Diyabet hastalığının başlangıcı kabul edilen pre-diyabet (gizli şeker) önlenebilir bir sorun olmakla birlikte, araştırmalar Türkiye’de, her 3 kişiden 1’inin pre-diyabet hastası olduğunu göstermektedir. Görülme sıklığı yüzde 36 olan bu sorunun uzun dönemde diyabete yol açtığını düşünüldüğünde ne kadar önemli bir sorun olduğu ve mutlaka önlem alınması gerekliliğini ortaya koymaktadır.
Gizli Şeker (Pre-diyabet) Nedir?
Pre-diyabet olarak bilinen gizli şeker, kişinin kan şekeri düzeyinin normalden yüksek, diyabet tanısı için gerekli sınırdan düşük olması olarak tanımlanmaktadır. Diyabet öncesi bu dönem, normal glikoz düzeyinden Tip 2 diyabete geçiş evresi ‘pre-diyabet’ veya ‘bozulmuş glikoz regülasyonu’ olarak da ifade edilmektedir. Araştırmalara göre, çoğu gizli şeker hastalarına 10 yıl sonra Tip 2 diyabet tanısı konmaktadır.
Diyabet, her 7 kişiden 1’inde olmak üzere çok sık görülen bir hastalık. Bunun öncülü olan pre-diyabet ise her 3 kişiden 1’inde görülmektedir. Dünyada obezite çocukluk çağına indiği için pre-diyabet çocukluk çağında da sık görülen bir hastalık olarak görülmektedir.
Gizli Şekerin Belirtileri Nelerdir?
Pre-diyabetin herhangi bir belirtisi bulunmamakta. Belirtiler ancak diyabete dönüştüğünde ortaya çıkmaktadır. Ağız kuruluğu, çok su içme, idrara sık çıkma gibi şikayetler ancak bu evreden sonra görülmektedir. Sessiz bir evre gibi gözükse de yol açtığı sorunlar açısından önem taşımaktadır.
Glukoz Düzeyleri
Bozulmuş açlık glukoz 100 mg/dl üzerinde ,ancak 126 mgr/dl altında olan açlık plazma glukoz seviyesidir.
Bozulmuş glukoz tolerans testi , 75 gram oral glukoz yüklemesinden iki saat sonra 140 mg/dl ya da üzerinde fakat 200 mgr/dl altında olan plazma glukoz düzeyidir.
Bu durumda olan kişilerin diyabet bulguları yok ve kan şekerleri gün içinde normal seyretmektedir. Bu durumda olan kişiler Tip 2diyabet için risk altındadır.
Hastalıktan Korunmak İçin Neler Yapılmalı?
Kilo vermek hastalığı önlemede önemli bir faktör oluşturmaktadır. Bu nedenle öncelikle vücut ağırlığının yüzde 10’unun kaybetmek önem taşımaktadır. İyi beslenmeli ve kilo kontrolü sağlanmalıdır. Şeker ve unu hayatımızdan tamamen çıkarılmalı ve öğün atlanmadan düzenli olarak mutlaka 3 öğün tüketilmelidir. Bununla birlikte egzersiz de mutlaka hayatın rutini arasına girmeli, haftada minimum 150 dakika olacak şekilde düzenli egzersiz yapmaya dikkat edilmelidir. Özellikle ailesinde diyabet öyküsü olan kişilerin bu konuda daha dikkatli olmaları diyabetle karşılaşmamak için son derece önemlidir.