2017’de başarısızlıkla sonuçlanan bağımsızlık ilanının ardından tutuklanan onlarca Katalan siyasetçinin davası bugün Madrid’de başladı. BBC’nin haberine göre, merkezi hükümete başkaldırı, isyana teşvik ve kamu kaynaklarını kötüye kullanmakla suçlanan sanıklar 25 yıla kadar hapis cezasına çarptırılabilir.
Katalonya yarı-özerk bölgesi 1 Ekim 2017’de bağımsızlık referandumu düzenleyip İspanya’dan bağımsızlık ilan etmişti. Fakat merkezi hükümet referandumu yasa dışı ilan ederek Katalonya’ya kayyum atamıştı.
Sanıkların dokuzu aylarca tutuklu yargılandı. Kalan üçü kefaletle serbest bırakılmıştı. Yargılananlar arasındaki en yüksek profilli isim, eski Katalonya Başbakan Yardımcısı Oriol Junqueras. Eski Başbakan Carles Puigdemont ise halen yurt dışında.
Şiddet mi oylama mı?
İspanyol yasalarına göre şiddet içeren kamu ayaklanması, isyan suçlaması kapsamına giriyor. Ancak Katalan siyasetçiler bunu şiddetle reddediyor.
Dava öncesinde BBC’ye konuşan bazı sanıklar, yargılamanın politik olduğunu iddia ettiler. Şiddet olaylarından polisin sorumlu olduğunu ve asıl mağdurun seçmenler olduğunu öne sürdüler.
Duruşma başlayınca sanıklardan Jordi Sanchez “Seçim sonuçlarının yargılanması başlıyor” diye bir tweet attı.
Mahkeme salonu dışında Katalonya bağımsızlık yanlıları ve karşıtları toplandı. El Pais’in bildirdiğine göre polis, pek çok insanın Yüksek Mahkeme salonuna girmesini engelledi.
Siyasi karşılaşma
Davada her iki taraftan da önemli siyasi figürler hazır bulundu. Mevcut Katalonya Başbakanı Quim Torra duruşma öncesinde meslektaşlarını selamladı. Mahkeme salonu dışında attığı tweet’lerde “Tüm Katalanlar’ın toplumsal ve siyasi haklarını ihlal eden İspanyol devletini suçlamak için Yüksek Mahkeme’deyiz” dedi.
Ayrılıkçıları şiddetle eleştiren ve davada üçüncü taraf olan aşırı sağcı parti Vox da duruşmadaydı. Vox üyeleri, ayrılıkçı siyasetçiler için savcıların istediğinden daha yüksek cezalar talep etti.
Vox’tan Ivan Espinosa “En iğrenç suçlar yargılanacak. İspanya’da kan dökülmeden işlenen en iğrenç suçlar” diye konuştu.
Referandumun mimarı eski Katalonya Başbakanı Carles Puigdemont yurt dışından meslektaşlarına destek veren tweet’ler attı. Puigdemont, “Yargılama nihayetinde bizi korkutmayı amaçlayan kurulu ifşa edecek” dedi.
Üzerinden bir buçuk yıl geçmesine rağmen referandum hâlâ tartışmalı bir konu. Geçen pazar günü Madrid’de binlerce kişi, ayrılıkçıları protesto etmek için bir araya geldi. Vox lideri Santiago Abascal, geçen pazar günkü protestodan bir görüntü paylaştı. Eyleme 45 bin kişinin katıldığı iddia ediliyor.
Sanchez ayrılıkçılara muhtaç
Ancak Katalan ayrılıkçılar hâlâ güçlü bir siyasi aktör olmaya devam ediyor. İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, bütçe yasasını geçirmek için ayrılıkçıların desteğine muhtaç. Bütçe yasasının kabul edilmemesi, hükümetin düşmesine ve erken seçimlere sebep olabilir.