İlber Ortaylı açıkladı: Montrö, Türkiye'ye boğazları kapatma hakkı veriyor mu?
Rusya - Ukrayna krizi sonrasında gündem olan “Montrö Boğazlar Sözleşmesi" hakkında değerlendirmelerini paylaşan ünlü tarihçi Prof. Dr. İlber Ortaylı, “İtaatsizlik durumunda, sözleşmeyi ciddi biçimde ihlal etmiş oluruz” açıklamasını yaptı.
Tarihçi Prof. Dr. İlber Ortaylı, katıldığı bir televizyon programında, Rusya'nın Ukrayna'ya karşı askeri müdahalesinin ardından başlayan Montrö Boğazlar Sözleşmesi tartışmaları hakkında değerlendirme yaptı.
Montrö Boğazlar Sözleşmesi hakkında tartışmalara temas eden İlber Ortaylı, "Montrö çok önemli. Kesinlikle taviz veremeyiz, itaatsizlikte bulunamayız. Çünkü doğrudan işgal edilen ve yıkılan imparatorlukta boğazların düştüğü kötü durumdan çıkışın öyküsüdür" şeklinde konuştu.
"Boğazları kapatma statümüz yok"
Ortaylı sözlerine şöyle devam etti:
“Ezbere konuşmanın anlamı yok, Montrö gayet açık. Özellikle 19. madde... Savaş durumu var, savaşmama durumu var ya da savaşan gruplardan biri olmak var. Bir savaş durumunda Türkiye'nin Montrö'de hakimiyeti bulunuyor. Burada kapatabilir ya da açabilir. Savaşan taraftaysa zaten o zaman kendisinindir, tartışma yok. Karadeniz devletleri, limanlarına dönmek koşuluyla çıkar, girer. Deniz kuvvetleri de buna dahil. Bu sebeple boğazları kapatma gibi bir statümüz yok. Mümkün değil. İtaatsizlik durumunda Montrö'yü ciddi bir biçimde ihlal etmiş oluruz.”
Montrö tartışmaları ve "cübbeli amiral"e yönelik açıklamaları sebebiyle hedef alınan emekli amiralleri de anımsatan Ortaylı, "Şu anda bu yüzden yargılanıyorlar. Adalete güvenimiz tam fakat durum budur. Bugün hepimizin söylediği şeyi onlar da söylüyorlar. Dışişleri Bakanımız da nihayet aynı şeyi aktardı. Montrö'yü burada biz kullanamayız, kimsenin geçişini önleyemeyiz. Bu açık ve net" ifadelerini kullandı.