Kıyma ne kadar oldu?
Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı Faruk Çelik, kırmızı et sektörü temsilcileriyle aldıkları karar gereği karkas yağsız et tavan fiyatını 23,3 lira, yağlı et tavan fiyatını 21,8 lira olarak belirlediklerini ifade ederek, "Kıymanın tavan fiyatının 32 lira, kuşbaşı etin tavan fiyatının ise 34 lira olmasıyla ilgili fikir birliğine vardık" dedi.
Bakan Çelik, Bakanlıkta düzenlediği basın toplantısında, kırmızı et sektörü temsilcileri ile daha önce geniş katılımlı bir toplantı gerçekleştirdiklerini anımsatarak, son dönemde kırmızı et sektöründeki fiyatların enflasyona yansımalarını ve et ithalatı meselelerini değerlendirdiklerini söyledi.
Bugün yapılan toplantıya Ulusal Kırmızı Et Konseyi Başkanı Ahmet Hacıince, Türkiye Kırmızı Et Üreticileri Merkez Birliği Başkanı Bülent Tunç, Türkiye Kasaplar Federasyonu Başkanı Fazlı Yalçındağ'ın ve diğer sektör temsilcilerinin katıldığına dikkati çeken Çelik, şöyle konuştu:
"Aldığımız karar gereceği karkas et yağsız fiyatının tavan olarak 23,3 lira, yağlı fiyatın ise 21,8 lira olması, kasapta vatandaşlarımızın daha yoğun bir şekilde kullandıkları kıyma tavan fiyatının 32 lira, kuşbaşı fiyatın ise 34 lira olmasıyla ilgili fikir birliğine varmış bulunuyoruz. Bunun altında yatan nedenlerin başında, yoğun bir şekilde kamuoyunda özellikle bazı spekülatörlerin, et ithalatıyla ilgili bizim üreticimizi, besicimizi yanlış bazı bilgilerle, onu üretimden vazgeçirecek, üretim kapasitemizi daraltacak bazı değerlendirmeler geliyor. Tabii ki sektörümüz rahatsız olmuştur, Bakanlığımız açısından da rahatsız edici bir durum. Fakat bu spekülatörlere karşı elimizin güçlü olması gerekiyor. Bugün aldığımız karar, üreticimizi ve besicimizi korumaya dönük, birlikte taşın altına elimizi koymadır. Yoksa piyasada var olan maliyetleri dikkate almadan ithalata dayalı ve üreticinin üretiminden çıkmasını sağlayacak bir yaklaşımı, sektörle beraber doğru bulmadığımızı söylüyoruz. Bir bakanlık zorlaması değil, serbest piyasaya müdahale şeklinde değil, aksine serbest piyasa aktörleri olarak bu alanda birlikte adım atılması, birlikte yürünmesi ve hayvan varlığımızın artarak devam etmesi noktasında bir yaklaşımın gereği olarak bu buluşmayı gerçekleştirdik ve bu kararları aldık."
Çelik, bu buluşmanın kırmızı et piyasası ve ortak iradenin ortaya konması açısından son derece önemli olduğuna dikkati çekerek, "Kısa vadede bunun getirileri olacak. Orta vadede birlikte çalışmamızda, hayvan varlığımızın planlanması, sektörün geleceğe bakışı açısından bu ortak iradenin çok önemli olduğunu belirtmek istiyorum" dedi.
- "Yapısal değişiklikler için bazı tedbirler alınacak"
Orta vadede yapısal değişikliği sağlayacak bazı tedbirleri kendi aralarında değerlendirdiklerini ifade eden Çelik, özellikle sözleşmeli üretim başta olmak üzere finansa erişim konusu ve sübvansiyonlu kredi konularında, kredinin kullanılmasını yaygınlaştırmaya dönük çalışmaları gerçekleştireceklerini kaydetti.
Çelik, yine orta vadede hayvan sayısını artırmaya dönük bakanlık olarak çok daha aktif şekilde tedbirler alacaklarını sektör temsilcileriyle paylaştıklarını belirterek, bunun yanında girdi maliyetleriyle ilgili yemde KDV'nin sıfırlanmasının piyasaya yansımalarını kendilerinden dinlediğini söyledi.
Girdi maliyetlerinin aşağı çekilmesi veya sürdürülebilir bir noktada tutulmasıyla ilgili değerlendirmelerde bulunduklarının altını çizen Çelik, "Umuyor ve diliyorum ki o konuda da bazı çalışmalarımız olacak. Gerek Ziraat Bankası ile olan ilişkilerimiz gerek Tarım Kredi ile olan çalışmalarımız ve bakanlık olarak sektörde alacağımız önlemlerle gerek canlı hayvan olarak girdi maliyetlerinde, gerekse diğer yem düzeyindeki maliyetlerde birlikte çalışmayı sürdürmeyi kararlaştırmış bulunuyoruz" ifadesini kullandı.
