Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Bakan Yardımcısı Doç. Dr. Murat Mercan, Türkiye’de de başta enerji olmak üzere birçok alanda Amerika’daki gibi araştırma merkezleri, laboratuvarlarına sahip olmasını arzu ettiklerini belirtti. Bakan Yardımcısı, bunun nedenini ise, “Siz eğer 10-11 bin dolarlık milli gelirden 25 bin dolara çıkacaksanız bunu ancak ARGE yatırımları, insan kaynakları ile yapacaksınız. Çünkü Türkiye’nin 25 bin doların üzerindeki geliri olan bazı ülkeler gibi doğal kaynağı yok” sözleriyle açıkladı.
Abdullah Gül Üniversitesi (AGÜ), tarafından birincisi düzenlenen Uluslararası Plazma Teknolojileri Kongresi AGÜ Sümer Kampüsü’nde başladı. Kongreye Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Bakan Yardımcısı Doç. Dr. Murat Mercan ile yabancı bilim adamları katıldı. Kongrenin açılış konuşmasını AGÜ Rektörü Prof. Dr. İlhan Sabuncuoğlu yaptı. Kongrenin Onursal Başkanı olan Prof. Dr. Sabuncuoğlu, 3 gün sürecek kongrenin Türkiye’de ilk olduğunu ve dünyanın gelecek enerjisi olan plazma teknolojileri içinde ilk adım atılmış olduğunu ifade etti. Türkiye Kömür İşletmeleri Kurumu Genel Müdürü Mustafa Aktaş, Türk Havacılık ve Uzay Sanayisi (TUSAŞ) Genel Müdürü Muharrem Dötkaşlı, Plazma Teknolojileri konusunda önemli araştırmaları bulunan Prof Dr. Stanislav Petrov konuşma yaptı.
Daha sonra Bakan Yardımcısı Doç. Dr. Murat Mercan konuşma yaptı. Mercan, Türkiye’nin Amerika’daki araştırma merkezleri ile ilgili olarak Türkiye’de de enerji alanında, savunma sanayisinde, benzer bir atılım içinde olması gerektiğini ve olduğunu ifade etti. “Bugün dünyada enerji yatırımları en çok yekûn tutan yatırımlar arasındadır” diyen Mercan, ABD’nin araştırma laboratuvarlarına incelediğini belirterek, şunları söyledi; “Bu araştırma laboratuvarların büyüklüğü bulundurdukları süper kompüterlerle ölçülürler. Süper kompüterler birbirleriyle yarışırlar. Yani Japonya bir zaman öne geçer. IBM bir zaman araştırma kurumu ile yol alır ve öne geçer. Kendi aralarında bizimde gıpta ile baktığımız bir yarış sürer gider. Bunların oluşması uzun zaman ve süreç ister. ABD’de süper kompüterlerden 5 tane varsa, 3 tanesi enerji laboratuvarlarında oluşuyor. Enerji bakanlığı ile üniversiteler işbirliği ile kurulmuştur. Diğerleri savunma sanayi ile ilgilidir. Bu tür bir araştırma merkezinin artık Türkiye’de de olmasını arzu ediyoruz.”
Bu araştırma merkezlerinin Türkiye’de olması gerekliliği konusunda da açıklama yapan Mercan, “Çünkü siz eğer 10-11 bin dolarlık milli gelirden 25 bin dolara çıkacaksanız bunu ancak ARGE yatırımları, insan kaynakları ile yapacaksınız. Çünkü Türkiye’nin 25 bin doların üzerindeki geliri olan bazı ülkeler gibi doğal kaynağı yok. Türkiye orta gelir tuzağından kurtulması için ki kurulacak araştırma geliştirme merkezleriyle yapılacak çalışmalar insan yetiştirme faaliyetlerine, insan kaynağı ve kalitesinin artmasına çok ehemmiyet verecektir. Buda ancak iyi üniversiteler, araştırma temelli üniversitelerin varlığı ile olur. Siyaset ancak yön çizer” dedi.
Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti Eski Başbakanı, Abdullah Gül Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Beycan İbrahimoğlu, kongrede yaptığı konuşmada, plazma teknolojisinin önemini verdiği örneklerle anlattı. Plazma teknolojisine sahip olunmakta geç kalınmaması, en azından uzmanlarının yetiştirilmesi gerektiğini anlatan İbrahimoğlu, şu bilgileri verdi; “Bilgisayarı açtığımızda tokamak (plazmanın kapalı manyetik alan bölgesi içinde hapsedilmeye çalışıldığı bir plazma tutucu sistemdir. Plazma çok sıcak bir madde olduğundan plazmanın tutulabilmesi için manyetik alandan faydalanılır. Tokamak da bu sistemlerden biridir) diye yazarsınız, o zaman şunu görürsünüz. Nükleer santrallerden daha çok enerji verecek teknoloji vardır. Bunun adı da tokamak. Dünyada 300 tokamak var. Yapılmış ve üzerinde bilimsel çalışmalar olmuştur. Nükleer santrallerden bir farkı var. 100 milyon derece sıcaklığa ulaşıyor. 100 milyon derecede uzun süre çalışamıyoruz. Çalışmamız 4-5 saniyedir. Sıcaklığa dayanıklı malzemelere ihtiyaç vardır. Onu hallettiğimiz durumda dünyanın enerji problemi çözülecektir.”
Plazma teknolojilerinin sanayide de kullanıldığını anımsatan İbrahimoğlu, “Tekstil konusunda söz sahibi ülkedir Türkiye. Bu teknoloji geliştiğinde ise tekstilde geri kalabiliriz. Tekstilde en önemli şey renk verilmesidir. Eğer Japonya’da, İtalya’da zengin plazma teknolojisi ile verilirse, biz renk vermek için su kullanırız, tuz, soda kullarınız. Bunlar pahalıdır ve geri kalabiliriz. Plazma teknolojisi ile tekstil ürününe koku verebilirsiniz. Bir gömlek için beğenilen koku verilir. 20 defa yıkansa koku gitmez. Tekstilde bu kadar önemlidir. Bizde uydu yapılması düşünülüyor. Uyduda en önemli motoru da plazma motorudur. Yörüngesine oturan uydunun sağa sola hareketi için bir motora ihtiyacınız vardır. Bu plazmadır. İnşallah o plazma motoru üretmek için üniversitemiz Roketsan ile anlaşma imzaladı. Amacımız Kayseri’de bu motorun geliştirilmesidir” diye konuştu.
Kongrenin diğer oturumlarında ise yabancı bilim adamları da plazma teknolojileri hakkında sunumlar yapacak. CİHAN