09.30’da kahvaltı ile başlayan program Mütevelli Heyeti Başkanımız Bahattin Aydın’ın açılış konuşması ve ardından alanında uzman olan konuşmacıları dinlediğimiz ve bu yılki temamızın ele alındığı Geleceğin Meslekleri Paneli ile devam etti.
Mütevelli Heyeti Başkanımız Bahattin Aydın yaptığı açılış konuşmasında bu senenin teması olan geleceğin mesleklerine yer verdi. İngiltere’de başlayıp, Amerika ile devam eden sırasıyla buhar-elektrik-bilgisayar odaklı sanayi devrimlerinin dünya tarihini değiştirdiğini belirten Aydın, şu an içinde bulunduğumuz akıllı teknolojilerle ilgili dördüncü devrimin etkilerine değindi.
“Bu devrim akıllı teknolojilerle alakalıdır. Bu devrime Almanya’nın liderliğinde Avrupa öncülük ediyor. Neden böyle peki, hiçbir şey tesadüf değil. Çünkü Avrupa ulaştığı zenginliği kaybetmemek için genç bir nüfusa ihtiyaç duyuyor, Avrupa giderek yaşlanıyor. İhtiyaç duyulan nüfus, Afrika’dan Çin’den Asya’dan geliyor. Göçmenlerle karşı karşıya kalan Avrupa’nın kültürü bozuluyor. Ama bir yandan da Çin ile rekabet etmesi lazım, o zaman diyor ki ben bunu akıllı teknolojilerle yapayım ki insana, istihdama ihtiyaç duymadan büyümemi gerçekleştireyim diyor ve böylece akıllı teknolojiler hayatımıza girdi. Siyasiler de bu durumu çok yakından takip ediyorlar, bu konudaki çalışmalar ülkelerin programlarına giriyor. Avrupa Birliği bu konuya çok ciddi yatırım yapıyor ve başarılı da oluyor. Şimdi Japonya da Toplum 5. 0 diye bir kavram çıkardılar. Onlar da şunu tartışıyorlar; gelecekte sokakta yürüyen robotlar göreceğiz, bir takım işleri robotlar yapacak ve onlarla yaşayacağız. Yönetim kurulu toplantılarında akıllı sitemler devreye gidecek, doktora gittiğimiz zaman tahlillerimiz için robotlarla karşılaşacağız gibi. Bu sadece mavi yakalı insanların işlerini tehdit etmiyor, zira ilk üç devrimde onlar işlerini kaybetmişti. Ama bu sefer yani akıllı teknolojiler herkesin işini beyaz yakalıların da işini tehdit ediyor. Bu şu demek; her devrimde bir sürü iş ölüyor, bir sürü de yeni meslek dalı çıkıyor. Bu yeni meslekleri çıkarabilen ve bunlar konusunda yeni trenlere ilk binenler ülke olarak millet olarak, toplum olarak, vatandaş olarak, yeni mezun olarak kimler ise kazanan onlar oluyor.” sözleriyle konunun önemine dikkat çeken Aydın şöyle devam etti: “Mesela Hindistan bilgi işlem konusunda dünyanın gideceği noktayı tahmin etti ve eğitimde başlattığı seferberlikle kodlama işini ilkokuldan itibaren öğretip dünyada şu anda çok iyi bir yere sahip oldu.”
BAHATTİN AYDIN: MESLEĞİNİZLE OLAN İLİŞKİNİZ ÇOK ÖNEMLİDİR
Boğaziçi Üniversitesi gibi dünyaya açılan bir eğitim kurumunun öğrencilerinin bu değişimlerin farkında olmasını ve buna göre tercih yapmasını istediğimizi belirten Bahattin Aydın, gelecek on yılda şu anda var olan mesleklerin % 60’ını görmeyeceğimize işaret etti. “Hepiniz Allah’ın izniyle bir meslek seçeceksiniz. Buraya katılan arkadaşlarımızla nasip olsa bundan 20 sene sonra tekrar bir araya gelsek bir çoğunuz dünyanın farklı yerlerinde önemli işler yapıyor olacaksınız. Şu an geleceğin mesleklerini buradaki geleceğin liderlerine anlatıyoruz. Ben buna gönülden inanıyorum. Biz vakıf olarak bu etkinliği yaparken sadece kariyerist bir amaçla yapmıyoruz. Meslekle olan ilişkinizin de çok önemli olduğunu düşünüyoruz.” diyen Aydın bu noktada insan-meslek ilişkisine dair önemli başlıklara dikkatlerimizi çekti.
