Deprem öncesinde Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve MHP, 18 Haziran’da yapılması gereken cumhurbaşkanlığı ve parlamento seçimlerinin 14 Mayıs’a çekilmesi konusunda uzlaşmıştı. Muhalefet partileri destek vermediği için de seçim kararını Erdoğan’ın alması bekleniyordu.
Ancak 6 Şubat’ta yaşanan Kahramanmaraş merkezli depremler sonrasında, depremden etkilenen 10 ilde seçimlerin zamanında veya 14 Mayıs’ta yapılıp yapılamayacağı tartışılmaya başlandı.
İktidar ve ittifak ortağı MHP’den bu konuda resmi bir açıklama gelmedi.
Ancak eski TBMM Başkanı Bülent Arınç, yazılı açıklama yaparak, 85 milletvekili ile temsil edilen 10 ilde seçimlerin yapılamayacağını ve “ivedilikle” de ertelenmesi gerektiğini savundu.
Arınç, seçim tarihi olarak da Kasım 2023, 2024’teki yerel seçimlerle birleştirilmesi veya parlamentoda uzlaşmayla bir tarih belirlenmesini önerdi.
AK PARTİ: AYNI YERDEYİZ, KARAR DEĞİŞİKLİĞİ OLURSA MECLİS’TE UZLAŞMA ŞART
BBC Türkçe’den Ayşe Sayın’ın haberine göre AK Parti kulislerinde ise şu ana kadar partinin seçim tarihine ilişkin bir karar değişikliği olmadığı vurgulanıyor.
Ancak parti içinde seçimlerin ertelenmesi olasılığının olup olmadığı da tartışılıyor.
Bazı parti yöneticileri ise muhalefetle uzlaşma sağlanmadan seçim erteleme kararının yaşama geçme olasılığını düşük görüyor.
Bir AK Parti milletvekili “Bir yola çıktık, artık dönüşü olmaz” görüşünü dile getirirken, partisinin tutumuna ilişkin şu değerlendirmeyi yapıyor:
“Seçim tarihi olarak 14 Mayıs açıklandı. Şu anda aynı yerdeyiz, gündemimizde seçim erteleme yok.
“Ama eğer deprem nedeniyle bu kararda bir değişiklik olursa da Meclis’teki partilerle uzlaşma aranması şart.
“BAŞKA TÜRLÜ BİR YOL ŞU ANDA ÇOK MÜMKÜN GÖRÜNMÜYOR”
Bazı AK Parti kurmayları Erdoğan’ın meşruiyetini şimdiye kadar hem sandıktan aldığını ve bu nedenle de seçimi tartışmalı hale getirecek bir adım atmayacağını savunuyorlar.
Arınç’ın seçimin ertelenmesi önerisi siyasi kulislerde, özellikle muhalefet partilerinde AK Parti’nin “erteleme” için nabız yoklaması olduğu yorumlarına da yol açtı.
Ancak AK Parti kurmayları, Arınç’ın görüşlerinin “kişisel” olduğu ve partiyle uzun süredir yakın ilişkisi kalmadığına işaret ediyorlar.
MHP: MUHALEFETİN ‘SEÇİMDEN KAÇTILAR’ ALGISI OLUŞTURMASINA İZİN VERİLMEMELİ
Seçimlerin ertelenip ertelenmeyeceği konusunda MHP’nin tutumu da önem taşıyor.
MHP kurmayları böyle bir konunun henüz AK Parti ile görüşülmediğini belirtirken, bu tür kararlar için biraz sürecin görülmesi gerektiğine işaret ediyorlar.
Bazı MHP yöneticileri seçim ertelemenin siyasi sonuçlarının çok iyi değerlendirilmesi gerektiğini belirterek, “Eğer seçim ertelenirse muhalefet, ‘seçimden kaçmak için depremi kullandılar’ diye bir algı oluşturabilir, o nedenle çok iyi ölçüp biçmek lazım” görüşünü dile getiriyor.
Kimi üst düzey MHP’liler, depremin çok büyük bir yıkım getirmesine karşın devletin “yaraları sarma gücü” olduğunu belirterek, “Seçimi, deprem nedeniyle ertelemek, ‘devlette acizlik’ olarak da algılanabilir. Bu tür kararlar alınırken, her türlü ihtimal değerlendirilir” ifadelerini kullanıyor.
MHP lideri Bahçeli 14 Şubat'taki grup toplantısında "Kimse kusura bakmasın, 'devlet yok' diyen karakter yoksulları, iç işgal cephesinde konuşlanmış işbirlikçi sefillerdir" dedi
CHP: OHAL ALTINDA 81 İLDE SEÇİM YAPILDIYSA 10 İLDE DE YAPILIR
CHP ise seçimin ileri bir tarihe ertelenmesin anayasal olarak mümkün olmadığı görüşünde.
Anayasa’nın 78. maddesinde sadece “savaş nedeniyle” seçimlerin ertelenebilmesi hükmü olduğuna işaret eden parti yöneticileri, “deprem veya başka bir doğal afet” yüzünden ertelenebileceğine ilişkin hüküm bulunmadığına dikkat çekiyorlar.
Bir erteleme olacaksa da bunun ancak parlamentodaki siyasi partilerin uzlaşması ve anayasaya geçici madde koyarak mümkün olabileceği ifade ediliyor.
İktidarın, böyle bir ortamda seçime gitmemek için erteleme yollarını arayacağı ve Yüksek Seçim Kurulu üzerinden seçimi erteleme kararı alınmasını zorlayabileceğine dikkat çeken CHP kurmayları, bunun anayasal değil, siyasi bir karar olacağını ve seçimlerin meşruiyetine gölge düşüreceğini ifade ediyorlar.
YSK’nın geçmişte “48 günde seçim yapmakla” övündüğüne işaret eden bir CHP yöneticisi, “Ayrıca bu ülkede 81 ilde OHAL varken seçimler yapılabildi. 10 ilde OHAL var diye seçimlerin yapılamaması gibi bir durum olmaz. Türkiye, bunun altından kalkar” görüşünü dile getiriyor.
CHP lideri Kemal Kılıçdaroğlu da gazeteci Murat Yetkin’e yaptığı açıklamada, seçimlerin ileri tarihe ertelenmesinin anayasal olarak mümkün olmadığını belirterek, “Savaş olmadığına göre seçim ertelenemez. Hiç kimse Anayasanın, yasaların dışında gerekçeler uydurarak kendisine özgü bir hukuk normu oluşturamaz. Anayasa var. ‘Türkiye hukuk devletidir’ diyorsak yapılamaz” görüşünü dile getirdi.
Kılıçdaroğlu aksi bir kararın iktidarın seçimden kaçması anlamına geleceğini ifade etti.