Sosyal medya günümüzde bir eğlence ve iletişim alanı olmaktan çok öte bir hal almaya başladı. Siyasi propaganda merkezinden kitlesel hareketin başlangıç noktası olmaya, sosyal sorumluluk projelerinden reklam merkezi olmaya kadar pek çok işleve sahip olan sosyal medya siteleri bazı girişimciler için büyük bir yatırım alanı olarak da görülmeye başladı. Dünyanın dört bir köşesinden milyonlarca insanı içinde barındıran Facebook, Twitter, Instagram gibi popüler sosyal medya siteleri reklam verenlerin de ilgi alanı haline geldi. Bir sokağa koyduğunuz afiş sadece o sokaktan geçen insanlar tarafından görülebilirken sosyal medya sitelerine başarılı bir hedefleme tercihi ile verilen reklamlar ise o alan ile ilgilenen bütün aktif kullanıcılar tarafından görülebilir. Sosyal medya reklamları hem ölçümleme hem geri dönüş açısından klasik reklamlardan daha çok avantaj sağlamaktadır. Klasik reklam anlayışına göre; sokaktaki bir bilboarda, bir gazeteye ya da bir televizyon kanalına reklam verdiğinizi varsayalım. Bu reklamın geri dönüşünü ölçümlemek oldukça uzun zaman alacak ve bu reklamların geri dönüşümünü öğrenene kadar oldukça büyük paralar harcamanız gerekecektir, geri dönüşümünü geç öğrendiğiniz bir reklam projesinin başarısız olduğunu ilk bakışta anlamak zor olacağı için başarısız olduğunuzu anlayana kadar aynı reklama yatırım yapmaya devam edersiniz. Diğer taraftan sosyal medyada verdiğiniz bir reklamın size geri dönüş olarak ne getirdiğini reklamı verdiğiniz andan itibaren ölçümleyebilirsiniz. Reklam için yaptığınız harcamanın size geri dönüş kazandırmasına yönelik hesaplamalardan çıkan sonuçlara “ROI” denmektedir. Peki sosyal medya kampanya ROI hesaplama işlemi nasıl yapılır? Sosyal medya için ROI nasıl hesaplanır? Sosyal medyada ROI’yi yükseltmek için başarılı reklam kampanyası nasıl oluşturulur?
Return of Investment açılımının kısaltması olan ROI, yapılan bir yatırımın yatırımcısına geri dönüş olarak ne kazandırdığını söyleyen bir kavramdır. ROI oranı ile yaptığınız bir yatırımdan ne kadar kar ettiğinizi ya da ne kadar zarar ettiğinizi öğrenebilirsiniz.
ROI hesaplaması yapabilmek için bilmemiz gereken sayısal değerler şunlardır:
Yaptığımız yatırım sonucunda ne kadar para kazandık?
Yaptığımız yatırım için kaç para harcadık?
Bu iki değeri biliyorsanız kolay bir şekilde yatırımınızın size getirdiği karı ya da sizi uğrattığı zararı öğrenebilirsiniz.
ROI hesaplaması yapabilmek için kullanmanız gereken formül ise şudur:
Yatırımın ROI derecesi: (Yatırım sonucunda kazanılan para – Yatırım için harcanan para)/Yatırım için harcanan para
Buradan çıkan sonucun yüzdesini alarak daha sağlıklı karşılaştırmalar ve analizler yapmanız da mümkün olacaktır.
Yukarıdaki formül neticesinde elde ettiğiniz skorun yüzdesini aldığınızda karşınıza çıkan sayı %100’ün üzerinde ise yaptığınız yatırım size kar olarak geri dönüş demektir.
Örneğin çıkan sonuç %180 şeklinde ise yatırım için harcadığınız her 100 TL’lik masraf cebinize 180 TL olarak geri gelmiş demektir. Yani yüzde seksen seviyesinde bir kar söz konusudur.
Diğer yandan çıkan sonuç %90 gibi bir sayıya denk geliyorsa verdiğiniz her 100 TL karşılığında 90 TL’lik para kazanmış olduğunuz görülür. Bu da yaptığınız yatırım için harcadığınız paranın cebinize girenden daha fazla olduğunu gösterir. Yatırım stratejiniz kar üzerine ise bu durumda yaptığınız yatırımdan vazgeçmek ya da bu yatırımı revize ederek güncel hali ile yeniden gündeme almanız gerekecektir.
Sosyal medya artık hayatımızın temel parçalarından biri oldu. Bir işveren, birisini işe alırken bile ilk olarak o kişinin sosyal medya hesabını inceleyip çeşitli değerlendirmelerde bulunabiliyor. İşveren, para vereceği kişiyi sosyal medya hesabına göre seçtiği gibi para kazanmak için de sosyal medyayı bir araç olarak kullanabiliyor. Sosyal mecralar üzerinden para karşılığı reklam işleri başladı başlayalı bu reklamların yatırımcıya geri dönüşü sürekli araştırıldı ve incelendi. Zaman zaman manipülasyona uğrayan veriler ile reklam veren ve yatırımcı kaldırılsa da günümüzde sosyal medyadaki reklam kampanyasının sonuçları çeşitli yollarla daha sağlıklı analiz edilebiliyor ve sosyal medya kampanya ROI hesaplama işlemi daha doğru sonuçlar veriyor.
