Amerika Silahlı Servisler Komitesinin stratejik kuvvetler alt komitesi başkanı ve askeri uzay servisinin savunucusu olan Jim Cooper, “ABD artık anti uydu teknolojisinde lider değil. Uydularımıza basitçe erişilemeyeceği, saldırıya uğrayamayacağı ya da diğer ulusların buna cesaret edemeyeceğini umuyorduk. Ancak, karşı silahlar artık gerçek ve Pentagon bu varoluşsal riski azaltmak için çok az şey yaptı.” açıklamasında bulundu.
Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi tarafından hazırlanan yeni bir rapor, Amerika Birleşik Devletleri için en büyük riski oluşturan dört spesifik ülkeye odaklanıyor: Çin, Rusya, İran ve Kuzey Kore.
Washington’un önde gelen iki yeni araştırmasına göre, anti uydu silahları ve uzaydaki elektronik savaşların ortaya çıkışı, uzaydaki güç dengesini yeniden şekillendiren ve ABD’nin hâkimiyetine meydan okuyan eğilimler arasında yer alıyor.
Her iki araştırmada, (birincisi, Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi’nden ‘CSIS’: Uzay Tehdit Değerlendirmesi 2019 İkincisi ise Güvenli Dünya Vakfı’ndan (SWF): “Küresel Karşılık Yetenekleri, Açık Kaynak Değerlendirmesi), geçen yılki raporlarda yayımladıkları araştırmaları temel alarak ilginç güncellemeler sunuyor.
Raporlar, Hindistan’ın 27 Mart’ta Dünya’nın alçak yörüngesinde bulunan kendi uydularından birine bir füze ateşlemesinden bir gün önce yayımlandı.
CSIS Aerospace Güvenlik Projesi Direktörü ve çalışmanın yazarlarından Todd Harrison, bu gelişmeyle ilgili olarak, “Uzay güvenliği ortamında işlerin ne kadar çabuk değişebileceğini gösteriyor.” dedi.
Kamu bilgi kaynaklarına dayanan raporda, ABD için en büyük riski oluşturan dört spesifik ülkeye odaklanılıyor: Çin, Rusya, İran ve Kuzey Kore. Harrison, bunun ABD uzay sistemlerine yönelik bilinen tüm tehditlerin kapsamlı bir değerlendirmesi olmadığını, çünkü diğer ülkelerin uzay silahlarıyla ilgili ayrıntıların çoğunun halka açık olmadığını belirtti.
Harrison, Dünya Tehlikesi Değerlendirmesi 2019’dan, küresel uzay yarışında neler olup bittiğini, özellikle Çin’in elde ettiği gelişmeleri toplu olarak resmeden birkaç bilgiyi vurguladı.
İşte Harrison’un paylaştığı “küresel uzay yarışında neler olup bittiğini” vurgulayan bazı bilgiler:
• Çin, ABD’yi 2018’de uzaya fırlatılan roket sayısında 34’e 38 oranla geçti ve Ay’ın arka tarafına bir gezici aracını indirerek uzayda yakaladığı teknolojik kabiliyetini sergiledi.
• Çin’in SJ-17 uydusu, 2018’in başlarında diğer iki Çin uydusu çevresinde uzaktan yakınlık operasyonlarını test etmeye devam etti. (Yörüngesel artıkları yüksek irtifalarda, muhtemelen yakınlık operasyonlarıyla gözlemlemek)
• Çin, 2018’de Spratly Adaları’ndaki Mischief Reef’e kamyona monte jammer yerleştirmiş görünüyor. (Jammer, radyo sinyallerini bozmaya yarayan bir teknoloji. Sahte sinyaller gönderilerek radyo sinyalinin bozulması. Bu şekilde, gürültü oranı, radyo yayınının sinyalini azaltarak iletişimi bozabilir ve o bölgeden alınana uydu görüntülerini de etkileyebilir)
• Haziran 2018’de Symantec, Çin’den uydu operatörlerini, savunma şirketlerini ve telekomünikasyon şirketlerini hedef alan sofistike bir hack saldırısı bildirdi.
• Rusya, Aralık 2018’de bir anti-uydu füze sistemi olan PL-19 Nudol’un yedinci testini geçekleştirdi.
• 2018 Eylül’ünde, Rus MiG-31 uçağı gövde altında daha önce görülmeyen bir füze ile görüntülendi. Uydusavar füze (ASAT) ya da alçak yörüngeye uydu yerleştirmede kullanılan bir roket olabileceği ihtimali yüksek.
• Eylül 2018’de, Rusya’nın Burevestnik olarak bilinen ve jeosenkronize Dünya yörüngesindeki operasyonlar için tasarlanmış yeni bir ko-orbital uydu karşıtı sistem geliştirdiği bildirildi.
