10 gün önce Ülker Bisküvi'deki hisselerinin yüzde 20'sini ABD ve Uzakdoğu merkezli fonlara satarak, kasasına 431 milyon dolar koyan Murat Ülker, yine çok konuşulacak uluslararası hamleye hazırlanıyor..
Yıldız Holding'Yönetim Kurulu Başkanı Murat Ülker, Şanga/da Türk basın mensuplarına yaptığı açıklamada Holding'in Ülker ürünleriyle ilk etapta Çin'e ardından da Rusya pazarına gireceğini söyledi. Ülker için öncelikle Çin'de bir ofis açma kararı aldıklarını belirten Murat Ülker, "Buralarda sadece ticari olarak değil, şirket olarak da bulunmaya karar verdik" diye konuştu.
Çin'de fabrika kuracak
Murat Ülker; geçen hafta 23 milyon nüfusluyla Uzakdoğu'nun finans ve ticaret merkezlerinden biri olan Şangay'a yaptığı kısa ziyarette, Ülker ürünlerini, Çin pazarına en etkili ve kalıcı olarak sokmak için orada fabrika kurmak ve yerel bir partnerla çalışmak da dahil her seçeneği bizzat yerinde inceleyip gördü. "Çin'deki yatırımları büyütmeyi düşünüyorum. Kellogg' s, McCormick, Dr. Oetker gibi şirketlerden ilham alıyorum. Yılardır joint venture'larla çalışa çalışa iş yapmayı öğrendik" diyen Türk işadamı, "Çin'de fabrika satın almak ya da kurmak istiyorum" ifadesini kullandı. Hemen altını çizelim, Çin'de bisküvi fabrikası kurulması 20-25 milyon dolarlık bir yatırım anlamına geliyor. Ülker'in yurtdışında halen 11 fabrikası bulunuyor.
'İş yaparken muhafazakâr değiliz'
54 yaşındaki işadamı; Yıldız Holding'in Amerikalı, Avustralyalı, Fransız, Lübnanlı yönetim kurulu üyelerinin ve Çinli yöneticilerinin hazır bulunduğu basın toplantısına şu sözlerle başladı: "Öncelikle belirtmek isterim ki Türkiye'de 'muhafazakar işadamı' olmak diye bir deyiş var. Buna katılmıyorum. Ülker; hiçbir zaman iş yapış ve tutuş biçimiyle muhafazakâr olmadı. Çağın şartları neyse onu denedik. Her daim o şartlara ayak uydurmaya çalıştık."
'Ülker'in ligi değişti'
Kendisinin ilk kez 80'lerde Çin'i ve bölgeyi ziyaret ettiğini, daha o zamanlarda "Buralarda ne yapabilirim" şeklinde düşündüğünü vurgulayan Murat Ülker, "Yıldız Holding'te ne değişti?" diye kendi sorup kendi cevapladı: "Oynadığımız oyun değişti, ligimiz değişti, tüketicilerimiz değişti, çalışanlarımız değişti. Global olmak ne demek? Aslında Çin'de Çinli, Japonya'da Japon, Kore'de Koreli, yani bulunduğumuz yerde lokal olmak demek. Ama tüm bunları tek bir marka altında birleştirip, tek bir stratejiyle koordine ettiğimiz için de aynı zamanda globaliz." (Yıldız Holding'in üst yönetiminde 16 yabancı yönetici, yurtdışında 7 bin 922 yabancı çalışanı bulunuyor.)
'Dünya kazan ben kepçe...'
Murat Ülker'e göre, global bir şirket olmak kendilerine; ortak satın alma, ortak inovasyon ve uluslararası satış kanalları arasında sinerji sağlıyor. "Ülker'in zaten yurtdışında işleri, fabrikaları vardı. Bundan cesaret alarak Uzakdoğu gibi yeni piyasalarda iş yapabilir miyiz diye bakıyoruz. Kısacası dünya kazan biz kepçe gezip duruyoruz" ifadesini kullandı.
Başarılı işadamı, gerek Batı'daki büyük markaları uluslararası yapabilir miyiz diye düşündüklerini, ABD'de geniş çaplı dağıtım yapabilecek şirketlerle ilgilendiklerini; gerekse Doğu'daki zengin hammadde kaynaklarını ve tüketimi artan gelişen genç nüfusu dikkatle izlediklerini vurgulayarak, "Daha spesifik olursak Endonezya ve Çin'den bahsediyorum" diye konuştu.
Çinliler ekşi tatları seviyor
Ülker ürünlerinin Çin'e uyarlanmasıyla ilgili Ar-Ge çalışmalarıysa başladı. Murat Ülker, "Çinliler tatlı sevmiyor, limonlu ekşi tatları seviyorlar" diye özetliyor. Murat Ülker'in, Ülker markasını uluslararası piyasalara çıkartmakla görevlendirdiği isim Jim Zaza. Ülker International Yönetim Kurulu Başkan Yardımcılığı'nı yürüten Lübnan asıllı Zaza, Pepsi'nin Türkiye eski Direktörü. Çin için Murat Ülker'e tavsiyelerde bulunan bir başka kişiyse Yönetim Kurulu Bağımsız Üyesi Fransız işadamı Alain Strasser. Strasser'in Çin'de ekmek ve kek fabrikaları var.
