Arı Sütü Üretiminde 2020 Yılı Değerlendirmesi ve
“Başlatıcılı” ile “Başlatıcısız“ Arı Sütü Üretiminin Karşılaştırılması.
Arılarımız 2019-2020 kışından diğer yıllara göre daha kuvvetle çıktılar. Bulunduğumuz bölgede arılarımız genellikle ocak ayı ortalarında yavru yetiştirmeye başlardı, diğer yıllara göre daha kuvvetli olmalarına rağmen bu yıl 15 gün kadar geç başladılar.
2020 yılı ilkbaharının başında arılarımızın gelişimi iyi giderken, ilerleyen günlerde hava sıcaklıklarının düşmesi ve mevsim normallerinin altında seyretmesiyle arıların gelişimi diğer yıllara göre daha yavaş oldu.
Bir önceki sezon sonunda daha az arı ile çalışarak arı sütü üretme ve kendimize daha fazla zaman ayırma kararı almıştık. Bu kararı, arı sütü üretimimizin her gün saat 14:00-15:00’e kadar sürmesi, diğer bahçe ve kişisel işlerimizin de ilavesiyle aşırı yorulduğumuz için almıştık. Diğer yıllarda 5 kişi ile oluşturduğumuz ekibimizi geçen sezon sonunda 3 kişi ile oluşturmayı düşünmüştük. Ama, Dünya’da ve Ülkemizde meydana gelen Korona salgını dolayısıyla arı sütü üretimimizi karı-koca yapmaya karar verdik.
20 Nisan’da ilk kurtçuk aktarımı ve 23 Nisan’da ilk hasat ile arı sütü üretimine başladık, 31 Temmuz’da son verdik. Toplam 100 gün arı sütü hasadı yaptık.
Arı sütü üretimine ilk başlarda bir arı sütü çerçevesine 4 çıta takarak ve 20 arıdan hasat yaparak başladık. 10 gün sonra çıta sayısını 3’e düşürerek 30 arıdan arı sütü hasadı yaparak devam ettik.
Bunu yapmaktaki amacımız neydi?
İlk başlarda bir arı sütü çerçevesine 18 gözlü 3 çıta ve 33 gözlü 1 çıta taktık, 20 kovan için 1740 kurtçuk aktarıyorduk. 10 gün sonra, iş yükümüzü arttırmadan (aynı işi yaparak) daha fazla arı sütü üretmek için bir kovana 18 gözlü 3 çıta vererek ve 30 kovan için 1620 kurtçuk aktararak uzun süre devam ettik. Nektar ve polen akımına bağlı olarak arı sütü verimi düştüğü günlerde (11 Temmuz) arı sütü çerçevelerine 18 gözlü 2 çıta takarak devam ettik ve sezonu sonlandırdık.
Günlük ortalama kovan başı 14,5 gram arı sütü hasadı ile başladık, zirve noktamızda 18,3 gram oldu ve en az aldığımız gün ise 7,3 gram arı sütü hasat ettik. Toplamda 38 kilo arı sütü ürettik.
Bu yılki üretimimizi diğer yıllara göre kıyasladığımızda, diğer yıllarda 10 – 10,7 – 8,6 – 11,5 gram olan kovan başı arı sütü verimimizin bu yıl 12,8 gram olarak gerçekleştiğini ve bununda daha iyi olduğunu görüyoruz.
İşletmemize gelerek, yaptığımız toplantılara katılarak, internet sitemizden, sosyal medyadan veya youtube’ta bizi takip edenler bilir, bir süredir arı sütü üretim yöntemlerini sorguluyor, diğer üreticilerin sorgulaması ve denemesi için gayret gösteriyoruz.
Bu yıl üretimimizde 2 yöntemi (“başlatıcı+besleyici” ve “başlatıcısız” [direkt besleyiciye verme] ) aynı anda sezon sonuna kadar kullandık. Bu yılın sonuçları ile önümüzdeki sezon için bazı kararlar aldık. Önümüzdeki sezon arı sütü üretimimizi “başlatıcısız” (sadece besleyicilerle) olarak yapacağız.
İki yöntemi karşılaştırdığımızda ne gördük?
