Çoğumuzun başarıyı yakalamaya çalıştığı yanlış yol.
Siz de başarıyla ilgile yemlere kananlardan mısınız? Bir ipucu yakalamaya çalışarak veya kendi hayatınızda uygulamayı umarak, en başarılı insanların sabah rutinleri hakkında okumaya bayılıyor musunuz? Dürüst olacağım; başarılı dinleyicileri karşı konulmaz buluyorum itiraf edeyim. Hepsini okudum gibi geliyor. Yürekten tavsiye ettikleri şeylerin çoğunu ezberden sayabilirim.
Saat beşte ya da daha erken uyan.
E-postanı okuma. Sabah bir e-postayı kontrol et, mahvolursun.
Egzersiz. Tercihen süper yoğun bir şey.
Meditasyon. 7 ila 15 dakika ideal.
Sağlıklı kahvaltı yap.
Minnettar olduğun şeyleri not et.
Tutun ve tıpkı XYZ başarılı kişisinin yaptığı gibi eninde sonunda başarı sağlanacaktır!
Davranış bilimadamları Emre Soyer ve Robin M. Hogarth, dün Harvard Business Review’da “Başarılı İnsanın Yaptığı Şeylerin Okunması Listelerini Kes” başlıklı bir kitap yayınladığında, okumak zorundaydım. Bilirsiniz, çünkü başlıkta “başarı” sözcüğü vardı. Ve ayrıca, başarılı insanlar hakkında okuma alışkanlığının olduğunu biliyorum ki bunu kırmamız lazım.
Yazarlar, ben ve sen de neden ve her seferinde başarılı dinleyicilerden vazgeçmeliyiz diye katı argümanlar sunuyor. Soyer ve Hogarth, “Bu listeler ne kadar güzelse, size o kadar zarar verebilirler” diyorlar. “Sadece yararsız olmayabilmelerinin yanı sıra karar vericilere, yöneticilere ve girişimcilere de potansiyel olarak zararlı olabilecek çeşitli nedenler var.”
İşte, Emre Soyer ve Robin M. Hogarth’a göre, başarılı kişilerin yaptıklarıyla ilgili okumayı gerçekten bırakmanızın gerektiği bir kaç iyi neden:
Her “başarılı insanın yaptığı şeyler” makalesinde yaşanan ipuçları ve öneriler kanıtlanmamıştır. Bunlar sadece başarılı olmak için bu insanların ne yaptığı. Hiçbir çalışma, üç saat önce uyandığınızda daha üretken bir gününüz olacağını garanti edecek bir delil ortaya koymaz. Elbette, bir grup zengin girişimci bunu yapıyor. Fakat birçoğu da yapmıyor. Başarı listeleri aynı zamanda sebep ve sonuç ile ilgili soruları da beraberinde getirir. Birisinin erken kalkması nedeniyle başarılı olduğunu kanıtlayamazsınız. Belki de çok erken kalkarlar çünkü başarılı olduğunuzda yoğun planınız bunu gerektirir.
Yeni girişim kuran, sabah 5te uyanan birçok insan başarısızlıkla sonuçlanıyor. Sadece o insanlar hakkında yazılmış makaleler değil, nihayetinde başarısız olmazlarsa, önceki başarısızlıkları onur rozeti haline gelir. Bu noktada tartışmak için, HBR yazarları hayatta kalma önyargı adı verilen bir kavram üzerinde sıfır noktası alıyorlar. Bu demektir ki, hayatta kalanlara (yani, başarılı olanlara) odaklanmaya eğilimliyiz ve yanlış olan sonuçlara götürmeyenleri düşünmeyi unuttuğumuz anlamına gelir. Soyer ve Hogarth “Bunlar, göremediğimiz sonuçlardır” diyor. “Onların olmaması, bazı eylemlerin yanlış bir anlamda gerçek olmasına yol açar.”
Başarı kaygan bir kelimedir. Yani, farklı insanlara göre farklı şeyler demektir. Tüm başarı öyküleri için geçerli olmak üzere üzerinde anlaşmaya varılan bir kriter yok. Genellikle Elon Musk ve Bill Gates gibi insanların başarılı olduğunu kabul ederiz, ama bizden farklı hayatları var. Farklı öncelikleri. Farklı kişilikleri. Farklı motivasyonları. Bu, muhtemelen bir şeyi elde etmek için başka şeylerden ödün verdikleri ve başarıya giden yolda harekete geçtikleri anlamına geliyor ki sadece benzer durumlarda yapabileceğimiz şeylerle karşılaştırmamak gerek.
Özetle başarı, tek boyutlu bir kalıp değildir. Aksini söyleyen veya yazan herhangi birisine karşı dikkatli olun. Bu konuyu daha da derinleştirmek için, HBR kitabının yazarları, başarı listelerine çok fazla okuma yapma tehlikelerine daha fazla gerekçe sunuyor.