İran’da 17 Haziran’da yapılacak cumhurbaşkanlığı seçimlerinin favorisi olarak 1989-1997 yılları arasında cumhurbaşkanlığı yapan Ali Ekber Haşimi Rafsancani gösteriliyor. Deutsche Welle’den Peter Philipp Tahran'dan bildiriyor...
Ali Ekber Haşimi Rafsancani, 1989 -1997 yılları arasında cumhurbaşkanlığı yapmıştı
Uluslararası toplam tarafından reform yanlısı olarak kabul edilen ve iki dönemdir görevini sürdüren İran Cumhurbaşkanı Muhammed Hatemi, yasaların üçüncü kez seçilmesine izin vermediği için koltuğunu devretmek zorunda. Sandık başına çağrılan yaklaşık 48 milyon seçmenin ise Hatemi’nin yerine, 1989-1997 yılları arasında cumhurbaşkanlığı yapan Ali Ekber Haşimi Rafsancani’yi yeniden bu göreve getirmesi bekleniyor.
İran cumhurbaşkanlığı seçimlerine 8 aday katılıyor ve kamuoyu araştırmaları, 8 adaydan herhangi birinin ilk turda mutlak çoğunluğa ulaşamayacağını ortaya koyuyor. Bundan dolayı asıl sonucun bir hafta sonra gidilecek ikinci tur seçimlerinde ortaya çıkması bekleniyor. Ancak ilk turda oyların yüzde 30’luk bir kesimini toplaması beklenen Ali Ekber Haşimi Rafsancani’nin ön plana çıkması bekleniyor.
1989-1997 yılları arasında cumhurbaşkanlığı görevini yürüten Rafsancani, kamuoyunda büyük popülariteye sahip değil. Yine de ne yapacağı bilinen, tanıdık bir sima olması, pek çok seçmenin sandıkta Rafsancani’ye yönelmesine neden olması bekleniyor.
Rafsancani’nin yeni açılımları
Muhafazakar olmasına rağmen gündemde yer alan ivedi reformların farkında olduğunu dile getiren Haşimi Rafsancani, özellikle işsizliğin üzerine gideceğini söylüyor. İran’ın uluslararası toplum ile yeniden iyi ilişkiler içinde olması, Rafsancani’den beklenen bir başka değişim atağı olarak ön plana çıkıyor.
İran İslam Devrimi, uzun yıllardır ABD’yi „1 numaralı düşman“ olarak değerlendiriyor. Rafsancani, Washington yönetimiyle ilişkileri farklı bir mecraya taşımak istediğini saklamıyor. Amerikan CNN televizyonuna geçen günlerde verdiği demeçte de bu yöndeki niyetini özellikle vurguladı. Haşimi Rafsancani, İran ile uluslararası toplum ilişkilerini geren, Tahran’ın nükleer zenginleştirme tartışmasını da her iki tarafı da memnun edecek bir şekilde noktalayacağına işaret ediyor.
Diğer adaylar
Sandıkta Rafsancani’yi uzak mesafeyle izleyecek isimlerden biri, Tahran eski emniyet müdürü Muhammed Bekir Kalibaf. Seçim afişlerinde kendisini „Dr. Kalibaf“ adıyla sunan eski polis, siyasette muhafazakar kanatta yer alıyor ve „icraat adamı“ olarak tanınıyor. Kalibaf’a Ayetullah Ali Hamaney’in de destek verdiği belirtiliyor. İran’ı geçtiğimiz günlerde sarsan bombaların ardından, „güçlü lider“ talep eden pek çok seçmenin Muhammed Bekir Kalibaf’ı tercih etmesine neden olacağı kaydediliyor.
Muhammed Hatemi yönetiminde Eğitim Bakanı olarak görev alan Dr. Mustafa Moin, sandıkta yarışacak bir başka aday. Kitleleri etkileme gücünden yoksun Dr. Moin, Kalibaf’a kıyasla renksiz bir kişiliğe sahip. Buna karşılık, Mustafa Moin, İran’ın yüz yüze olduğu sorunları cesur şekilde ifade etmesiyle dikkat çekiyor.
Otorite kargaşası ve bu kargaşanın demokrasinin yaşadığı ivedi sıkıntılara doğrudan etkisi, Dr. Mustafa Moin tarafından sık sık dile getiriliyor. Aslında Moin, cumhurbaşkanlığı görevini devretmeye hazırlanan Hatemi’nin üstesinden gelmeyi başaramadığı noktalara işaret ediyor. Ancak siyasal gözlemciler, Hatemi’nin başaramadığını Mustafa Moin’in yerine getirmesini beklemiyorlar.
Seçimlere katılımın yüksek olması çabaları
Diğer yandan, seçimlere katılımın düşük gerçekleşmesi beklendiğinden resmi makamlar katılımı artırmak için haftalardır yoğun bir kampanya yürütüyor. Yönetim, düşük katılımın İran’ın imajına gölge düşüreceği uyarısında bulunuyor.