bende kalibrasyon konusunda yardımcı olmaya çalışırım.
öncelikle kalibrasyonun tanımı
Belirlenmiş şartlar altında (örneğin lab ortamı 23±3 °C ve 45±15 RH gibi) kalibre edilen ölçü aletinin gösterdiği değer ile gerçek değer (Referans kalibratörden uygulanan değer) arasındaki hatanın tesbit edilmesidir.
Fluke 5500Adan DC 10 V gerçek değer uygularsınız ve Fluke 87 ölçü aletinde 9.99 V okursunuz. imalatçın verdiği toleranslarla ölçü aletinin yaptığı hata kıyaslanır ve hata tolerans sınırları içinde olmalıdır.
Selam.
Wavetek 9100 ile Fluke 714 cihazımı doğrulamak istiyorum (k type,J type) ama uyguladığım °C cinsinden değer yaklaşık ortam sıcaklığı kadar üzerine ekleyip gösteriyor. Yani ben 25 °C uyguluyorum mesela 48 °C okuyorum. Aynı işlemi Fluke 51 II için yapıyorum birebir okuyorum. Yardımcı olabilecek arkadaşlar varsa önerilerini bekliyorum.
Kalibrasyon; belirlenmiş şartlar altında, ölçme sisteminin veya ölçme cihazının gösterdiği değerler veya maddi ölçüt ile gösterilen değerlerle ölçülen büyüklüğün bunlara karşılık geldiği bilinen değerleri arasındaki ilişkiyi belirleyen işlemler dizisisir.
Kalibrasyon, bir cihazın ,sistemin veya refarans malzemenin performans özelliklerini belirler. Bu genellikle ölçüm standartları veya sertifikalı referans malzemeleri ile doğrudan karşılaştırma ile sağlanır. Kalibrasyon işlemi sonrası bir sertifika düzenlenir ve cihaz üzerine bir etiket yapıştırılır.
Bir cihazın kalibre edilmesini gerektiren dört ana neden:
1. İzlenebilirliği oluşturmak ve göstermek,
2. Cihazdan alınan değerlerin diğer ölçümlerle tutarlı olmasını güvence altına almak,
3. Cihazdan alınan değerlerin doğruluğunu belirlemek,
4. Cihazın güvenilirliğini belirlemek.
İzlenebilirlik ?
İzlenebilirlik; doğruluğu en kaba ölçme faaliyetinden, primer standarda kadar kesintisiz olarak yapılan mukayeseli ölçme işlemler dizisidir.
Primer Standart ?
Primer standartlar uluslar arası geçerliliği olan, ülke düzeyinde oluşturulmuş standartlardır.Bildiğimiz üzere 7 temel SI birimi vardır. Bunlar Uzunluk(metre), kütle(kg), zaman(sn), elektrik akımı(A),Termodinamik Sıcaklık(K), Madde Miktarı(Mol) ve ışık şiddeti(cd) dir.
Bu 7 temel birimlerin tanımları bu standardı kapsar.Ülkemizde primer seviyede ölçümler Tübitak UME de gerçekleştirilir.
Burada aklımıza Ume laboratuarlarındaki cihazların doğruluğundan nasıl emin oluyoruz sorusu gelebilir.Bu sorunun cevabı da bu cihazlarında kendi seviyelerinde yani primer seviyede cihazlar ile izlenebilirliğinin oluşturulmasıdır.
Birçok ülkenin bizim UME gibi ulusal metroloji enstitüleri vardır.(PTB,SP,NMI,NPL,UME vb.)Bu enstitülerdeki primer seviye cihazlar Uluslar arası ölçü ve ağırlıklar bürosu (BIPM) çatısı altında toplanırlar.
Birazda tarih yapacak olursak;
19. yüzyılın ortalarında, özellikle dünya çapındaki ilk endüstriyel fuarlar sırasında, evrensel ondalık metrik sisteme olan ihiyaç belirgin biçimde ortaya çıkar.1875 yılında Paris'te metre ile ilgili diplomatik bir konferans düzenlenmiş ve aralarında Osmanlı Devletinin de bulunduğu 17 devlet tarafından diplomatik bir antlaşma olan ''Metre Konvansiyonu'' imzalanmıştır.Üye devletlerin hükümet temsilcileri her 4 yılda bir Ölçüler ve ağırlıklar Genel Konferansı(CGPM) için toplanırlar. Temel metroloji araştırmalarının sonuçlarına göre SI sistemini onaylar ve güncellerler.
2008 yılı itibari ile Metre Konvansiyonuna üye ülke sayısı 51'dir.
Velhasıl konu derinleştikçe gidiyor. Primer seviyede teknoloji en son nereye ulaştı? 8. bir SI birimi gelebilir mi?
Not:Yazıda Tübitak Ume '' Kısaca Metroloji '' den ve TSE eğitim kitabından alıntı yapılmıştır.