Birbiriyle hiç ilgisi olmayan hastalıkların belirtileri aynı olabiliyor.
Tuzak Sendromu’ olarak adlandırılan bu benzerlik, çoğu zaman doğru tanı konulmasını güçleştiriyor.Bunun sonucunda da çok ciddi hastalıkları maskeleyebiliyorlar.
“Küçük detaylar atlanmamalı!”
İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi İç Hastalıkları Uzmanı Dr.Nafiz Karagözoğlu bizlere tuzak kuran hastalıklarla ilgili bilgiler verdi.Dr.Karagözoğlu ‘‘Pek çok hastalık ortak belirtilerle birbirini taklit edebiliyor. Dolayısıyla bu tür yakınmalarla başvuran hastaların öyküsünün alınması, genel muayenesinin yapılması ve teknik olanakların sonuna kadar kullanılması gerekiyor.Çünkü çoğu zaman hastalık küçük detaylarla yakalanıyor. Aksi halde yanlış konulan teşhis nedeniyle hastalık ilerleyebilir ve tedavisi zor bir noktaya gelebilir.’’diye belirtti.Ve işte o tuzak hastalıklar;
İDRAR YOLU İLTİHABI MI? ŞEKER Mİ?
Ortak belirtileri: Sık idrara gitme, tekrarlayan idrar yolu iltihapları.
Ayırıcı tanı nasıl konuyor? İdrar yolu ile ilgili şikayetler günlük hayatta sık görülen durumlardır. Özellikle kadınlarda idrar yolunun kısa olması, sık idrar yolu iltihaplarına yatkınlık oluşturabilir. Kanıksanan şikayetler ciddi hastalıklara neden olabilir. Diabetes Mellitus’ta (Şeker Hastalığı) ilk şikayet sık sık idrara gitme, sık idrar yolu enfeksiyonu geçirme olabilir. Doktor başvurusu ertelenirse tuzak durumlar ortaya çıkabilir. Kan şekeri tespiti, şeker yükleme testi, son üç aylık kan şeker düzeyinin ölçümü, Tam idrar tahlili, gereğinde idrar kültürü, gereğinde Ultrasonografik tetkikler ile ayırıcı tanı tamamlanır.
BEL FITIĞI MI ? MULTIPL MYELOM MU?
Ortak belirtileri: Sırt ve bel omurları ağrıları.
Ayırıcı tanı nasıl konuyor? Öncelikle doktora başvurmak çok önemli. “Multıpl Myelom” bir çeşit kan kanseridir. Bel ağrısı şikayeti bazen hastalığın ilk şikayeti olabilir. Omur fıtıkları da, ağrı şikayeti ile kendilerini belli ederler. Bel, boyun, sırt omurlarının fıtıkları günlük hayatta sık karşılaşılan hastalıklardır. Bu nedenle bel, boyun, sırt ağrıları “Fıtıktır canım, başka bir şey değil” denilerek önemsenmezler. Bu tuzak bir durumdur. Önemsenmeyen ağrı “Multıpl Myelom” hastalığının ağrısı olabilir. Öncelikle ağrıları olanlar doktora başvurmalı. Temel tetkikler, Röntgen filmleri, Kan sayımı, Sedimentasyon, Protein Elektroforezi ve gerekirse doktorun isteyeceği farklı tetkiklerle tanı konulabilir.
HEMOROİD Mİ ? KOLON KANSERİ Mİ?
Ortak belirtileri neler ? Kanlı dışkılama, ağrı, kabızlık.
Ayırıcı tanı nasıl konuluyor ? Hemoroid, makat bölgesindeki damarların genişlemesi yani varisidir. Toplumumuzda sık rastlanılan bir hastalıktır. Günlük hayatta, pratik bilgi olarak insanlar birbirinin şikayetini dinleyip “Hemoroid” ya da “Basur” tanısı koyabilirler. Dışkılama dönemi ile ilgili ağrılar, kabızlık, dışkıda kan-kanlı dışkılama şeklinde ifadelerle tanımlanırlar. Kolon kanseri de benzer şikayetlerle kendini gösterebilir. Bu tuzak bir durumdur. Kolon Endoskopisi en önemli ayırıcı tanıdır. Endoskopi sırasında gerek olursa alınacak biopsi kanserin ayrıntılı tanısının konmasına da yardımcıdır. Bununla beraber muayene bulguları, farklı kan testleri ve görüntüleme yöntemleri ile de tanı tamamlanır. Şikayetiniz varsa tanıyı doktor koysun. Yoksa tuzağa düşebilirsiniz.
