T.C. Resmi Gazete
Kuruluş Tarihi: ( 7 Teşrinievvel 1336) – 7 Ekim 1920
Yönetim ve yazı İşleri İçin Başbakanlık Mevzuatı Geliştirme ve Yayın Genel Müdürlüğüne başvurulur.
20 Aralik 2009 Pazar
Sayı: 27438
YASAMA BÖLÜMÜ
KANUN
Çek Kanunu
Kanun No. 5941 Kabul Tarihi : 14/12/2009
Kapsam
MADDE 1 – (1) Bu Kanunun amaci, çek defterlerinin içeriklerine, çek düzenlenmesine, kullanimina, çek hamillerinin korunmalarina ve kayit disi ekonominin denetim altina alinmasi önlemlerine katkida bulunmaya iliskin esaslar ile çekin karsiliksiz çikmasi ve belirlenen diger yükümlülüklere aykirilik hâllerinde ilgililer hakkinda uygulanacak yaptirimlari belirlemektir.
(2) Bu Kanunda hüküm bulunmayan hâllerde genel hükümler uygulanir.
Bankanin arastirma yükümlülügü, çek hesaplari ve çek defterleri
MADDE 2 – (1) Bankalar, çek hesabi açilmasi ile ilgili olarak bu Kanunla kendilerine verilen görev ve yükümlülükleri yerine getirirken, çek hesabi açtirmak isteyenin yasakli olup olmadigini bu Kanun hükümlerine göre arastirirlar; ayrica ilgili kisinin ekonomik ve sosyal durumunun belirlenmesinde gerekli basiret ve özeni gösterirler.
(2) Bankalar, çek hesabi açtirmak isteyenlerin yasaklilik durumuna iliskin adlî sicil kayitlarini, açik kimliklerini saptamak için fotografli nüfus cüzdani, pasaport veya sürücü belgesi örneklerini, yerlesim yeri belgelerini, vergi kimlik numaralarini, tacir olanlarin ayrica ticaret sicili kayitlarini, esnaf ve sanatkâr olanlarin ise esnaf ve sanatkâr sicili kayitlarini almak ve çek hesabinin kapatilmasi hâlinde bunlari, hesabin kapatildigi tarihten itibaren on yil süreyle saklamakla yükümlüdür. Yerlesim yeri yurt disinda bulunan kisiler, bankaya kendileri ile ilgili olarak Türkiye’de bir adres bildirmek zorundadir. Çekin karsiliginin tamamen veya kismen bulunmamasi hâlinde, çek düzenleyenin bankaca bilinen adresleri, talebi hâlinde hamile verilir.
(3) Çek hesabi ilgilinin, vekilin veya yasal temsilcisinin imzasi olmadan açilamaz. Çek hesabi açilmasini veya mevcut çek hesabindan çek defteri verilmesini isteyen kisi, her defasinda tacir veya esnaf ve sanatkâr olup olmadigi ve kendisi hakkinda çek düzenleme ve çek hesabi açma yasagi bulunmadigi hususunda bankaya yazili beyanda bulunur. Tüzel kisiler adina verilecek beyannamede ayrica, tüzel kisinin yönetim organinda görev yapan, temsilcisi olan veya imza yetkilisi olan kisilerin çek düzenleme ve çek hesabi açma yasagi bulunmadigi belirtilir.
(4) Hakkinda çek düzenleme ve çek hesabi açma yasagi karari bulunan gerçek kisinin, yönetim organinda görev yaptigi, temsilcisi veya imza yetkilisi oldugu tüzel kisiye çek defteri verilmez.
(5) Çek defterleri bankalarca bastirilir.
(6) Çek defterlerinin baski seklini belirleyen esaslar, Maliye Bakanligi, Türkiye Bankalar Birligi ve Türkiye Katilim Bankalari Birliginin görüsü alinarak, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasinca Resmî Gazete’de yayimlanacak tebligle düzenlenir. Tacir olan ve tacir olmayan kisilere verilecek çekler ile hamiline düzenlenecek çekler, açikça ayirt edilebilecek biçimde bastirilir. Hamiline düzenlenecek çekler için sadece bu çeklere iliskin islemlerin islendigi ayri çek hesaplari açilir. Hamiline düzenlenecek çeklerde, hamiline çek defteri yapraklarinin kullanilmasi gerekir. Çek yapraklarinin üzerinde “hamiline” ibaresi matbu olarak yer alir.
