Indikatörler para kazanmak için, yatırım değerleri üzerinde işlem yapabilmek için kullanılan göstergelerdir. Borsada,döviz alım satımı,foreks işlemleri veya kripto para piyasalarında kısaca para kazanma olasılığı bulunan her ortamda kullanılırlar. Indikatörün yaptığı şey ise geçmiş veya şimdide belirlenmiş olan fiyatlara bakarak geleceği tahmin etmektir. Yani geçmiş geleceğin aynasıdır mantıgını güderler. Indikatörler çok sayıda uzman tarafından farklı isimlerde geliştirilmiştir.
Diyelim ki biraz paranız var ve bu parayı arttırmak, çoğaltmak istiyorsunuz. Bu durumda ya altın alıp yastık altı yaparsınız ya da sağlam bir döviz (dolar,euro gibi) alabilirsiniz. ancak parayı riske atıp kısa zamanda hızlı bir şekilde çoğalmasını istiyorsanız foreks,borsa veya kripto para gibi piyasalarda satılan entsrümanları alıp aldıgınız fiyatın üstünde satarak kazanç elde edersiniz. Hızlı kazanmak hızlı kaybetmek anlamına da gelebildiği için bu durumda rastgele işlem yapmak riski yükseltecektir. Yani ne alacağınızı önceden belirlemek zordur.
DIKKAT BURADA YAZANLAR YATIRIM TAVSIYESI DEGILDIR
İşte bu durumda indikatörler imdadınıza yetişirler. Örneğin borsaya gireceksiniz ve araştırıp Bim Marketler Zinciri’nin hisselerinden almayı uygun buldunuz. Çünkü baktınız ki Bim sağlam bir firma, işleri de çok iyi herkes oradan alışveriş yapıyor. Bu durumda kazanıyorsa kazandıracaktır diye düşündünüz ki bu uzun vadede doğru bir düşüncedir. Bim firmasının hisse senedini almak için fiyat belirlemeniz gerekecektir. Bim alacağınız anda örneğin 50 tl ise yani 1 hissenin değeri 50 tl ise siz 20 tane alırsanız 1000 tl para yatırmış olursunuz. Eğer hisse bir müddet sonra 50 tl den 100 tl ye yükselirse ve sizde o zaman satın aldıgınız 20 adet hisseyi satarsanız elinizde 2000 tl olacaktır. Bu durumda bin yatırdınız iki bin aldınız. Kazancınız yüzde 100 oldu. Indikatörler 50 tl den sonra hissenin fiyatının yükselip yükselmeyeceğini size söylemek için yapılmışlardır. Çünkü 50 tl ye satın aldıktan sonra fiyatı yükselmek yerine 25 tl ye düşerse bu durumda siz 1000 tl yatırıp 500 tl geri almış yani 500 tl zarar etmiş olursunuz. Bu zarar hiç kimse tarafından sevilmez. Zarar etmemek için indikatörleri öğrenmek çok iyi çalışmak faydalı olacaktır. Ancak unutmayın yüzde yüz doğruyu görebilen fiyatların yükselip veya düşeceğini kesin tahmin edebilen indikatör yoktur. Indikatörleri öğrenin ama karar verirken sadece buna göre kara vermeyin.
Ola ki borsa da bir hisseden bir miktar satın aldınız ve baktınız ki artacağına düşüyor. O düşerken siz zarar ediyorsunuz. Bu durumda yapılacak 2 şey var. Ya hemen hisseyi en uygun fiyattan satıp zararın neresinden dönsem kardır mantığı güdersiniz. Ya da uzun vadeci olup satın aldıgınız hisseyi unutursunuz. Ta ki sizin aldıgınız fiyata geri gelene kadar beklersiniz.
BORSA KRIPTO PARA FOREKS VB YATIRIMLAR ICIN INDIKATOR CESITLERI
Bazı indikatörlerin osilatörleri yani detaylandırmaları olur. 4 Çeşit indikatör vardır.
- Momentum Takip Eden indikatörler (momentum itme demektir) hareket varsa momentum da vardır oluşmuştur.
- Trend Takip eden indikatörler (momentum varsa trend de vardır. Trend biliniyorsa girilecek veya çıkılacak nokta da bilinir)
- Hacim ve Para Giriş-Çıkış İndikatörler
- Volatilite Takip Eden indikatörler
Momentum Nedir ?
