Petrol Piyasasında Bu Hafta (05-09 Şubat 2018)
|Brent


$/varil
|05 Şubat Pazartesi||06 Şubat Salı||07 Şubat Çarşamba||08 Şubat Perşembe||09 Şubat Cuma|
|Açılış||68,15||67,02||67,20||65,28||64,44|
|En Düşük||66,90||66,53||65,16||64,10||61,77|
|En Yüksek||68,46||67,60||67,72||65,60||64,64|
|Kapanış||67,62||66,86||65,51||64,81||62,79|
Tablo 1: Brent Petrol Varil Fiyatının Haftalık Seyri
|WTI


$/varil
|05 Şubat Pazartesi||06 Şubat Salı||07 Şubat Çarşamba||08 Şubat Perşembe||09 Şubat Cuma|
|Açılış||65,10||63,43||63,92||61,70||60,43|
|En Düşük||63,42||63,12||61,25||60,27||58,07|
|En Yüksek||65,40||64,29||64,18||62,09||60,77|
|Kapanış||64,15||63,39||61,79||61,15||59,20|
Tablo 2: WTI Varil Fiyatının Haftalık Seyri
Tablo 1 ve Tablo 2 de görüldüğü gibi ham petrol varil fiyatları 05-09 Şubat haftasına Brent petrolde 68,15 USD/varil, WTI da 65,10 USD/varil değerlerinden giriş yaptı. Hafta boyunca Brent petrol en yüksek 68,46 USD/varil, en düşük 61,77 USD/varil değerlerini gördü. WTI ise en yüksek 65,40 USD/varil, en düşük 58,07 USD/varil değerlerini gördü. Haftanın kapanışında ise Brent petrol 62,79 USD/varil olurken, WTI 59,20 USD/varil fiyatından işlem gördü.
Petrol varil fiyatları haftanın genelinde düşüş seyri gösterdi. Bu düşüşün gerçekleşmesinde ana faktör olarak yine ABD ham petrol sektöründen gelen veriler etkili oldu. ABD ham petrol üretiminin ülke tarihinin en yüksek seviyelerine ulaşması, ABD ham petrol stok miktarının geçen hafta olduğu artış göstermesi ve ABD ham petrol aramalarında çalışan kule sayısında görülen ciddi sayıdaki artış fiyatların yüksek hızla düşmesine sebep oldu. Bahsedilen veriler küresel arz fazlalığı endişelerinin tekrar alevlenmesini tetikledi. Sonuç olarak da haftaya 68,15 usd/varil den giriş yapan Brent petrol hafta kapanışında 62,79 usd/varile geriledi. WTI tipi petrolde ise 65,10 usd/varil den 59,20 usd/varile düşüş görüldü. Bu haftalık kayıp son iki yıl içerisinde gerçekleşen en sert haftalık kayıp olarak dikkat çekti.
Aşağıdaki grafikler (Grafik 1 ve Grafik 2) Brent petrol ve WTI nın haftalık fiyat seyrini göstermektedir. Haftanın başlangıcından bitişine kadar fiyatların durumunu bu iki grafikte görebiliriz.
Grafik 1: Haftalık Brent Petrol Varil Fiyatları
Grafik 2: Haftalık WTI Varil Fiyatları
Grafik 3: ABD Toplam Petrol Kule Sayısı
Grafik 3 ABD de ham petrol arama işlerinde çalışan toplam kule miktarını göstermektedir. Baker Hughes tarafından açıklanan verilere göre, geçen hafta toplam kule 765 ten 791 e yükselerek 26 adet artmıştır. Bu artış miktarı son bir yıl içerisinde görülen en yüksek artış miktarı olarak dikkat çekmektedir ve neticede kule sayısı Nisan 2015 ten bu yana en yüksek seviyeye yükselmiştir.
