Avrupa Birliği'nin (AB) lokomotif gücü konumundaki Almanya, iş gücü açığı en fazla olan ve dışarıdan nitelikli göçmene en çok ihtiyacı olan ülke. Almanya'nın AB dışındaki ülkelerden nitelikli göçmen alımını kolaylaştıracak yasası Mart 2020'de yürürlüğe giriyor. Bu yolla Almanya'ya gelecek olan yüz binlerce göçmenin büyük çoğunluğu da yine Alman vatandaşlığına geçmenin yollarını arayacak.
Türkiye gibi Avrupa Birliği üyesi olmayan ülke vatandaşları için Alman vatandaşı olmak, Türk vatandaşlığından vazgeçmeyi gerektiriyor.
Çifte vatandaş olma konusunda kuralları sıkılaştıran Almanya artık 'çok vatandaşlığa' karşı kararlı bir tutum sergiliyor. Bu doğrultuda gelen kişilerin bazı istisnalar dışında doğduğu ülke vatandaşlığını bırakması isteniyor. Bu istisnalar arasında örneğin doğduğu ülkede miras hakkını kaybetme, vatandaşlığını kaybetmesi halinde mesleğini yapamama gibi durumlarda çifte vatandaşlığa izin veriliyor. Bunun yanı sıra vatandaşlıktan çıkmaya izin vermeyen İran ve Afganistan gibi ülke vatandaşlarının da çifte vatandaş olmalarına izin veriliyor.
Alman vatandaşlığına geçmek için ne gerekiyor?
Alman vatandaşı olabilmek için Almanya'da en az 8 yıl oturum izni ile yaşamış olmak gerekiyor. Alman dilini en az B1 seviyesine çıkaran kişiler için bu süre 6 yıla kadar düşüyor. Almancayı bilmek topluma entegre olmanın önemli bir unsuru olarak değerlendiriliyor. B1 seviyesi kişinin Almanca okuyup anladığına, resmi işlemlerini yapabildiğine ve insanlarla diyalog kurabildiği anlamına geliyor.
Vatandaşlık için yukarıdaki kriterlerin yanı sıra bir işe sahip olması ve kendisini mali olarak geçindiriyor olabilmesi, ayrıca ülkede bulunduğu süre zarfında suç işlememiş olması gerekiyor. Vatandaşlık için başvuru yapan kişiden Almanya'daki sabıka kaydının yanı sıra, geldiği ülkeden de adli sicil kağıdı isteniyor.
Başvuran kişi Türkiye gibi AB dışından bir ülkenin vatandaşı ise, istisnai kaideler dışında, vatandaşlıktan çıkması gerekiyor. AB ülkeleri vatandaşları için böyle bir zorunluluk bulunmuyor.
Başvuru yapanlardan ayrıca B1 seviyesinde hazırlanmış ve 33 sorudan oluşan 60 dakika süren bir teste girmeleri isteniyor. Bu testte ülke tarihi ile toplumsal değerlere ilişkin sorular yöneltiliyor. Testte başvuru yapanların ülkeyi ne kadar tanıdıkları ve ne kadar entegre olduklarına yönelik bir sonuç çıkarılır. 25 euro karşılığında girilen testte en az 17 soruyu doğru cevaplayan kişiler sınavı geçmiş sayılıyor. Sınavı geçenlere verilen sertifika, kişinin vatandaşlık için gerekli olan aşamalarından birini geçtiğini gösteriyor.
Tüm vatandaşlık masrafları başvuranlara yaklaşık 260 euroya mal oluyor.
Bir Alman vatandaşı ile evlenen kişiler vatandaşlığa başvurabilmeleri için en az 2 yıl evli kalmış olmaları ve Almanya'da en az 3 yıl yasal şekilde yaşamış olmaları gerekiyor.
Almanya'da doğan ve ebeveynlerinden biri Alman diğeri Türk olanlar doğuştan çifte vatandaş oluyor.
Vatandaşlık dışındaki seçenek: Süresiz oturum hakkı
Vatandaşlığını bırakmak istemeyenler için en cazip yol süresiz oturum izni elde etmek. Uzun dönem oturma izni için genel olarak Almanca bilme, maddi olarak sizi geçindirecek bir işe ve sağlık sigortasına sahip olmak ile sabıka kaydınızın temiz olması gerekiyor.
2019'un başında Alman hükümeti, Nazı rejiminden kaçarak başka ülkelere sığınanların soyundan gelenlere de vatandaşlık yolunu açmıştı. Nazi Almanyası'nı terk edenlerin yakınlarının Alman vatandaşlığı rejim tarafından iptal edilmişti.
Mavi Kart nasıl alınır?
AB üyesi olmayan ülke vatandaşlarının Almanya'da 49 bin Euro ve üzeri bir yıllık gelirleri varsa 33 aylık çalışma sonucunda mavi kart sahibi olabilirler. Bazı mesleklerde bu miktar yıllık 38 bin Euro'ya kadar düşüyor. B1 dil seviyesi olan kişiler ise 33 ay yerine 21 ay çalıştıktan sonra mavi karta başvuru yapabiliyor.
Almanya'da kendi işini kuranlar da 3 yıl içinde mavi karta başvurabiliyor.
Bunun dışında Alman hükümeti bilim insanı, araştırmacı gibi meslekleri olan nitelikli göçmenlere hemen oturum izni veriyor.