Bir önceki yazımda, İslamın, asrı saadet'en sonra, Hz. Osman (ra) ile başlayan sıkıntılar, Hz. Ali ve Hz. Muaviye ile devam bir süreçten yola çıkarak, Bediüzzaman'ın risale-i nur külliyatındaki tespitlerine ve o zamanla ilgili değerlendirmesine yer vermiştim.
Sürecin neticesinde; Saltanat ve Hilafet olarak birin devletin bekası, diğerinin dinen yaygınlaşması ve kalplerde yer bulması için çaba sarf edenler, birinde makam ve menfaat süz konusu olabilirken, diğerinde rıza-i ilahiden başka hiç bir beklenti olmadığıdır. Valilik ve velilik makamı olarak da izah edile bildiğidir.
Böyle bir sürecin olabileceğini, Peygamberimiz sallallahu aleyhi ve sellem'in hadislerinde haber verdiği hadislerle sabittir.
Sefine (ra.) anlatıyor: "Resulullah sallallahu aleyhi ve sellem buyurdu ki: "Hilafet, ümmetim arasında otuz yıl sürecektir. Bundan sonra saltanat devam edecektir." ( kut. sitte 1708 ebu davud, Sünnet 9 (4648, 4647; Tirmizi, fitne 48, 2227)
Hz. Ali (ra) ve Hz. Muaviye(ra) arasınkanı mücadelenin bir ictihat meselesi olduğunu, oları eleştirme ve taraf olma gibi bir lüksümün olmadığıdır.
Zeyd b. Erkam(r.a.) resulullah sallallahu aleyhi vesellem Mekke ile Medine arasında Hummen denilen suyun başında bir hutbe verdi. Allah'a hamd, sena ve zikirdan sonra şöyle buyurdu:
"Ey insanlar! Dikkat ediniz; ben bir beşerim. Rabbimin ölüm elçisinin gelmesi ve benim ona icabet edip aranızdan gitmem yakındır. Sizlere hukuku ağır iki kiymeti emanet bırakıyorum. Birincisi Allah'ın kitabı'dır. Onda nur ve hidayet vardır. Allah'ın kitabına sımsıkı sarılın. Onunla meşgul olun, onu öğrenin, öğretin; hükümlerini anlayın. İkinci emanetim, Ehl-i beytimdir. Ehli beytim hakkında Allah'tan korkmanızı hatırlatırım. Ehl-i beytim hakında Allah'tan korkmanızı hatırlatırım. Ehl-i betim hakkında Allah'tan korkmanızı hatırlatırım. (Müslim fedailüsahabe 36; Nesei; Süneni kübra, menakib 9)
Bediüzzaman da sahabeler arasındaki cereyan eden bu olay hakkında ileri geri konuşmanın yanlış olduğunu belirtmiş, bende aynı fıkırde olduğumu belirtmek isterim.
Bediüzzaman;
"Cemel Vak'ası denilen Hz. Ali ile Hz. Talha ve Hz. Zübeyr ve Aişe Sıddika (Rediyallahu teala anhüm ecmein) arasında olan muharebe; adalet-i mahza ile, adalet-i izafiyenin mücadelesidir. Şöyle ki:
Hz. Ali adalet-i mahzayı esas edip, Şeyheyn zamanındaki gibi o esas üzerine gitmek için içtihat etmiş. Muarizları ise: Şeyheyn zamanındaki safvet-i İslamiye adalet-i mahzaya müsait idi, fakat mürur-u zamanla İslamiyetleri zaif muhtelif akvam hayat-i içtimaiye-i İslamiyeye girdikleri için, adalet-i mahzanın tatbikati çok müşkül olduğundan, "ehven-üş şerri ihtiyar" denilen adaleti nisbiye üzerine içtihat ettiler. Münakaşa-i içtihadiye siyasete girdiği için, muharebeye intaç etmiştir. Madem sırf lillah için ve İslamiyetin menafi'i için içtihat etmişler ve içtihaddan muharebe tevelud etmiş; elbette hem katil hem maktul ikisi de ehli Cennet'ir, iskisi de ehl-i sevaptır diyebiliriz." (mektu; 15)
Bizlerin, ictihatla ilgili meydana gelen bu olayların zamana mal olduğunu, kurcalamak veya taraf olmanı hiç bir faydası olmadığı ayrıca bir gerçektir.
Ashabi kirami eleştirme hakkım olmadığı gibi haddimde değildir, dinimi öğrenmeme vesile oldukları içinde hepsine müteşekkirim.
Bazı okuyucular Bedi-üzzaman "İslamda referans olmayadığını, Kürt Said olarak" isimlendirip eleştirmeleri ise ayrıca işin üzücü taraf olanıdır. Şünkü;
1- Günümüze kadar gelmiş dört büyük mezhebin kitaplarına baktığımızda (hanefi, şaffi, maliki ve hambelli) fıkhi meselelerde farkli bir görüş ileri sürdüklerinde "şü mezbe de böyle der" diye not düşerler. Hiç bir imam diğerini tenkit etmez. "Sadece ben hakkım değil, ben de hakkım" Preensibi hep hakimdir. Hatta cumhur dediğimiz dört mezhebin ortak görüşü en önemlileri olarak kabul edilir.
Bizlerde farkli alimlerin görüşlerine doğru bula bilir destekleyebiliriz, ancak diğerlerini eleştirme hakkına sahip değiliz. Ön yargı ile eleştirmek ayrıca büyük bir vebaldir. Ancak yazdıklarında Ayet ve Hadise göre yanlışlıklar varsa onu da kaynak belirterek söylememiz görevimizdir.
2- Irkçılık bir kanser gibidir toplumun birlikteliği ile asla uyum sağlamaz. Bir kavim irkçilik hastalığına yakalandı mı tedavisi zor bir vakıa haline gelir. İşte Osmanlı Jön Türkler ve sonrası.
Hakaiki imaniyeyi insanları anlatma derdi olan Bedi-ü zamman'ı, fikrini, eserlerini okumadan sırf Kürt olduğu için eleştirmek insafa sığmadığı gibi dinen de vebeli büyüktür.
Hucurat suresi 13 ayet;
"Ey İnsanlar! Doğrusu biz sizi bir erkekle bir dişiden yarattık. Ve birbirinizle tanışmanız için sizi kavimlere ve kabilelere ayırdık. Muhakkak ki Allah yanında en değerli olanınız, O'nadan en çok korkanınızdır. Şüphesiz Allah bilendir, her şeyden haberdardır."
Birlik ve beraberliğe her zamankinden daha fazla muhtaç olduğumuz bir dönem de, böyle gereksiz eleştirileri yapmayalım. Güzel ve doğru olan bir şey varsa, taraftar olmasak da eleştirme de yapmayalım.
Müslümanların bekası ve huzuru için devlete ve saltanata ihtiyaç duyulduğu gibi, dinin yayılması için rıza-i ilahiye için çaba gösteren velilerde ihtiyaç olacaktır.