ALİ ÜLKER inovasyonda
İNOVASYON kültürüne geçmek istediklerini vurgulayan Murat Ülker, inovasyonu 'bir yaşam biçimi' diye tanımlıyor. Yenilikçi işadamı, "Eğer Gopa gibi yeni kategoriler inşa edebilirsek, bu inovasyonunun da neticesini göreceğiz. Bu konuda çok iyi bir ekibimiz var. İnovasyon konusunda Ali Ülker bundan sonra bu işin başında olacak. İnovasyona en üst seviyede önem veriyoruz" dedi.
Babam 'ABD'ye gitmeden bana sor da git' derdi
MURAT Ülker'in vizyonunu ve hedefini anlatan satırlarına da bir göz atalım: "Sabri Bey (babası Sabri Ülker) strateji oluştururken, ihracatın toplam satışların yüzde 20'sini geçmemesini istiyordu. Ben, biraz daha iddialı olarak dedim ki, 'İçerideki işimiz dışarıdakine eşit olsun.' Şimdi Strateji Grubumuz diyor ki, 'Bu oran bire bir olmamalı, yanlış düşünüyorsun. Türkiye, Türkiye kadar ama dünyanın gerisi çok daha büyük. Bunun için uluslararası işimiz Türkiye'den oldukça büyük olmalı.' Babam hayatta olsa bilmiyorum ne derdi, genelde şöyle derdi: 'Oğlum Amerika çok uzak. Amerika'ya gitmeden bana sor da git.' Ben Japonya'ya giderken sormazdım ama Amerika'ya giderken sorardım
Neden Çin? Gopa'nın Uzakdoğu başarısı onu cesaretlendirdi
2007'DE Belçikalı dünya devi Gopa çikolatalarını 850 milyon dolara satın alan Ülker Grubu, Gopa markasıyla Japonya ve Çin'de son 4 yılda mucizeye imza attı. Japonya'da Gopa'nm kazancı dört yılda 150 milyon dolardan tam 250 milyon dolara çıktı.
Gopa'nm dünyaki yıllık cirosunun (765 milyon dolar), yüzde 30'u Japonya'dan gelmeye başladı. Gopa bu ülkede her yıl yüzde 13 büyüme yakaladı. Mağaza sayısı Japonya genelinde 254'e çıktı.
Japonya'da geçen yılki büyüme rakamının yüzde 1.9; faizlerin yüzde 1'den az olduğunu da hatırlatalım. Ülker'in Gopası'nın girişinin ardından deyim yerindeyse on yıllardır uyuyan Gopa, Japonya'da şaha kalktı.
Hedef 100 mağaza
Çin'de de durum farklı değil. Ülker Grubu, ülkedeki ilk iki Gopa mağazasını açtığında takvimler 2009 sonbaharını gösteriyordu. Marka öyle beğenildi ki, 2010-12 arasında tam 28 mağaza açıldı.
Sadece bu yıl 11 mağaza açıldı, 9 tanesi de yolda. Kısacası 4 yıl sonunda 13 şehirde 51 mağazaya ulaşılacak, 2013 yılı cirosu 25 milyon dolar olarak hedefleniyor. Çin ekonomisi her yıl ortalama yüzde 9'luk büyüme gerçekleştirirken, Gopa her yıl ortalama yüzde 134 büyüdü. Üç yıl içinde hedeflenen Gopa mağaza sayısı 100.
Rakamlar olağanüstü Murat Ülker'in değişiyle Çin 'creme de la creme'in (kaymak tabaka) oran olarak en çok geliştiği ülke. A plus (çok zengin) nüfusu Türkiye nüfusu kadar, yani 70 milyon.
Çin'de "hali vakti yerinde olarak tabir edilen 223 milyon hane var. Bu rakam; Amerika, Almanya, Japonya'daki varlıklı hane (üçü birarada) toplamından 1 milyon fazla.
2015'te Çin'deki varlıklı hane sayısı 275 milyona, 2020'de de 320 milyona çıkacak.
'Cironun yanına bir sıfır daha koyun'
MURAT Ülker hedefi koyuyor: "İkinci beş yıllık planları yaparken gönlümden geçen cironun yanına bir sıfır eklemek olduğunu Gopa'nm üst düzey yöneticilerine söyledim." Özetle Murat Bey, Gopa'nm global cirosunun gelecek beş yıl için milyar dolarla çıkmasını bekliyor ki rakamlar zaten bunun olacağına işaret ediyor.
Gopa, Brezilya pazarına da giriyor
YILDIZ Holding'in patronu, konuşmasında ayrıca Latin Amerika'da özellikle baktıkları ülkelerden birinin Brezilya olduğunu açıkladı. "Orada da Gopa mağazaları açarak Çin'de yaptığımız gibi hızlı bir giriş sapmak istiyoruz. Ne zaman derseniz, oradaki partnerlarla el sıkışmamız lazım. Her zaman işler beklediğimiz hızda olmuyor" ifadesini kullandı.
SPOR VE SAĞLIKLI BESLENMEYLE 35 KİLO ZAYIFLADI
MURAT Ülker'i, Şangay'daki Go-Diva mağazalarını görünce şaşırdım. Şaşkınlığım daha ziyade, Murat Bey'in geçen yıla göre iki beden küçülmesineydi. Son derece fit ve sağlıklı görünen işadamının, tam 35 kilo kaybederek 85'e indiğini öğrendim. 90 kilonun üzerine çıkmayacağı yolunda göre da kendine bir hedef koymuş.
Güney Öztürk / Vatan