Bu vadide organik devrim var!
Rize'nin Çayeli ilçesi sınırlarındaki Senoz Vadisi, bugünlerde heyecan verici bir başarı öyküsüne ev sahipliği yapıyor.
Bu vadide organik devrim var!
Yusuf Yavuz
Yıllardır adı HES'lerle anılan Rize'nin Çayeli ilçesi sınırlarındaki Senoz Vadisi, bugünlerde heyecan verici bir başarı öyküsüne ev sahipliği yapıyor. İTÜ'yü bitirip yıllarca bürokratlık yaptıktan sonra köyüne dönerek dedesinden öğrendiklerine bilimi de ekleyerek vadinin değerlerini yöre insanı için kalkınma aracına dönüştürmeye soyunan Ahmet Ali Kork'un çabalarına kamu kurumları da destek veriyor. Kork'un etrafında kenetlenen köylüler, ürettikleri ve yaşama biçimleriyle Senoz Vadisi'nde sessiz sedasız bir devrim gerçekleştiriyor.
Senoz Vadisi'ndeki HES Projelerine ve taş ocaklarına karşı yürüttüğü mücadeleyle tanınan TEMA Vakfı Çayeli Temsilcisi Ahmet Ali Kork öncülüğünde yürütülen çalışmalarda, Vadiyi oluşturan 12 köyden 1728 çay üreticisi organik tarıma başladı. Çay tarımını bugünlerde hızla geliştirilmeye çalışılan organik bal üretimi izliyor. Sırada; et, süt, mısır, alabalık, pekmez, sebzeler, özgün mimarisi ve yerel kültürüyle yaygınlaştırılacak eko-turizm var.
SENOZLULARIN ALKIŞLANACAK YAŞAM MÜCADELESİ
Karadeniz sahil yolu için açılan taş ocakları ve yapılmak istenen HES projelerine tepki gösteren yöre halkı, bölgedeki yıkım projelerine karşı yürüttükleri hukuki mücadeleyle bugüne kadar açılan 10 ayrı davayı da kazanmış. Ancak yaşadıkları bütün sıkıntılara ve yoksulluğa rağmen vadilerinin SİT alanı ilan edilmesi için yürüttükleri mücadeleden vazgeçmeyen Senoz halkının kendi insiyatifi ile başlattığı organik devrime kamu kuruluşları da destek veriyor.
ORGANİK DEVRİMİN ÖNCÜSÜ SENOZLU AHMET ALİ KORK
Senoz Vadisi'ndeki çalışmalara öncülük eden TEMA Vakfı Çayeli Temsilcisi Ahmet Ali Kork, yıllarca ÇAYKUR'da üst düzey bürokratlık yapmış bir yöre insanı. İçinde bulunduğu sektörün ve bölgenin sorunlarına yakından tanıklık eden Kork, bölgede organik bir dönüşüm başlatmak için kolları sıvayarak işe koyulmuş. Vadi halkının, toprağına, suyuna, ormanına, tarihine, kültürüne ve emeğine sahip çıkma adına ortaya koyduğu iradenin takdire şayan olduğunu söyleyen Kork, yanlış gördüğü uygulamalara karşı çıkan vadi halkının doğru uygulamaları hayata geçirme gayretinde olduğunu anlatıyor: "Vadi halkı çay üretiminde verim düşüklüğü, dolayısıyla gelir kaybı olacağını bilerek 2012 yılında kimyasal gübre ve zirai ilaç kullanmaktan vazgeçerek ÇAYKUR’un desteği ile organik çay tarımına başladı. Kimyasal gübre kulllanımından vazgeçilmesi toprak ve su kirliliğini önleyeceği gibi vadideki tüm ürünlerin organikleştirilmesinin de yolunu açtı. Bilinçsizce yapılan uygulamalar, yapılan eğitimlerle giderilmeye çalışılıyor."
