Güvenlik geçmişte büyük ölçüde sahadaki ekipmanı, dosyaları ve sunucuları korumak için gerekli olan fiziksel güvenlik anlamına geliyordu, ancak bugün, işinizi güvende tutmanın büyük bir kısmı işletmenizi çevrimiçi ortamda da korumak anlamına gelir.
Bu noktada security operations center veya SOC, veri merkezinizde ne saklıyor olursanız olun bilgilerinizi güvende tutmanın önemli bir parçası olabilir.
SOC (Security Operation Center) Nedir?
SOC (Security Operations Center) yani “Güvenlik Operasyonları Merkezi”, işletmelerin güvenlik açıklarını izleyen, sızma testi yapan ve düzeltmeler için birlikte çalışan bir grup siber güvenlik uzmanıdır.
SOC çalışanları, güvenlik açıklarının keşfedildiği anda ele alınmasını sağlamak için müdahale ekipleriyle yakın işbirliği içinde çalışır.
Ağ altyapısı, bilgisayar sunucuları, çok sayıda uç nokta, uygulamalar, web sayfaları ve diğer varlıklar; bir güvenlik tehdidi veya ihlaline işaret edebilecek olağandışı davranışları kontrol eden güvenlik operasyon merkezlerinde izlenir ve analiz edilir. SOC, olası güvenlik olaylarını doğru bir şekilde tanımlamak, analiz etmek, savunmak, araştırmak ve raporlamaktan sorumludur.
Bilgi güvenliği operasyon merkezi – information security operations center (ISOC), ağ güvenliği operasyon merkezi – network security operations center (NSOC), güvenlik istihbarat ve operasyon merkezi – security intelligence and operations center (SIOC), küresel güvenlik operasyon merkezi – global security operations center (GSOC) veya siber güvenlik merkezi – cybersecurity center, güvenlik operasyon merkezinin diğer isimleridir.
Security Operations Center (SOC) Neden Önemlidir?
İşletmeler, SOC olmadan riskleri belirleme ve bu risklere tepki verme yeteneklerinden yoksun olacağından, siber saldırıları uzun süre tespit edemeyebilir. Fakat SOC ile işletmeler BT altyapıları hakkında daha derinlemesine bir anlayış kazanır.
Bir güvenlik operasyon merkezi, iç ve dış trafiği izler ve işletmenin BT kaynaklarıyla ilişkisini sürekli kontrol eder. Ayrıca, işletmenin dijital mülkiyetine yasal erişimi olmayan herhangi bir dolandırıcılık trafiğini engellemekten de sorumludur.
SOC Nasıl Çalışır?
SOC, gerçek zamanlı olay müdahalesine öncülük eder ve işletmeyi siber tehditlere karşı korumak için sürekli güvenlik geliştirmelerini destekler. SOC, tüm ağı izlemek ve kontrol etmek için uygun teknolojilerin ve doğru kişilerin bir kombinasyonunu kullanarak birçok avantaj sağlar.
SOC’nin temel amacı, ağınızdaki riskleri belirlemek ve çok geç olmadan sorunları önlemek için harekete geçmektir. Bu yüzden risk bilgilerini analiz etmek için siber güvenlik protokolleri, web uygulaması güvenlik duvarları, hassas veri yönetim sistemleri ve kötü amaçlı yazılım algılama kullanır. Anormallik veya herhangi bir risk belirtisi tespit edildiğinde, ekip üyelerine uyarılar gönderir. SOC, işletmenin tüm internet trafiğinin ve etkileşimlerinin bir kaydını derlemek, izlemek ve değerlendirmekten sorumludur.
Security Operations Center (Güvenlik Operasyon Merkezi) Ne İşe Yarar?
Bir güvenlik operasyon merkezi (SOC) ekibi, bir işletmenin ağ ve altyapı güvenliğinin günlük operasyonlarını denetlemekten sorumludur.
Güvenlik operasyonları ekibi (SOC) üyeleri ayrıca güvenlik stratejisinin geliştirilmesine veya güvenlik mimarisinin tasarımına da katkıda bulunabilir.
