Yaklaşık 50 yıllık uydu gözlemlerinden elde edilen yeni sonuçlar, global ısınma ve iklim değişikliği sonucunda Dünya’nın Kuzey ve Güney Kutbu’ndaki buzullarda meydana gelen kapsamlı değişiklikleri gözler önüne serdi. Uyduların ortaya koyduğu bu imajlar, durumun değerini ve ciddiyetini bir sefer daha ortaya koydu.
Paylaşılan donelerin birden fazla, NASA ve Amerika Birleşik Devletleri Jeoloji Araştırmaları Kurumu tarafından yönetilen bir uydu programı olan Landsat aracılığıyla elde edildi. Tek bir benzeri uydu hattından onlarca yıllık dataya sahip olmak, devir içerisindeki değişimin daha uygun bir formda kavranabilmesini sağlıyor.
Buzulların hengam içerisindeki değişimi çok ziyade:
1972-2019 yılları arasında fotoğraflanan buzulların uydu imgeleri, Alaska Üniversitesi’nde buzbilimci olan Mark Fahnestock tarafından değişiklikleri göstermek için sürece alındı. Fahnestock, NASA açıklamasında “Artık Alaska’da olanlara bakmamızı sağlayan bu uzun ve ayrıntılı kayıtlara sahibiz. Bu sinemaları oynattığınızda, bu sistemlerin ne kadar dinamik olduğunu ve buz akışının ne kadar kararsız olduğunu anlarsınız” dedi.
Buzullar, global ısınmaya farklı biçimlerde karşılık verir. Örneğin Alaska’daki Columbia Buzulu, 1972 yılındaki imgelere bakıldığında epey kararlı görünüyor. 1980’lere gelindiğinde ise süratli bir geri çekilme başlıyor ve 48 yıl evvelki birinci konumdan 20 kilometre kadar daha yukarı bir akışta olduğu görülüyor.
Öte yandan yakındaki Hubbard Buzulu, 48 yıllık tıpkı hengam dilimi içerisinde 5 km hareket etti ama 2019’da kaydedilen bir imaj, buzun kırıldığı geniş bir yeri gösterdi. Jeologlara nazaran bu, yakın bir devirde başlayan süratli bir değişimi işaret ediyor.
Grönland buzullarında eriyik göller bulundu:
Ohio State Üniversitesi'nde doktora mekteplisi Michalea King, global ısınmanın 200 buzulu nasıl etkilediğini görmek için Grönland’ın 1985 yılına kadar uzanan emsal Landsat manzaralarını inceledi. King’in incelediği uydu gözlemleri boyunca buzulların yaklaşık 5 kilometre arkaya çekildiği görülebiliyor.
Buzul çekilmeleri tıpkı hengamda buzul ve yeraltı yüzeyinde hengam içinde farklı göl çeşitlerinin ortaya çıkmasına neden oluyor. Liverpool Üniversitesi’nde buz bilimci olan James Lea, Grönland buzullarında 5 kilometreye kadar yüzey eriyik gölleri buldu. Lea, mevzu hakkında “Buz tabakasında yılda kaç sefer göl olduğuna baktık ve son 20 yılda artan bir eğilim bulduk. Ayrıyeten daha yüksek rakımlarda daha ziyade göl buluyoruz -2050 yahut 2060’a kadar gölleri görmeyi beklemediğimiz alanlar-” açıklamalarında bulundu.
Değişim o kadar süratli ki bazen farklılıklar yalnızca bir ya da iki yıl içinde ortaya çıkabiliyor. Yapılan incelemeler sonucunda elde edilen sonuçlar, bahsin ehemmiyetini ve ne denli önemli olduğunu bir defa daha gözler önüne seriyor.