Değerli Okurlar,
Kişilerarası İlişkiler Psikoterapisi (KİPT) çeviri kitabının çeviri editörlerinden birisi olarak, kitabın yayınlanması vesilesiyle hem bu terapi yöntemi hem de genel olarak psikoterapiler ve eğitimler hakkında birkaç söz söylemek istiyorum. KİPT Enstitüsü Başkanı Prof. Dr. Scott Stuart bir cümle kullanmıştı ''Alet çantanızda değişik aletler bulundurun ki gerektiğinde uygun aleti kullanabilesiniz'' Bu tanımlamanın özgün olarak kendisine ait olup olmadığını bilmiyorum ama iyileştirme çabasının bir ustalık, kullanılan tekniklerin de duruma özel olmasına yaptığı vurgunun çok anlamlı olduğunu düşünüyorum.
Her meslekte olduğu gibi, bizler de öncelikle mesleğimizin temel bilgilerini edinmek durumundayız. Günümüzün iletişim teknolojileri sayesinde her tür bilgiye ulaşmak mümkün, dolayısıyla ilgili ve hevesli bir kişi, kısa sürede pek çok bilgi ile donanabilmektedir. Ancak bilgi, özellikle de güncel bilgilerle donanmak gerekli olmakla birlikte yeterli olmamaktadır. Zaman içinde bu bilgileri nasıl kullanacağımızı öğrenmek, hangi hastanın hangi tedaviden fayda göreceğini kestirebilmek, bilgi ve tecrübenin yoğrulması ile sağlanmaktadır. Kazanılan bilgi ve tecrübelerin kişisel becerilerle olgunlaşması ise artık ustalık aşamasıdır. Dolayısıyla ustalık aşamasına geldiğimizde alet çantamızda bulunan malzemeler, bunların ne kadar işe yaradığı ve bunları uygun şekilde kendimize has biçimde kullanabilme becerimiz, bizi birer usta klinisyen olarak bir diğerimizden farklılaştırmaktadır.
Ruh sağlığı ve hastalıkları alanında çalışırken; alet çantamızda bulunan malzemelerimizden başlıcaları hiç şüphesiz ki psikofarmakolojik ajanlardır. Ancak bazı özel durumlarda veya kontrendikasyonlar olduğunda öncelikli olarak tercih edilmemekte ya da hasta ilaç kullanmayı tercih etmemekte, bazen de ilaç tedavisi tek başına yetmemekte ve ilave müdahalelere ihtiyaç duyulabilmektedir. İşte bu noktada alet çantamızdaki diğer malzemelerin niteliği ve bunları kullanma becerimiz devreye girmektedir. Ruh sağlığı alanında çalışan profesyoneller olarak bizlerin alet çantamızda bulunduracağımız malzemelerden önemli bir kısmını da psikoterapiler oluşturmaktadır. Özellikle temel bilginin beceri ve sezgilerle yoğrulduğu uygulamalar için psikoterapiler güzel birer örnektir.
Yine Stuart'ın benzetmesiyle devam edersek, çiviyi çekiç ile çakabiliriz ama vidayı çakmaya çalışırsak tamir ettiğimiz nesneyi çatlatırız ve artık işe yaramaz hale gelir. Yada işimize yaramayan ve işe yarar olup olmadığını bilmediğimiz bir sürü aleti çantamıza doldurursak bizi ağırlaştırıp, yoran unsurlar olmaya başlarlar. Bu durumda edindiğimiz psikoterapi çeşitlerinin iyileştirmeye çalıştırdığımız duruma uygun olup olmadığını yada öğrenmeye çalıştığımız yöntemin gerçekten işe yarar olup olmadığını sorgulamamız gerekmektedir. Bu sorgulamayı yaparken klinik tedavi kılavuzları bizler için yol göstericidir çünkü bu rehberler tedavi önerilerinde meta analizler ve plasebo kontrollü büyük örneklemli rastgele düzende yapılmış çalışma sonuçlarını esas almaktadırlar. Bu kılavuzlardan Kanada (CANMAT), İngiltere (NICE, BAP), Amerika (APA, TMAP) tedavi kılavuzlarında Major Depresyon, Ergenlik depresyonu tedavisinde sadece 2 Psikoterapi çeşidi ilk sıra tedaviler içerisinde önerilmektedir. Amerikan Psikoloji Derneği'nin deneyle desteklenmiş psikoterapiler başlığı altında 60 psikoterapi çeşidi listelenmekle beraber, tedavi kılavuzlarında depresyon tedavisi için sadece Kişilerarası İlişkiler Psikoterapisi ve Bilişsel Davranışçı Terapiler ilk sıra seçeneği olabilmiştir.
Kişilerarası İlişkiler Psikoterapisi Depresyon dışında diğer pek çok psikiyatrik bozuklukta da etkili bir şekilde kullanılmaktadır. Bununla birlikte, tek tek psikiyatrik bozukluklardaki etkililiği sıralamak yerine, bu bozuklukların ortaya çıkması ve alevlenmesinde iletişim çatışmaları, rol geçişleri, yas ve kayıpların rolünün olduğu, sosyal destek sistemlerinin güçlendirilmesine ihtiyaç duyulan durumlarda KİPT ile çalışmanın daha işe yarar olduğunun altını çizmek isterim. Esas olan ise, Sayın Dr. Oğuz Omay'ın benzetmesiyle bir endoskopu olup her gelen hastayı endoskopla tedavi etmeye kalkışan bir cerrah durumuna düşmektense endoskopun kullanılacağı alanda bunu kullanabilmek ama eğer durum farklı bir müdahaleyi gerektiriyorsa da ya o yöntemi uygulayabiliyorsak uygulamak, yoksa da uygulayan birine yönlendirmek gerekliliğidir.
Ülkemizde mevcut çalışma koşulları göz önüne alındığında, psikoterapiler için zaman ayırabilmenin güç olduğunun farkında olmakla birlikte, yine de özellikle ihtiyacı olan hastalarımıza özveriyle yardımcı olmaya çalışan pek çok meslektaşım olduğunun farkındayım. Bu çabalara katkıda bulunabilmeyi ve hastaların tedavisini en iyi şekilde yapabilmeleri için ruh sağlığı çalışanlarına destek olmayı amaçlayan Psikofarmakoloji Derneği, ilaç tedavileri ile psikoterapilerin birlikte kullanımının daha iyi sonuç verdiği gerçeğinin bilincinde olarak, psikoterapi alanında yapılan faaliyetlere özellikle önem vermektedir. Ülkemizde ilk KİPT eğitimleri, 2012 yılında Psikofarmakoloji Derneği'nin desteği ve organizasyonları ile başlatılmıştır. Yine bu alanda Türkçe kaynak eksikliğini gören Psikofarmakoloji Derneği, Stuart ve Robertson tarafından yazılmış KİPT Klinisyen Kılavuzunun Türkçeye çevirisini sağlamıştır. Bu kaynak eser, Aralık 2014 tarihi itibariyle Psikofarmakoloji Derneği Yayını olarak Yerküre Yayıncılık AŞ. tarafından satışa sunulmuştur. Bu önemli desteklerinden dolayı Psikofarmakoloji Derneği'ne özellikle teşekkür ediyorum.
İlgi duyan meslektaşlarımızla faaliyetlerimizde beraber çalışmak dileğiyle.
Prof. Dr. Nazan Aydın
Kişilerarası İlişkiler Psikoterapisi Derneği Başkanı
Kitabı satın almak için tıklayınız...