Maliyetlerinin yüzde 30-40’ı yakıt olan uçak şirketleri, akaryakıt fiyatlarındaki artış nedeniyle arka arkaya yeni tasarruf tedbirlerini gündeme getiriyorlar.
Türk Hava Yolları (THY), bu durumdan daha az etkilenmek için ‘tasarruf timi’ kurup, masraf azaltıcı kalemler üzerinde çalışıyor.
Benzer çalışmayı Anadolujet de, diğer özel havayolu şirketleri de yapıyor.
Onur Air, Atlasjet, Pegasus, İzAir, SunExpress, İnter, Sky ve Saga Havayolları‘nın uygulamaya başladığı tedbirler, ciddi başarı sağladı.
THY, IATA Green Team ile birlikte yapılan maliyet azaltıcı önlemler doğrultusunda ilk yıl 100 milyon dolarlık tasarruf amaçladıklarının altını çizdiler.
Uçuşlarla yılda toplam 4 milyon 231 bin ton karbon (CO2) emisyonu salan THY, emisyon değerlerinin azaltılması için harekete geçti.
Bu amaçla uçak gövdesi kaynaklı yakıt sarfiyatının da azaltılması için 19 uçakta kanat uçlarına verimi artırıcı kanatçıklar (winglet) takıldı.
Sadece 19 uçağa takılan bu kanatçıklar sayesinde havaya yılda 10 ton karbon salınımı engelleniyor.
Tanesi 1 milyon dolar olan kanatçıklar yüzde 10’lara varan yakıt tasarrufu sağladığından kendini 4-5 yılda amorti ediyor.
– THY-IATA Yakıt Tasarrufu Projesi çerçevesinde önce uçaklara yüklediği suyu azalttı.
– İkramda bardak ve tabak gibi malzemeleri daha hafif olanlardan seçmeye başladı.
– Kolonyalı mendilden, çerezliklere, ikram malzemelerinde daha hafif ağırlıklı olanların tercih edilmesinden, seperatörlere kadar her şeyi hafifletmeye başladı.
– Artan seferlere istinaden, hem sefer yapılan havalimanlarıyla hem de bu seferlere hizmet veren şirketlerle fiyatların aşağıya çekilmesi yönünde fiyat pazarlığı yapmaya başladı.
– Anadolujet de perdelerini kaldırdı, bütün koltuklar ekonomik oldu.
– Pegasus, hosteslerin çantalarını daha hafif hale getirmelerinin de yer aldığı tedbirler sayesinde bir yılda tükettiği yakıtı, 2 bin 600 ton azalttı.
YABANCI HAVAYOLLARI
Tasarruf tedbirleri bizim havayollarında alınmıyor sadece. Yabancı havayolları daha çok, verdiği hizmetleri ücretlendirme yoluna gidiyor.
– Amerikan Airlines, mil uygulamasına kısıtlama getirmeyi planlıyor.
– ABD’li JetBlue iki saatten kısa uçuşlarda kabin içerisinde battaniye ve yastık bulundurmayacak.
– İki saatten uzun uçuşlarda ise yolcular yastık ve battaniye istediğinde 7 dolar ödeyecek.
– Delta Air ise uzun uçuşlarda sunulan sinema ve müzik gibi eğlenceye yönelik hizmetlerinden ücret alacak.
– Uçağın tuvaletine yolcu sayısına göre su alınacak.
– Yolcular kulaklık için 2 dolar öderken bir film 6 dolara seyredilecek.
– Fazladan yemeğin fiyatı ise içeriğine göre 10 dolar ile 80 dolar arasında değişecek.
– İçecek ve fıstık gibi ekstralar için 3-10 dolar arasında değişen fiyatlar ödenecek.
– Kafes içerisinde kedi ve köpek taşıyanlardan 100 dolar, fazladan her bavul için ise 50 dolar ek ücret alınacak.
– Bavullar ağırlık sınırını geçerse her bavul için 200 dolara varan ek ücret talep edilebilecek.
– Yalnızca içeceklerin sınırlandırılmasının şirketlere getirisinin 500 milyon dolar olacağı hesap ediliyor.
OTOBÜSÇÜLER NE YAPIYOR?
Otobüslerde akaryakıtın payı havayollarına göre çok daha yüksek.
Çünkü fazladan Özel Tüketim Vergisi ile onun KDV’sini de ödüyorlar.
İkram çoğu işletmede sınırsız ve ücretsiz…
Şehir içi servisler ücretsiz…
Alüminyum jant ile demir jant arasında 18 kg fark var.
6 jantta 108 kg eder.
Akaryakıta etkisi fazla olmasa da alüminyum jant ile yılda 20-30 bin km fazla yol alınabilir.
Tasarruf edilebilecek daha çok kalem var…
Herkes neler yapılabilir diye düşünmeli.
En çok da otobüs firmaları düşünmeli…
Latif Karaali, 375. sayı
25-08-2008, Ulaştırma Dünyası