Koronavirüsün halihazırda günlük en fazla vaka ve ölüm kaydedilen ülke olan Hindistan'dan Nepal'e yayılıp dünyanın çatısı diye nitelenen Everest Dağı'na sıçraması, yeni alarm zilleri çaldırdı.
Pandeminin başından beri en yüksek vaka sayısını gören ve tıpkı Hindistan gibi oksijen kıtlığı çeken Nepal, Everest'e tırmanan dağcılara "Kovid-19'u fethetmemize yardımcı olmak için boşalan oksijen tüplerini geri aşağı indirin" mesajı yolladı.
Çin ise Nepal'le sınırının geçtiği Everest'in zirvesine dağcıların Kovid-19 yaymasını önlemek için bir ayrım hattı çekeceğini duyurdu.
Oksijen krizinin boyutlarını gözler önüne serdi
Hindistan’ı coğrafi olarak Asya'nın geri kalanına bağlayan Himalaya Sıradağları'nın parçası olan, ama aynı zamanda Hindistan-Asya arasında geçişi zorlaştıran dev bir engel oluşturan Everest'e Nepal üzerinden tırmananlara yapılan çağrı, oksijen krizinin boyutlarını gözler önüne serdi.
En az 3500 oksijen tüpü yukarı çıkarılacak
Nepal Dağcılar Derneği, Everest'teki dağcılardan 8 bin metre yükseklikte ihtiyaç duydukları oksijen tüplerinin boşlarını yamaçlarda terk etmek yerine geri getirmelerini istedi.
Derneğin üst düzey yetkilisi Kul Bahadur Gurung, dağcılarla Nepalli şerpa rehberlerinin bu sezon en az 3500 oksijen tüpü taşımalarının öngörüldüğünü belirtti.
Tüplerin genellikle çığlara gömüldüğünü ya da tırmanışın sonunda dağ yamaçlarında terk edildiğini belirten Gurung, "Kovid hastalarının tedavisi için acil ihtiyaç duyulduğundan, dağcılara ve şerpalara, nerede boş oksijen şişesi varsa, doldurulup kullanılması için geri getirmeleri çağrısı yapıyoruz" dedi.
Nepal'den 700'den fazla dağcıya izin
Nepal, dağcılık endüstrisini ve turizmi canlandırmak amacıyla nisan-mayıs sezonunda 16 Himalaya zirvesi için 700'den fazla dağcıya -408'i Everest için olmak üzere- tırmanma izni verdi.
9 Nisan'daki vaka sayısının 30 katı
Son olarak 1.4 milyar nüfuslu Hindistan, günlük 366 bin 161 vaka ve 3754 can kaybı, 30 milyon nüfuslu Nepal, günlük 8777 vaka ve 88 can kaybı bildirdi. Nepal'deki vaka sayısı 9 Nisan'dakinin 30 katına çıkmış durumda. Ancak başkent Katmandu'daki kamu hastaneleri ve özel hastaneler oksijen kıtlığından ötürü yeni hasta kabul edemiyor.
'Hemen 25 bin oksijen tüpü lazım'
Sağlık Bakanlığı yetkilisi Samir Kumar Adhikari, "İnsanları ölmekten kurtarmak için hemen 25 bin oksijen tüpüne ihtiyacımız var. Bu çok acil ihtiyacımız. Aynı zamanda oksijen tesislerine, kompresörlerine yoğun bakım yataklarına da acil ihtiyacımız var" diye konuştu.
Yatak ve doktor da yok
Nepal Kızıl Haç Başkanı Dr. Netra Prasad Timsina, "Hindistan'daki yeni dalga frenlenemezse, Nepal'in geleceği de oraya benzeyecek" dedi. Nepal'in 30 milyonluk nüfusu için yalnızca 1600 yoğun bakım yatağı ve 600'den az ventilatörü, 100 bin kişi başına yalnızca 0.7 doktoru bulunuyor.
Nepal'in acilen havayoluyla 20 bin oksijen tankı gönderilmesi talebine olumlu yanıt veren Çin'den diğer yandan farklı bir açıklama da geldi.
Çin'den Nepal'le teması engelleme çabası
Şinhua haber ajansına konuşan Çinli yetkililer, Everest'e Nepal tarafından tırmanan dağcıların Kovid yaymasını önlemek için zirveye ayrım hattı çekeceklerini, Tibetli dağ rehberlerinin çekeceği hat sayesinde dağcıların Çin tarafına geçerek zirveye ulaşma girişimlerini engelleyeceklerini söyledi.
Böylece Everest'in kuzeyine Çin tarafından tırmanan dağcıların hattı geçip Nepal tarafındaki kişi ve cisimlerle temas kurmasının da engelleneceğini belirten Çinli yetkililer, ayrım hattı için ne malzemenin kullanılacağına açıklık getirmedi. Nepalli yetkililerden ilk etapta bu konuyla ilgili yorum gelmedi.
Çin'den 38 dağcıya izin
Çin ve Nepal geçen yıl pandemi nedeniyle Everest'e tırmanış izinlerini askıya almıştı. Pandemiyi bitiren Çin, bu yıl 21'i Çinli 38 dağcıya izin çıkardı.
'Hem imkansız hem de saçma'
Çok deneyimli bir şerpa olan Ang Tshering, Everest'in zirvesine ayrım hattı çekmenin hem imkansız hem de saçma olduğu yönünde görüş bildirdi.
'Sadece birkaç dakika geçirilen çok küçük bir alan'
Ang Tshering, her iki taraftan dağcıların birbirlerine yaklaşabileceği tek nokta olan zirvenin, dağcıların fotoğraf çekmek ve 360 derecelik manzarayı deneyimlemek için sadece birkaç dakika geçirdikleri çok küçük bir alan olduğunu belirtti.
'Kovid hastası o yüksekliğe çıkamaz'
Dağcıların kat kat giyindiği, teçhizat ve oksijen maskesi taktığı, donmaya karşı gözlük ve diğer koruma araçları kullandığına dikkat çeken şerpa, "Koronavirüslü birinin zirveye ulaşması imkansızdır, solunum sorunu olanlar o rakıma ulaşamaz" dedi.