Evliliklerde nelere dikkat edelim?
Evliliklerimiz, aşkla sevgiyle başlıyor. Taşları böyle döşüyoruz. Kendi hislerimiz, kendi kararlarımız, seçimlerimizle. Yani toplumun tümünde evliliklerin özgür iradeyle yapıldığını söyleyemeyiz ama genel olarak “severek evlendik” süreci, iki kişinin özgür iradesinin bir özeti. Peki ya boşanmalar? Boşanmalarda da yalnızca kendi hislerimiz, kararlarımız, seçimlerimiz mi etkili? Maalesef hayır. Toplumsal niteliklerimiz, boşanmalarımızda epey etkili. Nasıl bir evlilik yapmalıyız, üzerine hiç düşündünüz mü?
Toplumsal niteliklerimizin evliliklerimizi koruyan yanları yok mu? Elbette var. Ancak boşanmalarda etkili olan yanlarına değinmek istiyorum şimdi. Geniş aile faktörü, yani her iki tarafın da aileleri, evliliklere ne kadar dahil olursa o kadar kolay çatırdıyor temeller. Bu dahilden kastım, birlik ve beraberlik değil de karar mekanizması olarak ailelerin konumlanması. Kadının giyiminden dışarıda bulunma saatine, yemeğinin lezzetinden eşiyle olan ikili iletişimine dek her konuda fikir ve karar beyan etmeleri, evlilikleri çıkmaza sokuyor. Erkekle ilgili en çok müdahale edilen konu ise, işi, yatırımları, geliri ve ailesiyle ilişkileri. Her iki tarafın aileleri de bu konularda müdahaleci olunca evlilik birliği ister istemez sarsılıyor. Genelde bu tür dış etkilerin görücü usulü evliliklerde görüldüğü zannediliyor. Ancak kentte de köyde de, flört ederek evlenenlerde de görücü usulü evlenenlerde de bu tür etkiler görülüyor.
Flört ederek evlenmeyi salık verme nedenimiz ise evliliğin, birbirini yakından tanıyarak gerçekleştirilmesi sonucunda çatışmaların en aza indirilmesinin sağlanması. Çünkü boşanmaya varmayan ama yüksek çatışmayla süren evlilikler, düşündüğünüzden daha yıpratıcı oluyor. Saygının yok olduğu, sevginin zaten görülmediği, mecburiyet ve alışkanlığın sürüklediği evliliklerden kaçınmak için flört evresi son derece önemli.
Görücü usulü evlilikleri topyekün çöpe atanlardan değilim. Nitekim insanların birbirlerini zamanla sevmeleri, tamamlamaları ya da birbirlerine ayak uydurmaları çok da sık rastladığımız bir şey. Eski zamanlarda insanlar belki de başka türlüsünü bilmediklerinden eşlerini sevmeleri gerektiğine inanarak sevmeyi başarıyorlardı. Bir tür sığınma güdüsü, şefkat arayışı, sahiplenilme isteği, düzen beklentisi sonucu, insanlar birbirlerinde huzur bulmayı daha kolay başarıyorlardı. Aşkı aramayınca bulmamak sorun olmuyordu, bir diğer deyişle. Günümüzde aşkın büyüsüne kapılıp çok da düşünmeden yapılan evliliklerdeki çöküşler, insanların zamanla başka şeylerin önemini de fark etmesinden kaynaklanıyor aslında. Yani keşke elimizden gelse de görücü usulü evliliklerin artılarıyla aşk evliliklerinin artılarını birleştirebilsek.
Sanırım geçmiş zamanla bugünü kıyasladığımızda en büyük farklardan biri de boşanma oranları. Oranların giderek yükseldiğini, boşanmanın hala sosyo ekonomik sınıf ayrımı gözetse de hızla yayıldığını söylemek yanlış olmaz. Eskiden evliliklerin daha çok hangi arayışlar doğrultusunda yapıldığından zaten bahsetmiştim. Ve eklemeliyim ki eskiden evliliklerde maddi bağımlılık çok daha yüksekti. Evet maalesef kadının erkeğe maddi bağımlılığından söz ediyorum. Bugün evliliklerde kadının erkeğe bağımlılığı daha az ama tamamen yok edilebilmiş değil. Dolayısıyla mutsuz evliliklerin sürme oranını epey yükseltiyor bu maddi bağımlılıklar. Elbette boşanma oranlarının artmasını istemeyiz ama mutsuz evliliklerin sürmesini de hiç istemeyiz, istememeliyiz. Amacımız yıllar süren evlilikler değil, yıllarca saygı ve sevgi çerçevesinde süren evlilikler olmalı. Evliliği bir yatırım olarak görmemeli, evliliğimize yatırım yapmalıyız, hem maddi hem manevi. Ancak o zaman verim alabiliriz attığımız imzalardan.