ntv.com.tr - Reuters 02.03.2021 - 17:36
1980'lerde silahların kontrolünü ve demokrasi odaklı reformları savunan sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği’nin (SSCB) son lideri Mihail Gorbaçov, Soğuk Savaş'ın sona ermesine yardımcı olduğu için uluslararası olarak büyük ölçüde itibar görüyor. Gorbaçov’un politikalarını eleştirenler ise onu 1991'de Sovyetler Birliği'nin dağılmasının sorumlu tutuyor.
EN UZUN YAŞAYAN SOVYET LİDERİ OLDU
Bununla birlikte, Gorbaçov'un sözcüsü Vladimir Polyakov, en uzun yaşayan Sovyet liderin, corona virüs salgını sırasında önlem olarak aylardır hastanede karantinada olduğunu, ancak yakın arkdaşları ile brilikte sanal bir doğum günü partisi düzenleyeceğini açıkladı.
Polyakov, ayrıca İngiltere Başbakanı Boris Johnson, ABD Başkanı Joe Biden ve Almanya Başbakanı Angela Merkel'in de dahil olduğu dünya liderlerinden tebrik mesajlarının geldiğini söyledi.
PUTİN'DEN GORBAÇOV'A DOĞUM GÜNÜ TEBRİĞİ
Öte yandan, Sovyetlerin dağılmasından yakınan Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Kremlin’in resmi web sitesi aracılığıyla Gorbaçov’un doğum gününü kutladı.
Putin, “Siz, haklı olarak, ulusal ve küresel tarihin seyri üzerinde önemli bir etkiye sahip olan parlak, sıradışı insanlar, günümüzün önde gelen devlet adamları arasında yer alıyorsunuz. Büyük meslek ve hayat tecrübesinin, enerjinin ve yaratıcı potansiyelin bugün popüler toplumsal çalışmalara, eğitim çalışmalarına aktif olarak katılmanıza, uluslararası insani projelerin uygulanmasına önem vermenize yardımcı olması sevinç verici" ifadelerini kullandı. Putin, ayrıca Gorbaçov'a sağlık temennilerini ve en iyi dileklerini iletti.
Diğer taraftan, son yıllarda Moskova ve Washington’un bağları Soğuk Savaş sonrası en düşük seviyeye çekilirken Gorbaçov’un politikaları da Rusya siyasetindeki etkisini yitirmeye başladı. Bu süreç, aynı zamanda iki ülkenin belirli menzillerde kara tabanlı balistik füzeleri konuşlandırmasını yasaklayan Orta Menzilli Nükleer Kuvvetler Antlaşması sona ermesini de hızlandırdı.
Rusya'nın 2014'te Kırım'ı ilhak etmesi ve ABD’nin uyguladığı yaptırımlar, ABD-Rusya bağlarını daha da bozdu.
GORBAÇOV'DAN SOĞUK SAVAŞ'A DÖNÜŞ UYARISI
Gorbaçov, yakın zamanda verdiği bir röportajda Soğuk Savaş'a dönüşe karşı uyarıda bulundu ve Moskova ile Washington'u, farklılıklarına bakılmaksızın birbirleriyle konuşmaya devam etmeye çağırdı.
Sputnik haber ajansına konuşan Gorbaçov, “İnanç sahibi olmalı ve harekete geçmeliyiz. Nükleer sorunu tüm dünyada ele alınmalı. Rusya’nın tüm dünya devletlerine, “nükleer bir savaş asla kazanılmaz ve asla yapılmamalı” formülünü teklif ettiğine dikkat çekmek isterim. Özellikle 1985 yılında, dönemin ABD Başkanı Ronald Reagan’a da söylediklerimin arkasındayım. Bu söylemin bir sonucu olarak, pek kolay olmasa da, geçmişte nükleer silahsızlanma sürecini başlatmıştık” açıklamasını yaptı.
ABD, TEK TARAFLI OLARAK ÇEKİLDİ
Öten yandan Reagan ve Gorbaçov, 1985 yılındaki Cenevre zirvesinde “nükleer savaş asla kazanılamaz ve asla yapılmamalıdır” ilkesini benimsedi. 1987’de iki lider, yeni bir silahlanma yarışını önlemek amacıyla Orta Menzilli Nükleer Kuvvetler Antlaşması’nı imzaladı. Taraflar, 500 ila 5 bin 500 kilometre menzilli gemiden veya yerden fırlatılan tüm balistik füzeleri imha etmeyi kabul etti. 2019 yılında ise ABD antlaşmadan tek taraflı olarak geri çekildi.
AB İLE ÇİN ARASINDA ANLAŞMA