3.4 Oahpahus oahppofitnodagas ja bargoeallimis\nOahpahus fitnodagas ja bargoeallimis galgá addit praktihkalaš vásáhusaid ja relevánta gealbbu, ja ráhkkanahttit fágalaš gáibádusaide ja vuordámušaide mat leat bargoeallimis.\nSkuvla servodatásahussan lea geatnegahtton vuođđooahpahusa árvvuid ja prinsihpaid vuođul lágidit oahpahusa ja praktiseret daid. Skuvlaeaiggádiin, skuvlajođiheddjiin ja oahpaheddjiin lea iešguđet rollaid vuođul oktasaš ovddasvástádus das ahte láhčit dili buori ovdáneapmái skuvllas. Sii galget ovttas fuolahit ahte skuvlla praksisa lea olles oahppoplánabuktosa mielde. Buorre ja systemáhtalaš ovttasbargu mánáidgárddi ja skuvlla gaskka, oahpahusmannolaga dásiid gaskka ja ruovttu ja skuvlla gaskka lea mielde álkideamen sirdima iešguđet cehkiid gaskka.\nOahpaheaddji lea ovdagovva mii galgá duddjot oadjebasvuođa ja bagadallat ohppiid oahpahusa mannolagas. Oahpaheaddji lea áibbas deaŧalaš oahppanbirrasis gos oahppit movttiidahttojuvvojit ja veahkehuvvojit oahppat ja ovdánit. Dat gáibida ahte oahpaheaddji čájeha ovddasmorraša ovttaskas oahppái. Dát mielddisbuktá maiddái veahkehit ohppiid geat dahket heajos válljejumiid, eai dovdda iežaset fátmmastuvvon, dahje geat rahčet oahppat dan maid sávvet ja vurdet. Go bargá nannet oktavuođa ja gullevašvuođa ohppiiguin, de veahkeha oahpaheaddji ovdánahttit oahppankultuvrra ja addit ohppiide fágalaš ja emotionála doarjaga.\nOahpaheddjiid profešuvdnadoaibma dáhpáhuvvá oktasaš árvvuid ja oktasaš dutkan- ja vásáhusvuđot máhtu vuođul. Profešuvdna ja ovttaskas oahpaheaddji hálddaša ovddasvástádusa geavahit árvvošteami moalkás gažaldagain. Oahpaheaddjit ja jođiheaddjit ovdánahttet iežaset fágalaš, pedagogalaš ja fágadidaktihkalaš árvvoštallannávccaid go gulahallet ja ovttasdoibmet mielbargiiguin. Profešunealla árvvoštallan dáhpáhuvvá ja ovdána sihke individuálalaččat ja ovttas earáiguin. Fágalaš árvvoštallannávccat eaktudit maid jeavddalaš ođasmahttima. Oahpaheaddjeprofešuvdna ferte dan dihte árvvoštallat iežas pedagogalaš praksisa vai sáhttá bargat buoremus lági mielde ovttaskas ohppiiguin ja oahppijoavkkuiguin.\nVáttes pedagogalaš gažaldagaide lea hárve čielga vástádus. Skuvlla bargit fertejit danne dohkkehit ja geavahit iežaset árvvoštallannávccaid iežaset barggus. Oahpaheaddjit fertejit smiehttat dárkilit maid, movt ja manne oahppit ohppet, ja movt sii buoremus lági mielde sáhttet jođihit ja doarjut ohppiid oahppama, ovdáneami ja oahppahábmema. Oahpaheaddjit geat ovttas smihttet ja árvvoštallet oahpahusa plánema ja čađaheami, ovdánahttet máŋggabealat ipmárdusa buori pedagogalaš praksisas. Dán ferte dahkat sihke profešuvnna máhttovuođu ja vuođđooahpahusa árvovuođu vuođul.\nProfešunealla ovttasbargu skuvllain eaktuda buori jođiheami. Buorre skuvlajođiheapmi eaktuda fas jođihanfágalaš legitimitehta ja buori ipmárdusa pedagogalaš ja eará hástalusain maid oahpaheaddjit ja eará bargit vásihit. Buorre jođiheapmi vuoruha ovttasbarggu ja gaskavuođaid ovdáneami vai duddjo luohttámuša organisašuvnnas. Skuvlla jođihangoddi galgá láidestit ja láhčit dili ohppiid ja oahpaheddjiid oahppamii ja ovdáneapmái. Skuvlla jođihangoddi galgá jođihit pedagogalaš ja fágalaš ovttasbarggu oahpaheddjiid gaskkas ja leat mielde ovdánahttimin dássedis ja positiivvalaš birrasa gos buohkain lea dáhttu bargat buoremusat. Lea skuvlajođihangotti bargu láidestit nu, ahte buohkat besset geavahit iežaset nana beliid, muosáhit birgema ja ovdánit.\nBuorre skuvlaovdáneapmi gáibida saji divvut gažaldagaid ja ohcat vástádusaid ja profešuvdnasearvevuođa mii berošta movt skuvlla praksisa váikkuha ohppiid oahppamii ja ovdáneapmái. Buot skuvlla bargit fertejit aktiivvalaččat searvat profešunealla oahppansearvevuhtii viidásit ovdánahttin dihte skuvlla. Dát\nmielddisbuktá ahte profešuvdnasearvevuohta smiehttá árvoválljejumiid ja ovdánahttindárbbuid birra, ja geavaha dutkama, vásáhusvuđot máhtu ja ehtalaš árvvoštallamiid vuođđun ulbmillaš doaimmaide. Buorit struktuvrrat ovttasbargui, doarjumii ja bagadallamii mielbargiid gaskka ja skuvllaid gaskka ovddidit juogadan- ja oahppankultuvrra.\nLea beaivválaš deaivvadeami bokte ohppiid ja oahpaheddjiid gaskka ahte skuvlla govda ulbmil duohtandahkko. Oahpaheaddjit muosáhit vuostálasvuođaid iešguđet ulbmiliid ja árvvuid gaskka konkrehta oahpahusdilálašvuođain. Sii fertejit čađat\nvihkkedallat deastta ovttaskas oahppi ja searvevuođa gaskka, doarjuma ja gáibádusaid bidjama gaskka, skuvlaárgabeaivvi dál ja boahtteáigái ráhkkanahttinbarggu gaskka. Buot oahppit leat iešguđetláganat, ja mii ain lea buoremus oahppái, lea guovddášgažaldat buot oahpahusas. Dán gažaldaga fertejit buohkat geat barget skuvllas ođđasit vástidit juohke beaivvi.