Birey merkezli teoride, kendini gerçekleştirme eğilimi gelişim ve davranış için insanoğlu ve diğer canlılardaki tek motivasyondur. “Klasik” birey merkezli terapi bakımından, insanlardaki kendini gerçekleştirme eğilimi organizmayı (insanı oluşturan biyokimyasal, fizyolojik, algısal, bilişsel ve kişiler arası davranış alt sistemler) artan bağımsızlık ve ilişkiler geliştirme yönünde ateşler. Bu başlangıçta çelişki gibi görünebilirken, gerçekte sadece psikolojik olarak özgür olan bir insanın açık ve dürüst bir ilişkiye doğru yol alması söz konusu olabilir. Ek olarak, insanda özgürce ilişki kurma eğilimi vardır, öyle ilişkiler ki karşılıklı yarara ve eşitliğe dayanır, ve manipülasyon yoktur. Bunun böyle olmasının bir nedeni de insanların doğuştan sosyal varlıklar olması ve böylece optimal koşullarda, kendini gerçekleştirme eğiliminin kişiyi sosyal davranışa itmesidir.
***
- Fenomenolojik bir teori: Öznelliği, bireyin deneyimsel dünyasını vurgular.
- Algısal bir teori: Bireyin gerçekliği dünyayı algılamasına dayandığından, algıdaki değişim deneyimdeki ve davranıştaki değişime neden olur.
- Hümanist bir teori: Natüralistik felsefeye dayanır ve her türlü doğaüstücülüğü reddeder. Temelde akıl ve bilime, demokrasi ve insan şefkatine dayanır.
- Bütüncül bir teori: Organizma merkezdedir, insanlar kendilerini oluşturan parçaların toplamıdır(fazlası?).
- Potansiyelin gerçekleştirilmesi, gelişim odaklı bir teori: Birey merkezli terapideki iyileşme metaforu “tedavi” veya “tamir” veya “yeniden programlama” değildir, yeni bir varoluş şekline doğru olgunlaşma ve gelişmedir.
- Süreçsel bir teori: Ne kişilik ne de kendilik sabit şeylerdir, insan olmak bir süreçtir, bir durum değildir.
Tamamı: