ABD’nin İran ambargolarını delmekle suçlanan Türk kamu görevlileri ve siyasilerin yargılandığı Halkbank davası 3 Mayıs’ta yeniden başlıyor. Yıllardır Türkiye’nin gündeminde olan davada Halkbank ve şüpheliler neyle suçlanıyor? İşte jürili seri duruşmaların başlayacağı Halkbank davası iddianamesinin detayları…
BOLD – Türkiye’yi yangın yerine çeviren 17/25 Aralık Yolsuzluk operasyonuyla bazı bakan çocukları ve kamu görevlilerinin evlerindeki ayakkabı kutularında gizlenen milyonlarca dolar ele geçirildi. Kamuoyu bu dolarların aslında basit bir rüşvet alış veriş olmadığını yıllar sonra ABD’de açılan ve Reza Zarrab’ın tanık olduğu dava ile öğrendi.
ABD AMBARGOSUNU DELME SUÇU
Şüpheliler, Türk siyasetçileriyle Halkbank’ı ve yöneticilerini de kullanarak ABD’nin ‘Ulusal Güvenlik Kontrolleri’ adı altında İran’a uyguladığı ambargoyu delmekle suçlanıyor.
İddialara göre, Halkbank, yöneticileri, çalışanları ve suç ortaklarıyla beraber direkt ve dolaylı yollarla, İran’da, Türkiye’de, Birleşik Arap Emirlikleri’nde ve dünyanın çeşitli yerlerinde bulunan paravan şirketler ve para servisi hizmetleri sağlayan kuruluşlar aracılığıyla, İran’ın ABD finansal sistemine erişimini sağladı. Banka İran’ın petrolden ve doğalgazdan kazandığı paraları ABD kanunlarına aykırı şekilde kullanmak ve İran’a uygulanan altın ticareti sınırlandırmalarını hiçe saymakla da suçlanıyor.
Davaya ilişkin düzenlenen iddianamede Halkbank’ın, bilerek, isteyerek, bütün bu illegal düzenin kuruluşunda, tasarlamasında ve uygulanmasında rol aldığı, ABD finansal ve denetim kurumlarına yalan söylediği yer alıyor.
Yine ABD’li savcıların hazırladığı iddianameye göre, hem İran devletinden hem de Türkiye’den üst kademede yer alan devlet görevlileri bu suçların işlenmesine izin verdiği, milyonlarca dolar rüşvet aldıkları ve kurulan bu illegal düzeni koruduklarına yönelik suçlamalar bulunuyor.
İRAN’LA ALTIN TİCARETİ
ABD’de yaşayan politik analist Yusuf Can, iddianamede Türkiye’ye yöneltilen suçları şöyle sıraladı: “İran’ın Türkiye’de sattığı petrol ve gaz, Türkiye’de Halkbank’ta İran Merkez Bankası ve İran Ulusal Petrol ve Gaz şirketleri adına açılan hesaplarda tutuldu. Burada tutulan paralar ABD’nin İran’a uyguladığı yaptırımları ihlal etmek suretiyle, İran devletine fayda sağlayacak şekilde, yasadışı altın ticaretinde ve ambargoyu yasal yollarla aşmak için yalan belgelerle gıda ve ilaç ticareti yapıldı. Bu yolla İran devletine 20 milyar dolar aktarıldı.
Halkbank, Türkiye’de ve Birleşik Arap Emirlikleri’nde bulunan paravan şirketler aracılığıyla İran’ın petrol ve gazdan kazandığı paraları tutacak bir havuz oluşturuldu. Bu kara paraların temizlenmesi için de illegal bir şekilde ABD finans piyasasında işlem görmesi sağlandı.
ŞEBEKE NASIL ÇALIŞTI
İddianameye göre, bu illegal yapının Türkiye ayağını oluşturanların izlediğini yol ise şöyle: İran’ın milyarlarca dolarının Halkbank’ta olduğunu bilen Reza Zarrab, Halkbank CEO’su Süleyman Aslan’a bu paraları paravan şirketler aracılığıyla Dubai üzerinden İran’a aktarmayı teklif ediyor.
