Depremden, ticaretimiz de ciddi yara aldı. Ekonominin kötü gidişatına son vermek için ise hükümet devreye girdi. Gerek küçük ve orta ölçekli gerekse de büyük ölçekli işletmelerin elini rahatlatacak bir takım faizsiz krediler gündeme geldi. İlimizi ziyaret eden Ticaret Bakanı Ruhsar Pekcan; “Deprem sebebiyle Elazığ ve Malatya’da zarar gördüğü tespit edilen esnaf ve sanatkarımızın kredi ve kefalet kooperatifleri üzerinden Halkbank aracılığıyla kullandığı kredilerin bir yıllık taksit ve faizleri TESKOMB tarafından ödenecektir” dedi. Ayrıca; ikinci bir çalışma daha yaptıklarını kaydeden Pekcan, “Esnafımız talep ederlerse 50 bin TL’ye kadar faizsiz kredi kullanabilecekler. Bunu ister TESKOMB üzerinden ister Halk Bankası üzerinden alabilecekler” ifadelerinde bulundu. Bakan Pekcan’ın bu açıklamasının ardından birçok esnafımız bu imkanlardan faydalanmak üzere; Elazığ Esnaf Kredi, ve Kefalet Kooperatifinin yolunu tuttu. Elazığ Esnaf Kredi, Kefalet Kooperatifi Başkanı Fikret Çelik ise esnafın iki ay süresince başvuru yapabileceğini aktararak; “Esnafımızın içi rahat olsun. Açıkta esnaf bırakmayacağız. Lakin esnafımız biraz da sabırlı olsun” diyerek esnafın ödeyebileceği miktarda kredi almasını önerdi. Kooperatifte ise birçok esnaf faizsiz kredi almak adına adeta birbirileriyle dosya sunma yarışı içindeydi. Lakin kredi alan esnafın üç ay sonra ilk taksitini nasıl ödeyebileceği ise tam bir muamma! Herkesin kafasında şu soru var: Esnafın maddi durumu üç ayda düzelecek mi?
Haber: Kübra TÜRKAN / AYSUN ÇETİN- ÖZEL
Depremden en fazla zarar görenlerin başını küçük esnaf çekti. Özellikle merkez mahallerimiz yani ağırlıklı küçük esnafın bulunduğu noktalar ciddi hasar aldı. Bunun sonucunda ise; esnafımızın bir çoğu dükkânını ya başka yere taşımak ya da dükkanının kapatmak zorunda kaldı. Zor şartlarda dahi olsa işini sürdürmek zorunda olan esnaf ise faizsiz şekilde kendisine sunulacak kredilere umut bağladı ve bunun için esnaf, kredi ve kooperatiflerinin yolunu tuttu. Fırat gazetesi olarak esnaftan da, esnafa kredi veren kurumun temsilcisi olan Fikret Çelik’ten de görüş aldık bunlar da haberimizin detayında saklı…
BAKAN ALBAYRAK, DEPREM BÖLGESİNDEKİ ESNAFA FAİZSİZ KREDİ MÜJDESİ VERDİ!
Depremin ardından devlet millet el ele vererek depremin izlerini silmeye çalıştı. Esnafın da yarasını sarmak adına ilgili bakanlar farklı demeçler ve esnafı sevindirecek müjdeler verdi. Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak ,“İlk günden itibaren Bakanlığımız ve ilişkili bakanlıklar başta olmak üzere çok önemli adımlar attık.” Diyerek; “Esnafımız noktasında, Halkbank Elazığ ve Malatya’daki tüm esnaflarımıza 50 bin liraya kadar, 5 yıl vadeli, faizsiz bir finasman imkânı sağlayacak. Yine Halkbank bu iki ilimizdeki tüm esnaflarımızın hali hazırdaki tüm kredilerini faizsiz, bir yıl ödemesiz erteleyecek. Bu çerçevede Ziraat Bankası bu iki ilimizdeki çiftçilerimizin mevcut kredilerini yine bir yıl süreyle faizsiz erteleyecek.” İfadelerinde bulunmuştu. Ancak, Elazığlı esnaflar, bu yönde bu güne kadar herhangi bir gelişmenin olmadığını belirtiyorlar.
BAKAN PEKCAN DA, ESNAFA KREDİ MÜJDESİ VERDİ!
