Tercüman Prof. Dr. İbrahim DEMİRKAN Her Rektör, Rektör Müdür? Değerli okuyucu, Ülkemizde 175 tane üniversite var. Her vilayette mutlaka bir adet, bazı büyükşehirlerde ise çok sayıda mevcut. Bunlardan bir tanesi de vilayetimizde bulunmaktadır. Üniversitelerde toplam 5.420.000 öğrenci öğrenim görüyor ve 75.000 civarında öğretim üyesi görev yapıyor. *** Üniversite evrensel-kent demektir. Topluma yol gösteren, her konuda ışık tutan, rehberlik eden bilimsel faaliyetlerin yapıldığı yerlerdir. Bilgi üretirler, toplumun tüketimine sunarlar. Toplumu yönlendirirler. Üniversitenin ürünleri uzun çalışma, titiz araştırma, yorucu inceleme ve hassas değerlendirme sonucunda elde edilir. Bazı araştırmalar senelerce sürer. Her zaman toplum menfaati, insana, doğaya saygı ve fayda ön planda olmalıdır. *** Üniversiteler ırk, cinsiyet, milliyet, meşrep, mektep ve mezhep ayrımının olmadığı bilim mekanlarıdır. Bilimsel özerkliğin ve akademik özgürlüğün ön planda olduğu yerlerdir, normalde! *** Rektör, bir üniversitenin akademik ve yönetimsel olarak en üst düzey yetkilisidir. Rektör kelimesi Latince kökenlidir ve "yöneten" veya "idare eden" anlamına gelir. Hıristiyanlık dininde kilisede görev alan ve katedrallerde önemli bir makamı temsil eden yöneticilere rektör denir. Rektör üniversitenin her türlü faaliyetini diğer organlarla beraber sevk ve idare eder. Görev süresi 4 yıldır. Süresi biten rektör, şartlar uygun olursa bir 4 yıl daha görev yapabilir. Atanması, Cumhurbaşkanı tarafından Anayasanın 130. maddesine dayanılarak yapılır. Bazen en çok oy alan rektör adayı atanmayabiliyor. Bu tasarrufun dinamikleri ülkenin demokratik, demografik ve stratejik mefhumları dikkate alınarak olsa gerek! Şu an ülkemizde 175 rektör görev yapmaktadır. Her şey bir yana göreve gelen çiçeği burnunda taze rektör üniversite içerisinde baştan aşağı yeniden yapılanma yapmak arzusu ve heyecanında oluyor. Çünkü kendisini destekleyen, oy veren, lehine çalışan kişi ve gruplara liyakat, deneyim ve tecrübe kriterlerini dikkate almadan çeşitli görevler vermektedir. Menfaat ve çıkar ilişkileri bilimin ve birikimin önüne geçmektedir. Öğretim üyelerine, son yıllarda moda olan mobing (bezdiri) uygulandığına dair birçok haber duyuyoruz. Nedeni sorulduğunda ONLAR BİZDEN DEĞİL gibi anlaması zor ifadeler ileri sürülmektedir. Mahkemelerdeki davaların önemli bir yekununu üniversitelerde özlük hakları ve kişisel sürtüşmelerden kaynaklanan davalar oluşturmaktadır. *** Şimdi dostlar, kurum çalışanları arasında ayırım yapan, ilke tanımayan, kusur ve ayıp arayan, hak etmesine rağmen ilgili kişiye kadro vermeyen, bir rektörün (yönetim tarzı bu şekilde olabilir denebilir ama bu mazeret kabul edilemez) idaresindeki üniversitede huzur olur mu? Bilim yapılabilir mi? Nobel'e aday akademisyen çıkabilir mi? Patent başvuruları yapılabilir mi? Bilgi ve yayın üretilebilir mi? Topluma rehber olunabilir mi? Akademik özgürlükten söz edilebilir mi? Kente ve memlekete katkı sağlayabilir mi? Sanayi işbirliği Her şeyden önce ve en önemlisi KUL HAKKI nasıl izah edilebilir? Bir rektör kurumundaki bir öğretim üyesine bu kadar hasmane tavır nasıl sergileyebilir? Etme bulma dünyasında yaşıyoruz. Yeryüzü ve yeraltı bunun örnekleriyle dolu olsa gerek. Keser döner sap döner. Zamanı gelir bu mağdur öğretim üyesi hasbelkader, takdir-i ilahi rektör olursa, o zaman bu mağrur rektör ne yapar, hali nice olur ! Onu ben bile kurtaramam !!! *** Yaşanan bu tür olaylar kabul edilemez. Mahiyetimizde kim olursa olsun onu bir insan olarak görmemiz dinimizin, ahlakımızın ve hatta örf ve adetlerimizin bir gereğidir. Bu kısır döngüye bir son vermek zorunludur. Hırs, intikam ve rövanş alma duygularıyla yönetime talip olunmamalı, bu hislerle yönetmemelidir. *** Maalesef dostlar, çevremizde ve üniversitelerimizde bu ve buna benzer bir yığın vaka duyuyoruz. Karar merci ve icra makamında ki bir rektörün geniş ve kapsamlı yetkilerini farklı istikamet ve sonu kurum içi hasımlık duygularının ve nefret tohumlarının filizlenmesini teşvik edecek arzu ve emellerine alet etmesi her şeyden evvel üniversiteye, sonra kente daha sonrada güzelim ülkemize hasar verir, maraz doğurur ve bilim mekanları harabe, içi boş soğuk duvarların hakim olduğu mekanik kurumlar haline döner ve kurumuna aidiyet hissetmeyen insan yumaklarının bulunduğu bir üniversite olur. Böyle bir üniversiteyi kimse istemez, herhalde! *** Bir rektör; Farklılıkları korumalı, Müşterekleri artırmalı, Adaleti savunmalı, Dürüst olmalı, Güven vermeli, Ayırım yapmamalı, Tebessüm edebilmelidir. Vesselam. *** Bir rektör ne kadar tecrübeli, ne kadar deneyimle ve ne kadar donanımlı olursa olsun "DUYGUSAL SERMAYESİ" yoksa kuruma zarar verir. Her şey mevzuat, her şey katı disiplin değildir. "Bilimsel tebessüm" şiarından yoksun bir rektörün yönettiği üniversite mutsuz ve umutsuzdur. Mevlana ne güzel ifade etmiş "HER İNSAN BİR CEVHERDİR, İŞLENİNCE MÜCEVHER OLUR" *** Bu yıl üniversite tercihi yapacak adaylara başarılar temenni ederim. Arzu ettiği okula girerler, inşallah. Güzel günler dilerim.