25543 SAYILI İSKÂN KANUNU KAPSAMINDAKİ HİZMETLER Bir ailenin sosyal ve ekonomik gereksinimlerini karşılayabilecek büyüklükte konut, işletme binası ve arazi sahibi olmasını sağlamak, canlı – cansız donatımla yaşamını sürdürebilecek gelir imkânlarına kavuşturulacak şekilde ekonomik bir işletme olarak planlanıp uygulanmasıdır.
31-İSKÂN KANUNUNUN AMACI VE KAPSAMI Bu Kanunun amacı; göçmenlerin, göçebelerin ve yerleri kamulaştırılanların iskân çalışmalarını, köylerde fiziksel yerleşimin düzenlenmesine ilişkin uygulamaya esas şartları ve alınacak tedbirleri, iskân edilenlerin hak ve yükümlülüklerini düzenlemek olup; yurt dışından gelen göçmenlerin, yerleri kamulaştırılanların ve göçebelerin iskânı ile kırsal alanda dağınık yerleşim birimlerinin toplulaştırılmasına, köy nakline ve fiziksel yerleşimin düzenlenmesine ilişkin uygulamaya esas alınacak tedbirlere dair hükümleri kapsar.
52 - İSKÂN KOMİSYONLARI:Kanun kapsamındakilerin iskân edilmesi ve köylerde fiziksel yerleşimin düzenlenmesi işlemlerinde hak sahibi olacakların tespiti maksadıyla, müdürlüğün teklifi ve valinin onayı ile Kanunun 18 inci maddesinin üçüncü fıkrasında belirtilen görevlilerin iştiraki ile teşkil edecek Mahallî İskân Komisyonu, mahallin en büyük mülkî âmirinin veya görevlendireceği kişinin Başkanlığında uygun yerde toplanır. Etüt, araştırma ve tespit işlemleri ile ilgili olarak müdürlükçe elde edilen bilgilere ve bağlı oldukları kurum, kuruluş görev alanları bilgilerine göre, ailelerin hak sahibi olup olmadıklarına veya hak sahipliğinin iptaline oy birliği ile karar verir.
73 – YERLERİ KAMULAŞTIRILANLARIN İSKÂNI Kamu kurum ve kuruluşlarınca yapılacak baraj, baraj mücavir alanı, koruma alanı, havaalanı, karayolu, demiryolu, fabrika, ekonomi ve savunma ile ilgili diğer tesislerin inşası, tarih ve tabiat kıymetlerinin korunması gibi amaçlar için veya özel kanunların uygulanması sebebiyle; yapılacak olan kamulaştırmadan etkilenen ailelerin iskânıdır. Etkilenen ailelerin iskan edebilmek için iskanen hak sahibi olmaları gerekir.
8YERLERİ KAMULAŞTIRILANLARIN HAK SAHİPLİĞİ ŞARTLARI Taşınmazlarının kısmen veya tamamen kamulaştırılması sonucu yerlerini terk etmek zorunda kalan aileler ile yapılan iskân plânlama etütlerinin başladığı takvim yılı başlangıcından en az üç yıl önce kamulaştırma sahasında yerleşmiş olup da taşınmazı olmayan aileler hak sahibi yapılırlar.
9Kanun kapsamında iskan edilmenin kabul ve şartları tüzel kişiliklere valilikçe yazılı olarak bildirilir ve ayrıca belediye, okul, muhtarlık gibi görülebilir yerlerde 30 gün süreyle asılarak ilan edilir. İlan metninin asılı kalması ve indirilmesi tüzel kişilik temsilcileri ile valilikçe görevlendirilen personel tarafından düzenlenecek tutanakla belgelendirilir.İskan talebinde bulunanlar için ilan süresince ve bitiminden 90 gün içerisinde aile nüfus kayıt örneği ve TC kimlik numarası ile birlikte bağlı bulunduğu kaymakamlık veya valiliğe aile temsilcisi veya eşlerden birisi tarafından dilekçe ile müracaat edilmesi şarttır,
12ETÜT ÇALIŞMALARI VE İSKÂN DUYURULARI 5543 sayılı İskan Kanununun yerleşim yeri kamulaştırılanlar kapsamında baraj gölü ve HES; maden rezervi, tarih ve tabiat kıymetlerinin korunması (sit alanları) orman içi köylerin orman dışına çıkarılması, karayolu, demiryolu, fabrika, ekonomik ve savunma amaçlı tesislerin yapımı ve özel kanunların uygulanması sonucu ya da başka bir nedenle taşınmaz malları kamulaştırılan aileler hakkında öncelikli olarak bilgiler toplanacaktır.
