Çarşı ve Mahalle Bekçilerinin Görev ve Yetkileri Nelerdir 2021 – 2022
Çarşı ve Mahalle Bekçilerinin Görev ve Yetkileri Nelerdir 2021 – 2022
Çarşı ve mahalle bekçileri son dönemde gündelik yaşantının içerisinde birçok yerde karşımıza çıkıyor. Asayişi sağlama konusunda polis ve jandarmaya yardımcı olmak amacıyla istihdam edilen çarşı ve mahalle bekçilerinin yetkilerinin ne olduğu ise birçok vatandaşın merak ettiği konuların arasında yer alıyor. Çünkü polisin yetki alanın içerisinde görev yapan bekçilerin doğal olarak diğer kolluk kuvvetlerinden farklı bir yetkiye sahip olması gerekir ki başka bir isimle ve görünümle istihdam edilsinler. 2017 yılında bir proje olarak ortaya çıkan çarşı ve mahalle bekçileri 2018 yılında hemen hemen tüm yerleşim yerlerinde görevlendirildiler. Halen de yeni istihdamlar gerçekleştirilmeye devam ediyor. Peki Çarşı ve Mahalle Bekçilerinin Görev ve Yetkileri Nelerdir? Gelin hep birlikte bakalım.
Çarşı ve mahalle bekçilerine ilişkin aslında toplumun bu kadar merak içerisinde olmasının nedenlerinden birisi de istihdam ediliş şekilleri ve görev almadan önce aldıkları kısa süreli eğitim. Çünkü polis ve jandarma görevlendirilmelerinde uzun süreli eğitimler var ve bu eğitimlerden başarılı olanlar görev yerlerine gönderiliyor. Bununla birlikte son dönemde yaşanan toplumsal olaylara müdahele biçimleri de tartışmayı başka bir boyuta taşıyor. Örneğin Bekçi kimlik sorabilir mi? Mahalle bekçisi araç durdurabilir mi? Çarşı bekçisi ceza kesebilir mi?
Çarşı ve Mahalle Bekçisi Durdurma Yapabilir Mi? Kimlik Sorabilir Mi?
Çarşı ve mahalle bekçileri görev yaptıkları sürede sorumluluk alanında bulunan kişilere şüphe duymaları durumunda kişileri durdurabilir ve kimlik sorabilir. Bu kişilerin GBT sorgularını gerçekleştirebilir. Kimlik ibraz etmek istemeyen kişilere ise gerekli kanun gereğince kolluk güçlerine ibraz etmeme suçundan idari ceza uygulayabilir.
Çarşı ve Mahalle Bekçisi Araç Durdurabilir Mi, Kontrol Yapabilir Mi, Ceza Yazdırabilir Mi, Araç Bağlayabilir Mi?
Çarşı ve mahalle bekçileri görev mahallerinde şüpheli buldukları aracı durdurma ve kontrol yapma yetkisine sahiptir. Trafik polisinde olduğu gibi ehliyet kontrolü yapabilir, aracın sigorta ya da muayene eksiklerini kontrol edebilir. Gerekli durumlarda ise trafik ekiplerini çağırmak sureti ile idari yaptırım ve araç bağlama yetkilerini de kullanabilirler. Makul süreler içerisinde tüm işlemleri yazılı evraklara dayandırmak sureti ile uygulama şansına erişebilir.
Mahalle ve Çarşı Bekçisi Zor Kullanabilir Mi?
Çarşı ve Mahalle Bekçileri, güvenliğin ve asayişin ciddi anlamda bozulduğu durumlarda, mukavemete uğradıkları durumlarda kademeli şekilde zor kullanabilir. Kademeli ne demek? Sözlü uyarılara rağmen sıkıntının devam etmesi durumunda bekçiler maddi güç (biber gazı, job) yöntemlerine başvurabilir. Fiziki olarak da zor kullanabilmek sureti ile kişileri geçici olarak yakalayabilir.
Çarşı ve Mahalle Bekçisi Silah Kullanabilir Mi?
Çarşı ve Mahalle Bekçileri, kanuni tanımlarında silahlı kolluk kuvveti olarak geçer. Asayişin gerektirdiği durumlarda silah kullanma yetkisi mevcuttur. Genel literatürde bıçak dahi silah olarak geçer. Bekçiler, kendilerine silah kullanılması durumunda ya da bir çatışma ortamında silahlarını kullanabilir.
Silah kullanmada da mevzuat kuralları söz konusudur. Önce havaya uyarı ateşi açar ve sonrasında tehlike devam ediyor ise kişilere yönlendirebilir.
Çarşı ve Mahalle Suça ve Suç Aletine El Koyabilir Mi?
Çarşı ve Mahalle Bekçileri, savcı ya da hakimliklerden alınan önleyici arama yetkisine sahip ise araç içerisinde ÖNLEME ARAMASI yapabilir. Bu önleme araması esnasında herhangi bir suç ve suç aleti bulması durumunda bunlara geçici olarak el koyma ve polis merkezlerine teslim etme yetkisine sahiptir.
Bekçiler, ağırlıklı olarak ÖNLEYİCİ HİZMET personelidirler ve suç oluşmadan önce engellemek amaçlı her türlü görevi ifa etmek ile yükümlüdür. Birçok yetkisi açısından Polis ile benzer yetkilere sahip olduklarından dolayı kesinlikle dikkatli olunması gerekir.
Çarşı ve Mahalle Bekçisi Eğitimi
Çarşı ve mahalle bekçisi olmak isteyenler için ise adayların nasıl bir eğitimden geçtiğini paylaşmak istedik. Aşağıdaki videoda çarşı ve mahalle bekçileri nasıl bir eğitimden geçiyor izleyebilirsiniz.
Kaynakça
Belci, O. (2020). ÇARŞI VE MAHALLE BEKÇİLERİ KANUNUNUN CEZA MUHAKEMESİ HUKUKU AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ . Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi , 22 (2) , 1089-1122 . DOI: 10.33717/deuhfd.791402 https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1277416
Tekiner, M. A. , Demirci, U. & Harputlu, M. (2021). Çarşı ve Mahalle Bekçilerinin Sundukları Güvenlik Hizmetinin Algılanan Kalitesine İş Doyumunun Etkisi . OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi , 17 (38) , 4928-4957 . DOI: 10.26466/opus.796313 https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1295645
Çalışkan, A. (2021). Bekçilerin Toplumsal Rolleri: Savunulabilir Mekân Teorisinden Hareketle Medya Temsilleri Üzerine Bir Değerlendirme . Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi , 23 (1) , 20-36 . DOI: 10.32709/akusosbil.835722 https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1430469