Müjdat ve Metin mi Müsvedde, Yoksa Demokrasimiz mi?
27 Aralık 2018 - Zeynep Oral -
O fotoğraf... Önceki gün Cumhuriyet Gazetesi'nin manşetindeki dev fotoğraf... Sonsuza dek bir utanç belgesi olarak yüreğime kazındı. Polis tarafından alınıp getirildikleri adliye koridorundaki sabah kahvaltısı ...
Metin Akpınar ve Müjdat Gezen: Bütün bir ömrü tiyatroya, sinemaya, sanata , eleştiriye, mizaha vermiş iki usta. Örnek olmuş, okul olmuş, okul yaratmış, geleceğin nice oyuncusunu yetiştirmiş "hoca"lar...
Müjdat Gezen'i sahnede ilk kez izlediğimde neredeyse çocuktu. 60'lardaydı. Ulvi Uraz Tiyatrosu'ndaydı...
Metin Akpınar'ı sahnede ilk kez izlediğimde 1967'ydi. Haldun Taner öncülüğünde Zeki Alasya , Ahmet Günhan'la birlikte "Devekuşu Kabare"yi kurmuşlardı.
(Eey Sen! Hiç Ulvi Uraz adını duydun mu ?! Haldun Taner'i bilir misin? İstanbul'un, Öykünün, Tiyatronun, Edebiyatın Efendisi bu insanların inceden inceye dokudukları değerleri farkında mısın?!)
"VATAN KURTARAN ŞABAN"
Haldun Taner'in yazdığı "Vatan Kurtaran Şaban" oyununu hatırlar mısınız?
Tapu ve Kadastro müdürüyken bir anda Kültür ve Sanat Müsteşarlığına atanan Şaban Efendi’yi anlatır oyun. Hiç bilgi sahibi olmadığı bu alanda yaptıklarını, en gerçekçi,en eleştirel, en rezil , en gülünç uygulamaları hicivli bir dille anlatan bir başyapıttır.
Kahkahalarla izleriz ağlanacak halimizi. Çünkü bu oyun özünde kültür sanat politikasından yoksunluğumuzu; sanatın güncel politikalara nasıl alet edildiğini gözler önüne serer. Açıkçası tam da günümüze uygun bir oyundur.
O fotoğraf gözümün önündeyken, iki usta sanatçının ilk oyunlarından bu güne yaşadıklarını düşünüyorum... Çevirdikleri filmleri, oynadıkları tüm rolleri... Halkın sevgisini , milletin nabzını tutmalarını... Geçtikleri sınavları.... Onurlu duruşlarını... Ama en çok en çok, çevrelerine yaydıkları ve o fotoğrafa yansıyan insan sıcaklığını, insan sevgisini düşünüyorum.
YAYINLAMA ÖZGÜRLÜĞÜ
Metin Akpınar ve Müjdat Gezen adliyede ifade verirken, ayni gün Türkiye Yayıncılar Birliği "Yayınlama Özgürlüğü Raporu"nu açıklıyordu. Haziran 2017- Kazım 2018'i kapsayan dönemden bir kaç satır başı şöyle:
-Bu sürede 701 adet KHK yayınlandı.
-30 Yayınevi , 116 basın yayın kuruluşu kapatıldı.
-Kamu kurumlarından içlerinde akademisyenler ve eğitimcilerin de olduğu 125 bin kişi ihraç edildi.
-Kapatılan yayınevlerinden çıkan yüz binlerce kitap, bir günde yasaklı yayın ilan edildi. Bunları evlerinde bulunduranlar sorgulandı, tutuklandı.
-Dağıtım ve satış yasağı kararları yayınevlerine ve yazarlara bildirilmediğinden, böyle bir tebligat yapılmadığından daha da çok hak ihlalleri oldu.
-Belediye ve valilikler himayesinde düzenlenen Kitap fuarlarında, başkanın ya da valinin kişisel görüşüne göre kimi yazar ve yayınevlerinin katılımı engellendi.
-Kimi Fuarlarda yazarlara ve yayınevi stantlarına saldırılar düzenlendi.
-Avesta Yayınları'nın 13 kitabına toplatma ve yasaklama
-Aram Yayınları'na baskı ve 85 kitabına yasak...
-Belge Yayınlarına yapılan polis baskınıyla 2000 in üzerinde kitaba el kondu . Yayınevinin kitapların iadesine ilişkin yaptığı başvurular sonuçsuz kaldı.
-Birçok matbaaya kayyum atandı.
-Hapishanelerde yaygın kitap yasağı uygulandı.
(Yerim bitti- İnternet Özgürlüğü başlı başına bir başka yazı konusu)
Şimdi başlıktaki soruya siz yanıt verin: Metin Akpınar ve Müjdat Gezen mi müsvedde; yoksa demokrasimiz mi?
Müsvedde'nin sözlük anlamları şöyle: Temize çekilmemiş, karalama, kötü taslak, kötü benzeri...
27 Aralık 2018
Paylaş
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR
Türkiye Şarkısı: Sezen Aksu
20 Ocak 2022
Dünya, memleket ve sen
16 Ocak 2022
Enes... Dilara... Onat... Nâzım... Öfke… Yıkmalı mı bu devleti?
13 Ocak 2022
Yerli, milli, dini, sanat
09 Ocak 2022
Sakın unutma, mektup yaz!
06 Ocak 2022
Yeni Yıl
02 Ocak 2022
Yıl sonu
30 Aralık 2021
Hainlikle kahramanlık arasında...
26 Aralık 2021
Türkiye manzaraları ve yazmak...
23 Aralık 2021
Türkan Saylan adını yaşatmak ya da yaşatmamak!
20 Aralık 2021
Zeynep Oral
Gazeteci , yazar, feminist, İnsan Hakları savunucusu, Barış eylemcisi, STK (Sivil Toplum Kuruluşları) bağımlısı; çok sesli, çok renkli yaşam tutkunu… Halen Cumhuriyet Gazetesi yazarı ve PEN Türkiye Yazarlar Derneği Başkanı.
Arama Yapın
KategorilerEdebiyat
Tiyatro
Plastik Sanatlar
Kadın Olmak
Memleket Hali
Müzik
Sinema
Çevre
Tüm Kategoriler