Sıvı Solunumu: Bir İnsan Oksijence Zengin Sıvılarda Nefes Alabilir mi?
Sıvıları solumak genellikle kötü bir fikirdir. Ancak hayvanlar ve insanlar üzerinde test edilmiş olan bir kavram var ki, oksijen açısından zengin olan bazı sıvıları soluyabilmemiz gerekiyor.
Kulağa bilimkurgu malzemesi gibi geliyor, çünkü büyük ölçüde öyle, Uçurum’dan Karanlık Orman hipotezinin kökeni olan Karanlık Orman’a kadar bir dizi eserde yer alıyor. Ancak kısmi sıvı ventilasyonu, mekanik ventilasyon sırasında hastalara oksijen sağlamak için klinik olarak kullanılmaktadır.
Tabii ki sıvı oksijen içinde nefes alınmıyor. Ya da en azından, -183°C (-297°F) sıcaklıkta sıvı hale geldiği göz önüne alındığında, belki de sadece bir nefes. Bunun yerine tıp uzmanları, pulmoner gaz değişimini destekleyebilen perflorokarbon (PFC) gibi oksijen açısından zengin sıvılar kullanmaktadır.
Tıbbi kullanımın dışında, insanlar zaman zaman sıvı solunumun derin deniz dalgıçlarına fayda sağlayabileceği fikrine kapılmaktadır. Dalış sırasında ciğerlerinizin sıvı ile dolu olması, iç basıncın dış basınçla eşleşmesini sağlayacaktır, bu da dekompresyon hastalığı, yani vurgun hakkında endişelenmenize gerek kalmayacağı anlamına gelir.
Bu konsept, bazıları haftalarca hayatta kalan kedi ve fareler de dahil olmak üzere memelilerde denenmiştir. Büyük bir aksaklık dışında – normal solunuma döndüklerinde ölme eğilimindedirler – tam sıvı havalandırmanın mümkün olabileceğini göstermiştir. Bununla birlikte, kedilerde bulunan bir sorun bu konsepti ulaşılamaz kılabilir. Oksijenin kan dolaşımına girmesi etkili olurken, karbondioksit eliminasyonu bozuldu.
Kısmi sıvı ventilasyonunda sıvı miktarı azdır ve esas olarak buharlaşma yoluyla ortadan kaldırılır. Bu arada tamamen sıvıya batmış halde nefes almak hoş olmazdı ve bunu yaptığınız süre boyunca boğuluyormuş gibi hissederdiniz. Vücudunuz daha yoğun sıvıları içinizde hareket ettirmekle ilgili işe alışık olmadığı için ciğerlerinizi genişletmek ve daraltmak da bir sorun olacaktır. Karbondioksiti dışarı atmak yardım gerektiren bir sorun olacaktır. Bununla başa çıkmak için, bazıları kanınızdaki karbondioksiti temizlemek üzere doğrudan kan dolaşımına (bacağınızdaki bir damar yoluyla) bir cihaz takabileceğimizi önermiştir.
Su altında nefes almanın yeni bir yolunu yaratmak acil bir mesele değildir. Bununla birlikte, sıvı solunumu gelecekte başka bir sorunla başa çıkmanın bir yolu olarak da önerilmiştir: uzay aracının hızlanması sırasında astronotların karşılaştığı aşırı G kuvvetleri. İnsanlar birkaç saniye boyunca yaklaşık 9 G’lik kuvvetlere dayanabilir, ancak sürekli olarak 6 G’lik kuvvetlerle karşılaşmak bile ölümcül olabilir.
Ancak bir insanı sıvı içine koyarsanız, kuvveti vücudunun yüzeyine dağıtarak yaklaşık 24 G’ye kadar olan kuvvetlere dayanmasını sağlayabilirsiniz.
Konuyla ilgili bir derlemede, “Göğüs kafesi, hava dolu akciğerleriyle, vücudun geri kalanından oldukça düşük bir ortalama yoğunluğa sahiptir ve bu da suya daldırma sırasında hızlandığında, ortogonal homojen torasik sıkışmaya neden olur” denmektedir. “Bu sıkışma, hızlanmanın büyüklüğüne bağlı olarak ağrı, akciğer kanaması, pnömotoraks, alveolar kollaps ve hatta ölüm gibi ciddi zorluklara neden olmaktadır.”
Ancak akciğerler sıvıyla doluysa bu bir sorun teşkil etmeyecektir. Ancak birinin ciğerlerini tamamen sıvıyla doldurmanın ve uzaydayken mekanik olarak havalandırmanın sorunları şimdilik aşılamaz.
Tüm “açıklayıcı” makaleler, yayınlandıkları tarihte doğruluk kontrolörleri tarafından onaylanmıştır. Metin, resim ve bağlantılar, bilgileri güncel tutmak için daha sonraki bir tarihte düzenlenebilir, kaldırılabilir veya eklenebilir.
Kaynak: https://www.iflscience.com
Derleyen: Figen Berber