Sosyal medya vb. internet tabanlı iletişim programları üzerinden işlenen hakaret suçu.
Hukukumuzda, sosyal medya vb. internet tabanlı iletişim programları üzerinden iişlenen hakaret suçuna ilişkin düzenleme Türk Ceza Kanunu'nun 125. Maddesinde düzenlenmiştir. Kanun maddesine göre;
"Madde-125
(1) Bir kimseye onur, şeref ve saygınlığını rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnat eden veya sövmek suretiyle bir kimsenin onur, şeref ve saygınlığına saldıran kişi, üç aydan iki yıla kadar hapis veya adlî para cezası ile cezalandırılır. Mağdurun gıyabında hakaretin cezalandırılabilmesi için fiilin en az üç kişiyle ihtilat ederek işlenmesi gerekir.
(2) Fiilin, mağduru muhatap alan sesli, yazılı veya görüntülü bir iletiyle işlenmesi halinde, yukarıdaki fıkrada belirtilen cezaya hükmolunur.
(3) Hakaret suçunun;
a) Kamu görevlisine karşı görevinden dolayı,
b) Dini, siyasi, sosyal, felsefi inanç, düşünce ve kanaatlerini açıklamasından, değiştirmesinden, yaymaya çalışmasından, mensup olduğu dinin emir ve yasaklarına uygun davranmasından dolayı,
c) Kişinin mensup bulunduğu dine göre kutsal sayılan değerlerden bahisle,
İşlenmesi halinde, cezanın alt sınırı bir yıldan az olamaz.
(4) (Değişik: 29/6/2005 – 5377/15 md.) Hakaretin alenen işlenmesi halinde ceza altıda biri oranında artırılır.
(5) (Değişik: 29/6/2005 – 5377/15 md.) Kurul hâlinde çalışan kamu görevlilerine görevlerinden dolayı hakaret edilmesi hâlinde suç, kurulu oluşturan üyelere karşı işlenmiş sayılır. Ancak, bu durumda zincirleme suça ilişkin madde hükümleri uygulanır."
Kanun maddesinde belirtildiği üzere, bir kimseye onur, şeref ve saygınlığını rencide edebilecek nitelikte fiil isnat etmek ve sövmek şeklindeki eylemin internet üzerinden sesli, yazılı veya görüntülü bir biçimde işlenmesi halinde TCK md. 125 hükmü uygulama alanı bulacaktır. Hangi söylemlerin ve isnatların hakaret suçunu oluşturup oluşturmayacağının mevzuatta ayrı ayrı sayılmasının mümkün olmaması nedeniyle, bu husus her olay açısından ayrıca irdelemeye muhtaçtır. Kaba ve nezaket dışı bir kısım söylemeler hakaret suçunu oluşturmadığı gibi beddua niteliğindeki söylemler de mahkemeler tarafından hakaret içerikli söylemler olarak kabul edilmemektedir.
TCK md. 125/2'de bahsi geçen ileti kavramının kapsamına mektup, e-mail (e-posta), Whatsapp/Telegram mesajları, Whatsapp/Telegram gruplarına gönderilen mesajlar, cep telefonuyla SMS, telefon konuşmaları, İnstagram, Twitter, Facebook vb. sosyal medya hesaplarından paylaşımda bulunma veya direkt mesaj yoluyla mesajlaşma girmektedir.
İnternet veya sosyal medya üzerinde suçun basit şeklinin işlenmesi halinde, hakaret suçunun cezası 3 aydan 2 yıla kadar hapis veya adli para cezasıdır. Lakin bu hakaret suçunun alenen işlenmesi halinde cezada 1/6 oranında artırım yapılacaktır. İnternet üzerinden işlenen hakaret suçundaki aleniyet unsuru için ise detaylı bir şekilde soruşturma ve araştırma yapılması gerekmektedir.1 İnternet üzerinden direkt mesaj ya da SMS yoluyla işlenen hakaret suçunuda aleniyetten bahsedilemeyecektir. Lakin herkese açık bir profilde hakaret içerikli bir paylaşımda bulunmak, retweet yapmak vb.2 şeklindeki eylemler ise belirlenemeyen sayıda kişi tarafından görülme, duyulma ve algılanabilme olasılığının bulunması nedeniyle aleniyet unsurunu oluşturmaktadır.
1Yargıtay 18. Ceza Dairesi 2019/5907 E. 2019/11905 K.
2Yargıtay 18. Ceza Dairesi 2015/10377 E. 2015/12777 K.