YENİ MESAJ / LEFKOŞA
Kıbrıs’ta KKTC ile Rum Kesimi arasında müzakereler hızlandı. KKTC Cumhurbaşkanı Mustafa Akıncı ve Rum Yönetimi Başkanı Nikos Anastasiadis, yılsonuna kadar iki halk, Kıbrıs Türk ve Rum halkı tarafından referandumda kabul edilecek bir anlaşmaya varmak hedefiyle işe başladıklarını ilan ettiler! Ekonomik kriz içinde kıvranan Rum kesiminde ise basın, oluşacak olan federal devletin inşası için ortaya çıkacak faturanın nasıl ödeneceği konusundaki belirsizlik olduğunu gündeme getiriyor.
Rumların hedefi Türklerin topraklarına konmak
Rum kesiminde muhalefette yer alan Demokrat Parti (DİKO) Başkanı Nikolas Papadopulos, ise baklayı ağzından çıkararak, maliyetin önemli olmadığını şu sözleriyle ortaya koydu: “Mücadele ekonomik nedenlerle verilmiyor. Bir çözüm iflasa sürükleyecek olsa da, işgal altındaki topraklarımızı kurtaracak ve sürdürülebilir olacaksa destekleyeceğiz. Kıbrıs sorununun çözümündeki ana mesele çözümün içeriğidir, ekonomi değil.”
Öte yandan Politis gazetesi, iki bölgeli iki toplumlu federasyon çözümünün, finans kaynakları belli olmayan çok büyük bir maliyeti olacağına işaret ederek, maliyetin büyük kısmını da insanların yer değiştirmesi ve yeniden iskân edilmesiyle mülkiyet (tazminatlar) sorununun çözülmesinin oluşturacağını yazdı. Haberde, özetle şunlar yazıldı: “Çözümün ertesi günü ortaya çıkacak ekonomik sorunlara göz atalım. İnsanların yer değiştirmesi ve yeniden iskân edilmesi anlaşmasının uygulanmasıyla Kıbrıslı Türklerin Rum mallarından çıkması ve yeni evlerine yerleşmeleri için yeni siteler inşa edilmesi gerekecek. Rumların, Kıbrıs Rum idaresine iade edilecek mülklerine geri dönüp yerleşmeleri için evlerin tamir edilmesi gerekecek. O zaman da yollar, kanalizasyon sistemleri, su ve elektrik şebekeleri gibi altyapılar gerekecek. Yeni okul ve kiliseler inşa edilmesi gerekecek.
Elbette bütün bu çalışmaların, Kıbrıs Rum idaresi altında Güney Kıbrıs’a dönmeyi tercih edecek Kıbrıslı Türkler için de yapılması gerekecek. Onları kabul etmeye hazır mıyız? Kapalı Maraş’ın yasal sakinlerine iadesi elbette çözümün kopmaz parçası olacak. Bunun pratikte hemen olması mümkün değildir. Kent son 41 yılda hayalet kent haline geldi ve tek gerçekçi çözüm; birkaç tarihi kilise haricinde tamamen yıkılması ve yeniden çağdaş bir şehir kurulmasıdır. Kıbrıs makamları iç savaşın ardından Beyrut’taki yeniden imar ve mülkiyet rejiminin, Solitaire gibi şirketler kurularak, sahip oldukları taşınmazın değerine göre mal sahiplerine hisse verecek çözme örneklerini inceliyor. Yeni Maraş kentinin inşa maliyeti 6-7 milyar Euro’ya ulaşabilir ve kent 8-10 yılda iskana uygun olabilir. İster Mustafa olsun ister Nikos, yeni federal cumhurbaşkanının ilk gün yaşayacağı sorun, çözümü uygulamak ve yeni Kıbrıs’ı inşa etmek için kaynak bulma sorunu olacak. Yeni Kıbrıs’ın inşasının 10 yıl olması, maliyetinin de 25 milyar Euro’yu aşması bekleniyor.”