Bitki Çayı Üretimi
İnsanlar alışılagelmiş damak tatlarının dışına çıkarak son yıllarda bitki çaylarını yoğun bir biçimde tüketmeye başlamışlardır. Giderek büyüyen bitki çayı piyasasına sizlerde girebilirsiniz. Dağlar taşlar Anadolu”da yabani bitkilerle dolu. Temiz kalmış denizlerimizin koyları da öyle. Karada yüzlerce endemik bitki var. Sıradanmış gibi görünen bitkiler, yabani meyveler, kökler, mantarlar ve de yosunlar…
Tüm mesele küçük bir yatırımla sachet (saşe) olarak bilinen tel zımbasız daldırma poşetlerini yapan hattı temin etmekte. Aynı düzenek kendiliğinden ürünün dış zarfını da imal ediyor.
Bitki Çaylarında Yerli olanından Çin malına kadar çeşitli seçenekler var. Yeni bir yatırımcı için fiyatlar şimdilik son derece uygun. Önemli olan bitkileri iyi tanıyan bir botanikçi veya eczacıyla iş birliği yapıp, ilgili bakanlıklardan gerekli izinleri almakta…
Soruyu tahmin edebiliyoruz: “Bu ürünler reklamsız satılır mı?” Yanıtımız belli: Asgari düzeyde reklam şart! Eğer ürünleriniz tamamıyla yeni çeşitleri içeriyor ve gerekli ruhsatları rahatlıkla alabiliyorsanız ürün kendi kendini tanıtacaktır. Yan etkileri olmayan ekstrem örneklerden bazıları ise şu şekilde: “Siyah havuç”, “shitake mantarı”, “doğal dut yaprağı”, “karahindiba”, “Trabzon hurması”, “genç muz sürgünleri”, “tahıl filizleri”, “taze zencefil parçaları”, “tatlı patates özü”, “arap-saçı çayı”, “şevketi bostan iksiri” ve organik nitelikli meyve ve sebzeler…
‘Sağlık olsun’ diye, bir yılda 900 milyon poşet bitki çayı tükettik
Nane, limon kabuğu, bir tutam zencefil derken poşetli bitki çayı tüketimimiz zirve yaptı. Türkiye’de 2014’te 900 milyon poşet çay tüketildi. Gelecek yıl poşetli meyve ve bitki çayları pazar hacminin 975 milyon poşete ulaşacağı öngörülüyor
Oyuncular, canlandıracakları karakterleri daha iyi sahneleyebilmek için araştırma yaparlar. Karakterlerinin jestlerini, mimiklerini gözlemlerler. Çünkü bu yolla rollerine daha iyi girerler. Orhan Kemal’in Romanlarını yazarken Karaköy’ün kahvehanelerinde çok sık dolaştığını, notlar aldığını okumuştum. Ben de bu hafta Sağlık Notları Köşesini yazmadan önce tıpkı oyuncular, Romancılar gibi kendimi, size anlatacağım konuya hazırladım. Yani ‘Ne yaptın?’ diyorsunuz? Şöyle ki bu hafta bu köşenin konusu bitki ve meyve çayları, bitki çaylarının sağlığa yararlarının neler olduğu.
İşte ben de bu konuyu araştırırken, biraz da soğuk algınlığının etkisiyle, günde en az 3 poşet bitki çayı tükettim. Bunun konuya ilgimi artırdığını net olarak söyleyebilirim. Ancak asıl haber benim günlük 2 poşet bitki çayı tüketimim değil kuşkusuz. Asıl haber Türkiye’nin toplam bitki çayı tüketiminin ne kadar olduğu. Asıl haber, biz bir ekonomi gazetesi olduğumuz için Türkiye’de bitki ve meyve çayları ekonomisinin büyüklüğünün hangi boyuta geldiği. Kara kış gelmişken bu soruları yanıtlamanın tam da zamanı değil mi? Hadi anlatmaya başlayalım.
Yıllık 2bin 600 tonluk pazar hacmine ulaştı
Önce rakamları verelim. Rakamları, sektörü Mutfak Ürünleri ve Margarin Sanayicileri Derneği (MÜMSAD) Başkanı Metin Yurdagül’den dinledim. Yurdagül’ün aktardığına göre poşetli bitki ve meyve çayı pazarı, son 4 yıldır diğer çay kategorileri ile kıykatiyenndığında çabucak büyüyor. Diyor ki Metin Yurdagül, “Bitki ve meyve çayı pazarı, 2014 yılının ilk 6 ayında dört yıl öncesine göre yüzde 30 büyüme gösterdi. Türkiye’de poşetli bitki ve meyve çayı pazarı yıllık 2 bin 600 tonluk hacme ulaşmış durumda. 2014 yılında Türkiye’de 45 milyon kutu yani 900 milyon poşet çay tüketildi. Bunun da cirosal karşılığı 135 milyon lira. 2015 yılında kategorinin çift haneli büyüme göstermesi ve pazar hacminin 975 milyon poşete ulaşacağı tahmin ediliyor.”
