Viral Pazarlama Nedir?
Önemini ve sihrini sektörün oluşmasından dahi önce kanıtlamış olan bir varoluş geleneğine dayandırır: Paylaşma isteği! İnsanın içindeki bu paylaşım merakı, zamanla pazarlamayı şekillendiren önemli unsurlardan biri haline gelmiştir. Öyle ki beğendiğimiz, bizi eğlendiren ve bazen etkileyen olayları birileriyle paylaşma ihtiyacımız viral pazarlama yönteminin yapı taşıdır.
Teknolojinin günümüzdeki akıl almaz evresine kadar olan süreçte, viral pazarlamanın atası “ağızdan ağıza pazarlama” yöntemi, farklı şekillerde uygulanmış ve başarılı olmuştur. Eskiden kapılarımızı çalarak ürünlerini yüz yüze bir iletişimle, salonlarımızın ortasında, bize ve komşularımıza pazarlamaya çalışan satıcıların yöntemi ise buna bir örnektir. Günümüzde bu yöntem teknoloji yoluyla evrimleşmiş ve viral pazarlama haline gelmiştir.
Viral pazarlama, markaların ürünlerini/hizmetlerini/kendi kimliklerini çeşitli sosyal medya platformlarında uygun kitlelere yönelik olarak farklı, ilgi çekici ve etkileyici içerikler aracılığıyla paylaşma sanatıdır. Sanat diyorum çünkü bunu yaparken karşı tarafa hissettirmeden ve sıkmadan, doğru notaları (bkz:içerik) bulup onlara doğru yerde(bkz: facebook,twitter,instagram,youtube vs.) ve zamanda basarak uygulamak gerekiyor.
Amaç, internetin hızından ve erişimden faydalanarak verilmek istenen mesajın doğru kitlelere, doğru bir zamanlamayla ve doğru platformlarda yayılmasını sağlamaktır.
Viral Pazarlama Ne değildir?
Markaların, viral pazarlamanın etkileyici erişim gücünü bir yöntem olarak kullanmaya karar verdiklerinde uygulamaları gereken bazı stratejiler vardır. Bunlar eksik veya fazla uygulandığında ise marka adına pek de hoş olmayan sonuçlar ortaya çıkar.
Herhangi bir platformda viral pazarlama uygulamasına maruz kalan kişinin markanın vermek istediği mesajı yanlış algılaması veya deneyimlediği durumdan memnun kalmaması halinde, internetin yayılım hızı bu sefer marka için negatif olarak sonuçlanabilir.
Bunun önlenmesi için markalar içeriğin samimi, kolay anlaşılır, eğlenceli veya etkileyici olduğundan, mesajın marka ile uyumundan ve hedefinden emin olmalıdır. İnsanlar aktarılan mesajda aynı hikayenin karakterleri olduklarını hissetmeliler. Mesaj kitleyi rahatsız etmeyecek şekilde, doğru ağlarda, akıllıca planlanmalı ve kitle üzerinde hoş bir tat bırakarak, paylaşım isteği uyandırmalıdır.
Bu unsurlara dikkat edilmediği ve paylaşılan içeriğin güvensizlik, uygunsuzluk, samimiyetsizlik ve sıkıcılık barındırdığı noktada markanın zihinlerdeki konumu tehlikeli bir bölgeye kayar.
Türkiye’de Başarılı Viral Pazarlama Örnekleri
Jolly Tur Viral Pazarlama Örneği : Cinnetten Bir Köşe
Seyahat acentesi olan Jolly Tur için hazırlanmış viral reklam, gerilim/korku filmi fragmanı tadında yapılmış. Tüm kış heyecanla tatil hayali kuran çiftin, yanlış turu seçmeleri sonucu değişik olaylar deneyimlediği reklamda, heyecan ve korku unsurları başarılı şekilde kullanılmış ve kısa sürede istenilen etkiyi yaratmıştı.
Gittigidiyor.com Viral Pazarlama Örneği : Fulya’nın İntikamı
Viral bir pazarlama uygulaması olduğu uzun süre anlaşılmayan çalışmada, sevgilisi tarafından en yakın arkadaşıyla aldatılmış olan genç bir kadının intikam alış şekline şahit oluyoruz. Youtube aracılığıyla aktarılmış olan çalışmada, sevgilisinin değerli eşyalarını gittigidiyor’da satışa sunan Fulya’nın videosu, haber kanalları ve özel paylaşım siteleri de dahil birçok platformda paylaşılmış ve markanın bilinirliği açısından yüksek bir başarıya ulaşmıştır.
Deniz Bank Viral Pazarlama Örneği : Görünen Adam
Youtube aracılığıyla yayınlanan Görünen Adam başarılı ve oldukça sevilen bir mini dizi olarak karşımıza çıktı. 15-20 dakika aralığında yayınlanan dizinin hem bilim-kurgu hem de Türk kültürüne ait unsurlar barındırması izleyicinin ilgisini çekti. Dizinin ikinci bölümünde apaçık bir şekilde kendini “Reklam adam/Deniz Adam” olarak tanıtan karakter ise, tanıtıma farklı bir şekilde yaklaşarak hepimizi şaşırtmayı ve kendini izlettirmeyi başardı. Olur olmadık zamanlarda ana karakterin karşısında beliren Deniz Adam, Deniz Bank’ın tanıtımını viral olarak eğlenceli ve akılda kalıcı şekilde yaparak hafızalara kazındı.
Migros Viral Pazarlama Örneği
Viral pazarlama kampanyaları her zaman planla yürümüyor! Stratejik bir planlamayla hazırlanmış ve uygulanmış viral çalışmalar olduğu gibi bir de “fırsatı” fark eden ve bunu pozitif yönde yayan marka hareketleri de oluyor. Örneğin geçtiğimiz aylarda Evrim Maymunoğlu adlı twitter kullanıcısı dolmuş ücretine olan haykırışını kışkırtıcı bir dille Migros’u etiketleyerek paylaştı ve olanlar oldu. Migros kişinin kendisine olumlu bir dönüş yaparak adını ve iyi niyetini doğru bir zamanlamayla duyurmuş oldu.
Sonuç olarak elektroniğin erişim ve yayılma kolaylığından faydalanarak, ilgi çekici içeriklerin içerisine serpiştirilmiş tanıtım çalışmaları olan viral çalışmalar, doğru yapıldığı zaman etkili bir uygulama olarak pazarlamanın eğlenceli tarafını oluşturmaya devam edecektir. Viralin önemini girişimci ve yazar David Greer’ın sözleriyle noktalayabiliriz;
“Bir müşterinin sizin ile olan deneyimlerini anlatması sizin kendiniz hakkında yazdıklarınızdan ya da söylediklerinizden on kat daha değerlidir. Çünkü marka deneyimi günümüzde markaların müşterileri ile olan ilişkilerini yönlendirmesi açısından oldukça mühim.”