LAMZIN PA 10 - Hre Mang\nLAMZIN PA 10\nA pu le pa ram fehsan in Pathian kawhnak aw ngai in Abraham a fehsuak tikah a unau pa ih fapa, Lot le a insang a hruai. Ran an vulh ih rannung an neih tam vivo tikah an rankhalhnak ram thu ah an milai pawl an to aw aw. Cutikah Abraham in an karlakah tawh awknak, rem awk lo nak a suak thei asi ti a theih tikah Lot hnenah “Nan duhmi ram hril awla cutawkah feh aw. Kei hmundangah ka feh pei” tiah a ti. Upa sawn in a nauta sawn, amai hruai cawpmi sawn kha a duhduh, a thasawn a hrilnak caantha a pek sawn. Cuihnu ah Lot cu Sadom khua raal in an sim tikah an kaih ngah ve. Abraham sawn a runsuak.\nKawhhran, pawlkom, mibur lakah, ulenau sunglekhat, zumtu unau lakah el awknak, rem awk lonak, thilri maw caanpual tha maw cuh awknak, a suak tikah kei a diksawn, ka tha sawn, tiah cuhtu si loin midang sawn kha tiltha canpualtha kian tu kha thlawsuah asi. An parah ikfiknak, thinhniar um loten harsatnak an tawn caanah siseh an hrangah thitha tuah thei mi poh ah sup aw lo ten thiltha tuah kha thlawsuah asi sawn.\n2. LOT NIPI:\n“Lot nupi hminsin ringring uh” tiah Bible in leitlun sandiang tiang zumtu pawl ralrinnak hrangah a simta. Lot nupi cu apasal Lot thawn Abraham an thlun. Abraham in Pathian a biak caan, rai a thawi caan ah siseh a rak hmu ringringtu, an nunphung rak ttawmtu, an tuahdaan ti tidaan hmuahhmuah rak thluntu asi. Asinan Sadom khua ih lennak, leitlun tisa nuamnung cennak in a thinlung aluahkhat tuk tikah Sadom khua ihsin Pathian ih vancungmi in Lot le a insang pawl Sadom khua ihsin an runsuak tikah ‘dunglet hoi lo dingin” an kham tikah a thinlung duhhiarnak sup aw thei loin dunglet a hoi thotho tikah cilungpi ah a cangta. Leitlun milai pawl ralrin peknak hminsinnak ah a cangta.\nNa umnak hmunah leitlun nuamnak, tisan nuamnung cennak in na thinlung a lo luahkhat tuk asi ahcun Lot nupi ralrinnak hi cing ringring aw. Pawnlang na langdan ahcun thlarau mi zet, zumtu tha, kawhhran mibur cangvaihnak ah zohmawizet, insang ah sakhua mi zet vek sina cingin na thinlung sungah hmun a luahkhattu cu Pathian sunloihnak le thu ngainak siloin leitlun tisa nuamnung cennak asi ahcun Lot nupi ralrin peknak hi na hrangah asi.\nJoseph cu mang a man, a pa ih a duak hleice. A unau pawlin an iksik, an hua ih an zuar. Potinfar nupi in a thlem tluk thie lo tikah dik lo zetin thuphan a puh ih thawng a tla. A tawpnak cu Pontifar insang in an rian rero mi Egypt siangpahrang dawttu bawibik dinhmunah Pathian in a khaisang. A unau pawl pampi lak ihsin runsuaktu ah Pathian in a ret.\nZiangruangah in hua ti thei aw lo ding khawp in na umnak kiangkap milai pawlin an lo hua maw? An lo iksik maw? An lo phiarsawm maw? Thuphan an lo puh maw? Harsatnak an lo pe maw? Na duhdawt zetmi pawl in dung an lo tun maw? Na lungawinak ah an lo lungawipi thei lo in an um maw? Joseph nun hi cing ringring aw. Zianghmuahhmuah tlunah a tawpnak thuneitu cu Pathian asi. Pathian in amah ih zangfah lainatnak le duhdawtnak liolio in amah in a lo ko ih na parah amah ih ruang lawngah thlawsuah na co, na si dingmi na sizia langternak ah, na rinsanmi milai pakhatkat ruangah asi thlawsuah ka co na ti lo nak dingah na rinsan mi pawlin an lo dungtun tla asi thei. Bawipa ah na ruahsannak thum aw la na lungawi ringring aw.