Çalışan Kadının Annelikle İmtihanı!
Hamile olduğumu öğrendiğimde bir çocuk sahibi olmanın mutluluğu eşsizdi. Sanki biri bana mutluluk aşısı yapmıştı. Haberi ilk alışımın ardından sevinçten ağlamamı saymazsak, içimde kelebekler uçurdu. Annelerin çocuklarına aşık olmasının başlangıç tarihi doğumdan önceye dayanıyor sanırım. Ve üzgünüm bu aşkın şiddeti bütün aşkları sollayıp geçiyor.
Yegane karşılıksız aşkıyla annenin ilişkisi (hamilikteki bölümü de ayrıca yazılacak konu) üzerine onlarca kitap yazılabilir. Anne bebek ilişkisi özeldir. Çalışan anne ile bebek ilişkisi daha da özeldir. Bir arkadaşım ben hamile olduğumu söylediğimde “Annelik nedir biliyor musun?” diye sormuştu. Heyecanlı gözlerle baktım, merak ettiğim cevabı duymak için. “Ömür boyu süren vicdan azabıdır” dedi tecrübeli anne olan arkadaşım. “O nasıl bir tanımlama” dedim, kaşlarımı çatarak, “neden vicdan azabı olsun ki?”.
Oğlum Hüseyin Çınar bekleme süresini tamamlamadan acelece geldiğinde arkadaşımın ne demek istediğini anlamaya başlamıştım. O minicik vücuduyla kuvözde hayata tutunmaya çalışırken, ben camın ardından bakarken, midemdeki kelebeğin yerinde bir vicdan azabı oturuyordu.
Sorgulamalarım uzunca süre devam etti. Acaba şöyle olduğu için mi böyle oldu, yoksa böyle olduğu için mi böyle? Cevabını veremediğim bir dolu soru. Hastanedeki uzun iyileşme döneminden sonra eve dönüş, yeniden hastaneye gidiş, yeniden eve dönüş, bendeki sorulara yenilerini ekledi.
Kelebek-vicdan azabı ikilisi, mideme yerleşmişti. Duruma göre biri diğerine baskın çıkıyordu. O süt kokulu miniği uyurken seyrederken, Allah’ın yüceliğine hayret edip, kelebeğimi hissediyor, durduk yere ağlamaya başladığında “acaba ben neyi eksik yapıyorum da ağlıyor” düşüncesi kelebeği uçurup vicdan azabını oturtuyordu mideme.
Uyudu, uyandı, aşısı yapıldı, ağladı, ateşlendi, ateşi düştü, kustu, gaz çıkardı…. Bebeğimiz büyürken işe dönme vaktim geldi. Benim dört çocuk büyüten annem beşinci olarak benim oğlumu büyütecek. Ama aradan çok zaman geçti değil mi? Ya şöyle olursa ya böyle olursa, ya kitaba göre uyumasını, uyanmasını, yemesini sağlayamazsa. Tembih üstüne tembih.
İşe başladığım ilk gün bedenen işte ama ruhen evde oğlumun başındaydım. Bir süre bu ruh-beden ayrımı devam etti. Kelebek, vicdan azabı, kelebek, vicdan azabı.
Çınar’dan sonra iş yaşamına döndüğümde o güne kadar çocuk sahibi olduğu halde çalışan bütün arkadaşlarımı ve tanıdık tanımadık tüm kadınları incelemeye aldım. Bu kadınlar hem çalışıp, işin gereklerini yerine getirip hem nasıl iyi bir anne oluyorlar. Ben ne yapmalıyım? Hem işimi iyi yapıp, hem iyi bir anne nasıl olunur. Bu hayatın bir de eş olma bölümü var? Eee bir de çekip çevrilecek ev; temizlik, alışveriş, yemek, ütü…Benim için hayat bir akarsu gibi ilerlerken, birden sel geldi ve suyun hareketi hızlandı. Akıyor da akıyor… Uyandı, öpüldü koklandı. beslendi, gazı çıkarıldı, üstü-altı değiştirildi, işe gidildi, çalışıldı, telefon edildi, çalışıldı, telefon edildi, çalışıldı, fotoğrafına bakıldı, kokusu özledi, çalışıldı, telefon edildi tembihler sıralandı, çalışıldı eve gelindi, öpüldü koklandı, doyuruldu, yıkandı, sevildi, uyutuldu, yemek yendi, yemek yapıldı, sızıldı, ağlama sesiyle uyanıldı, doyuruldu, yatırıldı, uyundu, neden ses çıkmadı diye kaygıyla uyanıldı…….kelebek-vicdan azabı, kelebek vicdan azabı….
Hangi arada yeniden işe adapte oldum bilmiyorum. Bedenimle ruhumun birleşmesini bekledim epeyce süre. Sonra çocuğu olan anneler için bunun artık imkânsız olduğunu anladım. Ruhum artık bana ait değil.
Kelebek-vicdan azabı döngüsü ise kalıcı biçimde bende. Emekledi, yürüdü, konuştu, koştu, anaokuluna gitti. İlk elişini yaptı. Düştü. Hastalandı. İğne yapıldı. Yılsonu gösterisine çıktı. Merdivenden düştü. Oyuncağını kaybetti. Düştü. Yedi. Yemedi. Okula başladı. Okudu. Okuma bayramında şiir okudu. Soğukta üşüdü. Çantayı taşırken zorlandı. Yedi. Yemedi. Zayıf aldı. 100 aldı…Kelebek-vicdan azabı, kelebek, vicdan azabı…
Çalışan, hele de benim gibi mesai gözetmeksizin çalışan bir anne için, ne kadar ahtapot misali her tarafa yetişmeye çalışsa da annelik konusu hep yeterlilik-yetersizlik kaygısıyla birlikte düşünülür.
Kendi adıma oğlumu büyüttüğüm süre boyunca bu kaygıyı hep yaşadım ve kendimi hep sorguladım.
Geçenlerde internette gezinirken bir kitap gördüm: “Var’olan Annenin Yok’luğu”. Jasmin Lee Cori tarafından yazılmış bu kitabın alt başlığı ise “Verilmeyen Sevginin Telafisi”. Annelik konusunda kendini sorgulayan biri olarak hemen en yakın kitapçıya giderek kitabı aldım ve okumaya başladım. Kitabı okumaya başlarken en temel amacım kendi anneliğimin eksik gedikleri varsa onları bulmak ve telafi etmeye çalışmaktı. Altını çize çize okuduğum kitabı bitirdiğimde amacımı kat kat aşan yolculuk yapmıştım.
Kitabı ve bu yolculuğu sizlerle bir sonraki yazıda paylaşacağım.
Nurten Deliktaş Önel
İletişim Uzmanı ve Profesyonel Koç