16.05.2022
Ekonomi Notu
En Son Gelişmeler
Ödemeler Dengesi
12 aylık cari açık 24 milyar dolar
Mart Cari İşlemler Dengesi 5,6 milyar dolar açık ile kurum tahminimiz olan 5,8 milyar dolar’ın biraz altında ama medyan beklenti olan 5,3 milyar dolar açığın üzerinde gerçekleşti. Böylece Mart ayı itibariyle yıllık açığın ise 22 milyar dolar’dan 24,2 milyar dolar’a (GSYİH’nın %3,3’e) yükseldiği görüldü. Altın ve enerji hariç cari işlemler hesabı (çekirdek denge) ise aylık 2,5 milyar dolar fazla verirken, 12 aylık fazla 32 milyar dolar’dan 34,8 milyar dolar’a yükseliş gösterdi.
Dış ticaret verileri Nisan ayında cari işlemler dengesindeki bozulmanın devam edeceğini ve yıllık cari işlemler açığını 25,8-26 milyar dolar (GSYİH’nin %4,1’i) seviyesine taşıyabileceğini işaret ediyor. Gerek enerji maliyetlerinin yüksek kalmaya devam etmesi, gerek para/maliye politikalarının gevşek kalarak büyüme ivmesinin desteklenmeye devam edeceğinin işaret edilmesi gerekse olası ek kredi genişleme adımları çerçevesinde cari işlemler tarafında tahminlerimizin daha üstünde bir açık oluşabilme riskini bir süredir iletiyoruz. Buna ek olarak son dönemde jeopolitik risklerin oldukça sert fiyatlamalara neden olması dolayısıyla (i) enerji ithalatına önemli ek bir yük gelmesi, (ii) turizm sektörünün de gelişmelerden negatif etkilenip önemli gelir kayıplarıyla karşılaşabilme olasılığı (3-4 milyar dolar kayıp senaryosu ile çalışıyoruz), (iii) dünya ekonomisinde büyüme oranlarında aşağı yönlü baskının ihracat performansımız üzerinde yaratabileceği olası olumsuz etkiler nedeniyle yılsonu cari işlemler açığı tahminimiz 35 milyar dolar civarında olurken, risklerin de yukarı yönlü olduğunu belirtmek gerekir.
Sermaye hareketleri tarafına baktığımızda; Net portföy hareketlerinde Mart ayında 3,1 milyar dolar kadar sert bir net çıkış yaşandığı takip edildi. Risk iştahındaki önemli bozulma çerçevesinde yurtiçindeki pozisyonlanmasının oldukça zayıf olmasına rağmen, yabancı yatırımcının standart portföy kanallarından çıkışına devam etmekte olduğu izleniyor. Özel sektörün UV dış borç geri çevirme rasyosuna bakıldığında Mart ayında %79 olduğu ve burada özellikle bankaların net dış borç ödeyici konumunda olduğu dikkat çekti. Reel sektördeki UV borç geri çevirme oranı ise %177 ile güçlüydü. Özel sektörün 12 aylık ortalama UV geri çevirme rasyolarına bakıldığında ise bir süredir devam eden net borçlanıcı konumuna devam edildiği görülüyor. Buna ek olarak yurt içi bankaların yurt dışı muhabirlerindeki mevduat varlıklarının 2,2 milyar dolar net artış kaydettiği, yurtdışı bankaların yurtiçindeki mevduatlarında da 1,3 milyar dolar artış kaydettiği takip edildi. Net hata ve noksan kaleminde ise Mart ayında 1,5 milyar dolar kadar giriş olduğu izleniyor.
Yüksek aylık cari işlemler açığı, bunun yanı sıra zayıf finansman hareketleri resmi ile beraber Mart ayında resmi rezervlerde 4,5 milyar dolar azalış takip edildi. Yılın ilk çeyreğindeki rezerv düşüşü ise 7,7 milyar dolar olarak gerçekleşti.