GELECEKLERİ İÇİN KISA VADELİ ÇIKARLARI REDDETTİLER
Vadide üretilen balların yıllarca hastalıklar için ilaç olarak görülüp kullanıldığının altını çizen Ahmet Ali Kork, Senoz balının bölgenin en değerli ballarından biri olduğunun altını çiziyor. Ancak Senoz balının bu özelliğinin bölge dışında pek bilinmediğini de ekliyor. Geçim derdiyle sürekli göç veren bölge halkı için yürütülen bu çabaların ekonomik bir değer taşımasının çok önemli olduğunun altını çizen Kork, bu nedenle öncelikle üretilen ürünlerin organik sertifikasyona sahip olması gerektiğini vurgulayarak, bölgede yürütülen çabaları;"şu anda bunun çabası içersindeyiz. Vadi halkı olağanüstü zor doğa şartlarına rağmen insanüstü bir çabayla en iyi üretimi yapıp vadilerinde yaşama tutunmaya çalışıyor. Bu örnek bir davranıştır ve anlamlıdır. Gelecek nesillerinde hakkını gözeten bir anlayışla kısa vadeli çıkarları ret edip, çalışıp üreterek yaşam mücadelesi veren bu onurlu insanları takdirle karşılıyor, çabalarını saygı değer buluyoruz ve her zaman yanlarında olacağız" sözleriyle özetliyor.
MUHTAR AKIN: 'GEÇMİŞTE İYİ BİLDİĞİMİZ İŞLERE DÖNMÜŞ OLDUK'
Vadideki 12 köyün sözcülüğünü yapan Başköy Muhtarı Şaban Akın ise organik üretime ilişkin girişimlerin ardından bir yıl içinde 1728 çay üreticisinin organik çay üretimine başladığını söylüyor. 2013 yılında organik bal üretimi için harekete geçtiklerini anlatan Akın, "aslında geçmişte çok daha zor şartlarda yaptığımız ve çok iyi bildiğimiz işlere dönmüş oluyoruz. Gördük ki devletimizin ilgili kurumları da bu konuda bizlere destek olmaktadır. Bu anlamda başta Rize Valimiz Nurullah Çakır ve Tarım İl Müdürü Şafak Bulut olmak üzere emeği geçen herkese çok teşekkür ediyoruz. Bir araya gelip ortaya koyduğumuz bu iradenin gereğini azimle, sabırla hayata geçireceğiz. Göreceksiniz belli bir zaman sonra Senoz Vadisi organik ürünleri ile ekolojik vadi olarak tescil edilecektir” diye konuştu.
KÖYLÜLERİN İRADESİNE VALİ ÇAKIR'DAN ÖNEMLİ DESTEK
Bölgede yürütülen çalışmaların ardından Senoz Vadisi'nden 30 arıcı geçtiğimiz aylarda organik bal üretimi yapmak üzere sertifika almış. Senozluların kendi inisiyatifleri ile ortaya koyduğu bu iradenin kamu tarafından da önemli ölçüde desteklenmesi oldukça sevindirici. Rize Gıda Tarım ve Hayvancılık İl Müdürlüğü kısa sürede destek projesi hazırlayıp 12 Aralık 2012 tarihinde Rize Valisi Nurullah Çakır’ın da katılımı ile Kaptanpaşa köyünde 20'şer adet boş kovan ve kışlatma tezgahları 30 arıcıya teslim edilmiş.
SENOZLU ARICILAR KIŞI EĞİTİMLE GEÇİRECEK
Senoz Vadisi’nin organikleştirilmesi kapsamında geçtiğimiz günlerde bir araya gelerek sertifikasyon kuruluşu ile anlaşan Senozlu arıcılar, kış dönemini Çayeli Halk Eğitim Merkezi Müdürlüğü ve Rize Gıda Tarım ve Hayvancılık İl Müdürlüğü işbirliği ile düzenlenen arıcılık eğitimlerinde değerlendiriyor. Organik arıcılık uzmanı veteriner hekim Şeref Demir tarafından verilen ve 30 arıcının katıldığı eğitimlerin 8 hafta süreceği belirtiliyor.