Baş edemeyeceğinize inandığınız durumlarda çabuk pes etmeyin!
Özsaygı, kendimizi özgün bir birey olarak değerli ve karşılaştığımız sorunlarla başa çıkabilecek kadar yeterli hissedebilmektir. Peki, bu duygu nasıl artırılır? Psikolog ve Aile Danışmanı Pınar Ersöz Tezer, özsaygıyı artırmak için nelerin yapılabilmesi gerektiğini sıraladı.
Mutlu olmak, mutlu bir ömür yaşamak insanların temel hedefleridir. Yapılan işler, konulan amaçlara ulaşmadaki adımlar, yapılan seçimler doğrudan bu duyguya ulaşmak için yapılır. Hayal kırıklığına uğramak ve üzülmek, insanların kaçtığı duygular arasındadır. Fakat mutlu olmak bir duygu olduğu gibi mutsuz olmak da bir duygudur ve kabullenilmelidir. İnsanların acı tatlı, olumlu olumsuz birçok duyguya ihtiyaçları vardır. Mutluluk da ancak böyle anlam kazanır. Devamlı mutlu olmak anlamsız bir amaçtır. Kişinin özsaygısını yitirmesine sebep olabilir. İnsanı olgunlaştıran ve geliştiren yaşadığı acılardır çünkü acıların olgunlaştırıcı, öğretici yanları vardır. İnsan, yaptığı hatalardan ders alabilme becerisine sahip olmalıdır, bu durum ona zarar verecek mutsuzluklardan kendisini uzak tutabilmesini sağlar.
Kararlarınızı kendi başınıza almayı öğrenin
İnsanların kendilerini iyi tanımaları, ihtiyaçlarını iyi bilmeleri ve bu ihtiyaçları doğrultusunda adım atmaları özsaygıyı artırır. Ne istediğini bilmeyen, kararsızlıklarında sürekli başkalarına danışmak durumunda kalan insan, başka birine bağımlı yaşamayı kabul etmiştir. Böyle durumlarda, bireyin büyük kararlar almaması gerekir fakat küçük kararsızlıklarında da birilerine danışmadan kendi kararını almaya gayret etmesi önemlidir. Bu, öncelikle bireyin kendine olan saygısını artırdığı gibi zamanla çevresinden de olumlu geri bildirimler almasını sağlar.
Çabuk pes etmeyin
Kişiler, baş edemeyeceklerine inandıkları durumlarla karşılaştıklarında çok hızlı pes edebilirler. Oysaki öfke, kaynağına aktarılmadığında azalmaz, aksine artar. Öfke, bireyin beklentisi ile gerçeğin birbirine uymaması durumunda ortaya çıkar. Öfke kontrolsüzlüğü bireylerin çaresiz yanlarının yansıması olarak meydana çıkabilir. Bu durumda birey kontrolsüz olabilmekte ve özsaygısını azaltabilmektedir. Problem odaklı değil, çözüm odaklı olmak çoğu zaman işe yarar. Bu sebepten hoşa gitmeyen bir duygu, kaynağına aktarılmalıdır.
Özsaygıyı artırmak için başka neler gerekir?
- Kişinin kendini iyi tanıması adına kendine özel zaman yaratmak
- İhtiyaçlar belirlenip kendi kendine verilen sözleri tutmak
- Kontrol edemeyeceğine inanılan duygularla baş etmek
- Hazzı erteleyebilmek
- Sorumlulukların yerine getirebilmesi
- Kararsızlıklarla baş etmeye gayret göstermek
- Kendini geliştirebilmek
- Hayır diyebilmek