07.12.2004 - 01:00 | Son Güncelleme: 07.12.2004 - 01:00
Dolar sürünüyor
Başlığa bakıp da ABD para birimine hakaret ettiğimi filan sanmayın lütfen; sürünmek tabiri iktisatta kullanılan bir döviz kuru tanımıdır (crawling peg-sürünen kur). Rezerv paraymış, dünya ticaretinin üçte ikisi imiş filan dinlemeden, paraşütsüz iniyor dolar...
Başlığa bakıp da ABD para birimine hakaret ettiğimi filan sanmayın lütfen; sürünmek tabiri iktisatta kullanılan bir döviz kuru tanımıdır (crawling peg-sürünen kur). Rezerv paraymış, dünya ticaretinin üçte ikisi imiş filan dinlemeden, paraşütsüz iniyor dolar... Aslında, ABD seçimlerinden sonra dolarda bir değer kaybı yaşanacağı beklediğimiz bir durumdu. Ancak bu derece sert ve hızlı bir hareket beklenmiyordu. ABDnin, para birimindeki değer kaybına kayıtsız kalması, hatta belki mutlu olması ile birlikte, spekülatif ataklar başladı ve domino etkisi ile dolar yüzde 10a yakın değer kaybetti. Sebepler de rivayetler de muhtelif bu aşamada ama herkesin artık hemfikir olduğu bir sebep var: ABDnin dış ticaret açığı. Yıllık 500 milyar dolar açık veren bir ekonominin, kendini finanse etmesi için her gün 1,5 milyar dolar yabancı sermaye çekmesi gerekiyor. Temel endişe noktası burada. Amerika da ucuzlayan dolar ile, bilhassa Asya ile olan dış ticaret açığını kendi lehine azaltmayı düşünüyor.
Asya... Asya
Bizler euro/dolar paritesini izlediğimiz için mücadele sadece AB ile ABD arasında imiş gibi düşünüyoruz. Oysa Uzak Asyada büyük bir kur savaşı cereyan etmekte... Amerika tüm euro bölgesindeki ticaretinde 75 milyar dolar açık verirken, sadece Çin ve Japonya ile olan ticaretinde verdiği açık ise 170 milyar dolar. Üstelik Çin de Japonya da Merkez Bankalarında dev miktarlarda ABD Doları bulundurmaktalar... Çin para birimi Yuanın değeri dolara endeksli; yani gerileyen dolar Çine dış ticaret avantajı olarak geri dönüyor. Asya para birimleri de şu ana kadar euro kadar değerlenmediler. Şimdi büyük resmi görebiliyorsunuz değil mi? Dolardaki gerilemenin esas sebebini Avrupadan ziyade Asyada aramak gerekiyor. Ve oradaki gelişmelere baktığımızda da, kısa vadede bazı düzeltmeler ve nisbi yükselmeler yaşansa bile, dolardaki zayıflama devam edecekmiş gibi görünüyor... Dolarperver yatırımcılara duyurulur.