Dolmabahçe Sarayı ile ilgili olarak genel bilgiler. Dolmabahçe Sarayı kim tarafından ne zaman kime yaptırılmıştır ve özellikleri nelerdir?
İstanbul’da Boğaziçi’nin Rumeli kıyısında aynı adı taşıyan semttedir. 1853’te Sultan Abdülmecit’in emriyle Balyan Kalfa tarafından yapıldı. Padişahlar devrinde Türk imparatorluk sarayı idi, şimdi millî saraylarımızdandır.
Sarayın bulunduğu yere, denizden doldurulmuş toprak olduğu için, Dolmabahçe denilmiştir. Bugünkü sarayın yerinde eskiden beri padişahlara ait ahşap saray ve köşkler vardı. II. Mahmut burada Sermimar Hafız Mehmet Efendi’ye büyük bîr saray yaptır-mıştı. Daha büyük ve muhteşem olan yenisi yapılırken, bu saray yıktırılmıştır.
Dolmabahçe Sarayı 5 milyon altına mal olmuştur. Orta bölümünde «Muayede (Bayramlaşma) Salonu» vardır. Dünyanın sayılı salonlarından olan bu bölüme sağdan, soldan birçok daireler açılır. Sarayın 200’den fazla odası, 8 büyük salonu vardır. Harem dairesindeki salonun uzunluğu 47 metredir.
Sarayın iç süslemeleri pek pahalı malzemeden yapılmıştır. Eşyası da çok değerlidir. Muayede Salonu’ndaki avizede 750 lâmba vardır. Billurdan Bir çağlayan halinde olan bu sanat eseri 4500 kilodur. Bundan başka, 36 büyük avizeyle birçok gümüş ve porselen şamdan da vardır.
Son yıllarını Dolmabahçe Sarayı’nda geçiren Abdülmecît’ten sonra, kardeşi Abdülâziz burada seyrek oturmuş, V. Murat ise 3 aylık saltanatını burada geçirmiştir. II. Abdülhamit 7 ay oturduktan sonra Yıldız’a geçmiş, ancak bayram tebriklerini kabul etmek için Dolmabahçe’ye inmiştir. İlk Osmanlı Meclis-i Mebusanı da Dolmabahçe Sarayı’nın Muayede Salonu’nda, II. Abdülhamit tarafından açılmıştır.
Sultan Reşat 1909’da tahta çıkınca Dolmabahçe Sarayı’nda oturmaya başlamış, fakat kardeşi VI. Mehmet, ondan sonra tahta geçince, çok zaman Yıldız’ı tercih etmiştir.
Cumhuriyet’ten sonra, bütün saraylar gibi, Dolmabahçe de devletin malı oldu, millî saraylar arasına girdi. Atatürk de 1927’den başlayarak sık sık burada kalır, yabancı devlet başkanlarını kabul ederdi. 10 kasım 1938 günü de burada öldü.