Momentum demek herhangi bir nesnenin veya cismin kütlesi olan birşeyin hareket miktarı demektir. Eğer hareket var ise momentum da oluşmuştur. Diğer bir deyişle kütle x sürat = hız. Burada hızlılık momentum olur.
Momentum Indikatörü
Belirli bir süre içinde bir değerin ne kadar kazandırdığı veya zarar ettirdiğini genel bir endeks olarak gösteren osilatördür. Örneğin Chande Momentum Osilatörü (CMO).
MOMENTUM INDIKATORU ÇOK ÖNEMLİDİR !!!
Neden çok önemlidir? Çünkü momentum indikatörü (Örneğin ; RSI, CCI) trendi veya oluşacak yeni trendi belirlemeye yarar. izlenen indikatör dip yaptıktan sonra yukarı döndüğü zaman al kararı veya tam tersi yukarı gidip tepeden aşağı döndüğü zaman sat kararı almaya yarar. Ek olarak momentum göstergesi yeni zirveler olurken kımıldamıyorsa yani o da zirve yapmıyorsa veya fiyatlar dip yaptıgı halde göstergede hareket yok ise uyumsuzluk olmuştur. Bu uyumsuzluk kısa zaman sonra trendin değişeceği anlamına gelecektir. Bu da erken sinyal demektir ve yatırım araçlarında bu erken sinyali almak çok önemlidir. Bilgi güç demektir. Bilgiye erken ulaşan yatırım araçlarında kazanan olacaktır.
Osilatörler Nelerdir ? Borsada Osilatör Ne Demek | Osilatör Ne İşe Yarar
Osilatörler indikatörlerden farklı olarak henüz başlamamış olan bir trendin değişimi hakkında bilgi sahibi olmak için kullanılırlar. Yani trend takibi yapmak isteniyorsa o zaman osilatörlere bakılır. Bazı indikatörler osilatör görevi de görürler.
- DM Göstergesi
- Stokastik Osilatör
- Stokastik RSI (STOCH RSI)
- Göreceli Güç Endeksi (RSI)
- Yönsel Hareket Endeksi (DMI)
- Nihai Osilatör (UO)
- Vortex Göstergesi (VI)
- Doğru Güç Endeksi (TSI)
- Ortalama Yönsel Endeks (ADX)
- Chande Momentum Osilatörü (CMO)
MOMENTUM TAKIP EDEN INDIKATORLER – MOMENTUM TEMEL
- AROON
- CCI
- RSI
- STOCH RSI
- ULTIMATE OSILATOR
TREND TAKIP EDEN INDIKATORLER – TREND TEMEL
- PARABOLIC SAR
- MACD
- MOVING AVERAGES (HAREKETLI ORTALAMALAR)
VOLATILITE TAKIP EDEN INDIKATORLER – VOLATILITE TEMELLI
AVERAGE TRUE RANGE
BOLLINGER BANDS
PARA VE ISLEM HACMI TAKİP EDEN İNDİKATORLER – PARA VE İSLEM HACMI TEMELLI
- DEMAND INDEX
- CHAIKIN MONEY FLOW
- ACCUMULATION DISTRIBUTION
- MONEY FLOW INDEX
- ON BALANCE VOLUME (OBV)
SIRASI ILE INDIKATORLERI TANIYALIM ANLAYALIM
1-AROON INDIKATORU – MOMENTUM TEMELLI
Aroon sıfır ile 100 arasındaki üst üste iki değerden oluşur. Bu indikatör 14 ve 25 günlük periyotlarda kullanılır. Aroon indikatörü piyasada oluşan trendin yönünü ve aşırı alım veya aşırı satım koşulları oluşmuş mu var mı bunu anlamak için kullanılır. 2 farklı renkte çizgisi vardır. Bu çizgilerden birisi yukarı veya aşağı yönde 70 değerinden yükseği gösteriyorsa çizginin gösterdiği yönde aşırı alım veya satım vardır. Yani o yönde güçlü bir trend oluşmuş demektir. Ancak bunun sağlaması yapılmadan emin olunmaz. Sağlama yapmak için diğer çizgiye bakılır. 70 den yukarı gösteren çizginin aksi yönünde olan diğer çizgi 30 değerinden azı gösteriyor olmalıdır.Zamanla 70 den yukarıyı gösteren çizginin 50 değerinin altına doğru inmesi momentum kaybettiğini gösterir.
