Detoks ve oruç yöntemleri yaşlanmaya ve hastalıklara karşı koruyucu mu?
Oruç ve detoks çeşitlerinin vücudumuzu temizleyen sistemi devreye soktuğunu ve hasarlı hücrelerle mücadele ettiğini biliyor muydunuz?
Detoks için piyasada birçok ürün bulunuyor. Ama bu ürünlerin çoğu ne yazık ki vücudun işleyişi bilinmeden ya da göz önüne alınmadan kullanılıyor.
Vücudumuzun günde 24 saat çalışan mükemmel bir temizleme sistemi var. Bu sistem sadece karaciğer ve böbrekleri değil, hücresel düzeyde gerçekleşen temizliği de kapsıyor. Limon suyu ya da sirkenin yapabileceğinden çok daha fazlasını yapan bu sistemi anlamak için vücudumuzda gerçekleşen “otofaji”ye yakından bakmak gerekiyor.
Otofaji: Yaşlanmaya karşı bir çözüm mü?
Otofaji terimi ilk defa 40 yıldan daha uzun bir süre önce Christian de Duve tarafından ortaya atıldı. “Kendini yemek” anlamına gelen otofaji vücudunuzdaki hasarlı ve kusurlu organellerin, hücrelerin ve proteinlerin parçalanmasını sağlayan süreç olarak tanımlanabilir. Daha basit bir ifadeyle söyleyecek olursak otofaji vücuttaki hasarlı parçaları tanımlamak ve yok etmek için kullanılıyor.
Hayatınız boyunca, yaşadığınız her bir günde vücudunuzda milyarlarca hücresel reaksiyon meydana geliyor. Bu gerçekleşen reaksiyonların bir kısmı vücudunuzda yıkıma, yani hasara neden olabiliyor. Vücudunuz bu hasarı tespit edip onarabilecek bir mekanizmaya sahip, fakat uygun onarım gerçekleşmediği takdirde vücudunuzda hasarlı hücreler meydana gelebiliyor ve bu durum vücudunuz için zehirleyici etki gösterebiliyor. Örneğin hasarlı mitokondri, reaktif oksijen türlerinin üretimini artırarak hücre içerisinde ve çevresinde daha çok hasara yol açabiliyor. Bu süreç aynı zamanda yaşlanma hızının artması ve birçok kronik hastalıkla da bağlantılı.
Vücudunuzda hücresel hasarın birikmesinin ve yaşlanmanın hızlanmasının ana nedenlerinden biri otofaji sürecinin sorunlu olması olabilir. Bu yüzden otofajiyi yaşlanma karşıtı olarak tanımlamamız mümkün.
Vücudunuzu temizlemenin yöntemleri olarak oruç ve detoks
Aralıklı oruç ve detoks yöntemlerinin en önemli faydalarından biri otofajiyi geliştirmesi diyebiliriz. Bunlar otofajinin başlaması için sinyal görevi görüyor ve yemek yediğinizde otofaji sona eriyor. Otojajiyi bozan tek eylem yemek yemek değil ve küçük miktarlarda vücuda alınan glikoz ve aminoasit bile otofajiyi engelleyebilir.
Hastalıklarla nasıl savaşıyorlar ve nasıl kas yapımını artırıyorlar?
Oruç ve detoks, herhangi bir diyet ve kalori kısıtlanmasından farklı olarak nöronal fonksiyonları ve genel sağlığı geliştiriyor ve otofaji sürecini başlatarak hücresel temizliği sağlıyor.
Huntington ve Alzheimer gibi nöronal hastalıklar üzerine yapılan araştırmalar, orucun beyinde hızlı ve derin bir regülasyona neden olduğunu, bu durumunsa bu hastalıkların tedavisinde umut verici bir gelişme kaydedilmesini sağlayacağını ortaya koyuyor.
Fakat vücudunuzda gereğinden fazla otofaji gerçekleştiğinde, kas kütlesi ve lif kaybı ile güçsüzlük gibi istenmeyen durumlar yaşanabiliyor. Başka bir deyişle, otofaji gereğinden fazla gerçekleştiğinde vücuda sağladığı yararlar zarara dönüşebiliyor.
Aralıklı oruç hakkında da bilgi edinmek için "Intermittent fasting (aralıklı oruç) nedir?" başlıklı yazımıza göz atabilirsiniz.