Koşar adımlarla asansöre yetişiyorsunuz. Bileğinizi kaldırıp saatinize bakıyorsunuz, neyse ki
hala vakit var. Asansörün düğmesine basarken ayaklarınız geri geri gidiyor. Dişçi
randevularından çocukluğunuzdan beri hoşlanmıyordunuz. Bu defa kaçış yoktu, danışmaya
varmıştınız bile. Galoşlarınızı giyip bekleme odasına geçiyorsunuz. Randevu saatleri her
zamanki gibi sarkıyor ve sehpanın üzerindeki tarihi oldukça geçmiş dergiler ilginizi çekmiyor.
Topuğunuzla tuttuğunuz ritim giderek hızlanırken aklınızdan türlü düşünceler geçiyor.
Gözlerinizi yerden kaldırırken derin bir nefes alıyorsunuz. Çünkü artan endişe seviyenizle
beraber yaklaşmakta olan kaygı atağını hissediyorsunuz.
Toplumlar daha önce görülmemiş seviyede bir kaygı artışıyla yüz yüze. Stres ve kaygı büyük
oranda iş hayatıyla ilişkilendirilse de bundan çok daha kaygı verici bir nokta gözden
kaçırılıyor: Beklemek!
Stres ve kaygı, genellikle can sıkıntısı ile ilişkili olan zihinsel sürecin bir parçasıdır. Uzun
bekleme sürelerinde pratik bir katılımın yokluğu ve bununla gelen can sıkıntısı genellikle tipik
bir sonuçla sona erer: aşırı düşünme. Aşırı düşünme, genel olarak zararlı bir alışkanlık olarak
kabul edilse de genellikle havaalanı kapısında uçuş beklemek, muayene öncesinde sıra
beklemek, sınav saatini beklemek veya herhangi bir bekleme odasında vakit geçirmenin
kaçınılmaz bir sonucudur. Bekleme odalarında geçirilen sürenin kalitesizliği, özellikle sağlıkla
ilgili araştırmalarda beklenen hizmetin kalite algısını da etkilediği kanıtlanmıştır.
Beklemenin kaçınılmaz olduğu durumlarda odalara aromaterapi difüzörleri yerleştirmek
çözüm için bir seçenek olabilir. İtalyan Yapay Zekâ ve Robotik Araştırma Grubu’nun
(AIRO@AI*IA) 2019’da yayımladığı bir çalışmada bilim insanları bu önerinin çok daha ilerisine
gittiler. Bir karar sistemi olan robotik aroma difüzörü tasarladılar. Özellikle bekleme
odalarının insanlar üzerindeki kaygı verici nüfuzunu azaltmak için üretilen bu cihaz bir yapay
zekâ aracılığıyla uzaktan çalıştırılabiliyor. Odada bulunan insanların stres düzeyini
anlayabilmek için termal görüntüler elde ediyor. Stres düzeyini algıladıktan sonra ortama
hangi aromayı yayacağına da karar verebiliyor. Çalışır durumda iken stresin ne zaman ortaya
çıktığını saptayıp çeşitli araştırmalar için bir nevi veri toplayıcılığa da yapıyor.
Aromaterapinin, koku alma duyusu ile hipofiz bezi fizyolojisi arasındaki belirgin etkileşimi
nedeniyle stres ve anksiyete ile ilişkili davranışlar için etkili bir çare olduğu kanıtlanmıştır.
Hatta birkaç aromanın kanın kortizol seviyesini önemli ölçüde düşürdüğü gösterilmiştir.
Bu nedenle aroma inhalasyonunun, hastaneler, okullar, koridorlar, havaalanları ve bekleme
odaları gibi çeşitli kaygı verici ortamlarda stres yönetimi yöntemi olarak tercih edilmesi
şaşırtıcı değildir. Sizin kaygı düzeyinizden sorumlu, akıllı bir difüzörün etrafınızda bulunmasını
istemez miydiniz?
Galoşlarınızı giyip bekleme odasına geçiyorsunuz. Randevu saatleri her zamanki gibi sarkıyor
ve sehpanın üzerindeki tarihi oldukça geçmiş dergiler ilginizi çekmiyor. Topuğunuzla
tuttuğunuz ritim giderek hızlanırken aklınızdan türlü düşünceler geçiyor. O esnada köşedeki
rafta duran akıllı difüzör termal kamerası sayesinde artan endişe düzeyinizi algılıyor.
Gözlerinizi kaldırıp derin bir nefes almaya hazırlanırken ortamı lavanta ve narenciye kokusu
sarıyor. Koku amigdalanıza kadar ulaşıyor. Vakit geçtikçe farkında olmadan gevşeyip
rahatlıyorsunuz. Sıranız geldiğinde bu defa kalbinizin hızla çarpmadığını fark edip
cesaretleniyorsunuz.
KAYNAK
Lessening stress and anxiety-related behaviors by means of AI-driven drones for
aromatherapy , C. Napoli et al.