Teklife şüpheyle bakan Aslan’ı ise dönemin Ekonomi Bakanı Zafer Çağlayan ikna ediyor. 2011’de İran’a satılan altın 55 milyon dolarken, bu miktar 2012’de 6,5 milyar dolara çıkıyor. 2011’de Birleşik Arap Emirlikleri’ne satılan altın miktarı 280 milyon dolarken, bu miktar 2012’de 4,6 milyar dolara çıkıyor.
HAKAN ATİLLA’DAN GARANTİ
Altın ticaretinin hacmi ABD’nin dikkatini çekti. ABD’nin görüştüğü Halkbank yöneticisi, daha sonra bu dava yüzünden ABD’de hapis yatacak olan, Hakan Atilla ABD’li yetkililere illegal bir alışveriş olmadığı konusunda garanti verdi.
2013 yılında Zarrab ile görüşen Süleyman Aslan artık altın ticareti yerine sahte belgeyle gıda ve ilaç ticaretinin kullanacaklarını söyledi. Bu taktij değişikliğinin detaylarını görüşmek için Zarrab, Aslan ve Çağlayan İstanbul’da sık sık bir araya geldi. Aynı yıl Temmuz ayında ABD İran’a altın ticaretini de yasakladı.
ASLAN VE ÇAĞLAYAN NE KADAR RÜŞVET ALDILAR
İddianamede Zafer Çağlayan’ın Reza Zarrab’tan 70 milyon dolar rüşvet ve kıymetli eşyalar aldığı, Süleyman Aslan’ın da 8,5 milyon dolar rüşvet aldığı bilgisi de yer alıyor.
Davanın Hakimi Richard Berman, 2 Temmuz 2020 tarihinde aldığı kararla Halkbank davası jüri seçiminin 23 Şubat 2021 tarihinde yapılmasına, jürili seri duruşmaların da 1 Mart 2021 tarihinde başlamasına hükmetti. Hakim Berman, seri duruşmaların başlangıç tarihin daha sonra 3 Mayıs’a ertelediğini açıkladı.
Erdoğan damadına önemli bir görev için zemin yokluyor
Tayyip Erdoğan, Instagram mesajıyla kabineden istifa eden ve aylardır kimsenin ulaşamadığı damadı Berat Albayrak’ı yeniden önemli bir göreve atamak için zemin yoklamaya başladı. Ekonomi yönetimindeki başarısız politikalarıyla eleştirilen Albayrak için Dışişleri Bakanlığı düşünülüyor.
BOLD – AKP’li Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın damadı Berat Albayrak, Kasım 2020’de Hazine ve Maliye Bakanlığı görevinden Instagram üzerinden istifa etti. Bu garip istifanın sebebi, Albayrak’ın istifasını yayınlayacak mecra bulamamasıydı. İstifasını yayınladığı gün önce şahsi Twitter hesabı, ardından bakanlığın Twitter hesabı bloke edildi. Albayrak istifasını kişisel Instagram hesabından yayınladı ancak Erdoğan’ın kontrolündeki Türk medyası istifayı haber yapmadı. Konu sosyal medyada bir gün boyunca tartışılınca Erdoğan, sağlık gerekçesiyle Albayrak’ın görevden affını istediğini söyledi. turkishminute.com’dan Cevheri Güven’in haberine göre Albayrak’ın Instagram açıklamasında protest sayılabilecek bir dil hakimdi.
ALİ ERDOĞAN’DAN DAYAK YEDİ
Albayrak, istifasının ardından kayıplara karıştı. Erdoğan’ın ailesine ait 5 ultra lüks villadan oluşan komplekste hapis tutulduğu, hatta Erdoğan’ın aynı zamanda yeğeni olan koruma müdürü Ali Erdoğan ve ekibi tarafından feci biçimde dövüldüğü iddia edildi. Spekülasyonları besleyen medya önünde olmayı seven Berat Albayrak’tan hiçbir iz bulunamamasıydı.
Erdoğan yaklaşık üç ay sonra aniden Berat Albayrak’ı savunan bir açıklama yaptı ve bakanlığı döneminde Albayrak’ın çok başarılı olduğu ancak “damat” söyleminin başarılarını gölgelediğini belirtti. Erdoğan’ın bu açıklamasından hemen önce ana muhalefet partisi CHP, bir video hazırlamış ve Berat Albayrak’ın başarısızlığı, ekonomiyi krize sokması, şimdi de ortadan kaybolmasını eleştirmişti. Ailesiyle ilgili eleştirilere sert tepkisiyle bilinen Erdoğan, bu videonun ardından damadını güçlü biçimde savundu.