SOC ekibinin temel amacı, güvenlik olaylarını ve tehditlerini tespit edip analiz etmek ve ardından bunlara yanıt vermektir.
Temel SOC görevleri aşağıdakileri içerir:
1. Yönetim ve bakım
Güncellemeler ve yamalar dahil olmak üzere güvenlik araçları izlenir ve yönetilir.
2. Gözetim
Ağ, sistem, cihaz ve altyapı olay günlükleri olağandışı veya şüpheli etkinlikler için izlenir. Yaklaşan veya mevcut saldırıları erken tespit etmek için eşit derecede etkili proaktif ve reaktif güvenlik ihlali önlemleri sağlanır. Bu sayede bir güvenlik ekibi doğru ve yanlış pozitifleri ayırt edebilir.
3. Tespit
İstihbarat toplama da dahil olmak üzere potansiyel tehdit ve saldırıların tespitini ve önlenmesini sağlar.
4. Olay analizi ve soruşturma
Olayın veya tehdidin kaynağını ve işletme sistemlerine ne ölçüde sızıp zarar verdiğini saptar.
5. Tehdit veya saldırı yanıtı
Tehdidi veya olayı başarılı bir şekilde yönetmek ve kontrol altına almak için gerekli tedbirlerin alınmasını sağlar.
6. Kurtarma ve düzeltme
Hangi varlıkların saldırıya uğradığını inceler, kaybolan veya çalınan verileri kurtarır, uyarı araçlarını günceller ve prosedürlerin yeniden değerlendirilmesini sağlar.
Ayrıca yedekleme sistemleri, güncellemeler ve yeniden yapılandırmalar yoluyla kaybolan veya güvenliği ihlal edilmiş verileri kurtarmayı amaçlar.
7. Uyumluluk ve risk yönetimi
SOC, operasyonlar sırasında tüm SOC personelinin ve şirket çalışanlarının bir bütün olarak organizasyonel ve düzenleyici standartları takip etmesini sağlar.
Bu noktada KVKK (Kişisel Verilerin Korunması Kanunu), Genel Veri Koruma Yönetmeliği (GDPR) ve ödeme kartı sektörü için veri güvenliği standartlarının tümü için uyumluluk sağlar.
Güvenlik Operasyon Merkezi Türleri
Bir işletmenin uygulayabileceği farklı SOC modelleri vardır. Bunlar aşağıdakileri içerir:
Kendi kendini yöneten SOC: Dahili personeli olan şirket içi bir modeldir.
Dağıtılmış SOC: Harici bir hizmet sağlayıcıyla birlikte çalışan kısmi ve tam zamanlı çalışanlarla birlikte yönetilen bir modeldir.
Yönetilen SOC: Üçüncü taraflar tarafından yönetilen bir modeldir.
Command SOC: Bu model sadece istihbarat içgörüleri sağlar ve gerçek güvenlik operasyonlarını diğer SOC’lere bırakır.
Fusion SOK: Güvenlik girişimlerini SOC’ler ve diğer departmanlar arasında koordine eder.
Çok işlevli SOC: Ağ operasyonları gibi diğer sorumluluklar için de şirket içi personel kullanır.
SOCaaS modeli: SOC hizmetlerinin tamamını veya bir kısmını yazılım veya abonelik temelinde bir bulut sağlayıcıya yaptırır.
Sanal SOC: Güvenlik tehditlerini ve olaylarını izlemek, tespit etmek ve bunlara yanıt vermek için sanal bir ortam sağlayan bir güvenlik yönetimi çözümüdür. Sanal bir SOC, bir işletmenin BT altyapısı, uygulamaları ve verileri üzerinde gerçek zamanlı görünürlük ve kontrol sağlamak için tipik olarak yazılım, donanım ve hizmetleri birleştirir.
SOC (Security Operation Center) Avantajları
SOC, işletmenin ağlarının sürekli izlenmesi ve değerlendirilmesi yoluyla güvenlik olayı tespitini geliştirir. Tespitin yanı sıra SOC ekipleri, güvenlik olaylarına erken yanıt verilmesine de yardımcı olur.
