Vatiye Hava Üssünün UMH tarafından kontrol edilmesinden sonra Türkiye-Libya arasında adeta hava köprüsü oluşturuldu.
Libya’da BM nezdinde tanınan ve meşru hükumet olan Ulusal Mutabakat Hükümeti (UMH)’ne bağlı güçler 18 Mayıs 2020’de Vatiye Hava Üssünü darbeci Halife Hafter’e bağlı güçlerden temizleyerek tekrar kontrol altına almıştı. Daha sonraki süreçte onarım faaliyetleri tamamlanan Vatiye Hava Üssü’ne Türk Silahlı Kuvvetleri tarafından hava savunma sistemleri konuşlandırılmış ve Temmuz 2020 itibariyle de uçuşlar başlamıştı.
Üssün ele geçirilmesi sonrasında Türkiye ve Libya arasında askeri kargo uçakları ile bir hava köprüsü oluşturuldu. Temmuz 2020 itibariyle TSK’ya ait nakliye uçakları doğrudan Vatiye Hava Üssüne uçuş gerçekleştirmeye başladı. Bu süreçte TSK’ya ait C-130E ve A400M nakliye uçakları Vatiye Hava Üssüne ve Misrata’ya uçuş gerçekleştirdi. 7 Ağustos 2020’de TSK’ya ait C130E nakliye uçağı Vatiye Hava Üssüne uçuş gerçekleştirmişti. Antalya’dan kalkış yapan nakliye uçağı 7 Ağustos günü sabah saatlerinde Vatiye Hava Üssüne ulaşmıştı.
Son olarak 15 Ağustos 2020 tarihinde Türk Silahlı Kuvvetleri’ne ait C-130E nakliye uçağı Vatiye Hava Üssüne uçuş gerçekleştirdi. Vatiye Hava Üssüne uçuş gerçekleştiren C-130E nakliye uçağı daha sonra bu üsten havalanarak Türkiye’ye geri dönüş yoluna geçti.
TSK tarafından Libya’ya gerçekleştirilen nakliye uçağı ile sevkiyatlarda envanterdeki en fazla yük taşıma kapasitesine sahip A400M nakliye uçakları da bu süreçte aktif olarak kullanılmaya başlandı. Bu bağlamda Temmuz 2020 içerisinde Türkiye’den Libya’ya ilk kez A400M nakliye uçakları ile uçuş gerçekleştirildi. A400M maksimum 37 ton yük taşırken hava köprüsünde görev alan Türk Hava Kuvvetleri envanterindeki C-130 ise maksimum 20 ton yük taşıyabiliyor.
Libya ve Türkiye arasında hava köprüsü
21 Mayıs’ı 22 Mayıs’a bağlayan gece sivil hava trafik takip sitelerinde Türkiye’den kalkan C-130 Hercules nakliye uçağı görünmüştü. Uçak Türk askerlerinin konuşlu olduğu belirtilen Libya’daki Misrata askeri üssüne iniş gerçekleştirmişti. 23 Mayıs 2020’de ise İstanbul’dan kalkan 2 adet C-130 nakliye uçağı ve arkalarından havalanarak aynı rotayı takip eden 2 adet C-17 Globemaster III askeri nakliye uçağı Libya’ya gitmişti. 24 Mayıs tarihinde bir C-130 uçuşu daha gerçekleşti. Takip eden günlerde de özellikle C-130 nakliye uçakları ile Libya ve Türkiye arasındaki uçuşlar devam etmişti.
Mayıs 2020’de Libya ve Türkiye arasında C-130 nakliye uçakları ile en az 15, C-17 Globemaster III uçakları ile ise en az 2 uçuş gerçekleştirildi.
Türkiye ve Vatiye Hava Üssü
Çeşitli yerli ve yabancı kaynaklarca Türkiye’nin Vatiye üssüne birlik kaydıracağı ve hatta üsse F-16 savaş uçakları yerleştireceği belirtilmişti. 2. Dünya Savaşı’nda ABD tarafından inşa edilen Vatiye Hava Üssü boyutu ve konumu itibariyle kritik öneme sahip.
Rusya’nın bölgeye de-facto olarak yerleşmesi ile Libya yeni bir açmaza sürükleniyor. Hafter güçlerinin Vatiye’nin düşüşü ile başlayan geri çekilmesi durdu. Bölgede barış görüşmeleri ile ilgili söylentiler dillendirildi. Ancak özellikle savaş uçaklarının konuşlandırılması dahil yoğun silahlanma bölgedeki havanın ısınacağına işaret ediyor.
Bu kapsamda Libya’ya yapılan sevkiyatlar, Türkiye’nin Trablus’un ve bölgedeki unsurlarının güvenliği birincil sebep olmak üzere bölgede daha fazla bayrak göstereceği ve belki de ateş destek faaliyetlerinde bulunacağının işareti olarak algılanıyor.
Türk Silahlı Kuvvetleri, 4 Temmuz 2020 tarihinde Libya Ulusal Mutabakat Hükümeti (UMH) güçleri tarafından kontrol altına alınan Vatiye Askeri Hava Üssüne MIM-23B Hawk hava savunma sistemleri konuşlandırmıştı.
İlgili Olarak
Türk Savunma Sanayii özelinde; savunma teknolojileri, stratejileri ve politikaları araştırmacısı ve takipçisi.
Milli Savunma Üniversitesi- Yüksek Lisans