Tibet’in Amdo ilinde çiftçilikle geçinen bir ailenin 16 çocuğundan 5.si olarak dünyaya gelen Gyatso, 2 yaşındayken tulku, 13. Dalay Lama’nın yeniden dünyaya gelmişi olarak kabul edildi.
15 YAŞINDA DEVLET BAŞKANI OLDU
Tibet, Çin Halk Cumhuriyeti’nin kuşatması altındayken, 17 Kasım 1950’de, 15 yaşında, Tibet’in devlet başkanı ve en önemli politik yöneticisi olarak atandı. 1949’da yeni kurulan Çin Halk Cumhuriyeti hükümeti Tibet’i işgal etmeye başlayınca genç yaşına rağmen ulusal kabine başkanlığı görevini de üstlenmek durumunda kaldı. Kutsal Dalai Lama dokuz yıl boyunca Çinli işgalcilere karşı barışçıl, şiddet karşıtı bir politika izlemesine rağmen Çin hükümeti giderek artan bir şiddetle kendilerine direnen savunmasız onbinlerce Tibet’liyi katletti.
BARIŞÇIL MÜCADELE İÇİN ÇABALADI
Çinlilerin kutsal şehir Lhasa’yı kuşatmaya almaya başlamasıyla, Hindistan başbakanı Nehru’nun daveti üzerine Kutsal Dalai Lama barışçıl mücadeleyi sürdürmek üzere Himalayaları aşarak 31 Mart 1959’da Hindistan’a geçiş yaptı.. Orada “Sürgündeki Tibet Hükümeti” adıyla Tibet’i idare eden yönetim birimini kurdu ve kendisine eşlik eden binlerce Tibetli mülteci ile birlikte Tibet kültürünü ve eğitimini korumaya çalıştı. Kutsal Dalai Lama ile birlikte yaklaşık 80.000 Tibetli Hindistan’a geçiş yaptı ve buradan Hindistan’ın değişik yerlerine, Nepal, Bhutan ve dünyanın değişik yerlerine mülteci olarak yerleşmişti (Çin yönetiminden kaçabilenler bugün hala geçiş yapmaktadır).
NOBEL BARIŞ ÖDÜLÜ ALDI
Kutsal Dalai Lama, barışçıl politikaları ve Tibet’in özgürlüğü için şiddet karşıtı mücadelesi nedeniyle 10 Aralık 1989’da Nobel Barış Ödülü aldı. Kutsal Dalai Lama’nın Sonsuz Şefkat Bodhisatvası’nın bedenli bir ifadesi olduğuna inanılır.