Kına Gecesi
Kına gecesi, olarak bilinen geçmişten bugüne kadar ulaşmış olan geleneklerin en başında geliyor. Yıllar geçse de hala kına gecesi klasiklerinin, Osmanlı motiflerini taşıyan kına giysilerinin, kırmızı duvağın, testi kırma ve daha pek çok geleneğin bugün de var olduğunu görüyoruz.
Peki bu kına gecesi nasıl yapılır?
Kına geceleri yöreden yöreye farklılık gösterebilse de genel olarak alışık olunan kına geceleri düğün yapılmadan bir gün önce yatsı ezanından damat tarafının gelin evine kına ve ikram edilecek çerezleri gönderdiği gelinin baba evinde yapılır ve o gece evde yalnızca bayanlar olur. Kına sabahı gelin baba evinin kapısına bayrak ve tüller asarak düğünün başladığının sinyallerini verir.
Yatsı ezanı okunmasıyla birlikte misafirler kız evine gelir. Çerezler, tatlılar, kına helvası ve yiyecekler içerisinden ilk ikram dağıtılır. Sonrasında gelin yöresel bir kıyafet veya şık bir giysi giyerek mum taşıyan bekar kızlar eşliğinde salona gelip bir kenara oturur.
Bekar kızlar ve misafirler şarkılar söyleyip oynarken gelin sessiz bir biçimde onları izler. Gelindeki tüm bu mahzunluğun nedeni tabii ki baba evinden ayrılacağı için içerisindeki burukluktur.
Kısa süren müzik ve oynama merasiminin ardından kına gecesinin ana özelliği kına yakma ritüeli başlar.
Kına nasıl yakılır?
Bindallı adı verilen, kadife üzeri sırma ve kabartma dal yaprak işlemeleri bulunan kıyafet geline giydirilir ve başına kırmızı tül işlemeli bir örtü örtülür.
Kınayı hazırlama ve yakma görevi mutlu evliliği olan bir kadına verilir. Kına bakır bir tas içinde hazırlandıktan sonra mumlarla süslenmiş kına tepsisinin üzerine konur. Bekar kızlar ellerinde mumlar eşliğinde gelinin etrafında dönerek türkü söylerken bir aile büyüğü de kına tepsisini taşır. Gelinin etrafında dönen kızlar “Yüksek Yüksek Tepelere” ya da “Kınayı Getir Aney” gibi anne-baba temalı içli kına türküleri söyler.
En çok bilinen kına gecesi adeti olan kına merasiminden önce baba evinden ayrılan gelinin ağlatılmasıdır. Gelini ağlatma adetinden sonra sağ eline kına yakılır ve bir mendil veya tülbentle sarılıp eldiven takılır. Kınanın yakılmasından sonra şerbet ile yiyecekler ikram edilir ve gelin de misafirlerle beraber eğlenir.
Kına gecesinde kına yakma sırasında uygulanan bir diğer adet ise “Gelin elini açmıyor” söylemidir. Kınayı yakan kişi “Gelin elini açmıyor” dediğinde kayınvalide kına hediyesi olarak gelinin avucuna bir altın koyar.
Kına gecesinde hangi oyunlar oynanır ?
Kına gecesinin tadının olmazsa olmazı dans sırası geldi. Kına gecelerinde yöreden yöreye fark eden farklı oyunlar oynanır. Damat halayı, horon, çiftetelli, roman havası gibi yöresel oyunlar dışında kına gecelerinde en çok tercih edilen oyun çeşidi oryantaldir.
Bu oyunların beraberinde yöresel danslar da kına gecelerini keyifli bir hale getiriyor. Renkli bir kına gecesi istiyorsan birkaç yöresel dans öğrenebilirsin.