2014 Yerel Seçimlerinin Ardından
2014 yerel seçimlerinde 30 Büyükşehir’de 51 ilde ve 919 ilçede seçim yapıldı. Seçim sonucunda ise 3 büyükşehir, 1 il ve 33 ilçede kadınlar belediye başkanı oldu. Toplam 1000 il ve ilçede 37 belediye başkanı kadın… Yani, toplam belediye sayısının sadece %3,7’si kadın başkanlardan oluşuyor. Bu oran, Barış ve Demokrasi partisinden seçilen 54 kadın eş başkanla birlikte %9,1’e çıkıyor. Mevcut durum bir önceki seçimlerle karşılaştırıldığında bir ilerleme olarak tanımlansa dahi, Türkiye demokrasisinin eşitlikçi bir hal alması için siyasette daha çok kadının yer alması gerekliliği yadsınamaz bir gerçek.
Bir önceki seçim dönemine bakmak gerekirse,2009 yerel seçimleri sonucunda yeni büyükşehir yasasından önce var olan 2950 belediye başkanlığından sadece 26’sında kadın belediye başkanı vardı. Bu da oransal olarak binde 8,8’e denk geliyordu. 2014 yerel seçimleri bu bakımdan bir ilerleme olarak tanımlanabilir. Ancak, yerel seçimlerin bölgelere göre dağılımını gösteren harita eşliğinde bakıldığında yerel yönetimler gibi kadın hayatını doğrudan etkileyen, gündelik hayatı biçimlendiren önemli etkilere sahip bir alanda Türkiye’nin büyük bir bölümünde kadınların olmadığı görülecektir.
Eş başkanlık sistemiyle birlikte, belediye kazandığı her yerde bir kadın ve bir erkeğin eş yönetimini hayata geçirecek olan BDP’yi bir kenara bıraktığımızda, diğer 3 büyük partinin kadın temsili konusunda epey geride olduğunu belirtmek gerekiyor. MHP’nin 1, CHP ve AKP’nin ise 1er büyükşehir olmak üzere 6 kadın belediye başkanı bulunmaktadır.
Oysa ki, Türkiye belediyelerin görev ve sorumluluk alanına giren birçok alanda kadın dostu olmaktan oldukça uzak… Örneğin; 50.000 nüfusun üstündeki yerlerde sığınma evi açma sorumluluğu birçok belediye tarafından yerine getirilmiyor. Yine kadınların hareket özgürlüğüne katkı sağlayacak ucuz toplu taşımanın örneklerini görmek zor. Otobüs duraklarının ve saatlerinin kadınların ulaşım güvenliğine göre dizayn edilmesi, iyi aydınlatma, sosyalleşme mekânları, emzirme odası, gündüz bakım evi gibi… Kimi kamusal alanın herkesi içermesi için gerekli kimi sosyal hakların konusu olan birçok uygulama maalesef hayata geçmiyor. Eşit temsilden uzak erkeklerin galibiyetiyle sonuçlanan bu seçimlerin bizi yine kamusal hizmetlerde asfalt, otopark ve halı saha gibi hizmetlerin önceleneceği egemen bir erkek anlayışsa işten bile değil.
Seçimler eşit temsille sonuçlanmamış olsa da, katılım hakkımızı kullanarak bütçelemeden, hizmetlere kadar tüm alanlarda toplumsal cinsiyet eşitliğinin gözetildiği kentler için mücadeleye devam edeceğiz. Aynı zamanda taleplerimizi sadece kadın dostu değil, çocuk, yaşlı, engelli dostu, herkes için yaşanabilir kentler için dillendireceğiz. Bunun için mevcut eşitsizlikleri gözler önüne sermeye ve varolan eşitsiz düzeni eşitlikten yana değiştirmek için katılmaya, ses çıkarmaya devam edeceğiz.
Ka.Der Ankara