TEDxİstanbul Konuşması: Emin Çapa, "Türk Hamamlarında Suyun Kaldırma Kuvveti Neden Yok?" başlıklı konuşmasında tarihin önde gelen bilim adamlarıyla çıktığı yolculuğa Türk eğitim sistemine yönelttiği eleştirilerle devam ediyor.
Dünya, kutuplardan hafifçe basık, Ekvator’dan şişkin kendine has bir şekle sahiptir. Buna geoit denir. Dünya’nın geoit şekli, kendi ekseni etrafında dönüşü sırasında oluşan, merkez kaç kuvvetiyle savrulması sonucu meydana gelmiştir
Daha önceleri sıvılar ve gazlar incelenirken yalnız ağırlık kuvvetlerinin etkisi altındaki özellikleri incelendi. Bu incelemeler yapılırken akışkanlar ideal olarak kabul edildi. Aslında hiç bir akışkan ideal değildir.
Aşağıdaki şekilde kapalı fanus içinde hava varken bir deniz topunu tartan dinamometre 2 N değerini göstermektedir. Fanusun içindeki hava vakumlanarak boşaltıldığında dinamometrenin gösterdiği değerin 3 N a çıktığı görülmektedir.
Aşağıdaki gibi içi sıvı dolu bir kabın ağzı pistonla kapatılıyor. S kesit alanına sahip pistona F kuvveti uygulandığında oluşan basınç, sıvı tarafından sıvının dokunduğu bütün yüzeylere dik olarak ve aynen iletilir.
Şekildeki gibi tamamı sıvı içine batmış bir cisme etki eden kaldırma kuvveti, cismin sıvı içindeki derinliğine bağlı değildir. Şekilde bir cismin farklı derinlikte iken etkisi altında kaldığı kaldırma kuvvetleri eşittir.
Bir çok insan suda ağır cisimlerin battığını, hafif cisimlerin yüzdüğünü düşünür. Ancak bu düşünce yanlıştır. Eğer böyle olsaydı küçük ve hafif bir metal anahtar suda batmaz, ona göre daha büyük bir metal tas suda yüzmezdi
Bazı cisimler suda yüzerken bazıları ise batar. Yük taşıyan gemilerin suya batan hacimleri bazen az bazen ise çok olur. Bu durum gemilerin içinde bulunduğu sıvıların hacimlerinin ya da derinliklerinin farklı olmasından değildir.