Yüksek Mahkeme Salı günü Moore ve Harper davasında 6-3’lük bir kararla, oy haklarını baltalayabilecek ve seçimlerimizi alt üst edebilecek radikal bir teori olan bağımsız eyalet yasama teorisini reddetti.
Karar, eyalet mahkemelerinin yüzlerce yıldır olduğu gibi eyalet anayasal haklarını ve garantilerini özgürce uygulayabileceği anlamına geliyor. Dava, eyalet yasama organlarını federal seçimleri düzenlerken suiistimale karşı olağan kontrollerden “bağımsız” hale getirme tehdidinde bulundu. Ancak sağduyu galip geldi ve kontrol ve denge sistemimiz hala ayakta. Baş Yargıç John G. Roberts Jr.’ın çoğunluk görüşüne göre yazdığı gibi, “Seçim Maddesi, eyalet yasama organlarını eyalet yargı denetiminin olağan uygulamasından ayırmaz.” Başka bir deyişle, bağımsız devlet yasama teorisi öldü.
Elbette Yüksek Mahkeme, aşırı durumlarda federal mahkemelerin federal seçimlerle ilgili eyalet mahkemesi kararlarını gözden geçirme yetkisini hâlâ iddia ediyordu. Mahkeme, bu davalarda uygulanacak bir standart belirlemedi, ancak federal mahkeme eyleminin, eyalet mahkemelerinin “olağan adli inceleme sınırlarını aştığı” ender davalarla sınırlı olacağını açıkça belirtti. Ve eyalet yasama organlarının hile yapmakta özgür olmadığını açıkça ortaya koydu.
Bağımsız eyalet yasama teorisini rafa kaldırma kararı tam zamanında geldi. 2024 seçimleri kapıda. Mahkeme aksi yöne sapmış olsaydı, çekişmeli bir yarışmanın arifesinde yüzyıllarca süren seçim yasasını ve uygulamasını alt üst ederdi. Ayrıca, seçimleri sabote etme çabalarını hızlandıracak ve eyalet yasama organlarını seçim yetkilerini kötüye kullanma yetkisine sahip olacaktı. Bu karar, kaos yaratmak yerine, eyalet mahkemelerini ve federal mahkemeleri, eğer isterlerse, oy haklarını ve demokrasiyi koruma konumunda bırakıyor.
Bu, Yargıtay’ın oy hakkı ve seçimler konusunda uçurumun eşiğinden bu dönem çıkardığı ikinci dava. Diğer davada, Allen vs. Milligan, mahkeme yeniden sınırlandırmada ayrımcılık için 40 yıllık Oy Hakları Yasası testini tersine çevirmeyi reddetti. Ama bu davalar en başta Yargıtay’ın önüne gelmemeliydi. Her iki vaka da brinksmanship egzersizleriydi. Bu davaların mahkemeye kadar gitmesi, mahkemenin – üreme hakları ve silah güvenliğinde olduğu gibi – oy kullanma haklarında yasayı radikal bir şekilde yeniden yazmaya ne kadar açık olduğunu yansıtıyor.
Salı günü alınan karar, uzun süredir devam eden devlet kontrol ve dengelerimizin federal seçimler için geçerli olduğunu doğrulasa da, Yüksek Mahkeme’nin son yirmi yılda oy haklarına ve adil seçimlere verdiği önemli zararı ortadan kaldırmaz. Bu hafta 10. yıl dönümü Shelby County, Holder’a Karşı, mahkemenin federal Oy Hakları Yasası’nın kalbini parçaladığı karar. Ülke, oylama erişimini geri alan yeni eyalet yasalarının sonucunda ortaya çıkan sel baskınını hâlâ yaşıyor. Bir dizi başka davada mahkeme, federal yasadaki diğer önemli korumaların içini boşalttı ve Amerikalıların ayrımcılıktan, gerrymanderingden ve oy kullanma özgürlükleri üzerindeki yüklerden kurtulmalarını zorlaştırdı.
Bazı eyalet mahkemeleri boşlukları doldurmak için devreye girdi. Örneğin, Alaska Yüksek Mahkemesi kısa bir süre önce eyalet anayasasını ihlal eden partizan bir gerrymander olduğu için eyaletin yeni eyalet senatosu haritasını iptal etti. Geçen yıl, Montana Yüksek Mahkemesi, seçmenlerin eyalet anayasal haklarını zorlayan üç eyalet yasasını iptal etti. Yargıtay’ın Moore’daki kararı, eyalet mahkemelerinin bu temel korumaları uygulamaya devam edebileceği anlamına geliyor.
Eyalet mahkemeleri, eyalet yasama ihlallerindeki mevcut artışa karşı kritik bir siper olabilir. Eyalet yasama meclisleri, oylamaya erişimi kısıtlamak ve seçim yönetimine müdahale etmek için bu yıl rekora yakın bir hızda hareket etti. Bir düzineden fazla kısıtlayıcı oylama yasası çıkarıldı bu yılsandığa gereksiz engeller ekleyerek.
İçinde 10 yıl Shelby County kararından bu yana, en az 29 eyalet 94 kısıtlayıcı oylama yasasını kabul etti. Eyalet milletvekilleri, seçim süreçlerini manipüle etmek ve seçim sonuçlarını alt üst etmek için yasalar çıkardılar. Diğer seçilmiş makamları etkisiz hale getirmek için partizan çabaları sürdürdüler. Ayrıca, halkın güçlerini doğrudan demokrasi yoluyla kullanma kabiliyetini de baltalamaya çalıştılar. Ve Kuzey Carolina’da olduğu gibi, adil temsili engelleyen aşırı partizan gerrymander’ları çektiler.
Eyalet yasa koyucularının bu sınırları zorlayan davranışı, kısmen gevşek yargı denetimine bir yanıttı. Mahkemenin Moore’daki kararı, eyalet mahkemelerini eyalet yasama ihlallerini engelleme konusunda daha az ihtiyatlı hale getirmeli ve eyalet yasa koyucularını her şeyden önce sınırları aşmaktan caydırmalıdır.
Ama daha fazlasına ihtiyaç var. Kuzey Carolina’dan çıkan Moore davasında yaşananlar buna iyi bir örnek. 2022 ara seçimlerinden sonra, Kuzey Karolina Yüksek Mahkemesinin bileşimi Demokratlardan Cumhuriyetçilerin kontrolüne geçti. Eyalet mahkemesi daha sonra eyaletin yeni kongre haritalarını aşırı partizan gerrymanderler olarak nitelendirerek ilk kararını bozdu. Seçmenler şimdi yeni gerrymandered haritalar için hazırlanıyor. Bu suistimalleri tamamen dizginlemek için Kongre’nin harekete geçmesine ihtiyacımız var.
Geçen yıl Kongre, oylamaya erişim için temel ulusal standartlar oluşturacak, partizan oyun oynamayı yasaklayacak ve seçim müdahalesine karşı korumalar ekleyecek olan Oy Verme Özgürlüğü: John R. Lewis Yasasını yasalaştırmaya çok yaklaştı. Yüksek Mahkeme artık eyalet mahkemelerinin eyalet hukuku güvencelerini uygulamasına izin verirken, daha önce kötüye kullanıma karşı federal yasa korumalarını kesmişti. Kongre onları desteklemeli.
Wendy Weiser, NYU Law’da Brennan Adalet Merkezi’nde demokrasiden sorumlu başkan yardımcısıdır.