Sindirim sistemi organları ve görevleri
İnsan vücudunda yaşamın sağlanması için önemli roller oynayan farklı organlardan oluşmaktadır. İnsanların beslenmesi, gelişmesi ve vücudun hayatta kalabilmesi için gerekli olan ihtiyaçların karşılanmasında gerekli olan sindirim sistemi organları farklı organlardan oluşur ve tüm bu organların çok farklı görevleri bulunmaktadır. Sindirim sistemi tabi ki sadece bir organla sınırlandırılmamalıdır. İnsan vücudunda bulunan birçok sindirim sistemi organı, farklı farklı görevler yaparak birçok sorunun ortadan kalkmasını sağlamaktadır. İnsanların herhangi bir amaç ile ağzına attığı bir şek direk olarak sindirime başlamış olmaktadır. Bu nedenle diyebiliriz ki sindirim sisteminin başlangıcı ağızda gerçeklemektedir. İnsanların ilk sindirim sistemi ağızdır. Bu organdan sonra ise yemek borusu ve mide gelmektedir. Mideden sonra ise son olarak bağırsaklarda sindirim gerçekleşir. İnsanların tükettikleri yiyecekler ve içecekler aslında türüne göre ağızda ya da diğer sindirim sistemi organlarında sindirime uğrarlar. Yanı tüketilen şeylerin sindirimi türüne göre farklı organlarda sindirilir. Örneğin bir ekmeğin sindirimi ağızda başlarken yağların sindirimi bağırsakta gerçekleşir. Bu nedenle sindirim sisteminde birçok organın görevi aynıdır. Önemli olan bu organların sindirdiği besinlerdir. Sindirim sistemi organlarının yanı sıra sindirime yardımcı olan organlarda bulunmaktadır. Bu organlar ise karaciğer ve pankreas olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. Şimdi sindirim sistemi organlarını ve görevleri ile birlikte daha detaylı olarak inceleyelim.
a) Ağız
Sindirimin başladığı ilk organdır. İnsanların bir şeyler tüketirken ağızlarına alarak çiğnemeye başlamaları ile sindirim olayının ilk aşamaları gerçekleşmiş olur. Ağızda bulunan kesici, ezici, öğütücü vs. Dişler yardımı ile ağızdaki sindirim gerçekleşir ve bu sindirim işlemi bittikten sonra artık kişinin bilinci kişi daha düşünmeden ağzındaki besini yutarak ilk olarak yutağa gönderir. Ağızda geçen sindirimde tükürük bezlerinden salgılanan tükürük ço kbüyük etkilerde bulunur. Öyle ki tükürük sayesinde ağızdaki besin hem yumuşar hem de kimyasal sindirime uğrar.
b) Yutak
Ağız boşluğundan sonra gelen kısım yutaktır. Yutak ağız tarafından gelen besinlerin yemek borusuna geçişini sağlamaktadır. Ağız ve burun boşluğundan oluşan yutak bir kavşak gibi solunum ile besinlerin ayrı yerlere gitmesini sağlamaktadır. Bu özelliği nedeni ile önemli görevler yapmaktadır. Kişi ağzındaki besini yutkunduğunda küçük dil sayesinde soluk borusu kapatılı ve kişinin zarar görmesi engellenir.
c) Yemek Borusu
Yutak ile mide arasında bulunan iletim borusudur. Yutaktan gelen yiyecekleri ve içecekleri mideye iletir. Bu borunun uzunluğu yaklaşık 20- 25 santik uzunluğundadır. Yemek borusu düz kaslardan yapılmıştır. Bu sayede gelen yiyeceklerin mideye itilmesini sağlar. Bu işlemi ise kasların kasılıp gevşemesi ile yapar. İnsanlarda görülen kusma durumu bu kasların ters kasılmasından dolayı meydana gelmektedir. Son olarak belirtmek isterim ki yemek borusunda herhangi bir sindirim gerçekleşmez.
d) Mide:
En büyük sindirimin gerçekleştiği organdır. Mide, sindirim sistemi organları ve görevleri ile önemli bir yer tutmaktadır. Besinler midede uzun süreler bekletilir ve burada hem mekanik hem de kimyasal sindirime uğrar. Bazı besinler midede tam olarak sindirilirken bazı besinler yarı sindirilerek bağırsaklara gönderilir. Özellikle proteinler bu duruma örnek verilebilmektedir.
e) İnce bağırsak ve kalın bağırsak
Sindirim sisteminde son organlardır. ince bağırsak yaklaşık 8 metre uzunluğundayken kalın bağırsak bir buçuk metre uzunluğundadır. Midede tam olarak sindirilmeyen besinler bağırsaklarda sindirilir. ve buradan dışarı atılır. Gem mekanik hem de kimyasal sindirim gerçekleşir.