Çevremizdeki gerginlikler hat safhada. Türkiye, PKK ve PYD’nin faaliyetlerini engellemek için Kilis sınırına 40 bin asker yığmış durumda. Bir de Kuzey Irak referandumu çıktı başımıza. TSK, bir hafta kala Irak sınırında askeri tatbikata başladı.
Kendimi bildim bileli Irak, karmakarışık. Molla Mustafa Barzani, yaşadığı ülkeyi bölmek için yapmadığını bırakmadı. Ancak Saddam Hüseyin, onlara bu fırsatı vermedi ve her seferinde sindirmeyi başardı. ABD Saddam’ı devirince meydan maalesef onlara kaldı. Devlet içinde devlet oldular. 25 Eylül de de Irak’tan ayrılıp bağımsızlıklarını oylayacaklar.
Meseleye homurdananlar çok ama Türkiye farklı duruyor. Kuzey Irak Peşmergelerinin yarı bağımsızlığını tanıyan ülkemiz, tam bağımsızlığın karşısında en büyük engel gibi görünüyor. Peş peşe gelen açıklamalar, savaşı çağrıştırıyor. Önce evirilip çevrilse de Bahçeli’nin; “Kuzey Irak’taki referandum, Türkiye için gerekirse savaş sebebi sayılmalı” ifadeleri hükümetçe kabul görmüşe benziyor. MGK toplantısını ileri çeken hükümet, Irak sınırında askeri tatbikat başlatması, sözün fiile dönüşeceği ihtimalini güçlendiriyor.
Sayın Erdoğan’ın açıklamaları da aynı tarzda. “Siyasi acemilik” diye bahsettiği referandumu; “akıl tutulması” olarak değerlendirmesi, gerçekten manidar. Başbakan, biraz yumuşak görünse bile aynı tepkiyi veriyor. Önce Bahçelinin “savaş sebebi sayılmalı” çıkışına, “Savaş, devletle devlet arasında olur. Biz bunları devlet olarak tanımıyoruz” demişti. Şimdi ise; “bu konuda gereken her türlü adımı atacağız. Kimsenin şüphesi olmasın” ifadeleriyle aynı tehdidin sonunu bağladı. “Bedel ödetecek güçteyiz” tırnak içi cümlesiyle dikkat çekti.
Kendi çıkarlarını düşünen ABD, her durumda ikili oynamaya devam ediyor. Bizden yana ağız kullanırken diğer tarafı da gözden çıkarmıyor. DEAŞ’la mücadelede dikkat dağıtacağı gerekçesiyle referandumu erteleyin diyor. Biraz da dişlerini gösterir gibi durup; “Tartışmalı bölgelerde referandum, açık bir şekilde provakatif ve istikrarsızlaştırıcıdır” diyor.
Dikkat edilirse ABD, tartışmalı bölgelerdeki (Kerkük) referandumun iptalini istiyor. Irak hükumetiyle görüşmeyi öneriyor. Yani Kuzey Iraktaki çatışma alanlarına Türkiye’yi sokmadığı gibi şimdi de muhatap kabul edilmemesini açık açık dile getiriyor.
Bence en kritik soru Türkmenlerin durumudur: 111 sandalyeli Bölgesel Yönetimde 5 sandalyesi bulunan soydaşlarımızın ikiye bölünmesidir. Bir kısmının referandumdan yana olmasıdır. Türkmen Kalkınma Partisinden; “İKBY’nin filen bir devlet olduğu, referandum ile bu yapının adının konulacağı” iddiasının gelmesidir… Bu talebin; “İsrail’in bağımsız Kürdistan’a ihtiyacı var” talebinden veya AKP’li Galip Ensarioğlu’nun; “hükumetin Kürdistan Bölgesel Yönetiminin referandumdan çıkacak karara saygı duyması gerektiğini” söylemesinden farkı var mıdır? Bir hükümet üyesinin bunları söylemesi uygun mudur?
Referandumdan ziyadesiyle etkilenecek Irak Hükümeti, çaresiz gibi gözüküyor. Kerkük Valisini kâğıt üzerinde görevden aldı ama herif işine devam ediyor. Irak Anayasa Mahkemesi referandumu iptal etmesine karşılık İKBY’nin çalışmaları sürüyor. Irak hükümeti, takan olmasa bile Türkiye’den cesaret alarak bir şeyler söylenmeye çalışılıyor. Dış İşleri Bakanı Caferî; “Kuzey Irak bağımsızlığını ilan ederse Kürt liderler sonuca katlanmaya hazır olmalı.” Başbakan İbadî; “Referanduma askeri müdahaleye hazırız. Irak’ın kuzeyinde ikinci bir İsrail kurulmasına izin vermeyiz” tehdidinde bulunması boşuna değildir.
İran’da; “Erbille yaptığımız bütün anlaşmalar iptal edilecek” derken gayet lastikli bir ifade kullanıyor. Hangi tarafa çeksen uzanıyorr. Anlaşılıyor ki yük, Türkiye’nin omuzlarında.
İşin ciddiliğini anlayan Peşmerge yeni bir adımın sinyalini verdi. Referandum Yüksek Konseyinin ABD ve İngiltere tarafından sunulan “alternatif teklifleri” değerlendireceği açıklaması, galiba yeni bir hamle gibi gözüküyor. İşi bitirmek yerine uzatmak öngörülüyor.
Anlaşılan o ki, ABD yıkılmadıkça Ortadoğu, kaynayacak, Türkiye rahatsız olacak…