İlkadım ilçesinde iki kadın girişimci 4 yıl önce (UNESCO) Dünya Mirası Geçici Listesi'nde bulunan Kızılırmak Deltası Kuş Cenneti’ndeki göçmen kuşların fotoğraflarını birebir olarak kanaviçeye işlemeye başladı.
Yalı çapkını, saka, mavi kuş, karabaşlı iskete gibi kuşların yer aldığı kanaviçelerden yapılan örtüler, duvar panoları, el ve sırt çantaları ve keseler ilgi gördü. Kadın girişimciler Zekiye Sezer ile Canan Özdemir, KOSGEP desteği ile 5 yıl önce açtıkları atölyede geleneksel Türk dokuma örneklerini günümüze uyarladı.
Kızılırmak Deltası Kuş Cenneti'ndeki birçok kuş kanaviçelere işlendi.
‘Fotoğrafı birebir olarak yansıtıldı’
Canan Özdemir, göçmen kuşlarla ilgili yaptıkları çalışmanın en önemli özelliğinin kuşun çekilen fotoğrafının birebir olarak kanaviçeye işlenmesi olduğunu söyleyerek “Kanaviçe çok eski bir Türk dokuma tekniği.
Bu teknikte birçok figüre yer veriyoruz içinde kuş figürleri de olabiliyor ancak bir kuşun çekilmiş bir fotoğrafının birebir olarak yansıtılmasının örneği yok. Türkiye’nin en önemli sulak alanlarından olan Kızılırmak Deltası Kuş Cenneti için böyle özel bir çalışma yaptık.
Görenlerden büyük beğeni aldı. Deltamızın göçmen kuşlarının yer aldığı bu ürünleri talep doğrultusunda üretmeyi sürdürüyoruz” dedi.
‘Geleneksel el sanatımızda yansıttık’
Kızılırmak Deltası Kuş Cenneti’ndeki göçmen kuşların fotoğraflar, filemler ve resimler gibi birçok farklı dalda yer bulduğunu ilk defa ise kendilerinin kanaviçeye işlediklerini söyleyen Zekiye Sezer, “Kızılırmak Deltası Kuş Cenneti sadece ilimiz için değil ülkemiz ve dünya için de çok önemli bir sulak alan. Buraya gelen göçmen kuşlar çok özeller. Biz de bu özel kuşları geleneksel el sanatımızla yansıtmak istedik” dedi.
Ramsar sözleşmesi kapsamında korunuyor
Kızılırmak Deltası Kuş Cenneti 13 Nisan 2016'da Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO) Dünya Mirası Geçici Listesi'ne alındı. 56 bin hektarlık Kızılırmak Deltası Kuş Cenneti'nin korunması için bölge, Temmuz 2018'de araç girişine kapatıldı.
5 bin 174 hektarlık kısmı Yaban Hayatı Geliştirme Alanı olan ve Uluslararası Ramsar Sözleşmesi kapsamında koruma altında bulunan deltada irili ufaklı 20 göl ile büyük bataklık ve sazlık alanlar yer alıyor.
Avrupa Kuş Alanları Envanteri'ndeki en önemli 4 kriterden 3'üne sahip olan Kızılırmak Deltası, göç sırasında Karadeniz'i doğrudan aşan kuş türleri için yaşamsal önem taşıyor. Kızılırmak Deltası Kuş Cenneti'nin Dünya Mirası Daimi Listesi'ne alınması ile bölgenin daha etkin korunması amaçlanıyor.
'Kesin korunacak hassas alan' ilan edildi
Kızılırmak Deltası Kuş Cenneti, son olarak Mayıs 2020'de Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle 'kesin korunacak hassas alan' ilan edilen 21 yerden biri oldu. Kızılırmak Deltası Kuş Cenneti, dünyada nesli tükenme tehlikesi altındaki türleri barındırıyor.
Alanda, şu ana kadar tespit edilen kuş türlerinden 18'inin nesli tükenme tehdidi altında olduğu, 21'inin ise nesli tehlike altına girmeye yakın türler arasında yer aldığı belirtildi.