"Cümleleri, atf ile birbiriyle bağlanmamış olması..." Buradaki "atıf ile bağlanma" meselesini misallerle izah eder misiniz?
Değerli Kardeşimiz;
Atıf harfleri, birbirinden farklı olan iki kelime veya cümleyi arasında ortak bir hüküm olduğu takdirde birbirine bağlar. Bunlar: ﺒﻞﻭ , ﻒ , ﺜﻢ , ﺃﻭ , ﺃﻢ , ﺇﻣﺍ , ﺤﺗﻰ , ﻵ , ﻠﻜﻦ , harfleridir.
Atıf harfleriyle bağlanan cümleler arasında farklılık olup da ortak münasebet anlatılacağı zaman atıf gerekir. Aşağıdaki ayette, müminlerin gayba iman etme, namaz kılma ve zekat verme sıfatlarını zikrederek, aralarındaki sıkı münasebet itibariyle atıf kullanılmıştır.
اَلَّذ۪ينَ يُؤْمِنُونَ بِالْغَيْبِ وَيُق۪يمُونَ الصَّلٰوةَ وَمِمَّا رَزَقْنَاهُمْ يُنْفِقُونَۙ
Fakat münasebet çok kuvvetli olup da muğayeret (farklılık) görünmeyecek derecede ise atıf kullanmaya gerek yoktur.
Burada bahsedilen ve aralarında atıf harfleri kullanılmayan cümleler şunlardır:
الۤمۤ * ذٰلِكَ الْكِتَابُ لاَرَيْبَ فِيهِ هُدًى لِلْمُتَّقِينَ
Görüldüğü gibi Kur’an’ın eşsiz hasiyetlerini sayan bu cümleler arasında atıf harfi yoktur. Çünkü bir hüküm diğerlerine hem delil hem neticedir. Atıf gerektirmeyecek derecede birbirine bağlıdır. Zaten Üstad Hazretleri bu cümleler arasında şiddetli on iki münasebeti misallerle izah etmiştir.
Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü