Mardin Gezilecek Yerler – En güzel 12 Yer
Mardin gezilecek yerler için tarihi eski sokakları, kültürü, medreseleri, kalesi gibi yerleri gezip, otelleri ve yemekleri hakkındaki gezi notlarım.
Efsaneleri ve tarihi ile Mardin Nasıl bir yer ?
Öyle ki; burada insanlar açık havada doğayla iç içe uyuyor damlarda. Bizlerin sadece masal ve hikayelerde okuduğumuz ve şehirlerde artık göremediğimiz yıldızlara bakarak uyuyorlar sıcak yaz gecelerinde. Ve inanın burada herkesin bir yıldızı ve birçok hayali var.
Mardinli küçük bir kızla konuşmuştum. Şuan ismini hatırlamıyorum. Ama bana damda yıldızlara bakarak nasıl hayal kurduklarını anlatmıştı. O zaman dedim ki şehir ışıkları bizden yıldızları ve hayallerimizi çalmış. Gözleri öyle parlıyordu ki küçük kızın, yıldızları içinde görebilirdiniz.
Mezopotamya öyle bir yer ki! Dinlerin ve dillerin kardeşliğini toprağına işlemiş. Mardin öyle bir bakar ki Mezopotamya’ya yukarıdan kibirsizce. Birçok halkın bir arada saygıyla yaşadığı bu şehirde, kültür turlarının vazgeçilmez durağı oluyor. Güneydoğu Gap turlarının vaz geçilmezi Mardin gezilecek yerler açısından oldukça zengin. Bu zenginliği gezi notlarım ile gezilecek en güzel 12 noktadan bahsedeyim sizlere.
Güneydoğu Bölgesi’nin en egzotik ve gizemli şehridir Mardin, Neden mi?
Bir çok dini ve dili bir arada yüzyıllardır saygıyla taşıyabilmiş. Bu o kadar değerli bir olgudur ki günümüz de… Medeniyetin ulaşamadığı bu daracık Mardin sokaklarında insanlar saygıyı ve sevgiyi en yüce değer saymışlar. Kısacası Mardin dillerin ve dinlerin şehridir. Aynı sokakta ve hatta aynı avluda Bir Müslüman, bir Yezidi veya bir Süryani’nin birlikte yaşadığını görüyorsunuz. Bu birliktelik Mardin’in taşına toprağına işlemiş resmen… Burada yaşamın ve insanın daha değerli olduğunu anlıyorsunuz.
Mardin Gezilecek Yerler Listesi
(Eski Mardin e göre olan uzaklıklar)
- Mardin Kalesi ( 4 km. 10 dk)
- Kasımıye Medresesi ( 2 km. 5 dk )
- Zinciriye Medresesi ( Merkezde)
- Mardin Müzesi (Merkezde)
- Şehidiye Medresesi ( Merkezde)
- Eski Mardin evleri ( Merkezde)
- Deyrulzafaran Manastırı ( 6 km. 15 dk)
- Sabancı Kent Müzesi ( Merkezde)
- Ulu Cami ( Merkezde)
- Mor Şmuni kilisesi ( Merkezde )
- Eski Mardin Sokakları (Merkezde)
- Mardin Müzesi
1 – Mardin Kalesi
Mezopotamya‘ya bakan yüzü ile kayalıkların üzerine adeta bir kartal yuvası hakimiyeti ile kurulmuş. Tüm Mezopotamya’yı ayaklar altına seren bu kale üzerinden geçen tüm medeniyetlerin güvenlik anahtarı olmuş. Fethedilmesi ve ulaşılması zor olan Mardin kalesi nice çetin savaşlara sahne olmuş. 3 bin yıllık bir geçmişi ile Pers, Roma, Sümer, Babil, Asur, Mitaniler, Emeviler, Abbasiler, Selçuklular, Artuklular, Karakoyunlu’lar ve Osmanlılar ile birlikte Kartal Yuvası ünvanı ile kale olarak kullanılmış. Günümüzde ise tarihi bir turistik alan olarak tarihe ışık tutuyor. Ancak ziyaret edilmesi yasak. İçerisinde Nato’ya it bir radar bulunuyor.
