Çıyan nasıl bir canlı türüdür?
Kırkayaklara benzerliği ile dikkat çeken çıyanlar yassı bir vücuda sahiptirler ve sayıları 15 ile 177 çift arasında değişen çift segmentli ayaklar sayesinde hareket edebilirler. Bir çıyan için gerçek bir renk tanımlaması yapmak oldukça zordur. Çünkü birçok farklı renkte bulunabilirler. Ancak bir genelleme yapacak olursak en sık kahverengi ya da koyu turuncuya yakın bir kırmızı renkte oldukları söylenebilinir. Boyları da 4 mm ile 152 mm arasında değişebilmekte olup baş kısımlarında bir çift uzun anten bulunmaktadır. Öte yandan küçük sayılabilinecek bir ağızları ve içerisinde zehir bezelerinin bulunduğu pençeleri vardır. Etoburdurlar ve temel besin kaynakları örümcekler, solucanlar ayrıca da küçük omurgalılardır. Karanlık, tenha ve nemli yerleri severler.
Çıyan insan sağlığına etkileri nelerdir?
Çıyanlar genellikle havanın karardığı gece saatlerinde aktifleşirler ve türevlerine oranla çok daha hızlı hareket edebilirler. Eğer şehirleşmeden ziyade toprağın daha çok göze çarptığı bir alanda yaşıyorsanız ya da yeni yeni kurulmaya başlamış bir bölgeden ev almışsanız onlarla karşılaşmanız oldukça mümkündür. Eğer bir çıyan ısırığı ile karşı karşıya kalmışsanız, ısırılan yerde keskin bir acı duyarsınız ve akabinde uyuşmalar ile birlikte seyreden renk değişiklikleri ve iltihaplanmalara maruz kalırsınız. Hemen hiç vakit kaybetmeden en yakın hastaneye gitmeniz çok önemlidir. Belki komik gelebilir ama sizi ısıran çıyanı da yanınıza alırsanız, acil servislerinde çok daha doğru bir müdahale uygulanacaktır.
Çıyan ilaçlamasında dikkat edilmesi gerekenler
Her şeyden önce Sağlık Bakanlığı onaylı bir firma ile çalışmanız gerekmektedir. Bununla birlikte ilaçlamada kullanılacak tüm karışımlar çıyanın biyolojik yapısı göz önünde tutularak ziraat mühendislerince hazırlanmalıdır. Burada sizlere de belli başlı görevler düşmektedir. Örneğin, bir çıyan ilaçlama işlemi öncesi tüm gıdalarınızın ağzını sıkıca kapatarak mümkünse dolap içlerine koyun. Küçük yaşta çocuklarınız varsa oyuncaklarını detaylı bir şekilde inceleyerek haşere olmadığına emin olun ve yine kapalı kutulara yerleştirin. Son olarak da eğer evinizde kolayca dışarı çıkaramayacağınız bir akvaryum varsa önce üzerini kapatın sonra da tekrar üzerini ıslak bir örtü ile kapatın.