\n4. JACOB IH FAPA RUAL:\nJacob ih fapa rual pawl lungrualnak iksiknak huatnak thuhram parah a thum aw mi asi. An unau Joseph cu an hua, an iksik tikah a parah thiltha lo an tuah. Cuticun anmai parah pampi a ra thleng dingmi le an tesinfa pawl kum 400 sung Egypt ramah sal an tannak ding lamzin an rak sial rero asi ti an rak thei aw lo.\nNa kiangkap, unau sungkhat khawhhranpi, rual le pi, mibur, pawlkom milai pehtlaih awknak pohpoh ah huatnak le iksiknak, thiltha lo parah a thum aw mi mibur lakah tel hrimhrim hlah. Na tel asile a ra lai dingmi pam, le saltannak lamzin nan sial rero tinak asi. “Huatnak cu a mit a caw ih khuitawk lamzin ah ka feh ti a thei aw lo”. “Duhdawtnak bak siar lo leiba nei hlah” ti ngan asi vekin huatnak thuhram parah a hngat aw mi pawlkom, mibur cangvaihnak, rualpi pawlkom hrial ringringaw. Cuvek lamzin tawpnak cu pampi le saltannak asi.\nDavid cu siangpahrang a tuan hlanah Saul siangpahrang inn ah riantu a rak tuan. David Siangpahrang parah Pathian kutcak a langih Israwl pawl raal tampi a thah mi a hmuh tikah Saul siangpahrang in a iksik ih thah a tum. Saul siangpahrang tih ah David cu a tlan ih lungpuk sungah a relh. A relnak hmun ihsin Saul siangpahrang that thei dinhmunah a din laiah a that lo. “Pathian hriakthih parah ka kut ka thlak thei lo” ti in a kut a sup. David cu siangpahrang a tuan tikah a fapa Absalom in a do tikah a that duh lo. A dungthluntu pawl hnenah amah thah tum in a dung in a dawi rerotu a pafa Absalom cu thah hrimhrim lo dingin a kham hai. Simei in Siangpahrang David a camsiat tikah zianghman a let lo, “Pathian in a fial tla asi thei” ati. Cutluk in tangdor le Pathian tihzah tu cu a tlusia. Asinan Pathian kutcak in a kaitho sal.\nNa parah zovek milai khalin huatnak le iksiknak, tuahsiatnak in lo tuahsiat tum rero khal hai sehla, na parah a thlengmi pawl cu nangmah le Pathian karlak thu asi. Midang in na parah an tuah mi ruangah si loin nangmah in midang parah na tuahmi sawn kha a thupi sawn mi asi, na hmailam thu laireltu sawn asi. Pathian tihzah in na nung, midang parah na tong, thu na sim, na tuah asile na thuanthu tawpnak cu midang in an tuah mi asilo, Pathian lawng asi ti na hmu suak ding. David siangpahrang a tluk a bah tikah a kai tho saltu cu Pathian thotho asi. Na tluk na bah tikah na lei tisa cu ziangtluk in a tawntai ih a lo kai thotu Pathian ih bantha cu ziangtluk a cak ti na thei fiang sinsin ding asi.\n6. NOAH IH FAPA PAWL:\n“Voikhat cu sabit a in hnuaah a ri ih lawngfangkheh in a thlam sungah a it. Cumi cu Kanaan ih pa Ham in a hmuh tikah a unau an pahnih in a va sim. Cule Shem le Jafet cun puan an lak ih an liang dungah zaar tahratin an pa lawngte ih a ummi zoh ngam lo ah dungsip in thlam sungah an pan ih an pa cu an puan kenmi in an vung khuh. Kaa dang an hawi ruangah an pa lawngfangkheh ih a um cu an hmu lo.” Noah in Haam ih fapa Kanaan cu a camsiat ih salah cang dingin a camsiat. Shem le Jafet cu thlawsuah a pek.