Mülteci Hakları Merkezi, savaş ve zulüm sebeplerinden dolayı ülkelerini terk etmek zorunda kalmış ve Türkiye’de sığınma başvurusu yapan ya da yapmak isteyen bütün yabancılara yönelik kapsamlı ve ücretsiz hukuki danışma ve destek hizmetleri yürütmektedir. Merkezimiz sığınmacılara ağırlıklı olarak aşağıdaki konularda ücretsiz hukuki destek hizmetleri sunmaktadır:
- Suriye’den gelen sığınmacıların tabi olduğu “geçici koruma uygulaması” çerçevesindeki hak, yükümlülükler ve usullere dair sorular ve karşılaşılan sorunlarla ilgili bilgilendirme ve danışmanlık;
- Irak, Afganistan, İran, Somali gibi diğer menşe ülkelerden gelen ve Türkiye’deki bireysel “uluslararası koruma prosedürü” çerçevesinde sığınma başvurusu yapan ya da yapmak isteyen kişilerin tabi olduğu hak ve yükümlükler, resmi başvuru ve değerlendirme prosedürlerine dair sorular ve karşılaşılan sorunlarla ilgili bilgilendirme ve danışmanlık;
- Gerek “geçici koruma uygulamasına” gerekse “uluslararası koruma prosedürüne” tabi sığınmacılar bakımından Göç İdaresi Genel Müdürlüğü’nce (GİGM) takip edilen ve karar verilen her türlü işlemlerle ilgili olarak olumsuz kararlar ve yasal itiraz yolları konusunda danışmanlık ve avukat yardımı;
- Düzensiz durumdayken yakalanmalarına müteakip sınırdışı amacıyla geri gönderme merkezlerinde, ya da havalimanları veya sınır kapılarında idari gözetim altında tutulmalarına karşın Türkiye’de “geçici koruma” veya “uluslararası korumadan” yararlanma talebi olan kişilere, tabi oldukları usuller ve haklar ile, yasal başvuru yolları konusunda danışmanlık ve avukat yardımı;
- Türkiye’de “geçici koruma” veya “uluslararası korumadan” yararlanma taleplerinin değerlendirilmesi sırasında ya da olumsuz sonuçlanmasına müteakip idari gözetim altında bulunan kişilere, tabi oldukları hak ve yükümlülükler ile başvurabilecekleri yasal itiraz yolları konusunda danışmanlık ve avukat yardımı;
- Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (BMMYK) Türkiye Temsilciliği tarafından kendi yetki alanı kapsamında yürütülen prosedürlerde karşılaşılan olumsuz kararlar ve itiraz yolları konusunda danışmanlık ve hukuki yardım;
- Başta refakatsiz çocuklar ve cinsel yönelim ya da toplumsal cinsiyet kimliliği temelli şiddet mağdurları ya da bu tür şiddet riski altından bulunan kişiler olmak üzere özel hassasiyetleri ve kırılganlıkları bulunan sığınmacıların ilgili yasal koruma mekanizmalarına erişimi ve haklarında takip edilen işlemlerde özel durumlarının göz önünde bulundurulmasını temin etmeye yönelik danışmanlık ve avukat yardımı.
İltica Başvurusu Ne Demek?
1951 Cenevre Sözleşmesi’yle iltica hakkı güvence altına alınmıştır. Ülkesini terk etmek zorunda olan bireyler bulundukları ülkenin sorumlu kurumlarına sığınma talebinde bulunabilirler. Başvuru sırasında bulunulan ülkenin koruma kanununa göre farklı belgeler istenilebilir. Türkiye’de iltica başvurusu yazılı olarak ve ıslak imzalı şekilde alınır. Başvuru talepleri ilgili kuruma şahsen gerçekleştirilmelidir.
ürkiye’de İltica Başvurusu Nereye Yapılır?
Türkiye topraklarındaki bireylerin korunmalarını sağlayan başlıca makam Türkiye Cumhuriyeti devletidir. Türkiye’de iltica başvurusu yapacak yabancıların ülkeye yasal veya yasadışı yollardan girişine göre başvuru merkezi değişir. Eğer yasadışı kalış için haklı gerekçeler sunulabilirse cezai işlem uygulanmaz. Her iki koşulda da öncelikle “geçici sığınma” başvurusu yapılmalı ve belirlenen uydu kentlerde ikamet edilmelidir.
Geçici sığınma belgesi yabancının ülkesine isteği dışında geri gönderilmesinin önüne geçer. Göç İdaresi Genel Müdürlüğü (GİGM) Türkiye’de uluslararası koruma süreçlerinden sorumlu kurumdur. Türkiye’de iltica başvurusu için şahsen veya avukat danışmanlığında İl Göç İdaresi Müdürlüklerine (İGİM) kayıt yaptırılmalıdır. Sonrasında verilecek başvuru belgesiyle birlikte Türkiye’de kalış yasal hale gelir.
İGİM tarafından verilen belgede 9 rakamı ile başlayan bir kimlik numarası yer alır. Bu numara sığınmacıların başvuruları sonuçlanana kadar belirli hizmetlerden faydalanmalarını sağlar. Tüm süreç boyunca sığınmacı belirli aralıklarla İl Göç İdaresi Müdürlükleri’ne giderek imza vermekle yükümlüdür. Süreç boyunca gerekçe göstermeden yerine getirilmeyen yükümlülüklerde Türkiye’de iltica başvurusu geri çekilmiş sayılır.
Kayıt Sırasında
BMMYK, yabancıdan mülteci statüsü belirleme başvuru formu doldurulmasını isteyecek olup kayıt tamamlanınca yabancıya ofisten “Sığınmacı Belgesi” ve “Randevu Fişi” verilir. Mülteci adayı randevu günü geldiğinde belgesi ile birlikte görüşmeye gider ve görüşmede detaylı olarak talep nedenleri, ülkesinden kaçma sebepleri vs. gibi sorular yanıtlar. Eğer ki ülkelerinden kaçma ve Türkiye’ye sığınma gerekçeleri yeterli görülürse, mülteci statüsünü kazanırlar.
Buradaki önemli nokta;
BMMYK’ya başvurmadan önce Türk Polisi’ne gidip “geçici sığınma” talebinde bulunulması gerektiğidir. Aksi takdirde BMMYK başvuruyu kabul etmeyebilir. Başvurunun reddolması halinde BMMYK’nın işbu ret kararına yasal süresi içinde ve usulüne uygun olarak “itiraz dilekçesi” hazırlanıp sunulmalıdır.
Bu konu hakkında benzer makaleler için tıklayın