Çelik, sektör temsilcileri olarak belirledikleri tavan fiyatın esas alınarak, piyasada varlıklarını sürdürmenin doğru olacağını belirterek, şu anda yaklaşık 50 bin ton et ithal etme imkanının olduğu bir ortamda bunları söylediğini vurguladı. Çelik, şunları kaydetti:
"Bu çağrıyı da açıkça ifade ediyorum, bu toplantıyı da böyle bir ortamda yapıyoruz. Yani et ithalatını konuşalım diye toplanmıyoruz, et varlığımızı, hayvan varlığımızı artıralım diye toplantı yapıyoruz. Sektörümüzü, üreticimizi güçlendirelim diye, üreticimiz ahırlarını doldursun diye bu toplantıyı yapıyoruz. Yoksa bu fiyatları, ithal imkanı kullanarak çok daha hızlı bir şekilde aşağı çekme gibi bir durum olabilirdi."
- "Fiyatlara müdahale anlamına gelmiyor"
Açıklamaların ardından gazetecilerin sorularını da yanıtlayan Bakan Çelik, şu andaki çalışmalarının fiyatlara müdahale etmek anlamına gelmediğini belirterek, Türkiye'deki üretimin sürdürülebilirliğinden ve artışından yana olduklarını bildirdi.
Maliyet hesapları ve piyasa fiyatları çerçevesinde tavan fiyatı belirlediklerinin altını çizen Çelik, amaçlarının hem üreticiyi hem de tüketiciyi korumak olduğunu söyledi.
Çelik, bu açıklamaları popülizm için veya panik havasıyla yapmadıklarını dile getirerek, et konusunun sürekli gündemde olmasının hem sektörü hem de kendilerini rahatsız ettiğini belirtti.
Söz konusu fiyatların düşüklüğü yönünde görüş bildirenlerin olabileceğini ifade eden Çelik, ithalat yapılarak piyasadaki fiyatların çok daha fazla düşmesinin, üreticinin ve sektörün aleyhine bir durum olacağını kaydetti.
Bakan Çelik, söz konusu tavan fiyatları 5-6 aylık bir süre birlikte izleme kararı aldıklarını, haziran veya temmuz ayında sektör temsilcileri ile bir araya gelerek gelişmeleri değerlendireceklerini bildirdi.
- "İthalatın konuşulmadığı bir Türkiye istiyoruz"
Türkiye Kırmızı Et Üreticileri Merkez Birliği Genel Başkanı Bülent Tunç ise üretici bazında yerli üretimin desteklenmesi ile ithal etin adını bile anmak istemediklerini belirterek, "Hem sanayici hem kasap hem de üreticiler olarak aynı noktada buluştuk. Herkes taşın altına elini koysun, bu saatten sonra her akşam et fiyatları konuşulsun istemiyoruz. İnsanların ete kolay ulaşımı noktasında üzerimize ne düşüyorsa yapmak durumundayız" diye konuştu.
Tunç, yemdeki KDV indiriminin kendilerine zam olarak döndüğünü belirterek, üreticiler olarak düzenleme ile 2-2,5 lira KDV'den fayda sağlayacakken yem fiyatlarına 3 lira düzeyinde zam geldiğini, bunu Bakan Çelik'e ilettiklerini bildirdi.
Ulusal Kırmızı Et Konseyi (UKON) Başkanı Ahmet Hacıince de "İthalatın konuşulmadığı bir Türkiye istiyoruz" ifadesini kullandı.
- "Et fiyatında yüzde 10 gerileme olacak"
Türkiye Kasaplar Federasyonu Başkanı Fazlı Yalçındağ da karkas fiyatlarının 1 lira arttığı noktada erkek danaların fiyatlarına da bu artışın anında yansıdığını, kısır bir döngüye girildiğini söyledi.
Yalçındağ, piyasalarda istikrar istediklerinin altını çizerek, alım fiyatları söz konusu düzeylerde olduğu takdirde vatandaşlara bu tavan fiyatları gözeterek kıyma ve kuşbaşı et sunacaklarını bildirdi.
Bakan Çelik'in önceki günlerde kırmızı ete ilişkin yaptığı açıklamaların fiyatları yüzde 10 civarında geri çektiğini vurgulayan Yalçındağ, Türkiye'deki et fiyatlarında istikrar için ellerinden geleni yapacaklarını kaydetti.
Yalçındağ, bu yeni tavan fiyatların uygulanması halinde kasaptaki etin fiyatında yaklaşık 10'luk bir gerileme olacağını dile getirerek, karkas et fiyatlarının 3 lira geri geldiği bir ortamda reyondaki et fiyatlarını 5 lira geri çektiklerini söyledi.