Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, vol.33, pp.159-166, 1996 (National Refreed University Journal)
Makinalı tarımda tarla trafiğinin yoğunluğu, toprak sıkışmasına ve dolayısıyla toprağın geçirimsiz hale gelmesine neden olmaktadır. Sıkışan ve geçirimsiz hale gelen toprağı, hasat sonrası devirmeden yırtarak kabartan en önemli toprak işleme aletlerinden birisi de çizel olarak adlandırılan ağır kültivatördür. Çizel, daha az enerji ihtiyacı içeren ve işlenen toprak yüzeyini azaltan toprak işleme sistemlerindeki gelişmelerden birisi olan “koruyucu toprak işleme” sisteminde, toprağı devirerek işleyen pulluğun yerini almıştır.
Bu çalışmada, son yıllarda ülkemizde anız bozmada ve koruyucu toprak işleme sisteminde yaygın olarak kullanılan yerli yapım iki çizelin, anızlı tarla koşullarında, farklı ayak diziliş konumlarının ve çalışma hızlarının toprak batma direncine, çeki kuvveti gereksinmesine, yakıt tüketimine ve patinaja etkileri araştırılmıştır.
Denemeler sonucunda, her iki çizelin ön kirişine 3 ayak yerine 4 ayak bağlanarak çalışılması konumunda, çeki kuvveti ve çeki gücü gereksinmesinde önemli ölçüde artışın meydana geldiği saptanmıştır. İstatiksel anlamda da, farklı ilerleme hızlarının ve ayak diziliş konumlarının, çeki kuvveti ve çeki gücü gereksinmesine etkisi önemli bulunmuştur. Her iki çizel de ikinci vites ilerleme hızında (5.14 km/h), önde 3 ayak bağlanması konumunda diğer ilerleme hızlarına göre daha az çeki kuvveti gereksinmesi göstermiştir.
Yapılan çalışmada, farklı ilerleme
hızlarının ve ayak diziliş konumlarının, yakıt tüketimine etkileri
istatistiksel anlamda önemli bulunmuş, patinaja ise, farklı ilerleme hızlarının
etkisi önemli, ancak ayak diziliş konumlarının etkisi önemsiz bulunmuştur.