YEMT’ITL Nurbıy
Adige Mak Gazetesi, Ekim 2013
Çeviri: AÇUMIJ Hilmi
Aynı mesleğe sahip bununla geçinen eşlerin oluşturduğu aileler az değiller. Delikanlılar, genç kızların aynı işyerinde, aynı işi yaparken tanışıp, yakınlaşıp evlendikleri de çıkıyor. Bir arada iken işleri üzerine konuşuyor, eksik gördükleri kaygı duydukları hususları dile getiriyor, sorunları irdeliyor çözüyorlar, bazende tartışıyorlar. Bu da kötü değil tartışma-müzakerenin, doğruyu doğurduğu söylenir.
Farklı mesleklerden olan eşlerinde aralarında zor sohbet ettikleri de çıkıyor. Bunun sebebi de açık, her birisi kendi işi ile alakalı konuşuyor. Bazen koca kendi mesleğinin olmazsa olmaz bir meslek olduğunu düşünürken eşi de aynı şeyleri kendi işi için düşünüyor. Münakaşa ediyor örnekler sunuyorlar, sonunda da anlaşıyorlar, her bir meslek dünyayı zenginleştiriyor he işin kendine has bir faydası var.
NEĞOY İnver ve Neğoy Svetlana aynı mesleğe sahipler, rejisörler. Mesleklerinin zorluklarını kendi yaşamlarından biliyorlar. İşlerini seviyorlar. Mesleklerine bağlılar, onunla kıvanç-onur duyuyorlar. Mesleklerini hiç bir şeyle değiştirmeyecek kadar ona bağlılar. Zaten, eğer işini-mesleğini seviyorsan karşılaştığın zorlukları aşman, bunların üstesinden gelmen daha kolaylaşırken, arzularında gerçekleşir, başarılar elde edersin.
İnver, Bjıhekuayaçe doğumlu. İnem 2 Numaralı Okulu’nu bitirdiği 25 yıl kadar oluyor. Köyünü sevdiği kadar bu okulu da seviyor. Bu okul, onun yaşamının bir parçası halini aldı. Hiç unutmuyor hep hafızasında. Okulun koridorlarında yürürken pek çok hatırası canlanıyor. Okul yılları, öğrenci arkadaşları, öğretmenleri akılna geliyor yüreğinde kıpırtılar uyanmış bir şekilde okuduğu sınıfın kapısını açıyor oturduğu sırayı görüyor. İşte şurada öğretmenin masası vardı. Doğrusunu söylemek gerekirse geride kalan tek şey sınıf. İçindeki hiç bir şey yerinde kalmadı. Okul binası eski, rayondaki en eski okullardan, sınıf-sınıf yapılmış, içi muntazam, eğitim öğretim için her anlamda eksiksiz. 1966 yılında kendisi ve sınıf arkadaşları okulu bitirdiklerinde onlara ziraatçi, traktörcü olduklarına bu mesleği öğrendiklerine dair belgeler verilmişti. Arkadaşı kızlar ve delikanlılardan bazıları kolhozda çalışmaya başladı.
İnver ise küçüklüğünden beri hayalini kurduğu meslekten vazgeçemiyordu, Tiyatro adeta yüreğine işlemiş bir haldeydi. Aleksandr Puşkin’in şiirle yazdığı ‘’Yevgenıy Onegin’’ isimli romanını oynadığında yedinci sınıf öğrencisiydi. Bu şiirle yazılmış romanı sadece güzel okumakla kalmıyor sahneyi dolduran bir şekilde oynuyordu. Artistlerin taklitlerini yapmaktan, onları örnek almaktan kendisini alamıyordu.
NEĞOY İnver yapmayı arzuladığı mesleği edindi. Leningrad’da bulunan Tiyatro, Müzik Sinema Enstitüsü’nü bitirdi. Arhangelsk, Rostov-na-Donu, Novoçerkasske, Karaçay-Çerkessk ve Mıyekupe gibi farklı yerlerdeki tiyatrolarda çalıştı.
Adige Cumhuriyeti’nin kuruluşunu anlatan televizyon programı-filmi ‘’Kuruluş’’un senaryosunu NEĞOY İnver yazdı. Aynı zamanda çekti ve yayınladı.
İnver çok sevdiği ufak çocukları da hiç unutmuyor. Onları mutlu kılmaya sevindirmeye eğlendirmeye çalışıyor. Örneğin Bjıhekoyaçe’de ‘’İki Cadı’’ isimli tiyatro oyunun sahnelenmesini sağlamıştı. İnver bunu yaparken bir kaç şeyi gözetiyordu. İlki; Bjıhekuyaçe, kentlerden rayon merkezlerinden bağlı olduğu İnem’den dahi uzak bir köşede, burada sahnelenemesini sağladığı eserle köydeki çocukların sevinmesini mutlu olmasını istiyor bunun yanısıra tiyatronun nasıl bir şey olduğunu onlara göstermeyi amaçlıyordu.
İkinci olarak; ücra bir köşede olmasına rağmen, burada yaşayan çocuklar içerisinde yetenekli olanların çıkması mümkün. Onları belirlemek yeteneklerini keşfetmek gerekiyor. Eğer onlarla iyi ilgilenilirse, yetenekleri tesbit edilip geliştirilirse aralarından büyük sanatçıların da çıkması mümkündür.
İnver’in okuduğu İnem’deki 2 numaralı okulda öğretmenler öğrencilerle eşi Svetlana ile birlikte bir toplantı düzenledi, onlarla görüştü. Adige Cumhuriyeti onursal sanatçısı Svetlana 30 yıl Adige Cumhuriyeti Ulusal Tiyatrosu’nda çalıştı, yaklaşık 100’den fazla rolde de oynadı. Krasnodar’da buluna ‘’Ayna’’ isimli tiyatronun yöneticisi, aynı zamanda İnem’de bulunan ‘’Ocak Ateşi’’ isimli halk tiyatrosunun da yöneticiliğini yapıyor. Bu okulla alakalı çektikleri filimle Prag’da ödül kazandılar.
NEĞOY İnver tiyatro rejisörü, Abhazya’nın sanat alanında büyük emekçisi. Yaptığı bu işlerin yanısıra, köyü, Adige kültürü ve Kuzey Kafkasya’da yaşayan milletlerin tarihlerini de araştırıyor. Yakınlarda yayınlanan ‘’Nartlar ve Tarih’’ isimli kitabından İnem’deki 2 numaralı okula verdi.