أجهزة الروبوت تتمدد إلى مجال الخدمات وتقول المجموعة الاستشارية التي نفذت الدراسة، وتدعى (أكسفورد إيكونوميكس) وهي شركة خاصة تهتم بالبحوث والاستشارات ويوجد مقرها في بريطانيا، إن الروبوتات أخذت تنتقل من المصانع إلى قطاع الخدمات، وإن هذا سيصعب على العمال ذوي المهارات المحدودة العثور على وظائف في أي مكان آخر. وبحسب الدراسة، التي نشرت الأربعاء، فإن زيادة الاعتماد على التشغيل الآلي، أو الأتمتة، سيعزز الإنتاج والنمو الاقتصادي، ويخلق وظائف كثيرة بالقدر نفسه الذي يقضي به على أخرى، لكن الخسارة الأكبر ستكون في الأقاليم الفقيرة. وتؤكد الدراسة على أن النزوح الوظيفي الذي ستسببه زيادة استخدام الروبوتات لن يكون بنفس المستوى في أنحاء العالم، أو حتى داخل البلدان. وقد استولت أجهزة الروبوت بالفعل على ملايين الوظائف في مجال التصنيع، وأخذت تتمدد إلى قطاع الخدمات. ويتوقع الباحثون زيادة الاعتماد على الروبوتات في قطاعات التجزئة، والرعاية الصحية، والضيافة، والنقل، والتعمير والزراعة. مجال الضيافة من المجالات التي سيدخلها الروبوت وينصح القائمون على الدراسة الحكومات بالاستعداد لحدوث اضطراب اجتماعي بسبب الأتمتة، ويصفون ذلك بأنه تحدي العقد القادم. وتأتي الدراسة في وقت تزداد فيه حدة الجدل بشأن انتشار أنواع من التكنولوجيا، من قبيل السيارات والشاحنات الذاتية القيادة، وروبوتات إعداد الطعام، والمصانع الآلية التشغيل، وتأثير ذلك كله في العمالة والتوظيف. ويشير محللون كثيرون إلى أن آلية التشغيل أدت إلى خلق وظائف أكثر مما قضت عليه، لكن الاتجاه في السنوات الأخيرة أدى إلى حدوث هوة في المهارات بين العمال والروبوتات أفضت إلى فقدان كثير من العمال لوظائفهم.
YouTube посттун аягы, 1 McKinsey компаниясынын айтымында, негизинен азык-түлүк тармагында иштегендер жана ири заводдордо аппараттарды башкаргандар ишинен кол жууп калат. Автоматташтыруу айыл чарба тармагында кеңири жайылмакчы. Мисалы, PwC компаниясы жүргүзгөн изилдөөгө ылайык, Британияда роботтор жумушка тартылган үчүн 2030-жылга чейин дыйканчылык менен алек болгондор 19 пайызга кыскарат. Анда "дыйкан роботтор" эгин талаасында адамдын ордун басабы? "Бир робот жети же он төрт киши аткарган жумушту жалгыз бүтүрөт", -дейт профессор Саймон Пирсон. Индия калкынын 55 пайызы айыл чарба тармагында эмгектенет. Алардын көбү жакын арада жумушсуз калышы мүмкүн. Бирок өнүгүп келе жаткан мамлекеттерде автоматташтыруу жайыраак ишке ашаары дагы айтылууда. Учурда отоо чөптү жулган роботтор пайда болду. Аны тракторго орнотуп койсо болот. Роботтун камералары айдоо талаасын видеого тартып, отоо чөптөрдү аныктап алат. Роботтун калакчалары отоо чөптөрдү тазалап чыгат. Oтоо чөптү жулган робот Бирок буга окшош роботтор миңдеген кишилерди жумушсуз калтырышы ыктымал. "Айрым учурда шашылыш түрдө жумушчулар керек болуп калат. Атайын компанияга чалып, жыйырма жумушчу керек деп айтсак, анча кишини жакын арада чогултуп бере албай калышы мүмкүн. Бул талаадагы отоо чөптөрдү жулуп чыгууга жыйырма адам үч же төрт күн коротот", -деди британиялык дыйкан Уилл Эдвардз. Роботтор дыйкандын ишин жеңилдетеби? Азыр чыгарылып жаткан заманбап роботтор дыйкандын ролун таптакыр өзгөртмөкчү. Келечекте дыйкандар талаага деле чыкпай калат. "Чөнтөк телефонуңузга талааңыздын картасын жүктөп, андагы бир жерди белгилеп койсоңуз, робот сиз айткан жерге барып, талаанып изилдеп, топурактын нымдуулугун, андагы азотту ченейт. Айтоор, дыйканга керектүү маалыматтарды топтоп берет. Ошондой эле түшүмдү да чогултуп бере ала турган робот системалар пайда болушу ыктымал", -деди профессор Саймон Пирсон. Ошентип жыйырма жылдан кийин дыйкандардын иши кандай болорун элестете бериңиз. "Дыйкандар дагы санарип технологияга өтөт. Инженерлердин, айыл чарба боюнча окумуштуулардын иши көбөйөт. Экологдор, айлана-чөйрөнү коргогон адистер дагы керек болот. Демек, компьютерди билгендердин, санариптик технологияны түшүнгөндөрдүн иши жүрөт", - деди профессор Саймон Пирсон. Дүйнөлүк банк 2017-жылы Кыргызстанда калктын дээрлик 30 пайызы айыл чарба тармагында эмгектенерин жарыялаган. Өлкөдө дыйканчылык менен алектенгендер азайып баратканы байкалууда. Мисалы, 2005-жылы калктын 36 пайызы айыл чарба тармагында иш жүргүзгөн. (AT)