Bir bilgiye göre ise ; Ateşe tapan Kral Şad Buhari Pers ve Babil askerlerini ve halkını buraya yerleştirir. Ekonomik olarak zenginmliğe ulaşan bu bölgede bir veba salgını ile tüm halkın ölümüne sebep olmuş.
2 – Kasımıye Medresesi
Artuklular zamanında yapımına başlanan Kasımıye Medresesi 15. y.y. Akkoyunlu sultanı Cihangiroğlu Kasım padişahı tarafından 1457 – 1502 yılları arasında bitirilmiş.Kubbeli ve iki katlı olarak inşa edilen bu medrese taş işçiliği ve süsleme motifleri ile bezenmiş. Mezopotamya’ya bakan yüzü ile Mardin yapılarının en büyüklerinden. içinde cami, türbe ve zaviyelerinde bulunması buranın medrese yanında külliye olarak da kullanıldığını gösteriyor. Günümüze kadar yapısı bozulmadan ulaşabilmiş bu medrese El cezire sanat müzesi olarak kullanılıyor.
Kaszımıye Medresesi nerede ?
- Cumhuriyet, 1711. Sok.Artuklu/Mardin Tam konumu için tıklayınız.
Kasımiye Medresesi Giriş ücreti 2020
- Kasımiye Medresesi giriş ücreti yok.
Kasımiye Medresesi Ziyaret saatleri
- Sabah açılış : 08.30
- Akşam Kapanış 18.00
3 – Zinciriye Medresesi
Mardin’in en eski yapıları arasında bulunan Zinciriye Medresesi 1386 yılında inşa edilmiş. Mardin’in Mazopotamya ovasına bakan konumu ile Rasathane olarakta eğetim verildiği biliniyor. Zinciriye Medresesi’nde Din eğitimleri yanında astronomi, edebiyat felsefe ve mantık dersleri de veriliyormuş. Çatısından sarkan zinciri ile adını almış olan medrese yıldırım çarpmalarında zincirin akımı toprağa ileterek paratonel olarak kullanıldığı düşünülüyor.
Zinciriye Medresesi Nerede ?
- Adresi :1. Cad. Artuklu/Mardin Tam konumu için tıklayınız. 1. Caddenin hemen üzerinde Ulucami’nin üst kısmında bulunuyor.
- Tel: 0482 208 10 61
Zinciriye Medresesi Giriş Ücreti :
- Zinciriye Medresesi’nin giriş ücreti yok.
Zinciriye Medresesi Ziyaret Saatleri
- Sabah açılış : 09.00
- Akşam Kapanış ise 18.00
4 – Şehidiye Medresesi
Çeşitli dönemlerde yapılan onarım ve eklemeler ile orjinalinin biraz dışına çıkılsa da Mardin’in görmeye değer yerlerinden biridir. Konumu ve şehri gören avlusu ile 13, y.y. ilk döneminde 1214 yılında Artuklu Sultanı Melik Nasreddin Artuk Aslan yaptırmış. O dönemlerde yıkılmış olan minaresi 1916 yılında Ermeni Mimar -Serkis Lole tarafından tekrar yapılmış.
Şehidiye Medresesi Nerede ?
- Adresi :1. Cad. Artuklu/Mardin Tam konumu için tıklayınız. 1. Caddenin hemen üzerinde Emir Hamamının biraz ilerisinde bulunuyor.
Şehidiye Medresesi Giriş Ücreti :
- Şehidiye Medresesi’nin giriş ücreti yok.