(7) Çek defterinin her bir yapragina;
a) Çek hesabinin numarasi,
b) Çek hesabinin bulundugu banka subesinin adi,
c) Çek hesabi sahibi gerçek kisinin adi ve soyadi, tüzel kisinin adi,
ç) Çek hesabi sahibi gerçek veya tüzel kisinin vergi kimlik numarasi,
yazilir.
(8) Tüzel kisi adina çek düzenleyen kisinin adi ve soyadi, düzenlenen çek üzerine açikça yazilir.
(9) Türk Ticaret Kanunundaki unsurlari tasimasi kaydiyla, düzenlenen çekin bu maddede yer alan kosullara aykiri olmasi çekin geçerliligini etkilemez.
(10) Çek hesabi, ancak sahibinin veya yasal temsilcisinin yazili talebi ya da mevduat veya katilim fonu zamanasimi süresinin dolmasi üzerine kapatilabilir. Çek hesabi kapatildiktan sonra, üzerinde yazili bulunan düzenleme tarihine göre kanunî ibraz süresi içinde ibraz edilen çekler karsiliksizdir islemine tabi tutulur.
(11) Esnaf ve sanatkâr odalarina kayitli olanlardan, tacir kisilere özgü çek hesabi açtiranlar hakkinda bu Kanunun tacirlere iliskin hükümleri uygulanir.
Ibraz, ödeme, çekin karsiliksiz oldugunun tespiti ve gecikme cezasi
MADDE 3 – (1) Karsiligi bulunan çek, hesabin bulundugu muhatap bankanin herhangi bir subesine ibraz edildiginde hamilin varsa vergi kimlik numarasi saptandiktan sonra ödenir. Ancak çek, hesabin bulundugu subeden baska bir subeye ibraz edildiginde, o subece karsiligi sorulmak suretiyle ödenir.
(2) “Karsiliksizdir” islemi, muhatap bankanin hamile kanunen ödemekle yükümlü oldugu miktarin disinda, çek bedelinin karsilanamayan kismiyla sinirli olarak yapilir.
(3) Muhatap banka, ibraz eden düzenleyici disindaki hamile, süresinde ibraz edilen her çek yapragi için;
a) Karsiliginin hiç bulunmamasi hâlinde,
1) Çek bedeli altiyüz Türk Lirasi veya üzerinde ise altiyüz Türk Lirasi,
2) Çek bedeli altiyüz Türk Lirasinin altinda ise çek bedelini,
b) Karsiliginin kismen bulunmasi hâlinde,
1) Çek bedeli altiyüz Türk Lirasi veya altinda ise, çek bedelini asmamak kosuluyla, kismî karsiligi altiyüz Türk Lirasina tamamlayacak bir miktari,
2) Çek bedeli altiyüz Türk Lirasinin üzerinde ise, çek bedelini asmamak kosuluyla, kismî karsiliga ilave olarak altiyüz Türk Lirasini,
ödemekle yükümlüdür. Bu husus, hesap sahibi ile muhatap banka arasinda çek defterinin teslimi sirasinda yapilmis olan dönülemeyecek bir gayri nakdî kredi sözlesmesi hükmündedir. Bu fikradaki miktar, Türkiye Istatistik Kurumu tarafindan yayimlanan fiyat endekslerindeki yillik degismeler göz önünde tutularak Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasi tarafindan her yil Ocak ayinda belirlenir ve Resmî Gazete’de yayimlanir.
(4) Hamilin talepte bulunmasi hâlinde, karsiliksizdir islemi; çekin arka yüzüne tahsil için bankaya ibraz edildigi tarih, hesap durumu, bankanin yükümlülügü çerçevesinde ödedigi miktar ve ibraz eden gerçek kisinin adi ve soyadi yazilmak, bu kisinin tüzel kisi adina bedeli tahsil etmesi hâlinde bu husus belirtilmek ve bu kisi ile birlikte banka yetkilisi tarafindan imzalanmak suretiyle yapilir. Banka tarafindan ödenen miktar düsüldükten sonra karsiliksiz kalan tutar açikça belirtilir. Hamilin imzalamaktan kaçinmasi hâlinde, karsiliksizdir islemi yapilmaz.
