This slideshow requires JavaScript.
Hong khai’ye olan yolculuğumuz sırasında geçtiğimiz yol üzerinde bazı dinazor heykelleri ile karşılaştık. İssan bölgesinin bu bakir ve yeşil doğasında yolun iki kenarında yer alan dinazorları görmek bize hiçte olağanüstü gelmedi. Burada doğa o kadar büyük ki, dev ağaçların yanında yeralan dinazorların ufalmaya başladıklarını görebilirsiniz. Burada ki dev doğanın içinde dinazorlar gerçekten de yaşıyorlar gibi.
Bu yakınlarda Issan bölgesinin merkezine doğru, adını unuttuğum bir kentte dinazor müzesi olduğunu haritaların birinde görmüştüm. Bu yüzden de bu yol üzerinde dinazor heykelleri görmek beni pek şaşırtmıyor. Fakat tur boyunca bisiklet üzerinde geçen vaktimin bir kısmını bir müzede harcamak istemiyorum. Buna rağmen dinozorlar için bir müze yapılacaksa eğer burasının olabilecek en doğru yerlerden birisi olduğu kesin. Daha önce Frankfurt’ta bir dinazor müzesine gitmiştim. Frankfurt’un o sevimsiz banka binalarının arasında ki bu müzede ki dinazorlara baktıkça insan, dinazorların böyle bir şehirde yaşadığı, sabahları kalkınca o yüksek banka binalarının birisinde ki işine gittiği, akşamları alışveriş yaptığı, kafelerde bir şeyler içtiği izlenimine kapılıyordum. Bunun 230 milyon yıl önce böyle olmadığını bilsemde, milyonlarca yıl öncesi hakkında hiç bir şey bilmediğimden bu izlenimin yerine başka bir şey koymak kolay olmuyordu. Ama burada dinazorları neredeyse doğal ortamlarında hayal edebilirim. Çünkü aylardır bir dinazorun çıkma ihtimalini barındıran ormanların arasından geçiyoruz sanki.
Çok geçmeden dinazorlar bizi görmemizi istedikleri yere 100 milyon yıllık ayak izlerine doğru götürüyorlar. Yol kenarında yer alan dinazorlara ait ayak izleri mutevazi bir saçakla koruma altına alınmış. Saçak altında yağmurdan korunan ayak izlerini görmek ve bunların 100 milyon yıllık olduğunu duymak insanı şaşırtıyor. Rastgele bir izin 100 milyon yıl saklanmış olması, çok ender olayların bir araya gelmesi ile mümkün olabilir ancak.
Burada ki ayak izleri 3 ya da 4 farklı dinazora ve bir kaç timsaha ait. O zamanlardan bu güne dek yaşayan tek canlı timsahtı hatırladığım kadarı ile. Açıklama yazısında ise dinazorların dünyaya 230 milyon yıl önce geldikleri ve 165 milyon yıl yaşadıkları yazıyor. Yani 65 milyon yıl önce sebebini kimsenin bilmediği bir şekilde ortadan kaybolmuş dinazorlar. Bu 165 milyon yılda ise dünya üzerine iz olarak sadece bir kaç ayak izi bırakmışlar. Modern insan ise sadece 100 000 yaşında. Yani 100bin önce dünyaya gelmiş. Her yüz yılda 3 jenerasyon olacağını düşünürsek, sadece 30 bin defa üredikten sonra insan dünyayı bu günkü haline getirmeyi başarmış. Özellikle son bin yılda dünya üzerinde iz bırakmayı başarmış ve son 100 yılda dünya için bir tehdit haline gelmeyi başarmış. Yüz yıl içinde ortaya koyduğu teknolojiyi besleyebilmek için gereken enerjiyi elde etmek için dünyayı yakmaya başlamış. Yüz yıl sonrasını bu hızla devam ederse kimsenin tahmin edemeyeceği bir yönde gidecek ve belkide dinazorlar ile aynı kaderi paylaşacağız.
Açıklama metininde verilen bilgilere bakınca 165 milyon yıl yaşayan dev canlıların yanında neredeyse 1sn gibi kalan ufak bir zaman diliminde yaşayan insan gerçektende inanılmaz bir yerde şu anda. Bisikletlerle yola devam ederken aklım hep bu düşüncelerle dolu oluyor. Bisikletime bakıyorum. Sadece vites sisteminin aynısını yapma görevini 100 yıl önce yaşayan bir insana verseniz o insan için imkansız bir görev olurdu bu. Benim için bile en ufak bir aleti ilkel koşullarda yapmak imkansızdır. Ama insanın nasıl yapıldığını bile bilmediği aletleri üretmek gibi bir yeteneği var. Mesela bir bilgisayarı tek başına üretebilecek birisinin olduğunu sanmıyorum. Ama yüzlerce farklı dalda uzman bir araya gelip yeni ürünü ortaya çıkarabiliyor. Bunu 2 kere 2 eşittir 5 denklemine benzetiyorum. Farklı insanlar farklı ürünler ortaya koyabilirler ama ortaya çıkan ana ürün, farklı ürünlerin toplamından daha fazladır. Yani bir insanın üretim kapasitesine bakıp dünyada ki insan sayısı ile çarpınca insanlığın üretim kapasitesinden daha az bir değer buluruz. Aynı şey ne yazık ki insanların verdiği zarar içinde geçerli. Bir insanın zarar verme oranına bakıp, çarpma işlemi ile insanlığın vereceği zararı bulmak mümkün değildir. Mesela bütün çinlilerin aynı anda sıçraması ile bir deprem yaratamayız ama, bir kaç bilim adamı ile tüm insanlığın sonunu getirebiliriz. Bu yüzden de ne kadar bu dünyaya tutunacağımızı, ne kadar zarar vereceğimizi ve kendimizi ne zaman yok edeceğimizi tahmin etmek gerçektende zordur. İnsan doğası gereği her şey biranda olacaktır.