Askeriyede yaralanma nedeniyle tazminat, askeri personelin yaralanması veya ölümü sonucunda ödenen bir tazminat türüdür. Bu tazminat, askeri personelin iş kazası, meslek hastalığı veya görevi sırasında meydana gelen bir olay nedeniyle yaralanması veya ölmesi durumunda ödenir.
Askeriyede yaralanma nedeniyle tazminatın miktarı, yaralanmanın ciddiyetine, askeri personelin yaşına, rütbesine ve ailesinin durumuna bağlı olarak değişebilir. Askeri personelin yaralanması veya ölmesi sonucunda ödenen tazminat, askeri personelin ailesine veya mirasçılarına ödenir.
Askeriyede Yaralanma Nedenleri
Askeriyede yaralanma nedenleri çeşitli olabilir. Bunlar arasında iş kazaları, meslek hastalıkları, terör saldırıları, çatışmalar, arazi kazaları, uçak kazaları, deniz kazaları ve diğer benzeri durumlar sayılabilir. Askeriyede yaralanma nedeni ne olursa olsun, tazminat talep edebilmek için belirli şartlar yerine getirilmelidir.
Tazminat Talep Etme Süreci
Askeriyede yaralanma nedeniyle tazminat talep etmek için öncelikle, askeri personelin yaralanması veya ölümüne neden olan olayın resmi olarak bildirilmesi gerekmektedir. Bu bildirim, askeri personelin görev yaptığı birlik veya kurum tarafından yapılabilir.
Daha sonra, yaralanmanın neden olduğu tıbbi raporlar ve diğer belgeler, tazminat talebi için hazırlanmalıdır. Bu belgeler, askeri personelin yaralanması veya ölümüne neden olan olayın detaylarını, yaralanmanın ciddiyetini ve tazminat talebi için gerekli diğer bilgileri içermelidir.
Tazminat talebi, askeri personelin ailesi veya mirasçıları tarafından yapılabilir. Tazminat talebi için gerekli belgeler, askeri personelin ailesi veya mirasçıları tarafından ilgili birlik veya kuruma sunulmalıdır.
Tazminat talebi; olayın öğrenilme tarihinden itibaren 1 yıl her halükarda 5 yıl içerisinde talep
edilmelidir.
Aksi takdirde tazminat talebi kabul edilmeyebilir. Tazminat talebinin kabul edilmesi durumunda, tazminat miktarı belirlenir ve ödeme yapılır.
Askeriyede Yaralanma Nedeniyle Tazminat Alma Hakları
Askeriyede yaralanma nedeniyle tazminat alma hakları, askeri personelin yaralanması veya ölümüne neden olan olayın hangi koşullar altında gerçekleştiğine bağlıdır. Askeriyede yaralanma nedeniyle tazminat alma hakları, iş kazası, meslek hastalığı veya görevi sırasında meydana gelen bir olay nedeniyle yaralanma veya ölüm durumunda geçerlidir.
Askeri personel, askeri hizmet sırasında yaralanması veya ölümü durumunda tazminat talep etme hakkına sahiptir. Tazminat talebi, askeri personelin ailesi veya mirasçıları tarafından da yapılabilir.
Askeriyede Yaralanma Nedeniyle Tazminat Alınması İçin Gerekenler
Askeriyede yaralanma nedeniyle tazminat almak için öncelikle, yaralanmanın neden olduğu olayın resmi olarak bildirilmesi gerekmektedir. Bu bildirim, askeri personelin görev yaptığı birlik veya kurum tarafından yapılabilir.
Daha sonra, tazminat talebi için gerekli belgeler hazırlanmalıdır. Bu belgeler, yaralanmanın neden olduğu olayın detaylarını, yaralanmanın ciddiyetini ve tazminat talebi için gerekli diğer bilgileri içermelidir. Tazminat talebi, askeri personelin ailesi veya mirasçıları tarafından ilgili birlik veya kuruma sunulmalıdır.
Tazminat talebinin kabul edilmesi durumunda, tazminat miktarı belirlenir ve ödeme yapılır. Tazminat miktarı, yaralanmanın ciddiyetine, askeri personelin yaşına, rütbesine ve ailesinin durumuna bağlı olarak değişebilir.
Askeriyede yaralanma nedeniyle tazminat konusu oldukça önemlidir ve askeri personelin ve ailelerinin bu konuda bilgi sahibi olması gerekmektedir. Askeriyede yaralanma nedeniyle tazminat talep etmek için belirli şartların yerine getirilmesi gerektiğini unutmamak ve tazminat talebinin kabul edilmesi durumunda tazminat miktarının belirlenmesi için yaralanmanın ciddiyetine, askeri personelin yaşına, rütbesine ve ailesinin durumuna bağlı olarak değişebileceğini akılda tutmak önemlidir.
