Araştırmalarda çıkan sonucun, sağlık çalışanlarının artan iş yükü ve giderek ağırlaşan çalışma koşullarını daha net ortaya koyduğunu ifade eden Genel Başkan Metin Memiş, mesai saatlerinin belirsizliği ve bu sürelerin uzunluğunun, sağlık çalışanlarının iş motivasyonunu olumsuz etkilediğini belirtti. Özellikle Yataklı Tedavi Kurumları'nda çalışan personelin öğle tatillerini kullanamadığına dikkat çeken Memiş, kurumlar arasında yaşanan bu farklılığın çalışanların lehine olacak şekilde ortadan kaldırılması gerektiğini belirtti.
Sağlık çalışanlarının önemli sorunlarından biri olan döner sermaye konusuna da değinen Memiş, çalışanlara ödenen döner sermaye oranlarındaki belirsizlikler ve değişikliklerin her geçen gün iş motivasyonunu daha da bozduğunu söyledi. Çalışanlar arasında huzursuzluğa yol açan döner sermaye dağılımında adil bir düzenleme yapılmasını istediklerini dile getiren Memiş, sözlerini şu şekilde sürdürdü:
"Sağlık çalışanları yirmi dört saat esasına göre kesintisiz sağlık hizmeti sunmaktadır. Sağlık çalışanları birçok mesleki riskle karşı karşıya olmasına rağmen ürettikleri sağlık hizmetlerinin karşılığında hak ettikleri döner sermayeleri alamamaktadır. Ayrıca tavan oranları ve katsayılardaki mevcut durum çalışanları mağdur etmektedir. Özellikle eğitim ve araştırma hastanelerinde çalışan hekim dışı personele ödenen döner sermayeler yayımlanan son yönetmelikle daha da düşürülmüştür. Döner sermaye konusunun adil bir şekilde çözümü için artık gerekli adımların atılmasını istiyoruz."
Sağlık-Sen'in çalışmalarını değerlendirmek üzere dikkatle inceleyeceğini belirten Sağlık Bakanı Prof. Dr. Recep Akdağ ise, Bakanlık olarak amaçlarının sağlık çalışanlarının yüksek motivasyonla ve adil haklar ölçeğinde çalışmalarına zemin hazırlamak olduğunu ve buna da önem verdiklerini söyledi.
SAĞLIK ÇALIŞANLARI ÖĞLE TATİLLERİNİ KULLANAMIYOR
Sağlık Bakanı Prof. Dr. Recep Akdağ'a sunulan "Sağlık Çalışanları Tükenmişlik Araştırması" ve "Sağlık Çalışanları Mesai Saatleri Araştırması" çarpıcı sonuçlar içeriyor. Sağlık-Sen tarafından 12 bölgede 1916 sağlık çalışanı ile gerçekleştirilen "Mesai Saatleri Araştırması" sonuçları şu şekilde yer alıyor:
• Araştırma sonuçlarına göre katılımcıların sadece yüzde 21,2'si öğle tatili kullanabildiklerini belirtiyor.
• Öğle tatili kullanabilen çalışanların kurumlarına göre dağılımına bakıldığında ise Yataklı Tedavi Kurumlarında çalışan personelin yüzde 83,9'u öğle tatili kullanamadıklarını belirtirken bu oranın tersi olarak Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi'nde çalışan personelin yüzde 87'si ise öğle tatilini kullanabildiklerini belirtiyor.
• Öğle tatilini kullanabilen sağlık çalışanlarının yüzde 78'i öğlen izinlerini hastane içinde geçirdiklerini belirtirken, katılımcıların yüzde 50'si bu süreyi yarım kalan işlerini tamamlamak amacıyla kullandıklarını söylüyor. Öğle tatillerini hastane dışında ya da özel işlerini tamamlamak için kullananların oranı ise yüzde 22,9 oldu.