(5) Muhatap bankanin üçüncü fikraya göre ödemekle yükümlü oldugu tutar dahil, kismî ödemenin hamil tarafindan kabul edilmemesi hâlinde, ikinci fikra hükmüne göre karsiliksizdir islemi yapilir; ibraz tarihi ile ödememe nedeni çekin üzerine yazilir ve çek, üzerine imzasi alinarak hamiline geri verilir; ön ve arka yüzünün fotokopisi banka tarafindan saklanir. Çek hesabinda hiç karsiligin bulunmamasi ve hamilin sadece muhatap bankanin üçüncü fikraya göre ödemekle yükümlü oldugu tutarin ödenmesini talep etmesi hâlinde de bu fikra hükmüne göre islem yapilir.
(6) Muhatap bankanin üçüncü fikraya göre ödemekle yükümlü oldugu tutar dahil kismî ödeme hâlinde, çekin ön ve arka yüzünün onayli fotokopisi ücretsiz olarak hamile verilir. Çek hamili, bu fotokopiyle müracaat borçlularina veya kambiyo senetleri hakkindaki takip usullerine basvurabilecegi gibi, Cumhuriyet bassavciligina sikâyette bulunurken dilekçesine bu fotokopiyi ekleyebilir ve bunu icra daireleri ile mahkemelerde ispat araci olarak kullanabilir. Mahkeme veya icra dairesinin istemi hâlinde çekin asli bu mercilere gönderilir.
(7) Banka;
a) Çekin karsiliginin hesapta bulunmasina ragmen hamiline ödenmesinin geciktirilmesi,
b) Kanunen ödemekle yükümlü oldugu miktarin hamile ödenmesinin geciktirilmesi,
hâllerinde, çek hamiline, her geçen gün için binde üç gecikme cezasi öder. Bu hâllerde 4/12/1984 tarihli ve 3095 sayili Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine Iliskin Kanun hükümleri uygulanmaz.
(8) Üzerinde yazili bulunan düzenleme tarihinden önce ibraz edilen çekin karsiliginin Türk Ticaret Kanununun 707 nci maddesi uyarinca kismen veya tamamen ödenmemis olmasi hâlinde, bu çekle ilgili olarak hukukî takip yapilamaz. Ileri düzenleme tarihli çekle ilgili olarak hukukî takip yapilabilmesi için, çekin üzerindeki düzenleme tarihine göre kanunî ibraz süresi içinde bankaya ibraz edilmesi ve karsiliksizdir islemine tabi tutulmasi sarttir.
Bankalarin bildirim yükümlülügü
MADDE 4 – (1) Hamiline çek hesabi sahiplerinin açik kimlikleri, adresleri, vergi kimlik numaralari, bu hesaplardan ödeme yapilan kisilere ait bu bilgiler ile bu kisilere yapilan ödemelerin tutarlari ve üzerinde vergi kimlik numarasi bulunmayan çeklere iliskin bilgiler, ilgili bankalar tarafindan, dönemler itibariyla, Gelir Idaresi Baskanligina elektronik ortamda bildirilir. Bildirim dönemleri ve süreleri Türkiye Bankalar Birligi ve Türkiye Katilim Bankalari Birliginin görüsleri alinarak Gelir Idaresi Baskanligi tarafindan belirlenir.
(2) Tacir tüzel kisi veya onun faaliyetleri ile iliskilendirilmek kaydiyla, tüzel kisinin gerçek kisi ortaklari, ortaklarin ilgili bulundugu veya tüzel kisinin veya ortaklarinin etkisi altinda bulundurdugu gerçek kisiler ile tüzel kisinin yönetim organinda görev alan veya temsilcisi sifatini tasiyan gerçek kisiler adina açilmis olan çek hesaplari, tacir tüzel kisiye ait kabul edilir. Söz konusu iliskinin varligina yönelik emarelerin bulunmasi hâlinde, hesabin bulundugu banka subesi durumu Gelir Idaresi Baskanligina bildirir.
(3) Bankalar, hamiline çek defteri yapragini kullanmadan hamiline çek düzenlendigini tespit etmeleri hâlinde, mevcut delilleriyle birlikte durumu, tespit tarihinden itibaren en geç bir hafta içinde Cumhuriyet bassavciligina ve Gelir Idaresi Baskanligina bildirmekle yükümlüdür.