SOC’nin diğer önemli avantajları aşağıdakileri içerir:
- Gelişmiş olay müdahale süresi ve yönetim uygulamaları
- Uzlaşma ve algılama arasında azaltılmış zaman aralığı
- Kesintisiz izleme ve değerlendirme
- Etkili reaktif ve proaktif yanıtlar için optimize edilmiş işbirliği ve iletişim
- Güvenlik olaylarından kaynaklanabilecek hasarları önleyerek maliyet tasarrufu sağlama
- Artan güvenlik şeffaflığı ve kontrolü
- Hassas veriler için gelişmiş güvenlik
- Resmi düzenlemelere ve endüstri standartlarına uygunluk
Başarılı Bir Güvenlik Operasyon Merkezi için En İyi Uygulamalar
Tehdit ortamı sürekli geliştiği ve genişlediği için bir işletmede SOC’nin rolü hayati önem taşır. Tam da bu noktada başarılı bir SOC oluşturmak istiyorsanız, aşağıda sizin için hazırladığımız en iyi 7 uygulamaya göz gezdirebilirsiniz:
1. Doğru Ekibi Kurun
İyi bir SOC ekibi aşağıdakileri uygulayabilme becerilerine sahip olmalıdır:
- Sistem ve istihbarat izleme
- Uyarı yönetimi
- Olay analizi
- Olay yanıtı
- Tehdit avcılığı
- İzinsiz giriş tespiti
Ekip üyelerinin en başından itibaren yetenekli ve yüksek düzeyde eğitimli olması yeterli değildir, aynı zamanda güncel kalması da gerekir. Ekibin ayrıca, özellikle aktif bir tehditle karşı karşıya kaldığında, büyük resmi görebilen ve herkesi görevde tutabilen güçlü bir lideri olmalıdır.
2. Stratejiyi İş Hedefleriyle Uyumlu Hale Getirin
Bir işletmenin siber güvenlik duruşu ve iş hedefleri her zaman uyumlu olmalıdır. SOC stratejisinin iş hedefleriyle uyumlu hale getirilmesi, her birinin mevcut durumunun şirket çapında incelenmesiyle başlar. Bu tür bir risk değerlendirmesi, mevcut varlıkların envanterini çıkarma ve potansiyel güvenlik açıklarını belirleme fırsatı sunar. İşletme buradan, kurumsal hedeflere katkısının net bir şekilde görmek için SOC analistlerinin izlemesi gereken ölçümleri ve KPI’ları belirleyebilir.
3. En İyi Araçlardan Yararlanın
Satın almadan önce hangi araçların ekibinizin ihtiyaçlarını karşıladığını kapsamlı bir şekilde araştırın ve seçeceğiniz aracın aşağıdaki özellikleri içerdiğinden emin olun:
- Uç nokta koruma sistemleri
- Güvenlik duvarları ve antivirüs yazılımı
- Akıllı otomatik uygulama güvenliği
- Güvenlik Bilgileri ve Olay Yönetimi (SIEM) araçları
- Varlık keşif ve izleme sistemleri
- Veri izleme araçları
- Tehdit istihbaratı araçları
- Güvenlik derecelendirmeleri
- Uyumluluk izleme çözümleri
Seçtiğiniz araçlar arasında yüksek düzeyde birlikte çalışabilirlik, daha iyi kapsama alanı sağlar ve bir ihlali gözden kaçırma veya hızlı bir şekilde yanıt verememe olasılığını azaltır. SOC bütçeleri sınırsız olmayacağı için gerekli araçlara yapılan harcamalar, birlikte çalışabilirliği, işlevselliği ve geleceğe hazırlığı optimize edecek şekilde akıllı bir şekilde yapılandırılmalıdır.
4. Uçtan Uca Görünürlüğü Etkinleştirin
SOC ekibinin mümkün olan en iyi korumayı sağlamak için işletme genelinde siber risk yönetimi, sistemler ve gerçek zamanlı verilere ilişkin tam görünürlüğe ihtiyacı vardır.
