Fitre, Ramazan ayının sonunda verilen bir sadaka türüdür. Halk arasında Fıtır Sadakası olarak da bilinmektedir. Bu yazımızda fitre nedir, fitre kimlere verilir, fitre ne kadardır gibi sorulara cevap vereceğiz.
FİTRE NEDİR?
Ramazan ayında oruç tutan ve sağlıklı bir şekilde Ramazan Bayramı’na erişen tüm zengin Müslümanların vermesi gereken sadakadır. Fitre, belirli kimselere verilmektedir. İhtiyaç sahiplerine fitre vermek vaciptir. Kişi kendisi ve çocuklar için fitre vermekle yükümlüdür. Fitre, Müslümanlığın gerektirdiği bir sadakadır.
FİTRE NE ZAMAN VERİLİR?
Fitrenin verilme zamanı Ramazan Bayramı’nın birinci günü de içinde olmakla birlikte bayramdan öncesi olarak belirlenmiştir. Özellikle bayram namazı öncesinde verilmiş olması müstehaptır. Şafii mezhebine göre fitreyi bayramın birinci günü gün batımından sonraya bırakmak haram olarak görülmektedir. Fitreyi ramazanın ilk günlerinde vermek ise caizdir.
FİTRE NEDEN VERİLİR?
Fitre vermenin amacı, fakir olan Müslümanların hayat standartları doğrultusunda bir günlük yiyeceğini karşılamak ve bayram sevincini yaşamasına yardımcı olmaktır. Dinen fitre verilecek bazı kişiler bulunmaktadır. Bu kişiler dışında fitre vermek uygun olmayacaktır.
KİMLER FİTRE VERMEKLE YÜKÜMLÜDÜR?
Fitre vermesi zorunlu olan kişiler bulunmaktadır. Fitre vermek için belirli şartlara uygun olmak gerekmektedir. Kimler fitre vermekle yükümlüdür sorusunun cevabı şu şekilde verilebilir;
- Ramazan Bayramı’na sağlıkla kavuşanlar
- Bir yıllık borçları dışında belirlenmiş miktarda mala sahip olan Müslümanlar
- Sahip olunan malın artırıcı özelliğe sahip olması ve üzerinden bir kameriye yılı geçmiş olması
- Kişi kendisi ve çocukları için fitre vermekle yükümlüdür
- Kişinin annesi, babası, büyük çocukları, eşi, kardeşleri ve diğer yakınları için fitre vermek zorunda değildir
- Şafi mezhebine göre fitre sadakası vermek farzdır. Bu nedenle nisap miktarda mala sahip olma şartı aranmamaktadır
- Bayram günü ve gecesine yetecek kadar yiyeceğe sahip olan zengin – fakir her Müslüman fitre vermekle yükümlüdür
FİTRE KİMLERE VERİLİR?
Fitre, kişinin bakmakla yükümlü olmayacağı tüm yoksul Müslümanlara verilebilir. Fitre sadakası verecek olan kişi, doğrudan ya da dolaylı olarak bu paradan yararlanamayacaktır. Zekât için de aynı kurallar geçerli olacaktır. Eşlerin birbirine de fitre vermesi yanlış olacaktır.
FİTRE KİMLERE VERİLMEZ
Fitrenin verilemeyeceği kişiler bulunmaktadır. Fitrenin verilemeyeceği kişiler şu şekilde sıralanabilir;
- Anne, baba, büyük anne ve büyük babaya verilmez
- Erkek çocuk, erkek çocuktan torunlara, kız çocuk, kız çocuktan torunlara ve bundan doğan çocuklara verilmez
- Eşe verilmez
- Zengin sayılabilecek kişilere verilmez
- Babası zengin olan ergen olmamış çocuğa verilmez
- Müslüman olmayana verilmez
VAKTİNDE ÖDENMEYEN FİTRE BORCU NASIL ÖDENİR?
Bütün ibadetlerde olduğu gibi, fitre sadakası verirken de zamanına dikkat etmek önemlidir. Herhangi bir nedenden dolayı zamanında ödenmeyen fitre sadakasının en kısa zamanda verilmesi gerekmektedir. Fitrenin Ramazan Bayramı son gününe kadar mutlaka verilmiş olması gerekmektedir. Ramazan içerisinde de fitre vermek mümkün olacaktır.
FİTRE NE KADAR VERİLMELİDİR?
Fitrenin her yıl belirlenmiş bir miktarı bulunmaktadır. Fitre verecekler bu miktarı göz önünde bulundurmaktadır. Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından belirlenen güncel fitre miktarı 23 TL olarak belirlenmiştir. Fitre verecek olan kişinin en düşük vereceği miktarı bu şekildedir. 23 TL üzerinden istenildiği kadar fitre vermek mümkündür.