ULUSAL GÜVENLİK SORUNU
CHP, “AKP’nin ekonomi yönetimi gelinen noktada ülkemiz için bir ulusal güvenlik sorunu haline gelmiştir. Merkez Bankası rezervlerinin tamamı satılmıştır. Net rezervi eksi 47 milyar dolara kadar düşmüştür” şeklinde Albayrak’ı hedef almıştı.
Albayrak’la ilgili siyasi kulisler de hareketlendi. Erdoğan’ın aylar sonra Albayrak’ı ilk kez andığı konuşmasında özellikle Albayrak’ın enerji bakanlığı dönemini övmesi dikkat çekti. Bu sebeple Albayrak’ın yeniden Enerji Bakanı olarak kabineye dönebileceği belirtiliyor. Bir başka ihtimal ise Dışişleri Bakanlığı. AKP kulislerine yansıyan başka bir iddia ise, Albayrak’ın Cumhurbaşkanı Yardımcısı olarak, “ekonomi ve enerjiden sorumlu” bir pozisyonda Saray’da olacağı.
YARAYI SARMAK İSTİYOR
AKP kulisleri Erdoğan’ın Albayrak’ın protesto içeren istifasıyla aile içinden aldığı yarayı kapatmak için AKP’nin 24 Mart’taki büyük kongresinden önce harekete geçebileceğini belirtiyorlar.
Albayrak’ın ekonomi yönetiminin başına dönme ihtimali oldukça zayıf görülüyor. Sebebi ise piyasaların Albayrak’ın istifasına verdiği olumlu tepki. Albayrak’ın istifa ettiği gün döviz kuru gerilemişti. Ancak Erdoğan’ın üç ay sonra yeniden Berat Albayrak’ı andığı gün döviz kuru yükselişe geçti.
DAVUTOĞLU ESKİ DEFTERLERİ AÇTI
Bir dönem Başbakanlık koltuğunda Erdoğan’a en yakın isim olarak çalışan ancak şimdi yollarını ayıran Gelecek Partisi Genel Başkanı Ahmet Davutoğlu, Albayrak’ın yeniden gündeme gelmesi üzerine eski defterleri açtı. Davutoğlu, Albayrak’ın siyasete girdiği dönemde Erdoğan’a itiraz ettiğini söyledi:
“Berat Albayrak’ın milletvekili olması için sayın Cumhurbaşkanı ilk konuyu açtığında ben neredeyse kendisine yalvardım, ‘sizin bir yakınınızın siyasete girmesi herkese zarar verir, yapmayın’ dedim. Dinletemedim. Sonra Berat Albayrak bakan yapılmak istendiğinde yine yalvardım. Özellikle kaynak tüketen bakanlıklara getirmeyin, gereksiz spekülasyon olur dedim. Ama yine dinletemedim. Şimdi Sayın Cumhurbaşkanı’na sormak istiyorum: İyi mi oldu?”
Berat Albayrak, yanlış ekonomi politikaları nedeniyle döviz kurunu frenleyebilmek için Merkez Bankasının döviz rezervlerini tüketmekle suçlanıyor. Albayrak döneminde Merkez Bankası döviz rezervi eksi 40 milyar dolara düşerek tarihte görülmemiş bir seviyeye gerilemişti.
Gazetecilikten başka suçu olmayan Mehmet Baransu 6 yıldır neden hapiste?
Tutukluluğunun 6. yılına günler kala gazeteci Mehmet Baransu’nun neden tutuklu olduğu sorgulanıyor. 20 yıla yakın ceza aldığı 3 davada da gazetecilik faaliyetinden başka bir suç işlemediği ortaya çıkan Baransu için Ahmet Şık, Mustafa Balbay ve Tuncay Özkan gibi isimler tutuklu bulunması haksızlık dedi.