Ceza sorumlulugu, çek düzenleme ve çek hesabi açma yasagi
MADDE 5 – (1) Üzerinde yazili bulunan düzenleme tarihine göre kanunî ibraz süresi içinde ibrazinda, çekle ilgili olarak karsiliksizdir islemi yapilmasina sebebiyet veren kisi hakkinda, hamilin sikâyeti üzerine, her bir çekle ilgili olarak, binbesyüz güne kadar adlî para cezasina hükmolunur. Ancak, hükmedilecek adlî para cezasi, çek bedelinin karsiliksiz kalan miktarindan az olamaz. Mahkeme ayrica, çek düzenleme ve çek hesabi açma yasagina; bu yasagin bulunmasi hâlinde, çek düzenleme ve çek hesabi açma yasaginin devamina hükmeder. Bu davalar, çekin tahsil için bankaya ibraz edildigi veya çek hesabinin açildigi banka subesinin bulundugu yer ya da hesap sahibinin yahut sikâyetçinin yerlesim yeri mahkemesinde görülür.
(2) Birinci fikra hükmüne göre çek karsiligini ilgili banka hesabinda bulundurmakla yükümlü olan kisi, çek hesabi sahibidir. Çek hesabi sahibinin tüzel kisi olmasi hâlinde, bu tüzel kisinin malî islerini yürütmekle görevlendirilen yönetim organinin üyesi, böyle bir belirleme yapilmamissa yönetim organini olusturan gerçek kisi veya kisiler, çek karsiligini ilgili banka hesabinda bulundurmakla yükümlüdür.
(3) Çek hesabi sahibi gerçek kisi, kendisi adina çek düzenlemek üzere bir baskasini temsilci veya vekil olarak tayin edemez. Gerçek kisinin temsilcisi veya vekili olarak çek düzenlenmesi hâlinde, bu çekten dolayi hukukî ve cezaî sorumluluk çek hesabi sahibine aittir.
(4) Karsiliksiz çek düzenleyen, adina karsiliksiz çek düzenlenen ve ileri düzenleme tarihli çek üzerinde yazili tarihe göre kanunî ibraz süresi içinde ibrazinda, karsiligini ilgili banka hesabinda bulundurmayan gerçek ve tüzel kisi hakkinda, sorusturma evresinde Cumhuriyet savcisinin talebi üzerine, sulh ceza hâkimi tarafindan, kovusturma evresinde resen mahkeme tarafindan, karsiliksiz çikan her bir çekle ilgili olarak, çek düzenleme ve çek hesabi açma yasagi karari verilir.
(5) Çek düzenleme ve çek hesabi açma yasagi karari ile ilgili olarak, herhangi bir adres degisikligi bildiriminde bulunulmadigi sürece ilgilinin çek hesabi açtirirken bildirdigi adrese 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayili Tebligat Kanununun 35 inci maddesine göre derhal tebligat çikarilir. Adresin bankaya yanlis bildirilmesi veya fiilen terkedilmis olmasi hâlinde de, tebligat yapilmis sayilir.
(6) Hakkinda çek düzenleme ve çek hesabi açma yasagi karari verilmis olan kisi, elindeki bütün çek yapraklarini ait oldugu bankalara iade etmekle yükümlüdür. Bu kisi adina yeni bir çek hesabi açilamaz.
(7) Hakkinda çek düzenleme ve çek hesabi açma yasagi karari verilmis olan kisi, kararin kendisine teblig edildigi tarihten itibaren on gün içinde, düzenlemis bulundugu ve henüz karsiligi tahsil edilmemis olan çekleri, düzenleme tarihlerini, miktarlarini ve varsa lehtarlarini da göstermek suretiyle, muhatap bankaya liste hâlinde vermekle yükümlüdür.
(8) Çek düzenleme ve çek hesabi açma yasagi kararina iliskin bilgiler, güvenli elektronik imza ile imzalandiktan sonra, Adalet Bakanligi Ulusal Yargi Agi Bilisim Sistemi (UYAP) araciligiyla Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasina elektronik ortamda bildirilir. Bu bildirimler ile bankalara yapilacak duyurulara iliskin esas ve usuller, Adalet Bakanliginin uygun görüsü alinarak Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasi tarafindan belirlenir.
(9) Karsiliksiz kalan bir çekle ilgili olarak yapilan sorusturma veya kovusturma neticesinde;
a) Cumhuriyet savcisi tarafindan kovusturmaya yer olmadigina,
b) Mahkeme tarafindan, beraat, ceza verilmesine yer olmadigi, davanin düsmesi veya davanin reddine,
karar verilmesi hâlinde, ayni kararda, çek düzenleme ve çek hesabi açma yasaginin kaldirilmasina da karar verilir. Bu karar, kesinlesmesi hâlinde, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasina sekizinci fikradaki usullere göre bildirilir ve ilân olunur.
