İnsana Verdiğimiz Değer
İnsanı yaşat ki devlet yaşasın! Şeyh Edebali
Şeyh Edebali’nin Osman Gazi’ye nasihatinde ki bu söz ser levha muhteşem bir sözdür. Zaman ilerledikçe değeri daha da anlaşılıyor.
İşte Osmanlının torunları olarak her fırsatta öğündüğümüz bizler, atalarımızdan bizlere miras tarihleri aşarak gelen bu güzel sözü hayatımıza ne kadar uygulayabiliyoruz?
İnsanı yaşatıyor muyuz? Soruyu şöyle sormak belki daha yerinde olacak. İnsanımıza ne kadar değer veriyoruz? Ona değer vererek devletimizi ebed müddet yaşaması yolunda daha da sağlamlaştırıyor muyuz?
İnsana verilen değerin ölçüsü, temel hak ve özgürlüklerin alabildiğince kullanılmasıdır. Bir toplumda hak ve özgürlüklerin kullanılması ne kadar yaygın ve gelişmiş ise bilinmelidir ki o toplum kendi içinde barışı, dayanışmayı, birliğini sağlamış huzur toplumu olma yolunda demektir.
Bugün gıpta ile baktığımız AB üyeleri ve İskandinav ülkelerinde hak ve özgürlükler her geçen gün geliştirilmeye çalışılmaktadır. Belki bizim için halen duyduğumuz da yok artık diyeceğimiz bu hak ve özgürlüklerin neden bizde böyle değil dememek mümkün mü?
İşte size 2 örnek:
Norveç merkezli bir şirket, evcil hayvanı doğum yapan çalışanlarına 3 gün doğum izni vermeye başladı.
İtalya’da mahkeme, hasta köpeğine bakmak için 2 gün “hastalık izni” isteyen bir çalışanı, “Köpek de ailenin ferdi” diyerek haklı buldu.
Gördünüz mü insana verilen değeri? Bırakın insana verilen değeri, hayvanlara verilen değeri görün.
Hak ve özgürlükleri genişlettikçe insanların çevreye ve insanlara olan saygısının arttığını da unutmamak gerekir. Çünkü hak ve özgürlüğün ihlalinin müeyyidesi ağırdır. Yaşanabilir bir toplum olmak da, dünyamızı yaşanabilir bir gezegen haline getirmekte de buna bağlıdır.
İnsan kendisine değer verildiğini gördükçe karşısındakine de değer verir. Etkiye tepki misali. İnsan onuruna yakışan uygulamalar ne kadar yaygınlaşırsa hayat çok daha güzel, çok daha rahat, çok daha huzurlu ve çok daha yaşanabilir olacaktır. Basit bir örnek: Kendisine değer verilen insanın yere çöp atması mümkün mü? Böyle bir sistemi kim yok etmek ister?
O yüzden çağları aşıp gelen “İnsanı yaşat ki devlet yaşasın!” sözü kuru kuruya söylenmiş bir söz değildir.