Dahası var. MÜMSAD Başkanı Yurdagül’ün söylediğine göre bugün Türkiye’de hanelerin yüzde 34’ünde poşetli bitki ve meyve çayı var. Güzel olan ise şu: MÜMSAD’ın hedefi gelecek 5 yıl içinde bu penetrasyon seviyesini yüzde 50’ye çıkarmak. Çarpıcı değil mi? Penetrasyon seviyesi ve MÜMSAD’ın hedefleri, meyve ve bitki çayları pazarının büyüme potansiyelinin yüksek olduğu gösteriyor. Peki, pazarın bu kadar büyümesinin nedenleri nelerdir?
Sağlıklı yaşam ‘trendi’ pazarı büyütüyor
İnsanlar neden bitki çayı tüketiyor, bu tüketimi tetikleyen etkenler neler olabilir? Aslında bu soruların cevabı kolay. İnsanlar binlerce yıldır olumlu etkilerinden yararlanmak amacıyla bitkisel çayları kullanıyorlar. Günümüzde ise sağlıklı yaşam ‘trend’inin gün geçtikçe yaygınlaşması ile beraber dünya genelinde olduğu gibi Türkiye’de de bitki ve meyve çayı pazarı büyüyor. Kuşkusuz pazarı büyüten en önemli neden, tüketicilerin sağlıklı kalma ve uzun yaşama beklentilerine dair bilinçlenme düzeyindeki artış. İşte bu bilinçlenme düzeyi şirketleri yenilikler yapmaya, ürün çeşidini artırmaya yöneltiyor. Bunun son örneği, sektördeki son yenilik poşetli bitki ve meyve çaylarının kâğıt zarf içinde kutulanarak tüketiciye sunulmaya başlanması. Bu kadar bilgiden sonra bitki çaylarının sağlık açısından yararları da anlatmalıyız değil mi? Örneğin şu soru önemli: Günde kaç poşet veya bardak bitki çayı tüketimi tavsiye ediliyor? Öncelikle şunu söyleyelim. Poşetli bitki ve meyve çaylarından tüketicilerin sağlıklı yaşama talebiyle paralel olarak en önemli ihtiyaçlarını desteklemek için faydalanılıyor. Uzmanlar gün boyunca 5 adet içilebilir diyor yalnız özel olarak hazırlanmış işlevsel etkisi bulunan çaylardaki tüketiminin ise günde 2 poşet ile sınırlandırılması konusu ile ilgili uyarıyorlar.
Rahat uyku için bire bir
Peki, neye iyi geliyor bu bitki çayları? Diyor ki MÜMSAD Başkanı Metin Yurdagül, “Kış sezonunda ortaya çıkan bağışıklığın güçlendirilmesi ihtiyacını desteklemek için ıhlamur, adaçayı, zencefil limon ve ekinezya çayları kullanmak mümkün. Gün boyunca daha rahat hissetmek veya gece daha kaliteli bir uyku ihtiyacı olan tüketiciler sarı kantaron içeren poşetli bitki ve meyve çaylarından faydalanabilir, tüketebilirler.”
Bitki çayları Almanya’da pazarın % 75’i
Bitki ve meyve çayı tüketimin Avrupa’da nasıl? Poşetli bitki ve meyve çayları Almanya pazarında, çay pazarından önemli bir pay alıyor. Almanya’da 2013 yılında poşetli bitki ve meyve çayları, çay pazarın yüzde 75’ini oluştururken siyah çay ise yalnızca yüzde 25’ini oluşturuyor. MÜMSAD Başkanı Metin Yurdagül’ün aktardığına göre Türkiye’de bu oran yüzde 1 düzeyinde ve bu poşetli bitki ve meyve çayları pazarı için bir fırsat.
Tel dolaplardan poşetli çaylara…
Türkiye’de poşetli bitki ve meyve çaylarının tüketimi geleneksel bir anlam da taşıyor. Kim anneannesinin tel dolabındaki ıhlamur, adaçayı, kuşburnu, mercanköşk bitkisini tanımaz ki… Son saydığım bitki, mercanköşk, benim çocukluğumun ilacıdır… İşte anneannelerin tel dolaplarından çıkan bitkiler bugün meyve ve bitki çayı pazarında 50’nin üzerinde ürün çeşidi ile tüketicilere sunuluyor.