Uzunbacaklıların ülkesi Britanya Krallığı’nın Irak projesi tedavülden kalkmak üzere. Şiilerden başka Birleşik Irak devletine destek çıkan yok. Irak Şiilerinin büyük çoğunluğu Arap kökenli olduğundan mezhebi yakınlığa rağmen İran Şiilerine çokta yakın sayılmazlar. Çünkü İran Şiiliği Fars milliyetçiliğinin ideolojik kalesi. O nedenle Irak ve İran Şiilerinin taklit mercii Ayetullahlar farklıdır. İran bunu bildiğinden Iraklı Şiilere destek amacını mezhebi gayretlerle temellendirmeye çalışır. Iraklı Şiilere İran medreselerinde eğitim görmüş mollalar aracılığıyla nüfuz etmeye uğraşır.
Iraklı Şiilerdeki kafa karışıklığı Iraklı Sünni Araplarda da görülüyor. Iraklı Sünni Araplar, federal bölgeler konusunda henüz kesin karara varmış değiller. Sünni Arapların yoğun yaşadığı bölgelerde petrol kaynaklarının olmayışı en büyük sorunları. Çünkü oluşacak bir federal yapıda, merkezi hükümetin Sünni Arap bölgeleri yeteri kadar desteklememesi ya da IŞİD’in yarattığı hasar nedeniyle pozitif ayrımcılık uygulamaması durumunda, yeraltı kaynakları fakir olan Sünni Arap bölgelerinin şartları daha da kötüleşebileceği ihtimali söz konusu.
Türkiye hem merkezi Irak hükümetiyle hem de muhalif Sünni gruplarla diyaloğunu sürdürmekten yana. Kuzey Irak Bölgesel Kürt Yönetimi ile siyasi ve ekonomik ilişkileri herkesin malumu. Bu açıdan bakıldığında Rusya ve Türkiye arasındaki ilişkilere benzetilebilir. Rusya Enerji Bakanı Aleksandr Novak Rusya Enerji Bakanlığı’nın Türkiye’nin Rus enerji kaynaklarının Avrupa’ya taşınması alanında güvenilir bir iş ortağı olduğunu düşündüğünü, varılan anlaşmaların yerine getirileceğini ümit ettiğini belirttiği gibi, Kuzey Irak Kürtleri ile Türkiye arasında benzer yaklaşımın izlerini görmek mümkün. KIBKY’de Türkiye’nin taleplerine hayır demiyor. Son olarak Milli İstihbarat Teşkilatı’nın (MİT) Kandil’le daha sık görüşme yapmak adına Erbil’e ofis kurduğunun ortaya çıkması, bu durumun net ifadesi.
Peşmergenin Şengal operasyonunu birazda bu gözle değerlendirmek gerekecek. Daha önce mukavemet göstermeden terk ettikleri Ezidilerin yaşadığı Şengal bölgesini, bir kaç gün önce askeri harekâtla IŞİD’den geri alan Peşmerge güçlerinin zafer sarhoşluğuna kapıldıkları görülüyor. Aslında Peşmerge güçlerinin Şengal zaferinin arka planında PKK/YPG birimlerinin kanları pahasına savundukları “Şengal Dağı” direnişi mevcut.
Nitekim bu durumu KCK Yürütme Konseyi Üyesi Mustafa Karasu şöyle ifade ediyor; “3 Ağustos’ta DAİŞ Şengal’e saldırdıktan sonra oradaki Peşmerge güçleri direnmeden çekilmişlerdi. Bunun üzerine YPG güçleri müdahale etmiş ve belirli alanları tutarak DAİŞ’in Şengal’in dağlık alanlarına girmesini engellemişti. Yaklaşık beş aylık gerilla direnişi olmasaydı ve Şengal dağı tümden bırakılmış olsaydı Şengal’e bir daha girilemezdi. KDP Şengal’de büyük itibar kaybına uğradı. Büyük bir travma yaşadı. Direnmeden çekildiler. Bu dünya ve Kürt kamuoyunda KDP’nin imajını sarstı. KDP’nin moral değeri ve ciddiyeti zayıfladı. Bu durum KDP’yi çok zor duruma düşürdü.”