İnsan olarak bizi anlamlı kılan üç şeyin var olduğunu dile getiren Aydın, bu üç şeyin yakalanması halinde mutlu olunabileceğini söyledi. Aydın bunları, çalışılan işle kurulan anlamlı ilişki (kimlerle bir arada olunduğu), daha iyi bir gelecek için umut beslemek (yapılan işte bu umudu görmek) ve son olarak da yapılan işle kazanılan anlam-kimlik olarak sıraladı.
“Ben yıllarca İK alanında personel seçimi yaptım. Orada kullandığımız beşi bir yerde diye bir metafor vardır. Bir iş insanı beş açıdan mutlu edebilir; birincisi içerik motivasyonu (yaptığımız işin içeriği, içeriğin sizi mutlu etmesi), ikincisi sosyal motivasyon (beraber çalıştığımız insanların, şirketin yapısı), üçüncü olarak finansal motivasyon (hakkettiğinizi aldığınızı düşünebilmek, namerde muhtaç olmadan hayatı idame ettirebilmek) dördüncüsü gelişim motivasyonu (kişinin kendi gelişimi, değişen dünyaya adapte olabilmek) ve son olarak kimlik motivasyonu (yapılan işin kişiye kattığı anlam-değer). Bu beş unsurun sıralaması herkes için çok farklıdır.” diyen Aydın, bu beş madde için herkesin bir planı olması gerektiğinin altını çizdi.
Mütevelli Heyeti Başkanımız son olarak organizasyonda emeği geçenlere, katılımcı firmalara teşekkür ettikten sonra Kariyer Festivali’nin katılan herkes için güzel buluşmalara vesile olması temennisinde bulundu.
Bahattin Aydın’ın konuşmasının ardından Turkcell Global Bilgi İK Planlama ve İşe Alım Müdürü Kenan Şahan moderatörlüğündeki “Geleceğin Meslekleri” paneline geçildi. Her bir Boğaziçili olan ve farklı açılardan konumuzu irdeleyen panelistlerimizden Kariyer.net CEO’su Fatih Uysal (İşletme’ 99) makro açıdan istihdamın yöneldiği noktalara değinirken, Mental İK Kurucusu ve Genel Müdürü Abdülkadir Karagöz (İşletme’ 10) gerek bireysel girişimcilik tecrübelerini gerekse danışmanlık yaptıkları şirketlerin ihtiyaç duydukları yetkinlikleri ele aldı. Turkcell İş Ortaklığı Direktörü Hasan Kaya (Politika’ 99) ise şirket olarak Turkcell’in geleceğe dönük hazırlıklarını ve vizyonunu ortaya koydu.
İlk sözü alan Fatih Uysal Bey kısaca kendi iş yaşamına değindikten sonra gelecekteki mesleklere dair değerlendirmelerde bulundu.
FATİH UYSAL: İŞE ALIM SEKTÖRÜNÜN BEKLENTİLERİ DEĞİŞTİ
“Fütüristler şunu söylüyorlar: “Geleceğin mesleklerinin henüz % 60’ı bilinmiyor.” Yani gelecekten konuşmak akıllı teknolojiler dünyasında aslında çok da kolay değil.“ diyen Fatih Uysal eskiden meslekler hakkında konuşurken bunları pazarlamacı, doktor ve avukat gibi kategorilere sokabiliyorken şimdi bunun kolay olmadığına vurgu yaptı. Geleceğe baktığımızda beklentilerin çok farklı olduğunu bu sebeple işe alım sektörünün beklentilerinin de değiştiğine dikkat çeken Uysal, bizlerle adını duymadığımız ilginç yeni meslekleri paylaştı.
Kariyer.net CEO’su Dijital Duyu Geliştiricisi, Kişisel Veri Düzenleyicisi, Sanal Gerçeklik Mimarı, Dijital İmaj Danışmanı, Genetik Danışman, Yapay Organ Tasarımcısı, Uzay Hukukçusu şeklinde saydığı bu meslekleri doğuran şeyin yeni iş alanları olduğunu ifade etti.