İki yöntemle elde ettiğimiz arı sütlerini, 1,5 ay süresince ayrı ayrı hasat ettik ve sonrasında tarttık. “Başlatıcılı” grup kendi içinde 2 gruptan, “başlatıcısız” grup kendi içinde 3 gruptan oluştuğu ve gruplar arasında normal olarak farklılıklar olduğundan arı sütü üretim miktarlarında bazı değişmeler olmakta. Fazla üreten grup ile az üreten grubun hasat zamanı aynı güne geldiğinde, bazen “başlatıcılı“gruptan hasat edilen arı sütü miktarı “başlatıcısız” gruptan fazla olmakla birlikte çoğunlukla “başlatıcısız” gruptan daha fazla arı sütü hasat ettik. Bu durum, nektar ve polen akımının az olduğu (Temmuz ayı) dönemde iki grup dengelenmiş olsa da nektar ve polen akımının çok olduğu dönemde (Haziran ayı) “başlatıcısız” gruptan daha fazla arı sütü hasadı yaptık.
Aşağıdaki grafikte görüleceği gibi 1,5 aylık zaman diliminde, “başlatıcılı” gruptan kovan başı ortalama 12,9 gram, “başlatıcısız” gruptan 13,4 gram arı sütü hasat ettik. “Başlatıcısız” gruptan hasat edilen arı sütü miktarı “başlatıcılı“gruba göre yaklaşık %4 fazla. İki grup arasındaki günlük fark 0,5 gramdır.
İki grup arasındaki üretim miktarı fazla olmamakla birlikte, “başlatıcılı” 2 grupta var olan her 8 kovan için 1 başlatıcı bulundurulması ve bunların sürdürülmesi için gerekli destek kovanlar ile “başlatıcısız” grupta her ne kadar kendi içinde 3 grup olsa ve daha fazla besleyici arı kullanılsa da başlatıcıların olmaması ve az da olsa daha fazla arı sütü elde edilmesi, önümüzdeki sezon için “başlatıcısız” olarak arı sütü üretmeyi düşünmemize neden oluyor.
Bir kovandan alınan arı sütü sezon ortalaması 12,8 gram.
Bir günde alınan arı sütü sezon ortalaması 380 gram.
Aktarılan kurtçukların hasat edilme yüzdelerinin sezon ortalaması %83.
Sonuç olarak 2020 yılında çoğunlukla 75 besleyici koloni kullanarak 100 günde toplam 38 kilo arı sütü elde ettik. Bir besleyici kovandan 525 gram arı sütü üreterek diğer yıllara göre daha iyi üretim sezonu geçirdik.
Önümüzdeki sezon için düşüncemiz…
Geçmiş yıllarda olduğu gibi önümüzdeki yıl için de amacımız; arıcılarımızın değişik arı ürünlerine yönelerek gelir seviyesini arttırmak ve Türkiye’nin arı sütü ihtiyacını yerli üretimle karşılayabilir hale getirmek ve daha sonrasında ihraç edebilir hale gelmesine yardımcı olmak.
İşletme olarak, arıcılıkla ilgili bilgilerimizi ve deneyimlerimizi arılığımıza gelenlere, telefonla ulaşanlara, internet sitemiz, sosyal medya hesabımız, yaptığımız toplantılar, TV programları ve Youtube kanalımız aracılığı ile aktarıyoruz. Diğer arı ürünleri yanında bir süredir de arı sütünü ve arı sütü üretimini arıcılarımıza tanıtmak ve üretime teşvik etmek için çalışmalar yapıyoruz.
Çok değil bundan 8 yıl önce Türkiye’de arı sütü üretimi yapanların (ana arı üreticileri hariç) sayısı neredeyse iki elin parmakları kadardı. Son yıllarda arıcıların arı sütü üretimiyle ilgili bilgilere ulaşabiliyor olması ve üretilen arı sütünün satılıyor olması, 2019 yılı ve özellikle 2020 yılında çok sayıda arıcının arı sütü üretimine başlamasına neden oldu. Arı sütünü tüketicilerin tanıması, fayda görmesi ve arıcılarımızın arı sütü üretimine olan yoğun ilgisi memnunluk vericidir.
Özellikle iki yıldır arı sütü üretimine başlayan ve başlamak isteyen arıcılarımızdan yazılarımız ve videolarımızdan çok faydalandıklarına yönelik telefon ve mesajlar almak bizim için memnunluk vericidir. Hiçbir çıkar gözetmeden (hatta bazen zararımıza da olsa) yaptığımız bilgi paylaşımlarından oluşan bu durum, doğru yolda ilerlediğimizi ve ilerisi için daha fazla şeyler yapabileceğimizi gösteriyor.
Tüm üreticilerimizin emeklerinin karşılığını alabilmeleri umuduyla, bol ürünler ve iyi sezonlar dileriz.