Şehidiye Medresesi Ziyaret Saatleri
- Sabah açılış : 09.00
- Akşam Kapanış ise 18.00
5 – Deyrulzafaran Manastırı
M.S. 5. y.y. Süryaniler tarafından yapılan Deyrulzafaran Manastırı Mardin’ 5 km. doğu tarafında bulunuyor. 1932 yılına kadar Süryani ortodokslarının konutu olarak kullanılmış. İçerisinde Güneş tapınağı, Meryem ana kiliseleri, Azizler evi gibi yapılar bulunuyor. İçerisindeki mozaik işlemeleri hala göz kamaştırıyor. Tarihi Süryanice bir İncil’de görme şansınız olabilir.
Güneş tapınağı olarak inşa edilen Manastır’da o zamanlar yetişen safran çiçekleri kullanılmış. Parlamasıyla da Güneş tapınağı adını almış. Bir dönem Romalılar tarafından ise kale olarak da kullanılmış.
Deyrulzafaran Manastırı Nerede ?
- Adresi : Eskikale, Deyrulzafaran Yolu No:1 D:2, Artuklu/Mardin ( Tam konumu için tıklayınız. )
Deyrulzafaran Manastırı Giriş Ücreti :
- Şehidiye Medresesi’nin giriş ücreti yok.
Deyrulzafaran Manastırı Ziyaret Saatleri
- Sabah açılış : 09.00
- Akşam Kapanış ise 18.00
6 – Mor Gabriyel Manastırı
397 yılında Mor Şemun ve hocası Mor Smuel tarafından yapılmış. Mardin Midyat’taki Tur Abdin yaylası’nda yapılan bu manastıra ise Mor Gabriel Manastırı denmiş. Hala aktif olarak kullanılan Mor Gabriel Manastırı hala Ortodoks Süryani kilisesi olarak devam ediyor. Birçok çalışanı buluyor. Lübnan merkeze bağlı olarak hizmet veren manastırda ücretsiz birçok öğrenci bulunuyor. Rahib ve rahibeler manastır mezarlığında oturur vaziyette gömülürlermiş. Sebebi ise Hz. İsa Kıyamet gününde tekrar doğudan geleceği inanılıyormuş. Midyat’ın 23 km dışında bulunan Bu manastır Mardin gezilecek yerler arasında bulunuyor. Süryani bir görevli size rehberlik yapıyor.
Mor Gabriyel Manastırı Nerede ?
- Adresi : Eskikale, Deyrulzafaran Yolu No:1 D:2, Artuklu/Mardin ( Tam konumu için tıklayınız. )
Mor Gabriyel Manastırı Giriş Ücreti :
- Şehidiye Medresesi’nin giriş ücreti 10 tl.
Mor Gabriyel Manastırı Ziyaret Saatleri
- Sabah açılış : 09.00
- Akşam Kapanış ise 18.00
7 – Ulu Cami
Tarihi ve kimin yaptırıldığı tam olarak bilinmeyen camilere genelde ulu cami denir. Eski Mardin içinde bulunan bu ulu cami de içerisindeki 16 kitabesine rağmen kim tarafından yaptırıldığı tespit edilememiş. Yapıldığı dönemde iki minaresi olan Mardin ulu caminin günümüze ulaşan bir minaresi bulunuyor. Mardin dar sokaklarında ilerlerken karşınıza çıkan Ulu cami 12. y.y. Artuklular döneminden kaldığı sanılıyor. Ulu cami’de şafi ve hanefi mezhebleri kendilerine ayrılan bölümlerde aynı anda ibadet edebiliyorlar. Yatay yapıdaki cami her meshebin imama aynı uzakta ibaret etmesini sağlamak için yapılmış. Akkoyunlu, Memlük ve Osmanlı döneminde çeşitli restorasyonlar yapılmış ve bir çok kitabe yazılmış.
