Merhaba arkadaşlar bu konuyu yazma gereği duydum çünkü bu konuda bilinen çok yanlışlar var..
Hakkımda kısmında benim ile bilgilere erişebilirsiniz.Ama kısaca özetlersek Ben 7-8senedir istanbul karaköyde anacadde üzerinde bir firmada sadece bu konu üzerine çalışıyor ve günde onlarca insanla muatap oluyorum..
Bir yerden sonra öyle bir hale geliyorsunuz ki kapıdan giren daha ağzını açmadan üç aşağı beş yukarı ne soracağını yada ilk cümlenin gidişatından önündeki 10 cümleyi tahmin edebiliyorsunuz.
Karavan sahipleri ,motosikletliler , bisikletliler, günü birlik piknikçiler Benim gibi Çakma Hafta sonu kampçıları güneş paneli üzerine büyük duygular besliyorlar.
Bu konu aslında o kadar derin ki olabildiğince kısa alacağım.Konu üzerine daha meraklı kişiler beni bulabilir işyerimde beni ziyaret edip çayımı içebilirler.
Motorculardan gelen sorular
En çok gelen sorumuz;
*Telefonlarımız şarj olsun.12volt lambalarımız veya şerit ledlerimiz yansın yeterli.
Peki Abi;
Abi kaç gün kamp yapacaksın diyorum 1 bilemedin 2 gün en fazla diyor.
Bazende 1 haftaya çıkıyor bu süre..
Şimdi güneş enerjisi sistemlerinin basitçe mantığını ele alalım;
Az çok bilenler bu kısmı ileri sarsınlar lütfen ben bile sıkıldım yazarken.
Temel bir Akülü yani off grid güneş paneli sistemi 3 veya 4 elemandan oluşur.
1)Güneş Paneli;Güneş gördükçe elektriği üreten ana devre elemanımız
2)Solar kontrol cihazı;Akünün doluluk oranına bakarak bize hem akü seviyesini gösterir hemde akünün aşırı şarj ve deşarj olmasını engelleyen cihaz.(Solar regülatör,Solar kontrolör’da denir)
Amiyane tabirle solar kontrol cihazı bizim motosikletlerdeki konjektör gibi düşünün.
3)Akü–Batarya;Güneş panelinin ürettiği elektriği Depolama alanımız olan akü/bataryalarda saklıyoruz.hiç bir güneş panelinin depolama özelliği bulunmamaktadır.Bir şeyleri gece kullanmak istiyorsanız depolamak zorundasınız.
4)İnvertör;12v olarak bataryada depoladığımız elektriği eğer gerekliyse 220v a çevirerek kullanmamızı sağlar.Genel olarak Kamp Kullanımda invertör gereksiz ve mantıksızdır.
12v lamba, 12v telefon şarj cihazı ,12v yatak şişirme pompası kampta ihtiyaç olan her cihazın 12v u zaten mevcut.İnvertörün kendi elektrik harcaması ve kaybıda mevcut hal böyle olunca 12v mantıklı hale geliyor.Heleki küçük sistemlerde asla invertör kullanılmaz.
Özet;
Olay şu yani.Güneş paneli her gün sabahtan akşama kadar elektrik üretiyor.
Bu üretilen elektrik aküde depolanıyor ve ihtiyacımız doğrultusunda elektriği aküden tüketiyoruz.
Güneş Paneli hangi durumlarda performanslı çalışır.
İnternette şunlar dolaşıyor;
*Bazı güneş panelleri kışında randımanlı çalışıyormuş.
*Bazı güneş panelleri kar/yağmur yağarkende çalışıyormuş.
*Güneş panelleri az güneş görse bile performanslı çalışıyormuş.
Bana canlı söylenenler/sorulanlar;
*Ben güneş panelinin üzerinde lamba yakıyorum aküm hiç bitmiyor harcadığımdan çok daha fazla elektrik üretiyorum diyor…
*Ya ben güneş panelimi sokak lambası altına koydum epey elektrik elde ediyorum diyor..
*Ay ışığındada elektrik üretebiliyormuş bunlar doğru mu diyor?