Her zaman yönü yukarı yönü gösteren çizgiye bakılır. Yukarı yönün çizgisi aşağı yönü gösteren çizgiyi yukarıya doğru kestiği yer 70 üzerinde ise yükseliş trendi başlamış demektir. Yükselişin oluşmaya başlayacağının sinyalini bu noktada almış oluruz. Bunun Tersi durumda yani yine yukarı çizgisi aşağı çizgisini yukarıdan aşağı doğru 70 üzerinde kestiğinde ise düşüş trendinin başlayacağını söyleyebiliriz.
Bu kesişme noktaları 30 ve 70 değerleri arasında olması trendin doğruluğunu destekleyecektir. Aroon aşağı ve yukarı yönlü çizgileri birbirlerine paralel hareket ettiğinde veya aynı anda 50 değerinin altında kaldığında trendin olmadıgını ve kıymetin konsolidasyon döneminde yani vadesi uzatılmış, ertelenmiş, ileri tarihe atılmış trend oldugunu göstermektedir.
Aroon indikatörü aşağıdaki şekilde de yorumlanır.
- Aroon yukarı çizgisi 70-100 arasında ve Aroon aşağı çizgisi de 0-30 arasında ise güçlü bir yükseliş trendine girilecek demektir.
- Aroon aşağı çizgisi 70-100 arasında, Aroon yukarı çizgisi 0-30 arasında ise güçlü bir düşüş trendi beklenecektir.
- Aroon yukarı çizgisi ve aşağı çizgisi birbirine yakın ise piyasada konsolidasyon durumuna işarettir. Yatay ve kararsız fiyat hareketleri izlenir.
Tushar Chande Aroon İndikatörünün mucidi ve geliştiricisidir. Aroon, Sanskrit dilinde “Erken şafak ışığı” anlamındadır. Daha detaylı bilgi için Eylül 1995 tarihinde yazılmış Tushar Chande makalesi olan “Technical Analysis of Stocks and Commodities” makalesinden faydalanılabilinir.
2-CCI INDIKATORU – MOMENTUM TEMELLI
CCI indikatörünün açılımı Commodity Channel Index (CCI) olarak yazılır. Geliştiricisi Donald Lambert isimli kişidir. Lamber bu CCI indikatörünü emtia piyasaları için yapmıştır. Ters orantılı olarak indikatör +100 seviyesinin üzerinde ise aşırı alım yapıldığı, -100 bölgesinde ise aşırı satım yapıldığı kabul edilmektedir. Burada dikkat edilmesi gereken CCI çok küçük fiyat hareketlerinde dahi hızlı hareket eder. CCI indikatörünün çalıştığı periyor 14 gündür.
CCI indikatöründe AL -100 ve daha fazla -150, -200 gibi değerlere ilerlemesi ile anlaşılır. -100 ve altında ise AL yapılabilir.
CCI indikatöründe SAT +100 ve daha fazla +150, +200 gibi değerlere ilerlemesi ile anlaşılır. +100 ve üstünde ise SAT yapılabilir.
CCI indikatörü hissenin kapanış fiyatı ile 14 günlük periyodun ağırlıklı ortalamalarını alıp karşılaştırarak sinyal üretir.
CCI indikatörü en az 5 günlük kullanılmalıdır. Bu periyottan az zamanlamada kullanılması uygun değildir. Müspet sonuç vermez. En fazla da 25 günlük periyotta kullanılabilir. Ortalama 11 günlük periyot kullanımı da tavsiye edilmektedir.
CCI indikatörünün en önemli özelliklerinden biri kısa vade trendleri tespit eder. Buna dikkat etmek gerekir. Uzun vade trendleri tespit etmek için kullanılması uygun olmayacaktır.
3-RSI INDIKATORU – (GÖRECELİ GÜÇ ENDEKSİ) MOMENTUM TEMELLI
RSI indikatörünün türkçesi göreceli güç endeksidir. RSI J.Welles Wilder isimli bir makine mühendisi tarafından 1978 yılında geliştirilmiştir. Aynı kişi Parabolik Sar,ADX ve ATR isimli indikatörlerin de geliştiricisidir. RSI boğa ve ayı trendleri hakkında da bilgi verir. Bu trendlerdeki fiyatların momentumunu tespit etmede kullanılır. Periyodu 14 gündür.
