İsviçre'de ev alırken bilmeniz gereken her şey. Nelere dikkat etmelisiniz? ✓Gerekli belgeler ✓Tasarruf ipuçları ✓Güvenilir, hızlı ve kolay para transferi
İsviçre çalışma izni, bu ülkede resmi olarak çalışmanıza olanak tanır.
Bu izin, ülkenin dört ulusal dilinden biri olan Almancada “Aufenthaltsgenehmigung” olarak geçer.
Çalışmak için gelmeniz de dahil, üç aydan uzun süreli kalışlarınızda oturum iznine başvurmanız şarttır. Ülkeye gelmek için çalışma vizesi alması gereken ülkelerin vatandaşları için üç oturum izni türü vardır:¹
- Permit L, bir seneye kadar olan kısa süreli kalışlar için verilir.
- Permit B, bir yıl süreyle geçerli olan, ilk veya geçici oturum iznidir ve yıllık olarak uzatılabilir.
- 10 yıl süreyle ülkede ikamet ettiğinizde kalıcı oturum izni olan Permit C’ye başvurma hakkı kazanırsınız.
Avrupa Birliği ve Avrupa Ekonomik Alanı ülkelerinin vatandaşları ile yabancı ülke vatandaşları için farklı şartlar geçerlidir. Yabancı ülke vatandaşlarının istihdamı sınırlandırılmıştır.²
İsviçre’de çalışmak için gerekli bilgileri, şartları ve belgeleri yazımızın devamında bulabilirsiniz.
Wise ile Türkiye ve İsviçre arasındaki para transferlerinizde tasarruf edebilirsiniz.
- Alıcıya ulaşacak meblağdan emin olur, tatsız sürprizlerle karşılaşmazsınız.
- İşlem ücretini ve döviz çevriminde kullanılan kuru net olarak görebilirsiniz.
- İsviçre’de yaşıyorsanız hesabınızda İsviçre frangı tutabilir, Wise kart sahibi olabilirsiniz. Bu kart, Wise hesabınıza bağlıdır ve bakiyenizi günlük ihtiyaçlarınızda kullanmanıza olanak sağlar.
İsviçre’de çalışma şartları, ekonomik ve insani açıdan refahı yansıtan niteliktedir. Ülkedeki çalışma hayatında güncellenmiş Cinsiyet Eşitlik Yasası ve 1911’den beri yürürlükte olan Borçlar Kanunu uygulanmaktadır.³
İsviçre’de haftalık çalışma saatleri, sektöre bağlı olarak 45 ile 50 saat arasında değişiklik gösterir. Bir çalışan fazla mesai yaparsa o saatler için %25 daha fazla ücret alır. Fazla mesailer günlük 2 saati, yıllık (45 saatlik hafta için) 140 saati ve (50 saatlik hafta için) 170 saati geçemez.³
Bir işte 5,5 saatlik mesai için en az 15 dakika, 7 saatlik mesai için en az 30 dakika ve 9 saatlik mesai en az 1 saat mola söz konusudur.³
Doğum izni anneler için doğumdan sonraki 14 haftadır ve maaşın %80’ine kadar ödeme yapılır. Yeni babalar ise 2 haftaya kadar izin alabilir ve yine maaşın %80’ine kadar ödeme yapılır.³
Bir işveren için 1 yıl boyunca çalıştığınızda yıllık 4 haftalık izin hakkı kazanırsınız. Bu iznin 2 haftasını art arda kullanmanız beklenir. İsviçre’de 1 Ağustos ulusal tatildir. Kantonların farklı tatilleri olabilir ve işverenler bu tatilleri dikkate alırlar. Tatillerde çalışırsanız bu saatler için maaşınızdan %50 daha fazla ödeme yapılır.³
Bir işyerinde ilk üç ay deneme sürenizdir. Bu üç ayda hastalık, kaza veya gebeliğe karşı güvenceniz yoktur; işveren sizi işten çıkarabilir. Bu süreden sonra yıllık hastalık izni hakkı kazanırsınız. Bu iznin süreleri hangi kantonda ne kadar çalıştığınıza göre değişiklik gösterir. Bazı kantonlarda uzun süreli çalışanlara 10 haftadan uzun süreli hastalık izni verilebilmektedir.³
İsviçre’de yaşayan ve çalışan herkes sosyal güvenlik hizmetlerinden yararlanabilir. Bunların arasında sağlık hizmetleri, emeklilik, doğum izni, aile yardımları ve işsizlik yardımları bulunur.³
Gelir vergileri devlet, kanton ve belediye düzeyinde hesaplanır. Sonrasında verginiz maaşınıza, yaşadığınız yere ve aile fertlerinizin sayısına göre belirlenir.³
“İsviçre’de nasıl çalışabilirim?” sorusuna cevap bulmak için öncelikle İsviçre’deki ortalama gelir ve giderlere göz atabilirsiniz.