13Kamulaştırma kararı alınmış veya baraj inşaatına başlanılmış ya da proje ihale edilmişse, ilgili Çevre ve Şehircilik Müdürlüğü projeden etkilenen yerleşim birimleri ile taşınmaz mallarının durumları hakkında çalışmayı yapan Kamu Kurum ve Kuruluşlarından bilgileri alacak ve söz konusu iş hakkında Genel Müdürlüğe bilgi verecektir. İskan Dairesi Başkanlığınca yapılan incelemeler sonucunda Başkanlığın teklifi ve Genel Müdürlük Makamının Olur’u ile etüt proje programına alınarak çalışmalara başlanmasına dair ilgili Çevre ve Şehircilik Müdürlüğüne talimat verilir.
14Projenin uygulanacağı il veya illerdeki Çevre ve Şehircilik Müdürlüklerine 5543 sayılı İskan Kanunu, İskan Kanunu Uygulama Yönetmeliği ve 2009/07 no’lu genelge hükümlerince işlemleri yürütür ve Genel Müdürlüğe iş aşamaları hakkında bilgi verir. Kamu Kurum ve Kuruluşlardan kamulaştırma bilgilerinin Genel Müdürlüğe gelmesi durumunda Genel Müdürlükçe(İskân Dairesi Başkanlığınca) ilgili il müdürlüğüne çalışmaların başlatılması hususunda talimat verilir. Çalışmaların yapılacağı alanda;
15- Kamulaştırma alanını gösterir haritalar ve listeler ilgili kuruluşlardan alınacak ve haritalar üzerinde yerleşim birimlerinin (köy, belde, ilçe ) mülki idari sınırları çizilecektir.- Yerleşim merkezlerinin ve arazilerin kamulaştırma durumları tamamen veya kısmen ve yüzdesel olarak belirlenecektir.- Taşınmaz mallarının kamulaştırılması sonucu geçim olanaklarını yitirecek aileler ile ilgili yerleşim birimlerinde toplantılar düzenlenerek iskanın şekli ve koşulları hakkında bilgiler verilecektir.
16- Yerleşim yeri kalkacak veya taşınmaz mallarının kamulaştırılması sonucu geçim olanaklarını yitirecek ailelerin yeniden yerleşim yeri için bilgilendirme toplantısından sonra aynı projeden etkilenen bütün yerleşim birimlerine, iskanın şekli ve koşullarını belirtir ayrıntılı iskan duyurusu (aksi yönde talimat verilmediği sürece) aynı zamanda yapılır. (Ek-2) Bu duyuru 30 gün süreyle görülebilir yerlerde askıda kalacaktır. (okul, belediye, muhtarlık, cami, köy kahvehanesi gibi) Duyurunun asılması ve indirilmesi İl Müdürlüğü yetkilileri ve yerleşim birimi muhtarı (veya ihtiyar heyetinden bir kişi) ile halktan en az iki kişinin katıldığı tutanağa bağlanır.
17- Yeniden yerleşim isteyenlerin duyuru süresince veya duyurunun bitiş tarihinden itibaren 90 gün içinde iskan şeklini de belirtir ( tarımsal veya şehirsel) bir dilekçe ile Kaymakamlık – Valilik makamına başvuru da bulunmaları istenir.- Kamulaştırma çalışmaları genelde bölüm bölüm yapıldığından kamulaştırılmanın bitirilmesi beklenilmeden çalışmalar sürdürülür.
184- GÖÇEBELERİN İSKÂNIGöçebenin TanımıYerleşik tarımsal etkinlikler dışında kalmış, sürekli bir konuta bağlı olmadan, geçimlerini göçer hayvancılıkla sağlayan, doğa ve iklim koşullarına göre yaylak ve kışlaklar arasında göçen, bu yaşam biçimini kadimden beri sürdüren insanlardır.Göçebe iddiasıyla başvuruda bulunanların göçebe oldukları sonucuna varılırsa mahalli iskan komisyonlarınca hak sahibi olanlar, istekleri doğrultusunda tarımsal veya şehirsel olarak iskan edilirler.
195- GÖÇMENLERİN İSKÂNI (İSKANLI GÖÇMENLER) Bunlar Özel kanunlarla yurtdışından iskanlı olarak yerleştirilmeleri öngörülen göçmenlerdir.HAK SAHİPLİĞİ ŞARTLARITürk soyundan ve Türk kültürüne bağlı olup, yerleşmek amacıyla tek başına veya toplu halde özel Kanunlarla yurtdışından getirilen ve Devletçe iskanlarına karar verilen ailelerin 2 yıl içinde iskan talebinde bulunmaları halinde İskan Kanunu hükümlerine göre tarım içi (tarımsal) veya tarım dışı (şehirsel) iskanları yapılabilmektedir.