İlimize gelen; Ticaret Bakanı Ruhsar Pekcan ise; “Deprem sebebiyle Elazığ ve Malatya’da zarar gördüğü tespit edilen esnaf ve sanatkârımızın kredi ve kefalet kooperatifleri üzerinden Halkbank aracılığıyla kullandığı kredilerin bir yıllık taksit ve faizleri TESKOMB tarafından ödenecektir” dedi. Ayrıca; ikinci bir çalışma daha yaptıklarını kaydeden Pekcan, “Esnafımız talep ederlerse 50 bin TL’ye kadar faizsiz kredi kullanabilecekler. Bunu ister TESKOMB üzerinden ister Halk Bankası üzerinden alabilecekler” dedi.
BÜYÜK İŞLETMELERE DAİR KREDİ MÜJDESİ İSE BAKAN VARANK’TAN GELDİ
Ardından ilimize yönelik bir paylaşımda Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mustafa Varank‘tan geldi. Bakan Varank; “Elazığ ve Malatya’da depremden zarar gören KOBİ’lerimize 100 bin liraya kadar faizsiz ve 1 yıl geri ödemesiz kredi vermeye başladık. Şimdi buna ek olarak bölge ekonomisinde durgunluğun önüne geçmek ve üretimde sürekliliği sağlamak için yeni bir adım daha atıyoruz. İmalat sanayiinde faaliyet gösteren işletmeler, depremden fiziki olarak zarar görmese de KOSGEB’in İmalat Sanayi İşletme Kredisi Faiz Desteği Programı’ndan faydalanabilecekler. Bu şu anlama geliyor; 50 ve altı çalışanı olan işletmeler 100 bin liraya kadar kullanacakları kredide, 50’den fazla istihdamı olan işletmeler 150 bin liraya kadar kullanacakları kredide, aynı şartlarda yani faizsiz ve bir yıl geri ödemesiz KOSGEB’in faiz desteği programından yararlanacak” dedi.
İLİMİZDE YAKLAŞIK 20 BİN ESNAF VAR…
Esnafı ilgilendiren kredilere yönelik böylesi müjdeli haberler verilirken haliyle esnaf da kredi temin edebilecekleri kurumların yolunu tuttu. İlimizde yaklaşık 20 bin esnaf var bizler de bu esnafın kredi almak için yolunu tuttuğu Elazığ Esnaf Kredi ve Kefalet Kooperatifine gittik;hem esnafın hem de kredi dağıtan kurumunun sesi olduk. Görüşlerini aldığımız; Elazığ Esnaf Kredi ve Kefalet Kooperatifi Başkanı Fikret Çelik; ilimizde yaklaşık 20 bin esnafın olduğunu belirterek; “ Bin 500’ün üzerinde kişi şu an için kredi başvurusunda bulundu. Odamızda ise bin 700 kayıtlı üyemiz bulunuyor” diyerek esnafın faizsiz kredi imkânına yoğun ilgi gösterdiğini ifade etti.
BAŞKAN ÇELİK: KREDİSİNİ ALAN ESNAF; ÜÇ AY SONRA BUNU ÖDEYECEK!***
Esnafa verilecek faizsiz krediye yönelik bilgiler veren Başkan Çelik’e esnafın bu kredileri ne zaman ödemeye başlayacağını sorduk. Başkan Çelik, “ Bize gelen yönetmeliğe göre; esnafa kredi verdikten üç ay sonra esnaf kredisinin ilk taksitini yatırmalı ve taksit periyotları da üç aydan üç aya olacak. Bu süreçte sabırlı olmak lazım. Her gün bir genelge geliyor” dedi.
“ÜYEMİZ DEĞİLSE EVRAK GETİRMEMİŞSE ONUN ESNAF OLDUĞUNU NEREDEN BİLECEĞİZ?”
Esnaf zaten mağdur bu başvuru sırasında istenilen evraklardan da huzursuz peki bunu nasıl değerlendiriyorsunuz? Şeklindeki sorumuza da yanıt veren Başkan Çelik, “Şimdi, esnaf olup olmadığını nereden bileceğiz. Elbette evrak istenecek. Sicil kaydı da olacak. Zaten geçmişte bizlerden kredi alanlardan bu tarz evraklar istemiyoruz. Lakin biz de hiç başvurusu bulunmayan kişilerden tabi ki evrak isteyeceğiz. Evrakta getirsinler. Artık bu kadar da olacak. Esnaflar Birliğine kaydı yoksa onun esnaf olmadığını bilmeden ona nasıl kredi verelim. Biri bu evrakları getirdiği anda biz hiçbir esnafımızı da sıkıntıya sokmadan, onlara yardımcı oluruz” dedi.
