Tarih Arşivi ve Türk Tarihi Forumunda Golan türkmenleri Konusunu Okuyorsunuz..
-
14 Ağustos 2012 12:26
Dr Zeynep
Bayan Üye
Golan türkmenleri
Golan türkmenleri
GOLAN TÜRKMENLERİNDE DÜĞÜN GELENEĞİ
TANIŞMA
Golanda yaşayan Türkmen aileleri genelde birbirlerini tanırlar, dolaysıyla köylerde gençler kesinlikle görüşüyorlardı, erkekler kızlarla tarla harman ve pınarlarda görüşerek birbirlerini tanımış oluyorlardı, tanışmalarına iyi bir süre geçtikten sonra ve birbirlerini daha fazla bildikten sonra oğlan kızın annesinin kabullüğünü öğrenmek amacı ile kendi annesini kızın anasına gönderir olumlu bir cevap alırsa anne erkeklerin ne zaman geleceğini oğlan ve kızın anneleri ayarlarlarmış.
GELİN İSTEMEK
Resmi bir şekilde oğlanın ailesinin yaşlı ve müteber akrabaları ile birlikte kızı istemeye giderlermiş,bu sırada kız tarafından yine yaşlı ve müteber kişiler babası tarafından çağırılırmış, bir araya gelince iki taraf, kızın babası konuklara (Xoş geldiniz) deyerek oturacakları yeri belirtir, bu konuya ilgili konuşmayı (biz senin yanına geldik Allahu- tala'nın izni péxamber efendimizin kavliyle falan ğızını bizim falan oğlumuza istiyerik ne dérsin) deyerek oğlanın babası konuyu açmış olur, kızın babası tam olarak gönlü var ise oturanlara (kereminizden ğızdan şorlaşım da sizlere cavabı vérrim) baba oturanları diğer akrabalarına bırakır da kızının görüşünü almaya gidermiş, kızına (falan adam falan oğluna seni istemeye gelmiş.. ne dérsin ğızım) kız babasına (Vallah ya buba sen bilirsin sen ne dérsen ben dédigin kimiyim) bu da kızın kabul ettiğini ifade edermiş, bu sırada baba kalkıp konuklarına (Allah vérmişse ben de vérdim) deyerek oturanlardan birisi (El-fatiha) çağırarak El-fatiha suresini okurlarmış, bundan sonra başlığı (ğalın)ı ayarlamak için oğlanın babası (nağadar ğalın istiyersiniz) kızın babası (bu ğadar.. bu ğadar) oğlanın babası (falandan ötrü bunça éndirin) kızın babası (tamam béle olsun) oğlanın babası (falan için bunça da kesin) kızın babası (tamam bu ğadar oldu) öylesine başlık (ğalın) büyük rakamlardan değmez bir rakama düşer, tekrar Fatiheyi okuduktan sonra düğünün ne zaman olacağını açıklamakta bulunurlarmış.
Bu munasebetle damat tarafından kuzu ve koçlar kesilir, yemek yapıp (zılğıt) ların sesleriyle davetlilere ikram edilirmiş.
Derhal kızın dişi akraba ve arkadaşları zılğıt çalarak bir şenlik başlatırlar. nitekim oğlanın arkadaş ve yoldaşları içerden oğlanı alarak dışarda halay ve düğün kururlarmış.
DÜĞÜN TÖRELERİ,
HAZIRLIK:
Düğünden bir kaç gün önce (7 5 gün arası) bütün Türkmen köylerine davetçiler gönderilir ve o köylülere o evde düğün olcağını bidirirlermiş.
Düğünün ilanını yapmak için (güvegi) damadın evine Allah, Muhammed
kelimeleriyle süslü ak bayrak dikilir, gelinin evine ise al bayrak dikilirmiş.
KINA GECESİ:
Düğünün öncesi gece kına /ğına/ gecesidir, Gelinin ahbapları evinde toplanıp türkü söylenerek kına yakarlarmış.
YEMEK
Genelde düğünler Cuma günleri olurmuş, sabah erkenden damadın evindeki davetlileri karşılayabilmek için gerekli hazırlıklar yapılırmış.
Gelen davetlilerin tarafından genelde en az bir baş koyun düğün evine armağan edilirmiş.
Cuma namazından sonra ve gelin damatgile ulaşır ulaşmaz koyunlar kesilir (30 40 baş bazen), sıkça etle süslü üzerine tere yağı dökülen pirinç ve bulgur bilavı, tere yağıyla zengin yoğurt çorbası düğünü hazır olanlara ikram edilirmiş, bu tür yemeğe (Dügün aşı) denirmiş.
OYUNLAR
BAYRAK KAÇIRMASI:
Gelinle beraber gelen bayrak damadın evinin üstünde dikildikten sonra bayrağı alıp köyü dolaşarak tekrar yerine kim getirebilir diye gençler idaaya geçerlermiş, ben o işi yaparım diyen genç hemen o bayrağı alıp atına binip koşarmış, Gençler arkadaşının başarmaması için ellerinden gelen engelleri yaparlarmış nihayet başardıysa tekrar bayrağı damadın evine diker ve köyün yiğitlerinden biri sayılırmış.
GÜREŞMEK (Güleşmek):
Düğünü hazır olan ergenler yiğitliklerini göstermek için birbirleriyle Anadaoludaki bildiğimiz güreşme usulüne göre güreşirlermiş bu oyuna da Golan Türkmenleri dilinde (Güleşme) denirmiş.
AT YARIŞI:
Düğünün münasebetiyle köyün harmanında atlılar toplanıp yarışırlarmış.
GELİN GETİRMESİ,
Gelini babası evinden damadın evine getirmesi için bir kervan hazırlanırmış.
Bu kervanın temeli üç tane devedir, her deveye iki hatun otururmuş, kervanın etrafında olan atlılarla /bekçiler/ birlikte türkü söyleyerek gelin getirtilirmiş, köyden köye yürüme esnasında damadın köyünden olan bir kaç atlı gelinin önündeki oturan kadının önüne asılan bayrağı /bayrak aktır üzerine kırmızı veya gök rengi ile kelime-i şehadet yazılmıştır/ kapmaya çalışırlar bu sırada kervanın çevresindeki bulunan bekçiler bayrağın alınmaması için elinden geleni yaparlarmış, bayrak alınabilirse kervan bekçileri bayrağı geri almak üzere alnın peşine düşerler, geri alabilirlerse bekçilere damat ailesi tarafından bir koç ikram edilirmiş nitekim iade edilemezse damadın atlıları bayrağı damadın evinin üzerine dikerek ikrama hazır olan koçlarını alırlar, gelin kervanı damadın evine ulaşır ulaşmaz yemekleri hazırlamaya başlarlarmış, bu sırada gelin, yolculuktan dolayı kaynaklanan yorgunluğunu damadın bir komşusu veya gelinin bir akrabası gilde yemekler hazır olana kadar dinlenebilir, dinlediği sırada köyün kızları bazıları yemek hazırlığında bulunup bazıları da gelinin ihtiyaçlarını karşılarlarmış.
Yemekten sonra halay ve oyunlar akşamaya kadar devam eder. Köylülerin kaldığı yerlerden uzaklanıp gelin için kamıştan damsız bir oda yapılır bu odaya (ğaçak) denirmiş.
Yedi gün süren (ğaçak) odası akşamları bu odada (ğaçak'ta) kalıp gündüz (gerdek)(gelin odası)ında kalırlar.
-
Sponsor Bağlantılar
Bugün
Golan türkmenleri isimli yazıya yorum yazın.