Satürn hiç de fotoğrafta görüldüğü gibi sakin bir yer değil. Güneş Sistemi’nin bilinen en fazla uyduya sahip gezegeni olan Satürn’ün atmosferinde devasa fırtınalar gerçekleşiyor.
grizu-263 takımı
ABD’de düzenlenen ve dünya genelinden 99 üniversite takımının katıldığı model uydu yarışması CanSat Competition 2018’de Bülent Ecevit Üniversitesi grizu-263 takımı ikinci oldu. Üçüncülük ödülünü ise İstanbul Teknik Üniversitesi APIS AR-GE takımı kazandı.
Üniversite takımlarının başvurabildiği yarışmada, takımlara uzayla ilgili bir görev veriliyor ve takımlardan bu görevi gerçekleştirmek üzere kendi model uydu tasarımlarını geliştirmeleri ve üretmeleri isteniyor. Takımlar ilk olarak verilen göreve göre tasarladıkları model uydunun ön tasarım raporunu sunuyor. Jüri üyeleri tarafından yapılan değerlendirme sonucu belirlenen 40 takım yarışmaya davet ediliyor. Ayrıntılı tasarım raporlarının değerlendirilmesinden sonra takımlar kendi tasarladıkları ve ürettikleri model uyduları fırlatarak verilen görevi tamamlamaya çalışıyor.
APIS AR-GE takımı
Bu yılki yarışmada takımlardan hava frenleme sistemine sahip bir atmosfere giriş sondası (bilimsel veriler toplayan insansız uzay aracı) geliştirmeleri istendi. Takımların geliştirdiği model uydunun ısı kalkanı (atmosfere giriş sırasında uzay araçlarını yüksek sıcaklığın tahrip edici etkisinden korur) ve sonda olmak üzere iki parçadan oluşması gerekiyordu. Sondanın içinde hasar görebilecek yükü temsil etmesi amacıyla çiğ bir yumurta bulunuyordu.
Geliştirilen model uyduların 125 milimetre çapında ve 300 milimetre uzunluğunda silindirik bir hacim içinde yer alması, taşınan yükle birlikte toplam kütlesinin en fazla 500 gram olması, görev sırasında yer istasyonu ile gerçek zamanlı iletişimde bulunması ve elde ettiği ölçümleri saniyede bir yer istasyonuna hatasız biçimde iletmesi gerekiyordu.
Verilen görev doğrultusunda takımlar tarafından tasarlanan ve üretilen model uydu model roket yardımı ile 675-725 metre irtifaya fırlatıldı. Hedeflenen irtifaya ulaştıktan sonra model uydu roketten ayrıldı. Ayrılma gerçekleştikten sonra ısı kalkanı açıldı ve sondanın serbest düşüş hızını azalttı. 300 metre irtifada ısı kalkanı ve içinde çiğ yumurtanın da yer aldığı sonda birbirinden ayrıldı. Sondanın üzerindeki paraşüt açılarak yere düşüş hızını azaltmaya devam etti.
Yarışma kuralları gereği ısı kalkanı ve sondanın farklı konumlarda ve hasar görmeden yere düşmesi gerekiyordu. Ayrıca sonda yere düştüğü anda taşıdığı çiğ yumurtanın kırılmaması bekleniyordu. Takımlar gerçekleştirilmesi istenen hedeflerdeki başarılarına göre puanlandı.
CanSat Competition 2018’de başka Türk üniversite takımları da yer aldı. Yarışmayla ilgili genel sonuçlara buradan ulaşabilirsiniz.
Satürn hiç de fotoğrafta görüldüğü gibi sakin bir yer değil. Güneş Sistemi’nin bilinen en fazla uyduya sahip gezegeni olan Satürn’ün atmosferinde devasa fırtınalar gerçekleşiyor.
Kasım ayında nadir gerçekleşen bir gök olayına tanık olabilirsiniz. Merkür, 11 Kasım’da Güneş’in önünden geçiyor. Ancak unutmayın! Geçişi ister çıplak gözle, ister dürbünle, ister teleskopla gözlemleyin, mutlaka uygun bir güneş filtresi kullanmaya dikkat edin. Çünkü Güneş’e doğrudan bakmak gözünüzde kalıcı hasarlara neden olabilir.
Hawaii’deki Mauna Kea Dağı’ndaki Subaru Teleskobu’yla yapılan gözemler sonucunda Satürn’ün 20 yeni uydusu keşfedildi. Böylece Satürn’ün bilinen uydularının sayısı 82’ye çıktı.
Mars, 2 Eylül’de yörünge hareketi sırasında Güneş’in arkasından geçmişti. Bu süreçte Güneş ile aralarındaki açısal mesafe küçük olduğundan Mars’ı Güneş’in parlaklığı nedeniyle birkaç hafta boyunca gözlemlemek mümkün olmadı. Mars ekim ayının ortasından itibaren doğu ufkunun üzerinde tekrar ortaya çıkıyor.
Trigonometri lisede matematik dersinde karşılaştığınız ve belki de anlamakta zorlandığınız konulardan biri. Dik üçgenlerin iç açıları ve kenar uzunlukları arasındaki bağlantılarla ilgili matematiğin bu dalı size soyut gelebilir. Geçmişte insanlar denizcilikte, haritacılıkta ve astronomi yani gökbilimde karşılaştıkları problemleri çözmek için trigonometriden faydalandı.
İlk kez geçtiğimiz yıl düzenlenen TEKNOFEST İstanbul Havacılık, Uzay ve Teknoloji Festivali, 17-22 Eylül tarihleri arasında Atatürk Havalimanı’nda gerçekleştirildi. Bu yıl 1.720.000 kişinin katıldığı etkinlik dünyanın en büyük havacılık, uzay ve teknoloji festivali oldu.
NASA Space Apps Challenge’ın (NASA Uluslararası Uzay Uygulamaları Yarışması) Türkiye ayağı bu yıl Ankara, Elazığ ve Şanlıurfa’da düzenleniyor. Ankara’daki organizasyona 19-20 Ekim tarihlerinde ODTÜ Genç Girişimciler Topluluğu ev sahipliği yapıyor.
Geçmişten günümüze birçok araç uçsuz bucaksız evreni keşfetmek için uzaya gönderildi. Bu araçlar Merkür, Venüs, Mars, Neptün, Satürn, Plüton ve Ay hakkında veriler topladı ve bugün de toplamaya devam ediyor.
Satürn ve ilkdördün evresindeki Ay 8 Eylül’de gökyüzünde birlikte görülebilir. 20 Eylül’de ise Ay ve Boğa Takımyıldızı’nın en parlak yıldızı Aldebaran yakın görünümde. Her iki gökcismini gece yarısına yakın saatlerde batı ufkunun üzerinde görebilirsiniz. 23 Eylül sonbahar ılımı yani gece ve gündüz sürelerinin eşit olduğu tarih.
Maden cevherlerinden metalleri özütlemek için mikroorganizmalardan yararlanılan yöntemler biyomadencilik olarak adlandırılır. Biyomadenciliğin yeryüzündeki tarihi 1950’lere kadar gider. Günümüzde bazı araştırmacılar Uluslararası Uzay İstasyonu’nda (ISS) uzayda biyomadencilikle ilgili çalışmalar yapıyor.