Bazı olayların ne kadar büyük olduğunu anlatabilmek için abartma sanatını kullanırız. Abartmanın diğer bir ismi ise mübalağa olarak geçmektedir. Şimdi cümle içerisinde abartma nasıl kullanılıyor bunu inceleyelim ve bazı örnekler yapalım. İşte 5. sınıf Türkçe abartma cümleleri konu anlatımı.
Ne kadar çok iş yaptınız ya da ne kadar yorulduğumuzu ve benzeri gibi durumları anlatabilmek için, cümle içerisinde abartma yaparız. Böylece anlatmak istediğimizi karşı tarafa daha iyi bir şekilde aktarmış oluruz. Özellikle yaşadığımız duyguları bu cümle ile beraber abartma yaparak anlatabiliriz. Şimdi abartma cümleleri nasıl yapılır dil bilgisi açısından buna bakalım.
Abartma Cümleleri
Bir olayı ya da durumu veya bir şeyin özelliklerini olduğundan daha büyük ya da küçük göstermeye abartma denir. Abartma cümleleri içerisinde bir durumu çok daha yüksek bir şekilde gösterirken aynı zamanda daha düşük bir seviyede gösterebiliriz. Şimdi birkaç örnek yapalım ve abartma cümlelerine beraber inceleyelim.
Örnekler:
‘’Çantayı taşımaktan kolum koptu.’’
Yukarıdaki cümleye baktığımız zaman kişinin çanta taşımaktan ne kadar yorulduğunu anlıyoruz. Burada tabii ki kolu gerçekten kopmuyor. Sadece çantanın çok ağır olduğunu ve bunu taşıdığı için aşırı şekilde yorulduğunu abartma cümlesi ile bize anlatıyor.
‘’Elif arkadaşıma bir üflesem uçacak.’’
Bu cümle içerisinde Elif arkadaşımızın ne kadar zayıf olduğunu anlıyoruz. Burada abartma cümlesi kullanılarak Elif’in çok zayıf olduğu için rüzgardan bile uçabileceğini söylemekteyiz.
‘’Filmi İzlerken gülmekten öldük.’’
Bu defa bir filmi izlerken o filmin ne kadar komik olduğunu abartma cümlesi üzerinden anlatıyoruz. Film o kadar komikmiş ki gülmekten öldük abartma cümlesini kurmamıza sebep olmaktadır. Burada filmin çok fazla komik olduğunu ve mutlaka izlenmesi gerektiğini anlatıyoruz.
‘’Çamaşırlar dağ oldu’’
Bu defa çamaşırların ne kadar çoğaldığını görüyoruz. Hatta yıkanacak olan çamaşırların çamaşır makinesine sığacak kadar soğuk olduğunu anlatmaya çalışmaktayız. Ya da bir dolaba sığmayacak kadar fazla olduğunu abartma cümlesi ile anlatmaya çalışıyoruz.
Bu şekilde daha birçok farklı cümle kurabiliriz. Buradaki temel amaç dikkat çekmek ve söylentileri çok daha büyük bir şekilde karşı tarafa aktarmaktır. Böylece karşı taraftaki kişi hem konu hakkında meraklanmak da hem de gülmektedir. Yani abartma cümleleri bir duruma abartırken ayrıca komiktir. Araca bir durumu ya da kavram ve olayı olduğundan çok daha güzel veya çok daha çirkin bir şekilde gösterebiliriz.
Diğer yandan abartma cümlesi ile beraber bir şeyin çok üstün ya da çok aşağıda olduğunu da anlatılabilir. Bir cümleyi etkili ve dikkat çekici kılabilmek için edebiyatta abartma cümlesi yaygın olarak kullanılır. Bu konuda abartmanın diğer bir ismi ise mübalağa olarak bilinmektedir. Halk arasında mübalağa etmek şeklinde de bilinir.
Şimdi abartma cümlesi konusunda başka örnekler ele alalım ve çalışalım.
Örnekler:
‘’Onu gördüğüm zaman dünyalar benim oldu.’’
‘’Onun oyuncağını aldım diye kıyameti kopardı.’’
‘’Onun her zaman arkasında olan dağ gibi bir babası var.’’
‘’Çocuk ateş içinde yanıyor.’’
‘’Bugün gelemem çünkü dünyalar kadar işim var.’’
Gördüğümüz gibi yine yukarıda bir sürü ve farklı abartma cümleleri kullandık. Bazı olaylara dikkat çekmek ve daha etkili hale gelebilmesi için olmayacak durumları cümle içerisinde kullandık.
Abartma cümleleri aynı zamanda olmayacak şeyleri olmuş gibi göstermek üzerine de yapılabilmektedir. Şimdi bu konuda birkaç cümle örnek yapalım.
‘’Ben bir keresinde tam 50 tane karpuz yedim.’’
Cümleye baktığımız zaman bir kişinin tek seferde 50 tane karpuz yemesi mümkün değildir. Burada abartma yapılmıştır.
‘’Ben tek seferde bir şehirden başka şehre durmadan koştum.’’
Bir insanın bir şehirden bir şehre hiç durmadan koşması mümkün değildir. Aynı şekilde burada bir abartma yapılmaktadır.