İsviçre’deki aylık asgari ücret, 4.000 CFH (İsviçre frankı) ile dünyanın en yüksek asgari ücretidir. Saatlik ücret ise ortalama 22 CHF’dir.⁴
Ancak, bu rakam ulusal değildir ve 26 kantonun 2020 yılından beri kendi asgari ücret açılımları mevcuttur. Örneğin, İsviçre’nin en pahalı kantonu sayılan Cenova’da saatlik ücret 23,14 CHF’dir. Ticino kantonunda ise saatlik ücret 19,75 CHF’ye kadar inebilmektedir.⁴
2020 tarihli OECD tablosundaki 2021 yılı verilerine göre, İsviçre’deki ortalama yıllık maaş 67.635 CHF’dir.⁵
Numbeo’daki verilere göre;⁶
- İsviçre’de bir kişinin aylık yaşam masrafları kira hariç yaklaşık 25.638 CHF’dir.
- İsviçre’de şehir merkezinde tek odalı bir daire için ortalama kira masrafı ise yaklaşık 1.624 CHF’dir.
İsviçre’ye yapacağınız ödemelerde Wise’ı tercih edebilirsiniz.
Böylece alıcıya ulaşacak meblağdan emin olur, tatsız sürprizlerle karşılaşmazsınız.
İşlem ücretini ve döviz çevriminde kullanılan kuru net olarak görebilirsiniz.
İsviçre’de maaşınız banka hesabınıza yatırılır. İsviçre banka hesabı açmak için şartları ve gerekli belgeleri ilgili yazıda bulabilirsiniz.
Konaklama seçeneklerini inceleyen İsviçre ev kiraları başlıklı yazı ilginizi çekebilir.
İsviçre’de çalışmak için gerekenler Avrupa Ekonomik Alanı ülkeleri vatandaşları ve yabancı ülke vatandaşları için farklıdır.
Bu yazıda yabancı ülke vatandaşlarına yönelik bilgilere yer verilmektedir.