Askeriyede Yaralanma Nedeniyle Tazminat
TSK’da yaralanmaya bağlı olarak idarenin hizmet kusuru bulunmasa dahi kusursuz sorumluluk ilkesi gereğince maddi ve manevi tazminat (askeriyede yaralanma nedeniyle tazminat) ödenmesi gerekmektedir. TSK’da görev yapan personel gerek operasyon faaliyetleri esnasında meydana yaralanmalar, gerekse de idari faaliyetler esnasında meydana gelen yaralanmalara bağlı olarak tazminata hak kazanmaktadır. Bunlara örnek olarak operasyon esnasında düşme, ateşli silahla yaralanma, engelli koşu parkurunda düşme sonucu vücutta meydana gelen sakatlanmaya bağlı olarak yaralanma vb. kusursuz sorumluluk ilkesi gereğince askeriyede yaralanma nedeniyle tazminat ödenmesi için dava yoluna başvurulması gerekmektedir. İlgilinin hizmet esnasında görevinden dolayı vücudunda meydana gelen maluliyet oranına göre askeriyede yaralanma nedeniyle tazminat ödenmektedir.
Askeriyede Yaralanma nedeniyle Tazminat Hesaplama
Askeriyede yaralanma nedeniyle tazminat hesabında ilgilinin maluliyet yüzdesi, yaşı, maaşı vb. hususlar önemlidir. Burada yapılacak olan hesaplama mahkeme tarafından bilirkişi marifetiyle yapılmaktadır. Yaralanan kişinin maluliyet yüzdesi ne kadar fazla, yaşı ne kadar genç ve maaşı ne kadar yüksek ise yapılacak olan askeriyede yaralanma nedeniyle tazminat hesaplama miktarı o nispette yüksek olacaktır. Bu kapsamda bulunan hak sahiplerinin olayın öğrenilme tarihinden itibaren 1 yıl her halükarda 5 yıl içerisinde yasal yollara başvurmasında hukuki yarar bulunmaktadır. Aksi halde zamanaşımında dolayı askeriyede yaralanma nedeniyle tazminat hesaplaması mahkemelerce dikkate alınmayacaktır.
Şehit Yakınlarının Maddi ve Manevi Tazminat Hakkı
Yaptığı görevin sebep ve tesiriyle hayatını kaybeden ve durumu aşağıda sıralanmış kanunlar kapsamında değerlendirilen TSK personelinin (yedek subay, erbaş ve er dâhil) eş, çocuk, anne ve babasına nakdi tazminat ödenmektedir.
- 2330 Sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun
- 3713 Sayılı Terörle Mücadele Kanunu
- 2453 Sayılı Yurt Dışında Görevli Personele Nakdi Tazminat Verilmesi ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun
- 2566 Sayılı Bazı Kamu Görevlilerine Nakdi Tazminat Verilmesi ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanunu
- 3497 Sayılı Kara Sınırlarının Korunması ve Güvenliği Hakkında Kanun
- 4536 Sayılı Denizlerde ve Yurt Yüzeyinde Görülen patlayıcı Madde ve Şüpheli Cisimlere Uygulanacak Esaslara İlişkin Kanun
- 2629 Sayılı Uçuş, Paraşüt, Denizaltı, Dalgıç ve Kurbağa Adam Hizmetleri Tazminat Kanunu
Nakdi tazminat, yukarıda bulunan kanunlarda belirtilen görevler dolayısı ile ölenlerin varislerine, sakat kalan veya yaralanan personelin ise kendilerine herhangi bir adli karar gerektirmeden yetkili komisyonlarca idarece karar alınarak yapılan nakdi ödemedir. Kanun kapsamı içerisinde İdarenin kendiliğinden hükmettiği tazminat kararıdır.
2330 Sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun gereği; barışta güven ve asayişi korumak, kaçakçılığı men, takip ve tahkikle, trafik ve yol güvenliğini veya tutuklu ve hükümlülerin sevk ve nakillerini sağlamakla görevli olanların; patlayıcı maddelerin incelenmesi, muhafazası, nakli, imha edilmesi ve zararsız hâle getirilmesi işlemlerinde görevlendirilenlerin bu görevlerinden dolayı ya da görevleri sona ermiş olsa bile yaptıkları hizmet nedeniyle derhal veya bu yüzden maruz kaldıkları yaralanma veya hastalık sonucu ölmeleri veya engelli hâle gelmeleri halinde, 3713 Sayılı Terörle Mücadele Kanunu gereği, Silahlı Kuvvetler mensuplarının yurt içinde ve yurt dışında görevlerini ifa ederlerken veya sıfatları kalkmış olsa bile bu görevlerini yapmalarından dolayı terör eylemlerine muhatap olarak yaralanma, sakat kalma veya şehit olmaları halinde, 2453 Sayılı Yurtdışında Görevli Personele Nakdi Tazminat Verilmesi ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun gereği; yurt dışında birliği ile veya ferden görevli personelin yaralanma, yaralanarak sakat kalma, şehit olma veya vefat etmeleri halinde, yabancı ülkeler veya uluslararası sahalarda yapılan eğitim, tatbikat, manevra veya harekat sırasında bu görevin başlangıcından bitimine kadar geçen süre içerisinde yaralanma, yaralanarak sakat kalma, şehit olma veya vefat etmeleri halinde, 2629 Sayılı Uçuş, Paraşüt, Denizaltı, Dalgıç ve Kurbağa Adam Hizmetleri Tazminat Kanunu gereği, söz konusu kanun kapsamında yapılan hizmet ve faaliyetler esnasında yaralanma, yaralanarak sakat kalma veya şehit olmaları halinde, 3497 Sayılı Kara Sınırlarının Korunması ve Güvenliği Hakkında Kanun gereği; sınır birlikleri personelinin, verilen görevlerin ifası sırasında veya bu görevlerinden dolayı ya da görevleri sona ermiş olsa bile, yaptıkları hizmet nedeniyle yaralanma, yaralanarak sakat kalma, şehit olma veya vefat etmeleri halinde Nakdi Tazminat ödenmektedir.
