Pophaber.com’ da yer alan ilk yazısını yazacak yeni bir blogger olarak biraz heyecanlıyım. İlk yazımın da yazarlık yapacağım alanı doğrudan tarif eden, onu açımlayan, buradan bir fikir üretmeye çalışan bir boyutu olmasını istedim.
Ekolojik Mutfak Meselesi
“Mutfak” kavramını biraz genişletmeyi istiyorum. Türkçe’ de birkaç anlama gelebilen bir sözcük. Farsça “mutbagh” sözcüğünden dilimize geçmiş. Aş pişiren ev, anlamına geliyor. Türkçe’ de herhangi bir şeyin son ürün olarak açığa çıktığı şeyin üretildiği yerde olmak gibi yan anlamlara da sahip. İşin mutfağında olmak…
Etimolojik kökenine girmemin bu isimde yazacağım her şey ile bir ilgisi var. Temel anlamını aşarak kavramsallaştırmaya çalıştığım bir alanı ifade ediyor. Bilinçli bir şekilde “aş pişiren” yer olmaktan çıkarmak istiyorum. Hayatın tümüyle ilgili yaptığımız her ekolojik müdahaleyi mutfak kavramının içerisine ekleyerek yazarlık yapmaya çalışacağım.
Pophaber.com, ben içerisine dahil olmadan bir süre önce fonksiyonel gıdaların tarifi ile ilgili bir bakış açısını içeren süreci başlatmıştı. Probiyotik-fermente gıdaların üretimiyle ilgili diğer mecralardan farkını içeren yaklaşımını göstermişti. Blogger profilimin adını “Probiyotik Mutfak” olarak da düşünüyordum. En kapsayıcı ismin “Ekolojik Mutfak” olmasına karar verdim. Probiyotikler de eko sistemin bir ürünü. Onun bir parçası. Mesele sadece “probiyotikler” değil.
Ekolojik Zincir
Yemek ya da fonksiyonel ürünler tarifi yazan, bu konuda bloggerlık ya da youtuberlık yapan bir sürü özneyi takip ettim. Birkaçı hariç hepsinin zinciri ihlal ettiğini gördüm. Sağlımıza faydalı birçok ürünin tarifinde meselenin tam olarak algılamadan, sağlık turizmi gibi bir takipçi turizmine göre içerik ürettiklerini görüyorum. İntagram ve Youtube bizi doyuracak, lezzetli, estetik olarak muntazam gıda ürünlerin hergün paylaşıldığı bir platform haline de geldi.
Herhangi bir şeyin lezzetli olması, tam kıvamında, estetik olarak muntazam olması o şeyin kendisinin beslenmeyle kurduğu ilişkiyi açıklamaz. Ne yazık ki böyle bir algımız oluştu. Nusr-Et meselesini unutmayalım. Bir tuz hareketiyle arzu dünyamızda yer almasının hergün bir parçası olduğumuz gösteri dünyasıyla akraba bir ilişkisi var.
Deneysel olarak kendimde de gözlemlediğim bir şey bu. Eminönü’ nde arkadaşlarla dolaşırken canımız çiğ köfte çekti. Çiğ köfte meselemiz de bir yazı konusu… Birkaç ay önce İnstagram’ da Çiğ Köfteci Ali Usta ile çekilmiş bir içerik görmüştüm. Müşterisine saldıran, azarlayan, çoşkulu bir usta. Hafızamda yer ettiğinden olacak “Ali Usta,” ya gidelim dedim birden. Gittik.
Bundan sonrası bir gösteriydi. Bir tüketim ritüelinin parçası olma hali. Yediğim şeyin lezzeti ya da fonksiyonel olması çok önemli değildi. Bir çağrı gibi gösteri dünyasının gıdasal bir parçası olmuştum. Bunu ilk defa oraya gidişimdeki ruh halimde fark ettim. Ne kadar eleştirel olursak olalım bazen bir şekilde kendimizi bulabildiğimiz bir ruh hali bu.
Ekolojik zincir meselemize geri dönersek karşımıza çıkan iki önemli halka var. Üretim alanının niteliği, üretim süreci boyunca kullanılan diğer bütün her şeyin niteliği. Bitki bazlı düşünürsek önce toprağın niteliği sonra tohum ve bitkilerin yetiştirilip soframıza kadar gelişini kapsayan bütün süreç. Üreticinin niteliği konusuna girmeyeceğim şimdilik. Zincirin en önemli halkası da o.
Bu süreci kendiniz de deneyimleyebilirsiniz. Google ya da Youtube “Taze Fasulye Yemeği Tarifi- Taze Fasulye Yemeği Nasıl Yapılır?” yazdığınız karşınıza çıkan yüzlerce tarifi inceleyin. Hepsi bir yemeğin en iyi formlarıyla ilgili bir sürü detay içerir. Son hallerini içeren estetik fotoğraflarıyla birlikte. Fasulyenin yetiştiği toprak? Fasulyenin tohumu? Onlarca pestisit (zehirli kimyasal) içeren fasulyeden kendinize sağlıklı olduğunu düşündüğünüz bir yemek yaptığımızın ne kadar farkındayız?
Ekolojik Mutfak olarak yazdığım yazılarda her an bunun farkında olarak bu konuda bir bakış ve tüketim alışkanlığı geliştirmeye çalışacağım. Mutfak demişken meseleyi genişlettiğimin de farkında olarak. Yemeği yapma ve saklama biçimimiz. Atıklarımız. Bulaşık ve ev temizliğinde kullandığımız ürünler. Kişisel bakımımızda kullandığımız her şey. Sağlıklı bir canlının mutfağıyla ilgili kapsamı genişletmek. Yaşama karşı onun organik bir parçası olarak hep kendimiz hep onun için yapabileceğimiz şeyleri düşünmek.
Bu yüzden sevgili okur birlikte bir yemeği pişirme sürecine ortak olmayacağız sadece. Birlikte daha güzel daha geniş şeylerin pişirilmesinin bir parçası olmaya çalışacağız. Hiç değilse kendi yazarlık ve mutfak deneyimim böyle olacak.
Bu makalenin tüm hakları www.pophaber.com’a aittir.