(10) Koruma tedbiri olarak verilen çek düzenleme ve çek hesabi açma yasagi kararina yapilan itirazin kabulü hâlinde, bu kararla ilgili olarak da sekizinci fikradaki bildirim ve yayimlanma usulü izlenir.
(11) Birinci fikrada tanimlanan suç nedeniyle kamu davasinin açilmasinin ertelenmesine, hükmün açiklanmasinin geri birakilmasina, ön ödemeye ve 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayili Ceza Muhakemesi Kanununun 297 nci maddesinin üçüncü fikrasindaki teblignamenin tebligine iliskin hükümler uygulanmaz.
Etkin pismanlik ve yasak kararinin kaldirilmasi
MADDE 6 – (1) Karsiliksiz kalan çek bedelini, üzerinde yazili bulunan düzenleme tarihine göre kanunî ibraz tarihinden itibaren isleyecek 3095 sayili Kanuna göre ticarî islerde temerrüt faiz orani üzerinden hesaplanacak faizi ile birlikte tamamen ödeyen kisi hakkinda;
a) Sorusturma asamasinda Cumhuriyet savcisi tarafindan kovusturmaya yer olmadigina,
b) Kovusturma asamasinda mahkeme tarafindan davanin düsmesine,
c) Mahkûmiyet hükmünün kesinlesmesinden sonra mahkeme tarafindan hükmün bütün sonuçlariyla ortadan kaldirilmasina,
karar verilir.
(2) Sikâyetten vazgeçme hâlinde de birinci fikra hükmü uygulanir.
(3) Kisi, mahkûm oldugu adlî para cezasi tamamen infaz edildikten veya bu cezayi ödemedigi için hakkinda hapis uygulanip serbest birakildiktan itibaren üç yil ve her hâlde yasagin konuldugu tarihten itibaren on yil geçtikten sonra, hükmü veren mahkemeden çek düzenleme ve çek hesabi açma yasaginin kaldirilmasini isteyebilir; mahkemenin verecegi karara itiraz edebilir. Çek düzenleme ve çek hesabi açma yasaginin kaldirilmasina iliskin karar kesinlestiginde, yasagin kaldirildigi, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasina 5 inci maddenin sekizinci fikrasindaki usullere göre bildirilir ve ilân olunur.
Diger ceza hükümleri
MADDE 7 – (1) Tacirin ticarî isletmesiyle ilgili is ve islemlerinde, tacir olmayan kisinin çek defterini kullanarak çek düzenleyen ve düzenleten kisi alti aydan iki yila kadar hapis cezasi ile cezalandirilir.
(2) Tacir olmayan kisiye tacir kisiye verilmesi gereken çek defteri veren banka görevlisi hakkinda elli günden yüzelli güne kadar adlî para cezasina hükmolunur.
(3) 2 nci maddenin üçüncü fikrasindaki yükümlülüge aykiri olarak bankaya gerçek disi beyanda bulunan kisi, üç aydan iki yila kadar hapis cezasi ile cezalandirilir. Beyanname almadan veya beyannameye ragmen, hakkinda çek düzenleme ve çek hesabi açma yasagi bulunan kisiye veya bu kisinin yönetim organinda görev yaptigi veya temsilcisi ya da imza yetkilisi oldugu tüzel kisiye çek defteri veren banka görevlileri elli günden yüzelli güne kadar adlî para cezasi ile cezalandirilir.
(4) Kismen veya tamamen karsiligi bulunmayan çekle ilgili olarak, talebe ragmen, karsiliksizdir islemi yapmayan banka görevlisi, sikâyet üzerine bir yila kadar hapis cezasi ile cezalandirilir.
(5) Karsiligi tahsil edilmek üzere bankaya ibraz edilen çekin karsiliginin hesapta mevcut olmasina ragmen, hamile ödemede bulunmayan ya da bankanin kanunen ödemekle yükümlü oldugu miktari hamile ödemeyen banka görevlisi, sikâyet üzerine bir yila kadar hapis cezasi ile cezalandirilir.
(6) Hakkinda çek düzenleme ve çek hesabi açma yasagi karari verilmis olan kisi, buna ragmen çek düzenlerse, fiil daha agir cezayi gerektiren baska bir suç olusturmadigi takdirde, bir yildan üç yila kadar hapis cezasi ile cezalandirilir.