“ESNAF, KREDİYİ YENİDEN ÖDEYECEĞİNİ UNUTMASIN!”***
Esnafın kredi talep ederken dikkatli olmasını da isteyen Çelik, “ Esnaf bunu unutmasın. Bu krediler onlara bedava verilmiyor. Şimdi dışarıda reklam da çok dedikodu da; ama esnaf işine göre kredi almalı. Şimdi birinin yaşı olmuş 80. Bunun aldığı kredi beş sene bu yaşamazsa çağa çoluğunun üstüne kalacak bu borç. Allah’ın izni ile esnafımız açıkta kalmaz. Biz buradayız. Ama esnafımız biraz sabırlı olsun” dedi.
“BAŞVURALAR İKİ AY DAHA SÜRECEK!”***
Başvuruların iki ay süresince devam edeceğini de kaydeden Çelik, “ Burası çok kalabalık olunca, buradaki arkadaşlar iş yapamıyor. Vatandaş acele ediyor. Bize gelen talimata göre; iki ay başvuru süresi var. Dört- beş gündür burası çok kalabalık. İki personelimiz var. Gece 22.00’a kadar çalışıyor” dedi.
“ŞU ANDA ESNAF KİME SATIŞ YAPACAK?”***
Esnafın da vatandaşın da kaygıları var. Sizce Elazığ yaralarını saracak mı? Şeklindeki sorumuzu da yanıtlayan Başkan Çelik, “Esnafın depremden önce de durumu iyi değildi. Ama tabi bu depremde üzerine gelince esnaf daha da bir sıkıştı. Şu anda esnaf kime satış yapacak ve nasıl geçinecek? Biraz da esnafa yönelsinler esnafın durumu acı” ifadelerini kullandı.
“ESNAF KÖTÜLENMESİN!”***
Başkanım depremin ilk günlerinde acil ihtiyaçları satan kişilerin fırsatçılık yaptıkları gündeme geldi. Bunlar hakiki Elazığ esnafı mıydı? Dememiz üzerine de Çelik, “Elazığ esnafı böyle bir fırsatçılığa asla tenezzül etmez. Esnafımız kendi işini bilir ve kendi kazancı ile geçinir. Benim esnafım böyle bir şey yapmaz. Depremi o da yaşadı” diyerek esnafın karalandığına dikkat çekerek, esnafın kötülenmemesi gerektiğine de dikkat çekti.
“KREDİLER DÜN İTİBARI İLE ÖDENMEYE BAŞLANDI”***
Kredilerin dün itibarı ile ödenmeye başlandığını ifade eden Çelik, “İçeriye evrak bırakan hemen kredisini almak istiyor. Ama biz bu evrakları inceleyeceğiz. Dosyası tamam olunca gerekli imzaları atacağız. Sonrasında banka buna olumlu olumsuz demekte; olumlu dedikten sonra kredi başvurusunda bulunan esnaf ya kefil getiriyor ya ipotek gösteriyor. Bu kanuni bir şey, yoksa ben de isterim anında esnafıma ihtiyacı olanı vereyim” dedi.
“KREDİLERİ YENİDEN ESNAF ÖDEYECEK!”***
Esnafa bir şeyler söylemek isterseniz mesajınız ne olur? Şeklindeki soruyu da yanıtlayan Çelik; “İlla 50 bin TL almasınlar. İhtiyaçları doğrultusunda kredi kullansınlar. Sonuçta bunu aldıktan sonra ödeyecekler. Ödemediği takdirde bunun üzerine faiz gelir” ifadelerini kullandı. Kredilerde bir yıl erteleme olmadığını aktaran Çelik, “Krediler esnafa verildikten sonra, üç ay sonra, üç aylık periyotlarla ödeyecek. 50 bin çeken biri üç aydan üç aya 2bin 500 TL ödeyecek. %1 bloke kesintisi olacak oda en son taksitten düşülüyor. Herhangi bir kesinti de olmayacak” diyerek kredi kullanmayı düşünenleri de bilgilendirdi.
“HERKES KENDİ GÖREVİNİ YAPSIN!”***
Oda başkanlarına da seslenen Çelik, “Esnaf odası başkanları kendi görevini yapsınlar, bıraksın bizler de kendi görevlerimizi yapalım. Şu an bu süreci üç müfettiş odamızda ve bu sürece bakıyorlar” diyerek kendilerinin bundan bir kârı olmadıklarını aktardı.
ESNAF DURMUŞOĞLU: AZ DA OLSA BU KREDİ İLE İŞLERİMİZİ DÜZENE KOYABİLİRİZ!