8 – Dara Antik Kenti Harabeleri
M.ö. 530 – 570 yılları arasına kurulmuş olan Dara Antik kentinde günümüze kalan bu harabeler Pers yapılarını incelemek için iyi bir fırsat. Pers kralı 3. Dara’dan ismi geliyor. Roma döneminde da kullanılan antik şehirde bir çok eklemeler ile birazda olsa Romalaştırılmış. Dara antik kentini gezmeye geldiğinizde Sarnıçlar, kuyular, çarşı, kilise, tiyatro ve savunma amaçlı 4 km. sur kalıntıları ile karşılaşacaksınız. İpek yolu üzerindeki Dara antik kenti ticaret ve dini alanlarda oldukça büyük gelişmeler göstermiş. Mezapotamyanın Eges’i olarak görülen antik kentteki kalıntılarda dünyanın ilk su barajına ait kalıntılara rastlanmış.
Dara Antik Kenti Nerede ?
Mardin Nusaybin yolu üzerinde bulunan Dara antik kenti Mardin’e 30 km. uzaklıkta.
9 – Mardin Sakıp Sabancı Kent Müzesi
1876 yılında 2. Abdulhamit döneminde Diyarbakır valisi Hacı Hasan Paşa Tarfından süvari kışlası olarak kullanılan bu tarihi bina Ermeni Asıllı Sarkis Elyas tarafından inşa edilmiş. Sonraları ise Jandarma karakolu, askerlik şubesi gibi kamuya hizmet binası olarak kullanılmış. Yapımı ve tadilatını üstlenen Sakıp Sabancı adına 2006 yılında ise Kent müzesi ve Güler Sabancı sanat galerisi olarak kullanılmaya başlanmış.
Mezopotamya tarihi ve çevre ilçelerde ki kazılarda bulunan bir çok tarihi eseri görebilirsiniz. Taş kitabeler, toprak çanaklar, takılar gibi M.Ö. ye ait eserler sergileniyor. Ayrıca etnografik canlandırmalar ile yöre eşyaları gösterilmiş.
Sakıp Sabancı Kent Müzesi Nerede ?
- Adresi : Şehidiye, Hükümet Cad. No:10, Mardin Merkez/Mardin ( Tam konumu için tıklayınız. )
Sakıp Sabancı Kent Müzesi Giriş Ücreti :
- Sakıp Sabancı Kent Müzesi giriş ücreti 10 tl.
- Öğrenci ücretsiz.
Sakıp Sabancı Kent Müzesi Ziyaret Saatleri
- Sabah açılış : 09.00
- Akşam Kapanış ise 18.00
10 – Kırklar Kilisesi
Çokta ilginç bir hikayesi var aslında. Kırklar isminin geldiği bu hikayeyi anlatayım kısaca. Rivayete göre ; Roma Kralı Dokias Hırıstiyarlar üzerinde baskı kurmaya başlar. Ve Roma kralına karşı isyan çıkartırlar. Roma ordusu ile bastırılan bu isyanda ki 40 asker Sivas’ta bulunan bir buz gölüne götürülürler. Ve bu göle atılarak öldürülürler. 40 asker adına buraya’da kırklar kilisesi denmiş.
Kırklar Kilisesi Nerede ?
- Adresi : Şar, 1. Cadde No:416, Mardin Merkez/Mardin ( Tam konumu için tıklayınız. )
Kırklar Kilisesi Giriş Ücreti :
- Giriş ücretsiz
11 – Eski Mardin Evleri ve Sokakları
Ortaçağ film setinde gibi adeta. Örme taş sanatının en iyi örneklerinden büyük bir yerleşil merkezi içinde geziyorsunuz. Yerler duvarlar evler her yer aynı tarihi taş yapılarla dolu. Otantik bir ortamda bir çok tarihi. kilise, manastır, medreseleri bu sokaklarda geziyorsunuz. Bu taşlar Mardin ve çevresinde sarı kalker taşı olarak bilinen taşların kesilmesiyle yapılmış. Mardin evlerinin özelliği ise aşırısı sıcak bu bölgede ısıyı içeri geçirmemesi ve serin tutması. Sokakları bile sanat eseri gibi. İlginç o kadar çok ve dar sokakları olmasına rağmen hiç çıkmaz sokağı yok.