Doğrular;
Güneş Panellerinin monokristal ,polikristal,amorf, Yarı esnek , Tam esnek
Gibi türleri mevcut.Hepsinin birbirine göre avantaj dezavantajları var.
Bazıları sıcaklarda bazılarıda soğukta biraz daha iyi çalışıyor.Bazıları gölgede daha performanslı.Bazılarından dhaa küçük ölçülerde yüksek enerji alabiliyoruz.
Ama bu aralarındaki fark maksimum yaz kış ortalamada %10 daha fazla değil…
Hiç bir güneş paneli kar/yağmur yağarken elektrik üretmez.
Ama kar yağmayı keserde her yer bembeyazlarsa.Panelin üzeride temizse ortalamanın üzerinde elektrik alabilirsiniz.Çevreden Yansıma sayesinde.
Son Olarak gölgede çalışma konusu;Bizim Türkiyede kullandığımız paneller genel olarak mono ve polikristaldir.
Satıcılar bu aradaki ufak farkları abartarak ellerindeki malzemelerin daha iyi olduğuna yorumlayarak konuşuyorlar.
Ne olursa olsun güneş panelleri gölgede düşük performansta çalışırlar.
Güneşli yerlerde %100 performanslı çalıştığını düşünürseniz ona oranla tam yanındaki gölgeli noktada performans %10 maksimum %20 civarında olmakta.
Videoda bu çok daha anlaşılır oldu;Bakınız Güneş altında 5.00 amper civarı basarken ufak bir insan kolunun gölge yapması ile bile performans ne kadar düşüyor.[youtube https://www.youtube.com/watch?v=-WGU5j7Rh1g&w=560&h=315]
Burada yeni bir kavram ile daha tanıştınız.Elinizle kolunuzla panelin bir kısmını bile kapatsanız performans bir anda %80-90 oranında düşüyor…
Neden mi? Güneş Paneller Hücreden oluşur 12v doldurmak için tasarlanan paneller genellikle 0.5x 36 adet hücrenin seri bağlantısından oluşur.
Seri bağlantıyı Hatırlayalım.
İşte güneş Paneli Aynen bu şekilde çalışıyor.Resime bakın hortum Su basarken gelsin biri ayağıyla hortuma bassın ne olur ? Su kesilir değil mi?
Bir hücrenin bile gölgelenmesi yeterli geliyor..
Biz bunun derdini en çok yelkenli teknelerde ve karavanlarda yaşıyoruz..
Pire için yorgan yanıyor.dedikleri işte bu.
Gelelim bizim konumuza…
Motosiklet Ve Kampta Güneş Paneli Kullanımı
Direk cümleye şöyle başlıyorum.1-2-3 günlük kamplar için güneş paneli genel olarak mantıklı değil.Hatta bazen daha uzun süreli durumlar içinde mantıklılığını kaybediyor.
Güneş Panelinin Kampta Dezavantajları
1. Dezavantajı Çadırımızı gölge bir yere ağaç altına serin bir yere kurmak isteriz.
Güneş paneli ise güneşi tam anlamıyla görmek ister.Çadırdan uzağa koymak zorunda kalıyoruz.E yanımızda 30metre kablolaylada dolaşmadığımız için tüm tertibatı çadır noktasından uzak bir yere kurmak zorunda kalırsınız.Çalınma riskleri doğuyor.boşluk ortasında güneş paneli olması otlakta otlayan keçi görüntüsüne benzemez.
2.Dezavantajı iş yapacak 20watt ve üzeri panellerinin taşınma zorluğu.
3.Dezavantajı ise günü birlik veya 2-3 günlük kamplar için konuşuyorum.
Kampı gece kurdunuz aküyüde evde doldurup geldiniz zaten 1 günlük enerjiniz orada.
Ertesi gün kalan bir günlük kamp için mi güneş paneli kullanacaksınız?
Onun yerine aküyü biraz daha büyük tutmak çok daha mantıklıdır.
Ben 3-4-6 kişilik kampların 2 gece aydınlatmasını ekonomik yaptığımda 12v 7amper aküyle karşılayabiliyorum.
Ama 4-5gün veya daha fazla süreye mahsup 5-10 kişi kampa gidersiniz sabahtan akşama kadar telefonlar şarj olacak gecede aydınlatmalar çalışacaksa o zaman biraz büyükçe bir akü ve güneş paneli çok mantıklıdır.