Nanoteknoloji, robot teknolojileri, yenilenebilir enerji, IoT nesnelerin interneti, big data, giyilebilir teknolojiler, hologram teknolojiler gibi alanların artık hayatımızın bir parçası olduğuna dikkat çeken Uysal şöyle devam etti: “ Yeni yeni meslekler saydık ama bu şu anlama gelmiyor; hemen yarın bu alanlar çok revaçta olacak diye bir şey yok. Kendi şirket bünyemize baktığımızda revaçta olan ilanlara baktığımızda hala klasik ilanların görüyoruz. Satış temsilcisi, mühendis, muhasebe elemanı, teknisyen, satış müdürü, mağaza müdürü hala açık olan ilk on ilan durumunda. Kendimizi geleceğe hazırlarken mevcutta da aslında hala klasik meslek ve pozisyonların ilanlarının ciddi oranda yer aldığını görüyoruz. Geleceğin mesleklerinden ne tür pozisyonlar, ilanlar var diye baktığımızda ise şu üç tanesini sayabiliriz: Büyük Veri Sistem Yöneticisi ,Veri Mühendisi, Sosyal Medya Yöneticisi.
Fatih Uysal’ın ardından Mental İK Kurucusu ve Genel Müdürü Abdülkadir Karagöz sözü aldı. Öğrencilik yıllarından beri pek çok girişime imza atan Karagöz sözlerinin başında bunlardan bahsetti.
“Geleceğin meslekleri konusunun bir matematiğinin olduğunu düşünmüyorum. Dünya inanılmaz derecede hızlı gidiyor. Hızlı giderken bazı mesleklerin öldüğünü, kabuk değiştirdiğini görüyoruz. Bir on yıl sonra neler olabileceğine dair bir matematik yok. Ama bazı göstergeler var. Bu göstergeler içerisinde de biz seçim ve tercihlerimizi neye göre yapacağız bu çok önemli bir konu. Bu aslında insanın hayatta yaptığı seçimlerle ilgili ve ilintili bir konudur.” diyen Karagöz insanın seçimlerine dair Ali Şeriati’den örnek vererek devam etti: “Ali Şeriati beşer ve insanı yani yaradılanı birbirinden ayıran üç tane önemli şey vardır diyor. İnsan diğer yaradılanlardan farklı olarak yaşama gayesinin farkındadır. Niye yaşıyorum, ben nereden geldim, nereye gidiyorum, istikametim nedir bunun farkındadır. Yaşam motivasyonu vardır, ontolojik olarak bunun idrakindedir. İkinci olarak seçim ve tercihlerini bu idraki doğrultusunda yapar. Üçüncü olarak da yapmış olduğu tercihler neticesinde bir çıktı üretir, toplumsal bir fayda üretir. Üniversiteye gelmek sizin için bir tercihti. Şimdi de üniversite bittikten sonra yapacağınız tercihleri diğer yaradılanlardan farklı olarak insan olarak yaşam değerlerimiz doğrultusunda yapacaksınız.”
ABDÜLKADİR KARAGÖZ: BEN GELECEĞİN MESLEKLERİNİ MÜTEŞEBBİSLİK ÇATISI ALTINDA TOPLUYORUM
Çikolata, hayvancılık, market gibi pek çok farklı alanda girişim tecrübeleri bulunan Abdülkadir Bey kişinin plazalarda ofis sahibi de olsa, çiftliklerde gübrenin içinde de olsa bu noktada kariyeri açısından önemli olanın aktör olmak olduğuna dikkat çekerek şöyle devam etti: ” Şirketler neyi arıyor, şirketler neye bakıyor derseniz aslında aktör arıyor diyebiliriz. Şirketlerine yön verecek yöneticiler arıyorlar, müteşebbisler arıyorlar. O yüzden ben geleceğin mesleklerini müteşebbislik çatısı altında topluyorum. Müteşebbis olduğunuz zaman gelecekte kader sizi hangi alana yönlendirirse yönlendirsin aktör olursunuz.”
“Yarının önemi var ama yarının garantisi yok. Bu yüzden bugün önemlidir.” diyen Abdülkadir Bey bugün karşılaşılan tercihlerde yapılan seçimlerin bizi geleceğe ve istikamete götüreceğine vurgu yaptı.
