Eylül ayı, uzay tutkunları için hayli hareketli geçti. Geçtiğimiz haftalarda yaşanan bir sızıntı, bilim insanlarının Venüs‘te hayat izine rastladıklarını ortaya koymuştu. Bu sızıntıdan çabucak sonra da bahisle ilgili açıklamalar gelmiş, Venüs gezegeninde “fosfin” olarak isimlendirilen bir molekülün varlığını duyurmuşlardı. Şimdiyse bu mevzuda baş karıştırıcı bir gelişme daha yaşandı.
Olağan şartlarda sıcak ve zehirli bir gezegen olduğu bilinen Venüs’te, ömür ihtimali üzerinde durulmuyordu. Lakin fosfin molekülünün keşfi, bilim dünyasının gözünü Venüs’e çevirdi. ABD’deki Cal Poly Pomona Üniversitesi bünyesinde çalışmalarını sürdüren bilim insanları ise NASA’nın arşivindeki bilgileri incelerken bir gariplik keşfettiler. Bilim insanlarının keşfettikleri şey, Venüs’teki hayat izlerinin aslında yıllar evvel bulunmuş olduğunu gözler önüne seriyordu.
“Venüs’te yaşama dair izler, 1978’de keşfedildi. NASA bunu fark etmedi.”
Rakesh Mogul liderliğinde yapılan çalışmalarda, NASA’nın 1978 yılında gerçekleştirdiği “Pioneer 13” isimli Venüs misyonunda fosfin molekülünün varlığının ipuçlarının yakalandığı keşfedildi. Aslına bakacak olursak yeni çalışma, 14 Eylül’de yapılan açıklamalardan farklı bir şey sunmuyor. Yani Mogul ve meslektaşları da Venüs’te fosfin bulunduğunu söylüyorlar. Lakin NASA, o yıllarda daha dikkatli olsaydı Venüs’teki yaşam izleri, çoktan tespit edilmiş olabilirdi.
NASA, 1978 yılında gerçekleştirdiği misyonda Venüs atmosferine ölçüm aygıtı göndermişti. LNMS olarak isimlendirilen bu aygıt, Venüs’ün atmosferinde çeşitli ölçümler yapıp, bu ölçümleri bilim beşerlerine aktarmayı başarmıştı. Fakat o devrin kaidelerinde LNMS, Venüs’ün atmosferinde kendi haline bırakılmıştı. Muhtemelen Venüs koşuları, Dünya’dan çok uzakta bir başına kalan aygıtı yok etti.
LNMS, Venüs atmosferine girdikten sonra kütle spektrometresi tekniğini kullanarak, atmosferdeki kimyasalları tanımladı. Bu tanımlamalar da bilim insanları tarafından inceledi. Fakat uzmanlar, 70’li yıllarda fosfin üzere fosfor bazlı bileşiklere değil, başka kimyasallara yönelmişlerdi. İşte bu durum, Venüs’teki hayat bulgularının keşfedilmesini 40 yıl kadar geciktirmiş oldu.
Mogul ve grubunun yaptığı çalışmalar, başka araştırmacılar tarafından da incelendi. Yapılan incelemelerde, fosfine çok benzeyen yapıların varlığı tespit edildi. Uzmanlar ayrıyeten, Venüs atmosferinin içerisinde fosfor atomları olduğunu da keşfettiler. Uzmanlara nazaran bu atomlar, fosfin üzere ağır gazlar aracılığıyla atmosferde bulunuyorlar.
Bilim insanları, elde ettikleri dataları önemsemediler: Nedeni ise epeyce temiz
Yapılan araştırma, NASA’yı kabahatler nitelikte olsa da değinilmesi gereken farklı bir konu daha var. Şöyle ki LNMS’nin üretiliş maksadı, fosfin gibisi molekülleri yakalamak değildi. Ayrıyeten atmosfer içerisinde fosfin ve gibisi bileşikleri birbirlerinden ayırmak da o devirler için oldukça zordu. Fakat bilim insanları, Pioneer 13 misyonunda elde edilen datalarda, fosfinle birebir kütleye sahip olan başka moleküllerin keşfedildiğini söylüyorlar. Yani şayet istenseydi, 1978 yılında fosfin keşfi yapılabilirdi.
Mogul, o devirlerde yapılan çalışmalarda fosfin ve gibisi moleküllerin önemsenmediğini savunuyor. Bunun nedeninin arka niyet olmadığını söyleyen Mogul, o periyotlarda bu cins moleküllerin, atmosferde olmayacağının düşünüldüğünü söz ediyor. Bunun üzere farklı kimyasalların da Venüs’te bulunabileceğini tabir eden Mogul, yeni keşif durumlarında hayat için elverişli olan yeni kimyasalların tespit edilebileceğini söylüyor. Lakin bu keşifler için yeni çalışmaların yapılması, tahminen de Venüs atmosferine yeni uzay araçlarının gönderilmesi gerekiyor. Elbette bu robotların, en başta sıcaklığa dayanacak biçimde inşa edilmesi gerekli.