Gerbera (jerbera)
Türkçede jerbera ismiyle tanınmış, çeşitli renklerde çiçekler açan, son derece gösterişli güzellikte dev papatyalar.. İngilizcedeki yaygın adı African daisy’dir (Afrika papatyası). Bütün dünyada çiçekçilik sektöründe kesme çiçek olarak en çok üretilip ticareti yapılan ilk 6 bitki arasındadır.
Türkçede jerbera ismiyle tanınmış, çeşitli renklerde çiçekler açan, son derece gösterişli güzellikte dev papatyalar.. İngilizcedeki yaygın adı African daisy’dir (Afrika papatyası). Bütün dünyada çiçekçilik sektöründe kesme çiçek olarak en çok üretilip ticareti yapılan ilk 6 bitki arasındadır.
Asteraceae (Papatyagiller) familyasından Gerbara cinsinin Güney Amerika, Afrika ve güney Asya kıtalarında 30 kadar türü bulunuyor. Süs bitkisi olarak ilk (1889 yılında) meşhur olan Gerbera jamesonii türü Güney Afraika’da keşfedilmiş. Daha sonra yine bir Güney Afrika türü (Gerbera viridifolia) ile melezleştirilerek çeşitli kültivarları türetilmiş. Şu anda binlerce çeşit kültivarları var.
Jerberanın başlıca özellikleri: Uzun ömürlüdür. Kış soğuklarına -7°C derece kadar dayanır. İlkbaharda yeniden yeşerir çiçeklenir. Gelişimi gazanya ve karahindibaya benzer, dalsız olup yapraklar ve çiçekler kökten gelişir. Gazanya gibi jerbera da köten yavrular üretir bunların ayrılmasıyla kolayca çoğaltılır.
Jerbera en iyi bahçelerde gerçek toprakta yetişir. Çok da güneş istiyor. Saksıda yetiştirecekseniz eviniz veya balkonunuz iyi güneş almıyorsa vazgeçin.
Evde yetiştirmek: Havasız esintisiz köşelerde kısa sürede kökleri çürür. Eğer yaz kış günün çoğu saatlerinde açık bir pencere yanında tutabilirseniz evde yetiştirebilirsiniz.Ayrıca iyi güneş alabilmeli, kuvvetli aydınlık hiç yeterli değildir.
Vazo için çiçek toplamak: Çiçekleri dipten çekip koparın. Yani yapraklar arasında gövdeye bağlı olduğu yerden çeklip kopması lazım. Eğer keserek alırsanız çiçek sapının dip kısmı çürüyerek hastalık oluşturabilir. Vazoya koymadan önce sapın dibini kesmelisiniz (ki suyu emebilsin yoksa suyu ememez, pörsür).
Toprak: Gerberalar suyu çabuk süzdüren toprak istiyor. Uzun ömürlü olması da buna bağlı. Killi topraklarda yazın sorun görünmese bile diğer mevsimlerde kökler kolayca çürüyebilir. İşte üç ayrı formül:
1- Her çeşit ağaçların bulunduğu, yabani otların gür yetiştiği bir yerin üst yüzey humuslu toprağı jerbera için en iyi topraktır. Eğer jerberayı evde yetiştirecekseniz bu toprağa 1/3 oranında ince ponza taşı ya da iri dere kumu karıştırmalısınız.
2- Çiçekçilerde satılan poşet toprak (evde yetiştirecekseniz 1/4 oranında ponza taşı karıştırın). Bu çeşit topraklar aslında jerberalara pek yaramaz, kalsiyum eksikliğine sebep olur. Bu problemin olmaması için 5 litre toprağa iki çorba kaşığı kalker taşı kırpıntıları eklemelisiniz (güvenilir marka poşet topraklarda gerekmiyor, zaten olması gerekir ama yine de kontrol edin).
3- %75 Hindistan cevizi lifleri + %25 perlit. Bu karışım kesme çiçek ticareti için jerbera yetiştiriciliğinde kullanılır. kontrollü bir şekilde özel besinli su ile sulama gerektiriyor. Besin vermede ve sulamada profesyonellik ister. Besin vermede bilinçsizlik kalsiyum eksikliğinden kaynaklanan çürümelere yol açar.Özel bitki besinlerinin çoğunun kalsiyum içermediğini unutmayın.
Saksıda jerbera yetiştirmek: Çiçekçiler daima uygunsuz toprak kullanır. En ucuz kompost toprakları kullanırlar. Küçük çiçekçiler ise bahçelerin tarlaların toprağını kullanır, bilinçsizce toprak seçtikleri için genelde fazla killi olur. Bazen de aşırı kumlu oluyor.
Çiçekçilerden aldığınız jerbera saksıda ise söküp yukardaki toprak formüllerinden 1 veya 2 numaralı toprağa dikin.
Saksı: Ortalama 4 litre toprak hacimli, 18 – 20 cm derinliğinde saksılar..
Mesafe: Bahçelerde (veya seralarda) çok sayıda jerberalar bir sırada 20cm aralıklarla dikilmeli. Sıraların arasındaki mesafe ise 75 – 80cm olmalı.
Sulama: Toprak ıslaklığını yitirmeden tekrar tekrar sulamak gerberayı öldürür. Sulamalar arasında toprağın ıslaklığının gitmesini beklemelisiniz. Fazla kurumasını beklemeyin. Yaz kış asla kupkuru toprakta kalmamalı.
Besin: Saksıda güzelce gelişim gösterdiği zaman besin vermeye başlayın. Her sulamada verilmesi tavsiye edilen sıvı bitki besininden tavsiye ederim (genel amaçlı veya çiçek amaçlı türden besin olacak). Siz her beş sulamada bir verin. Her sulamada vermek hem gereksiz hem zararlıdır.
Çiçeklenmesi: Yazın fazla sıcak havada çiçek açmaya ara verip dinlenebilirler. Endişelenmeyin bekleyin. Hava şartları elverişli oldukça her zaman çiçek açarlar. Tohumdan yetişenler ilk yıl çiçek açmaz. Tohumları ilkbaharda ektiyseniz, hızlı büyümüşlerse sonbaharda çiçek açabilirler.
Çoğaltılması: Jerbera tohumları kısa ömürlü oldukları için paket tohum alıp ekerseniz (eğer biraz bayatsa) hiçbiri çimlenmez çünkü çoktan ölmüşlerdir. Tohumların çimlenmesini en fazla 30 gün bekleyin.. çimlenme yoksa daha fazla beklemeyin.
Jerberanızı kökten ayırma ile çoğaltabilirsiniz. Kökten oluşan yavrular iyice köklendiklerinde ayırın. Yeterince nemli toprağa dikin. Sulamayın. Şeffaf poşete sokup bağlayın. Bir hafta – 10 gün kapalı durmalı ki kökler aktifleşsin toprağa tutunsun. Sonra açıp sulayın havadar esintili bir yerde tutun.
Kategori: Evde Çiçek açan Tarih: 01 Temmuz 2012
'Gerbera (jerbera)' hakkında sorular, açıklamalar
Sorunuzu / Yorumunuzu Aşağıya Yazabilirsiniz.
Lütfen yazı dili kurallarına saygılı olalım.