206-SERBEST GÖÇMENLERSerbest göçmen; Türkiye’ye yerleşmek için, Devlet eliyle iskân istememek şartı ile başka ülkelerden, davet sonucu münferit veya Devletler arası anlaşmalar sonucu toplu olarak gelip, 5543 ( eski 2510 ) sayılı Kanuna göre vatandaşlığa alınan, Türk soylu ve Türk Kültürüne bağlı kişilere denir.
22ŞEHİRSEL İSKÂN:Şehirsel iskân isteyen aileler, istekleri de dikkate alınarak öncelikle en yakın belde, ilçe veya il merkezinde belediye imar planı içinde sağlanabilecek hazine, belediye taşınmaz malları ile bağış veya satın alınarak-kamulaştırılarak elde edilecek taşınmaz mallar üzerinde iskân edilebilirler. Bu paralelde arsa araştırılacak, bulunan alanın yerleşime uygunluğu, zemin, idari (ilgili kamu kurum ve kuruluşlarından görüş alınarak) ve teknik yönlerden kesinleştirildikten sonra Genel Müdürlüğe bilgi verilecektir. Yerleşim alanı olarak imar planı dışında, mücavir alan içinde yer bulunması durumunda, belediyece mevzii imar planı yapılıp yapılmayacağı veya uygun görüş verip vermeyeceği ve alt yapı hizmetlerinin karşılanıp karşılanmayacağı ilgili belediyeden sorulacaktır.Belirtilen yerlerde uygun yer bulunduğu takdirde orada ailelere imar planı paralelinde konut inşa edilecektir.
23TARIMSAL İSKAN: A-TARIM ARAZİSİ VERİLEREK KIRSAL ALANDA YERLEŞİM Yöresinde veya yurdumuzun herhangi bir yerinde toplu, iskâna elverişli, tarım yapılabilir arazi bulunabilen yerde, ailelerin yönetmeliğin ön gördüğü gelir seviyesine ulaşacakları şekilde hazırlanacak projeye göre yapılan uygulamadır. Proje dâhilinde konut ve işletme binaları ile yeterli tarım arazisi verilir. Ayrıca ailelere, arazilerin işletebilmeleri için kooperatif kurmaları durumunda her aileye cansız donatım (makine ve ekipmanları) kredisi ve yıllık işletme kredileri açılabilir. Tarım arazisi yetersiz veya ek gelir sağlama ihtiyacı olduğu durumlarda aileler canlı donatım (hayvansal) ya da başka ek gelir sağlayıcı projelerle desteklenebilecektir.
24Tarım arazisi de verilerek yapılacak iskân projeleri için ailelerin yetenekleri toprak ve iklim koşulları veya bölge şartları çerçevesinde tarımsal iskân işletme projesi hazırlanır ve Genel Müdürlük onayından sonra uygulanır. Tarımsal proje çerçevesinde ayrıca arazi parselasyon planı ve listeleri hazırlanır, onaylandıktan sonra araziye uygulanır (aplike edilir).
25B-TARIM ARAZİSİ VERİLMEDEN KIRSAL ALANDA YERLEŞİM Toplu iskâna, elverişli arazi bulmada karşılaşılan sıkıntıları aşmak amacıyla kendi yörelerinde yerleşim yeri bulunması ve ailelerin kabul etmesi durumunda sadece konut ve işletme binası yapılarak, tarım arazisi verilmeden kırsal yerleşim (tarımsal iskân) sağlanabilecektir.
26Bu uygulama daha çok taşınmaz malları kamulaştırılan aileler bölümünde açıklanan ve yerleşim yeri kamulaştırılıp arazileri kamulaştırılmayan veya arazilerinin çoğu kamulaştırılmadığından bölgeden ayrılmak istemeyen aileler için öncelik taşıyacaktır. Örneğin yerleşim yeri baraj göl alanında kalan yerleşim birimi için, baraj göl alanı ve koruma alanı ancak kendi idari sınırları içinde veya kabul ederlerse komşu yerleşim biriminde konut ve işletme binaları ile alt yapı hizmetleri devletçe karşılanarak bu uygulama gerçekleştirilecektir. Bu tür uygulamada tarım arazisi verilmeksizin hayvancılık, el sanatları, seracılık, arıcılık veya başka bir gelir getirici proje geliştirilerek bölgesinde iskân ve istihdam sağlanacaktır.
27Devlet eliyle iskan istemeyen veya hak sahibi olamayan diğer ailelere de Yasanın 16.maddesi kapsamında toplulaştırma uygulaması yapılarak Yönetmeliğin 14.maddesindeki (Fiziksel Yerleşimin Düzenlenmesi) koşulları taşımaları halinde aynı yerden arsa verilebilecektir.
