‘Tasarruf şart’
Bölgedeki kaçak su kuyusu problemi olduğunu belirten Jeoloji Mühendisleri Odası Konya Şubesi Başkanı Fetullah Arık, birtakım tedbirlerle tasarruf edilebileceğini söyledi
- 30 Ocak 2018, Salı 7:36
Konya kapalı havzası için suyun çok önemli olduğunu ifade eden Jeoloji Mühendisleri Odası Konya Şubesi Başkanı Fetullah Arık, bölgede yeraltı suyunun ayrı bir öneme sahip olduğunu kaydetti. Başkan Arık, yeraltı suyunda bölgede yaşayan herkesin hakkının bulunduğunu ifade etti. Kaçak kuyu sayısının bölgede arttığını ve bunun biran önce önüne geçilmesi gerektiğini kaydeden Arık, bölgede sulanamayan önemli alanların bulunduğunu ve su konusunda tasarruf etmenin önemine vurgu yaptı.
SULANAMAYAN ÖNEMLİ ALANLAR VAR
Geçtiğimiz yıl kar yağışlarının avantajlı olduğunu ve bahar döneminde eriyen karlarla birlikte baraj ve göletlerin suyla dolduğunu ifade eden Jeoloji Mühendisleri Odası Başkanı Fetullah Arık, bu nedenlerden dolayı vatandaşa yüzey suyu anlamında daha çok suyun verilebildiğini anlattı. Tarımsal alanda yüzey suyundan su kullanımının iyi düzeyde olmasından dolayı yeraltı suyuna ihtiyacın ikinci veya üçüncü sulamada kullanıldığını aktaran Arık, “Yağış olmadığı zaman baraj ile göllerimizin su seviyeleri düşüyor ve daha çok su tüketilemiyor. Bunun telafisi içinde yeraltı suyuna daha çok yükleniyoruz. Özellikle yağış yılı dediğimiz sonbaharda çiftçilerimizin önemli bölümü kış ekimi yapıyorlar. Yağış olmadığı zaman yani toprak da uygun nem bulunamadığı zaman mecburen sulamayla karşılıyorlar bunu. Böyle birçok yerde sulamalar gördük. Baharda da benzer bir senaryo devam ederse baharda da sulamalar olacak dolayısıyla en az su tüketen üretim olarak buğday, arpayı düşünürsek onlarda bile iki üç kere su kullanılmış olacak. Mısır, şeker pancarı, ayçiçek ya da yemlik bitkilerin sulamalarında ise sezonda 8-10 kere bazen 12 kere sulama yapılıyor” sözlerini kullandı. Konya havzasındaki kuyuların bir kere suyu açınca 500 milyon metre küp su tüketildiğini aktaran Arık, “Havzada halen sulanamayan çok önemli alanlar var. Havza içerisinde bizim yaptığımız çalışmalarda 3 milyar hektarlık bir arazinin olduğunu ve bunun 1 milyar hektarının sulanabildiğini biliyoruz. Bunun 1 milyar hektar için 4 milyar hektar su tüketiyorsak bizim dönem içerisinde 8 milyar metreküp daha suya ihtiyacımız var” dedi. Mavi Tünel projesi ile yaklaşık 400 milyon metreküp su geleceğini, Konya havzasında 4 milyar metreküp suyun tüketildiğini aktaran Başkan Arık, Mavi Tünel’den gelecek suyun toplam ihtiyacın 20’de 1’i oranında olduğunu kaydetti. Mavi tünelin artısının yeraltı suyu kullanımını azaltması olacağını belirten Fetullah Arık, aynı zamanda bu suyun kent ihtiyacının önemli bölümünü karşılayabileceğini söyledi. Mavi Tünel’den gelecek suyun planlamalara göre 150 milyon metreküpünün Büyükşehir Belediyesi’ne tahsis edileceğini dile getiren Arık, suyun geri kalan kısmının havzada diğer sulama projelerinde değerlendirileceğini kaydetti.
CİDDİ TASARRUF SAĞLANABİLİR
Konya havzasındaki mevcut suyu en çok tarım yapan kesimin kullandığını anlatan Fetullah Arık, tarım kesiminin bu konuda bazı tedbirler alması gerektiğini söyledi. Basınçlı sulama sistemleri, damla sulama veya yağmurlama sulama gibi sulama sistemlerinin havzada kullanılmasının büyük fayda sağlayacağını aktaran Arık, Konya havzasında yüzey sulaması şeklinde yapılan sulamaların yaygın olduğunu ve suyun daha planlı kullanılması gerektiğini söyledi. Su kullanımı konusunda kapalı sisteme dönülmesinin önemli su tasarrufu sağlayabileceğini beliten Arık, “Toplulaştırma projesi var ve bu gerçekten bizim açımızdan olumlu bir adım. Bu sayede arazi parça sayısı azaldığı için otomatik olarak bazı kuyular ihtiyaç dışı kalacak. Hesaplamalara göre böyle olursa yüzde 30-35 seviyesinde yeraltı suyu üretim kuyusunun fonksiyonsuz kalacağı ve kapatılabileceği düşünülüyor. Basınçlı sulama sistemlerine geçersek mevcut kullanılan suyun en fazla yüzde 45’i kullanılacak. Eğer toprakta modern yöntemlerle işlemeler gerçekleştirilirse su ihtiyacının da nispeten azalacağı düşünülüyor” ifadelerini kullandı. Konya havzasında kuyular konusunda en önemli çalışmanın kaçak kuyuların ölçüm sistemlerine bağlanması gerektiği olduğunu söyleyen Başkan Arık, “Yeni açılacak kuyularla ilgili gerçek ihtiyaç projelerinin yapılması lazım. Şuanda vatandaş ruhsat almıyor. Tarımsal yapı adı altında birtakım ruhsatlar veriliyor. Özellikle MEDAŞ’tan alınmış olan ruhsatlarla elektrik alınabiliyor. Elektriği aldıktan sonra zaten kuyuyu kaçak yollarla açıp elektrikle üretim yapmaya devam ediliyor. Yani toplulaştırma, basınçlı sulama sistemlerinin geliştirilmesi ve kaçak kuyuların önlenmesiyle havzadaki suyu dengeleyebiliriz. Bu tabii ki havza içerisine ekilecek bitki deseni de son derece önemli. Eğer daha az su tüketen bitkilerin üretimine destek verebilir ya da küçükbaş hayvancılık yapana destek verilirse daha olumlu sonuçlar elde edilebilir. Bu çalışmalar yapılırsa ciddi tasarruf sağlanabilir” sözlerini kullandı. Konya yeraltı suyunun daha tasarruflu kullanılması için herkesin çabalaması gerektiğini kaydeden Arık, kaçak kuyu kapatılması konusunda daha somut adımların atılması gerektiğine dikkati çekti. Tedbir alınmadıkça kaçak kuyu sayısının artmasının önüne geçilemediğini söyleyen Fetullah Arık, bu kuyulardan ne kadarının önüne geçilip geçilemediğinin ve ne kadar su kullanıldığının bilinemediğini belirtti. (Mustafa KARAKAYA)