Mustafa Matur’un yazısıdır.
“Demo bir şarkının ilk çalınmış ve söylenmiş, olgunlaşmamış ham halidir. Bir tür taslak hali diyebiliriz. Bazen de başka bir şarkıcıya ve düzenleme yapacak müzisyene, rehberlik yapması için hazırlanır. Ben bazı demoları asıllarından daha çok severim; daha iyi ya da daha kötü olduğundan değil, içinde ne endişe ne düşünce barındırdığından…
İşte bu sözlerle başladı Sezen Aksu’nun Youtube’daki “Demo” hikayesi. Uzun süredir sahnelerden uzak kalan Minik Serçe, 2018 yılında başlayan serisinde genç müzisyenlere taş çıkartacak seviyede başarılı oldu Youtube kanalıyla. “Yapsa yapsa Sezen yapar” diyeceğimiz türden bir işe imza attı ve daha öncesinde farklı sanatçılara yazdığı şarkıları, bildiğimiz halleriyle değil de orijinal halleriyle paylaştı. Yani “Sezence” halleriyle…
Henüz iki albüm paylaştı
Sezen Aksu’nun YouTube’a özel hazırlanan ‘Demo’ albümündeki şarkılara yavaş yavaş da olsa kavuşuyoruz. ‘Begonvil’ ve ‘Delidir’ ile başlayan seri de şu anda 19 şarkı bulunuyor. Ancak bu ‘Demo’ albümünü bizlere özel kılan şey, son yıllarda yayınlanan prodüksiyon harikası albümler arasında kendisine ayrıcalıklı bir yer edinmeyi başarması.
90’lar havasında sade aranjeler
Peki ‘Demo’ bunu nasıl başarıyor? Hatırlayın 90’lardaki minimal düzenlemeleri, piyasa kaygısını pek de taşımayan “Tutar mı tutmaz mı?” diye düşünülmeden piyasaya sürülmüş albümleri ve şarkıları. Evet, 90’lardaki sade aranjeleri artık duyamıyoruz çünkü devir artık o devir değil, çok değişti.
Elektronik müzik öyle trend oldu ki en akustik albümde bile ufak çaplı da olsa elektronik bir dokunuşa rastlıyoruz. Sezen Aksu’nun “Demo”su tam da bu noktada oldukça önemli. Trend olma çabasının yaşandığı bir dünyada, etiketlere aşırı önem vermeye başladığımız bir devirde Sezen Aksu; daha önce başkalarına verdiği şarkıların ilk kayıtlarını ‘Demo’ başlığı altında toplamış ve YouTube üzerinden peyderpey yayınlamaya karar vermiş. Hem de her şarkının hikâyesine videoların açıklama kısmında yer vererek.
Albümde yayınlanan ilk şarkıya bakalım mesela, “Begonvil’e”. ‘Begonvil’i daha önce Sibel Can’dan dinlemiştik. Sezen Aksu, bu şarkının taslak halini, üzerinde düzenlmeler yapılmamış halini paylaştı. Mustafa Haybat piyano başında. Sezen Aksu piyanoya uyum sağlıyor ve ‘Begonvil’i mırıldanma samimiyetinde söylüyor. Ticari bir amaç gütmüyor kesinlikle. Radyolarda bangır bangır duymayacağız Begonvil’in bu versiyonunu. Meraklısına hitap edecek şekilde içinde sadece tutku ve aşk var bu sefer.
Alışılmışın dışında: sade ve doğal klipler
Son 20 yılda çıkan şarkıların video klipleri genel olarak film sahnelerinden fırlama gibi adeta. Güzel kadınlar, yakışıklı erkekler, bol maceralı ve bazen de gotik sahneler… Sezen ablamız bu konuya da el atmış albümlerinde. Şehirde anlık görebileceğiniz manzaraların üzerine şarkı sözleri yerleştirilmiş şekilde sunuluyor. Yolda yürürken şarkıyı içinizden mırıldanıyor, aynı zamanda da şarkıyı görüyorsunuz gibi.
Bu durumu daha iyi anlamamıza yardımcı olan klip ‘Karşıyım’dır şüphesiz. Daha önce Harun Kolçak tarafından söylenen şarkının demo halini yayınladığı klipte şarkı adeta görsellerle bütünleşiyor. Kirli araba camı, otobüs ve dolmuş kapıları, tabelalar, mazgallar ve daha niceleri. Şarkıdaki isyanı hem dinlerken hem de izlerken tamamıyla hissedebiliyorsunuz. Bu şarkının altındaki açıklamasında ise Sezen Aksu, ta çocukluğuna iniyor. Her şeyin büsbütün saf ve temiz olduğu yıllara. Kuralların pek de geçerli olmadığı, içimizden nasıl geliyorsa öyle davrandığımız yıllara. Bu açıklamasıyla bir bakıma Demo albümünün de ne ifade ettiğini anlatıyor Minik Serçe.
İddiasızlığı en büyük iddiası
‘Ahbap Çavuşlar’, ‘Aykırı Çiçek’, ‘Yol Bitti Çoktan’, ‘Her Şey Fani’, ‘Aldatıldık’, ‘Ben de Yoluma Giderim’ ve daha nice şarkılar da yer alıyor bu albümlerde. Eski şarkılarını iddialı düzenlemelerle sunduğu ‘Düş Bahçeleri’ konseptinde de değerlendirilebilecek bu şarkılar, ‘Demo’ halleriyle karşımıza çıkıyor. İşte en önemli kısım tam olarak bu. Sezen Aksu bu şarkıları özellikle seçip kendine ayırmış gibi. Başkaları tarafından söylendikten sonra bir de üstüne kendisi ekleme çıkarma yapmak istememiş. Bu versiyonların en büyük iddiası, düzenlemelerinin iddiasızlığı!
Elbette biraz nostalji
Bu kadar prodüksiyona boğulduğumuz bir devirde Sezen Aksu’nun YouTube gibi trend bir kanaldan böyle mütevazı ve kendi halinde versiyonlarla çıkması bunlar da yetmezmiş gibi her bir şarkının kaydedilme hikâyesini paylaşması çok büyük bir takdiri hak ediyor. Madem artık albümler satılmıyor, o zaman yeni formüller bulunmalı demiş gibi Minik Serçe. Sezen Aksu’nun bulduğu formül yürür mü? Şu anda yeterince yürüyor zaten ama ben ilerleyen zamanda daha da ilgi göreceğini düşünüyorum. Ancak tüm bunlardan öte, arasına mesafe girmiş eski dinleyicilerine kendini hatırlatması, nostalji yaşatması bile bu albümlerin el üstünde tutulması için yeterli bir sebep.