eniş aile kavramından yavaş yavaş uzaklaşırken, yalnız yaşayanların sayısı ile birlikte çalışan bayan nüfusumuz da artıyor. Tüm bu etkenler ise yaşam biçimlerimizde farklılıklar oluşturuyor. Günün büyük bir çoğunluğu ev dışında geçiriliyor ve ev yaşamında kullanılan alanlar giderek daralıyor. Zaman zaman evimizin bazı odalarına hiç girmediğimiz günler bile olabiliyor.
Bugün mobilya mağazalarında gezinti yaptığınızda, 40 ya da 50 m2’lik alanlara sığdırılmış, yaşam alanları görüyorsunuz. Başlangıçta bu kadar küçük alanda nasıl yaşanır diye düşünürken, aslında bu alanların nasıl kompakt bir şekilde kullanılabileceğini fark ediyoruz. Bu tip daireler kullanım rahatlığı yanında, ev bakımı yükünü de azaltıyor, hatta yarıya düşürüyor.
90’lı yıllarda yavaş yavaş görmeye başladığımız ama başlangıçta bu evlere sığılmaz diye düşündüğümüz “stüdyo tipi” olarak adlandırılan daireler konusundaki fikirler de değişiyor. Geçen yıl yapımına başlanılan projelerin çoğunda, 40 ila 80 m2 arasında değişen ve 1+1 olan stüdyo daireler var.
Daha kazançlı daireler
Hayata yeni başlayanlar ya da çocuğu olmayan aileler için stüdyo tipi daireler hem yatırım hem de kiralama açısından iyi bir seçenek. İnşaat firmaları için de stüdyo tipi dairelere yönelmek daha kazançlı. Neden mi?
90’lı yıllarda büyük şehirlerde daire başına 3.7 kişi düşüyordu. 10 yıl içinde nüfus yüzde 25 büyüme gösterirken, bu süreç içerisinde konut sayısında yüzde 30’luk artış gözlendi. Böylece 3.7’lik rakam, 3’e düştü. Bu hızla devam ettiğimizde 2010 senesinde daire başına düşen kişi sayısının 2,5 olacağını düşünüyoruz. Demek ki, İstanbul, Ankara ve İzmir’de 6.5 milyona yaklaşan konut sayısı, 10 milyon civarında olacak. Bugün 70 üniversitede okuyan yaklaşık 500 bin civarında öğrenci var. Bu öğrencilerin hepsi, yakın zamanda okullarından mezun olacak ve iş hayatına atılacak. Genç nüfus daha büyük evler yerine daha küçük yerlerde oturmaya yönelecek.
Genelde bir evin değerinin, kiraya verdiğiniz takdirde 120 ayda çıkması beklenir. Eğer 120’nin üzerine çıkıyorsanız, iyi bir yatırım yapmamış olduğunuz kabul edilir. Farklı ülkelere batığımızda; inşaat firmalarının eğer yaptıkları evlerden kira ile bir gelir elde etme beklentileri var ise, ağırlıklı 1+1 ya da 2+1 üzerine çalıştığını görüyoruz. Örneğin bir katın tamamının 500 m2 olduğunu düşünelim. Bu kata dairelerinizi 3+1 ya da 4+1 olarak konumlandırdığınızda elde edeceğiniz daire sayısı ile, 1+1 ya da 2+1’de sahip olacağınız sayı farklıdır. Aynı katı 1+1 olarak düşündüğünüzde en az 6-7 daire çıkartabilirsiniz. Böylece katın değeri 2 daire yerine 7’ye bölünür. Sonuç olarak, daha uygun koşullarda elde edeceğiniz stüdyo daireleri makul fiyatlara satma ya da kiralama imkanı yaratıp, alıcı sayısını ise arttırabiliyorsunuz.
İnşaat firmaları da bunu şimdiden görmüş olmalı ki, projelerin yüzde 20’lik kısmını stüdyo tipi daireler oluşturuyor. Önümüzdeki günlerde bu oranlar artacaktır. Ayrıca bugünden görebildiğimiz değişimler ilerleyen dönemlerde stüdyo tipi dairelere olan talebin daha fazla olacağını gösteriyor. Talebin artması stüdyo tipi dairelerin daha da değer kazanmasına sebep olacaktır. Geçen hafta kiralar nasıl değişir? diye sormuştuk. En azından şunu söyleyebiliriz; “Büyük dairelere olan ihtiyaç önümüzdeki yıllarda çok fazla olmayacağından, büyük daireler için kira fiyatları düşecektir. Ancak stüdyo tipi dairelere talep daha fazla olacağından, bu tip dairelerin kiralık fiyatları yükselecek ve değeri artmaya devam edecektir.