ÖNCESİ İÇİN TIKLAYIN: https://bpakman.wordpress.com/orta-dogu/yemen/
M.Ö. 6 yüzyılda Gumdan isimli doğal bir tepeye kurulan Sana, geçiş ve ticaret yolları üzerinde bulunması, tarihi ve kültürel zenginliği, denizden 2 bin 400 metre yüksekliğine rağmen, yaz kış ılıman iklimi ve kendine özgü kent mimarisiyle bölgedeki en önemli cazibe merkezlerinden biri. Nüfusu 24 milyon olan Yemen’in yönetim merkezi Sana, son yıllarda önemli gelişme ve ilerleme kaydetmiş. Geleneksel dokusuyla birlikte modern görünümüyle de ön plana çıkan kentin nüfusu, 1950’lere kadar yüz bini geçmezken bugün 2 milyonu aşmış. Geçmişi yüz yıllar öncesine uzanan, işlenmiş taşlardan yapılış çok katlı evleri, ticarethaneleri, camileri ve dar sokaklarıyla dünyada benzeri olmayan Sana, 1986’da Birleşmiş Milletler tarafından Dünya Mirası Listesi’ne alınmış, 2004 yılında da Arap Kültür Başkenti ilan edilmiş.
Sana’a’nın en turistik yeri neresi derseniz, iki yer söylenebilir. Biri merkezdeki Bab-el Yemen denilen eski şehir. Öteki ise İmam Yahya’nın evi.
Sanaa’nın belki de en canlı yeri eski çarşısı. Buraya Osmanlılar tarafından yaptırılan Bab’el Yemen, Yemen Kapısı adı verilen bir kapıdan giriliyor. Sanaa eskiden 12 metre yüksekliğinde surlarla çevrili bir şehirmiş, o zamanki şehir kapılarından bu kapı ayakta kalmış.
Çarşı belleğimdeki doğu çarşılarının bire bir kopyası. Mücevherciler, kumaşçılar, hurmacılar, baharatçılar, Yemenli erkeklerin en büyük aksesuarı olan ‘cenbiye’ adı verilen hançerleri satan ve yapan dükkanlar hepsi yan yana. Buralar binbir gece masallarının geçtiği yerler heyecanlanmamak elde mi? Çarşıdaki gümüş takı satan dükkanlardan aldığım ve hemen taktığım bir kolye ile o masalların içine ben de giriyormuş gibi yapıyorum. Tabii yine doğu’ya özgü bir şey pazarlık etmeden hiçbir şey almamak lazım.
Bir de çarşının kokuları hemen sımsıkı yakalıyor beni. Çoğu yerde dükkanların önünde yakılan tütsülerin kötü cinleri kovduğuna inanılıyormuş. Gerçektende öylesine yoğun ve ağır ki bu yanan tütsülerin kokusu, cinlerin bundan kaçtığına hiç şaşmamak gerek. Kimi kez ben de kaçmadım dersem yalan olur.
Halk arasında “Eski Sana” denilen eski kentin surları içinde 6 bin 500 ev, 100 cami, 30’dan fazla hamam ve fırın bulunuyor. Elle işlenmiş taşlar ve kırmızı tuğlalardan inşa edilen kentteki yapıların kapı, pencere ve camlarındaki süslemeler dikkat çekiyor. Bin yaşının üzerinde yüzlerce yapının bulunmakta. Bugün kentin eski surlarından çıkarak geniş bir alana yayılmış Sana’da, geleneksel mimariyle modern mimari iç içe geçmiş durumda. Son yıllarda hızlı gelişme gösteren şehirde geniş caddeler, alışveriş merkezleri, büyük camiler ve oteller göze çarpıyor. Trafik sorunun bulunmadığı kentte toplu ulaşım, halkın “dabbabs” dediği 10 kişilik minibüslerle sağlanıyor. Kentin modern yüzünü gösteren en önemli yapı ise Devlet Başkanı Ali Abdullah Salih’in kendi adına yaptırdığı cami. İhtişamıyla kentin her noktasından görünebilen cami, Arap mimarisinin özelliklerini taşıyor. İçi altın varaklarla süslenmiş camide 44 bin kişi aynı anda ibadet edebiliyor. 60 milyon dolara mal olan Salih Camisi 2008 yılında tamamlanarak ibadete açılmış.
İslam tarihi açısından da önemli konumu olan Sana, Hz. Muhammed hayattayken Müslümanlaşmaya başlamış. 4. Halife Hz. Ali tarafından fethedilen Sana’da, Hz. Ali tarafından yaptırılan ve hala ibadet edilen Büyük Cami bulunuyor.
ASIRLIK OSMANLI HAKİMİYETİ VE TÜRK İZLERİ
Ayrı sayfada anlatılmıştır. Okumak için lütfen tıklayın: http://wp.me/PAexV-3FG
Kaynaklar:
ve
Ayşegül (Taştaban) Zaman’ın blog sayfasından http://mavilimon.blogspot.com/search/label/Yemen
derlenmiştir. Bülent Pakman Mart 2011
Bülent Pakman kimdir https://bpakman.wordpress.com/pakman/