Afrika ülkeleriyle ilişkilerini her geçen gün geliştiren Türkiye, Meclis gündemine gelen kanun teklifleriyle de bunu pekiştiriyor. Bu çerçevede TBMM Dışişleri Komisyonu, son toplantısında, Kongo, Angola, Tanzanya, Etiyopya, Çad ve Sierra Leone ile çeşitli alanlarda imzalanan uluslararası anlaşmaları onaylayan kanun tekliflerini görüşerek kabul etti.
Dışişleri Bakan Yardımcısı Kaymakcı, komisyonda milletvekillerine, Türkiye’nin bu ülkelerle ilişkileri, ülkelerin Türkiye’den beklentilerine ilişkin bilgi verdi. Kaymakcı, son olarak Bissau Büyükelçiliğinin açılmasıyla Türkiye’nin Afrika’daki büyükelçilik sayısının 44’e ulaştığını söyledi.
Afrika ülkeleriyle siyasi, kültürel, ekonomik, ticari bağların giderek güçlendiğine işaret eden Kaymakcı, 2000’li yılların başında 4,3 milyar dolar düzeyindeki ticaret hacminin 35 milyar doları aştığını bildirdi.
Kaymakcı, Türkiye’nin, Afrika’da üstlendiği projelerin tutarının 82 milyar doları aştığına, Türk firmalarının, kıtada doğrudan yaptığı yatırım düzeyinin ise 6 milyar dolar civarında olduğuna dikkati çekerek “Afrika ile ilişkilerimize önem veriyoruz.” dedi.
“110 ÜLKEYLE YATIRIMLARIN TEŞVİKİ VE KORUNMASI ANLAŞMASI”
Aralık 2021’de Türkiye-Afrika Ortaklık Zirvesi’nden üçüncüsünün İstanbul’da gerçekleştirildiğini hatırlatan Kaymakcı, Kongo’nun gerek yüz ölçümü gerek nüfus büyüklüğü bakımından Afrika’da önemli bir ülke olduğunu ifade etti. Maden yatakları, tarıma elverişli geniş toprakların, Türkiye ile Kongo arasında ekonomik ilişkilerin canlanması için iyi bir zemin sunduğuna değinen Kaymakcı, “Kongo ile ticaret hacmimiz düzenli şekilde artıyor; 2021’de 70 milyon dolar seviyesine taşıdık, bu yıl ilk 10 ayda 90 milyar dolara ulaştı.” diye konuştu.
Kaymakcı, Kongo’nun, özel sektörün büyüdüğü bir ülke olduğunu anlatarak, “Kongo tarafı özellikle inşaat, tarım, gıda, tekstil, otomotiv gibi sektörlerde firmalarımızla çalışmak istiyor ve firmalarımızı teşvik ediyor. Bu kapsamda ilişkilerimizin geliştiği, yoğunlaştığı Kongo ile 110 ülkeyle yapmış olduğumuz gibi yatırımların teşviki ve korunması anlaşması imzaladık.” bilgisini verdi.
“ANGOLA TÜRKİYE’DEN DESTEK İSTİYOR”
Kaymakcı, Angola’nın ise devlet politikası olarak ekonomiyi çeşitlendirme, ticaret, yatırım ve tarım alanlarında Türkiye’den destek istediğini aktardı. Angola’da ekonomik kaynakların çeşitliliğine katkıda bulunmak istediklerini ifade eden Kaymakcı, özellikle inşaat sektörüyle ilgili taleplerin ön planda olduğunu kaydetti.
Kaymakcı, Türkiye ile Angola arasında mevcut ticari ve ekonomik iş birliğindeki hızlı yükseliş dikkate alındığında, özellikle gümrük konularında iş birliği yapılmasının katkı sağlayacağını söyledi.
Dışişleri Bakan Yardımcısı Kaymakcı, Hint Okyanusu’na 1400 kilometre kıyısı bulunan Tanzanya’nın ise kaçak balık avcılığıyla ilgili Türkiye’den bazı beklentileri olduğunu belirtti.
Tanzanya ile ilişkilerin giderek derinleştiğine değinen Kaymakcı, Tanzanya’nın 2017’de Ankara Büyükelçiliğini açmasının da ilişkilere ivme kazandırdığını kaydetti.
“ETİYOPYA, SAHRA ALTI AFRİKA’DA EN FAZLA YATIRIM YAPTIĞIMIZ ÜLKE”
Kaymakcı, Türkiye’nin, Sahra Altı Afrika bölgesinde 2,5 milyar dolar yatırımla, en fazla yatırım yaptığı ülkenin Etiyopya olduğunu ifade etti.
Temasların arttığı Etiyopya’nın, Afrika Boynuzu coğrafyasında ağırlığı olan ve ilişkilerde özel önem verilen ülkelerden olduğuna dikkati çeken Kaymakcı, “Ülkede iç kavga, iç çatışma devam ediyor; Afrika Birliğinin girişimleri ve bizim de destek olduğumuz çabalarla 2 Kasım 2022’de bir ateşkes sağlandı. Biz de bu ateşkes sürecini destekliyoruz ve taraflara istikrar, barış çağrısında bulunmaya devam ediyoruz.” diye konuştu.
Kaymakcı, Türkiye ile Çad arasında 2013-2014’te karşılıklı büyükelçiliklerin açılmasıyla siyasi ve askeri temaslar ile ticari ilişkilerin hızla arttığını belirtti.
İlişkilerin, askeri alanda da ilerleyecek gibi göründüğünü ifade eden Kaymakcı, “Sahra Altı bölgede Çad’ın güvenlik endişeleri var, bazı terör örgütlerine karşı yürüttüğü operasyonlarda bizden destek almak istiyor. Biz de Çad’ın istikrarı, Çad ordusunun güçlenmesi için böyle bir çerçeve anlaşmasının yararlı olacağına inanıyoruz.” dedi.
“SİERRA LEONE GÜNEŞ ENERJİSİ KONUSUNDA YATIRIM BEKLİYOR”
Kaymakcı, Sierra Leone’de Türk firmalarının, madencilik ve balıkçılık sektöründe giderek varlık göstermeye başladığını aktardı.
Sierra Leone’nin, ciddi elektrik ihtiyacı olduğunu, Türk firmalarından özellikle güneş enerjisi konusunda yatırım beklediğini dile getiren Kaymakcı, Kasım 2020’de Ankara Büyükelçiliğini açan Sierra Leone ile ticari ilişkilerin giderek arttığını anlattı.
Türk firmalarının, bu ülkede özellikle inşaat sektöründe var olmaya başladığını aktaran Kaymakcı, Sierra Leone’den Türkiye’ye gelişler ve vize başvuruları konusunda da taleplerin arttığını kaydetti.
KAYNAK: AA