Urfa’da son yıllarda yapılan yemeklerin yeniliklere kapalı ve son derece gelenekçi gibi görünüp aslında geleneklerle de bir alakası olmayan bir çizgiye kaydığını görüyoruz. Gün geçtikçe insanların yemek yapma konularında harcadıkları zaman ve çabaların azaldığını görmekteyiz. Yemek yapma konusunda kolaya kaçmak, tencere yemeklerinin yapılmayıp fırın yemeklerinin ekseriyetle yapılması gibi bir durumun oluşmasını sağlamaktadır. Eskiden günlerinin önemli bir bölümünü evde yemek yapmakla geçiren ev hanımları dahi artık tencere yemekleri yerine fırın yemeklerini tercih etmektedirler. Bu durumun en önemli sebeplerinden biri kolay hazırlanmasıdır. Lahmacun, tepsi kebabı gibi yemekler çoğunlukla kasap tarafından hazırlanmaktadır. Hiçbir çaba ve emek sarf edilmeden sadece fırında direk ateş teması ile sağlanan pişirme ile oluşan bir lezzetten faydalanıldığı gerçeği vardır.
Ev yemeklerinin yapılmamasının da bir diğer önemli sebebi de, fırında pişirilmesinden dolayı evde tüp gaz elektrik vb. herhangi, bir enerjinin kullanılmaması dolayısıyla ekonomik oluşudur. Yemeklerin fırın tarafından pişirilmesinden dolayı da yemek kültürü içinde var olan yemekler sadece sözde kalmaktadır. Özellikle çocuklar ve gençler birçok yemek hakkında bilgi sahibi değildir. Ayda yılda bir kez yapıldığından dolayı da o yemeklerin lezzetlerine, aromalarına karşı yabancı kalmakta ve sevmemektedirler. Boranı, Lılıkı köfte, Döğmeç, Kenger aşı, Yarpuz ekşisi, Çağla aşı gibi daha birçok sayılabilecek hem lezzetli hem de faydalı yemeklerin yaşatılması gerekir. Ayrıca fırın yemekleri genellikle dürüm şeklinde yendiğinden dolayı fazla ekmek tüketimine sebep olmaktadır. Fazla ekmek tüketimi ile birlikte zaten yağlı olan yemek tüketimi de aşırı kilo alma (obezite) gibi durumları oluşturmaktadır.
Sağlık açısından değerlendirildiğinde de özellikle ekmek fırınlarında pişirilen yemekler çok yüksek bir ısıya maruz kaldığından dolayı yemeklerin yüzeyinde, hatta bazen derinliklerinde bile ciddi yanıklar meydana gelmektedir. Çoğu zaman alüminyum tepsilerde fırına sürülen yemekler piştikten sonra fırından çıkarılırken tepsinin simsiyah bir şekilde ve yemek yüzeyinin yer yer kömürleşmiş bir vaziyette olduğu görülür. Yanmış veya üzerinde yanık bölümleri bulunan gıdaların kanser oluşturma özelliği olan çeşitli maddeler içerebildiği uzmanların dile getirdiği bir durumdur. Yiyeceklerin bir bölümünde yanık oluşması sebebiyle kanser gelişme riski, yenilen yiyeceğin miktarına ve kanser oluşturma özelliği olan maddelerin yanık gıdada ne kadar oranda bulunduğu ile de alakalıdır Yiyeceklerin maruz kaldığı ısı miktarı ve süresi, yiyeceklerdeki kanser oluşturma meyli arasında doğrudan bir ilişki vardır. Uzmanlar yanık yağların kanser oluşturan çeşitli maddeler içerdiği konusunda fikir birliği içindedirler
Etin farklı metotlarla hazırlanması, marine edilmesi ve pişirilmesi, eklenen bazı baharat ve diğer çeşnilerle çok farklı lezzetler oluşturabilmenin mümkün olduğunu vurgulamak isterim. Bu amaçla bu gün “Et Sarma” yemeğini tarif etmeye çalıştım.
Et sarma mükemmel ziyafet sofralarının gözdesidir. Özellikle akşam yemeği için yapılabilecek et sarma, et yemeği sevenler için harika bir yemek olacaktır diye düşünüyorum.
MALZEMELER(beş kişilik)
10 adet biftek
1 Çay bardağı zeytinyağı (Etin terbiyesi için)
1 Paket (300 gr.) mantar
½ kğ, Kaşar peyniri veya dil peyniri
5 adet yeşilbiber
1 yemek kasığı salca
Yarım cay bardağı sıvı yağ
½ Yemek kaşığı kekik,
3 diş sarımsak
1 Adet soğan
1 Yemek kaşığı pul biber,
1 Çay kaşığı karabiber,
Yeterince tuz
1-Etler et dövme aracı veya benzer bir araç ile dövülerek iyice inceltilmiş bir şekilde olması sağlanır. Zeytinyağı ile karıştırılarak yaklaşık iki saat bekletilir.
2-Mantar, soğan, sarımsak ve biberler ince doğranır ve İçine salca ve baharatları ilave edilerek kavrulur.
3-Etler birer birer açılarak (yaprak sarma gibi) içine hazırlanan mantarlı harçtan yeterince konulur ve rulo şeklinde sarılarak tercihen cam bir fırın tepsisine yerleştirilir.
4-Bütün biftekler sarıldıktan sonra İki yüz derecede ısıtılmış fırında etler yumuşayıncaya kadar pişirilir.(Üzeri alüminyum folyo ile kapatılıp yarım saat kadar pişirildikten sonra üzeri açılıp kızarana kadar pişirilirse daha iyi olur)
5-Pişen etlerin üzerine peynir rendesi dökülerek erimesi için kısa bir süre daha fırında bekletilir ve tercihen pirinç pilavı ile birlikte servis edilir.
(Not: Et Sarma yemeğinin pişirilmesi özel bir hassasiyet ve dikkat gerektirdiğinden ekmek fırınında değil evdeki fırında pişirilmesini tavsiye ederim.)
Afiyette Kalın