Mesela Taksim gezi olayları sırasında gelen genç bir gruba güneş paneli ve akü tertibatı verdik.Meydandaki herkes buradan şarj etti telefonlarını
20-30 telefon aydın anda doldurabiliyordu.
http://www.hurriyet.com.tr/solar-meydan-23458472
Burada gördüğünüz paneller benim malzemelerim 🙂
Konuya dönersek
Motosikletle kampta enerji ihtiyacı için ne öneriyorsun derseniz?
Hesaba kitaba göre 3-5 gün için 12v 12amper 18amper gibi bir akü taşımak çok daha mantıklı olabilir uzun süre bir çok cihaz çalıştırabilirsiniz.
Akü taşımak yerine güçlü power bankler ve şarj uzun giden fenerler kullanabilirsiniz.
Bakın bu linkte uygun fiyata power bank nasıl mal edebileceğinizi anlattım.
Ucuza Powerbank yapımı El Yapımı 20.000mah
Aküsüz doğrudan 5v veren kumaş sırt çantasında dahi taşınabilen güneş panellerine yönelebilirsiniz
Blitzwolf 15W 2A Güneş Enerjili Telefon Şarj cihazı İncelemesi
Son öneri
Yunus polislerin motorlarına dikkatli bakın;
Arkada metal bir kutu var sizce o kutu neden var?
Yedek şarjör falan mı taşıyorlar.?
O gördüğünüz çirkin kutunun içerisinde sığabildiği kadar çok akü var.
genellikle 12v 18ah 2 adet
Neden mi?Motosikletin kendi aküsü ufak durduğu yerde elektriği bitiriyor.O yüzden telsiz ve ışıklarda rahat çalışsın diyerek standart akü grubuna ek 2-3kat performans alabilecekleri bu sistemi kullanıyorlar.
Motosiklet fazla ürettiği elektrik vesilesi ile arkadaki aküleride dolduruyor.Kontak kapalıykende Telsizler aküyü bitiremiyor..
Eğer hareketli bir kampçı iseniz bu en mantıklısı
Sizde örneğin 2 gün bir yerde bir gün bir yerde 3 gün bir yerde gibi hareket ediyor iseniz Konum değiştirirken motosiklet yolda seyahet ederken doldurabileceği bu fazla aküleri kamplarda kullanabilirsiniz.Bu gerçekten uzun yol motorcularının ve kampçıların uyguladığı bir sistemdir.
Ama doğru kalınlıkta kablo ile doğru sigortalar ile yapılmasına özen gösterilmeli…
aksi taktirde yolda kalmalara ve büyük arızalara sebebiyet verebilir..
şimdi bu konuyla ilgili sorular;
Yüksek amperli akü motorun tesisatını yakmaz mı alternatörü bozmaz mı?
Voltaj aynı olduğu sürece 7 amperlik aküsü olan motosiklete istersen 50amperlık akü bağla ama motosikletin şarj doldurma hızında doldurur yani biraz uzun sürebilir.
Ama teknik açıdan zararı olmayıp aküyü daha az yoracağı için yararı vardır.
Ailemin oto tamirhanesi mevcuttu bir dönem.
Hiç unutmam parça getir götürüne kullanılan bir mondial scooter var.Aküsü bitti..
Hemen arabadan çıkma yarı sağlam 60amper aküyü sele altına dayadılar.Bu motosiklet bu şekilde 1 sene daha çalıştı fazladan 15kg akü taşıyarak.
Akü işide hoştur hemde motosikletin kendi elektriği ile doldurması kulağıma benim daha hoş geliyor..
Hala gerçekten güneş paneline ihtiyacınız olduğunu düşünüyorsanız.
Kontrol cihazı akü panel gibi ekipmanlarda teknik hususta elimden geldiğince yardımcı olabilirim.
Açıkçası ben titiz çalışmama rağmen motosikletin tesisatıyla ilgili bir kablo ekleme veya tesisat müdahalesi yaparken 10 kere düşünüyorum.O yüzden hesaplarınızı güzel yapın arkadaşlar..
Dilerim faydalı olmuştur.