Çalışma iznini almaktan işveren sorumludur. İşveren, işe alımın ülkenin çıkarlarına hizmet ettiğini ve gerekli personeli İsviçre’den, Avrupa Birliği veya Avrupa Ekonomik alanı ülkelerinden bulamadığını kanıtlamalıdır.²
Çalışan kişi, İsviçre’ye vize ile girilen bir ülkenin pasaportuna sahipse ulusal vize ve Schengen vizesi almakla yükümlüdür.²
4 aydan kısa süreli kalışlar için:⁷
- Kantonun iş gücü piyasasına başvuru (işveren)
- Yurt dışındaki İsviçre konsolosluklarına veya büyükelçiliklerine çalışma vizesi başvurusu (çalışan)
- Onaylanırsa Devlet Göç Sekreterliği (SEM) tarafından başvurunun değerlendirilmesi
- Kararın kantonun iş gücü piyasasına iletilmesi
- Kararın kantonun göçmenlik otoritesine iletilmesi
- Vizeye onay verilmesi ve başvurulan yurt dışı yetkiliye iletilmesi
4 aydan uzun süreli kalışlar için:⁷
- Kantonun iş gücü piyasasına veya kantonun göçmenlik otoritesine başvuru (işveren)
- Yurt dışındaki İsviçre konsolosluklarına veya büyükelçiliklerine çalışma vizesi başvurusu (çalışan)
- Başvurunun kantonun göçmenlik otoritesine iletilmesi
- Devlet Göç Sekreterliği (SEM) tarafından oturumun kabulü
- İşgücü piyasasının incelemesi
- İşgücü piyasasının kabulü durumunda SEM’e dönüş yapması
- Vizeye onay verilmesi ve başvurulan yurt dışı yetkiliye iletilmesi
- Aynı zamanda SEM’in kanton iş gücü otoritesini bilgilendirmesi
Yabancı ülke vatandaşlarının çalışma vizesi için sunması gereken belgeler:⁸
- Yüz yüze veya online vize başvuru başvurusu
- Davet mektubu
- Sponsorluk beyanı
- Seyahat sağlık sigortası
İsviçre oturum izni yazımızda çalışma izni dışındaki oturum izinleri hakkında bilgi bulabilirsiniz.
Son olarak hatırlatmak gerekirse: Turist vizesiyle yasal olarak çalışmanız mümkün değildir. Üç aydan uzun süreli kalışlarınızda oturum iznine başvurmanız şarttır.
Wise hesabı ile yurt dışından kesintisiz para alma şansına sahip olursunuz.
Bu; USD, EUR, GBP, CAD, HUF, AUD, NZD ve SGD para birimlerinde sunulan hesap bilgileri ile mümkün.
Bu hizmet, Türkiye’de ikamet eden kullanıcılar için henüz mevcut değil.
Yazıda kullanılan kaynaklar:
- Work visas in Switzerland - Expatica
- Working in Switzerland as a foreign national - ch.ch
- Guide to Switzerland’s labor laws - Expatica
- Minimum wage and average salary in Switzerland - Expatica
- OECD Employment and Labor Market Statistics - OECD iLibrary
- Cost of living in Switzerland - Numbeo
- Procedure - State Secretariat for Migration SEM
Kaynaklar, 14.9.2022 tarihinde kontrol edildi.
Bu yayım genel bilgilendirme amaçlarıyla sağlanmıştır ve içerdiği konuların tüm yönlerini kapsamamaktadır. Dayanmanızı gerektirecek öneriler anlamını taşımamaktadır. Bu yayımın içeriğine dayanarak herhangi bir işlem gerçekleştirmeden veya bir işlemden çekinmeden önce bir profesyonel veya uzman önerisi almalısınız. Bu yayımdaki bilgi Wise Payments Limited veya iştiraklerinden herhangi bir yasal, vergi veya başka bir konuda profesyonel öneri işlevi teşkil etmez. Önceki sonuçlar benzer sonuçları garanti etmez. Yayımdaki içeriğin doğru, tam veya güncel olduğu hakkında hiçbir şekilde, dolaylı veya doğrudan, temsil, güvence veya garanti vermiyoruz.
İsviçre vatandaşlığıyla ilgili bilmeniz gereken her şey. ✓Sürece genel bakış ✓İzlenmesi gereken aşamalar ✓Gerekli belgeler
İsviçre oturum izni başvurularıyla ilgili bilmeniz gereken her şey. ✓Sürece genel bakış ✓İzlenmesi gereken aşamalar ✓Gerekli belgeler
İsviçre'de ev kiralarken bilmeniz gereken her şey. Nelere dikkat etmelisiniz? ✓Gerekli belgeler ✓Tasarruf ipuçları ✓Güvenilir, hızlı ve kolay para transferi