Nakdi Tazminat Ödemesi Yapılacaklar
İç güvenlik ve asayişin korunması veya kaçakçılığın men, takip ve tahkiki konularında görevlendirilen;
– Türk Silahlı Kuvvetleri mensuplarına,
– Jandarma Genel Komutanlığı, Emniyet Genel Müdürlüğü ve Sahil Güvenlik Komutanlığı personeline,
-Millî İstihbarat Teşkilatı mensuplarına,
-Çarşı, mahalle ve kır bekçilerine,
-Orman memurları ve personeli ile Gümrük Muhafaza memurlarına,
– Güven ve asayişi ihlal eden eylemlere ve kaçakçılığa ilişkin olayların soruşturma ve kovuşturma işlemlerini yürüten hakim/savcılara,
– Güven ve asayişi ihlal eden eylemlerin önlenmesi esnasında güvenlik kuvvetleriyle birlikte olay mahallinde bizzat görev yapan mülki idare amirlerine,
– Tutuklu ve hükümlülerin sevk ve nakilleri ile ceza ve tutukevlerinin iç ve dış güvenliğini sağlamakla görevli bulunan personele,
– Güven ve asayişin korunmasında hizmetlerinden yararlanılması zorunlu olan ve yetkililerce kendilerine bu amaca yönelik görev verilen kamu görevlileri ve sivillere,
– İç güvenlik ve asayişin korunmasında veya kaçakçılığın men, takip ve tahkiki ile ilgili olarak güvenlik kuvvetlerine kendiliklerinden yardımcı olmuş ve faydalı oldukları yetkililerce tevsik edilmiş şahıslara,
– Devlet güçlerini sindirme amacına yönelik olarak yapılan saldırılara maruz kalan kamu görevlilerine, nakdi tazminat ödemesi yapılmaktadır.
Şehit yakınlarına 2330 Sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun kapsamında nakdi tazminat ödenmiş olsa dahi dava açmak suretiyle bilirkişi tarafından hesaplanacak miktarın idare tarafından ödenen kalemlerden yüksek olması durumunda aradaki farkın düşülmesi sonucu ortaya çıkan miktarın maddi tazminat olarak ödenmesi gerekmektedir.
Şehit yakınlarının ayrıca manevi tazminat hakkı da bulunmaktadır. Manevi tazminat, olay nedeniyle duyulan elem ve ızdırabı kısmen de olsa hafifletmeyi amaçlar. Manevi tazminat bu niteliği gözetilerek belirlenmektedir. Mahkemelerce şehit yakınlarının her biri için ayrı manevi tazminata hükmedilmektedir.
Bu kapsamda bulunan hak sahiplerinin olayın öğrenilme tarihinden itibaren 1 yıl her halükarda 5 yıl içerisinde yasal yollara başvurmasında hukuki yarar bulunmaktadır.
Danıştay’ın 26.10.2021 tarihli kararında “…İlçe Jandarma Komutanlığına bağlı ….Jandarma Karakol Komutanlığında vatani görevini yapmakta iken elektrik çarpması sonucu …..tarihinde şehit olmasında… baba için …….. TL, anne için ………. TL, kardeşler için ……. er TL olmak üzere toplamda …………. TL’nin idareye başvuru tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davacılara ödenmesine…… oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.” denilmektedir.
Tsk’da Şehit Tazminatı Hesaplama
TSK’da şehit olunması sonucu idare tarafından şehit yakınlarına tazminat ödenmektedir. İdare tarafından ödenen bu tazminatın haricinde şehit yakınları dava yoluna başvurmak suretiyle ayrıca tazminata hak kazanmaktadırlar. Burada yapılacak olan TSK’da şehit tazminatı hesaplaması mahkeme aracılığı ile bilirkişi marifetiyle hesaplanmaktadır. Yapılacak olan hesaplamada şehit olanın maaşı, yaşı vb. hususlar belirleyici olmaktadır. Yaş ne kadar genç ve maaş ne kadar yüksek ise TSK’da şehit tazminatı hesaplaması o nispette yüksek olmaktadır.