Yukarıda bahsettiğimiz gibi bu hastalığın nedeni tam olarak bilinmemektedir. Çevresel ve kalıtsal faktörlerin etkili olduğu sanılmaktadır. Çevresel faktörleri alkol ve sigara tüketimi olarak örneklendirebiliriz. Ayrıca ailesinde bu hastalıktan olan bireylerin ülseratif kolit olma olasılığı diğerlerine göre daha yüksektir.
Hastanın şikayetleri dinlenir ve yapılacak tetkikler belirlenir. Kolonoskopi ile kalın bağırsak incelenirken biyopsi alınır ve bunun sonucuna göre tanı konur.