BOLD – Gazeteci Mehmet Baransu’nun yargılandığı Mersin 2’nci Ağır Ceza Mahkemesi, 19 Temmuz 2020 tarihli karar duruşmasında Baransu’nun ‘gizliliği ihlal’ iddiasıyla 2 yıl hapsine, ‘yasaklanan bilgileri açıklama’ iddiasında ise 4 yıl hapsine hükmetti.
Mahkeme heyeti, Baransu’ya ayrıca ‘silahlı terör örgütüne üye olma’ iddiası kapsamında da 13 yıl 6 ay hapis cezası verdi. Baransu’nun 3 suçtan toplam 19 yıl 6 ay hapsine hükmedildi. Mahkeme heyeti, tutuklu Baransu’nun tutukluluk halinin devamına karar verdi. Baransu’nun ‘Verileri hukuka aykırı olarak verme veya ele geçirme’ ve ‘iftira’ suçlarından beraatine hükmedildi.
BAŞSAVCILIK SORUŞTURMASI KANITLADI
3 Mart 2015 yılından beri Silivri Cezaevinde bulunan Baransu’nun tutukluluğu sorgulanıyor. Baransu, GDO’lu pirinç haberi Mersin Başsavcılığının yaptığı soruşturma kapsamında doğruluğu kanıtlansa da yargılandığı bu davadan ceza almaktan kurtulamadı.
Baransu’nun yakından takip ettiği ve sık sık haberleştirdiği Ergenekon davalarının sanıkları da Baransu’nun gazetecilik faaliyetlerinden ötürü içeride olduğunu söylüyor. Baransu’nun gazetecilik faaliyetlerinin yargılanamayacağını belirten Ahmet Şık, Tuncay Özkan ve Mustafa Balbay gibi isimler en azından ‘Baransu ve diğer gazeteciler tutuksuz yargılanmalı’ görüşünde.
BU GAZETECİLİKTİR
Genelkurmay Başkanlığı’nın Baransu’nun yayınladığı belgeleri reddetmediğini hatırlatan Şık: “Gerçek olduğunu da mahkemeye bilirkişi raporuyla gönderdiği bir belgeyi yayınlamaktan suçlanıyor. Bu gazetecilik faaliyetidir ve Baransu bu suçlamadan dışarıda olmalıdır” diye konuştu. Tuncay Özkan da “Mehmet Baransu, MGK kararını ele geçirmiş, yayımlıyor, bu gazeteciliktir. Devletin sırlarını, savcı, polis, yargıç açıklayınca vatan hainliği olmuyor, gazeteci açıklayınca vatan hainliği oluyor” dedi.
KAÇABİLİRDİ KAÇMADI
Baransu’nun kaçabileceği halde kaçmadığını söyleyen Mustafa Balbay: Mehmet Baransu tutuksuz yargılanmalı. Kaçabilirdi. Veya farklı bir yöntem izleyebilirdi. Usul usul ona geliyordu süreç. Adil yargılanmasını diliyorum” ifadelerini kullandı.
Ali Bayramoğlu da Baransu’nun tutuklanmasının hukuk devleti ve basın özgürlüğü ilkelerine aykırı bir durum olduğunu söyledi.
Baransu’nun elindeki belgeleri savcılıkla paylaştığını söyleyen Yasemin Çongar ise: “Bir gazeteci elindeki belgelerde “sahtecilik” yapsa ya da bu belgelerin “sahte” olabileceğini düşünse, bunları kendi eliyle devlete teslim eder mi? Bir gazetecinin amacı askeri sırları başka ülkelere satmak olsa, yani casusluk yapsa, bunu o sırlarla ilgili haberi gazetesinin manşetinden duyurarak, elindeki belgeleri de kendi devletine teslim ederek yapar mı?” diye sordu.
Baransu intihar eden Ergenekon sanıklarından Ali Tatar’ın da sorumlu tutuldu. Ergenekon sürecini yakından takip eden Baransu, Tatar ile ilgili hiç haber yapmadığını söyledi.
Cezaevinde kansere yenik düşen Kuddusi Okkır üzerinden yapılan saldırılara da Baransu, Okkır’ın ölümünden 4 ay sonra çalıştığı Taraf gazetesinin yayın hayatına girdiğini söyledi.
Baransu’nun cezaevine girmesine neden olduğu iddia edilen Ahmet Şık, Baransu’nun gazetecilik faaliyeti yüzünden cezaevinde olduğu ve serbest bırakılması gerektiğini söylüyor.