ASTIM MI? BRONŞİT Mİ?
Ortak belirtileri neler ? Nefes darlığı, öksürük, balgam.
Ayırıcı tanı nasıl konuluyor ? Sigara içiminin yaygın olduğu bir toplumuz. Buna bağlı gelişen şikayetler olan nefes darlığı, balgam, öksürük gibi şikayetler kanıksanmıştır. Bu şikayetlere karşı genel bir umursamazlık ortaya çıkabilir. Bu da ciddi tuzaklara neden olabilir. Tanıda gecikme tedavide gecikmeye neden olabilir. Ani başlangıç, genç yaşta başlama, burun ile ilgili şikayetler bulunması daha çok Astım tanısını destekler. Sigara içme, fazla miktarda balgam çıkarma ağırlıklı olarak Kronik Bronşit hastalığını düşündürür. Yapılan testlerde alt hava yollarının daralması Astımlı hastalarda düzelebilir özelliktedir. Kronik Bronşitte ise ilerleyici olarak alt hava yolları tıkanır. Geçmişe ait bilgiler, Başlangıç özellikleri, Muayene bulguları, Solunum testleri, alerji testleri ile ayırıcı tanı tamamlanır.
ÜLSER Mİ ? KALP KRİZİ Mİ?
Ortak belirtileri neler ? Karın ağrısı, terleme, fenalık hissi, bulantı.
Ayırıcı tanı nasıl konuluyor ? Özellikle yemek borusu- mide- barsak bölgesi iltihaplarında ya da yaralarında (ülser) Karın ağrısı terleme, fenalık hissi, bulantı şikayetleri olur. Bazen bunlar aniden başlayabilir. Özellikle kalbin alt bölgesini besleyen damarların tıkanması durumunda (kalbin alt bölge krizi-İnferior myokard infarktüsü) aynı şikayetler olabilir. Sindirim sistemine ait gibi durabilen bu şikayetler tuzak bir durum ortaya çıkarır. Önemsenmeyen, “birazdan geçer” gibi düşünülerek ihmal edilen şikayetler hayati bir riske neden olabilir. Bu nedenle ani başlayan, daha önce hiç yaşanmayan düzeyde huzursuzluk ve kaygı yaratan,genel durum bozukluğu yapabile karın ağrısı, terleme, fenalık hissi ve bulantınız başladıysa mutlaka doktorunuza başvurun. Muayene bulguları, EKG çekilmesi ve yapılabilecek bazı kan tahlilleri ve görüntüleme yöntemleri ile ayırıcı tanı yapılır. Umursamazlık etmeyin hayati riskli bir tuzağa düşmeyin.
CROHN HASTALIĞI MI ? KALINBAĞIRSAK KANSERİ Mİ ?
Ortak belirtileri neler ? Sümüklü-kanlı dışkılama, kilo kaybı, yaygın ağrılar.
Ayırıcı tanı nasıl konuluyor ? Crohn hastalığı iltihabi bağırsak hastalığıdır. Yavaş gelişir. Kilo kaybı ve yaygın vücut -eklem ağrıları yapabilir. Kalınbağırsak kanseri de aynı şikayetlerle başlamış olabilir. Kolon Endoskopisi tanı koydurucudur. Endoskopi sırasında alınan biopsi tanı-tedavi-takipte karar verdiricidir. Şikayetler fark edildikten sonra Doktor muayenesinin geciktirilmesi risklidir. Tuzak bir durum ortaya çıkarır. Kansere ve İltihabi barsak hastalığına ait farklı kan testleri, ayırıcı tanıyı destekler…