(7) Hakkinda çek düzenleme ve çek hesabi açma yasagi karari verilmis olan kisi adina çek hesabi açan banka görevlisi, üç aydan bir yila kadar hapis cezasi ile cezalandirilir.
(8) Çek defteri basmaya veya bastirmaya kanunen yetkili kilinanlar disinda çek defteri basanlar ve bastiranlar iki yildan bes yila kadar hapis ve binbesyüz güne kadar adlî para cezasiyla cezalandirilir.
(9) Hamiline çek defteri yapragini kullanmadan hamiline çek düzenleyen kisi, bu aykiriligi içeren her bir çekle ilgili olarak, bir yila kadar hapis cezasi ile cezalandirilir.
(10) 2 nci maddenin, saglanmasi ve saklanmasi gereken bilgi ve belgelere iliskin hükmüne aykiri hareket edilmesi veya çekin karsiliksiz çikmasi dolayisiyla hamili tarafindan talep edilmesi üzerine düzenleyicinin banka kayitlarindaki adreslerinin kendisine verilmemesi hâlinde, ilgili bankaya Cumhuriyet savcisi tarafindan besyüz Türk Lirasindan besbin Türk Lirasina kadar idarî para cezasi verilir.
Hesaben ödeme
MADDE 8 – (1) Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasi, çeklerin banka subeleri arasinda hesaben ödenmesini saglayacak tüzel kisiligi haiz sistemi kurmaya ve gözetimi altinda yürütmeye yetkilidir. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasi, bu yetkiyi uygun görecegi baska bir kurulus araciligiyla da kullanabilir.
(2) Hesaben ödeme sisteminin kurulus ve isleyisi, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasinca çikarilacak ve Resmî Gazete’de yayimlanacak bir yönetmelikle düzenlenir.
(3) Yönetmelikte belirtilen esaslar çerçevesinde çeklerin fizikî olarak ibraz edilmeksizin sadece çek bilgileri üzerinden bankalararasi takas odalari araciligi ile elektronik ortamda muhatap bankaya gönderilerek islem görmesi, 6762 sayili Türk Ticaret Kanununun 710 uncu maddesine göre takas odasina ibraz hükmündedir.
(4) Takas odalari araciligiyla ibraz edilmis çekler için, 3 üncü maddenin üçüncü fikrasinda belirlenen sorumluluk miktari dâhil, kismî ödeme yapilmaz. Bu durum, muhatap bankanin sorumluluk tutarini ödeme yükümlülügünü ortadan kaldirmaz. Ancak, takas odalari araciligiyla ibraz edilen çekin, hesapta yeterli karsiliginin olmadiginin belirlenmesi hâlinde muhatap banka tarafindan, hesapta bulunan kismî karsilik tutari, çeki ibraz eden hamil lehine onbes gün süreyle bloke edilir.
Yürürlükten kaldirilan mevzuat
MADDE 9 – (1) 19/3/1985 tarihli ve 3167 sayili Çekle Ödemelerin Düzenlenmesi ve Çek Hamillerinin Korunmasi Hakkinda Kanun ile 26/2/2003 tarihli ve 4814 sayili Çekle Ödemelerin Düzenlenmesi ve Çek Hamillerinin Korunmasi Hakkinda Kanunda Degisiklik Yapilmasina Iliskin Kanunun geçici 1 ilâ geçici 5 inci maddeleri yürürlükten kaldirilmistir.
Geçis hükümleri
GEÇICI MADDE 1 – (1) Bankalar, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasinca bu Kanunun yürürlüge girdigi tarihten itibaren bir ay içinde, 2 nci maddeye göre yayimlanacak tebligde belirlenen esaslara uygun olarak yeni çek defterleri bastirirlar.
(2) Bankalar, 1/7/2010 tarihine kadar müsterilerine yeni çek defterlerini verir ve ellerindeki eski çek defterlerini imha ederler.
(3) Bankalarin müsterilerine verdikleri eski çek defterleriyle ilgili olarak, 3167 sayili Kanun hükümlerinin uygulanmasina devam olunur. 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayili Türk Ceza Kanununun 7 nci maddesi hükmü saklidir.
(4) Bu Kanunun yürürlüge girdigi tarihe kadar 3167 sayili Kanunun 16 nci maddesinde tanimlanan suçtan dolayi açilmis olan davalar bakimindan asliye ceza mahkemesinin görevi devam eder.
