Tüm dünyada yaşanan tedarik zinciri krizi, Türkiye’de 10 TL’yi gören dolar kuru ve halkın düşen alım gücü nedeniyle indirim ve kampanya dönemleri, ne sektörü toparlamaya ne de halkın ihtiyacını karşılamaya yetiyor. Perakende markaları için büyük önem taşıyan ve tüketicinin de kampanyalarla alışveriş oranlarını artırdığı yılın son iki ayı, geçmiş dönemlerde büyük indirimlerle büyük cirolar getirirken, 2021 beklentisi yüksek enflasyon ve ürün sıkıntısı nedeniyle diplerde. Artık rafa koyacak ürün bulmakta zorlandıklarını aktaran sektör temsilcileri, sonrasında ise fiyatlandırmada büyük problem yaşadıklarını ve artık kur ve enflasyona bağlı zamların 3 aydan bir aya kadar indiğini vurguladı. Gıda dışındaki pek çok kategoride sektör oyuncularının rafa koyacak ürün bulmakta zorlanmaya başladığını ve kısmen de olsa boş raf görüntülerinin gündeme gelebileceğini anlatan Zincir Mağazalar Derneği Başkanı Serhan Tınastepe, tüketicinin eğer imkanı var ise şimdi alıma geçmesini tavsiye ederek, “İmkanları varsa şimdi alsınlar, gelecek 4-6 ay arası çok ciddi tedarik problemi yaşanacak” dedi.
Eskiden 3 ayda yapılan fiyat zamlarının şimdi yüksek enflasyon ve yüksek döviz kuru nedeniyle 1 aya kadar düştüğünü kaydeden Tınastepe, yaşanan durumu “Fiyatlamada 90’lı yıllara döndük. Ürün bulunamıyor. Bulunsa fiyatlanamıyor, fiyatlansa tüketici alamıyor” ifadeleri ile özetledi.
2019’UN GERİSİNDE
Türk tüccarının stoklu çalışmayı sevdiğini ancak dünyada yaşanan tedarik krizinin stokları erittiğini anlatan Tınastepe, bu nedenle geçmişte kademeli yapılan fiyat artışlarının artık daha hızlı devreye alındığını belirtti. Yılın son iki ayındaki kampanya dönemlerinde beklentilerinin biraz daha düşük olduğunu aktaran Tınastepe, “Ürün fiyatları çok arttı. 11/11 dönemi istediğimiz gibi gitmedi. Fiyatların aşırı derecede artmış olması, toplumun alım gücünün düşmüş olması, ürün tedarik etmekte zorluk çekmemiz, bütün bu nedenler istediğimiz gibi bir kasım ayı olmadığını gösteriyor” dedi. Tınastepe, adetsel anlamda satışların 2019 yılının yüzde 25 gerisinde olduğunu belirtti.
Yedek akçeler eridi, mızrak çuvala sığmıyor
Perakende oyuncularının bu yıl belli kategoriler dışında enflasyon etkisi ile büyüme gösterdiğini anlatan Serhan Tınastepe, gelecek 4-6 ayda büyük zorluklar beklediklerini ve markaların elde edilen yedek akçeyi harcamaya başlayacaklarını sözlerine ekledi. Alışveriş Merkezleri ve Yatırımcıları Derneği Başkanı Hüseyin Altaş ise geçmiş indirim dönemlerinde yüzde 30’lara ulaşan ciro artışlarının bu dönem için yüzde 4-5 civarında beklendiğini ve eski hareketli dönemlerin yakalanamadığını açıkladı. Ağustos ayında brikmiş talep nedeniyle yüzde 70’lik artışlar yaşandığını dile getiren Altaş, ekim ayına gelindiğinde ise bu oranın sıfırlandığını anlattı. Döviz borçları olan AVM’ler için artık durumun “Mızrak çuvala sığmıyor” şeklinde özetlenebileceğini aktaran Altaş, perakendedeki ciro düşüşleriyle kira gelirlerinin de azaldığını dile getirdi.