Kredi başvurusunda bulunan Tarık Durmuşoğlu ise; Benim herhangi bir hasar kaydım yok. Deprem herkesi olumsuz yönde etkilediği gibi bizleri de maalesef olumsuz yönde etkiledi. İşlerimiz eskisi gibi iyi değil elbette verilen 50 bin TL bizlere yetmeyecektir. Ama buna da şükrediyoruz. Faizsiz 3 ay sonra ödemeye başlanılacak; kredi azda olsa işlerimizi düzene koymak için bizler için iyi. Sağda solda ilk önce bir yıl sonra ödemeye başlayacağımızı söylediler tabi bunlara inanmamak gerekiyor doğru bilgi için mutlaka yetkili yerlere başvurmamız gerekiyor . Bizde geldik, bize de çok iyi yardımcı oldular; bilgilendirdiler. 1 yıl sonra değil 3 ay sonra verilecek en güzel yanı da faizsiz olması bu bizler için iyi.
ESNAF GÜNGÖR: 50 BİN TL NE KADAR KURTARIR GÖRECEĞİZ!***
Veysek Güngör de ; “İş yerimizde çok bir hasar yok çok şükür ama maalesef işlerimizde ciddi anlamda bir düşüş oldu. Depremden sonra göç edenler oldu, korkanlar oldu bu tür nedenlerden dolayı işimizde aksaklıklar yaşanıyor işimi birazda olsa düzene koyabilmek için mecbur olarak bu kredi başvurusunda bulundum. 50 bin TL olduğu için biraz düşük geliyor ama yine de memnunuz faizsiz olması güzel bir yıl ertelemeli olduğu için gayet iyi. Şu durumda esnafa verilen destek elbette çok önemli . Esnaf zor durumda en azından esnafın kendini toparlaması için, günü kurtarabilmesi için yani düzelene kadar gayet yerinde bir destek oldu. Evet, yetmeyecektir zaten esnaf olarak zor durumdayız Depremden sonra daha da zorlaştı. Şimdi bu 50 bin TL ne kadar kurtarı? Bunu da zamanla göreceğiz, bize verilecek mi? Verilmeyecek mi? Onu da tam olarak bilmiyorum. Benden istenilen belgeleri teslim ettim başvurumu yaptım bekleyeceğiz” dedi.
“DEPREMDE HEM İŞ YERİM HEM DE EVİM YIKILDI!”***
Depremden ciddi mağduriyet yaşayan Cafer Çiftçi ise; “27 yıldır kahve işletiyorum depremden sonra onca yıllık emeğim mesleğim boşa gitti. Hem iş yerim hem de evim yıkıldı Mustafapaşa Mahallesi’nde oturuyorum depremde en çok hasar gören mahallelerden birisi. Kredi başvurumu yaptım işlemlerim tamamlandı. Daha önce de kredim olduğu için benden çok bir şey istemediler. Esnaf sicil kaydı ve imza sürgüsüyle rahat bir şekilde işlemlerimi halettim. Bize çok yardımcı oldular. Fakat çok zor durumdayız. Oğlumda kalıyoruz evimizi, iş yerimizi kaybettik; ne yapacağımızı nereye başvuracağımızı tam anlamıyla bilmiyoruz. Bunun için yetkililerden bilgilendirme istiyoruz” diyerek mağduriyetini aktardı.
ESNAFIN ÜÇ AY SONRA KREDİ ÖDEYECEK DURUMU OLABİLECEK Mİ?***
Esnafın durumu bu denli içler acısı iken; üç ay sonra ödemeye başlayacakları kredileri esnafın nasıl ödeyeceği de ayrı bir muamma oldu. Yani esnaf her zamankinden çok daha temkinli bir yol izlemeli ve ona göre davranmalı. Başkan Çelik’in belirttiği gibi; esnaf bu kredileri yeniden ödeyeceğinin bilincinde olmalı.
ESNAF MEKİK DOKUYOR!***
Umudunu krediye bağlayan esnaflar, faizsiz kredi imkanlarından faydalanmak için; odalar, kooperatifler ve de Halk Banka’sı arasında mekik dokuyor. Haliyle bu konuda esnaf, yetkililerin kendilerini daha detaylı bilgilendirmesini isteyerek, bu süreçte daha fazla yıpranmak istemediklerini de aktarıyorlar. Halk Bankası’na giderek geri döndüklerini iddia eden ve Halk Bankası’nın direk kredi ödemesi gerçekleştirmediğini de öne süren Mustafa Daş, “İçeride adamı olan atını oynatıyor. Gerisi üvey evlat” diyerek sosyal medya hesapları üzerinden yorumlarda da bulundu.