Akdeniz mutfağının vazgeçilmezi olan kurubaklagiller “kuru fasulye, mercimek, nohut, iç bakla, kuru barbunya” sofralarımızda gereken değeri görmüyor. Baklagillerin hem besleyici değeri çok yüksek hemde sağlığa birçok faydası bulunmakta.
Bakliyat ailesinin üyeleri, Akdeniz’deki ilk yetiştirilen bitkilerdendi. Akdeniz’in çevresindeki birçok güneşli bölgesinde yaşayan çiftçiler için tarım için hayati önem taşıyor. Yetiştirilmesi ve saklanması kolay. Bu bitkiler kökleri üzerinde yaşayan özel bakterilerin hareketi ile atmosferden azot elde etme yeteneğine sahiptir. İnsanların tohumları yemeleri halinde bu azot, vücutta protein üretimine girer ve bitki ölünce toprak verimliliğini arttırarak toprağa azot verir. Bu, Akdeniz bölgesindeki besin değeri düşük toprak için önemli bir etkendir.
Yemeklik baklagillerin kuru taneleri; bileşiminde % 18- 36 oranında protein içermelerinin yanında proteinlerinin hazmolabilirlik dereceleri de ( % 78) oldukça yüksektir. Ayrıca yemeklik baklagillerin kuru taneleri, vitamin (A, B, C, ve D) ve mineral maddelerce de zengin olup proteinleri, mutlak gerekli aminoasitler yönünden hayvansal proteinlere yakın değerler göstermektedir. Protein miktarlarının yanında kalitesini etkileyen diğer unsur aminoasitlerdir. Baklagillerde bulunan amino0asitler isoleucine, leucine, lycine, methionine, phenylalanine, threonine, tryptophan ve valin’dir. Genel olarak tahıllar lysine, baklagiller sülfür amino asitleri olan methionine ve cystine içerikleri bakımından zayıftırlar. Baklagiller tahıllarla birlikte tüketildiğinde diyette yüksek kaliteli protein kaynağı olarak kullanılır. Bununla birlikte kolesterol içerikleri 0’dır. Kalsiyum, demir, çinko, manganez, bakır mineralleri ile B12 dışındaki diğer B vitaminlerinden tiamin, riboflavin, niasin, folik asit ve E vitamininden zengindir.
Bugün, kanıtlara dayanarak Akdeniz diyetini birden fazla sağlığa faydası ile ilişkilendirdiğini biliyoruz. Akdeniz Diyet Piramidi ve programlarını oluşturmak için iyi bilinen kâr amacı gütmeyen Oldways’e göre, yüzlerce çalışma, ömrünün uzatılması da dahil olmak üzere Akdeniz diyetinin gelişmiş beyin fonksiyonu, romatoid artrit, göz sağlığı ve doğurganlık, daha iyi kilo kontrolü , bazı kanserler, kalp hastalıkları, yüksek tansiyon, diyabet, Alzheimer hastalığı, Parkinson hastalığı ve depresyon riskinin azaltılması gibi sağlık avantajlarını destekliyor. Aslında, Amerikalılar için 2015-2020 Beslenme Rehberinde, Amerikalıların en uygun sağlık için kabul etmeleri gereken üç yemek stilinden biri olarak, Sağlıklı Akdeniz Stili Yemek Tarzı önerilir. Akdeniz diyetiyle ilgili faydalar sağlayan tüm besinler olsa da, bakliyat gerçekten bu diyetin önemli bir özelliğidir. Amerikalıların Sağlıklı Akdeniz-Stil Yeme modeline Yönelik Diyet Rehberi, 2.000 kalorilik / gün bir yemek planında haftada 2 kez kurubaklagil önerir. Bakliyatlar kan lipitleri , kan basıncı ve vücut ağırlığının yanı sıra glisemik kontrolün klinik açıdan da iyi geldiği bilinmektedir.
Bakliyat tüketimini üst düzeylere çıkarmak için yeni yöntemler geliştirebiliriz. Burgerler, güveçler ve dips gibi batı tarzı gıda grubu için çok uygundur. Ayrıca yemeklerimize baklagiller ekleyebiliriz.
Tarifler
Nohut salatası
4 kişiliktir
Malzemeler
3 yemek kaşığı zeytinyağı
1 su bardağı haşlanmış nohut
2 büyük domates
1/4 fincan kıyılmış kırmızı soğan
1 adet doğranmış salatalık
2 diş doğranmış sarımsak
doğranmış maydonoz ve dereotu
2 çorba kaşığı kırmızı şarap sirkesi
1/2 limon suyu
1/2 lime suyu
karabiber,
Porsiyon başına Besin Öğeleri
Kaloriler: 228; Toplam yağ: 12 g; Kolesterol: 0 mg; Sodyum: 260 mg; Toplam karbonhidratlar: 26 g; Diyet lifi: 10 g; Şekerler: 3 g; Protein: 6 g