RSI formülü RSI=100-100/(1+RS)
Burada RS değeri X adet günlük pozitif kapanışın / X adet günlük negatif kapanışa bölünmesi ile bulunur.
RSI indikatörü 0-100 arasındadır. Bu indikatörde 70 seviyesinin üzeri gösteriliyor ise aşırı alış yapıldığı buralardan satış yapılmasının uygun olabileceği anlaşılır.
Bu indikatörde 30 seviyesinin altı gösteriliyor ise aşırı satış yapıldığı buralardan alış yapılmasının uygun olabileceği anlaşılır.
4-PARABOLİC SAR INDIKATORU – TREND TEMELLI – TREND TAKİP EDER
RSI indikatörünün geliştiricisi olan J.Welles Wilder Parabolik Sar’ı 1976 yılında geliştirmiştir. Bu indikatör alım satım noktalarını belirlemek için kullanılır. Nerede pozisyon değiştirileceğini anlamaya yarar. Stop and Reversal baş harfleri SAR yani türkçesi “Durdur ve Geri AL” anlamındadır. Bu indikatörü çift yönlü piyasalarda düzeltme hareketi uygulandıgında kullanmak faydalıdır.
Parabolic Sar trendin nerede biteceğini belirlemek için kullanılır. Grafik ekranındaki göstergelerin altında veya üstünde bulunan küçük noktalardan oluşur. Bu noktaların birleşimi bir parabolik oluşturur. Her bir nokta sar değeridir.
Parabolic Sar trendi anlamak için kullanılır. Başka amaçla kullanmak için uğraşmayınız. Trend yönü belirlemek için kullanılır. Eğer amaç trend yönünü anlamak değişeceği zamanı tespit etmek ise kullanılır.
5-DEMAND İNDEX INDIKATORU – Directional Movement İndikatörü – PARA VE İŞLEM HACMİ TAKİP EDER
Demand Index veya diğer ismi ile Directional Movement İndikatörü trend var mı yokmu anlamaya yarar bir de sembole olan talebi hesaplar. DMI indikatörünün geliştiricisi yine RSI ve Parabolik Sar’ın imalatçısı olan J.Welles Wilder ‘dir.
Bu DMI indikatörü trendin yönü hakkında bilgi sahibi olmamızı sağlar. Grafik üzerinde 2 farklı çizgi olarak gösterilir. Bu çizgilerden +DI alıcıların sayısını, – DI ise satıcıların sayısını gösterir. +DI de fiyat yukarı doğru hareket ediyor demektir. -DI de ise fiyat aşağı doğru hareket ediyordur.
6-STOKASTIK INDIKATORU – FİYATIN HIZINI TAKİP EDER – MOMENTUM INDIKATÖRÜ
Stokastikte K ve D olarak 2 farklı değer vardır. Matrik kullanıyorsanız birini kalın yapın ve renkleri farklı olsun.
K çizgisi D yi yukarı kestiği zaman 20 nin altında ise AL sinyalidir.
K çizgisi D yi aşağı kestiği zaman 80 nin üstünde ise SAT sinyalidir.
Stokastik indikatörü diğerlerinden farklıdır. Olmazsa olmazdır. Aşırı alım veya aşırı satım varsa bunu yakalar. Fiyatın hızını takip eder. Bu indikatör George Lane tarafından geliştirilmiş bir momentum indikatörüdür. Hacim ve fiyat takip etmez. Belirlenmiş periyotta yüksek ve düşük değerlerin fiyata olan uzaklığını veya yakınlığını ölçer.
Stokastiğin periyot değeri de 14 günlük dür. 3 tipi vardır. Stokastik Momentum Index normal tipoidir. Bundan başka hızlı ve yavaş tipleri de vardır. Ancak hızlı olan daha az net bilgi verir.
Hızlı Stokastik:
- Hızlı %K = %K
- Hızlı %D = 3-periyod SMA Hızlı %K
Yavaş Stokastik:
- Yavaş %K = Hızlı %K düzeltilmiş 3-periyod SMA
- Yavaş %D = 3-periyod SMA Yavaş %K
Normal Stokastik:
- Normal %K = Hızlı %K düzeltilmiş X-periyod SMA
- Normal %D = X-periyod SMA %K