Anı, bir kimsenin kendi hayatını; ayrıca, kendi devrinde tanık olduğu ya da duyduğu olayları anlattığı yazıdır.
Anı yazarı, gördüklerini ve duyduklarını aradan uzun yıllar geçtikten sonra yazdığı için, bellek yanılmalarını önlemek amacıyla, mektuplardan, o devirle ilgili başka yazılardan ve başka görgü tanıklarından da yararlanma yoluna gidebilir (bu noktada biyografi yazarıyla birleşir); tanınmış sanat, düşünce, bilim ve siyaset adamlarının anıları, onların hayatlarını ve devirlerini aydınlatması bakımından önemli belgelerdir.
Anı otobiyografi farkı: Otobiyografide yazının merkezi doğrudan doğruya yazarın kendi hayatıdır, kendi özel duygu ve eğilimleridir; anıda ise yazar kendi hayatıyla birlikte devrini ve çevresini de anlatır; hatta kimi zaman kendini geriye çekip sadece çevresini anlattığı da olur.
Türk ve Dünya Edebiyatında Anı
Anı, Batı edebiyatının en yaygın türlerinden biridir. Eski Yunan edebiyatında Ksenophon'un Anabasis adlı eserini bunun ilk örneklerinden sayabiliriz. Batıda, Rönesans'tan bu yana, pek çok sanat ve siyaset adamı bu yolda eser vermiştir. Fransız edebiyatında Saint-Simon Rousseau, Chateaubriand… İtalyan edebiyatında Silvio Pellico… bunların en ünlüleridir.
Türk edebiyatında anı türünün en eski örneği, Hindistan'da Moğol İmparatorluğu'nu kuran ozan ve devlet adamı Babur Şah'ın (1488-1530) Baburnâme adlı eseridir. Yeni edebiyatımızda anı türünde eserler, Tanzimat'tan sonra yazılmaya başlanmıştır. Bu yolda yazan sanat ve düşünce adamlarımızın başlıcaları şunlardır: Ziya Paşa, Ali Suavi, Ahmet Mithat, Ebüzziya Tevfik, Muallim Naci, Ahmet Rasim, Halit Ziya Uşaklıgil, Hüseyin Cahit Yalçın, Ahmet İhsan Tokgöz, Halide Edip Adıvar, Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Falih Rıfkı Atay, Ebubekir Hazım Tepeyran, Ruşen Eşref Ünaydın, Halikarnas Balıkçısı, Vâ-Nû, Vedat Nedim Tör, Şevket Süreyya Aydemir, Fikret Adil, Aziz Nesin…