SGK yardımları, Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından ihtiyacı olan kişilere sağlanan yardımları ifade etmek için kullanılmaktadır. Sosyal Güvenlik Kurumu her sene yılbaşı döneminde mevcut yıl için yapılacak yardımları ve yardım miktarlarını güncellemektedir. Bu nedenle SGK yardımları kapsamında yardım talebinde bulunacak kişilerin yardım miktarı, yardım şartları ve başvuru şekli hakkında fikir sahibi olmaları gerekmektedir. Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından sağlanan güncel yardımlar şu şekilde sıralanabilmektedir:
- Emzirme ödeneği
- Cenaze yardımı
- Çeyiz parası
- Yolluk yardımı
- Kreş desteği ödeneği
Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından sağlanan yardımlara başvuru yapmak için düzenleme kapsamında gösterilen şekilde başvuru işlemlerini gerçekleştirmek gerekmektedir.
Emzirme Ödeneği Nedir?
Emzirme ödeneği, kurum tarafından sağlanan sosyal yardımlardan birisidir. Emzirme yardımı, doğum yapması durumunda sigortalı olarak çalışan kadına veya eşi sigortalı olan kadına sağlanan bir sosyal yardımdır. Emzirme ödeneğinin başvuru koşulları genel olarak şu şekilde sıralanabilmektedir:
- Hizmet akdine tabi çalışan 4A sigortalılar ve kendi hesabına çalışan 4B sigortalılar için sağlanan bir yardımdır.
- 4A sigortalıların doğumdan önceki bir yıl, en az 120 gün primlerini bildirmiş olması gerekmektedir.
- 4B sigortalıların doğumdan önceki bir yıl içinde en az 120 günlük primlerini yatırmış olması ve prim borcunun bulunmaması gerekmektedir.
- Çocuğun sağ doğmuş olması gerekmektedir.
- Emzirme ödeneğinden faydalanacak kişiler için hak düşürücü süre bulunmaktadır. Buna göre doğumdan itibaren 5 yıl içerisinde emzirme ödeneğinden faydalanılmaması halinde bu hak kaybedilmektedir.
Emzirme Ödeneği için Başvurusu Nasıl Yapılır?
Emzirme ödeneği başvurusu yapmak isteyenlerin en sık araştırdığı konulardan birisi başvuru işlemlerinin nasıl gerçekleştirildiğidir. Emzirme ödeneği başvurularında önceki yıllarda ödeneğe hak kazanan kişilerin bizzat Sosyal Güvenlik Kurumu'na giderek dilekçe ile emzirme ödeneği talep etmesi gerekmekteydi. Günümüzde ise herhangi bir işlem gerçekleştirmeye gerek bulunmamaktadır. Kişinin emzirme ödeneği raporu sisteme düştükten sonra emzirme ödeneği otomatik olarak yatırılmaktadır.
SGK yardımları için yapılan güncellemelerde önceki yıl 180 TL olarak verilen emzirme ödeneği yardımları, bu yıl 202 TL olarak belirlenmiştir.
Cenaze Yardımı Nedir?
Cenaze ödeneği, kurum tarafından sağlanan bir diğer yardımdır. Ölen sigortalının ailesine bir defaya mahsus olarak yapılan nakdi bir yardımdır. Cenaze ödeneğinden faydalanabilmek için bazı durumların gerçekleşmesi gerekmektedir. Bu durumlar şu şekilde sıralanabilmektedir:
- Kişinin iş kazası veya meslek hastalığı sonucu ölmesi durumunda cenaze ödeneği verilmektedir.
- Sürekli iş göremezlik geliri, malullük veya yaşlılık aylığı alan kişilerin ölmesi halinde cenaze ödeneği verilmektedir.
- Kişinin en az 360 günlük malullük, yaşlılık ve ölüm sigortası bildirimlerinin yapılmış olması halinde, cenaze ödeneği sağlanmaktadır.
- Cenaze ödeneğinin hak düşürücü süresi emzirme ödeneğinde olduğu gibi 5 yıl olarak belirlenmiştir.
Cenaze ödeneği yardım miktarı her sene güncel olarak belirlenmiştir. Buna göre güncel yardım miktarı, 2020 yılı için 801 TL olarak belirlenmiştir. Emekli Sandığı Kanuna tabi sigortalıların cenaze ödeneği ise 2.775,16 TL olarak belirlenmiştir.
Ayrıca 2020 İmplant tedavisi nedir, fiyatı ne kadar? Bilgilerini inceleyebilirsiniz.
Cenaze Ödeneği Başvurusu Nasıl Yapılır?
Cenaze ödeneği başvurusu, hak sahiplerinin kuruma verecekleri bir dilekçe ile gerçekleştirilmektedir. Başvuru yapmak isteyen hak sahipleri, ölenin ölüm tarihinin nüfus kütüğüne işlenmiş olması halinde yalnızca kuruma verecekleri cenaze ödeneği talebi ile ödenekten faydalanabilmektedir. Bununla birlikte sigortalının ölüm tarihinin nüfus kütüğüne işlenmemiş olması halinde dilekçenin yanında ölüm belgesinin de verilmesi gerekmektedir. Cenaze ödeneğinden faydalanabilecek hak sahipleri bir sıra kapsamında belirlenmiştir. Sırada öncelikli olan kişinin cenaze ödeneğinden faydalanması durumunda diğer kişiler yardım hakkını yitirmektedir. Yani cenaze ödeneği ölen sigortalının ailesine bir defaya mahsus olarak yapılan bir yardımdır. Cenaze ödeneğinden faydalanma sırası şu şekilde belirlenmiştir:
- Eş
- Çocuk
- Anne - baba
- Kardeş
Ölen kişinin cenazesinin yukarıda saymış olduğumuz bireyler dışındaki gerçek veya tüzel kişiler tarafından kaldırılması durumunda cenaze ödeneği, masrafı yapan gerçek veya tüzel kişiye ödenmektedir.