Sokakları birbirine bağlamak için abbare denilen küçük alçak geçitler var. Aklıma ilk gelen küçük çocuk olsak da burada saklanbaç oynasak demiştim. Fotoğraf çekmeye doyamayacağınız Mardin sokakları ve evleri sizi tarihi bir yolculuğa çıkaracaktır. Masal anlatır gibi anlatsam da Eski Mardin de artık taş evleri betanlaştırmaya veya her tarafı elektrik kabloları sarmaya başlamış. Göze batıyor batmasına ama bir çok yere göre Mardin hala farklılığını koruyor.
12 – Mardin Müzesi
Antakya Patriği Ignatios Behram Benni tarafından 1895 yılında Süryani Katolik Patrikhanesi olarak yapılmış. Zinciriye Medresesi’ndeki müze 2000 yılında burayla taşınmış. Asur’lardan Osmanlı dönemi arasındaki medeniyetlere ait birçok tarihi eseri bu müzede görmek mümküm. Şırnak, Batman ve Siirt’te müze bulunmadığı için bölgenin tüm eserleri buraya toplanmış. Müzede bölgede bulunun arkeolojik eserler ile Etnografik yöresel eserler bulunuyor. 3 kapalı bölüm ile 2 adet açık teşhir salonu bulunuyor.
Mardin güvercinleri;
Mardin’de Güvercinler çok özel ve değerlidir. Değerlidir derken maddi anlamda değil. İnanışa göre Nuh’un Gemisi’nden uçan güvercinler ilk olarak Mardin’e konmuştur. Çatılarda yaşam kurmuş Mardin halkının güvercinlerle olan bağı görülmeye değer.
alıntı fotoğraf
Mardin kültürünün sanata işlenmesi;
Mardin öyle küçümsenecek bir yer değil. Özellikle sanat açısından. Sokaklarında yürürken bile bir bakmışsınız Bir taş işleme ustasının çekiç seslerini veya bir kuyumcunun telkari ustasının sanatını görürsünüz. Bazen de bir bakırcının o incecik işlemeli çekiç senini duyarsınız. El sanatları ruhlarındaki güzellikleri yansıtır olmuş. Mardinli olmayan birini görünce hemen anlar ve gülümse ile hoş geldiniz derler.
Mardin Şahmeran hikayesi
Mezopotamya’nın Mardin’inde bir gün Bir çoban kuzularını otlatmaya giderken toprak çöküverir. Metrelerce toprağın altında arkasında bir kapı açılır. İnsan başlı yılan gövdeli bir kadın görünür. Etrafı yılanlarla doludur. Korkmuş olan çobana korkma der. Yaralanan çobana seni tüm ağrı ve yaralarını iyileştireceğim der. Çoban günlerce aylarca burada kalır. Aylar sonra yılan çobana aşık olduğunu fark eder. Ama çoban oradan ayrılmak ister. Yılan ise ne sen beni gördün nede ben seni benden sakın kimseye bahsetme der. Çoban söz verir yer yüzüne çıkan çoban kuzularını hiçbir yerde göremez. Köye dönen çoban başından geçenleri herkese anlatır ama kimse ona inanmaz. İspatlamak için aynı yere gidip Şahmeran çağırır ve eline bir taş alıp ona vurur.
Yılan yaralanır ama ölmez. Şahmeran bir şey demeden çobanın yüzüne tükürür ve git buradan der. Çobanın yüzünde yanıklar oluşur. Ve yıllarca hekim arar yanıkları için. Lokman hekimi bulur. Hekim ona sadece o yılanın kanıyla iyileşebileceğini söyler. Çoban Şahmeranın kuyusuna gider ve “eyy güzellikler kraliçesi o güzel saçlarını uzat ki uğrunda öleyim” der. Ama yılan çıkmaz. Ağacın altına bir tas süt koyar ve uykuya dalar. Kara bir yılan gelip o sütü içer ve tekrar tasa tükürür. Çoban uyandığında o sütü içer ve tüm yaralarının iyileştiğini görür. Ve anlar ki onu iyileştiren yine Şahmeran‘dır.
