Kutup keşifçisi Eric Larsen soğuğun ne demek olduğunu iyi bilir. Kendisi 1 yıl içinde hem kuzey hem güney kutbuna gitti hem de Everest Dağı’nın zirvesine çıktı. Kısacası eğer konu soğuk ortamlarda sıcak kalmak ise Eric’in tüyolarını uygulayabilirsiniz.
Buz tutan ayaklara son! Dünyanın her yerinde ayak parmaklarınızı sıcak tutmak için bu tüyoları uygulayın!
Kışın ayaklarımızı nasıl sıcak tutarız?
- Güne sıcak başlayın
Güne sıcak botlar, astar ve tabanlıklar ile başlayın. Bu sayede ayaklarınız kendilerini ısıtmak dışında bir de bulundukları ortamı ısıtmak görevi ile güne başlamayacaklar. Kısacası ayağınıza yakın olacak herşeyi soğuk bir gün öncesi sıcak bir ortamda saklayın, mesela kalorifere yakın bir yerlerde ( aşırı yakın olup yanmasına da engel olun tabi ) Kışın kamp yapmak biraz daha uğraştırıcı olur, mutlaka geceleri uyku tulumunun içine çorap ve tabanlık koyun ki sabah uyandığınızda ayağınıza giymeden en azından bunlar sıcak olsun.
- Bu botlar araba sürmek için yapılmadı!
Kalın çoraplarınızı ve kış botlarınızı giyip tepelere, patikalara doğru araba sürmek, saunada en kalın battaniyenize sarınıp oturmaya benzeyecektir. İnanın deli gibi terlersiniz! Eğer ayaklarınız terlerse botlarınız da ıslanır ( o kadar terler ki botlarım su aldı sanabilirsiniz bir çok kez ) ve akabinde soğuk havaya çıkınca ayaklarınızı üşütürsünüz. Ayrıca şunu da bilin ki büyük, kalın botlarla araba kullanmak hakikaten zordur.
- Önce kendi gövdeni sıcak tut!
Eğer vücut ısısı genel olarak düşerse, hayati organları sıcak tutmak amacı ile ( daha ziyade “onlarsız” yaşayabileceğimiz organları/uzuvları gözden çıkarıp feda eder) bedenin fizyolojik olarak ilk tepkisi eller ve ayaklara kan akışını azaltmak olur. Gövdenizin büyük bir ısıtıcı olduğunu düşünün; kanı ısıtıyor ve geri yolluyor, bu işlem sürekli tekrarlanıyor. Uygun kışlık kıyafetler ve aksesuarlar giyerek gövdenizi sıcak tutarsanız ayaklarınız da kendini çok daha rahat ısıtacaktır.
- Ayakları doğru giydirmek!
Buz gibi havada nasıl incecik yazlık ceketle sokağa çıkmazsanız, ayaklarınız için de bu hatayı yapmayın. Daha kalın çoraplar ayaklarınızın çevresinde daha çok sıcak hapsetmeyi ve daha iyi yalıtım sağlar. Aynı bedeninizi soğuğa karşı katmanlarla kapladığınız gibi ( içlik + polar + ceket vb.) ayaklarınızı da giydirmelisiniz! Ciddi anlamda dondurucu soğuklar söz konusu olursa (-10 ve daha düşük dereceler) 2 veya 3 kat çorap giymenizi öneririm.
1- hafif ve ince pamuklu bir çorap
2- hafif yün çorap
3- kalın yünlü çorap. ( tabi bu katmanlama havanın ısısına göre değişmeli, aynı kıyafetlerde olduğu gibi)
- Ayağınıza uyumlu/doğru numaralı botlar
Daha kalın çoraplar soğuktan korunmada çok mühim bir çözüm de olsa aynı zamanda problem de yaratabiliyor. Çok fazla sayıda çorap giymek, ayağı sarıp sıktığından bu sefer ayağa giden kan dolaşımını keser ya da azaltır. Bu sebeple botlarınızın doğru numara olduğundan, çok sıkmadığından veya bol olmadığından yani ayağınıza tam uyduğundan, her zaman botun içinde ayak parmaklarınızı oynatabilecek boşluk kaldığından emin olun. Şahsen ben çorapları ve tabanlığımı sığdırabilmek için botlarımı tam 1 numara büyük alırım ama benim kutuplara seyahat ettiğimi unutmayın 🙂
- Tabanlıkta bir üst seviyeye geçin
Ultra soğuklar için sınıflandırılmış botlara baktığınızda kalın tabanlıklar göreceksiniz. Ayağın etrafındaki soğuk hava dışında sadece soğuk bir zemin üstünde durarak bile çok daha hızlı ısı kaybedersiniz. Bu sebeple botunuza daha kalın ya da ekstra bir tabanlık eklemenizi öneriyorum. Dondurucu soğuklarda ben ekstra 2 tabanlık kullanıyorum.
- Isı yalıtımlı zemin seçmek.
Eğer uzun süre ayakta duracaksanız, yalıtımlı bir zemin üstünde durmayı deneyin. Ben eğer çok uzun süre hareketsiz duracaksam buzlu soğuk bir zemin yerine toprak veya ahşap gibi biraz daha ılık bir zemin tercih ediyorum.
- Suyu dışarıda bırak.
Islanmış ayak buz kesen ayaklar demektir. Çok basit bir denklemdir bu. Tozluklar ( ya da kendiliğinden tozluğu olan pantolonlar ) kullanarak ayaklarınızın kuru kalmasını sağlayın. Botların bilek bölgelerinden ayaklarınızı ıslatmaya yetecek kadar su ve kar girebilir, çok az miktar kar bile ayaklarınızı dondurmaya yetecektir.
- Uyurken botlarınızı kurutun
Botlarınızı her gece kurutun ve güne doğru başlayın! Fark etmeseniz bile kısa bir aktiviteden sonra (basitçe 1-2 km yürüdünüz varsayalım) ayaklarınızdaki nem astara yerleşir. Botlarınız bir kere ıslandı mı yeterince yalıtım yapmaz. Her gece botumun astarlarını ve tabanlığını çıkarırım böylece tamamen kurumalarını sağlarım.
10. Eğer soğuğun ayak parmaklarınıza yayıldığını hissederseniz koşmaya, daha hızlı kaymaya ya da “jumping jacks” (egzersizde bir zıplama hareketi) yapmaya başlayın. Fiziksel aktivitelerin vücudu ısıtması ve eller ile ayaklara doğru sıcak kan akışını arttırması inanılmazdır.
-Eric Larsen Colorado’da yaşayan bir kutup keşifçisidir. Kısa bir süre önce Dünya’daki 100 Outdoor Temsilcisi’nden biri seçildi.