Dünyaca ünlü teknoloji devi Google, 1995’te hayatını kaybeden Türk sinemasının unutulmaz ismi Sadri Alışık için sanatçının 96. doğum gününde özel bir Doodle hazırladı.
Turist Ömer, Ofsayt Osman, Haşmet İbriktaroğlu, Gönlü bol Arif, Banazlı İsmail, Taşkasap Necati ve bunlar gibi bir sürü efsanevi karakterin yaratıcısı, sokakta yanımızdan, hayatta yüreğimizden geçen büyük usta Sadri Alışık’ın bu yıl 96. yaş günü ailesi ve sevenleri tarafından yad edilerek kutlandı.
Türk sinemasının efsane isimlerinden olan Alışık’ın hayatına dair detaylar da vatandaşların merak konusu oldu. İşte bilinmeyen yönleriyle Sadri Alışık ve hayatı..
SADRİ ALIŞIK KİMDİR?
Asıl adı Mehmet Sadrettin Alışık olan usta oyuncu, Saffet Hanım ve kaptan Rafet Bey’in ilk çocuğu olarak 5 Mart 1925’te İstanbul’da dünyaya geldi. Ailesinin kendisine “Sadri” diye hitap etmesinden dolayı çocukluğundan beri duymaya alıştığı isimle sanat dünyasında kendini tanıttı.
Sadri Alışık, Paşabahçe 39. İlkokulu’nda okurken bir sünnet töreni sırasında izlediği Naşit Özcan Tiyatrosu’nun gösterisi sayesinde yıllarını vereceği tiyatro sanatıyla tanıştı. Gözlemci bir karaktere sahip olan Alışık, kendi piyeslerini hazırlayarak, mahalleden arkadaşlarına gösteriler sunmaya başladı.
SAHNEYE İLK ADIM
İstanbul Paşabahçe İlkokulu’nda okurken “İstiklal” adlı piyeste ilk rolünü “Adalı Halil” karakteri ile aldı. İstanbul Erkek Lisesi’nde okurken Cağaloğlu Halkevi’nde tiyatroya başladı. Karaca, Oraloğlu ve Kent Tiyatrosu ile devam etti. 20 yaşına bastığında beklediği fırsat ayağına gelmişti.
HAYAT ARKADAŞI
Sanatçı Belgin Doruk’un eşi yönetmen Faruk Kenç 1944 yılında “Günahsızlar” adlı filmin kadrosunda ona da yer verdi. Annesi öldürülüp kimsesiz kalan bir genç kızla, ona yardım eden bir balıkçının öyküsü büyük ilgi gördü. Filmin kadrosunda o günlerde henüz 7 yaşında olan Halit Akçatepe de vardı.
Ardından “Yalnızlar Rıhtımı” geldi ve Türk sinemasının klasiklerinden biri oldu. Baba mesleği “Kaptan” rolünü üstlendiği bu film, Çolpan İlhan ile tanışmasını ve hayat arkadaşı olmasını sağladı.
1959 tarihinde sinema oyuncusu Çolpan İlhan ile evlendi. Sadri Alışık 1995 yılında vefat edene kadar da evli kaldılar. Kerem Alışık adında oyuncu olan bir oğlu vardır.
1945 -1960 arasında 33 filmde başrol oynadı. “Küçük Hanımefendi” filminde ölene kadar en yakın arkadaşı olan Ayhan Işık ile birlikte rol aldı.
TURİST ÖMER HİKAYESİ
Sadri Alışık’a can katan karakter ise “Turist Ömer” oldu. 1963 yılında “Helal Olsun Ali Abi” filminde Ayhan Işık ve Sevda Ferdağ ile birlikteydi. Filmin karakterlerinden Turist Ömer’i çok başarılı biçimde canlandırınca bu karakter başlı başına bir film haline geldi.
