Gebelikte Tetanos Aşısının Önemi
Gebelik takviminde yer alan hamilelerin kesinlikle olması gereken aşılar arasında bulunan tetanos aşısı anne ve bebek sağlığı için olmazsa olmazlar arasındadır. Bu hastalık ile hamilelik döneminde karşılaşmak, normal süreçlerde karşılaşmaktan daha tehlikeli bir boyuttadır. Tetanos, ölümle sonuçlanabilen ağır tablolar ile karşımıza çıkarken, anne adaylarının en hassas oldukları dönem için korunması gereken hastalıkların başında geliyor. Hamilelik takviminde yer alan gebelikte tetanos aşısı, hekiminizin takibi ile yapılır.
Tetanos Hastalığı Nedir?
Tetanos, özellikle memeli hayvanların bağırsaklarında ve toprakta bulunan Clostridium Tetani olarak adlandırılan bakterinin insan vücuduna girmesi ile ortaya çıkardığı enfeksiyondur. Bu bakteri topraktan ve hayvanlardan geçmesine rağmen, insan vücuduna girerek direk kana temas ettiği anda yayılır. Enfeksiyon sinirlere ve kaslara yerleşerek sonu felç ve ölümle sonuçlanabilecek durumlar meydana getirir.
Tetanos hastalığı birçok şekilde insan vücuduna girebilir. Sadece gebeler değil, normal insanlara bu tür durumlarla karşılaştıkları anda mutlaka tetanos aşısı yaptırmalıdır.
Tetanos Hastalığı Hangi Durumlarda Meydana Gelebilir?
Cam, metal, tahta gibi maddeler vücuda girdiğinde tetanos açısından tehlike arz eder. Bu hastalığı ortaya çıkarabilecek durumları incelediğimizde şunları sıralayabiliriz;
- Çivi, vida, gibi özellikle paslı metallerin batması.
- Kesici ve delici aletler arasında yer alan bıçak, çakı vs. yaralanmaları.
- Ağaç parçası, tahta parçası, çıra ,kıymık gibi maddelerin vücuda batması.
- Kedi , köpek vb. bilumum sokak hayvanının ısırması.
- Steril olmayan ortamlarda, steril olmayan aletlerle yapılan dış çekimi, ameliyat, doğum, kürtaj gibi cerrahi uygulamaların yapılması.
Vücuda herhangi bir sebepten ötürü, herhangi bir yabancı cismin girmesi, tetanos olma riskini taşır. Görünmez kazalarda ya da trafik kazası gibi olağan üstü durumlarda, özellikte sokakta parkta oynayan çocuklarda, ameliyat esnasında bu tür durumlarla karşılaşma yüksek oranda ihtimal olduğu için hastalıktan korunmanın en baş yolu tetanos aşısı olmaktır.
Hamileliklerde Tetanos Aşısının Faydaları Nelerdir?
Tetanos aşısı hamilelik döneminde anne ve Bebek sağlığı açısından önem arz eder. Anne adayı bu dönemde aşı yaptırdığı anda hem kendi hem de karnındaki bebek tetanos enfeksiyonuna karşı bağışıklık kazanarak olası ihtimallerden korunur. Aşısı yapılan anne adayının vücudu tetanos enfeksiyonuna karşı antikor oluşturur. Aşı yapıldıktan sonra anneden bebeğe ulaşan antikor bebeği de korur.
Özellikle doğum esnasında bebeğin göbek bağının kesilmesi için kesici bir alet kullanıldığını düşünürsek, direk bebeğin vücuduna temas eden kesici maddenin steril olmadığı durumlarda risk vardır. Tetanos aşısı ile tüm bu risklerin önüne geçilir.
Tetanos Hastalığının Belirtileri Nelerdir?
- Vücutta, özellikle boyun, sırt göğüs ve karın bölgelerinde istemsiz kasılmalar meydana gelir.
- Kas ağrıları yoğun bir şekilde yaşanır.
- Ağzı açmamak, çeneyi hareket ettirmek gibi durumları yanında getirir.
- Midede kasılmalar ve kramplar yaşanır.
- Yüksek ateş ve buna bağlı olarak titreme ardından terleme gözlenmektedir.
- Nefes alışverişinde, yutkunma işlevlerinde bozukluklar yaşanır.
- Tansiyon yükselir ve baş ağrısı oluşur.
- Kalp atışlarında düzensizlik meydana gelir.
Enfeksiyon vücuda yerleştikten bir hafta sonrasında belirtiler ortaya çıkmakla birlikte, çok nadir olarak enfeksiyonun vücuda girmesinden ortalama 21 gün sonra da belirtiler gözlenmektedir. Tüm bu ciddi yaşamsal belirtiler henüz gözlemlenmesi beklenmeden, kişinin hikâyesinde gaga önceden tetanos aşısı yapılmamış ise aşılanarak korunmalıdır.
Hamilelikte Tetanos Tedavisi Nasıl Yapılır?
Anne adayı herhangi nedenden ötürü vücuduna yabancı bir cisim ile yaralanma gibi bir durumla karşılaştığı an en kısa sürede en yakın sağlık kuruluşuna giderek önlem almalıdır. Belirtilerin göstermeye başladığı an itibari ile de uzman hekimler tarafından tetanos aşısı yapılarak kontrol altına alınma sağlanabilir. Antibiyotik tedavisi ve kas ağrılarının önüne geçmek için ilaç tedavisi uygulanır.
Hamilelikte Tetanos Aşısı Ne Zaman ve Kaç Doz Yapılır?
Gebelik dönemi içerisinde tetanos aşısı ilk üç ay dışında istenilen her dönem yapılmaktadır.
Anne adayı gebe kalmadan 10 yıl içerisinde Tetanos aşısı yaptırmış ise tek doz uygulaması anne ve bebek için yeterli olurken, yaptırmamış ya da 10 yılı aşmış durumlarda 2 doz olarak uygulanır.
Birden fazla gebelik yaşayan anne, daha önce yaşadığı gebeliklerinde uygulanan Tetanos aslılarına ilave olarak, tek doz aşılanması yeterlidir.
Gebelikte Tetanos Aşısı Nerede Yaptırılır?
Gebelik sürecini devam ettiren tüm kurumlar bu aşıyı yapmakla birlikte, sağlık ocağı gebelik takibinde de aile sağlık hekimleri tarafından uygun görülen tarih ve dozda ücretsiz olarak yapılır.
Gebelikte Tetanos Aşısı Yan Etkileri Nelerdir?
Hamilelik döneminde Tetanos aşısının yan etkileri, normal dönemde yaptırılan Tetanos aşısının yan etkileri ile arasında fark oluşmamaktadır. Aşının yan etkileri arasında;
- Aşılanan bölgenin hafif ağrıması ve şişmesi,
- Aşılanan bölgede kızarıklık oluşması ve kaşınması,
- Hafif ateş ve hafif mide bulantısı oluşturması
- Aşının antikor üretimi esnasında kaslarda hafif ağrı oluşturması gibi durumlar meydana gelebilmektedir.
- Aşının etkileri kısa bir süre içerisinde kendiliğinden yok olur.
Anne adaylarının gebelik dönemlerini düşük tehlikesi olmadan hem bebek hem de anne için ölümcül etkiye sahip olan Tetanos hastalığına sebep ne olursa olsun yakalanma ihtimalleri için, mutlaka aşılarını eksiksiz ve zamanında olmaları önerilir. Doktor kontrolünde ve onayında yapılacak bu aşı hem bebeğinizin sağlığı hem de annenin sağlığı için çok önemlidir.