SOC ekibi sadece görebildiklerini koruyabilir. Ağ güvenliğini tehlikeye atmak için tek bir cihazın yeterli olduğu bir tehdit ortamında, görünürlük eksikliğinin ciddi sonuçları olabilir. Bu noktada ekip, tüm dijital varlıkları merkezi bir şekilde tanımlayabilmeli, tüm verileri ve izlemeyi analizine dahil edebilmelidir.
5. Ağı Sürekli İzleyin
Tehditlerin önüne geçebilmek için işletmelerin ağlarını sürekli olarak izlemesi gerekir. Sürekli izleme, hızlı tespit ve yanıt sağlar, kritik süreçler hakkında gerçek zamanlı bilgi sağlar ve risk yönetimini destekler.
Bu genellikle şüpheli etkinlik olduğu her an güvenlik uyarıları sağlayan otomatik araçlarla yapılır. Örneğin erken uyarı sistemleri, hızlı müdahale sağlayarak saldırı riskini azaltır. Sürekli izleme yazılımı analistler için sorunları incelemek ve gelecekteki ağ korumasını iyileştirmek için kullanabilecekleri verileri toplayabilir. Ayrıca, ekiplerin değişikliklerin ve yükseltmelerin etkisini belirlemesine yardımcı olabilecek kullanıcı davranışına ilişkin içgörüler sağlar.
6. Düzenli Güvenlik Güncellemeleri İçin Strateji Belirleyin
SOC ekibinin istismarlardan kaçınmak için düzenli olarak güvenlik güncelleme ve yamalarını dağıtması gerekir. Fakat bunun için bir stratejiye ihtiyaç vardır.
Güvenlik açıkları keşfedildikten sonra mümkün olan en kısa sürede yama yapılmazsa, ağ genelinde veriler çalınabilir ve sisteminize kötü amaçlı yazılımlar yüklenebilir.
7. Tehditleri Proaktif Olarak Azaltın ve Ele Alın
SOC içinde hemen harekete geçmeye hazır ve hazırlıklı bir olay müdahale ekibi bulunmalıdır. Ayrıca ekibin, ortaya çıkan olayların nasıl ele alınacağına ve öncelik sırasına konulacağına ilişkin bir eylem planı da olmalıdır. Olay müdahale ekiplerinin, bir saldırı durumunda işletme genelindeki bireylerle birlikte çalışması ve hukuk ve halkla ilişkiler ekipleriyle koordinasyon sağlaması gerekebilir.
Güvenlik Operasyon Merkezi İçindeki Roller
Bir güvenlik operasyon merkezi temel olarak yönetici, analist, araştırmacı, yanıtlayıcı ve denetçiyi içeren beş role ayrılır. Ancak, organizasyonun büyüklüğüne bağlı olarak bazı üyeler birden fazla rol üstlenebilir.
Yönetici: Yönetici, ağ güvenliğinin tüm alanlarını denetler ve gerektiğinde herhangi bir role üstlenebilir.
Analist: Analist, tüm ağ uygulamaları tarafından oluşturulan olay günlüklerini toplar, ilişkilendirir ve izler.
Araştırmacı: Araştırmacı, bir güvenlik olayı meydana geldiğinde, ne olduğunu ve neden olduğunu bulmak için adli bir analiz yapar.
Yanıtlayıcı: Bir yanıtlayıcı, güvenlik olaylarına organize bir şekilde yanıt vermekten sorumludur. Bu, ilgili paydaşlarla iletişim kurmayı, ilgili makamlara bildirimde bulunmayı ve basınla iletişim kurmayı içerebilir.
Denetçi: Denetçinin, çalışır durumda olduklarından ve ilgili uyumluluk gereksinimlerini karşılayabileceklerinden emin olmak için tüm güvenlik sistemlerini denetlemesi gerekir.
SOC Hangi Sektörler İçin Gereklidir?