Kimi markalar hala sosyal medyayı aktif olarak kullanmamayı tercih etse de birçok markanın en büyük yatırımı yaptığı alan sosyal medya siteleri haline geldi. Bunu dünyanın en zengin şirketlerinden birinin Facebook olmasından bile anlayabiliyoruz.
Sosyal medyada yaş, ilgi alanı, konum, davranış, cinsiyet gibi çok çeşitli faktörlere göre reklam kitlenizi hedefleyebilir ve onlara reklam gösterimi yapabilirsiniz. Örneğin genç kuşağa hitap eden bir ürün tasarladınız ve bunun Anadolu’da ilgi görmeyeceğini sadece metropollerde ilgi göreceğini düşünüyorsunuz.
Bunun için yaş aralığından genç kesimi seçip konum alanından da İstanbul ve Ankara’yı seçerek size en uygun kitleye reklam gösterimi yapabilirsiniz. Bu sayede ürününüzü alma potansiyeli en yüksek insanları hedefleyip sosyal medya kampanyanızın ROI oranını yükseltebilirsiniz.
Sosyal medya kampanya ROI hesaplama için Google Analytics uygulamasını kullanabilirsiniz. Diğer taraftan sosyal medyada ürünleriniz için verdiğiniz linkleri diğer linklerden farklı tutarak, sosyal medya linklerinden yapılan satışları ayrıca öğrenebilirsiniz.
Sosyal medya ROI hesaplama işlemi yaparken masraf konusunu sadece reklama harcanan para ile sınırlı tutmak pek sağlıklı olmayacaktır. Eğer ki bir sosyal medya ekibiniz varsa bu ekibe ödediğiniz parayı da masraf kısmına ekleyebilirsiniz.
Sosyal medyadaki reklam kampanyalarına yapılan yatırımın girişimciye olan geri dönüşünü hesaplamak için kurulan ücretli analiz siteleri ve ajanslar da bulunmaktadır. Bu hizmetlerden faydalanmak size çekici gelmiyorsa yukarıda anlattığımız gibi Google Analytics ve ayrı link sistemi seçeneklerinden faydalanabilirsiniz.
Diğer yandan e-ticaret sitesi sahibiyseniz bir süre için yapılan satışın ardından kullanıcıya ürünü nerede gördüğünü sorabilirsiniz. Buradaki ankette “sosyal medya” seçeneğini işaretleyen kullanıcılardan gelen parayı sosyal medya yatırımından kazanılan para olarak da değerlendirebilirsiniz.
İş formüle kaldıysa ve elinizdeki sayılardan kendiniz bir hesaplama yapmak istiyorsanız formülümüz aşağıdaki gibidir:
Sosyal Medya Kampanya ROI Skoru = (Yatırım sonucunda elde edilen para – Yatırım için harcanan para) / Yatırım için harcanan para x 100
Buradaki yüzdelik dilim 100’ün üzerindeyse yatırımınız kar getirmiş, 100’ün altında ise zarar etmişsiniz demektir.
Sosyal medyadaki reklam kampanyalarınıza yatırdığınız paraları daha büyük miktarlar olarak cebinizde görmek istiyorsanız yatırdığınız her kuruşun doğru yere gittiğinden emin olmanız gerekmektedir. Bunun için de reklam hedeflemesi yaparken en doğru kitleyi tercih ettiğinizden emin olmalısınız. Ürününüzün en iyi hangi kitleye hitap ettiğini bilmiyorsanız ve şirketinizde bu konuda güçlü delillerle size fikir sağlayacak birisi yoksa bu konuda psikolog ve sosyologlardan da faydalanabilirsiniz. İnternet sektörü hala gelişimini sürdürmekte olan ve taşların tam anlamıyla oturmadığı bir piyasa olduğu için deneme yanılma metoduyla birçok iş çözüme kavuşturulmaya çalışılıyor ancak sadece bu işler ile ilgilenen psikolog ve sosyologların gerekçeli önerileri ile sosyal medyada nasıl daha güçlü pazarlama stratejisi belirleyeceğinizi öğrenebilirsiniz.
Hedeflemenizi doğru yapmanızın yanı sıra Facebook sayfanız ve sitenizin görsel açıdan güven vermesi, kullanıcının kendini alışveriş esnasında güvende hissetmesi gerekir. Bu yüzden kullandığınız her görselin son derece kaliteli olması önemlidir. Ürün satışlarında görseli olmayan bir içerik sunmamaya özen gösterin. Ürün açıklaması kısmında yine bir müşterinin aklına takılacak tüm sorulara yanıt verdiğinize emin olun. Site içi tüm ayarlamaları doğru yaptıktan sonra kaliteli bir reklam politikası ile sosyal medya ROI skorunuzu yükseltebilirsiniz.Sosyal Medya Kampanya ROI Hesaplama!