TEHLİKE İLE RİSK ARASINDAKİ FARKLAR NELER?
Gıda sektöründe de kullanılan, sıklıkla karıştırılan hatta aynı sanılan iki kavram bulunmaktadır: Tehlike ve risk.
Tehlike, iş yerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek, çalışanı veya işyerini etkileyebilecek zarar veya hasar verme potansiyelidir. Tehlikeler, gıda ile ilgili olarak üç kısımda incelenmektedir: Fiziksel, kimyasal ve biyolojik. Fiziksel tehlikelere örnek olarak yabancı cisimler verilirken; kimyasal tehlikelere pestisitler, biyolojik tehlikelere mikroorganizmalar gösterilebilir.
Risk ise tehlike sonucu ortaya çıkma ihtimali olan ve ortaya çıktığı zaman çalışanın sağlığı ve güvenliğini olumsuz (maddi zarar, yaralanma veya ölüm) etkileyen olaylardır. Örneğin, yüksekte çalışma bir tehlike iken; çalışanın düşmesi bir risk olarak görülebilmektedir. Bir gıdada patojen mikroorganizma bulunması tehlike iken; tüketen kişinin zehirlenmesi risk olarak değerlendirilebilir. İş güvenliği sorumlularının ilk yapacağı iş, tehlikeli durumları tespit ederek bunları ortadan kaldırmaya çalışmaktır.
Gıda üretiminde, gıda güvenliğini sağlamak amacıyla HACCP (Hazard Analysis Critical Control Point – Tehlike Analizleri Kritik Kontrol Noktaları) sistemi kurulması zorunludur. HACCP sistemi, üretimden tüketime kadar gıda güvenliğinin sağlanabilmesi amacıyla tehlikeleri tespit edip tamamen yok etmek veya kabul edilebilir seviyelere indirmeyi amaçlamaktadır. Örneğin gıdada metal bir parçanın bulunması tehlike olup tehlikeyi tamamen yok etmek için X-ray veya mıknatıs kullanmak azaltıcı bir faaliyettir ve riski ortadan kaldırmayı amaçlamaktadır.