Orduyeri köprüsünün yanındaki trafo dairesinin duvarlarındaki “21.05.1998 TARİHİNDEKİ SEL SUYU İZİ
” yazısının, ırmaktan kaç metre yüksekliğinde olduğunun 17 yıldır merak ederim. Kitap ve internet araştırmalarımda bilgiye ulaşamadığım gibi işin ilginç tarafı Orduyeri köprüsünün yüksekliği ile ilgili bir bilgi bulamadım.
Orduyeri köprüsünün ayak bastığımız yer ile Bartın ırmağının su üstü noktasını ucunda ağırlık olan uzunca ip ve metre yardımı ile Orduyeri köprüsünün yüksekliğini 9.80metre olarak ölçtüm. Duvardaki sel izini yazısın, boyumu emsal alarak tahmini 1.70metre olarak kabul ettim. 1998 seli, Orduyeri köprüsünde 11.50metre olarak yükseldiğini hesapladım. (Not: Lazer metre ile çok sağlıklı ölçüm yapılır. Lazer metresi olanlar yapacakları ölçümleri basında paylaşmaları rica olunur.)
Orduyeri köprüsünde sel sularının 11.5metre yükselmesinin nedeni; iki tarafı yüksek yamaç olan 50metrelik ırmak açıklığına 100metre uzunluğunda Orduyeri köprüsünün yapılması (Bilgi: Google Earth), oluşan selde bir baraj etkisi yapmıştır. Yalı mevkii, düz bir arazi olduğunda sel suları yayılmasıyla, sel yüksekliğinde azalma olmuştur.. Peki, Yalı mevkiinde sel suları, ırmaktan kaç metre yükseldi?. Bu sorunun cevabını, ırmaktan 9metre yüksekliğindeki taşınmazımın bulunduğu Kaynarcada sel izini 1metre olarak ölçtüm. Irmaktan 9metre yüksekliğindeki Gölbucak mevkiinde de sel suyu izini 1metre olarak ölçtüm. Benim ölçülerime ve su terazine göre; 1998 seli, Bartın ırmağındaki yatağından Yalı’da 10metre yükselmiş!!... Buhesaba göre1998 selinde; 6metre kotundaki Yalıda sel suları 4metre yükselmiş, 8metre kotundaki Hendekyanı, Asma, Kemerköprü, Valilik ve Belediye binalarının bulunduğu alanlarda sel suları 2metre yükselmiş, 9metre kotundaki Gölbucak ve Kaynarca’da ise sel suları 1metre yükselmiştir..
İşin doğrusu bu olmalıdır dersek çok yanlış olur. Bartın Belediyesinden yazı ekinde gelen “Taşkın Sel Sınırı Haritasında” Gölbucak ve Kaynarca haricinde hiçbir yere sel basmamış gözüküyor. 1998 selinden sonra Bartın’ı yöneten Belediye Başkanları Bartın halkına “yalan ve yanlış” bilgi vermeyeceklerine göre; Yalıya, Valilik ve Belediye binalarının bulunduğu alanlara sel basmadığı mutlaka ki doğrudur.
6metre ile 8 metrelik yüksekliğe sel suları çıkmayıp, 9metre yüksekliğe sel sularının çıkmasının sırrı nedir? Bartın’da bir rivayete göre; 21.05.1998 Perşembe sabahı sel suları yükselmeye başlarken, Hz. Musa asası ile Bartın’a gelir. Kızıl denizi asasıyla ikiye ayırarak halkının kurtulmasını sağlayan asasını, sel suları yükselmeye başlarken Yalı’da Bartın ırmağındaki yükselen sel sularına dokunur. Asasın gücü ile ırmağın 6metre yüksekliğindeki Yalı tarafında ve 8metre yüksekliğindeki Valilik ve Belediye binalarının bulunduğu araziye sel suları yükselmez, ırmağın 9metre yüksekliğindeki Gölbucak ve Kaynarca tarafında sel suları yükselir. Hz. Musa asası ile Bartın’da rivayeti doğru ki, Bartın belediyesinin “Taşkın Sel Sınırı” haritasında Yalıyı, Valilik ve Belediye binalarının bulunduğu alanlara 1998 selinin çıkmadığını görebiliyoruz. 1998 yılından beri 17 yılda değişik sürede yöneten dört Bartın Belediye Başkanlarının; Bartın Valilerine, Milletvekillerine, TSO Başkanlarına, Bartın basınına ve Bartın halkına “yalan ve yanlış” bilgi vermedikleri doğrulanmış oldu.
1998 selinde yağan yağış, bugün aynı şartlarda yağsın; Hz. Musa asası ile Bartın’a gelemeyip, asası ile Bartın ırmağına dokunamazsa eğer; Bartın Belediyesinin “Taşkın Sel Sınırı” haritasının doğruluğuna inanan Bartın halkına, çok ama çok yazık olacaktır.
M.Faruk PAPİLA
ATİ. Müessesesi
Makine Mühendisi. Amasra/BARTIN
email@example.com