Bilye/Misket
,
Türkiye’de renkli cam bilyelere “misket” denir. En çok oynanan bilye oyunları ise “tumba”, “kuyu” ve “Üçgen”dir. Çocuklarda el göz koordinasyonunu geliştirir. İsabetli atışlarda taktikler geliştirmesinde katkı sağlar.
Üçgen:
Toprağa ya da sert zemine üçgen ile üçgenden 3 metre uzağa düz çizgi çizilir. Oyuncular bireysel ya da eşli olacak şekilde oynayabilirler. Oyun başlamadan her bir oyuncu üçgen içine belirledikleri kadar bilye (1-1, 2-2 ya da 3-3) koyarlar. Oyuncular üçgenden düz çizgiye “eneke” dedikleri ve kendilerine ait bilyelerini düz çizgiye atarlar. Düz çizgiye en yakın kalan oyuncu birinci olur. 1. olan oyuncu düz çizgiden üçgene taraf ilk atışı yapar ve bunu sonraki oyuncular devam ettirir. Üçgen içindeki bilyeleri direk tek atış ile çıkartılabilir ya da üçgene en yakın olacak şekilde enekeler ile yerden atışlar yaparak çıkartılır. Üçgenden çıkartılan bilye sonrası oyuncunun enekesi üçgen içinde kalmamalı. Yoksa çıkarttıklarını üçgene geri koyarak enekesini 1 karış uzak mesafeye koymak zorundadır. Oyuncu üçgenden bilye ya da bilyeler çıkartamazsa sıra ikinci oyuncuya geçer. Bu durum üçgen içindeki bilyeler bitene kadar devam eder.
Bilye oyunlarında ortak nokta, bilyeyi yuvarlayarak başka bir bilyeye çarptırmak ve onu kazanmaktır. Bilye, kıvrılan işaret parmağının içine oturtulur ve başparmakla itilerek atılır.
Başlık, Kaflik, Kondik:
Oyuncular belirledikleri alanda misketlerini düz bir şekilde dizerler. 3 metre mesafedeki çizilen düz çizgiye sıralı atışlar yapılır ve en akın olan oyuncu birinci olur. Amaç, yan yana (bir çizgi oluşturacak şekilde) dizilmiş misketleri vurmaktır. Genellikle seçilen baştaki misketi (başı) vuran oyuncu tüm misketleri kazanır.
Kemik: Mermerimsi yapıda beyaz ve üzerinde desenler olan miskete denir. Beyaz dışında siyah, mavi, yeşil kemik misketler de oyunlarda kullanılmaktadır.
Baş: Klasik misket oyunlarında en sağda veya en solda bulunan miskettir. Bu misket vurulduğu takdirde yerdeki tüm misketler sizindir.
Başaltı: Başın hemen yanındaki miskettir.
Naş: Baş miskete çok yakın fakat değmeksizin yapılan atış.
Çın: (Yerinde Kaynar) Atış, hedef miskete değer fakat yerinden kımıldatamaz ise atış geçersiz sayılır. Oyundaki duruma göre ya pas geçilir ya da atış tekrarlanır.
Ütmek: (Kökmek, yutmak) Oyunda kazanmak
Kuyu:
Kuyu türü oyunlarda yere küçük bir kuyu kazılır. Oyunun amacı genellikle bu kuyunun içindeki misketleri eldeki misketle vurarak kuyudan çıkartmaktır.