Karbon Ayak izi Nedir?
Karbon ayak izi, bir ürün veya hizmetin üretiminden, kullanımından ve kullanım ömrünün sonundan kaynaklanan sera gazı emisyonlarının toplam miktarıdır. Karbondioksit (CO2 – insanlar tarafından en yaygın olarak yayılan gaz ) ve atmosferde ısıyı hapseden ve küresel ısınmaya neden olan metan, azot oksit ve florlu gazlar dahil olmak üzere diğerlerini içerir. Genellikle, bir bireyin karbon ayak izinin büyük bir kısmı ulaşım, barınma ve yiyeceklerden gelir.
Bir diğer ifade ile karbon ayak izinin tanımı şu şekildedir; Karbon ayak izi, eylemlerimiz tarafından üretilen toplam sera gazı miktarıdır. (karbondioksit ve metan dahil).
Dünya Sağlık Örgütü’ne göre karbon ayak izi, faaliyetlerinizin fosil yakıtların yakılmasıyla üretilen karbondioksit (CO2) miktarı üzerindeki etkisinin bir ölçüsüdür ve ton cinsinden üretilen CO2 emisyonlarının ağırlığı olarak ifade edilir.
Karbon ayak izi;
Birincil Karbon Ayak İzİ ve İkincil Karbon Ayak İzi olarak ikiye ayrılır: Birincil karbon ayak izi günlük aktivitelerimizden ve ulaşım sonucu oluşan iz olurken, ikincil karbon ayak izi ise bir ürünün üretiminden üm yaşam döngüsü boyunca oluşturduğu ayak izine verilen isimdir.
Karbon ayak izi, bir kişinin davranışının küresel ısınma üzerindeki etkisini anlamak için çok önemli bir araçtır. Bu nedenle, küresel ısınmanın durdurulmasına etkili bir şekilde katkıda bulunmak isteyen birinin, en azından bireysel ölçekte, kişisel karbon ayak izini ölçmesi ve takip etmesi gerekiyor.
Küresel ısınma tehlikesi ile karşı karşıya olan dünyamızın karbon ayak izini azaltma yolunda bir çok adım atması gerekiyor. İklim değişikliklerinin en önemli sebeplerinden biri olan karbon ayak izi salınımının artması dünyamızın çok tehlikeli bir süreç içerisinde bulunduğunu gösteriyor.
Bu noktada ülkelerden ziyade kişilerin bireysel önlem almaları karbon ayak izinin azaltılmasında oldukça büyük bir adımdır.
Karbon Ayak İzi Nasıl Hesaplanır?
Bunun için karbon ayak izi hesaplama araçları bulunmaktadır. Eğer karbon ayak izini azaltmak istiyorsanız tek yapmanız gereken online olarak sizlere sunulan bu araçları kullanmaktır. Karbon ayak izi birim karbondioksit miktarı şeklinde ölçülür ve kişinin dünyaya ne kadar zarar verdiğini gözler önüne serer.
Peki karbon ayak izi nasıl azaltılır? Karbon ayak izini azaltmak için neler yapılabiir? İşte karşınızda karbon ayak izini azaltmak için alınabilecek bireysel önlemlerden bazıları. Bu önerileri dikkate alarak karbon ayak izini azaltabilir ve daha yaşanılabilir, sürdürülebilir bir dünya için adım atmış olursunuz.
O zaman hadi başlayalım.
Karbon Ayak İzi Nasıl Azaltılır?
İşte karbon ayak izini azaltacak yöntemler;
Yolda ve gökyüzünde Karbon ayak izinizi nasıl azaltacağınızı düşünmeye başlamanın en etkili yollarından biri, ne kadar ve ne sıklıkla seyahat ettiğinizi yeniden düşünmektir.
- Daha az araç sür, toplu taşımayı daha çok kullan.
