HİÇBİR İYİLİĞİ KÜÇÜMSEME
“İyiliği emretmek ve fenalıktan sakınmak hususunda birbirinizle yardımlaşın¸ günah işlemek ve düşmanlık yapmakta yardımlaşmayın. Allah'tan korkun¸ çünkü Allah'ın azabı çok şiddetlidir” (Maide¸ 5/2).
“İyiliği emretmek ve fenalıktan sakınmak hususunda birbirinizle yardımlaşın¸ günah işlemek ve düşmanlık yapmakta yardımlaşmayın. Allah'tan korkun¸ çünkü Allah'ın azabı çok şiddetlidir” (Maide¸ 5/2).
Allah'ın rızasını kazanmaya sebep olacak her güzel iş iyilik (hayır)dır. Müslüman¸ iyi olan¸ iyilik yapan ve başkalarının iyiliğini isteyen insandır. Başkaları hakkında iyilik dilemeye “hayırhahlık” denir. Bunun aksi¸ yani başkalarının kötülüğünü istemek ise¸ “bedbahtlık” tır. Bedbahtlık bir ruh hastalığıdır. Haset denilen kötü huy bedbahtlıktan başka bir şey değildir. (1)
İyilik yapmak güzeldir. İyilik yapan da¸ iyilik yapılan da mutlu ve huzurlu olur. İnsanların yüzlerindeki¸ bezgin¸ yorgun¸ durgun¸ solgun¸ bitkin ve ölü ifadeyi iyilik yaparak mutlu ve canlı bir duruma getirebiliriz. Sonbaharlarda yaprakların sararması¸ kış mevsiminde hayatın bitmesinin arkasından¸ ilkbaharın ölü hayatı canlandırdığı gibi yüzlere inen kışın baharı da tebessümdür.
Peygamber Efendimiz (s.a.v.) “Kardeşini güler yüzle karşılamaktan ibaret bile olsa hiçbir iyiliği hor görme” buyurmaktadır.
Kuran-ı Kerim’de : “Bir kimse zerre kadar iyilik yaparsa onun karşılığını görür¸ kim de zerre kadar kötülük yaparsa onun karşılığını görür.” (Zilzal 7/8)buyurulmaktadır.
İyiliklerin hiç birisini küçük görmeyelim¸ hatta bu iyilik sürahideki suyu birinin bardağına boşaltmak olsa dahi. Bizi hangi amelimizin kurtaracağını bilemeyiz. Cennet bir sürprizler diyarıdır. Allah (c.c.) Bakara suresinin 148. ayetinde insanlara¸ müminlere hayırda ve güzel işlerde yarışmalarını emreder:” Her ümmetin bir kıblesi vardır. Ona yönelir. Öyle ise hayırlı işlerde birbirinizle yarış edin. Nerede olursanız olun( kıyamet gününde) hepinizi bir araya getirir. Çünkü Allah her şeye kadirdir.” (Bakara 148)
Buna uyan ve inanan müminler olarak iyilikte birbirimizle yarış içinde olmalıyız. Önümüze çıkan bütün fırsatları değerlendirmeliyiz. Diğer işlerimizde olduğu gibi yapacağımız yardımı ve iyiliği de yarına bırakmak ve ertelemek çok geç olabilir. Çünkü yaşanan sadece o “AN” dır. “DÜN” geçmiştir¸ “YARIN” a çıkacağımıza garantimiz yok. Öyle ise “BUGÜN” ü değerlendirmemiz şart.
Yapılan iyiliğe tekrar göz koymak ve başa kakmak¸ karşıdaki insanı mahcup etmek ve zor durumda bırakmak iyiliği yok eder. Ne acıdır ki şeytan bu güzel davranışlara elini uzatabiliyor. İyiliklerin yok olup gitmesine¸ iyiliği yapanlarında sevapsız¸ eli boş bir şekilde kalabilmelerine sebep olabiliyor.
Yapılan iyiliklerin yok sayılması Kuran-ı Kerim'de şöyle açıklanıyor: “Mallarını Allah yolunda sarf edip sonra verdiklerinin arkasından başa kakmayı¸ gönül incitmeyi reva görmeyen kimseler var ya! Onların Rableri katında pek büyük ecirleri vardır. Onlara hiçbir korku yoktur. Onlar mahsun da olmayacaklardır. “
“Tatlı bir söz ve bir kusuru bağışlamak¸ arkasına eza takılacak sadakadan daha hayırlıdır. Allah ganidir¸ halimdir.”