Eski Mardin Fotoğrafları
Mardin Gezilecek Yerler
Mardin Gezilecek Yerler
Mardin gezilecek yerler için tarihi eski sokaklarında gezerken diller ve dinler şehrinin tarihi, kültürü ve yemeklerine kadar yazmaya çalıştım.
Mardin Otel ve Konaklama
Mardin gezinizde otel ve pansiyon konaklama ücretlerini görebileceğiniz bu harita ile istediğiniz oteli seçerek, fiyat, konum, iletişim ve yorumlarını görebilirsiniz. 200 ile 950 tl arasında değişen fiyatları ile her bütçeye uygun konaklama seçeneği mevcut.
2020 yılı Güncel ve online Mardin Otel ve pansiyonları için haritayı tıklayınız.
Mardin Restoran ve Lokantaları haritası 2020
Merdin yemekleri
Güneydoğu aynı zamanda lezzet diyarıdır.
- Bana en ilginç geleni Firkiye dedikleri kuzu eti ve çağla ile yapılan yemekti. Çağlanın ekşiliği ile kuzu eti enfesti..
- Dobo; Kuzu kol ile yapılan bu yemek oldukça doyurucu gözüküyor.
- Kaburga dolması: Güneydoğunun olmazsa olmazı gibi. Ben Diyarbakır’da yemiştim. Ama Mardin’de de oldukça iddialı…
- Soğan Kebabı: Küçük soğanlar içerisine kıymalı bir harç ve salçalı suyun bir araya gelmesiyle yapılıyor.
- İkbebet: Bu Mardin usulü içli köfte diyebiliriz.
Daha çok var ama inanın lezzet fırtınası gibi bir şehir…
Mardin restoranlar ve lokantaları haritası ile istediğiniz yeri seçerek, fiyat, konum, iletişim ve yorumlarını görebilirsiniz. Bölgenin tüm yöresel lezzetlerini de bulabileceğiniz lokanta ve restoranlarında değişen fiyatları ile her bütçeye uygun yemek seçenekleri bulunuyor.
2020 yılı Güncel ve online Mardin restoranları için haritayı tıklayınız.
Mardin Nerede, Nasıl Gidilir ?
Güneydoğu bölgesinin en kültürel ve otantik şehirlerdendir. Kültür turları adı altında yerli yabancı binlerce turist akıyor. Türkiye’nin her ylerinden uçaklı ve otobüslü olarak düzenlenen turlar ile bu medeniyetleri gezebilirsiniz.
Mardin’e otobüs ile ; Türkiye’deki birçok ilden Mardin’e direk otobüs seferleri bulunuyor. Mardin ve eske Mardinde bir çok yeri yürüyerek bile gezebilirsiniz.
Mardin Araba ile ; Gönüydoğu gezilereniz için benim yaptığım bir rota var ayrıntılı olarak nereye, nasıl gidilir, kaç km ve saat sürer, nereler gezilir hepsini rota içinde yazdım.
Ayrıntılı Araba ile güney doğu turu nasıl yapılır yazımı da okuyabilirsiniz.
Mardin Havalanı : Özellikle bahar ve yaz dönemlerinde Tüm büyük şehirlerden Mardin’e uçak bulunuyor.
Mardin Kaç Km ?
- Midyat Mardin arası kaç km ? 68 km. 1 saat
- Diyarbakır Mardin arası kaç km ? 93 km. 1 saat 20 dk
- Şanlıurfa Mardin arası kaç km ? 189 km. 2 saat 20 dk
- Batman Mardin arası kaç km ? 141 km. 2 saat
- Adıyaman Mardin arası kaç km ? 297 km. 4 saat
- Ankara Mardin arası kaç km ? 1028 km. 11 saat
- İstanbul Mardin arası kaç km ? 1476 km. 15 saat
Mardin gezilecek yerler için tarihi eski sokakları, kültürü, medreseleri, kalesi gibi yerleri gezip, otelleri ve yemekleri hakkındaki gezi notlarımı paylaşmaya çalıştım.