Motivasyon, bireylerin içindeki ihtiyaçlar, arzular, istekler veya dürtüler anlamına gelen 'motive' kelimesinden türetilmiş bir kelimedir. İnsanları hedeflere ulaşmak için eylemlere teşvik etme sürecidir. Motivasyonun özü, enerjik ve kalıcı amaca yönelik davranıştır. Motive olduğumuzda harekete geçer ve harekete geçeriz.
Akademik motivasyon, öğrencilerin ne kadar çaba harcadıkları, çalışmalarını ne kadar etkili bir şekilde düzenledikleri, hangi çabaları sürdürmeyi seçtikleri ve karşılaşıldığında ne kadar ısrarcı oldukları gibi akademik işleyiş ve başarı ile bir şekilde ilgili olan davranışların nedenini ifade eder. Bir öğrencinin akademik motivasyonunun yüksek olması, gelecekte istediği mesleği yapabilmesini de sağlayacaktır. Akademik motivasyonu sağlamak kolay bir şey değildir. Öğrencinin bazen kendi elinde olmayan durumlar sebebiyle motivasyonu düşebilir. Bir öğrencinin akademik motivasyonunu etkileyen faktörler ilk olarak öğretmenlerdir. Öğretmenler, öğrencilerle devamlı iletişimdelerdir. Bu iletişimin olabildiğince açık ve güçlü olması, öğrencinin motivasyonunu da etkileyecektir. Aradaki iletişimin kuvvetlendiği vakitlerde akademik başarı da artar. Diğer faktörlerden biri ise çevredir.
Öğrencilerin çevresinde bulunan kişiler, arkadaşları akademik konuda odak problemi yaratmıyorsa ve destekleyici bir çevreye sahipse akademik motivasyon da sağlanabilir. Son olarak ise akademik motivasyonu etkileyen faktör, ders çalışma programıdır. Bu programlar öğrenciye özel düzenlenmelidir. Öğrenciye sadece ders çalışmaya yönelik değil, kendine vakit ayırabileceği alanlarda yaratılmalıdır.
Ders programının içeriğinin verimli olması, öğrencinin profiline ve potansiyeline uygun olması önemli noktalardan biridir. Bunların yanı sıra ise akademik motivasyonu etkileyen başka faktörlerde mevcuttur. Çevre faktörüne dahil edebileceğimiz grup ailedir. Aile, öğrenciye ne kadar destek verirse o kadar motivasyon sağlamış olur. Bu noktada ise yanlış yapılan bir davranış için öğrenciyi aşağılayıcı veya sert bir uyarı yerine, empati kurarak öğrenciyi anlamaya çalışmak gerekir. Öğrencinin içsel isteği, enerjisi ve duyarlılığı da akademik motivasyonu etkileyen şeylerden biridir. Derslerine odaklanması, düzenli çalışması sonucunda gelen başarı ile daha çok motivasyon sağlanabilir. Fakat bu başarıya giden yolda vazgeçmemek, hedeflere uygun bir şekilde çalışmak gerekir.