• Öğle tatili kullanamayan sağlık çalışanlarının yüzde 43,7'si bunu çalıştığı kuruma bağlarken, yüzde 49,3'ü ise işlerin yoğunluğundan dolayı öğle tatili kullanamadıklarını belirtiyor.
• Araştırmada dikkat çekici bir nokta ise öğle tatili kullanan çalışanların yüzde 75,1'inin öğle tatili kullanmak yerine akşam bir saat erken çıkmayı tercih etmesidir. Bu oran tüm katılımcılara sorulduğunda ise katılımcıların yüzde 79,3'ü mesai saatleri uygulamasında tercih ettikleri yöntemin "akşam bir saat erken çıkmak" olduğu cevabını veriyor.
SAĞLIK ÇALIŞANLARININ TÜKENMİŞLİK ORANI YÜKSELİYOR
Türkiye genelinde 1060 sağlık çalışanı ile yapılan "Sağlık Çalışanları Tükenmişlik Araştırması"nda ise şu sonuçlar yer aldı:
• 'Fırsatınız olsaydı mesleğinizi değiştirir miydiniz?' sorusuna sağlık çalışanlarının yüzde 60.80'i 'Evet, fırsatım olsa başka bir meslek seçerdim', yüzde 39.2'si 'Hayır' cevabını verdi.'Fırsatınız olsa çalıştığınız hastaneyi değiştirir miydiniz?' sorusuna ise, katılımcıların yüzde 55.5'i 'Evet değiştirirdim' derken, yüzde 44.5'i değiştirmeyeceğini belirtiyor.
•
-'Sağlık Bakanı olsaydınız yapacağınız ilk icraatınız ne olurdu?' sorusuna sağlık çalışanlarının yüzde 45'i, 'Döner sermaye dağılımı ve performans sistemini değiştirirdim' cevabını verdi. Katılımcıların yüzde 14.1'i 'Çalışanlarımla iletişim halinde olurdum' derken yüzde 12.1'i 'Sözleşmelileri ve şirket elemanlarını kadroya alırdım' diyor.
•
-Sağlık çalışanlarını en çok kızdıran üç seçenek işaretlenmesi istendiğinde, 'hastane yönetimi' yüzde 24.6 ile ilk sırada, 'Sağlık Bakanlığı' yüzde 24.3 ile ikinci sırada, 'hasta ve hasta yakını' seçeneği ise yüzde 22.1 ile üçüncü sırada yer alıyor.
•
Türkiye'de en zor mesleklerden biri olarak bilinen polislikte duygusal tükenmişlik düzeyi 25,85 iken sağlık çalışanlarında bu oran 23,96 düzeyindedir. Bu rakamlar da göstermektedir ki sağlık çalışanlarının mesleki anlamda yaşadıkları zorluklar polislerin yaşadığı zorluk düzeyine yakındır. Bu husus araştırmamızda dikkat çekici bir unsur olarak yerini alıyor. Bundan dolayı bütün sağlık çalışanlarına da polislik mesleğinde olduğu gibi fiili hizmet zammı (yıpranma payı) verilmelidir.
•
-Kadın sağlık çalışanları, duygusal tükenmeyi erkek çalışanlara göre daha fazla yaşıyor. Yaş ilerledikçe tükenmişlik düzeyleri düşüyor. Tükenmişliğin en yoğun yaşandığı sağlık kurumları arasında üniversiteler ilk sırada yer alıyor. Bunu Sağlık Bakanlığı'na bağlı hastaneler ile 112 Acil sağlık hizmetleri takip ediyor.
•
-'Hangisi olsaydı daha mutlu olurdunuz' sorusuna 'Adil yöneticiler' diyen sağlık çalışanlarının oranı yüzde 23 iken, 'Değer ve saygınlık' diyenlerin oranı yüzde 18.6 olarak yer aldı. 'Daha anlayışlı hasta ve hasta yakınları' diyenlerin oranı ise yüzde 14,1 oldu.