Ekonomik kriz ve işsizlik en çok kadınları özellikle de genç kadınları etkiliyor. Türkiye’de her 10 kadından sadece 3’ü çalışırken 20 milyondan fazla kadın iş yaşamının dışında kalıyor.
Dün dünya kadınlar günüydü. Elbette kutladık ama evlerimizin temel direkleri kadınlarımızın ekonomik krizin nasıl vurduğunu yeterince düşündük mü?
İşsiz kocası eve katkı sağlayamazsa çocuklarının karınlarını nasıl doyuracağını annelerden başka kim bilebilir.
Tencere boş kalıyorsa üzülen kadınlarımızın halinden kim anlayabilir?
Eşi ile birlikte iş hayatında çalışan ancak kira, elektrik, su, doğalgaz, okul masrafı derken mutfağına et dahi alamayan çalışan çiftlerin durumunu düşünen var mı?
İstatistikler bunları elbette göstermez, anlamaz.
Ama kadınlarımız hakkında fikir sahibi olmak için kadınlarımızın durumlarını da yansıtmalıyız.
Ülkemizde 3 milyon kadın haftalık 45 saat olan çalışma süresinin üstünde çalışıyor. Kadın işsizliğinin %20’lerin üzerine çıktığı günümüzde kadınlar erkeklere göre daha az kazanıyor ve ücret eşitsizliği artıyor. İstihdam edilen kadın işçiler arasında ise güvencesizlik en temel sorun olarak görülüyor. Toplam kadın istihdamının %40’ından fazlası güvencesiz çalışıyor.
TÜİK’in verilerine göre Ocak 2019 kadın işsizliği yüzde 16.5 olarak açıklandı.. 2018’in ağustos ayından itibaren ekonomik kriz sürekli bir biçimde artmış, artmaya da devam etmektedir. Ekonomide ki olumsuz gelişmeler ve işsizliğin her kategorisinde yaşanan artış, kadınları özellikle de genç kadınları işsiz bırakıyor.
İş bulmakta zorlanan kadınlar çalışmaya başladıklarında da toplumsal cinsiyet veya ayrımcılık gibi çeşitli sorunlarla karşılaşıyorlar. İş yerinde ayrımcılık, mobbing ve şiddet kadınların başlıca sorunları olmaya devam ediyor.
Çalışan kadının aynı zamanda anne ve kadın olarak sorumluluklarını yerine getirmeye çalışması, kadın açısından artı iş günü, artı mesai, artı yıpranmaya sebep oluyor. Kadın, bu iki rolü birlikte yerine getirmesinden dolayı ne tam ev kadını ne de tam iş kadını olabiliyor.
Kadınlar çalışma yaşamı ve üretimin içinde var olmalarına rağmen üretimden yeterince pay alamıyor. İşgücüne katılan kadınların %72’si tarım iş kolunda çalışıyor. Kadınların %65’i ücretsiz aile işçisi olarak çalışıyor. Türkiye’de 6 milyon çalışan kadının yalnızca %18,7’si sosyal güvenlik kapsamında. İşgücüne katılan kadınların %72’si tarımda çalışıyor. Tarım emekçisi kadınların %4’ü sosyal güvenlik kapsamında. Kadınların %65’i ücretsiz aile işçisi olarak çalışıyor.
Ekonomik kriz nedeniyle ülkemizde sigortasız çalışan kadın- erkek sayısında büyük bir artış yaşanıyor. İş bulmakta zorlanan vatandaşlar sigortasız çalışmayı kabul etmek zorunda kalıyor. Bu durum da SGK’nın prim gelirlerinin düşmesine yol açıyor.
Son bir yıllık dönemde istihdam edilen kadın sayısı 375 bin kişilik artış gösterirken bunun 175 bin kişisinin sigortasız çalıştığı tespit edildi. Son bir yılda erkek istihdamındaki artış 576 bin kişi olurken, kayıt dışı yani sigortasız çalışan erkek sayısında 13 bin kişilik artış yaşandı.
Kayıt dışı çalışmadaki bu artış SGK’nın sigortalılardan elde ettiği prim gelirlerinin düşmesine dolayısıyla da SGK açığının büyümesine yol açıyor.