Rahim ve hamilelik
Gebe olmayan kadında rahim (uterus) ağırlığı yaklaşık 70 gr olup, boşluğun hacmi 1ml kadardır.
Gebeliğin ilk haftalarında rahim hızla büyümeye başlar, rahim çevresinde kan akımı artar. İlk üç ay boyunca (ilk trimestr) rahim büyüse de, kemik pelvis içinde kalır ve büyüklüğü dışardan gözlenemez veya elle dokununca fark edilemez. Bu haftalarda büyüyen rahim nedeni ile kadının pozisyon değişikliği sırasında (örneğin oturup kalkarken veya uzanırken) hafif bir rahatsızlık hissetmesi normal sayılır.
Gebeliğin 12.-14. Haftasından sonra rahim pubis denen ve alt karın sınırını oluşturan kemiğin üzerine çıkar ve artık elle hissedebilir duruma gelir. Rahim tepesi (fundus) her hafta pubisin üzerine 1 cm artacak şeklinde büyüyerek 20. Haftada göbek deliği seviyesine ulaşır. Genelde 16.-20. Haftasından sonra gebelik durumu dışardan gözlemle de fark edilmeye başlanır. İlk 6 ayda rahim küre şeklindedir ve son üç ayda oval bir biçim alır.
Son üç ayda giderek büyüyen rahim vücudun ağırlık merkezini değiştirerek omurganın bel ve omuz kısmında daha fazla içe, sırt kısmında ise daha fazla dışa bükülmesine neden olur. Kaslar güçlü değilse boyun ve sırt ağrıları görülebilir. Bu ağrılar gebelik için tehlike oluşturmaz, ancak oldukça rahatsız edici olur. Rahim tepesi en son göğüs kemiğine kadar yükselir. Nefes darlığı, nefesin özellikle uzanırken rahat alınmaması görülebilir. Büyüyen rahim ve gebelik boyunca salgılanan yüksek düzeyde Progesteron hormonu sindirim organlarınındaha yavaş çalışmasına sebep olur, kabızlık görülebilir. Midenin rahim baskısı ile yükselmesinin ve Progesteron etkisinin sonucunda yemek borusunu midenin asitinden koruyan mekanizma zayıflar, reflü denen yemek borusunda yanma hissi ve ağızda acı tat görülebilir.
Gebeliğin sonunda rahim yaklaşık 1000 gr ağırlığında olur. İç hacmi ise plasenta, bebeğin kendisi ve bebeğin bulunduğu amniyotik sıvıyı da içeren toplam 20 litre biriktirebilecek kapasiteye ulaşır.
Doğumdan hemen sonra rahim hızla küçülür. Eski boyutuna ise doğumdan yaklaşık altı hafta sonra, lohusa dönemi bitiminde ulaşır.
Rahim ve hamilelik …