Amatör bir arkeolog Nicholas Clapp, çalışmaları sonucu amacına ulaştı ve o şehre ilk ulaşan isim oldu, Kuran’da da adı geçen efsanevi şehir olarak gösterilen İrem şehri 1990’lı yıllarda manşetlere ulaşılamaz olarak yansıtıldı. Ad kavminin yerleşim bölgesi olarak bilinen ve kutsal kitapta yer alan bu şehir görenleri kendisine hayran bırakıyor. İngiliz araştırmacı Bertram Thomas yazdığı kitabında İrem şehrinden belki de farkında olmadan bahsetti ve bu kitabı okuyup ilk değerlendiren kişi arkeolog Clapp oldu.
Ad kavminin yerleşim yeri olan bu bölge dönemin ticaret merkezi ve baharat yolunun geçiş noktası idi. Bir diğer özelliği ise o dönem zor bulunan Kehribar taşının bu bölgede çıkarılıyor olmasıydı. Bedeviler bu bölgeden sıkça bahsediyordu ve bahsi geçen şehir araştırmacılar için belge niteliği taşımaktaydı. Uzmanlar tarihi belgelere de ulaşarak bu bölgenin izini sürdüler. 90’lı yıllara kadar şehrin sadece efsaneleri konuşuluyordu ancak araştırmalar sonucu şehrin İrem şehri olduğu ortaya çıktı. Bu kanıya Kuran-ı Kerim yardımcı oldu bahsedildiği gibi kazılarda yüksek medeniyet eserleri ve sanat eserlerinin izlerine rastlandı.
İngiliz araştırmacı Bertram Thomas ek olarak yaptığı araştırmalarda Bedevilerle konuştu ve onlardan birçok bilgi aldı, Bedeviler ona Umman’ın yakınlarında sahil yolunda bir patikadan bahsettiler ve Thomas araştırmalarını bu bölgede sürdürdü. Çalışmaları için yardım istedi ve kazılar bu bölgede Ubar isimli eski bir yerleşim yerinin olduğunu ortaya çıkardı. Tomas bu araştırmalar sürecinde Nasa’dan bile yardım aldı Bedeviler’in tarif ettikleri izleri belgelerle doğruladı ve Nasa’dan aldığı fotoğraflarla buranın efsanevi şehir olduğunu ortaya çıkardı.
Kazıların uzun sürmesi sonucu bu şehre Kumların Atlantisi Ubar adını verdiler. Diğer şehirlerden farkı neydi ya da İrem şehri olduğunu nasıl kanıtladılar sorusuna cevapları kesin ve netti. Kazılarda diğer şehirlerde rastlanmayan yüksek sütunlar onların işlerini daha da kolaylaştırdı. Kuran-ı Kerim’de İrem şehrinden şu şekilde bahsediliyordu: Rabbinin Ad Kavmin’e ne yaptığını görmedin mi? Yüksek sütunlar sahibi İrem’e Ki şehirler içinde onun bir benzeri yaratılmış değildi. (Fecr Suresi, 6-8) Yüksek sütunlar gerçekten diğer kazılarda hiçbir zaman ortaya çıkmamıştı ve İrem’i diğer şehirlerden ayıran ve Kuran’da bahsedilen en büyük özelliği buydu.
Yazar: Ali ERSOY