2ÖNCELİK SIRASININ BELİRLENMESİ 1.DERECEDE ÖNCELİĞİ OLAN H / Y’LAR ( AĞIR )Bilinci kapalı olanlar,Soluk alıp – veremeyenler,Şiddetli kanaması olanlar,Ağır yanığı olanlar.
3ÖNCELİK SIRASININ BELİRLENMESİ 2.DERECEDE ÖNCELİĞİ OLAN H / Y’LAR ( ORTA )Orta derecede kanaması olanlar,Orta derecede yanık.3.DERECEDE ÖNCELİĞİ OLAN H / Y’LAR (HAFİF)Kırık, kanama,Burkulma, çıkık,Hafif yanık, sıyrık.
4HASTA YARALI DEĞERLENDİRMESİ ÖNCE GÜVENLİĞİ UNUTMA!!H / Y’ NIN BİLİNCİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:Yetişkin ve çocuklarda bilinç kontrolü;Omuzlarından dokunarak ve seslenerek,Bebeklerde bilinç kontrolü;Bebeğin ayak tabanına vurulması ile yapılır.
5HASTA YARALI DEĞERLENDİRMESİ BİLİNCİ YERİNDE DEĞİLSE:1 – ARANIRH / Y’ NIN BİRİNCİ DEĞERLENDİRMESİ YAPILIR.A. (AIRWAY) SOLUNUM YOLU AÇIKLIĞININ SAĞLANMASI,B. (BREATHING) SOLUNUMUN KONTROLÜ VE SAĞLANMASI,C. (CIRCULATION) DOLAŞIMIN SAĞLANMASI( DIŞ KALP BASISI UYGULANMASI ).
6HASTA YARALI BİRİNCİ DEĞERLENDİRMESİ A.)SOLUNUM YOLU AÇIKLIĞININ SAĞLANMASIYetişkin ve çocuklarda;Ağıza kör dalış yapılarak ağız içindeki yabancı maddeler temizlenir.Bebeklerde;Cisim görülüyorsa iki parmakla alınır( Kör dalış yapılmaz ) .1
7HASTA YARALI BİRİNCİ DEĞERLENDİRMESİ A.) SOLUNUM YOLU AÇIKLIĞININ SAĞLANMASI:Kör dalıştan sonra bir el alına, diğer elin üç parmağı da çeneye konulur.Baş- Çene Pozisyonu verilerek dil kökünün geriyegitmesi engellenir .Solunum yolu açıklığı sağlanır.2.
10HASTA YARALI BİRİNCİ DEĞERLENDİRMESİ B.) SOLUNUMUN KONTROLÜ VE DEĞERLENDİRİLMESİ:İlkyardımcı başını h / y’nıngöğsüne bakacak şekildeçevirir ve yüzünü h / y’nınyüzüne yaklaştırarak 5saniye süreyle solunumudinlemeye ve hissetmeyeçalışır.Buna BAK – DİNLE - HİSSETyöntemi denir.
11HASTA YARALI BİRİNCİ DEĞERLENDİRMESİ BİRİNCİ DEĞERLENDİRME SONUCUNDA;EĞER BİLİNCİ KAPALI,SOLUNUM YOK İSE;H / Y’YA TEMEL YAŞAM DESTEĞİ SAĞLANIR.
12HASTA YARALI BİRİNCİ DEĞERLENDİRMESİ Birinci değerlendirme sonucunda;Bilinç kapalı fakatSolunum varsah / y’ ya Koma Pozisyonu verilir....ve diğer h / y’lar incelenir.
13HASTA YARALI DEĞERLENDİRMESİ EĞER BİLİNCİ VARSA:İKİNCİ DEĞERLENDİRME YAPILIR.Bu genel kontrol amaçlıdır ve dikkatle yapılması gerekir.
14HASTA YARALI İKİNCİ DEĞERLENDİRMESİ GÖRÜŞEREK BİLGİ EDİNME:Kendini tanıtma,H / y’nın ismini öğrenme ve adıyla hitap etme,H / y’nın endişelerini giderme, hoşgörülü ve nazik davranarak güvenini sağlama,Olayın mahiyetini sorma,Kişisel özgeçmişlerini alma,Ne yedikleri ve ne zaman yedikleri, kullandığı ilaçlar ve alerjisi olup olmadığını sorarak kaydetme.
15HASTA YARALI İKİNCİ DEĞERLENDİRMESİ BAŞTAN AŞAĞI MUAYENE YAPILIR:Bilinç düzeyi, anlama, algılama vb.Solunum sayısı, ritmi, derinliği,Nabız sayısı, ritmi, gücü,Vücut ısısı, nemlilik, renk kontrol edilir.
16BAŞ MUAYENESİSaç, saçlı deri, baş ve yüzde yaralanma morluk vb... var mı?Kulak ve / veya burundan sıvı, kan geliyor mu?Ağız içinde yabancı madde olup olmadığı kontrol edilir.
17AĞRI VARSA İŞLEM HEMEN DURDURULUR. BOYUN MUAYENESİAğrıHassasiyetŞişlikŞekil bozukluğu araştırılır.Aksi ispat edilinceye kadar boynun zedelendiğinden şüphelenilmelidir !!!AĞRI VARSA İŞLEM HEMEN DURDURULUR.
18GÖĞÜS KAFESİ MUAYENESİ Saplanmış cisim, açık yara, şekil bozukluğu, morarma, kanama var mı?Göğüs kafesi genişlemesi normal mi?Bel boşluğundan yararlanılarak sırt kısmı da ellerle kontrol edilir.
19BEL MUAYENESİSaplanmış cisim, açık yara, şekil bozukluğu, morarma, kanama var mı?Eğer karın kısmı sert ve gerginse iç kanama olabilir.Daha sonra elleri aşağıya kaydırarak kalça kısmı kontrol edilir.
20KOL VE BACAKLARIN MUAYENESİ Kuvvet - his kaybı, ağrı, şişlik, şekil bozukluğu var mı?Nabız noktalarından nabız alınıyor mu?En son olarak h / y’nın elimizi sıkmasını isteyerek hareket kaybı olup olmadığına bakılır.