Sıcaklık ölçmek için kullanılan aletler olan termometrelerin içinde yer alan hazne, genellikle cıva veya alkol gibi maddeleri bünyesinde barındırır. Bu maddelerle oluşan enerji akımı termometrenin çalışmasına yardım eder. Termometre çeşitleri, hiç şüphesiz gelişen endüstri ve elektronik çağıyla beraber daha fazla yaygınlık göstermeye başlamıştır. Cıvalı, etil alkollü veya metal türlerde değişiklik gösteren bu çeşitler günümüzde özellikle teknolojiye paralel olarak gelişme gösterir. Dolayısıyla kullanım alanlarının gelişmesine bağlı olarak termometre türlerinde daha pratik kullanım sağlayan elektronik modeller önem kazanmıştır.
Termometre Nedir?
Isı ölçmek amaçlı kullanılan elektronik cihazlara "termometre" ismi verilir. Termometre çeşitleri, ürünün kullanım alanlarına ve kalitesine göre değişmektedir. Laboratuvarlar, hastaneler, büyük fabrikalar, su ısıtma kazanları, sağlık kuruluşları, sanayiler ve araba hareket göstergeleri gibi daha birçok alanda kullanılabilen bu cihazlar, içerisinde yer alan maddeye göre farklılık gösterir. Alkollü, cıvalı, ispirtolu ve azotlu çeşitler bunlardan birkaçına örnek verilebilir.
Termometre santigrat, fahrenheit ve kelvin gibi birimlerle ölçüm yapmayı sağlayarak iki sabit nokta arasında kalibre edilir. Bunlar, suyun donma ve kaynama noktasıdır. Günümüzde kullanılan türler genellikle santigrat değeriyle ölçüm verirler. Termometrenin çalışma prensibi ise bir sıvının sıcaklıktaki artışla orantılı genleşmesine dayanır.
Termometrelerin türlerine göre verimlilikleri de farklılık gösterir. Hava, tıp, insan vücudu, fırın, fabrika gibi daha birçok mekanda ve alanda kullanılabilen civalı termometre türleri günümüzde yerini dijital türlere bırakmıştır. Kolaylık ve pratiklik açısından oldukça kullanışlı olan bu türler sıcaklıkların daha sağlıklı olarak ölçülmesinde fayda sağlarlar.
Termometre Çeşitleri Nelerdir?
Teknolojiyle beraber her geçen gün daha fazla önem kazanan termometreler, birçok bakımdan farklılaşmaktadır. Günümüzde en fazla teknolojiyle gelişen metal termometre çeşitleri kullanılır. Metal çeşitler, civalı ve azotlu türlerin ölçemediği yüksek sıcaklıkları dahi ölçme özelliğine sahiptir. Özellikle de fırın ve fabrikalarda 1600 dereceye kadar dayanıklılık sağlarlar. Metal türlerin dışında en sık tercih edilen türlerden biri de vücut termometreleridir. Hasta termometresi olarak da bilinen bu türler civalı olarak üretilmişlerdir. Aynı zamanda profesyonel ve çok fonksiyonlu özellikleri bulunur. Hastane türlerinin bir diğer çeşidi olan küçük ateş ölçerler ise daha çok bebek, çocuk veya yetişkinlerin ateşini ölçmek için tercih edilir.
Isının genleşmesine göre göstergesi değişen termometreler, sıvı ve gaz türlerde ağırlık gösterirler. Sıvı çeşitlerin donma ve kaynama noktaları bu sıvının kullanılabilme sınırlarını belirler. Eksi 38 santigrat derecelerde katılaşan, 37 santigrat derecede kaynayan bu türlerin oldukça geniş bir kullanım alanı vardır. Gazlı termometreler, tüp içindeki gazın gerek hacminin gerekse basıncının artması veya azalması esasına dayanır. Sağlıklı sonuçlar almak adına haznelerinde daha çok hidrojen gazına yer verilir. Ayrıca sabit hacim ve sabit basınç olarak farklı kullanım sağlayan çeşitleri de mevcuttur.
Civalı çeşitlerin yerini alan dijital termometreler, elektroniğin ve teknolojinin özelliklerine göre farklı boyutlarda üretilmiştir. Tahıl nem ölçerler, güneş enerjisi ölçerler, balık suyu sıcaklığını ölçen cihazlar, çevre metreler ve saplamalı çeşitler dijital termometre türlerine örnek verilebilir. Dijital türlerin aynı zamanda iç ve dış mekanları ölçebilen özellikli modelleri vardır. 300 cm kablo sensörüne sahip olan bu modeller, geniş LCD ekranları sayesinde ev, iş yeri ve hatta depoların sıcaklığını ölçmek için dahi tercih edilebilir. Dijital türlerden sonra elektronik cihaz görünümünde kullanım sağlayan lazer modeller ise oldukça konforludur. Genellikle yüzey sıcaklığının temassız ölçümü için kullanılırlar. Ön kısımlarında yer alan lazer detayı, hedef alanını tam olarak göstermek için avantaj sağlar.