\nNa umnak kawhhran, sungkhat naivai, pawlkom, mibur, khua le veng ah an duh ruangah si loin mi pakhatkhat a mualpho pang, cangsual pang tikah midang simsawngtu, thangsiat mual phohtu, midang mualpho nak, tlaksamnak, santlaih lonak,thiltisual pangmi cu cantha ah la tahratin midang mawhsiattu, thusia le muaphonak thu karhzai tertu ih lamzin (Ham ih lamzin) cu camsiatmi lamzin asi. Cutin si loin thiltirual pangmi, duhlo na zet in mualpho nak a tawngtu pawl ih ningzahnak hupphentu, bawmtu, tungdingtu Shem le Jafet ih lamzin cu thlawsuahnak lamzin asi. Khuimi na thlun sawn ding, hril aw. Na thlunmi lamzin cu na thei.\nLeitlun milai thuanthu ah hlawhlang cu an nautatzet lo hmanah khawsungah upatmi an si dah lo. Zeriko khawkulh kawm te ah a umtu, Rebah hlawhhlang nu khal cuvek thotho asi. Zohman ih theih lo le upatnak pek lo mi asi. Asinan Pathian fale pawl zankhat a thupi ih an nunnak a hum ruangah leitlun sancem tiang milai theih ringring dingah Pathian in a Thuthiang sungah Rehab nunau nu ih thu cu khum asi tariai. Zeriko khawpi sungih milian, mitha, lal le mimawi le an khawpi in an sunloih zetmi pawl ih hmin cu Bible sungah kan hmu talo. An nautat zetmi Rehab nunau nu ih hmin cu tuini tiang Bible siartu, siangpahrang, milian, mitha, le farah zawizai khalin an siar ringring mi asi.\nDuh um lo zet dinhmun ah a dingtu tla kan um thei. Hnatuan duh um lo zet tuantu tla kan um thei. Biak inn khawm tikah tohkham dunglam bikah a to ringringtu tla kan um thei. Bazar fehnak ah siseh mibur lakah vahsuak ding thukthun aw rero tu, duhmi laina pawl sungle khat rualpi pawl karlah mithmai sia zet tla kan um men thei. Pathian in na hrangah tumtah a nei asi. Khawpi sungah milian mitha, mimawil milai in an upat zetmi pawl vek thotho in na parah Pathian in a sunglawi tukih tumtahnak a nei asi. Cui Pathian tumtah mi tuansuak dingin zankhat, nikhat sung thu tla asi thei. Mi pakhat parah na tuah nak tla asi thei. “Zisu cu Bawipa asi tiah na hmurka in na phuang ih Pathian in thihnak ihisin a thawhter sal, tiah na thinlung na zum ahcun rundam na si ding.” Cutin Pathian in na parah a tumtah mi cu zumnak mit in nahmu ih raltha zetin na dinpi, na tuahsuak asi ahcun leitlun sandeng tiang mi hmuahhmuah ih upat tlakmi cinken ringring dingmi Rehab nunau nu vekin na hmin cu kumkhua nunnak cabu sungah Bawipa in a lo khumsak ding asi.\n8. JUDAS ISCHARIOT:\nJudas cu Zisu ih dungthluntu asi. Dungthluntu 12 lakah tuanbik kai (tulai tong cun (OB) umsun cu sumkiltu (treasurer) lawng asi. Cui dinhmun kaitu umsun cu Judas lawng asi. Nunau nu in Bawi Zisu ih ke kha rimhmui thawn a tawih tikah Judas in “Ziangah so hi zihhmui cu tangka zathum ah zuar in cuih tangka cu mi farah an then sawn lo?” ati. Hitiih a sim tikah mi farah pawl sawn a ruah ruanah asilo; rukru asi ruangah asi sawn. Tangka bawm kha amah in a keng ih cuih tangka cu amah hrangah a hmang theu.” (John 12:5-6). Judas Ischariot cu tangkam 30 ah Zisu zuartu ah a rung cang. A tawpnak lamzin cu nun hman zuam nawn lo in mah le mah tawh awknak, camsiatnak lamzin asi.