Tiroid Kanseri
Tiroid kanseri nedir ?
Tiroid kanseri , tiroid bezinde ki hücrelerin anormal şekilde hızlı çoğalması ile giden bir hastalıktır. Tedaviye en iyi yanıt veren kanser türlerinden bir tanesidir.
Hangi Hastalıkları İçerir ?
- Papiller Tiroid Karsinomu : En sık görülen Tiroid kanseri türüdür.
- Tiroid Foliküler Kanseri : Tiroidin folliküler hücrelerinden köken alır.
- Anaplastik Karsinom : Nadir görülen ve en hızlı büyüyen Tiroid kanseri türüdür.
- Medüller karsinom : Tiroid bezinin C hücrelerinde görülen bir kanser türüdür. C hücreleri kalsitonin hormonu salgılar. Kandaki yüksek kalsitonin hormonu erken aşamada medüller karsinomu gösterebilir.
- Diğer Nadir Tipler : Tiroid lenfoması gibi bir çok nadir alt tip görülür.
Tiroid Kanseri Nedenleri ?
Tiroid kanseri, en çok 35 ila 39 yaşları arasındaki ve 70 yaş ve üzerindeki kişilerde yaygındır. Tüm kanser türlerinin %1 ini oluşturmaktadır.
Kadınların tiroid kanserine yakalanma olasılığı erkeklerden 3 kat daha fazladır. Bunun nedeninin kadın üreme sistemiyle ilişkili hormonal değişikliklerin sonucu olduğu düşünülmektedir.
Tiroid kanseri, tiroid hücrelerinin içindeki DNA'nın bozulmasıyla kontrolsüz bir şekilde büyümesine ve bir şişlik oluşturmasına neden olan bir değişiklik olduğunda ortaya çıkar.
Ayrıca bazı hastalıklar ve durumlar tiroid kanseri riskini artırabilir. Ancak kesinliği kanıtlanmamıştır.
Bu hastalıklara örnek olarak :
- Subakut Tiroidit gibi tiroid bezi hastalıkları
- Ailede tiroid kanseri öyküsü
- Ailesel adenomatöz polipozis ( FAP )
- Obezite
- Akromegali
Tiroid Kanseri Belirtileri ?
- Boynun ön bölgesinde kitle ( Her 30 kitleden birinde kanser görülebilir )
- Yutma güçlüğü ( 3 haftadan uzun süren )
- Ses kısıklığı ( 3 haftadan uzun süren )
Tiroid kanseri teşhisi
Tiroid kanserini teşhis etmek için yapılan testler şu şekilde olabilir:
Kan testleri:
Laboratuvar testleri, hormon düzeylerini (T3 ve T4 dahil) ve tiroid uyarıcı hormonu (TSH) seviyeleri kontrol edilecektir. Yapılan Kan testleri ayrıca hipotiroidizm (tiroidin az çalışması) veya hipertiroidizm (aşırı aktif tiroid) gibi kanserli olmayan tiroid hastalıkların belirlenmesine yardımcı olabilir.
Ultrason:
Yaklaşık 20 dakika süren ağrısız bir tarama olan ultrason, tiroid organının ses dalgaları ile görüntülenmesine imkan verir. Boynunuzdaki herhangi bir kitlenin sınırlarını düzenli bir yapısı olup olmadığı ile ilgili bilgilere ulaşmasını sağlar. Ayrıca tiroid etrafında dokuların örneğin bir lenf düğümünün etkilenip etkilenmediğini de göstermektedir.
Biyopsi:
Doktor, mikroskop altında incelemek için tiroid dokusunun bir kısmını çıkarır. En yaygın kullanılan biyopsi tipine ince iğne aspirasyon biyopsisi denir, alternatif olarak doktor doku örneğini çıkarmak için hemitiroidektomi (tiroid dokusunun bir tarafının tamamen alınması) yapabilir.
Radyoizotop taraması:
Bu test genellikle kan testleri aşırı aktif tiroid (hipertiroidizm) belirtileri gösteriyorsa yapılır. Yapılmadan önce kolunuzdaki damara az miktarda radyoaktif sıvı ( Tc-99m ) enjekte edilir. Daha sonra tiroid bezi tarafından alınan radyoaktif sıvı miktarı ölçülür.
Diğer taramalar:
Tiroidinizde kanser tespit edilirse, kanserin vücudunuzun diğer bölgelerine yayılıp yayılmadığını görmek için BT, MR veya PET taraması gibi başka taramalar yapılabilir.
Tiroid kanseri tedavisi
Tiroid kanseri olan çoğu kişiye ameliyat, tiroid hormon replasman tedavisi, radyoaktif iyot tedavisi, radyoterapi ve kemoterapiden oluşan tedavilerin kullanıldığı tedavi yöntemleri uygulanır. Nasıl bir tedaviyi alacağınız, tiroid kanserinin türüne ve evresine bağlıdır.
Palyatif bakım
Bazı tiroid kanseri hastalarında, doktorunuz sizinle palyatif bakım hakkında konuşabilir . Palyatif bakım, kanser belirtilerini hafifleterek yaşam kalitenizi iyileştirmeyi amaçlar.
Palyatif tedavi, tiroid kanserinin yayılmasını yavaşlatmanın yanı sıra ağrıyı hafifletebilir ve diğer belirtilerinin yönetilmesine yardımcı olabilir. Tedavi radyoterapi, kemoterapi veya diğer ilaç tedavilerini içerebilir.
Ameliyat
En yaygın tedavi şekli, tiroid bezinin bir bölümünün veya tamamının ( kısmi veya total tiroidektomi ) çıkarıldığı ameliyattır . Önleyici bir önlem olarak, cerrah yakındaki lenf düğümlerini de çıkarabilir ( boyun diseksiyonu olarak adlandırılır ).
T4 tedavisi
Tiroid hormon replasman tedavisi, ameliyattan sonra vücudunuzun artık üretemediği tiroid hormonlarını yerine koymak için günlük tablet olarak verilir. Tiroid ameliyatı geçirdiyseniz, tiroid hormonları vücudunuzun normal sağlıklı bir hızda çalışmasını sağlamak çok önemli olduğundan, hayatınızın geri kalanında tiroid hormon replasmanına ihtiyacınız olacaktır.
Radyoaktif iyot tedavisi
Radyasyon tedavisi olan radyoaktif iyot tedavisi, sıvı veya tablet formunda alınır. Ameliyattan sonra geride kalan kanser hücrelerini yok eder.
Radyasyon tedavisi (radyoterapi)
Ameliyattan sonra, özellikle kanser boyundaki lenf bezlerine yayılmışsa veya radyoaktif iyot tedavisine daha az yanıt veren tiroid kanserleri için (medüller veya anaplastik gibi) harici radyasyon tedavisi verilebilir.
Kemoterapi
Kemoterapi bazen radyoaktif iyot tedavisine yanıt vermeyen tiroid kanserini tedavi etmek için kullanılır. Genellikle damar içine (intravenöz) enjekte edilen bir ilaç olarak verilir.