İran, ABD ve Avrupa Birliği’nden (AB) heyetlerin katıldığı İran nükleer mutabakata geri dönüş müzakereleri Avusturya’nın başşehri Viyana’da tekrar başladı.
İran, ABD ve Avrupa Birliği (AB) ortasındaki İran nükleer muahedeye geri dönüş müzakereleri aylar sonra tekrar Avusturya’nın başşehri Viyana’da başladı. İran basınında yer alan haberlere nazaran, İran’ın baş müzakerecisi Ali Bakıri Kani, AB Dış Münasebetler Servisi Genel Sekreter Yardımcısı ve Siyasi Yöneticisi Enrique Mora ile bir ortaya geldi. Başka görüşmelerde de olduğu üzere ABD, İran ile direkt müzakere etmeyecek. Taraflar bunun yerine Mora aracılığıyla konuşacak.
“BEKLENTİLERİMİZ DENETİM ALTINDA”
ABD’nin İran Özel Temsilcisi Robert Malley bahse ait toplumsal medya hesabından yaptığı açıklamada, “Beklentilerimiz denetim altında” sözlerini kullandı. Mora ayrıyeten görüşmelerde Moskova’yı temsil eden Rusya’nın Birleşmiş Milletler (BM) Viyana Ofisi Nezdinde Daimi Temsilcisi Büyükelçi Mikhail Ulyanov ile de görüşme gerçekleştirdi. Ulyanov tarafından yapılan açıklamada, “Her vakit olduğu üzere, kalan meselelerin üstesinden gelmenin yolları ve metotları hakkında açık, pragmatik ve yapan bir görüş alışverişinde bulunduk” denildi. Ulyanov akabinde Kani ile de bir ortaya geldi.
MÜZAKERELERİN TEKRAR BAŞLAYACAĞINI DUYURMUŞTU
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Nasır Kenani dün yaptığı açıklamada, İran’ın Baş müzakereci Ali Bakıri Kani ve heyetinin Viyana’ya gideceğini söyleyerek, nükleer müzakerelerin yine başlayacağını duyurmuştu. Görüşmelerin AB koordinatörlüğünde devam edeceğini kaydeden Kenani, “Bu görüşmelerde tarafların müzakerelere ait son teklifleri pahalandırılacak. Halkımızın çıkarlarını gözeten ve koruyan bir muahede için hazırız” demişti. Kenani, “Anlaşmaya taraf olan öbür ülkeler müzakerelerde gerçekçi bir yaklaşım stantlar ve karar alırlarsa süratli ilerleme kaydedebiliriz” tabirlerini kullanmıştı.
İran ile ABD ortasında 2015 yılında imzalanan nükleer mutabakata geri dönüş için yapılan nükleer müzakerelerde, ABD idaresinin mutabakata ait son teklifi görüşülecek. Son olarak Katar’da yapılan nükleer müzakereden sonuç çıkmamış ve ABD idaresi İran’ı siyasi karar almamakla suçlamıştı. Nükleer mutabakata geri dönmeye hazır olduğunu belirten İran idaresi ise ABD’den muahedenin yine ihlal edilmeyeceğine ait garanti istiyor.
NÜKLEER MUTABAKATA DÖNÜŞ MÜZAKERELERİ
Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Kurulunun 5 daimi üyesi (İngiltere, ABD, Çin, Fransa, Rusya) ve Almanya ile İran ortasında 2015 yılında “Kapsamlı Ortak Aksiyon Planı” ismi verilen ve İran nükleer faaliyetlerinin denetlenmesini içeren mutabakat imzalanmıştı. Eski ABD Lideri Donald Trump’ın 2018 yılında tek taraflı olarak mutabakattan çekilmiş, İran idaresi de nükleer faaliyetlerini muahede öncesine döndürmüştü. Bunun üzerine ABD idaresi, İran’ı ağır ekonomik yaptırımlarla gaye almıştı.
Nükleer muahedeye dönüş için Avusturya’nın başşehri Viyana’da Nisan 2021’de İran, Fransa, Rusya, Çin, İngiltere ve Almanya ortasında müzakerelere başlanmıştı. ABD Lideri Joe Biden’ın Kasım 2021’de misyona başlamasıyla ABD’nin de muahedeye dönmesi için görüşmeler yürütülüyordu. Lakin müzakereler, geçtiğimiz Mart ayında farklı nedenlerle durdurulmuştu.