Bir yıl sonra ilk “Turist Ömer” filmi çekildi. Hayatı alaya alan, şarkı söyleyen, her şeye pembe gözlükle bakan karakter çok tutuldu. 7 “Turist Ömer” filmi çekildi. Kiminde uzaylı, kiminde boğa güreşçisi, kiminde yamyamlar arasında yaşayan hercai oldu.
Sanatçı, “Turist Ömer” karakterinin ortaya çıkış hikayesine ilişkin yaptığı bir açıklamada, şunları aktarmıştı:
“Rahmetli Ayhan’la (Işık) oynadığımız filmde ben onun yardımcısı, ezik, yenik bir arkadaşı gibiydim. Bu tipi ne şekilde canlandıracağımızı düşününce bir şapkaya gereksinim duyduğumu düşündüm. Muhtelif şapkalar getirdiler. Hiçbiri olmadı. Benim istediğim daha dökük bir şeydi. Allah’tan yan tarafta bir inşaat vardı. Orada işçilerin başından 2,5 liraya bir şapka alıp getirdiler. Şapkayı giydim ama yine de tip tamam değildi. Bir şey eksikti. Sonra düşündüm şapkayı indirdim biraz. Omuzları düşürdüm. ‘Anladın mı abicim.’ falan dedim. ‘Aaa, oldu dediler.’ Fakat yine bende bir eksiklik vardı ve daha sonra ayakkabıların topuğuna basma ihtiyacı hissettim. Sürünerek daha dökük, saçık olsun diye. Film sonra çok büyük iş yaptı. Çok beğenildi. Bunun üzerine Hulki Saner ‘Biz bir Turist Ömer filmi yapalım. Tek başına başrolü sen oyna.’ dedi. ‘Denemeye değer.’ dedik ve yaptık. Film bana da çok şey kattı. Büyük bir sempati, sevgi getirdi.”
“BU DA MI GOL DEĞİL”
Sadri Alışık’ın ününe ün katan film ise “Ofsayt Osman” karakteri ile geldi.
“Şaka İle Karışık” adlı filmde “Bu da mı gol değil hakim bey?” repliği hafızlardan silinmedi. Fakir ve fedakar bir genç olan “Ofsayt Osman” hayatta hiçbir konuda başarılı olamamış ve hep ofsayta düşüp gol atamamıştı.
Ölüm döşeğindeki bir çocuğu kurtarmış, ancak sanık olup hakim karşısına çıkmıştı. Başına gelenleri anlatıp savunmasını “Bu da mı gol değil hakim bey?” diyerek tamamladı. Hakim dosyanın kapağını kapatırken “Gol” diyerek beraat kararı verdi.
FENERBAHÇE AŞKI
Sadri Alışık koyu bir Fenerbahçe taraftarıydı. 1970 yapımı Turist Ömer Yamyamlar Arasında filminde, kendisini yakalayan kabilenin elinden kurtulma anında söylediği “Bağırın ulan en büyük Fenerbahçe diye” dediği sahne hafızalarda.
ŞİİRLERİNDE İSTANBUL SEVDASI
Sadri Alışık aynı zamanda şiir tutkunuydu. Bir kitabı da vardı. Kitapta İstanbul’a yazdığı şiirler yer alıyordu. Kitabının adı bile İstanbul’a olan sevdasını gösteriyordu: Bir Ömürlük İstanbul.
HASTALIĞI PEŞİNİ BIRAKMADI
Alışık, karaciğer yetmezliği nedeniyle dönemin Cumhurbaşkanı Turgut Özal’ın desteğiyle 1990’da ABD’ye giderek, Prof. Dr. Münci Kalayoğlu tarafından organ nakli oldu.
Karaciğer, böbrek ve solunum yetmezliği ile kemik iliği hastalığı için tedavi gören tedavi gören Alışık, 18 Mart 1995’te İstanbul’da yaşama veda etti.
Zincirlikuyu Mezarlığı’nda toprağa verilen sanatçının anısına eşi Çolpan İlhan tarafından kurulan Sadri Alışık Kültür Merkezince her yıl “Sadri Alışık Sinema ve Tiyatro Ödülleri” veriliyor.