Son dönemde kur fiyatlarının hızlı artışı sebebiyle birçok sektörde ürün fiyatlarına yüksek zamlar uygulandı. Akaryakıttan, market ürünlerine, teknolojiden, otomobile birçok sektör dolar kurunun önlenemez artışından etkilenerek, etiket fiyatlarını yükseltti.
Özellikle otomobillere son bir buçuk aylık süreçte 40 bin liranın üzerinde zam uygulandı. Teknolojik ürünlerde de kur fiyatının üzerinde artışlar yaşandı. Temel gıda ürünlerinde ise yüzde 50’nin üzerinde zam uygulandı. 5 litrelik ayçiçek yağı 150 liranın üzerine tırmanırken, süt ve süt ürünlerine gelen zamlarla vatandaşlar zor durumda kaldı.
Uygulanan zamlar sebebiyle Türkiye’de hayat pahalılığı hızla yükseldi. Vatandaşların alım gücü düşerken, enflasyon ve kur fiyatları yükselmeye devam etti. Ancak asgari ücrete yapılan yüzde 50’lik zam ve hemen sonrasında pazartesi günü yapılan Kabine Toplantısının ardından Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın açıkladığı yeni ekonomi önlem paketiyle vatandaşlar bir nebze de olsa rahatlarken, piyasalarda güven ortamı oluştu.
Kur fiyatlarının düşmesiyle birlikte birçok sektörde öncü firmalar indirimlerini peş peşe duyurmaya başladı. Dolar kuru, 11 lira seviyelerine kadar gerilerken; euro ise 13 lira seviyelerine düştü. Türk lirasının değer kazanmasıyla birlikte gözler kur fiyatlarının artışına paralel şekilde yükselen etiket fiyatlarına çevrildi. Alım gücünün yükselmesini bekleyen vatandaş fiyatların düşmesini bekliyor.
‘HERKES TAŞIN ALTINA ELİNİ KOYSUN’
TESK Başkanı Bendevi Palandöken, kur fiyatlarının yukarı yönlü hareket ettiği dönemde etiket fiyatlarına defalarca kez zam uygulayan kişilerin, kur fiyatlarının düşüşüyle birlikte etiketlerini yeniden değiştirerek fiyatlarını düşürmesi gerektiğini belirtti.
Kur fiyatlarının yükseldiği dönemde, dolar kurunu bahane ederek zam uygulayanların, kur fiyatlarının düşmesiyle birlikte ‘Pahalıya aldık’ bahanesinin ardına sığındıklarını belirten Palandöken, herkesin taşın altına elini koyması gerektiğini ve vatandaşı rahatlatacak seviyelerde indirimler uygulaması gerektiğini duyurdu.
Palandöken, piyasadaki fiyatların dengelenebilmesi için kontrollerin şart olduğunu, her sektöre kolluk kuvvetlerinin atanarak fiyatlandırmaların denetlenmesi gerektiğini belirtti.
‘FİYATLAR USULSÜZ YÜKSELDİ’
Zamların büyük bir kısmının usulsüz şekilde yapıldığına değinen Palandöken, kur fiyatlarının yükseldiği dönemde fiyat artışına gidenlerin, kur fiyatlarının düşüşüyle birlikte etiket fiyatlarını yenilemediğini ve döviz kurunun kullanıldığını belirtti. Fiyatların denetlenmesi gerektiğine dikkat çeken Palandöken, usulsüz artışlar hakkında cezai işlemlerin uygulanması gerektiğinin altını çizdi.
‘FİYAT DÜŞÜŞLERİ İLK OLARAK GIDA ÜRÜNLERİNDE YAŞANMALI’
Tüketici Birliği Federasyon Genel Başkanı Mehmet Bülent Deniz ise kur fiyatlarındaki artışı bahane ederek hızla fiyat yükselten kişilerin, kur fiyatlarının sert düşüşüne rağmen harekete geçmediğini belirtti. Deniz, fiyat düşüşlerinin ilk olarak gıda ürünlerinde yaşanması gerektiğine dikkat çekerek, market ürünlerindeki fiyatların hızla düşürülmesi gerektiğini söyledi.
‘BİRKAÇ GÜN İÇİNDE FİYAT DÜŞÜŞLERİ BAŞLAR’
İstanbul Gıda Toptancı Tüccarları Derneği Başkanı Mustafa Karlı, kur fiyatlarındaki düşüşün etiketlere yansıması gerektiğini belirtti. Karlı, birkaç gün içerisinde fiyat düşüşlerinin başlayacağını söyledi. Karlı, vatandaşların bu süreçte sabırlı olması gerektiğini, kur fiyatlarındaki düşüşün etiket fiyatlarına hızla yansıyacağını açıkladı.
GİYİM MAĞAZALARINDA KADEMELİ DÜŞÜŞ
Birleşmiş Markalar Derneği Başkanı Sinan Öncel, yerli giyim mağazalarının kur fiyatlarındaki artışı yüzde 100 olarak yansıtmadığına dikkat çekti. Öncel, kur fiyatlarının yükseldiği dönemde fiyat artışlarının tamamının yansıtılmadığı için fiyatlarda hızlı bir düşüş yaşanmayacağını, ancak kademeli olarak indirimlerin uygulanabileceğini açıkladı.
‘SORUMLU OLARAK BİZ GÖSTERİLİYORUZ’
İstanbul Perakendeciler Federasyonu Başkanı Faruk Güzeldere, kur fiyatlarının henüz dengeli bir hale gelemediğini ve dalgalanmaların devam ettiğini söyledi. Güzeldere, piyasada fiyatların stabil bir hale gelmesiyle fiyatların kademeli olarak düşürülebileceğini belirtirken, marketlerin üretim aşamalarında son halka olduğunu ve ürünlerle müşterileri bir araya getiren kurumlar oldukları için fiyat artışlarından market zincirlerinin sorumlu tutulduğunu söyledi. Güzeldere, zamlardan market zincirlerinin değil; üreticilerin sorumlu tutulması gerektiğine değindi.
‘TAKLİT ÜRÜNLER ÇOĞALDI’
Tüketiciyi Koruma Derneği Başkanı Aziz Koçal, kur fiyatlarında sert düşüş yaşansa da fiyatların henüz dengelenmediğini, dolayısıyla fiyat düşüşlerinin hemen yansıtılamayacağını söyledi. Koçal, piyasada hızla fiyat düşürenlerin taklit ürünleri satışa sunduğunu ve içinde bulunulan dönem içerisinde taklit ürünlerin çoğaldığını açıkladı. Koçal, önlem alınmaması durumunda tüketicilerin sağlığının tehlikeye atılabileceğinin altını çizdi.
‘GÖRÜŞME GERÇEKLEŞTİRDİK’
Türkiye Perakendeciler Federasyonu Başkanı Ömür Düzgün, tedarik ve lojistik firmalarının bir araya gelerek fiyatlar hakkında görüşme gerçekleştirdiklerini belirtti. Düzgün, vatandaşın beklenti içerisinde olmasında haklı olduğunu, vatandaşı mağdur durumda bırakmayacaklarını söyledi. Düzgün, stokçuluk kavramının market sektöründe yeri olmadığına değindi.