İzmir’de yıllardır çözüm aranan, gerek yerel yöneticiler gerekse siyasetçiler ve sivil toplum örgütlerinin tartışmalarına sahne olan kentin çöpünün değerlendirilip, bertaraf edileceği tesisle ilgili yer seçimi bu kez mahkemelik oldu. Avukat Senih Özay ve Fatih Murat Ülkü, İdare Mahkemesi’nde İzmir Valiliği Mahalli Çevre Kurulu’nun, İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı’nın metropol sınırlar içerisinde katı atık sorununun entegre bir sistemli çözümü için Karşıyaka Yamanlar’da kurulması planlanan Kuzey Bölgesi Atık Değerlendirme ve Bertaraf Tesisi Projesi ile ilgili yer seçiminin uygun olduğuna ilişkin 29 Ağustos tarihli kararının yürütmesinin durdurulması ve iptali için dava açtı.
BİLİMSEL DİSİPLİNLER VE KAMUOYU TARTIŞMADAN OLMAZ
Çevreci iki avukat dava dilekçesinde Çiğli-Harmandalı’daki deponi alanı ömrünü tamamladığı için İzmir sınırları içinde katı atık tesisi için yer arandığını önce Torbalı-Taşkesik köyünde bulunan bölgeden gelen tepkiler üzerine vazgeçildiğinde dikkat çekti. Daha sonra bulanan Karşıyaka ilçesi Yamanlar bölgesindeki yerin yoğun tartışmalara neden olduğunu, tepkilere rağmen bürokratik işlemler için düğmeye basıldığını belirten Avukatlar Özey ve Ülkü dilekçelerinde "Çöp Tesisi yer seçimi çok önemlidir.Bu konuda, katı atık (çöp) tesisinin ilgilendirdiği tüm bilim disiplinlerinde katı atık-çöp konusunda uzmanlık gerektiren teknik disiplin dışında, halk sağlığı, çevre, jeoloji, yeraltı suları, tarım, bitki örtüsü (flora), hayvan çeşitliliği (fauna), arkeoloji vb. ilgili tüm bilim disiplinlerinde uzman üniversite, meslek odaları ve benzeri kurum ve kuruluşlardan görüş alınması ve konunun doyurucu biçimde tartışılmasının gerektiği açıktır. Oysa, dava konusu işlem ile yer seçimi uygun bulunan Karşıyaka-Yamanlar bölgesine katı atık-çöp tesisi kurulması kararı, adeta kamuoyundan gizlenen bir süreç sonunda alınmıştır. Karşıyaka ilçesi gibi, 300.000’ü aşkın çok yoğun bir nüfusun yaşadığı ilçenin kent merkezine 10 dakikalık bir mesafedeki alanın katı atık (çöp) tesisi alanı olarak seçilmesinin, ilgili bilim disiplinlerinin ve kamuoyunun tartışmasına açılmadan karara bağlanması kabul edilemez" görüşünü savundu.
ÜNİVERSİTE RAPORLARI VAR
Yamanlar’daki tesisin yer seçimiyle ilgili Ortadoğu Teknik Üniversitesi ve Hacettepe Üniversitesi’nden uzmanların hazırladığı raporlar bulunduğuna dikkat çekilen dava dilekçesinde "Bu raporlara göre Karşıyaka-Yamanlar bölgesi, katı atık (çöp) tesisi için uygun bir yer değildir. Bölge, ekolojik değeri olan ve içinde doğal sit alanı ve içme suyu havzası barındıran bir yerdir. Böyle bir bölgeye çok büyük bir zorunluluk yokken çevresel bir stres getirmek yanlıştır. Bu bölge ekolojik hassasiyetleri nedeniyle yakma işlemleri için uygun bir bölge olmayabilir.Bu alana kurulacak bir katı atık tesisi, İzmir körfezine kadar ulaşan iki adet alt su havzasını etkileyecektir. Tesisi şehrin aynı bölgesindeki planlama, şehircilik uygulamaları ile uyumsuzdur" tespitleri de yaraldı.
KISIR SİYASİ POLEMİKLERE HAPSEDİLDİ
Avukat Özay ve Ülkü, önemli ve Karşıyaka ve İzmir’de yaşayan yurttaşları doğrudan etkileyecek ve zarar verecek bu projeyyle ilgili tartışmaların kısır siyasi polemiklerin içine hapsedildiğini belirterek "Önemli zararlar vereceği konusunda bilimsel rapor ve ciddi kuşkular bulunan Karşıyaka-Yamanlar bölgesine yapılması planlanan katı atık (çöp) tesisi projesi ile ilgili yer seçiminin uygun olduğuna ilişkin kararın iptalini talep etmek gerekmiştir" dedi.
BELEDİYE KAMUOYUNA TANITTI
İzmir Büyükşehir Belediyesi Atık Yönetimi Daire Başkanı Sibel Çoban, Ege Bölgesi Sanayi Odası (EBSO) üyelerine bu hafta İzmir Katı Atık Entegre ve Bertaraf Tesisi ile ilgili son durum hakkında bilgi verdi. Çoban, "İzmir’in katı atık sorunu çözmek için ana yerimiz Yamanlar olacak. Ön fizibilite çalışmaları onay alırken, teknolojinin gerektirdiği her şey bu tesiste kullanılacak. Söz konusu tesisin ön fizibilite onayı alınmış, ÇED süreci için çalışmalara başlanmıştır. Plan tesiste esas olarak, ayrıştırma ve geri kazanım ünitesi, atıktan türetilmiş yakıt ünitesi, anaerobik ve aerobik atık çürütme üniteleri, enerji üretim ünitesi öngörülmektedir. Ayrıştırma işlemi dahil olmak üzere atıkların hacmini azaltmak, yönetimi kolaylaştırmak, geri kazanımını arttırmak ve enerji elde etmek amacıyla, atığa uygulanacak fiziksel, mekanik ve biyolojik işlemler sonrasında uygun teknolojik yöntemler kullanılarak, alıcı ortama zarar vermeyecek. Tesiste elde edilen enerji ve nihai ürünler ekonomik değer oluşturabilecek yapıya sahip olacaktır. Planlanan tesis entegre bir atık yönetimi yaklaşımıyla projelendirilecek ve çevreye olumsuz etkileri önlenecektir" dedi