Daha önce hiç başarı elde edemeyen bir startup hakkında bir yazı okuduğunuzu hatırlıyor musunuz? Evet, başarısızlık hikayeleri de var piyasada ancak bu hikayeler de sonrasında başka projelerde büyük başarılar yakalarsa yazılır. Medya girişimciliği özendirmek ister, bu yüzden süreci çok basit ve risksizmiş gibi anlatır. Bu tavır ne yazık ki, yeni girişimcilerin işe başlarken karşılarındaki yükü azımsamasına neden oluyor.
Deneyimlerimizden konuşacak olursak bir startup kurmanın inanılmaz zor olduğunu söyleyebiliriz sizlere. Bu zihninizde başlayan bir savaş ve çoğu insan daha bu evrede yeniliyor, sadece kendi görebildikleri psikolojik engellere takılıp kalıyorlar. Peki, neden bir startup kurup büyütmek böylesine zor?
Bunun için 5 genel sebep sayabiliriz:
1. Sıfırdan bir şey inşa ediyorsunuz
İster daha önce yapılmış olsun, ister daha önce kimsenin aklına gelmemiş bir proje; her startup bir fikirden doğup gerçekliğe dönüşmektedir. Bu da çoğunluğun üstesinden gelemediği ilk zorluktur.
Şöyle düşünün, diyelim dağınık halde 2 milyon parçalık biz puzzle’ınız var, ama elinizde tamamlanmış halini gösteren bir resim yok, sadece olması gereken tablonun zihninizde bir görüntüsü var. Nereden başlayacaksınız? Bir başkasına aklınızdakini nasıl tarif edebilirsiniz?
Bu puzzle’ı tamamlamak zaman alacak ve kolay olmayacak. Hatalar yapacaksınız, hem de bir sürü. Pes etmek istediğiniz zamanlar olacak, ama puzzle’ın her parçasına sahip olduğunuz sürece onu tamamlanabileceğinizi unutmayın.
Start-up’lar da aynen böyle, aklınızdaki bir fikir ya da bir görselle başlıyor ve ona hayat üflemeniz gerekiyor. Takımınıza, yatırımcılarınıza ve müşterilerinize fikrinizi açıklamanız gerekiyor. Sizi anlayabilenler, projenizi hayata geçirmeye yardımcı olacak.
Bütün bunlar kolay görünüyor olabilir ama tam aksine oldukça zor bir görevle karşı karşıyasınız. Aklınızdaki resme odaklanmayı başaramazsanız puzzle parçalarını kaybetmeye başlarsınız ve girişiminiz başarısızlıkla sonuçlanabilir.
2. Hayalleriniz fazla büyük
Büyük hayaller kurmakta bir sakınca yok ama bu büyük hayalleri kurarken onları gerçekleştirmek için ne yapmanız gerektiğini fark edemezseniz, işte o zaman sorun yaşarsınız.
Büyük hayali olan her girişimcinin bir milyon dolar değerinde bir şirket kurmayı düşlediğini söyleyelim. Çok hırslı olanlar bu hayalleri üzerinde çalışmaya bile başladı. Ancak, milyon dolarlık bir şirket kurmanın gerektirdiği çaba, yaratıcılık, yenilik ve adanmış yılları sağlayamayacaklarını fark ettiklerinde, gelecekle ilgili hayallerini bir kademe aşağı çektiler, çünkü gereken şartları sağlayamıyorlardı. Hedef zorlaştığında, bir kademe daha azalttılar. Çoğu insan büyük hayallerin büyük özveri gerektirdiğinin farkına varamıyor. Kendisinden beklenenleri sağlayamadıklarını görünce de iş işten geçmiş oluyor.
Girişiminizin size kazanç sağlayabilmesi için öncelikle sizden talepleri olacak. Eğer bu talepleri karşılamaya hazır değilseniz startup’ınızı inşa etmek kolay olmayacak. Ne yapmanız gerektiğini, projenizin sizden ne istediğini önceden bilmek, zamanı geldiğinde bu zorluklarla yüzleşmenizi kolaylaştıracak.