\nNa umnak kawhhran, mibur, pawlkom sungah laireltu pawl lairelnak sawisel in thangsiat rerotu, laireltu pawl tuahmi hnakin thiltha theisawn duhsawn vekin a tong rero tu na thei dah maw? Mangbang hlah! An duhmi ngaingai cu thiltha si loin anmai bulpak hlawknak, hmakhua sialnak asi sawn. An tawpnak lamzin cu Judas ih lamzin, zuarthlaitu ih lamzin, camsiatmi lamzin asi.\nAbsalom cu David Siangpahrang ih fapa asi. Apai lalnak a cuh duh tikah kuttler ah dingin mipi hnenah a pa, David Siangpahrang ih tuahthat lonakcu tlang a au vivi. Cutincun apa, David Siangpahrang uknak le kaihhruainak parah a lungawi lotu pawl kha an thinnnatnak sosang dingin thu a sim hai ih amai lamtangah a tuah hai. Cuticun apa ih lalnak cu a lawngih a pai nupi tiang a sual pi. Apa that dingin hramlakah a dawi nak ah a thi. A tawpnak lamzin cu camsiatmi lamzin asi.\nNa umnak kawhhran, khua, veng, sunglekhat, mibur lakah midang lungawilonak, hmuhtiam awk lonak sosang dingin tong rero, tlangau rerotu, lamtang tuahnak hmanrua ah a hmang rero an um maw? Mangbang hlah! Hruaitu zokhalin thatnak le thatlonak, tlamtlin lonak an nei cio. Cuticun mipi pawl khalin an hruaitu parah lungkim ciah lo nak an nei ciar theu. Cutikah mipi pawl lungkim lonak cu lamtang tuahnak hmanrua ah hmang tahratin huatnak tipungtu, phiarsawn awknak hmanrua ah hman rero nak hi Absalom in a rak zawh mi lamzin, camsiatnak lamzin asi. Midang tlamtlin lonak cu hmanrua ah hmangin mai hmakhua sial le mipi hmai ah mithmai tha hawl rero tu lamzin cu Absalom ih lamzin, cawmsiatnak in a tawp mi lamzin asi.\nSiangpahrang Xerxes ih nupi duat Esther cu Jews miphun pawl runtu asi. Midang in an tuah dah lo mi tuah ding, thuanthu ah a um dah lo mi dinhmunah Jews miphun thuanthu cu a thleng. Esther in hril ding a nei: amai nunnak liam ding khal asile a miphunpi pawl an thih theh hnak cun amai nunnak khal liam ding a poi ti lo. Tih le khur cingin Pathian hnenah thlacam phah in siangpahrang hnenah a miphun pi, Jews pawl run dingin a ding. Esther cu a nulepa ih kilkhawimi asilo, sungkhat ih cawmmi, kilkhawimi a rak si. Asinan Israel miphun cimit theh dingin Satan hnatuannak lak ihsin Pathian in Israel miphun a humhimnak hmanrua ah Pathian in a hmang. Leitlun sancem tiang a hmin sal ringring le upatnak pek ringringmi nunau asi.\nNa thuanthu na zohsal asile duh um lo zet tampi a um thei. Nulepa, pupa, miphun, khua le ram, hrin le hnam, thuanthu zohsal tikah duh um lo zet, thinnatnak tampi a um thei. Cuhmuahhmuah hnakin na thuanthu nung kha Pathian tumtah mi famkim ter dingin a feh rero mi vek asi. Nikhatkhat, cankhatkhat ah asi thei. Kumtluan le damsung thu tla asi thei. Pathian ih tumtahnak cu Pathian hrangah a sunglawi zetmi a lunghmuizawng tuahsuak dingin mi zocio khal Pathian tumtahnak hranah a nungmi kan si cio. Cui Pathian tumtah mi cu na nunah a thlen tikah raltha zetin zumnak in dingin leitlun nun hnakin Pathian thu, tumtah le duhmi cu thupisawn ah ret in na ding asi ahcun Bawipa Pathian in na leitlun nun cu hmintlak, upatnak, le kumkhua a mah thawn nung tlang dingin a lo hminsin ding asi.