ORTAK DİŞ FIRÇASI KULLANIMI HEPATİT BULAŞI İÇİN BİR RİSK MİDİR?
Değerli okurlar, haftanın ilk günüyle tekrar kaşınızdayım. Yazının başlığı sizin için tuhaf geliyor olabilir, aslında haklısınız. Ancak maalesef ortak diş fırçası kullanımına bağlı olarak gelişen HBV bulaş olguları mevcut. Hepatit B konusunda yazmaya başladığım anda, benim için tek amaç toplumumuzun neredeyse %5’inin maruz olduğu bu hastalık konusunda bir danışma hattı kurmaktı. Böylece hekime gitmeye vakti olmayan veya gitmek istemeyen hastaların kafalarındaki soru işaretlerine çözüm bulmaktı.
Hepatit B nasıl bulaşır? Nelere dikkat etmeli ve ne yapmalı? Konusunda aldığım elektronik postalar bir hayli fazla. Bugün sizlerle bu konuyu irdelemek istiyorum.
İnsandan insana, vücut sıvıları yolu geçer: Kan, semen (meni), vajinal sıvı ve salgılar (adet kanı dahil), doğum sırasında anneden bebeğe geçiş, ortak diş fırçası kullanımı, ortak kişisel eşya kullanımı (traş bıçağı, manikür-pedikür seti gibi)
Kan yolu ile bulaşma özellikle gelişmiş ülkelerde damardan yasa dışı ilaç kullananların, kullandıkları iğnelerin bir şekilde diğer insanlara yayılması ile ortaya çıkmaktadır. Ayrıca yine bu kişilerin kullandıkları eşyaların diğer kişilerce kullanılması da bulaşmayı sağlar. Ancak dünya üzerinde hepatit B açısından oldukça yüksek riskli bir grup olan sağlık çalışanları açısından iğne yolu ile bulaşma son derece önemlidir. Çeşitli sağlık birimlerinde çalışan sağlık personeli özellikle kaza sonucu iğne batması ile hepatit B ye yakalanmaktadırlar. Ayrıca yine sağlık çalışanları hasta kişilerin kanının bulaştığı bir cisimle yine kaza sonucu yaralanır veya temas ederlerse yine hepatit B ye yakalanabilirler. Toplum ve sağlık çalışanları için kan nakli sonucu bu hastalığa yakalanma riski vardır. Gelişmiş ülkeler bu sorunu kan nakilleri sırasında tarama yaparak çözmüşlerdir.
Cinsel ilişki sırasında hepatit B bulaşabilir. Hasta veya taşıyıcı olan kişinin vücut sıvılarının partnerinin vajina, makat(rektum, özellikle ters ilişki), idrar kanalı ve ağızdaki yaralı veya çizik bölgelere teması ile virüsü bulaştırabilir geçer.
Ülkemiz ve tüm dünyada dövme (tattoo) ve piercing sırasında kullanılan iğnelerin yeterince steril ve temiz olmamasından dolayı kişiye bulaşması söz konusudur.
Hastalıklı kişilerin kullandığı ve kan bulaşmış ustura, traş fırçası ve diş fırçalarının kullanılması ile hepatit B bulaşabilir. Diş fırçası ile hepatit bulaşır mı? Demeyin. Bulaştığına şahit oldum. İki yıl önce bizim civar köylerden birinden hepatit B taşıyıcılığı saptanan 14 yaşındaki kız çocuğu babası tarafından muayeneye getirildi.
Hastayı değerlendirdikten sonra, kızın babasına tüm çocukları ve eşini de getirmesini gerektiğini söyledim. Belli bir süre sonra gelen aile fertlerinin tümünü hepatit B açısından taradım. Anne ve Babada taşıyıcılık yokken, 11 çocuğun dokuzunda hepatit B taşıyıcılığı saptandı.
Bulaşta sorumlu olabilecek faktörleri sorgularken; "Dişlerinizi fırçalıyor musunuz?" diye sorduğumda. Baba "Tabii fırçalıyorlar hocam, evimizde 5 tane diş fırçası var!" diyerek, bu konudaki hassasiyetini vurguladı. Ancak değerli okurlar, 13 kişilik bir ailede 5 tane diş fırçası bir risktir. Bu yüzden kişisel eşyalarınıza sahip çıkın ve kimsenin kullanmasına izin vermeyin…
Saygılarımla.