“Ey iman edenler! Sadakalarınızı – Malını başkalarına gösteriş için sarf eden¸ Allah'a ve ahiret gününe inanmayan kimse gibi – başa kakmak ve gönül kırmakla boşa çıkarmayın. Böylesinin hali¸ üzerinde biraz toprak bulunan bir kayanın haline benzer ki¸ ona şiddetli bir yağmur vurunca yapa yalçın kalır. Böyleleri¸ kazandıklarından hiçbir fayda görmezler. Allah kâfirler güruhunu doğru yola iletmez.”
“Mallarını Allah'ın rızasını elde etmek ve kendilerine Allah yolunda payidar kılmak için sarf edenlerin hali ise bir tepedeki bahçenin haline benzer ki¸ o bahçeye kuvvetli bir yağmur vurmuş da meyvelerini iki kat vermiştir. Ona bol yağmur düşmezse en azından bir çisenti gelir. Allah sizin yaptıklarınızı görür.”(Bakara 262.263.264.265)
İyilik yaparken dikkat etmemiz gereken hassas noktalardan bazılarını şöyle sıralayacak olursak;
– İyilik gönülden gelerek iyi niyet ve ihlâsla yapılmalıdır.
– İyilik yaparken gıybete ve günaha girilmemelidir.
– Sadaka verilen kimseleri inciterek¸ verilen sadaka zedelenmemelidir.
– İyiliği bir görev diye yapmak ve unutmak gerekir.
Unutulmamalıdır ki; Gönül almak için söylenen tatlı bir söz¸ bir kusur bağışlamak¸ birinin ayıbını örtmek; gönül bulantısı ile birlikten yapılan iyilikten ve yardımdan daha hayırlıdır. İyilik yapmak en kolay şeydir. Herkesin mutlaka yapabileceği bir iyilik bulunmaktadır. Birçok iyilik çeşidinden örnek olabilecek birkaç tanesini sıralayalım;
– Kendimize ve ailemize karşı görevlerimizi yerine getirmemiz iyiliktir.
– Komşularımızla ilişkilerimizde kırıcı olmamamız¸ onlara her konuda yardımcı olmamız iyiliktir.
– Markette alış verişimizi tamamladıktan sonra kullandığımız arabayı veya seleyi yerine bırakmamız iyiliktir.
– Tanıdığımız birini “Seni özledim” diye aramak¸ gönlünü almak iyiliktir.
– Bir yoksulu¸ bir fakiri¸ bir yetimi doyurmak¸ giydirmek¸ barındırmak maddi iyiliktir. Buna gücü yetmeyenler için¸ onlara şefkat ve güler yüz göstermek¸ o çocukları sevmek¸ okşamak manevi iyiliktir.
– Yolda görünen bir taşı ya da bir engeli kaldırmak iyiliktir.
– Üzgün birini teselli etmek¸ hasta ve yaşlıları ziyaret etmek iyiliktir.
– Otobüste¸ takside¸ minibüste yerimizi bir yaşlıya¸ bir hastaya¸ sakat bir insana¸ kucağında bebeği olan bir anneye vermek iyiliktir.
– İhtiyacı olan birisinin karşıdan karşıya geçmesine yardımcı olmak iyiliktir.(Yaşlılar¸ çocuklar¸ sakatlar¸ görme özürlüler v.b.)
– Hastanede yatan hastaları ziyaret etmek iyiliktir.
– Her türlü çöpümüzü başkalarına rahatsızlık vermemek için ortada bırakmamak iyiliktir.
– İşini düzgün ve hak ettiği gibi yapan birisini takdir etmek iyiliktir.
– Geçmesi için bir büyüğün kapısını açmak iyiliktir.
– Eleştirilerimizi bir kenara bırakıp herkesi hoşgörü ile karşılamak iyiliktir.
– Hoşumuza gitmeyen bir durumla karşılaştığımızda (arkadaşımız bizi toplantısına davet etmedi veya gittiği yeri söylemedi) “Vardır bir sebebi” diyerek hoşgörü ile karşılamak iyiliktir.
– Birisini kötülükten sakındırmak iyiliktir.
İyilikler sıralamakla bitmez. İster çocuk olsun¸ ister büyük olsun hepimizin yapabileceği bir iyilik mutlaka vardır. Haydi çocuklar iyilik yarışına girelim¸ günlük yaptığımız iyilikleri sıralayalım. Her gün bir öncekinden daha fazla iyilik yapmaya çalışalım.
Kısaca özetlersek Allah ve Resulü'nün bizden yapmamızı istedikleri¸ vicdanımızın hoş gördüğü her şeyi yapmak iyiliktir. Allah için iyilik yapan¸ maddi veya manevi yardımda bulunan bir kimsenin mükâfatını şüphesiz ki Rabbimiz verecektir.