288- YENİ YERLEŞİM YERLERİ SEÇİMİ Taşınmaz malları kamulaştırılan ailelerin etüt çalışmaları, iskân duyuruları, aileler ile ilgili alınması gereken belgeler, Göçebe Gruplarının etüt çalışmaları, iskân duyuruları, göçebe grubu aileler ile ilgili alınması gereken belgeler ile bilgi ve belgelerin değerlendirmesi, hak sahiplik çalışmalarının tamamlanması sonucu Devlet eliyle tarımsal veya şehirsel iskana hak kazanan aileler için eski yerleşim yerlerine yakın olmasına öncelik verilerek il ve bölgesel olarak arsa ve/veya arazi sağlanacaktır. Arsa ve/veya arazi sağlanması öncelikle hazineden, belediyeden, köy tüzel kişiliğinden veya bağış yoluyla ya da satın alma kamulaştırma yöntemleriyle yapılabilecektir.
29Arsa ve/veya tarım arazisi olarak sağlanacak alanların ayrıca satın alma-temin etme koşulları ile teknik ve idari yönlerden (ilgili kamu kurum ve kuruluşlarından görüş alınarak, DSİ-Tarım Bakanlığı-TEAŞ- Karayolları- Jandarma- Hava Meydanları Gn. Müd. Orman Bak. vb) uygunlukları raporla belgelendirilecektir.
30Seçilen bu yerleşim yerleri; zemin mekaniği, jeolojik-jeoteknik yapı, topografik özellikler, toprak yapısı gibi teknik yönlerden çeşitli kuruluşların görev ve yatırım alanları içinde kalıp kalmadığı ayrıca idari ve güvenlik açısından yerleşime açılmasında sakınca olup olmadığı araştırılarak ayrıntılı etütleri yaptırılacaktır. (Ek-20) Teknik heyetin ad, soyad, mesleği ile düzenleme tarihi yazılarak İl Müdürlüğünce uygun görülen etüt formu onaylanarak diğer ekleriyle birlikte Genel Müdürlüğe gönderilecek ve Genel Müdürlükten alınan talimat doğrultusunda diğer çalışmalara geçilecektir.
31Yerleşim yeri seçiminde ayrıca büyüklük veya yeterlilik durumları ayrıntılı irdelenecek, kullanılmayacak kısımlar belirlenerek yeşil alan v.b. amaçlar içinde kullanılmasına çalışılacaktır. Tarımsal iskanda yönetmeliğin ön gördüğü gelir seviyesine ulaşacak şekilde tarım arazisinin büyüklüğü, verimliliği ve ek gelir sağlayıcı projeler dikkate alınarak iskan edilebilecek aile kapasitesi belirlenecektir. Kırsal alanda iskan edilecek aile sayısı belirlendikten sonra bu sayı ve gelecekteki gelişme alanı ihtiyacı da düşünülerek (Aile sayısının %20’si kadar da rezerv konut arsası hesaplanarak), kırsal yerleşime uygun toplam konut+işletme binası arsaları ile yol, yeşil alan, sosyal ve ekonomik tesis, eğitim, sağlık, kültür vb. ortak alanlar için ihtiyaç duyulan toplam yerleşim yeri büyüklüğü saptanacaktır.
329- ARAZİ, ARSA VE KONUT EDİNDİRME, BORÇLANDIRMA VE MAHSUP. İŞLEMLERİ Devlet Eliyle iskân edilecek hak sahipleri; verilen taşınmazlar sebebiyle, kamulaştırılan veya satın alınan taşınmazların kamulaştırma veya satın alma bedelleri, yapılar için maliyet bedelleri ve Hazine arazileri için rayiç bedelleri üzerinden borçlandırılırlar.Devlet Eliyle iskân edilenlere verilen taşınmazların borçlandırma bedelleri, borçlandırmayı takip eden altmışıncı ayda ilk taksiti alınmak üzere onbeş yılda ve onbeş eşit taksitle faizsiz olarak tahsil olunur.
34FİZİKSEL YERLEŞİMİN DÜZENLENMESİ ÇALIŞMALARI 10- KÖY NAKLİ (YERLEŞİM YERİNİN DEĞİŞTİRİLMESİ)Yerleşim yerinin elverişsizliği nedeniyle yerinde kalkındırılması pahalıya mal olacağı anlaşılan tek yerleşim, ünitesi köylerin, köyde oturan nüfusun reşit olanlarının çoğunluğu tarafından istenildiği kanıtlanırsa ve köyün kendi sınırları içerisinde teknik, idari, ulaşım ve merkezi köy hüviyeti kazandırma yönlerinden uygun bir yere taşınması için, teknik bilgi, altyapı hizmetleriyle sosyal ve ekonomik tesislerin devletçe karşılanması, konut ve işletme binası inşaatlarının yapımı için ise ailelerin kredi ile desteklenmesiyle yapılan uygulamadır.
