Asteroid ‘6478 Gault’
(Kaynak: spacedaily.com)
Spacedaily.com’da 30 Mart 2019’da yayımlanan bir haberde, Hawaii Üniversitesinden astronomların parçalanmakta olan bir asteroidi gözledikleri duyuruldu.
1998’de keşfedilen bu gök cismi yavaşça parçalanmaya başladı. Bu parçalanma başlangıcı, 5 Ocak 2019’da, Mauna Loa ve Haleakala’daki ATLAS (Asteroid Terrestrial-Impact Last Alert System, Hawaii) teleskolarıyla belirlendi. Asteroidde başlayan bu parçalanma başka bir cisimle çarpışma sonucu değildi !
Bu parçalanma olayı, ilk olarak, Kan Smith (Belfast’tan) tarafından gözlenmiş ve bu gök cisminin bir kuyruklu yıldız olabileceği düşünülmüş.
Gezegenbilimciler, asteroidlerin, Güneş ışığının etkisiyle, eksenel dönme hızlarını yavaşça artırabildiğini, kritik hıza ulaşıldığında da, asteroidden kopacak parçaların uzaya saçılabileceğini söylüyor. Her yıl, Mars-Jüpiter bölgesi arasındaki ana asteroid kuşağında varlığı bilinen 800,000 kadar asteroidin bir tanesi bu şekilde parçalanmakta.
Asteroid Gault (boyu 3.5 km kadar) YORP (Yarkovsky-O’Keefe-Radzievskii-Paddack) torku sebebiyle parçalanmakta olduğu düşünülen ikinci asteroid. Bir asteroidin yüzeyi Güneş tarafından ısıtıldığında, yüzeyden uzaya kaçan kızılötesi radyasyon, uzaya, ısı ile birlikte momentum da götürür. Bu küçük kuvvet asteroidin eksenel dönme hızında küçük artışlara sebep olur. Ortaya çıkan merkezkaç kuvvet asteroidin gravitasyon kuvvetini yenmeye başlayınca, asteroidin zaten gevşek yapıdaki yüzey maddesinin bir kısmının, yüzeyden uzaklaşarak, uzaya saçılmasına sebep olur.
Yapılan ölçümlerde, bu gök cisminin ekseni etrafındaki bir dönüşünü iki saatte tamamladığı belirlendi. Araştırmacılar, asteroidin bu yüksek eksenel dönme hızına ulaşmasının yüz milyon yıl almış olabileceğini hesapladı. Uzaya saçılan toz taneleri, Güneş ışığının radyasyon basıncıyla bir kuyruk şeklinde dizilmelerini sağlar.
Astronomlar, oluşan bu kuyruğun bir milyon kilometre kadar uzunlukta ve beş kilometre kadar genişlikte olduğunu belirledi.
Yararlanılan Kaynaklar:
(Bugünün seçimi)