Gerçekçi olmak gerekirse herkes yıl içinde bir çok kez araba kullanmak zorunda kalacak. Öyleyse, bunu yaptığınızda, seyahatinizi daha iklim dostu hale getirmek için bazı öneriler verelim size;
- Gaza ve frenlere dikkat edin.
Verimli sürüş, emisyonları azaltmaya yardımcı olabilir. Amerika Birleşik Devletleri’nde enerji kullanımını ve çözümlerini araştıran Oak Ridge Ulusal Laboratuvarı’ndan yakıt ve motor araştırma uzmanı Brian West, “ayağınızın altında bir yumurta varmış gibi” sürmeyi öneriyor.
Daha verimli olması için arabanıza düzenli olarak bakım yaptırın.
Lastiklerinizi kontrol edin. Lastiklerin doğru hava basıncına sahip olması emisyonları azaltabilir. Düşük lastik basıncı yakıt ekonominize zarar verecektir.
- Klima ve yoğun şehir içi sürüş, emisyonların artmasına neden olabilir. Bunları olabildiğince azaltın.
- Uzun sürüşlerde hız sabitleyici kullanın – çoğu durumda bu, gaz tasarrufu yapmaya yardımcı olabilir.
- Yolculuğunuzda ihtiyacınız olmayan ekstra şeylerle arabanıza ağırlık yüklemeyin.
- Daha Az Uçağa Bin.
Sık sık uçuyor musunuz? Daha az bir gidiş-dönüş uçuşu yapmak, kişisel karbon ayak izinizi önemli ölçüde küçültebilir. Şöyle düşünün: Toplu taşımayı sık sık kullanırsanız ve ara sıra ailenizi ziyaret etmek için eve uçarsanız, karbon ayak iziniz nispeten sürdürülebilir olabilir, ancak çok araba kullanırsanız ve çok uçağa binerseniz emisyonlarınız daha yüksek olacaktır.
- Daha az et yiyerek karbon ayak izi azaltılabilir.
Gıda sistemleri karmaşık olsa da, en çevre dostu diyetin ne olduğu konusunda araştırmalar hala gelişirken, uzmanlar çoğunlukla etin ve özellikle kırmızı etin azaltılmasının çevre için daha iyi bir seçim olduğu konusunda hemfikir. Bunun nedeni kırmızı et üretiminde çok fazla yem, su ve toprak kullanılmasıdır. İneklerin kendileri de metan emisyonu (zararlı bir sera gazı) yayarlar.
Uzmanlar, bu nedenle vegan diyet yemenin çevre için en iyisi olduğunu söylüyor. 2017 yılında yayınlanan bir araştırmaya göre kırmızı et, bitki bazlı gıdalardan 100 kat daha fazla çevresel etkiye sahip olabiliyor.
- Daha Az Atık Oluşturun.
Yiyecek israfınızı azaltmanın basit çözümleri vardır. (ve bu ipuçları paradan da tasarruf etmenizi sağlar.)
- Durum değerlendirmesi yapın.
Hali hazırda sahip olduklarınızı kontrol etmek için buzdolabınızı belli aralıklarla odüzenleyin ve ihtiyacınız olmayan şeyleri satın almamak için mağazaya gitmeden önce market alışveriş listeleri hazırlayın.
- Planlı olun.
Yiyebileceğinizden daha fazla yemek pişirmeyin. Yemek yiyen insan sayısı için doğru miktarda yiyeceği hesaba katın ve tarifleri ihtiyaçlarınıza göre uyarlayın.
- Yaratıcı olun. Artıkları çöpe atmak yerine tekrar kullanın.
- Ürünleri dondurun.
Ek porsiyonlar da dahil olmak üzere yiyeceklerinizin ömrünü uzatın ve uygun şekilde dondurarak taze bir şekilde tüketin.
- Büyük boy restoran servislerinin artanını eve götürün.