Grafik 4: ABD Haftalık Ham Petrol Stok Değişimi
Grafik 4 ise ABD Enerji Enformasyon İdaresi tarafından açıklanan ABD ham petrol stok durumundaki değişim verisini içermektedir. Geçen hafta stok miktarının 3 milyon 189 bin varil artacağı öngörülüyordu. Açıklanan verilere göre stok miktarı öngörülenden daha az miktarda artarak 1 milyon 895 bin varil artış gösterdi. Açıklanan bu veri üretim ve kule sayısındaki artış verileri ile beraber petrol varil fiyatlarındaki sert düşüşün ana aktörü olarak gösterilmektedir.
5 numaralı grafik ABD ham petrol haftalık üretim değerlerini göstermektedir. ABD nin haftalık üretimi geçen hafta ortalama günlük 10,251 milyon varil seviyelerine yükselerek 10 milyon varil eşiğini geçmiş ve ülke tarihinin en yüksek seviyesine ulaşmıştır. Dahası ABD dünyanın en büyük ikinci petrol üreticisi olan Suudi Arabistan’ın üretim miktarını geride bırakarak ikinci basamağın yeni sahibi olmuştur. ABD nin ulaştığı bu denli yüksek üretim seviyeleri petrol varil fiyatlarının en büyük tehdidi olmaya devam etmekte ve küresel arz endişelerinin alevlenmesine sebep olmaktadır.
Grafik 5: ABD Haftalık Ham Petrol Üretimi
Sonuç olarak petrol varil fiyatları geçtiğimiz haftayı son iki yılın en yüksek haftalık kaybı ile tamamlamıştır. ABD ham petrol üretimi ülke tarihindeki en yüksek seviyeye ulaşarak 10,251 milyon varil değerini görmüştür. Böylece dünyanın en çok ham petrol üreten ikinci ülkesi olmayı başararak Suudi Arabistan’ı üçüncü sıraya geriletmiştir. ABD ham petrol stok miktarı geçen hafta olduğu gibi bu hafta da tahminden daha az da olsa artış göstermiştir. ABD ham petrol sektöründe çalışan kule sayısı ile 26 gibi çok yüksek miktarda yükselerek Nisan 2015 ten bu yana en yüksek seviyeye ulaşmıştır. Bütün bu göstergeler ABD ham petrol sektöründeki faaliyetlerin ne denli yüksek olduğu hususunda ipuçları vermektedir.
Özellikle ABD kaya gazı/petrolü alanında yapılan faaliyetlerin 60 usd/varil üzeri fiyatlarda karlı hale gelmesiyle birlikte üretim miktarı rekor seviyelere ulaşmış ve bu durum küresel arz fazlalığı endişelerini tekrar alevlendirmiştir. Kule sayısındaki artış ise kısa vadeli faaliyetlerin daha da artacağına ve üretim seviyelerinin daha da yükseleceğine dair işaretler vermektedir. Nitekim EIA tarafından yapılan kısa vadeli sektör tahminlerine göre bu sene ABD ham petrol üretim seviyesi ortalama 10,6 milyon varile, önümüzdeki sene de 11,2 milyon varile yükselecek ve ABD Rusya’yı da geride dünyanın en çok ham petrol üreticisi konumuna yükselecektir.
Piyasalarda hâkim olan OPEC üretim kısıtlaması anlaşmasının etkilerinin ABD ham petrol sektöründen gelen veriler sonucunda nötrlenmesi endişesi fiyatların düşmesine sebep olmaktadır. Sıkılaşmaya başlayan küresel arz fazlalığının bu verilerin bu şekilde uzun vadede devam etmesi durumunda tekrar artmaya devam edecek ve fiyatların üzerinde baskısını iyiden iyiye hissettirecektir. Bu durum da fiyatların daha da düşmesine sebep olacaktır. Önümüzdeki süreçte ABD ham petrol sektöründen gelecek verilere paralel olarak fiyatların daha da düşeceği günleri görmemiz hiç de şaşırtıcı olmayacaktır.