3. Kararsızsınız
Buraya kadar bir şeyi kesinleştirdik, girişimler çok çaba ister. Bir şirket kurarken kararsızlığa yer yoktur. Gününüz gününüzü tutmalı, her gün aynı iş üzerinde çalışmayı istemelisiniz. Başka türlü yürümesi imkânsızdır.
Bazıları bir startup’a sahip olmayı bir bebeği olmaya benzetir, o an isteseniz de istemeseniz de onu büyütmekle yükümlüsünüz. Hele ki yolun başında bugün de çalışmamayım diyebileceğiniz bir rahatlığa müsaade yoktur. Bu tam zamanlı bir iştir, her zaman orada olamasanız da önceden ayarlamaları yapıp büyümeyi garantiye almanız doğru olur.
Bir bebek ilgi, yemek, sevgi ve korunma olmadan büyüyemez. Yarım yamalak ilgiyle de tam potansiyelini açığa çıkaramaz. Ne istediğiniz konusunda kararsız olmak sizi başarılı yapmaz. Kararsızlık, başarısızlığı beraberinde getirir. Şirketinizle yakından ilgilenip onu yoğurarak olmasını istediğiniz şekle getirmelisiniz. Bu yolda kararsızlık sizin için büyük bir engeldir.
4. İçinde Bulunduğunuz Çevre ve Kültür
Kimileri bunu bir bahane olarak kullansa da gerçek kısa ve öz:
Herkes Silikon Vadisi’nde veya New York’ta değil. Doğru hamleleri yapıyor olabilirsiniz ama girişiminizin büyümesine engel teşkil eden var olduğunuz çevre ve kültürü olabilir.
Tabii bu Silikon Vadisi’nde bir şirket kurmanın kolay olduğu anlamına gelmiyor, orada da kurucuların karşılaştığı bir sürü inanılmaz zorluk vardır. Ancak bu zorlukların bazıları sizin karşılaşabileceğiniz zorluklardan farklıdır, çünkü bulunduğunuz ortam ve kültür farklıdır. Kimi zorluklar ise evrenseldir.
Yine de Türkiye gibi gelişmekte olan bir ülkede bir şirket kurup onu birinci dünya ülkesinde kurulan bir şirketin büyüme hızına, boyutuna getirmenin daha zor olduğunu düşünebiliriz.
Daha zor, ama imkansız değil. Bu başka stratejiler izlemeniz, farklı bilgilerden yararlanmanız gerektiğini gösterir. Hatta çoğu zaman kendi stratejiniz ve bilgilerinizi üretmek zorunda olduğunuz anlamına gelir. Zor olan da budur.
5. Kontrolünüz Dışındaki Etkenler
Ne kadar denersek deneyelim, kontrol edemediğimiz şeyler hep vardır.
Çoğu girişim özveri, başarı hatta sermaye eksikliğinden başarısız olmaz. Sıkça gördüğümüz bir tablo onlarca milyon yatırımı olan, genç, zeki, hırslı beyinler tarafından kurulan startup’ların ellerinde olmayan sebeplerden dolayı başarısız olduğudur.
Kontrol edebildiğimiz şeyler vardır; örneğin eforumuz ve yöntemlerimiz. Öte yandan, elimizde olmadan işimizi etkileyen şeyler de vardır; örneğin ekonomi, rekabet ve teknolojideki yönelimler. Böyle durumlarda kontrol edebildiklerimize odaklanmak ve elimizde olmayan şeyler hakkında endişe etmemek en doğrusu. Kısaca, yapabildiğinizin en iyisini yapın.
Girişimcilik, eninde sonunda gözleriniz bağlı attığınız bir adım. Önünüzdeki yol başarı ya da başarısızlık getirebilir ancak her koşulda işinizin zor olduğunu kabul etmeniz gerekiyor. Startup’ınızdaki en önemli adım, zihniniz. Eğer fikrinize olan güveniniz zayıfsa, girişimiz de zayıf olacak ve her zorluk aşılamaz gözükecektir.
Başarıyı ancak girişiminizi her şeyden daha öne yerleştirerek yakalayabilirsiniz. Şimdi söylenmeyi bırakın ve bebeğinizi büyütmeye odaklanın.