Bir güvenlik operasyon merkezinin bakımını yapmak için belirli bir bütçeye ihtiyaç vardır ve birçok şirket bu bütçeyi karşılamayı istemez. Hatta tüm işletmelerin bir güvenlik operasyon merkezi yönetmesine bile gerek yoktur. Ancak bazı sektörlerin kesinlikle bir güvenlik operasyon merkezine sahip olması gerekir. Bu sektörler aşağıdaki şekildedir:
Finans: Finans sektörü, bilgisayar korsanlarının ortak hedefidir. Bu yüzden finansal işletmelerin verileri güvende tutmak için yüksek düzeyde izlenmesi ve güvenlik açıklarından uzak kalması gerekir. Bu tür işletmeler için özel bir güvenlik operasyon merkezi şarttır.
Kamu: Hassas ve gizli kamu verileri genellikle siber suçlular tarafından ele geçirilme riski altındadır. Bu nedenle, kamunun tüm departmanları arasında güvenlik operasyon merkezleri olmalıdır. Aksi takdirde, bu kadar büyük veriler için uygun güvenliği sağlamak zor olacağı için verileriniz siber tehditlerle karşı karşıya kalabilir.
Sağlık: Sağlık sektörü, hastalara daha iyi hizmet sunmak için kullanıcıların kişisel verilerini saklar. Bu da sağlık sektörünü bilgisayar korsanları için bir hedef haline getirir. Güvenlik protokolleri durumu önlemeye yardımcı olabilir, ancak sağlık sektörü için her zaman bir güvenlik operasyon merkezine ihtiyaç vardır.
Üretim ve Perakende: İmalat ve perakende sektörlerindeki işletmelerin siber güvenlik kaynak ve yeteneklerinin daha iyi yönetilmesi için bir güvenlik operasyonları merkezine sahip olması gerekir.
Güvenlik Operasyon Merkezleri (SOC) İşletmelerin Güvenliği İçin Yeterli Mi?
SOC’ler gittikçe daha iyi hale gelse de, işletmelerin artan tehdit ortamında en önemli öncelikleri her yıl performanslarını güçlendirmektir. Çünkü bilgisayar korsanları her zaman SOC ekiplerinden bir adım öndedir ve bu durum işletmeler için son yıllarda giderek daha da zorlayıcı hale gelmiştir.
Bu noktada herhangi bir SOC ekibi işletmelerin güvenliği için yeterli midir diye sorabilirsiniz.
Aşağıdaki listede SOC ekiplerinin karşılaştığı en önemli üç sorunu inceleyerek bu soruya cevap bulabiliriz.
Siber güvenlik becerileri eksikliği: Dimensional Research tarafından yapılan bir ankete göre, SOC’lerin %53’ü nitelikli insan bulmakta sorun yaşıyor. Bu yüzden diyebiliriz ki, birçok SOC ekibi yetersiz personele sahiptir ve tehditleri hızlı ve etkili bir şekilde tespit etmek ve bunlara yanıt vermek için gereken gelişmiş yeteneklerden yoksundur. (ISC)2 Workforce Study’e göre, beceri eksikliğini gidermek ve dünya çapındaki işletmeleri etkin bir şekilde korumak için siber güvenlik iş gücünün %145 oranında artması gerekmektedir.
Operasyonel Yük: Birçok işletme, çeşitli ve farklı güvenlik sistemleri kullanır. Bu, maliyetli ve verimsiz güvenlik operasyonlarına neden olabilir.
Çok fazla alarm: İşletmeler yeni tehdit algılama yetenekleri ekledikçe, güvenlik uyarılarının sayısı da artmaktadır. Bu, özellikle zaten aşırı yüklenmiş güvenlik profesyonelleri için zaman kaybına neden olabilir. Bu uyarıların çoğu, araştırılacak yeterli bilgi veya bağlamdan yoksundur veya yanlış pozitiflerdir. Yanlış pozitifler sadece zaman ve kaynak israf etmekle kalmaz, aynı zamanda ekiplerin gerçek durumlardan uzaklaşmasına da neden olabilir.