Görüldüğü gibi Peşmerge’nin tek başına kendi güçleriyle kazandığı bir zafer falan yok. Peşmerge güçleri neredeyse 10 yılı aşın süredir savaşmıyor. haberdiyarbakir.com’dan Şahidin Şimşek’in ifadesiyle; “Güney Kürdistan yönetimi ABD ordusuna özenerek bir sürü yakışıklı genç Peşmerge yetiştirmişti ama cephede ölebilmeyi öğretmeyi ihmal etmişti ve Barzani bunu anında fark etti. Hiç komplekse girmeden cephede ölmeyi sanat haline getirmiş Kürdistan gerillasına (PKK/YPG) sonuna kadar kapıyı açtı ve ilk neticesini Mahmur’da aldı. Binlerce gerilla Peşmerge’nin içine girerek cephelerde bir Kürdistan ruhu yaratıldı Hemrin Dağı’ndan Şengal Dağı’na kadar. Ancak 100 km’lik bir hat boyunca ve 50 km’yi aşan derinlikteki bir alanda yürütülen harekât iki gün gibi kısa bir sürede başarıya ulaşıp Şengal özgürleştirildi.”
Yani demek istenilen PKK’lı savaşçılar olmasaydı Peşmerge güçlerinin bir şey yapacağı yoktu, yatıp kalkıp PKKlılara ve YPG savaşçılarına dua etsinler. KCK Yürütme Konseyi Üyesi Mustafa Karasu’nun “Şengal’in kurtuluşu, Şengal’in demokratik özerkliğiyle taçlanmalıdır. Bunu herkes kabul etmelidir. Êzîdîlere saygının gereği budur. Bunu kabul etmeden kimse Şengal’i özgürleştirdim, kurtardım diyemez” sözlerini Mesut Barzani’nin Şengal zaferini konuşmalarına bağlamak gerekiyor. PKK/KCK/PYD/YPG koalisyon güçleri Şengal zaferine katkılarının Kuzey Irak Bölgesel Kürt Yönetimi idarecileri tarafından tanınmasını, Şengal zaferinden paylarını istiyor. Zaferdeki paylarını tescillemek isteyenler sadece PKK güçleri değil. Irak Hizbullahına bağlı gönüllülerinde Şengal operasyonunda katkılarının olduğu İran ve merkezi Irak Hükümeti kaynaklarınca belirtiliyor. Yani ortada paylaşılmayan bir zafer var.
haberdiyarbakir.com’da ““Yaşlı Peşmerge, Şengal Dağı ve Bayan Gertrude Bell” başlıklı değerlendirmeye imza atan Şahidin Şimşek; birazda Kürt milliyetçiliği romantizminin etkisiyle, Mesut Barzani’nin Şengal Dağı’ndaki tarihi zafer konuşmasında “Bir karış dahi Kürd toprağı düşmanlara bırakılmayacak” dediğine vurgu yapıyor bu cümlesiyle yeni bir tarihi dönemin kapısını açtığını söylüyor. Sayın Şimşek’in beni de en çok ilgilendiren yorum cümlesi Barzani’nin “Bir karış dahi Kürd toprağı düşmanlara bırakılmayacak” sözlerine müteakiben yazdığı “Aslında bu cümleyi Şengal Dağı’nda bayan Gertrude Bell’in haritasının son kullanma tarihi olarak okumak gerekir.” ifadesi. Şimşek’e göre; Kürdistan, Şengal Dağı’nda bu yaşlı Peşmerge’nin (Mesut Barzani) zafer konuşmasıyla fiilen bağımsızlığını ilan etmiştir.
Twitter:@oc32oc39
email@example.com