Diz eklemi sinovyal ve bikondillar tip eklemdir. Medial tibiofemoral, lateral tibiofemoral ve patellofemoral olmak üzere 3 eklemden meydana gelmektedir. Vücudun en büyük ve en komplike eklemi olmasının yanı sıra en sık yaralanan eklemidir. Oluşturduğu hareketler; yuvarlanma ve kayma hareketlerinin kombinasyonu şeklindedir. Diz eklemi izole olarak fleksiyon ve ekstansiyon ve bir miktar rotasyon ayrıca kalça eklemi ile birlikte rotasyon hareketlerini gerçekleştirir .
Tibia ile femur arasındaki eklem yüzleri arasındaki uyumu sağlayan, dize gelen şokları absorbe eden ve femur üzerine gelen yükleri tibiaya aktaran lateral menisküs ve medial menisküs olmak üzere iki adet yastıkçık bulunmaktadır. Bu eklemin çevresinde yer alan çok sayıda bursalar bulunmaktadır. Bunlar; içleri sinovya dolu seröz keselerdir ve kemik ile bunun hemen üzerinde bulunan deri, kas ve ligamentleri arasında yer alırlar. Bu keseler eklem hareketi sırasında eklem bağlarının kemik üzerine yapacağı sürtünmeyi azaltır. Dizin Bağları; dış ve iç olmak üzere iki gruptur.
Dış bağlar;
- Ligamentum patellae: M. Quadriceps femoris’in tendonunun patella üzerinden geçerek tuberositas tibia ya kadar uzanan kısmıdır. Eklem stabilitesini sağlayan en önemli ligamentlerden biridir.
- Ligamentum collaterale mediale (ligamentum collaterale tibiale): Femur’un epicondylus medialis’i ile tibia’nın condylus medialis’i arasında uzanır. Medial stabilitenin en önemli kısmını meydana getirir ve 0-40° fleksiyonda valgus zorlamasına karsı birincil engeli oluşturur, ayrıca dizin internal rotasyonunu önler. En sık yaralanan bağlardan biridir ayrıca medial menisküs ile olan bağlantısı klinik açıdan önemlidir.
- Ligamentum collaterale laterale (ligamentum collaterale fibulae): Lateral femoral kondil ile fibula başı arasında uzanır. Fleksiyonun bütün açılarında dizin aşırı varusunu önler. Lateral kollateral ligamentin, lateral menisküs ile direkt bağlantısı yoktur.
- Retinaculum patellae: Medial bağı m.vastus medialis obliquus (VMO) tendonunun ve lateral bağı m.vastus lateralis tendonunun uzantısı olarak oluşur.
- Ligamentum Popliteum Obliquum: Bu bağ, m. semimembranosus tendonununbir dalı olup kapsülün ligamentöz şekilde kalınlaşması ile oluşmuştur. Tibianın medial tüberkülü ve femurun lateral kondili arasında uzanır, kapsülü güçlendirir.
- Ligamentum Popliteum Arcuatum: “Y” harfi seklinde olan bu bağ caput fibula,tibia ve femurun condylus lateralisi arasında uzanır .
İç Bağlar;
- Ligamentum Cruciatum Anterius (Ön Çapraz Bağ, ÖÇB): Femurun lateral kondilinin medial kısmının posteriorundan başlar, tibianın medial kondilinde interkondiller aralıkta eminentia’ya yapışır. Tibianın anteriora translasyonunu önler ayrıca femurun tibia üzerinde eksternal rotasyonunu öner.
- Ligamentum Cruciatum Posterius: Femurun medial kondilinin, lateral yüzeyinin posterior kısmından baslar ve tibianın area intercondylaris posteriorunun üst yüzeyinde sonlanır. Ön çapraz bağdan daha büyük ve yaklaşık olarak iki katı kadar güçlüdür. Diz fleksiyonu sırasında, tibianın posteriora yer değiştirmesini primer olarak engelleyen yapıdır .
- Ligamentum Transversum Genus: Meniscus lateralis ve medialisin ön uçlarınıbirleştiren bu yapı menisküslerin birlikte hareket etmesini sağlar. Bazen bulunmayan bu bağın kalınlığı kişiler arasında farklılık göstermektedir.
- Ligamentum Meniscofemorale Anterius: Meniscus lateralisin arka ucundan femurun condylus medialisine uzanır. Ligamentum cruciatum posteriorun arkasında seyreder.
- Ligamentum Meniscofemorale Posterius: Wrisberg bağı da denilmektedir. Meniscus lateralisin arka ucundan femurun medial kondiline uzanır.
- Ligamentum Meniscotibiale: Coroner ligament olarak ta bilinir. Menisküslerin inferior kenarını tibial platoya bağlar.
Dizde meydana gelen hareketler: Translasyonlar(Ön-Arka, Medio-Lateral), Fleksiyon-Ekstansiyon, İç-Dış rotasyon, Varus-Valgus. Dizin ana hareketleri ön-arka planda rotasyonlar ve translasyonlardır.
Bu yazıyı 6.697 kişi okudu