03/01/2013
Krediler, yerlerinden edilmiş insanlara güzel günlerin onları beklediğine dair ümit veriyor.
Southeast European Times için Saraybosna'dan Drazen Remikoviç'in haberi – 03/01/12
BH'deki 1991-1995 savaşı sırasında bir milyondan fazla insan evlerini terk etmeye zorlandı. [AFP]
Türk hükümetinin geçen Mayıs ayında onayladığı 100 milyon avroluk bir kredi sayesinde, mandıra çiftçisi ve geri dönmüş mülteci Osman Muharemoviç geleceğinde umut görüyor.
Sırp Cumhuriyeti'nin Bratunac Belediyesi'ne bağlı Konjeviç Polje köyü sakinlerinden Muharemoviç SETimes'a verdiği demeçte, "Yerli bankalarla büyük sorunlarım vardı ve beni neredeyse çökme noktasına getirdiler. 20 inekten oluşan çiftliğimi zar zor kurtardım. Türk kredisi bana ilerleme ve süt üretimimi yüzde 20 artırma şansı verdi." dedi.
Muharemoviç, Ankara'nın öncelikle Bosna-Hersek'teki (BH) yerlerinden edilmiş insanları desteklemek amacıyla çıkardığı krediden ilk faydalananlardan birisi. Fonlar, BH'deki iki banka -Bosnia Bank International ve Türk Ziraat Bankası- aracılığıyla dağıtılıyor ve önümüzdeki 10 yıl boyunca verilecek. Muharemoviç, 7 bin 500 avroluk kredisinin BH'de ender görülen bir verimlilikle işleme konduğunu ve bunun da Türk fonlarını cazip bir seçenek haline getirdiğini sözlerine ekledi.
"Kredi alma prosedürü çok basitti ve parayı neredeyse başvuru yaptığım gün aldım. Ve en önemlisi de, faiz oranı olmaması." diyen Muharemoviç şöyle devam etti: "Meslektaşlarıma bankayla yaşadığım deneyimi anlattığımdan beri, onlar da aynı krediler için başvurmaya başladı."
1991-1995 yılları arasında BH'de meydana gelen savaş sırasında bir milyondan fazla insan evlerini terk etmeye zorlandı. Yetkililer savaş sırasında el konan malların iadesini sağlamalarına karşın, yerlerinden edilmiş yaklaşık 113 bin kişi yoksulluk ve işsizlikle yaşamaya devam ediyor.
Bosnia Bank International Genel Müdürü Amer Bukviç SETimes'a verdiği demeçte, fonların ekonomik sıkıntılar çeken yerlerinden edilmiş insanlara yeni fırsatlar sunduğunu ve etnik çatışmalardan yaralanmış bölgelerin topluma yeniden kazandırılmasına katkıda bulunduğunu söyledi.
"Mülteciler ve yerlerinden edilmiş insanlar Türk kredi marjı sayesinde artık evlerine dönmek, üretime başlamak ve kendi işlerini kurmak için elverişli krediler alabiliyor." diyen Bukviç şöyle devam etti: "Kredilerin temel kriteri azınlıkların geri dönmesi: Sırp Cumhuriyeti'ndeki Boşnakların ve Hırvatların ve BH Federasyonu'ndaki Sırpların geri dönmesi. Evlerine geri dönen bu sözde 'küçük insanlar', BH'nin çok ırklılığının direğidir.
Bukviç, en muhtaç vatandaşlara faizsiz kredi olanağı sunulurken, diğerleri için faiz oranlarının vadenin uzunluğuna bağlı olarak yüzde 2,99 ile yüzde 3,99 arasında değiştiğini de sözlerine ekledi.
Sürdürülebilir mülteci dönüşüne ek olarak, Türk fonlarının tarım, turizm ve istihdam alanlarındaki projeleri ve küçük ve orta büyüklükteki işletmelerin gelişmesini desteklemesi bekleniyor.
Saraybosna Üniversitesi Ekonomi Bölümü öğretim üyesi Azra Hadziahmetoviç, BH'de daha fazla girişime ihtiyaç olduğunu söyledi.
SETimes'a konuşan Hadziahmetoviç, "Nüfusun en savunmasız kesimlerine yönelik her kredi marjı, bu ülkenin nüfusu için hoş karşılanmaktadır. Güvenli bir işi olan insanlar için bile yaşamanın zor olduğu bir dönemde, her avro önemli." dedi.
Uluslararası izleme grupları BH hükümetini geri dönüşlerin yavaşlığı konusunda eleştirmeye devam ederken, Hadziahmetoviç siyasi liderleri Türk kredisini örnek almaya çağırıyor.
"Geri dönenler, daha fazla dikkat edilmesi gereken bir kategori. Devlet, en muhtaç kesime benzer şekillerde yardım etmenin yollarını bulmalı."