Çeyiz Parası Nedir?
Evlenme ödeneği olarak da bilinen çeyiz parası, ölüm aylığı veya geliri alırken evlenen ve bu sebeple aylığı kesilen kız çocuklarına bir defaya mahsus olarak ödenen yardımdır. Yardım miktarı, ölüm aylığının iki yıllık tutarı olarak belirlenmiştir. Evlenme nedeniyle kişilere bağlanan ölüm aylıkları kesilmektedir. Bununla birlikte eğer kişilerin boşanması gibi bir durum söz konusu olursa, ölüm aylıkları tekrar bağlanmaktadır. Ancak kişiler çeyiz parası aldıktan sonraki iki yıl içerisinde boşanırsa, bu iki yıllık sürede ölüm aylığı verilmemektedir. Ölüm aylığının tekrar bağlanması için iki yıllık sürenin dolması beklenmektedir.
Çeyiz Parası Başvurusu Nasıl Yapılır?
Çeyiz parası başvurusu yapmak için hak sahibinin yani evlenmeden önce ölüm aylığı veya geliri alan kız çocuğunun ilgili kuruma giderek başvuru işlemlerini gerçekleştirmesi gerekmektedir. 4A ve 4B kapsamındaki sigortalıların başvuru işlemlerinde "Talep ve Beyan Taahhüt Belgesi" talep edilmektedir. 4C sigortalıların ve 5434 sayılı Emekli Sandığı Kanununa tabi sigortalıların hak sahiplerinden ise evlenme ödeneği talep edildiğine dair dilekçe istenmektedir. Bu belgelerin yanında kişinin evlenme tarihinin nüfus kütüğüne işlenmemiş olması halinde, evlenme cüzdanının bir örneği de talep edilecektir.
Yolluk Ödeneği Nedir?
Yolluk ödeneği, Sosyal Güvenlik Kurumu'nun tedavi olunan hastaneden sevk edilmesi gereken kişilere sağlamış olduğu, yol parası, gündelik ücreti ve refakatçi ücretini içeren bir sosyal yardımdır. Yolluk ödeneğinin alınabilmesi için sağlanması gereken şartlar bulunmaktadır. Bu şartlar şu şekilde belirlenmiştir:
- Hastanın hekiminin tedaviye mevcut hastanede devam edilemeyeceğine karar vermesi ve hastanın sevkini istemesi gerekmektedir.
- Kişinin sigortalı olması gerekmektedir.
- SGK primlerinin ödeniyor olması gerekmektedir.
- İkinci veya üçüncü basamaktaki bir hastanede tedavi görüyor olmak gerekmektedir.
- İkinci veya üçüncü basamaktaki bir hastaneye sevkinin istenmesi gerekmektedir.
SGK yol ücretleri, sevk edilen kuruma en yakın hastanenin mesafesi hesaplanarak verilen bir ücrettir. Lüzum olmadığı halde daha uzak bir hastaneye sevk yapılması durumunda yol ücretinin tamamı ödenmeyecektir. Yol ücretinin tam olarak ödendiği durumlar şu şekilde sıralanabilmektedir:
- Organ veya doku nakli sebebiyle sevk yapılması durumunda tamamı ödenmektedir.
- Üçüncü basamaktaki sağlık kurumlarının sevk talebi nedeniyle yapılan sevk işlemleri ödenmektedir.
- Son olarak meslek hastalığı nedeniyle başka bir hastaneye yapılan sevklerde de yol ücretinde kesinti yapılmamaktadır.
Kreş Destek Ödeneği Nedir?
Kreş yardımı olarak da bilinen kreş destek ödeneği, 2 ila 5 yaş arasında çocuğu olan sigortalı annelere sağlanan bir yardımdır. SGK yardımları kapsamında verilen bu desteğin temel amacı, kadınların çalışma hayatının içerisinde daha fazla yer almalarını sağlamaktadır. Kreş destek ödeneği ile ilgili bilinmesi gerekenler şu şekilde sıralanabilmektedir:
- Kreş destek ödeneği, doğrudan anneye yapılmamaktadır. Yardımdan faydalanmak isteyen sigortalı annelerin yardım için başvuruyu işverenlerine yapması gerekmektedir.
- İşveren talebi aldıktan sonra koşulların sağlanması halinde yardımı anneye yapmaktadır ve yaptığı yardımı bordroda göstermektedir.
- İşveren tarafından yapılan kreş desteği işverenin ödeyeceği vergiden düşülmektedir.
- Kreş destek ödeneği miktarı 2020 yılı için 750 TL ila 1050 TL arasına değişiklik göstermektedir.