• Eylül 2018’de Rus uydusunun, Fransız-İtalyan ortak askeri iletişim uydusuna casusluk denemesi yaptığı bildirildi. Fransa Savunma Bakanı Florence Parly, bu olaydan dolayı Rusya’yı halka açık bir şekilde etti.
• Rusya, Ocak 2019’da Trident Junction 18 ve Exercise Clockwork dâhil olmak üzere birçok NATO ve müttefik askeri tatbikat için Norveç ve Finlandiya çevresindeki GPS sinyallerini kesmek için elektronik karşı-uzay sistemlerini aktif olarak kullanıyor.
Harrison, Hindistan’ın yakın zamanda yapılan ASAT testinde Hindistan hükümetinin yıllardır doğrudan bir anti-uydu füze sistemine sahip olduğunu, ancak bu kabiliyetini ilk kez gösterdiğini belirterek, “Test, başlangıçta 2007’deki Çin testi kadar uzay ortamı için kötü görünmese de, bazıları on yıllarca yörüngede dolanıp diğer uydular için tehdit oluşturabilecek binlerce enkaz üretti.” dedi.
Harrison, “Test, Hindistan’ı Çin gibi ülkelere karşı bir uzay rakibi ve uzayda davranış normlarının gelecekteki müzakerelerine katılacak önemli bir oyuncu olarak açıkça ortaya koyuyor. Bununla birlikte, testin amacı jeopolitik bir açıklama yapmak kadar iç politikada da olabilir.” diye konuştu.
CSIS raporunun önsözünde Jim Cooper, uzay güvenliği ortamının ABD’nin ayrı bir askeri şube olarak bir uzay gücüne sahip olması gerektiğinin kilit bir nedeni olduğunu savunuyor. Cooper, Silahlı Servisler Komitesinin stratejik kuvvetler alt komitesinin başkanı ve uzun zamandır askeri uzay servisinin savunucusudur.
Amerika Birleşik Devletleri’nin, uydu karşıtı teknolojide lider olmadığını söyleyen Cooper, “Uydularımıza basitçe erişilemeyeceği, saldırıya uğrayamayacağı ya da diğer ulusların buna cesaret edemeyeceğini umuyorduk. Ancak, karşı silahlar artık gerçek ve Pentagon bu varoluşsal riski azaltmak için çok az şey yaptı.” açıklamasında bulundu.
2019’un artık karar yılı olduğunun altını çizen Cooper, “Başkan (Trump) yakın zamanda bir Uzay Gücü istedi. Pentagon bir öneriyle cevap verdi ve bu yılki Ulusal Savunma Yetki Yasası sonuca karar verecek.” dedi.
SWF TARAFINDAN YAYIMLANAN RAPOR
Güvenli Dünya Vakfı’nın Brian Weeden ve Victoria Samson tarafından düzenlenen “Küresel Karşılıklı Olanakları: Açık Kaynak Değerlendirmesi” de Çin ve Rusya tarafından yapılan gelişmelere odaklanıyor. Ayrıca rapor Şubat 2019’da yapılan bir başarısızlıktan sonra Hindistan’ın ASAT sınavına ilişkin ön detayları içeriyor.
CSIS raporu gibi, SWF çalışması da halka açık olan bilgilerden yararlanmaktadır. Çin ve Rus güdümlü enerji silahları, yetenekleri ve programları ile her iki ülkenin askeri alanlarındaki ve havacılık örgütlerindeki son değişiklikleri hakkında bölümler içeriyor.
Raporun, her ikisi de 2011’de başlamış olabilecek koordine Burevestnik projesini destekleyebilecek olan Nivelir olarak bilinen, uzaysal bir bilinçlendirme programının bir parçası olduklarını ileri süren alçak yörüngesindeki uydulara yakınlaşabilen uydu operasyonları olduğunu gösteriyor. SWF, Rusya’nın Krona optik uzay tabanlı gözetim sistemini lazerle göz kamaştırıcı veya kör edici yeteneklerle geliştirebileceğini gösteren yeni kanıtlar buldu.
SWF raporuna göre, mekânın militarizasyonu kaygı verici. Giderek artan sayıda ülke ve ticari oyuncu uzaya dâhil oluyor, bu da Dünya’da daha fazla yenilik ve fayda sağlamakla kalmıyor, aynı zamanda uzayda daha fazla tıkanıklık ve rekabet sağlıyor.
Raporda, daha fazla ülke askeri yeteneklerini ve ulusal güvenliğini artırmak için uzayı kullanmayı ve uzay sistemlerini aldatmak, bozmak veya yok etmek için kullanılabilecek karşı teknolojiler geliştirmeyi planlıyor.
SWF’ye göre, küresel ekonomi ve toplum, uzay uygulamalarına daha fazla bağımlı hale geldikçe, saldırgan bir karşı-uzay kabiliyeti geliştirmek için daha fazla sonuçlar doğuyor.
TM Dijital Haber Merkezi