Baransu ödülü haberlere imza attı. Baransu, 4 erin kışlada hayatını nasıl kaybettiğini anlattığı ‘Pimini çekip bombayı verdi’ başlıklı haberi sayesinden Sedat Simavi ödülünün de sahibi oldu.
— Bedrettin UĞUR (@bedrettinugur) February 24, 2021
Baransu korkmadı! Onun ortaya çıkardığı gerçekler, sorumluları hem kızdırdı hem korkuttu. O bu yüzden iktidarın hışmına uğradı.
MehmetBaransuya Özgürlük#FreeMehmetBaransu
— BOLD (@BOLDmedya) February 24, 2021
Erdoğan’ın partililerle toplu ‘Rabia’ seansı meşhur Nazi üçlemesini anımsattı
AKP’li Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan, partisinin grup toplantısında partilileri ayağa kaldırarak ‘Rabia’ işareti yaptırdı. Erdoğan’ın ‘tek millet, tek bayrak, tek devlet’ mottosu, Adolf Hitler’in Nazilere çektirdiği aynı anlamlara gelen ‘Ein Volk, ein Reich, ein Führer’ üçlemesini hatırlattı.
BOLD – AKP grup toplantısında konuşan Genel Başkan Tayyip Erdoğan konuşmasını sonunda partililere toplu halde ‘Rabia’ işareti yaptırdı. Toplantıya katılan partililere “Şöyle bir ayağa kalkalım bakalım” diyen Erdoğan: “Tek millet, tek bayrak, tek vatan, tek devlet. Bir olacağız, iri olacağız, diri olacağız, kardeş olacağız, hep birlikte Türkiye olacağız. Ne yaparlarsa yapsınlar milletimizin birliğini beraberliğini kardeşliğini bozamayacaklar” dedi.
NAZİLERİ HATIRLATTI
Erdoğan’ın grup toplantısında bütün partilileri ayağa kaldırarak Rabia işareti yapması ve partililere tekrar ettirdiği ‘tek millet, tek bayrak, tek devlet’ sloganı, Adolf Hitler’in Nazilere çektirdiği hemen hemen aynı anlamlara gelen ‘Ein Volk, ein Reich, ein Führer’ üçlemesini hatırlattı.
EN KÖTÜ ŞÖHRETLİ LİDER
Almanya siyasi tarihine 1. Dünya Savaşı sonrası Nasyonal Sosyalist Alman İşçi Partisi damga vurdu. Polonya seferi ile milyonlarca insanın hayatını kaybettiği 2. Dünya Savaşını başlatan liderleri Adolf Hitler yirminci yüzyılın en güçlü ve kötü şöhretli diktatörlerinden biri olarak kabul ediliyor.
Sadece 11 yıl süren fakat dünyanın kaderini değiştiren Naziler dönemi yüzlerce film ve kitaba konu oldu. Nazi selamlaması olarak bilinen “Ein Volk, ein Reich, ein Führer”, Türkçede “Tek Halk, tek İmparatorluk, tek Lider” anlamına geliyor. Bu ilke aynı zamanda dünyayı kana bulayan, Nazi Almanyasının dış politikasının temelini oluşturdu.
1933’te iktidara geldikten sonra bu amacı adım adım gerçekleştirmeye başlayan Adolf Hitler’in, 1934’te Almanya ile Avusturya’nın birleşmesi için yaptığı ilk girişim başarısızlıkla sonuçlandı. Ama bunun ardından Versay Barış Antlaşması’na göre Saar Bölgesi’nde yapılan referandum sonucu, bölge Fransa’dan ayrılarak Almanya’ya katıldı.
NAZİLERİN DIŞ POLİTİKASININ ÖZETİYDİ
1938’deki ikinci Anschluss denemesi ise başarıyla sonuçlandı ve Mart 1938’de Avusturya Almanya’ya katıldı. Aynı yıl Hitler Çekoslovakya’nın Südetler bölgesinin Almanya’ya katılması için bu ülkeye baskı uygulamaya başladı. Eylül 1938’deki Münih Konferansı ile de önce Südetler Bölgesi, sonra da Çekoslovakya’nın geri kalanı Almanya tarafından ilhak edildi. Hitler Tek Halk, tek İmparatorluk, tek Lider ilkesini büyük ölçüde gerçekleştirdikten sonra dış politikasının ikinci aşaması olan Lebensraum (yaşam alanı) için çalışmaya başladı.
