Almanya, belki de tüm Avrupa tarihini etkileyecek bir seçimi geride bıraktı. Sabah saatlerinde açıklanan geçici resmi sonuçlara göre Neo-Nazi parti Almanya için Alternatif (AfD) parlamentoya girmeyi başardı. Yüzde 12,6 oya ulaşan ve üçüncü sırayı alan AfD, ülkede II. Dünya Savaşı'ndan bu yana parlamentoya giren ilk Nazi partisi oldu.
Öyle ki, seçimi yüzde 33'le kazanan Başbakan Angela Merkel'in partisi Hristiyan Demokratik Birlik'in (CDU) zaferi bile gölgede kaldı. Merkel seçimi kazansa da yüzde 9'a yakın oy kaybetti ve 1949'dan bu yana sağ muhafakar blok en kötü sonuca imza attı.
Koalisyon ortağı Sosyal Demokrat Parti (SPD) de sandıkta ağır darbe yedi. Oyları yüzde 20'ye kadar düşen sosyal demokratlar, artık hükümette yer almayacaklarını ve muhalefete geçeceklerini ilan etti. SPD'nin bir önceki seçime göre oyları yüzde 5 düştü.
Zafer konuşmasında kendilerine hükümeti kurma görevi verildiğini belirten Şansölye Merkel, koalisyon kurmak için iki partinin kapısını birden çalmak zorunda. Jamaika koalisyonu için ilk aday, bir önceki seçimde yüzde 4,8 ile baraja takılan Hür Demokrat Pati (FDP). FDP, dün yüzde 10,7'ye ulaşarak sandıktan dördüncü parti çıkmayı başardı.
Yüzde 9,2 alan Sol Parti ile yüzde 8,9 oy alan Yeşiller, diğer koalisyon alternatifleri.
Asıl kutlama Berlin'in diğer yakasında
BBC Berlin muhabiri Jenny Hill, Angela Merkel'in en kötü zaferini kazandığını bildiriyor. Hill, izlenimlerini "Angela Merkel , seçimin ardından partisinin merkezindeki kutlamaya geldiğinde yorgun ve gergin gözüküyordu. Merkel, aracından çıkarken önce basın için, ardından da parti merkezine gelen destekçileri için yüzüne bir gülümseme kondurdu" cümlesiyle aktarıyor.
Göçmen politikasının seçim sonuçlarında belirleyici olduğunu aktaran Jenny Hill, Merkel'in seçim kutlamalarınin biraz sönük olduğunu belirtiyor:
"Çünkü seçimdeki başarı hikayesi CDU'ya değil, Almanya için Alternatif (AfD) partisinindi. Kentin diğer yakasında beyaz ve mavi balonlarla dolu bir odada göçmen karşıtı AfD, Alman parlamentosuna ilk defa girmelerini kutluyordu.
AfD'nin liderlerinden Alexander Gauland, artık bir milletvekili. Kutlamaya gelen kitleye, Merkel'in peşini bırakmamayı vaat ediyor. 'Ülkeyi ve halkı geri almak' söylemi İkinci Dünya Savaşı sonrası Almanya için sıra dışı. AfD'nin bariz bir şekilde göçmen karşıtı olan kampanyasının benzeri yoktu. Kutlamanın yapıldığı parti binasının dışında ise çok sayıda polis, partinin parlamentoya girmesini şok edici bir siyasi gelişme olarak gören AfD karşıtı protestocuların binaya yaklaşmasına izin vermiyordu."'
Birçok şehirde gösteriler
Sonuçların belli olmasıyla Almanya'nın büyük kentlerinde gösteriler vardı. Binlerce insan AfD'ye karşı sokağa çıktı ve sonuçları protesto etti. AfD'yi protesto eden pankartlar taşıyan kalabalıklar, sloganlar atarak yürüdü.
Tarih kitaplarına geçecek!
BBC muhabirine göre, bu seçim iki nedenden ötürü tarih kitaplarına geçecek: "Angela Merkel'in bir yandan dördüncü defa seçim kazanırken diğer yandan da en kötü sonucunu alması ve Neo-Nazilerin Alman müesses nizamının bir parçası haline gelmesi. Diğer pek çok Avrupa ülkesinde siyasi norm sayılan durum, İkinci Dünya Savaşı sonrası Almanya için düşünülemezdi. Artık değil."
The Guardian: AfD'ye oy verenlerin yüzde 35'i ilk kez sandığa gitti
İngiliz gazeteleri, bugünkü manşetlerini Almanya'nın seçimine ayırdı.
The Guardian, 'Merkel'in dördüncü dönemi aşırı sağın yükselişiyle bozuldu' başlığını kullanırken, koalisyon görüşmelerinin haftalar alabileceğini yazıyor. Berlin'den izlenimlerini yazan Kate Connolly, aşırı sağın Nazi döneminden beri en güçlü noktasına geldiğini belirtiyor. Connolly, AfD'ye oy verenlerin yüzde 35'inin ilk defa oy kullanan insanlar olduğuna dikkat çekti.
Haberde, merkez partilerin AfD'nin yükselişini engellemek için sandığa katılımı artırma çağrıları yaptığı ve bu çağrılar sonucunda katılım oranının bir önceki seçime göre yüzde 5 artarak yüzde 77'ye ulaştığı ancak bunun AfD'yi engelleyemediği aktarıldı.
Hitler'in maliye bakanının torunu kutlamalarda
i gazetesi'ne Berlin'den yazan Chloe Farand, Hitler'in maliye bakanı Lutz von Krosigk'in torunu olan Beatrix von Storch'un da AfD'de yer aldığını ve kutlamalara katıldığını aktardı.
FT: Kaybeden sosyal demokratlar
Financial Times gazetesi ise, Almanya parlamentosuna Avrupa karşıtı ırkçı AfD'nin girmesinin Avrupa Birliği'nin geleceğini de etkileyebileceğini yazıyor. Gazete, 1970'lerde Almanya'nın en büyük iki partisinin oyların yüzde 90'ına hükmederken bugün bu oranın yüzde 53'e gerilediğine vurgu yaptı.
FT muhabiri Stefan Wagstly, Angela Merkel'i çok zorlu bir koalisyon mesaisinin beklediğini, görüşmelerin çok uzun sürebileceğini dile getiriyor. Ancak Wagstly'ye göre koalisyon kuramayıp tekrardan seçime gitmenin sorumluluğunu kimse almak istemeyecek.
The Times: Gölgelendi!
The Times gazetesi ise 'Merkel'in zaferi aşırı sağın yükselişiyle gölgelendi' manşetiyle çıktı. Ülkede 5 milyondan fazla kişinin diğer siyasetçilerin AfD'ye oy vermeyin çağrısını dinlemediğini yazan Times muhabiri David Charter, AfD'nin Angela Merkel döneminde ülkeye gelen göçmenleri kullanarak oyunu artırdığını belirtti.
Milliyet