3511- KÖY TOPLULAŞTIRILMASI (YERLEŞİM YERLERİNİN TOPLULAŞTIRILMASI) Mahalle, mezra, oba ve benzeri dağınık yerleşim ünitelerinden oluşan köyün veya komşu köylerin, toplulaşmak isteyen yerleşim ünitelerinde oturan nüfusun reşit olanlarının çoğunluğu tarafından istenildiği kanıtlanırsa ve ilgili köy ve bağlılarının veya komşu köylerin kendi sınırları içerisinde teknik, idari, ulaşım ve merkezi köy hüviyeti kazandırma yönlerinden mevcut yerleşim ünitelerinden birinde veya yeni bir yerleşim yerinde toplulaştırılması için, teknik bilgi, alt yapı hizmetleri ile sosyal ve ekonomik tesislerin devletçe karşılanması, konut ve işletme binası inşaatlarının yapımı için ise ailelerin kredi ile desteklenmesiyle yapılan uygulamadır.
3612- KÖY GELİŞME ALANI (FİZİKSEL YERLEŞİMİN İYİLEŞTİRİLMESİ) 5543 sayılı Yasanın 16.maddesi esas olmak üzere mevcut köylerin merkezi bitişiğinde ihtiyaç ve istek varsa ayrıca yerleşime açılacak alan bulunuyorsa teknik yardım ve kendi evini yapana yardım metoduyla en az 5 aile olmak şartıyla kredi desteği verilerek köy gelişme alanı uygulaması yapılabilmektedir
3713- HAK SAHİPLİĞİ ŞARTLARI Eski yerleşim yerindeki yapılarını yıkıp boşaltmayı noter tasdikli belge ile taahhüt etmek,Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sisteminde, ikamet etme amacıyla en az bir yıldan beri (İskân duyurusunun yapıldığı tarihten geriye doğru) kendisi veya aile fertleri köyde yerleşik olarak yaşamak,İskân Kanununda belirtildiği şekilde aile olma şartını karşılamak,Bu şartları sağlayanlar Fiziksel Yerleşimin Düzenlenmesi uygulamalarında hak sahibi olarak kabul edilirler.
3814-ETÜT ÇALIŞMALARI VE İSKÂN DUYURULARI 5543 sayılı Kanunun 16. Maddesi gereği yerleşim yeri değişikliği veya toplulaştırma çalışmalarında, ihtiyar heyetince yörenin mülki amirliğine yapılacak başvuru, İl Müdürlüğüne gönderilmiş olmalıdır.Yapılacak ön etütlerle köyün mevcut yerleşim yeri Afetler Yasası, 6831 sayılı Orman Yasası’nın 13/B ilgili kuruluşlardan alınacak yazılarla belgelendirilecek ve bu kapsamlara girmesi halinde öncelikle o yasa hükümlerine göre işlem yapılması istenecektir.
39Başvuru alındıktan ve yerleşim yeri değişikliği veya toplulaştırmasının uygun olacağı anlaşıldıktan sonra Arazi-İskan Etüt-Proje Programına teklif edilecektir. Köy nakli ve toplulaştırması uygulamaları yapılabilmesi için köy seçmen listesinde kayıtlı olanların yarıdan bir fazlasının, o yerin en büyük mülki amirliğine yazılı müracaatı doğrultusunda oy çokluğuyla karar alınması halinde yapılabilecektir.
40Afet nedeniyle parçalanmış köylerde, Nakil, toplulaştırma ve fiziksel yerleşim iyileştirilmesi uygulamaları tamamlanan köylerde, daha sonraki yıllarda rezerv arsalardan satın alan ailelere, kendi evini yapana yardım metodu ile kredi açılması, yerleri kamulaştırılanlardan devlet eliyle iskân istemeyen veya hak sahibi olamayan ailelerin fiziksel yerleşimin düzenlenmesi olarak yerleşim yeri değişikliği veya toplulaştırılma yapılması, uygulamalarında köy seçmen listesinde kayıtlı olanlardan oy çokluğu aranmayacaktır.
41Programa alındıktan sonra köyün veya köylerin bağlı üniteleriyle birlikte genel etütleri yaptırılacak ve İl Müdürlüğünce onaylanan Yeni Yerleşim Yeri Etüt formları (Ek-28) iki takım düzenlenecek ve köylerin sınırlarının çizildiği ve mevcut yerleşim yerleri ile düşünülen yeni yerleşim alanının gösterildiği 1/ ölçekli harita, köy dernek kararı ve ilgili kuruluşların yazılarının örnekleri de eklenerek uygun görüş alınmak üzere Genel Müdürlüğe gönderilecektir.
