Işıksız bir gecede yıldız kümelerini ya da karşı kıyıda çakan şimşeklerin ışıltısını görmek gerçekten büyüleyici. Ancak gökyüzünün en sihirli görüntüsü, herhangi bir yerde yaşayacağınız karanlık gecede değil, sadece kutup bölgelerinde saklı, yani Kuzey Işıklarında.
Kuzey Işıkları; gökyüzünü yeşil, mor, mavi ve kırmızı renge boyayan bir ışık şöleni. Peki, nasıl oluyor da Kuzey Işıkları yani Aurora Borealis sadece kutuplarda oluşuyor?
Kuzey Işıkları Nedir?
Kuzey Işıkları adıyla bilinse de aslında kutup ışıkları, Güney Kutbu bölgesinde de görülüyor. Kuzey Kutbu’nda görülen ışıklar Aurora Borealis, güney ışıkları ise Aurora Australis olarak adlandırılıyor.
Güneşten kopan elektrik yüklü küçük parçacıklar, dünyanın manyetik alanı ile buluştuğu zaman kutup ışıkları ortaya çıkıyor. Güneşten kopan elektrik yüklü parçacıkların dünya atmosferinde karşılaştığı molekülün türü ise ışıkların rengini belirliyor. Yeşil ve kırmızı auroralar, oksijen molekülleri ile karşılaşma; mor ve mavi auroralar ise azot yani nitrojen ile karşılaşma sonucu oluşur.
Kuzey Işıklarının en iyi görülebileceği mevsim kıştır. Aralık ile Mart ayları arasındaki uzun kış gecelerinde 22:00 ile 02:00 saatleri arasında Kuzey Işıklarını görebilirsiniz. Yine de yolculuğunuzu planlamadan önce bulutsuz bir gece için hava durumunu kontrol etmenizi öneririz. Çünkü havanın bulutlar nedeniyle kapalı olması, Kuzey Işıklarının görülememesine neden olabilir.
Güneş döngüsü yani solar minimum adı verilen 11 yıllık dönem ise bu kutup ışıklarının görülme ihtimalinin daha düşük olduğu bir periyottur. Güneş yüzeyinin aktif ve daha sakin olduğu dönemler vardır. 11 yıllık solar minimumda güneş sakin döneminde olduğu için Kuzey Işıkları daha az görülür. Günümüzdeki solar minimumun 2025 yılında sona ermesi bekleniyor. Ancak bu Kuzey Işıklarının görülemeyeceği anlamına gelmiyor, sadece auroraları yakalama ihtimali biraz daha düşük.
Kuzey Işıkları En İyi Nerede Görülür?
Kuzey Kutbu, kutup ışıklarını görmek için güneye göre çok daha uygun bir bölgedir. Çünkü Kuzey Kutbu’nda auroralar daha uzun bir dönem boyunca görülür ve Kuzey Kutbu’nda auroraların görüldüğü bölgelere ulaşım imkanları daha rahattır. Ayrıca kutup bölgesine ne kadar yaklaşırsanız ve şehir ışıklarından ne kadar uzaklaşırsanız Kuzey Işıklarını net görme ihtimaliniz o kadar artar.
Bu olağanüstü gökyüzünü seyretmek için özellikle tercih edebileceğiniz bazı lokasyonlar vardır. İşte, Kuzey Işıklarını izleyebileceğiniz en iyi yerler:
- Norveç: Svalbard, Tromsö
- Rusya: Arkhangelsk, Naryan-Mar, Salekhard
- Finlandiya: Kakslauttanen, Lapland Bölgesi
- İsveç: Kiruna, Jukkasjärvi
- Kanada: Yellowknife, Ontario, Whitehorse, Yukon, Nunavut
- Alaska: Coldfoot Camp, Wrangell-St. Elias National Park, Fairbanks, Denali
- İzlanda: Akureyri, Hvalfjörour,Reykjavik, Grimsey, Vik, Eldborgahraun
Kuzey Işıklarını görmek için gideceğiniz lokasyonu seçtiyseniz şimdi sıra hava durumunu kontrol etmekte. Alaska Üniversitesi'nin Aurora hava durumu sayfasını ziyaret ederek 27 günlük Kuzey Işıkları görülme derecesini öğrenebilirsiniz.