kevérékte de Jisaské wak, “Got wani duké apa kwayédéka dé waga yak.” Naate de wak.\n10Jisas déku du wale Matyuna gaba rate kadému kadaka de takis nyégélén wupmalemu du, wupmalemu kapéredi mu yakwa du las wawo waga de yaak. Yae de wale rate de kadému kak. 11 c Rate kadaka Parisina du las véte de Jisasna duwat wak, “Samuké dé guna némaan ban takis nyégélkwa du, kapéredi mu yakwa du las wawo dé de wale kadému ko?” 12Waga wadaka Jisas véknwute dé wak, “Yéknwun yakwa du taakwa doktaké kaapuk yédakwa. Sépékwaapa kapére yan du taakwa de doktaké yu. Yédaka dokta dé deku sépé kutnébulu. Wuné du taakwana kapéredi mawulé wuné kutnébulu. 13 d Gotna nyégaba kéni kudi dé kwao: Got dé wak, ‘Guné wunéké kwaami tuwe tiyaamuké kélik wuné yo. Guné nak du taakwaké mawulé lékte derét kutkalé yagunuké wuné mawulé yo.’ Got waga wadéka déku kudi déku nyégaba dé kwao. Guné ye wani kudiké miték sanévéknwuké guné yo. Kapéredi mawulé yakwa du taakwa wunéké yae wuna kudi véknwudoké wuné giyaak. Yéknwun mawulé yakwa du taakwaké kaapuk sanévéknwurén.” Naate dé Jisas wak.\n14 e Gu yaakutaknan du Jonna du de Jisaské ye dérét wak, “Naané, Parisina du wawo Got wale kudi bulké yate naané wupmalemu nyaa kadémuké yaakéru. Samuké ména du naané yakwa pulak kadémuké yaakétmarék yo?” 15 f Naate wadaka dé Jisas derét aja kudi kéga wak: “Du nak taakwa yaké yadu de kadému sérakne yéknwun mawulé yate kadému kaké de yo, kapu kaapuk? De kaké de yo. Taakwa yaran du de wale radu de yéknwun mawulé yate kaké de yo. Kukba de nak du yae wani dut kure yédo de déku du taakwa déké mawulé lékte kadému kamarék yaké de yo. Wuné wuna du wale wekna rawuréka de yéknwun mawulé yate kadému de ko.” 16 g Naate watakne dé derét aja kudi vétik wawo kéga wakwek: “Du taakwa kulé baapmu wut nak taakwi kérae jégwaa baapmu wutba tékwa yaabuba kaapuk takne kétaapadakwa. De kulé baapmu wut nak taakwi kérae jégwaa baapmu wutba tékwa yaabuba takne kétaapadaran kukba gu yakutnyédo kulé baapmu wut makwal pulak yadu jégwaa baapmu wut gétbiyaadu apakélé yaabu téké dé yo. 17Déknyény kwaaré viyae putidan meme sépéba kulé wain gu kaapuk wuknasadadakwa. Waga yadaran wani meme sépé rékaa ye jégwaa ye wukdu gu akwi yékéraké dé yo. Yékéradu wani meme sépé yéknwun yamarék yaké dé yo. Kulé meme sépéba wuknasadadaran kulé gu meme sépé wawo miték téké dé yo.” Waga dé aja kudi wakwek, déknyényba ran du wakwen kudi déku kulé kudi wale vététi miték kwaamarék yadéranké.\n18Jisas wani kudi wekna wakwedéka dé Judana némaan du nak yae Jisaské kwati yaane waadé daate dé wak, “Wuna takwanyan bulaa male lébu kiyaak. Méné yae ména taaba lérét kutménu lé tépa nébélké lé yo.” 19Naate wadéka dé raapme déku kukba yédéka de déku du wawo dé wale yék. 20 h Yédaka lé taakwa nak Jisasna kukba yaak. Wupmalemu (12) kwaaré wény yaaladéka lé rak. Lé Jisaské kudi véknwute léku mawuléba lé wak, “Déku baapmu wutba taaba kutwuréran wuné tépa yéknwun yaké wuné yo.” Naate watakne lé yae lé déku baapmu wutna waabuba kurék. 22 i Kutléka Jisas walaakwe lérét véte dé wak, “Nyéné, yéknwun mawulé yaké nyéné yo. Nyéné nyénat kutnébulwuréran apaké sanévéknwute bulaa yéknwun nyénébu yak.” Naate wadéka lé wani taakwa bari yéknwun yak.\n23Jisas waga watakne dé némaan duna gat yék. Ye dé vék du las kiyaan takwanyanké mawulé lékte kaany yapévudaka wupmalemu du taakwa némaanba géraadaka. 24 j Véte kaapaba téte dé wak, “Wani takwanyan kaapuk kiyaalén. Lé bakna widé lé kwao. Guné akwi mé yaale yékéra.” Naate wadéka de dérét waagik. 25Waagidaka dé wadéka de akwi du taakwa yédaka dé wani takwanyan kwaan taalat wulaak. Wulae dé léku taababa kutdéka lé raapmék. 26Raapléka de wupmalemu du taakwa gege gayét yéte wani muké de kudi wakwekéreyék.\n27 k Jisas wani taalé kulaknyénytakne yédéka bét méni kiyaan du vétik Jisasna kukba yék. Yéte némaanba waate bét wak, “Ménawa, Devitna képmawaara. Méné némaan ban Devit pulak rate anéké mé mawulé lékménu.” 28Waga wabétka dé Jisas gat wulaak. Wulaadéka bét déké yék. Yaabétka dé bérét kéga waatak, “Yaga béné wo wunéké? Wuné béna méni kutnébulké wuné apa yo, kapu kaapuk?” Naate waatadéka bét wak, “Ao. Némaan Ban, méné waga yaké méné apa yo.” 29 l Naate wabétka dé déku taaba bétku méniba kutte dé wak, “Bénat kutnébulwuréran apaké miték sanévéknwubénénké béna méni tépa yéknwun yaké dé yo.” 30Naate wadéka bétku méni dé tépa yéknwun yak. Yadéka dé Jisas bérét némaanba wak, “Béné wani muké nak dut wakwemarék yaké béné yo.” 31Naate wadéka bét déku kudi véknwumarék yate ye akwi gayéba bét wani muké kudi wakwekéreyék.\n32 m Wani du vétik yébétka de Jisaské dut nak kure yék. Wani du kutakwa déku mawuléba wulae téléka dé kudi kaapuk buldén. 33De wani dut Jisaské kure yédaka dé Jisas wadéka wani kutakwa yaage yéléka dé wani du kudi bulék. Buldéka de waba tén du béré taakwa béré sanévéknwu wanévéknwute de wak, “Aki. Wan yéknwun mu. Déknyényba waga pulak mu kaapuk Isrelba yadaka vénan.” 34 n Waga wadaka de Parisina du nak pulak mawulé yate de wak, “Wan yéknwun mu kaapuk. Kutakwana némaan ban Seten dé déké apa kwayédéka dé wadéka de akwi kutakwa yaage yu.”\n35Jisas dé akwi gayéba yeyé yeyak. Yeyé yeyate nak gayé saabe dé Gotna kudi buldakwa gat wulae Gotna kudi dé derét wakwek. Got némaan ban rate deké miték védéranké dé kudi wakwek. Wakwete dé kiyakiya yan du taakwa baadi, sépékwaapa kapére yan du taakwa baadit wawo dé kutnébulék. 36 o Wupmalemu du béré taakwa béré déké yédaka dé deké mawulé léknék. Sipsipké téségékwa du sipsipké téségémarék yadéka, sipsip bakna yeyé yeyadaka, deku mawulé yékéyaak yadékwa pulak, deku mawulé yékéyaak dé yak. Yadéka dé Jisas deké mawulé léknék. 37 p Lékte dé déku duwat aja kudi kéga wak, “Kadému yaanannan képmaaba wupmalemu kadému ak yate dé tu. Tédéka walkamu du male de jébaa yo. 38Guné wani képmaana bapadut waatagunu dé wupmalemu jébaa yakwa duwat wadu de yae déku kadému kéraaké de yo.” Naate dé Jisas aja kudi wakwek, wupmalemu du taakwa Gotna kudi véknwuké mawulé yadaka Gotna jébaa yate déku kudi wakwekwa du walkamu male radakwaké.