42İSKÂN DUYURULARIYerleşim yeri değişikliği, dağınık yerleşim ünitelerinin toplulaştırılması veya yeni yerleşim yerinden arsa almak konularında yapılacak bilgilendirme toplantılarından sonra yerleşim birimlerinde oturan halkın görebileceği (muhtarlık, kahvehane veya cami gibi) yerlerde 30 (Otuz) gün süreyle askıda kalmak üzere ayrıntılı duyuru yapılacak (Ek-29) ve otuz günlük süre içerisinde başvuruda bulunmaları istenecektir. (Ek-30) Duyurunun asılması ve indirilmesi İl Müdürlüğü yetkilileri ve yerleşim birimleri muhtarı (veya muhtarı temsilen aza) ile halktan en az iki kişinin katıldığı tutanağa bağlanacaktır.
43Başvuruda bulunanlar için kayıtlı oldukları nüfus müdürlüğünden aile nüfus kayıtları istenecek ve aile olduğu kontrol edilecektir.Başvuruda bulunanlar için köyde kaç yıldır (İskân duyurusunun yapıldığı tarihten geriye doğru en az 1 yıldan beri) oturduğunu köyün bağlı olduğu Valilik veya Kaymakamlıkça adrese dayalı nüfus kayıt sistemine göre yapılacak incelemeler sonucu kanıtlayan ikamet belgesi alınacak ve her aile için ayrı dosya açılacaktır.
44Gerekli bilgi ve belgeler tamamlandıktan sonra İl Müdürlüğünce saptanan ve ilgili muhtarlığa resmen bildirilen tarihte, Şube Müdürünün başkanlığında Müdürlük çalışanlarından iki kişinin katılımıyla oluşan inceleme kurulu tarafından halktan seçilen üç bilirkişinin de katılımı ile topluluk önünde başvuruda bulunanların isimleri okunarak durumları duyurulacak, varsa itiraz ve şikayetler sonuçlandırılarak tutanağa bağlanacaktır. Sonradan olabilecek şikayet ve itirazlar araştırılacak alınacak belgeler doğrultusunda gereği yapılacak ve ilgililere imza karşılığında duyurulacaktır.
45Her aile için toplanan bilgi ve belgelerin toplandığı dosyalar açılıp, itiraz ve şikayetler sonuçlandırıldıktan en az 15 gün sonra dosyalar, Mahalli İskan Komisyonuna sunulacaktır. Komisyonca ilgililerin hak sahibi olduğuna ya da olmadığına dair kararların alınması sağlanacaktır.Hak sahibi olanların listesi İl Müdürlüğünün görülebilir yerinde ve muhtarlıkta askıya çıkarılarak duyurulacaktır.(Ek-33)Başvuruda bulunup hak sahibi olamayanlara, hak sahibi olamama nedeni de belirtilerek aile temsilcisine imza karşılığında duyurulacaktır.Hak sahipliği kesinleşenler listeye işlenip (Ek-33) onaylanacak ve komisyon kararları ile birlikte, aile nüfus kayıt örnekleri, adrese dayalı nüfus kayıt sistemine göre adres belgesi fotokopileri Genel Müdürlüğe gönderilir.
4615- YENİ YERLEŞİM YERİ SEÇİMİ Yeni yerleşim yerinin kullanılmasına dair Genel Müdürlük yazısı alındıktan sonra aşağıdaki çalışmalar da sürdürülecektir.a) Yeni yerleşim yeri olacak sahanın tamamı (tahsis, satın alma-kamulaştırma, hibe v.b hangi şekilde temin edilecekse) Genel Müdürlük kullanımına geçilecek ve memleket nirengisine bağlı, koordinatlara göre ada, parsel ve miktarlar olarak kesin değerleri ortaya çıkarılıp birleştirilerek (tevhit) tapu tescilleri yaptırılacaktır.b) 1/1000 ölçekli halihazır haritası alınarak onaylattırılacaktır.
47c) Alınan haritaya göre teknik esaslara ve tarımsal koşullara uygun imar planı hazırlanacak ve onaylattırılacaktır.d) Onanmış imar planı sahaya aplikasyonu yapılacak ve oluşan parsellerin (yeni ada ve parsel no.larıyla) kadastro kontrollerini takiben ayrılmış olarak (ifrazen) tapuya tescilleri yaptırılacaktır.e) Dağıtıma hazır hale getirildikten sonra yeni yerleşim yerinin elde ediliş şekillerine göre (satın alma-kamulaştırma yoluyla alınanlar satın alma-kamulaştırma bedelleri, hazineden v.b yollarla sağlananlar kıymet takdiri sonucu bulunan değerler, karma elde edilenler harmanlanarak bulunacak değerler üzerinden) m² bedelleri hesaplanacaktır.
