Katalitik konvertörler araçlarda, egzoz gazı içinde yer alan zararlı maddeleri kimyasal reaksiyon, ile tamamen zararsız hale getiren sistemdir. Katalitik konvertör aynı zamanda oksidasyon katalizörü olarak da adlandırılıyor. Egzoz gazında hidrokarbon, karbonmonoksit, nitro veya oksit gibi çok zararlı maddeler mevcuttur. Bu maddelerin tepkime ile zararsız hale getirilmemesi aracınızda ciddi oranda arızaların ortaya çıkmasına sebep olacaktır.
Kimyasal tepkime ile zararlı maddeleri zararsız hale getiren katalitik konvertörleri bu nedenle düzenli periyotlarla kontrol ettirip arızalarını gidermelisiniz. Çünkü zamanla yıpranıp çalışmaz duruma gelebilir. Bunun önlemenin en iyi yöntemi ise bakım periyotlarını atlamamak ve arıza bildirimlerini doğru okumaktır. Eğer aracınızın Katalitik konvertörü eskimiş ve sağlıklı çalışmıyorsa aracınızda şu gibi arıza durumları gözlemlersiniz;
- Aracın motorunda performans düşüklüğü,
- Aracın alt kısmından tıkırtıya benzeyen seslerin aratarak gelmesi,
- Araç egzozundan koyu ve rahatsız edici bir duman çıkması,
- Aracınızdan kükürt kokusuna benzer bir koku gelmesi,
- Aracın alt kısmında aşırı ısınma durumunun gözlenmesi
Tüm bu arızalar aracınızın katalitik konvertör arızası olarak okunmalıdır. Eğer yukarıda yer verilen arızalardan bir ya da birkaçı aracınızda mevcutsa bu durum Katalitik konvertörün değişim ve bakım zamanı geldiğini ifade eder. Hızlı aksiyon almamanız durumunda ise aracınızda daha maliyetli hasarların açığa çıkmasına şahit olabilirsiniz.
Katalitik Konvertör Ömrü Ne Kadar?
Her aracın egzoz sisteminde katalitik konvertör mevcuttur. Bu sistem araçların hasar görmemesi ve çevrenin, havanın zararlı kimyasallara maruz kalmaması adına oldukça önemlidir. Araçların egzoz gazında birden fazla zararlı madde mevcuttur. Bu kimyasal maddelerin arınmaması, temizlenmemesi doğaya ve havaya ciddi oranda zarar veriyor.
Araçlarda yer alan katalitik konvertörlerin görevi bu nedenle önemlidir. Ortalama olarak bu sistemin araçtaki kullanım ömrü ise 10 yıl kadardır. Eğer bozulmasına sebep olan farklı bir etken yoksa 10 yıla kadar sorunsuz şekilde kullanılabilir. Yine de belirli aralıklarla kontrol amaçlı bakımının yapılması tedbir almanıza yardımcı olacaktır. Bir otomobil tamircisine bakım amaçlı başvurduğunuzda katalitik konvertörü sağlıklı çalışıp çalışmadığını hemen analiz edebilir.
Konvertör Arıza Nedenleri Nelerdir?
Katalitik konvertörlerin birden fazla arıza nedeni mevcuttur. Bu sistemler içerisinde seramik petek bir gövde içeriyor. Eğer bu petek içerdiği maddelerin etkisini kaybederse arıza açığa çıkıyor. Bunun yanı sıra peteğin hasar görmesi ya da kırılması gibi durumlarda da yine arıza görülecektir. Aracınızın katalitik konvertörü tıkandığı zamanda doğru ve tam çalışmayarak araç arızalarının baş göstermesine neden olacaktır.
Bu tıkanmanın sebebi ise genel olarak araç motorunda görülen yağ yakma problemidir. Bu tarz durumları kolay ve hızlı ön görebilmek adına aracınızda yer alan katalizör arızasını gösteren lambanın yanıp yanmadığını kontrol etmeniz gerekir. Burada arıza bildirimi varsa da hemen aksiyon alarak bir oto tamircisinden hizmet almanız önemlidir.
Eğer aracınızda katalitik konvertör arızasına dair bir sinyal görüyorsanız ilk atmanız gereken adım araç yetkili servisine gitmenizdir. Yetkili servisler aracın arızasını analiz ederek net nedenlerini saptar. Bu doğrultuda katalizörün tamamen değiştirilerek test edilmesi sağlanıyor. Değişim işlemi sonrasında da profesyonel ekipmanlarla aracınızın arızayı tekrar edip etmediği analiz edilir. Eğer aracınızın kalıcı bir hasar görmesini istemiyorsanız kesinlikle arıza sinyalinin hemen akabinde belirtilen bu adımları takip etmeniz tavsiye edilir.
Katalitik Konvertör Arızası Belirtileri Nelerdir?
Katalitik konvertör arızası oluştuğunda bunu aracınızın verdiği bazı arıza sinyallerinden kolayca anlayabilirsiniz. Temelde katalizörün arızalı olması durumunda araçta beş arıza durumu açığa çıkar. Bunları doğru algılamak ve tedbir almak aracın tamamen hasar görmesine engel olacaktır. Kısaca katalizörün bozulması halinde açığa çıkan arıza durumları ise şunlardır;
1.Motor Performansında Farklılık
Aracın egzoz sisteminde yer alan katalitik konvertörün arızalanması motorun gücünü düşürür. Eğer arıza durumu varsa motordaki normal çalışma seyrinin bozulduğunu fark edebilirsiniz. Bu genelde motorun daha geç çalışması olarak gözlenir.
2.Aracın Alt Kısmından Ses Gelmesi
Katalitik konvertörün kırılması halinde aracınızın alt kısmından tıkırtıya benzer bir ses gelir. Bu genelde aracınızı ilk çalıştırdığınız zaman gelen bir sestir. Kırılma şiddeti arttıkça zamanla bu sesin daha fazla olduğunu gözlemlersiniz. Bu nedenle henüz ilk tıkırtıya duyduğunuz zaman tedbir almanız büyük hasarın önüne geçmenizi sağlayacaktır.
3.Egzoz Dumanının Koyu Olması
Bildiğiniz üzere aracın egzoz sisteminde yer alan katalitik konvertörler egzoz dumanında yer alan zararlı maddelerin zararsız hale gelmesini sağlıyor. Eğer aracınızın egzoz dumanı normalinden daha koyu renkli ve kötü kokulu çıkıyorsa katalitik konvertör sisteminin arızalı olduğunu kolayca anlayabilirsiniz.
4.Aracın Alt Kısmında Isınma
Katalitik konvertörlerin bozulması ısının araç içine doğru yönelmesine sebep olur. Bu durumda eğer aracınızın alt kısmında normalinden daha fazla bir ısınma seyri gözlemliyorsanız bu da katalitik konvertörlerin tıkandığınız ya da arızalı olduğunu gösteren önemli bir etken olarak dikkate alınmalıdır.
5.Zararlı Kimyasal Kokuları
Katalitik konvertörler zararlı kimyasalların zararsız hale getirilmesini ve kokusuz olmasını sağlıyor. Eğer aracınızın egzoz gazı kükürt ve benzeri şekilde kokuyorsa bu da katalizörün arızalı olduğuna dair önemli bir işarettir.
Yukarıda sıralanan tüm durumlar katalitik konvertör arızası olduğuna işarettir. Bu arızalardan bir ya da birkaçıyla karşılamanız halinde hemen araç servisine başvurup ilgili arızaların hasar büyümeden giderilmesine sağlamaya özen göstermelisiniz.