Tüm dünyayı saran, hızlı bir şekilde yayılım gösteren, solunum yolu enfeksiyonlarına neden olan, herhangi bir spesifik tedavisi bulunmayan ancak bazı önlemlerinin alınmasıyla yavaşlamasına hatta salgının durmasına yönelik beklentilerin olduğu bir Cocid-19 Pandemi sürecini yaşıyoruz.
Bu yazımı pandemi sürecindeki farkındalığımız üzerine odaklanarak kaleme aldım. Buradaki amacım sizlerde pandemi sürecine biraz daha farklı bakmanızı sağlamak.
Salgın döneminde alınan önlemlerinin çoğunun normal seyrindeki hayatımızda olması gerektiğinin ne kadar farkındaydık?
Şu an yapılması ve uygulanması gerekli olan bu önlemlerin özellikle toplum sağlığının ve hijyenin önemini vurguladığını ve uygulandığında nasıl fark yarattığını görebiliyoruz.
Covid-19 hastalığının herhangi bir yerde ne kadar yaşadığı tartışma konusu fakat virüsün hijyen ile yok olabileceği veya bulaşma oranının azaltılabileceği öngörülüyor. Virüs, insanların öksürmesi ve hapşırmasıyla ortaya saçtığı damlacıkların ortamda bulunan diğer bireylerin ağzına, burnuna veya gözüne temas ile bulaşabilmektedir. Birçok virüs gibi covid-19 da bu yolla bulaşmaktadır.
Akut Solunum Yolu Enfeksiyonlarının riskini azaltmaya yönelik alınan önlemler covid-19 için de geçerlidir.
- Öksürme ya da hapşırma esnasında ağzın ve burnun tek kullanımlık mendil ile kapatılması mendil olmadığı durumlarda dirseğin iç kısmı ile ağzını ve burnun kapatılması,
- Olabildiğince kalabalık ortamlardan uzak durulması,
- Kapalı yerlerin sürekli havalandırılması,
- Hijyen ürünleri ile dezenfekte edilmeyen ellerle ağza, burna, gözlere dokunulmaması,
- Özellikle el hijyenine dikkat edilmesi, en az 20 saniye sabun ve suyla yıkanılması gerektiği,
- Bağışıklık sistemini güçlendirmek için dengeli ve sağlıklı beslenilmesi,
- Alınan gıdaların iyice yıkanılması, nasıl saklanılması
- Hatta elden elle dolaşan paraları nasıl kullanmamız gerektiğini öğreten bu virüs toplum içinde de nasıl hareket edeceğimizi ders niteliğinde öğretmeye devam etmektedir.
Tüm bunlar gibi birçok önlemin covid-19 virüsü öncesinde de yapılması gerekli olan çoğumuzun hiç dikkat etmediği önlemlerdir.
Peki ya dikkat etmediğimizde ne olacak?
Covid-19 virüsü için uygun bir ortam hazırlamış olup, hızlı bir şekilde yayılmasını sağlamış oluruz. Kim bilir belki de sevdiğimiz insanlara da bulaştırmış olabiliriz. Virüsün kendini gizleyebiliyor olması işleri daha da zorlaştırıyor. Bu süre içinde dikkat edilmediği takdirde birer taşıyıcı olarak durduğumuz ortamlarda farkında olmadan virüsü bırakmış olabiliriz. Virüsün kendini göstermeye başladığında ise bazı mevsimsel hastalıklara benzer belirtiler taşıdığı için karıştırılabiliyor. Virüsün temel olarak ateş, öksürük, nefes darlığı belirtilerinden en az biri olması gerekir.
Aşağıdaki tabloda mevsimsel hastalıklar ve Covid-19’un belirtilerinin karşılaştırması yer alıyor.
|BELİRTİLER||COVİD-19||SOĞUK ALGINLIĞI||GRİP||ALERJİ|
|Ateş||Sık||Nadiren||Sık|
|Yorgunluk||Sık||Bazen||Sık||Bazen|
|Kuru öksürük||Sık||Sık||Bazen|
|Solunum zorluğu||Şiddetli||Bazen|
|Öksürük||Sık||Bazen||Bazen|
|Ağrı||Bazen||Nadiren||Sık|
|Hapşırma||Sık||Bazen||Sık|
|Burun akıntısı||Bazen||Bazen||Sık|
|Burun tıkanıklığı||Sık||Bazen||Sık|
|Gözlerde sulanma||Sık|
|Boğaz ağrısı||Bazen||Sık||Bazen|
|İshal||Bazen||Nadiren|
Tüm dünyayı etkisi altına alan bir pandemi olan covid-19, tüm insanlığı etkisi altına almış durumda, insanların böyle bir durum karşısında kendilerini olabildiğince güçlü durmaları, bu virüse karşı hiçbir dalgınlığa yer vermediği, elzem hale gelmiş olan önlemlerin en etkili bir şekilde uygulandığı takdirde virüsün yayılım hızının azalacağını veya durmasına yarayabileceğini aklımızdan çıkmaması gerektiği önemle vurgulanıyor.
Biz olanları evden izlerken hastanelerde çalışanlarımız ne yapıyor? Bunun da farkında mıydık?
Hastanelerde çalışan tüm sağlık çalışanları ve personelleri gerek psikolojik gerek toplumsal olarak daha çok etkileniyor. Bunun da en önemli nedeni onların covid-19 hastalarını daha çok görüyor ve tedavilerini üstleniyor olmaları.
Virüs aynı zamanda çalışma arkadaşları ve aileleriyle olan ilişkilerini de etkiledi, krizin ortasında psikolojik ağırlığın altında kalmamak için güçlü durmaya çalışıyor, virüs ile savaşmaya devam ediyorlar. Birçok kez virüs ile karşı karşıya kalan sağlık çalışanı ve personeli aylarca sevdiklerinden uzak kalıyorlar ya da evine gitmek zorunda kalanların sevdiklerine virüsü taşımak gibi birçok kaygısı var. Tüm bunlara rağmen güçlü durup işin başında olan herkese minnettarız.
Bu olağanüstü durum karşısında kendimiz ve sevdiklerimiz adına endişeleniyor alınan önlemlerin yaşamamızın her dönemi için uygulanması dileğiyle.
Sağlıcakla kalın.