48f) Hak sahibi saptanan ailelere konut arsaları kurası çektirilecektir f) Hak sahibi saptanan ailelere konut arsaları kurası çektirilecektir. 7 (yedi) gün içinde arsalarını karşılıklı değiştirmek isteyenler varsa karşılıklı değişiklikler yapılarak arsa büyüklüklerine göre bulunacak değerler üzerinden peşin veya taksitli satışları yapılacak temlik ve borçlanma sözleşmeleri düzenlenecektir.g) Hak sahiplik saptama tarihinden sonra arsa dağıtım aşamasına kadarki zaman içerisinde evlenenler olmuşsa ve arsaya ihtiyacı oldukları anlaşılıp hak sahiplik koşullarını taşıdıkları anlaşılanlar için yukarıda belirtilen çalışmalarla hak sahibi olanlara rezerv arsalardan aynı koşullarla satış yapılabilecektir.h) Arsa satışları sonucu aileler adına tapu tescilleri yaptırılarak tapuları verilecektir.
49ı) Arsa satın alanlara duyuru yapılarak kredi kullanmak isteyenler saptanacaktır. Kredi kullanmak isteyenlerin sayısı belirlendikten sonra uygulama programına teklif edilecek ve programa alındıktan sonra kredi sözleşmeleri yapılarak uygulama sürdürülecektir. Uygulama öncesi çalışmaları tamamlanmamış işler kesinlikle uygulama programına teklif edilmeyecek ve alınmayacaktır.i) Uygulama programına alınan köylerde, inşaatta uygulanması istenen projenin belirlendiği ve hak sahiplerince imzalanmış isim listesi tutanağa bağlanarak Genel Müdürlüğe gönderilecektir.j) Seçilen konut projesi tip proje ise İl Müdürlüğünce tasdik edilecektir. Seçilen proje tip proje değil ise tasvipleri İl Müdürlüğünce yapılarak onay için Genel Müdürlüğe gönderilecektir.
5016- ARAZİ ARSA VE KONUT EDİNDİRME, BORÇLANDIRMA İŞLEMLERİ A-Arsa Bedellerinin Geri ÖdenmesiKöy yeni yerleşme alanından nakil veya toplulaştırma nedeniyle yönetmeliğin 14 üncü maddesine göre dağıtılan arsaların bedellerinin altmış gün içinde Bakanlık Merkez Muhasebe Birimi Hesabına aktarılmak üzere peşin olarak mahallî banka şubesine yatırmaları veya birinci taksiti peşin olarak yatırmaları ve kalan miktar için, yıllık yüzde beş faizli olarak iki yılda iki eşit taksitle ödenmek üzere borçlandırma sözleşmesi senetlerini imzalamaları hak sahiplerine, tebliğ olunur.Hak sahiplerine satışı yapılan arsaların temlik cetvelleri doldurulacaktır.
51B-Konut, Tarımsal Yapılar ve Tesisler Kredisinin Açılması Esasları Köylerde fiziksel yerleşimin düzenlenmesi kapsamında konut tarımsal yapılar ve tesisler kredisi açılması esasları belirlenmiş olup uygulama ile ilgili olarak;a) Yıllık Yatırım Programında yer alan köylerde kredi kullanmak isteyen hak sahiplerince imzalanmış ve tutanağa bağlanmış isim listesi (Ek-35) Genel Müdürlüğe gönderilecektir.
52b) Tutanağa bağlanmış isim listesinin Genel Müdürlüğümüze intikalini takiben kredi açılmasına ilişkin alınacak onay ile örnek borçlanma sözleşmesi (Ek-36) ilgili Müdürlüğe gönderilecektir.c) İl Müdürlüklerince Genel Müdürlük, İl Müdürlüğü, Tapu Sicil Müdürlüğü, ilgili banka şubesi ve hak sahibine verilmek üzere beşer adet düzenlenecek borçlanma sözleşmelerinin birer adedi ilgili banka şubesi ile dağıtımlı olarak Genel Müdürlüğümüze gönderilecektir.
53C-Konut, Tarımsal Yapılar ve Tesisler Kredisinin Ödenmesi, Miktarı, Vade ve Faiz Fiziksel yerleşimi düzenlemek amacıyla açılan tarımsal işletme binası kredisi veya konut kredisi yıllık yüzde beş faizli olup, son kredi diliminin ödenmesini takip eden yirmidördüncü ayın sonuna kadar ilk taksiti ödenmek üzere on yılda ve on eşit taksit hâlinde, kredi ana parası ve faizi ile birlikte tahsil olunur.İl Müdürlükleri, sözleşmeleri tamamlanan ve Banka Şubesine intikal ettirilen hak sahipleri adına ilgili Banka Şubesinde blokeli vadesiz mevduat hesabı açtırılmasını sağlayacaktır.
