Mayalar tarafından kullanılan ve 1.000 yıllık olduğuna inanılan ahşap bir kano, güney Meksika’da neredeyse tamamen bozulmamış halde bulundu.
Son derece nadir bir buluntu olan bu kano, bir zamanlar özenle oyulmuş tapınakları ve yükselen piramitleri olan büyük bir Maya şehri olan Chichén Itzá’nın harabelerinin yakınında, Yucatán yarımadasına özel cenote olarak bilinen bir tatlı su göletinde batık olarak bulundu.
Meksika eski eserler enstitüsü INAH’ın yaptığı açıklamaya göre, 1,6 metreden biraz daha uzun ve 80 cm genişliğinde olan kano, muhtemelen cenote’tan su taşımak veya ritüel adakları sunmak için kullanılıyordu.
Enstitü, bu olağanüstü buluntuyu “Maya bölgesindeki bir bütün olarak bulunan ilk kano” olarak nitelendirerek, Paris’teki Sorbonne Üniversitesi’nden uzmanların iyi korunmuş ahşabın yaşını ve türünü belirlemek için bir analizine yardımcı olacağını da sözlerine ekliyor.
Açıklamada, daha fazla çalışmayı kolaylaştırmak ve replikaların yapılmasına izin vermek için kanonun üç boyutlu bir modelinin de yapılacağı belirtildi.
Kano, Maya uygarlığının klasik zirvesinin sonlarına doğru, günümüz Güney Meksika ve Orta Amerika’daki düzinelerce şehrin matematik, yazı ve sanattaki büyük başarılar arasında geliştiği 830 ile 950 yılları arasına, geçici olarak tarihlendi.
Kano, Başkan Andrés Manuel López Obrador tarafından savunulan bir turist demiryolu projesi inşa eden işçiler, cenote’u çevreleyen alanı teftiş ederken bulundu. Gölet, projenin Meksika’nın en iyi sahil beldesi Cancún ile bağlantı kuracak bir bölümünün yakınında.
López Obrador, Maya Treni’ni Meksika’nın daha yoksul güney eyaletlerinde yoksulluğu hafifletmeye yardımcı olacak turist dostu bir altyapı olarak sunarken, eleştirmenler bölgenin hassas ekosistemlerine zarar verme riskini taşıdığını savunuyor.
The Guardian. 30 Ekim 2021.