Tek kullanımlık tabaklar yerine yemek takımınızı kullanın. Elde veya bulaşık makinesinde bulaşık yıkamak, tek kullanımlık olanlardan daha çevre dostudur. (bulaşık makinenizin enerji tasarruflu olduğu varsayılırsa). Tek kullanımlık tabaklar, kaseler ve çatal bıçak takımı kullanmanız gerekiyorsa, iklim dostu seçenekler vardır. (gübrelenebilir veya biyolojik olarak parçalanabilir seçenekler arayın).
- Evinizde daha az enerji harcayın.
- Evinizin sıcaklığına dikkat edin: sadece 1ºC daha az gaz emisyonu ile faturanızı % 5-10 oranında azaltın.
- Enerji cihazlarınızı, yalnızca siz evdeyken (varmak üzereyken) açık olacak şekilde programlayın.
- Cep telefonuna bağlı değilken bile elektrik tüketmeye devam ettiği için cep telefonunuzun şarj cihazını çıkarın.
- İhtiyacınız olmadığında ışıkları kapatın ve LED gibi enerji tasarruflu ışıklar kullanın.
- Satın Aldığınız Kıyafetlere dikkat edin.
Daha az kıyafet satın almak ilk adımdır. Bunun ötesinde, satın alımlarınızın etkisini azaltmanın basit yolları vardır.
- Vintage satın alın. Bu sayede paradan tasarruf edeceksiniz.
- Kendinize sorun: Bunu kaç kez giyeceğim? Ya çabuk yıpranacak ya da çok az giyeceğiniz kıyafetleri satın almayın.
- Kumaşı düşünün. Farklı malzemelerin farklı çevresel etkileri vardır, dolayısıyla bu da dikkate alınması gereken bir konudur. Sentetik yerine yün düşünün.
- Eski kıyafetleri bağışlayın. Daha da iyisi, temizlik bezleri gibi başka amaçlar için bağışlanamayacak kadar eski olanları kullanın. Bazı hayvan barınakları, yatak malzemesi olarak eski çarşaf ve havluları da alacaktır.
Bunun yanı sıra evinizde karbon ayak izini azaltmak için uygulayabileceğiniz pratik yöntemler;
Evde Karbon Ayak İzİni Azaltmak İçin Yapılabilecekler
- Çamaşır kurutucu kullanmak yerine, çamaşırlarınızı asarak kurutup elektrik tasarrufu yapabilirsiniz.
- Bulaşık makinesini tam dolmadan çalıştırmayın. Bu önemli ölçüde su tasarrufu yapmanızı sağlar.
- Sifona pet şişe yerleştirerek daha az su dolmasını sağlayabilir ve su tasarrufu yapabilirsiniz. Karbon ayak izini azaltmanın en pratik yolu budur.
- Enerji tasarruflu ampuller kullanın.
- Kağıt fatura yerine e-fatura sistemini kullanın.
- Evdeki ısıtıcılarınızı evde olmadığınız zaman 15 derece düşürerek enerji tasarrufu yapabilirsiniz.
- Işıkları sürekli yakmayın.
- Sensörlü musluk başlığı sayesinde su tasarrufu yapın.
- Su tasarruflu duş başlığı kullanın.
- Bambu yetiştirerek karbondioksit emilimini arttırabilirsiniz.
- Fırının üst bölümünü kullanarak daha hızlı pişirmesini sağlayabilirsiniz.
- Masaüstü bilgisayar yerine dizüstü bilgisayar kullanarak enerji tasarrufu yapabilirsiniz.
Babaoğul Hurda olarak geri dönüşüme oldukça önem veriyoruz ve atık yönetimi konusunda uzman kadromuz ile birlikte hurda geri dönüşümü yapıyoruz. Plastik geri dönüşümü, metal geri dönüşümü, kağıt geri dönüşümü gibi bir çok maddenin geri dönüşümünü yaparak ülke ekonomisine katkıda bulunuyoruz.
Sizler de bir hurdacı firması arıyorsanız tek yapmanız gereken bizimle iletişime geçmektir.