Şıbalı Köyü
Şıbalı Köyü, İnegöl’ün kuzeydoğusunda yer alır. Ahî Dağı’nın batı bölümüne yakın bir yerdedir. Arazisinin büyük kısmı, ovadadır. İnegöl Ovası’nın kuzey kenarını yalayarak geçen tarihî İpek Yolu ile doğu-batı istikametinde uzayan Kocadere, bu köyün arazisinden geçer. Diğer yandan, Bilecik ili ile İnegöl’ü bağlayan eski şose yol da bu köyden geçer Bu nedenle Şıbalı Köyü, ulaşım açısından tarihî devirlerde büyük önem arzetmiştir. Arazisinin büyük kısmı, taban arazidir.Kocadere, Akçasu ve Bedre Dereleri’nin buluşma noktasında yer almıştır. Arazisi, kısmen sulu tarıma ve kısmen de susuz tarıma müsaittir.
Yerli köylerdendir. Köy, kuruluşu itibariyle yüzyıllar öncesine uzanır. Genelde dere yatağında kurulduğu için tarihî süreç içinde köyün yeri, bir kaç defa değiştirilmiştir. İlk kuruluş yeri, günümüzde İnegöl’ün mahallesi durumuna gelen Zindancık yöresidir. Şimdiki yeri ise Kulaca Köyü’nden ayrılarak yeni baştan tesis edilen Enasıl Karyesi’nin kurulduğu yerdir. İnegöl-Bilecik yolunu kesen Kocadere üzerinde kurulan en önemli stratejik köprü, buradadır. Bu stratejik durumu nedeniyle Sipahi adı verilen askerî nitelikli emniyet gücü, burada konuşlandırılmıştır. Bu nedenle de köy, bazı tarihî belgelerde Sipahi Karyesi olarak da tespit ve tescil olunmuştur. Devletçe yapılan kontrollerde önemli bir geçit yeri olarak değerlendirilen Şıbalı Köyü, her devirde, yöneticilerin göz önünde bulundurdukları bir yer olmuştur.
Şıbalı Çamlı- ğı’nın kurulması ve burada Şıbalı Dedesi’nin yer alması, bu durumun somut kanıtıdır. Köy halkının geçim kaynağı, tarım ve ziraattır. Ayrıca, besi hayvancılığı da yapılmaktadır. Mücavir alan durumuna geldiği için sanayi tesisleri de yavaş yavaş kurulmaya başlamıştır.
Tarihî süreç incelendiğinde Şıbalı Köyü’nün, bir pirinççi köyü olduğu anlaşılmaktadır. Köyün vergi geliri, Bursa Yeşil Cami’ye vakefdilmiştir. Bu niteliği ile Şıbalı’ya, vakıf Köy denebilir.
1990 yılı genel nüfus sayımına göre köy nüfusu, 791 kişidir. 2000 yılı genel nüfus sayımına göre ise 364’ü kadın ve 370’i erkek olmak üzere toplam köy nüfusu, 734 kişidir. İnegöl şehir merkezine uzaklığı, 3 kilometredir. Yakın çevresinde Kulaca-Dömez-Akbaşlar ve Kozulca köyleri vardır.
Şıbalı ismine elince bu isim, iki kelimeden oluşmuştur. Bunlardan birincisi:”şâb” kelimesidir ki Arap dilinde bunun anlamı, “genç” demektir. Diğeri ise “Ali” kelimesidir. Bunlar, birleştirilmiş ve Şâb-Ali olmuştur. Halk lisanında kullanım kolaylığı sağlamak üzere önceleri, Şip-Ali, daha sonraları ise Şıbalı şekline dönüştürülmüştür. Genç-Ali Köyü anlamına gelmektedir.“
RECEP AKAKUŞ HOCANIN ESERİNDEN
DERLEYİP YAYINA HAZIRLAYAN AYHAN BAYRAKTAR