Çin’de 2015’e dek uygulanan tek çocuk politikası ‘artık erkekler’ sorununa yol açtı. Geleneksel olarak erkek çocukların tercih edilmesi nedeniyle çok sayıda kız çocuğunun terk edildiği, yetimhanelere bırakıldığı, kürtaja tabi olduğu, hatta öldürüldüğü biliniyor.
‘Kayınvalide ekonomisi’
Ayrıca bazı bekâr erkekler gruplar halinde eğlence yerleri kiralayıp kız arkadaşlarıyla buluşma yöntemine başvuruyor.
Bazıları ise kendilerini daha çekici kılmak için psikologlara ve modacılara başvuruyor. Ebeveyn baskısından kurtulmak için bazı erkekler de telefon üzerinden kız arkadaş kiralama servislerine başvuruyor.
Erkeklerin eş bulma sorunu yoksul kırsal kesimlerde daha da yoğun hissediliyor. Gelenekler, erkeğin evlenmesi için kadına maddi güvence sağlamasını öngörüyor.
Evli ve 30’lu yaşlardaki Hong Yang bunu Çin’in “kayınvalide ekonomisi” olarak tanımlıyor. “Erkek evlenmek istediğinde kayınvalidesi olacak kadın kızı için önce bir ev talep ediyor. Konut fiyatlarının artmasının bir nedeni de bu.”


|Eş bulmak amacıyla kadınlarla erkeklerin bir araya geldiği modern etkinliklerden biri


Fakat bu maddi külfet kadınların da eş bulmasını zorlaştırıyor. Erkekler bu nedenle evlenme planlarını ertelemek zorunda kalıyor. O zaman da daha genç kadınlara yöneliyorlar. Çin’de eşler arasında 10-20 yaş fark oldukça yaygın.
“32 yaşından sonra kadınların uygun bir eş bulması zorlaşıyor” diyor Hong Yang.
Fakat eğitimli ve mali bağımsızlığı olan kadınlar için aynı şey geçerli. 30’lu yaşlarında evlenen ve Şanghay’da yaşayan Heather Ma bu kadınlara “istenmeyen kızlar” dendiğini söylüyor.
Ebeveyn tuzakları
Eş bulma baskısının en büyük nedenlerinden biri de ebeveynler. 39 yaşındaki Roger Zhou bu baskının sürekli hissettirildiğini söylüyor.


|Eş bulma şanslarını artırmak için kadınlar ve erkekler çeşitli etkinlikler düzenliyor.


Hatta ebeveynler çoğu zaman kendileri de işin içine dahil oluyor.
32 yaşında ve bekâr olan Melinda Hu, görücü usulüyle evlenmenin hala çok yaygın olduğunu belirtiyor. “Kızları ya da oğulları henüz evlenmemiş olan ebeveynler üzerinde büyük bir sosyal baskı oluyor. Bu nedenle kızlarının 30’una basmadan görücü usulüyle tanışıp evlenmelerine izin veriyorlar.”
Bir de evlenme pazarlarından söz ediliyor. En büyüklerinden biri Şanghay’da olan bu pazarda bir “çöpçatanlık köşesi” var. Ebeveynler kendi bekâr çocuklarının eğitim ve gelir durumu ve kişilik özellikleriyle ilgili bilgileri vererek onların reklamını yapıyor. Bazı ailelerin yıllar boyunca bu pazarı yol etmek zorunda kaldığı söyleniyor.
Fakat insanların tanışma, buluşma ve eş arama yöntemleri değişirken, mali güvence gibi pratik sorunlardan çok aşka önem verme eğilimi de gelişiyor.


|Ebeveynler çocuklarını evlendirmek için Şanghay’da çöpçatanlık pazarında sergilenen ilanlardan yararlanıyor.


Örneğin Jun Li evlenmek için acelesi olmadığını, “kalbine ve ruhuna” uygun erkeği beklemeyi tercih ettiğini söylüyor.
Dünyanın diğer ülkelerinde olduğu gibi Çin’de de genel olarak romantizm kuralı hâlâ geçerli yani.