Vísindavefurinn: Hvað eru möngumyndasögur?
Hver er munurinn á möngum og venjulegum teiknimyndasögum (fyrir utan það að manga er japanskt)?
Eins og spyrjandi bendir réttilega á eru möngur (nf. et. manga) japanskar teiknimyndasögur, enda er manga japanska orðið yfir slíkar sögur. Möngur urðu til skömmu eftir lok seinni heimsstyrjaldar þegar japönsk stjórnvöld afléttu banni á allri útgáfustarfsemi sem ekki var áróðurstengd.
Úr animeþáttunum Cowboy Bebop, en anime er teiknimyndaform hliðstætt möngumyndasögunum.
Mönguformið nýtur mikillar virðingar í Japan og mikil menning hefur sprottið upp í kringum sögurnar. Til að mynda eru til sérstök möngukaffihús, eða manga kissaten, þar sem fólk drekkur kaffi og les möngur.
Möngustíll er blanda af sígildum japönskum teiknistíl, svokölluðum ukiyo-e, og vestrænum stíl. Í möngu er oft lögð áhersla á ýkt svipbrigði og andlitsdrætti, svo sem stór augu. Stóru augun sem einkenna margar möngur eru í raun stæling á persónum Walts Disneys, en þær hafa flestar barnslega andlitsdrætti svo sem stór augu en lítinn munn og nef.
Mynd í ukiyo-e-stíl, forvera möngu.
Rammarnir í mönguteiknimyndasögum eru yfirleitt lesnir frá hægri til vinstri, alveg eins og japanskt letur. Möngutímarit eru flest gefin út í fátæklegu svarthvítu broti, en gerð hafa verið allt að 900 blaðsíðna rit. Mönguteiknimyndasögur skiptast svo í marga flokka eftir lesendahópi og efni. Shōnen eru til að mynda teiknimyndasögur ætlaðar unglingspiltum og shōjo unglingsstúlkum. Furðulegri flokka má nefna, svo sem Moé (töfrakærasta) og Mecha (risavélmenni).
Manga. Wikipedia, frjálsa alfræðiorðabókin.
Mynd úr Cowboy Bebop er af Cowboy Bebop. Wikipedia, frjálsa alfræðiorðabókin. (Sótt 8.8.2005).
Mynd af ukiyo-e er af Ukiyo-e. Wikipedia, frjálsa alfræðiorðabókin. (Sótt 8.8.2005).
Þetta svar er að hluta til eftir nemanda í Háskóla unga fólksins, námskeiðum á vegum HÍ fyrir 12-16 ára ungmenni í júnímánuði 2005.
Haukur Óskar, f. 1992
Halldór Eldjárn og Heiða María Sigurðardóttir. „Hvað eru möngumyndasögur?“ Vísindavefurinn, 8. ágúst 2005. Sótt 21. febrúar 2019. http://visindavefur.is/svar.php?id=5183.
Halldór Eldjárn og Heiða María Sigurðardóttir. (2005, 8. ágúst). Hvað eru möngumyndasögur? Vísindavefurinn. Sótt af http://visindavefur.is/svar.php?id=5183
Halldór Eldjárn og Heiða María Sigurðardóttir. „Hvað eru möngumyndasögur?“ Vísindavefurinn. 8. ágú. 2005. Vefsíða. 21. feb. 2019. <http://visindavefur.is/svar.php?id=5183>.