Avrupa Birliği ile Ukrayna arasındaki Derin ve Kapsamlı Serbest Ticaret Alanı anlaşmasının yürürlüğe girmesi öncesinde AB, Ukrayna ve Rusya arasında sürdürülen üçlü görüşmelerde siyasi uzlaşı sağlanamadı.
Avrupa Birliği Komisyonu, Temmuz 2014’ten bu yana AB ile Ukrayna arasındaki Derin ve Kapsamlı Serbest Ticaret Alanı Anlaşması ile ilgili olarak yoğun bir şekilde üçlü görüşmeler gerçekleştiriyordu. Görüşme süreci, Rusya’nın 1 Ocak 2016’da yürürlüğe girecek olan anlaşmaya ilişkin endişelerini dikkate almak ve anlaşma üzerinde değişikliğe yol açmayacak pratik çözümler üretmek üzere başlatılmıştı.
Derin ve Kapsamlı Serbest Ticaret Alanı Anlaşması
Brüksel’de Ukrayna Dışişleri Bakanı Klimkim, Rusya Ekonomik Kalkınma Bakanı Ulyukayev ve AB Ticaret Komiseri Cecilia Malmström arasındaki üçlü görüşmenin son turunda da anlaşmaya varılamadı. Rusya’nın Dünya Ticaret Örgütü ve AB mevzuatlarına aykırı talepler öne sürmesi nedeniyle görüşmelerde sonuca ulaşılması mümkün olamadı.
AB, Rusya’nın Bağımsız Devletler Topluluğu’na yönelik Serbest Ticaret Anlaşması (STA) kapsamında Ukrayna’ya olan taahhütlerini yerine getirmesi koşuluna karşılık olarak özellikle ticaret önüne teknik engeller, sağlık ve bitki sağlığı (SPS) ve gümrüklerde işbirliği konularında çözümler getirdi ve 1 Ocak 2016’dan sonra da üçlü çalışma grubu toplantılarının devam etmesini önerdi. Ancak Putin’in Ukrayna ile STA’nın askıya alındığına ilişkin 16 Aralık tarihli bildirgesi ile ilişkiler, daha yüksek derecede bir siyasi baskıya maruz kalmış ve mevcut durum üçlü görüşmelerin yürütülmesine ilişkin Minsk deklarasyonuyla da uyumsuz bir hale gelmişti.
Avrupa Birliği Komisyonu’nun Ticaret Komiseri Cecilia Malmström konuyla ilgili açıklamasında, Rusya’nın ticaret önünde teknik engeller, gümrükler ve sağlık ve bitki sağlığı konularındaki kaygılarını gidermek için 18 aydır yoğun görüşmeler yürütüldüğünü, AB’nin ortak bir görüşe ulaşmak için daha fazla çaba göstermeye hazır olduğunu söyledi.
Rusya Devlet Bakanı Başkan Vladimir Putin’in Ukrayna ile STA’nın askıya alındığını belirten 16 Aralık tarihli bildirisinin görüşmelerin sürdürülmesi amacıyla çeliştiğini vurgulayan Cecilia Malmström, müzakerelerin en başından beri belirtildiği ve Avrupa Birliği Komisyonu Başkanı Jean Claude Juncker’in vurguladığı gibi AB ve Ukrayna arasındaki ikili anlaşma üzerinde doğrudan ya da dolaylı şekilde değişiklik yapılmasının söz konusu olamayacağını kaydetti.