Günümüzün en çok tercih edilen ulaşım şekillerinden biri havayolu ile ulaşımdır. Ulaşmak istediğiniz destinasyona hızlı bir şekilde ulaşmanızı sağlayan havayolu ulaşımında güvenlik, oldukça önemli bir konudur. Havayolu ulaşımı emniyetli bir ulaşım olsa da kaza riskini mümkün olduğunca azaltmak için çok çeşitli çalışmalar yürütülmektedir.
Yapılan tüm çalışmaların neticesinde, havayolu ulaşımında en önemli risk faktörünün insan olduğu tespit edilmiştir. Havacılık sektörünün çalışanları, pilotlar, hava trafik kontrolörleri, kabin görevlileri, uçak üretim personelleri ve benzeri kişilerden oluşmaktadır. Dolayısıyla insan faktörünün, havacılık sektörünün her bir noktasında etkili olduğunu söyleyebiliriz.
Havacılık tarihi boyunca meydana gelen kazaların nedenleri incelendiğinde, dönemsel olarak farklılıklar görülmektedir. 1900-1960 yılları arasında yaşanan kazaların ağırlıklı olarak teknik faktörlerden, 1970-1990 yılları arasında yaşanan kazaların ağırlıklı olarak insanlardan, 1990 yılından günümüze kadar olan kazaların ise örgütsel olarak da nitelenebilecek daha karmaşık nedenlerden kaynaklandığı görülmüştür. Teknoloji geliştikçe, teknik faktörlerden kaynaklanan kazaların azaldığı ancak insan kaynaklı kazaların arttığı bilinmektedir.
Tarihte Karşımıza Çıkan Kaza Tipleri
Havacılıkta meydana gelen kazaların azaltılması için çalışmalar aralıksız olarak devam etmektedir. Tarihte yaşanan kaza tiplerinin ve kazaların sebeplerinin detaylı bir şekilde araştırılması ile pek çok veri elde edilmiş ve bu kazalardan önemli dersler çıkarılmıştır.
Havacılık tarihinde karşımıza çıkan kaza tipleri farklı farklı sınıflandırılabilir. Kaza yapan hava aracı tipine göre; ticari yolcu uçağı kazaları, kargo uçağı kazaları, özel uçak kazaları veya gezi balonları kazaları olarak sıralanabilirken, uçuşların hizmet tipine göre; yolcu uçuşlarında meydana gelen kazalar, kargo uçuşlarında meydana gelen kazalar ve boş uçuşlarda meydana gelen kazalar olarak sınıflandırma yapabiliriz.
Havacılık sektöründe kazaların en önemli faktörünün insan olduğunu belirtmiştik. Sektörün her bir aşamasında yer alan insan faktöründen kaynaklanan kazaları ise pilotaj hatasından kaynaklanan kazalar, üretim hatasından kaynaklanan kazalar, trafik kontrol hatalarından kaynaklanan kazalar ve bakım hatasından ya da eksikliğinden kaynaklanan kazalar olarak sınıflandırmak mümkündür.
Dünyanın bilinen en güvenli ve en hızlı ulaşım şekli olan havayolu ile ulaşım tarih içinde teknoloji ile paralel oldukça gelişme göstermiş ve pek çok kazanın önüne geçilmesi sağlanmıştır.