İLK OLARAK ABD’DE KULLANILDI
Orijinal adı ‘Bellamy Salute’ olan Nazi selamlaması, Francis Bellamy’nin ‘Pledge of Allegiance’ı yazdığı 1890’larda başladığı da iddia ediliyor. Odatv’de yer alan bir habere göre, Hristiyan sosyalist bir vaiz olan Bellamy, dönemin dergi kralı Daniel Sharp Ford’un, Güney – Kuzey iç savaşının son izlerini de kapatacak, bayrak etrafında bütünleşmeyi teşvik edecek bir ‘ant’ metni yazması talebini yerine getirerek ve Pledge of Allegiance’ı yazdı. Kristof Kolomb’un Amerika’yı keşfinin 400’ncü yıldönümü kutlamaları sırasında kamu okullarında okuma geleneği başladı. Ant, hızla yaygınlaştı ve kısa sürede ABD genelindeki bütün okullarda ve resmi törenlerde benimsendi.
FAŞİSTLERİN YÜKSELİŞİNDEN SONRA VAZGEÇİLDİ
Ta ki 1920’lerde Avrupa’da faşizmin yükselişine kadar. Adolp Hitler’in ve Mussoli’nin destekçileri führerlerini ve liderlerini bu şekilde selamlamaya başladı. İtalyanlar selamlamanın kökeninin Roma imparatorluğu olduğunu, Naziler ise antik Alman selamlaması olduğunu iddia etseler de iki ülke için de ilham kaynağı ABD’deki bağlılık andı selamlamasıydı. Selamlama hızla faşizmle özdeşleşti ve 1936 Olimpiyat Oyunları, bu selamlamalar nedeniyle politik bir krize neden oldu.
Selamlamanın, totaliteryan geleneklerin sembolüne dönüştüğünü gören Amerikalılar, yarım yüzyıllık bu selamlamaya karşı sempatilerini yitirdiler. Ve 22 Aralık 1942’de kabul edilen Bayrak Yasası ile, bağlılık andı okunurken, sağ elin kalbin üstüne konması selamlaması getirildi.
Son noktaya geldik artık.
Çok alametler, çok benzerlikler belirdi.
Kalkın ayağa, hazırola geçin, kaldırın elleri. https://t.co/Y7ciE7WdoJ
— Emin Çapa (@ecapa_aklinizi) February 24, 2021
MİT’in anlatıldığı dizinin fragmanında siyah Trasporter ile insan kaçırma sahnesi kullanıldı
Açlık sınırı 2 bin 719 TL’ye yükseldi
Yoksulluk intiharları 2 yılda yüzde 38 arttı
MİT Cemaat ile mücadelesinde yeni aşamaya geçti: Dönerlerse…
Erdoğan’ın terörist ilan ettiği ve BM’nin korumaya aldığı ‘Erdoğan Ailesi’
Cihadistlere silah satan Heysem Topalca kimliği değiştirilerek Konya’ya yerleştirildi
Popular
-
BOLD ÖZEL2 gün önce
Cihadistlere silah satan Heysem Topalca kimliği değiştirilerek Konya’ya yerleştirildi
-
Gündem2 gün önce
Kanal İstanbul sokağı birbirine kattı
-
Dünya18 saat önce
İltica bilgileri Türkiye’nin eline geçenlerin bazıları Almanya’dan sınır dışı edilmiş olabilir
-
Gündem2 gün önce
Pişkin rektör: Bütün sülale Katip Çelebi Üniversitesinde
-
Politika2 gün önce
Guardian Çakıcı’nın Erdoğan için önemini yazdı: Başka çaresi yok!
-
Videohaber2 gün önce
Erdoğan iki günde çark edince Kılıçdaroğlu ‘para’yı sordu
-
Gündem2 gün önce
Tutuklu gazeteci Mehmet Baransu’ya büyük destek
-
Gündem22 saat önce
Pedofili Uşşaki Şeyhi’ne ‘Özlem Zengin’ savunması: Akıllanmamış!