ABD borsalarında kara gün
ABD ekonomisine ilişkin belirsizlikler ve kredi krizine yönelik tedirginlikler piyasaları zorluyor. ABD borsaları dün de sert bir şekilde düşerken, hisseler ortalama yüzde 1.6 değer yitirdi, endeksler son 7 ayın en düşük seviyesine indi.
ABD ekonomisindeki kara bulutlar dağılmak bilmiyor. Yaz aylarında yaşanan kredi krizinin gölgesi ekonominin üzeinden kalkmadan, bu kez de yatırımcılar ekonomik büyümenin derdine düştü. ABD Merkez Bankası'nın (FED) önceki 2008 için büyüme tahminini aşağı çekmesiyle alevlenen tartışmalar, piyasalara kabus oldu. Dün de Hazine Bakanı Paulson'un ev kredilerini ödeyemeyecek olanların sayısının önemli oranda artmasının beklendiğini açıklaması, tedirginliği doruk noktasına çıkardı.
Ekonomik büyümenin azalacağına ve ekonominin darboğaza girebileceğine inanan yatırımcıların satışları, 100 dolara dayanan petrol fiyatları ve dolardaki erimenin devamı ile de zirve yaptı.
ABD'de dünyanın en büyük sanayi firmalarının işlem gördüğü Dow Jones ile teknoloji firmalarının hisselerinin yer aldığı Nasdaq, son 7 ayın en düşük seviyesine geriledi. Dow Jones ile Nasdaq günü sırasıyla 12 bin 799 ve 2 bin 562 puandan noktaladı. Bir diğer gösterge endeks olan S&P 500 ise yılbaşındaki değerinin de altına indi.
ABD borsalarında bundan sonraki yönü ekonomik veriler belirleyecek. Özellikle tüketime ilişkin veriler, ABD ekonomisinin önümüzdeki dönemdeki performansı hakında da önemli ipuçları verecek. Ekonominin 2008'i beklenenden daha az hasarla kapatacağı yönünde veriler gelmesi halinde borsalarda yeniden normalleşme süreci başlayabilir.
Calyon Securities direktörü Edward Bretschger, yaşanan gelişmeleri, "Aynı hikaye devam ediyor" diye yorumluyor. Edward Bretschger, kredi pazarına ilişkin endişeler, önümüzdeki dönem şirket zararlarına ve ekonomik büyümeye ilişkin kaygıların piyasaları salladığına işaret ediyor.
YILSONU RALLİSİ HAYAL Mİ OLUYOR?
ABD ekonomisine ilişkin yaşanan endişeler, borsalarda geleneksel yılsonu rallisini de tehlikeye attı. Uzmanlar, kredi krizinin vurduğu dev finans firmalarının arka arkaya açıkladığı zararlar ve önümüzdeki döneme ilişkin belirsizliklerin ralli olasılığını azalttığını belirtiyor.
Gerçekten de ABD'nin dünya devi bankaları ve aracı kurumları üçüncü ve dördüncü çeyreğe ilişkin büyük zararlar açıkladılar, açıklamaya da devam ediyorlar. Zararda başı bankacılık devi Citigroup çekiyor. Citigroup'un yılın son yarısına ilişkin tahmini zararı 11.2 milyar dolar. Merrill Lynch'in de Citi'de fazla aşağı kalır bir yanı yok. Kurumu CEO değişikliğine kadar götüren zararın faturası tam 8.4 milyar dolar. Morgan Stanley'in aynı dönemde 4.6 milyar dolar, Bank of America'nın 3.8 milyar dolar, Wachovia'nın 2.4 milyar dolar, Ber Sterns'in de 1.9 milyar dolar zarar açıklayacağı öngörülüyor.
Windham Financial Services baş yatırım stratejisti Paul Mendelsohn, CNN'e yaptığı açıklamada, tüketici verilerinde büyük bir iyileşme görülmediği takdirde kasım-aralık rallisinin yaşanmasının zor olduğunu söyledi.
Integrity Funds portföy yöneticisi Robert Loest ise, rallinin FED'in 11 Aralık'ta yapacağı toplantıya bağlı olduğunun altını çizdi. Loest, "Eğer FED faiz indirmezse, kan banyosuna hazır olun" ifadesini kullanırken, çeyrek puanlık indirimin de piyasaları fazla mutlu etmeyeceğini ve yine satış eğiliminin ağır basabileceğini kaydetti.