54DEVLET ELİYLE İSKÂN VE KIRSAL ALANDA FİZİKSEL YERLEŞİMİN DÜZENLENMESİNE İLİŞKİN ORTAK İŞLEMLER 17- TEMLİK TESCİL VE İPOTEK İŞLEMLERİTEMLİK TESCİLKonut inşaatları tamamlanıp teslim alındıktan veya tarımsal iskanla ilgili tarım arazilerinin parselasyon planı ve aplikasyonu tamamlanarak dağıtıma hazır hale getirildikten sonra hak sahibi ailelerin tüm bireyleriyle ilgili ayrıntılı aile nüfus kayıtları nüfus müdürlüklerinden yeniden alınarak bilgiler güncelleştirilir. Bunlardan ölenlere ait veraset ilamı talep edilerek ölen kişinin ilamda belirtilen mirasçılarının payları nispetince iskan amacıyla verilecek taşınmaza hissedar olacakları belirtilerek eklenecek ve ölen kişi çıkarılacaktır.
55Yine sonradan doğanlar eklenecek, ilk hak sahibi yapıldığı tarihte bekar olan çocuklardan sonradan evlenenler de dahil olmak üzere yaşayan aile fertlerini ve aile temsilcisinin isimlerini belirterek Mahalli İskan Komisyonunca karar değişikliğine gidilecektir. (Ek-18/A1, Ek-18/A2, Ek-21/D1, Ek-21/D2, Ek-18/B1, Ek-18/B2, Ek-21/E1, Ek-21/E2,Veraseten Mahalli İskan Komisyon kararı güncellemesi)Bilgiler güncelleştirilip dağıtıma esas taşınmaz malları ayrılmış olarak (ifrazen) tapu tescilleri de tamamlandıktan sonra her aile için üç adet temlik cetveli doldurulacaktır.(Ek-22) İlk hak sahibi yapıldığı tarihte ailenin evli olan çocukları ayrı bir aile kimliği taşıdıklarından hak sahibi olma koşullarını taşımaları halinde ayrıca iskan isteme hakkına sahip olduklarından bu aileye ait temlike dahil edilmeyeceklerdir.
56Konut kurası bu işlemler yapıldıktan sonra çektirilerek taşınmaz mallar hak sahiplerine teslim edilecek ve aile bireyleri adına eşit hisselerle (veraset ilamı olduğu durumlar hariç) tapuya tescilleri sağlanacaktır. Yasanın 21.maddesi doğrultusunda kütüğüne 10 yıl takyitlidir şerhi verdirilecek ve aileler bu yönde bilgilendirilecektir.Temlik cetvelleri Vali veya Kaymakam tarafından onaylandıktan sonra aile fertleri adına tescil için yazı ekinde ilgili Tapu Sicil Müdürlüğüne, mal beyanı bakımından Belediye veya ilgili kuruluşa gönderilecek, bir tanesi de aile için açılan İl Müdürlüğündeki dosyasında saklanacaktır.
57İskân edilen ailelere yasa, yönetmelik ve projeleri gereği verilmesi ön görülen karşılıksız yardım, canlı-cansız donatım ve yıllık işletme kredilerinin açılma zamanı gözetilerek ailelerin istekleri de dikkate alınarak kullandırılması sağlanacaktır.Ayrıca kredilerin ve taşınmaz malların amacında kullanılıp kullanılmadığı, konutunda oturup oturmadıkları veya borç taksitlerini zamanında ödeyip ödemedikleri konularında aileler izlenecek ve takyitli süre doluncaya kadar taşınmaz malların satışına izin verilmeyecektir.
5818-DEVİR, TAKYİT, GERİ ALMA Kanuna göre verilen taşınmazlar, Kanunun 21. maddesi gereğince temlik tarihinden itibaren on yıl süreyle satılamaz, bağışlanamaz, terhin edilemez, bunlar için tapu kütüğüne satış vaadi şerhi konulamaz ve bu mallar haczolunamaz. Tapu kütüğüne bu hususlarda kayıt düşülür.Ailelerin hak sahiplilik kararından takyit süresi sonuna kadar izlenmesi devam eder, bu süre sonuna kadar hak sahiplilikle ilgili her türlü şikayet ve itirazların değerlendirilmesi veya idarenin tespitleri sonucu mahalli iskan komisyonunca hak sahiplilikleri iptal edilenlere verilmiş hak ve mallar varsa geri alınır, taşınmazların tapu iptali ile hazine adına tescili mahkemeden istenir.