(5) 31/12/2011 tarihine kadar, üzerinde yazili düzenleme tarihinden önce çekin ödenmek için muhatap bankaya ibrazi geçersizdir.
(6) Bu Kanunun 5 inci maddesinin sekizinci fikrasi uyarinca yapilacak bildirimler, 1/7/2010 tarihine kadar yazili ortamda yapilabilir.
(7) Bu Kanunla yürürlükten kaldirilan 3167 sayili Kanunun 6 nci maddesi uyarinca kurulmus olan Bankalararasi Takas Odalari Merkezi, bu Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen tüzel kisiligi haiz sistem kuruluncaya kadar faaliyetlerine devam eder ve yeni kurulacak tüzel kisilige herhangi bir isleme gerek kalmaksizin devrolunur. Yeni kurulacak tüzel kisilik bu devir nedeniyle dogacak her türlü vergi, resim, harç ve fondan muaftir.
GEÇICI MADDE 2 – (1) 3167 sayili Kanunun 16 nci maddesinde tanimlanan suçtan dolayi, 1/11/2009 tarihi itibariyla, haklarinda sorusturma veya kovusturma baslatilmis ya da kesinlesmis bir hükümle mahkûm olan kisilerin;
a) Sikâyetçi ile belirledikleri miktarin belirli vadelerde ödenmesi hususunda anlasmaya varmalari ve anlasmanin bir nüshasinin sikâyetçi veya yasal temsilcisi tarafindan Cumhuriyet bassavciligina veya mahkemeye verilmesi hâlinde, anlasmada öngörülen süre kadar sorusturma veya kovusturmanin durmasina, hükmün infazinin ertelenmesine veya durdurulmasina karar verilir. Anlasmaya varilmis olmasi, sikâyetçi bakimindan sikâyetin geri alinmasi sonucunu dogurmaz.
b) Bu Kanunun 6 nci maddesi hükmüne göre ödenmesi gereken miktari belirli vadelerde ödeyecegini taahhüt etmesi ve taahhütnamenin, kendisi veya yasal temsilcisi tarafindan Cumhuriyet bassavciligina veya mahkemeye verilmesi hâlinde, anlasma aranmaksizin, taahhütnamede belirtilen süre kadar, sorusturma veya kovusturmanin durmasina, hükmün infazinin ertelenmesine veya durdurulmasina karar verilir. Bu durumda, ödeme süresi, taahhütnamenin yapildigi tarihten itibaren iki yili geçemez. Taahhütnamede yer alacak birinci yil taksidi, borcun üçte birinden az olamaz. Taahhütnamenin bir örnegi alacakliya gönderilir.
(2) Birinci fikrada yazili anlasma veya taahhütnamenin en geç 1/4/2010 tarihine kadar düzenlenmis ve mercîlerine verilmis olmasi sarttir. Birinci fikranin (b) bendinden yararlanan kisi, taahhütnamede belirttigi süre içinde sikâyetçi ile anlasmaya varmasi ve bu anlasmanin bir nüshasinin sikâyetçi veya yasal temsilcisi tarafindan mercilerine verilmis olmasi hâlinde, ayni fikranin (a) bendi hükmünden yararlanir.
(3) Sorusturma veya kovusturmanin durmasi hâlinde dava zamanasimi; hükmün infazinin ertelenmesi veya durdurulmasi hâlinde ise ceza zamanasimi islemez.
(4) Anlasmanin geregi gibi ifa edilmis veya bu Kanunun 6 nci maddesi hükmüne göre ödenmesi gereken miktarin ödenmis olmasi hâlinde; kovusturmaya yer olmadigina, davanin düsmesine veya hükmün bütün sonuçlariyla ortadan kaldirilmasina karar verilir.
(5) Sikâyetçinin basvurusu üzerine, anlasma veya taahhüde uyulmadiginin tespiti hâlinde, sorusturmaya, kovusturmaya veya hükmün infazina devam edilir.
(6) Sorusturma veya kovusturmasi durdurulan ya da hükmün infazi ertelenen veya durdurulan kisi hakkinda Ceza Muhakemesi Kanununun 109 uncu maddesinin üçüncü fikrasinin (a) bendinde yer alan adlî kontrol tedbirine karar verilebilir.
Yürürlük
MADDE 10 – (1) Bu Kanun yayimi tarihinde yürürlüge girer.
Yürütme
MADDE 11 – (1) Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.
19/12/2009