Milletimize ve insanlığa umut olacak genç neslimizin değiştirme gücüne sahip, aktör olabilen, bilinçli şuurlu bireyler olması gerektiğinin altını çizen Abdülkadir Karagöz, bu noktada kendilerinin de bu aktörleri keşfedip yönlendirmek merkezli çalıştıklarını belirtti. Mental İK Kurucusu bunun için yapılması gerekenleri de şöyle sıraladı: “Bizler hem entelektüel anlamda gelişeceğiz, hem de seçimlerimiz yaşam değerlerimizi doğrultusunda yapıp kendimizi sürekli tazeliyor olacağız. Yenilikçi ruhu kaybetmeden istikamet üzere gidebilmek çok önemlidir.”
Üçüncü panel konuşmacımız Turkcell İş Ortaklığı Direktörü Hasan Kaya da şirketlerin geleceğin mesleklerine nasıl hazırlandığına Turkcell özelinde değindi.
Sözlerinin başında temelde Doğu’nun üretiminin Batı’yı geçmesi üzerine Almanya merkezli olarak ortaya çıkan Endüstri 4. 0 kavramını ele alan Hasan Kaya şunları kaydetti: “Endüstri 4.0 kavramı aslında şunları getiriyor; biz doğuyla rekabet edebilmek için daha esnek üretim yapmamız gerekiyor, yani bir hatta birden fazla ürünü üretebilmek, insansız, artık makinelerin birbiriyle konuştuğu, iş gücünün azaldığı, maliyetlerin düştüğü bir dünya hayal edilip buna göre davranılması gerekiyor. Endüstri 4. 0’ın getirdiği değişimler benim de bünyesinde bulunduğum telekomünikasyon ve teknoloji şirketlerinde çok daha önceden görülüp fark ediliyor.”
Yakın geçmişteki ABD seçimlerinden de örnek veren Kaya, psikolojiyle bilişimin bir araya getirildiği veri analizlerinin seçimlerde kararsız seçmen üzerinde kullanıldığından bahsetti. Artık veri analiziyle uğraşan şirketler psikometri denilen psikoloji verilerini değerlendirerek kararsız seçmenlerin hangi pazarlama araçlarından etkileneceği çalışmalarını yapılarak seçimlerde bunları kullanmaktadırlar. ABD başkanlık seçimleri ve İngiltere’deki Brexit olayında arka planda bu tip çalışmalar olduğunu Hasan Bey’den öğrendik. Bu noktada Hasan Bey her ne kadar yaşanan teknolojik gelişmelerin mühendislik ve bilişim personeline istihdam sağlasa da sosyal bilimlerde okuyanların da bu gelişmelerde yer edinebileceğine vurgu yaptı.
HASAN KAYA: VERİ MÜHENDİSLİĞİ MESLEĞİNE İHTİYAÇ ARTTI
Makinelerin birbiriyle haberleşmesinin günlük yaşamımıza dahil olmasına dair örnekleri de ortaya koyan Hasan Kaya, genel manada tüm alanlarda hızla kaydedilen bu gelişmelerin ortaya çıkardığı büyük verinin “Veri Mühendisliği” mesleğine olan ihtiyacı artıracağına dikkat çekti.
Bu kadar verinin ortaya çıkmasıyla gündeme gelen bir başka başlığın da “veri güvenliği” olduğunu belirten Kaya, hem şirketleri hem de devletleri tehdit eder hale gelen siber güvenliğe dair aksiyon alındığını, artık şirketlerin siber güvenlik uzmanı yetiştirerek bunları istihdam ettiklerini ifade etti. Turkcell İş Ortaklığı Direktörü Hasan Kaya Turkcell olarak tüm bu gelişmeleri yakından takip ederek “Siber Kamp”, “Uygulama Geliştirme Kampı” gibi kamplarla kendi personellerini yetiştirdikleri bilgisini de verdi.
11’inci Kariyer Festivali Geleceğin Meslekleri panelinin ardından 28 şirket ve kurumun stantlarını açtığı alanda devam etti. Katılımcı öğrenci ve mezunlarımız stantlarda görüşmeler yaparak iş ve staj başvurularında bulundular.