Nermin ZENGİN / Özel Haber
On Gözlü Köprü’sünü Dicle Üniversitesi’ne bağlayan eski Silvan yoluna beton bir merdivenle bağlanan Kırklar Ziyareti definecilerin talanına uğradı. İçinde ve dışında açılan ve suyla dolan çukurlar büyük bir tehlike arz etmektedir.
Diyarbakır’da Kırklar dağının Dicle nehrine bakan kuzeydoğusundaki dik yamaçta bulunan Kırklar Ziyareti definecilerin talanına uğrayarak yok edilmekle karşı karşıya bırakılmış. Diyarbakır’ın önemli bir kültürel mirası olan efsane Suzan Suzi şarkısına konu olmuş ziyaretin hem içinde hem de dışında açılan koca iki çukur büyük bir tahribatın ortaya çıkmasına neden olmuş. Kendi haline bırakılan boş çukurlara dolan su, ziyaretin tarihi yapısına zarar vererek yamaçtan kaymasına, hatta yıkılmasına bile neden olabilecek bir tehlikeyi barındırmaktadır.
Bir an önce müdahale edilmemesi halinde, Kırklar Ziyareti yok olması içten bile değil. Ziyaretin içinde ve dışında açılan devasa çukurlar talanın büyüklüğünü gözler önüne sermektedir. Dik yamaçtan gelen suların ziyaretin içinde ve önünde açılan devasa iki çukuru doldurması can güvenliği tehlikesi taşımakla birlikte, kutsal mekanın pislik yuvasına dönüşmesine, böylece ziyarete gelenlerin sağlığının riske girmesine de neden olmaktadır. Meydana gelen tahribatın tarihi olduğu kadar kutsal bir mekan da olan Kırklar Ziyareti’ne daha fazla zarar vermeden müdahale edilmesi gerekmektedir.
Kırklar Ziyareti Efsanesi
Kırklar Ziyareti efsanesi şöyle: Zamanında kırk evliya dağdaki mağaralardan birine girmişler, bir daha dışarı çıkmamışlar. Rivayete göre bu evliyalar halen insanların arasında yaşıyorlar ve her Perşembe akşamı toplanıp birer beyaz güvercine dönüşüp mağaraya girerek bir ateş yakıyorlarmış. Sabaha kadar ibadet edip Cuma namazını kıldıktan sonra dağılıyorlarmış.
Halk bugün de o mağaradaki sudan içip dilek diliyor, adak adıyor. Yine bir rivayete göre yakın zamanda Diyarbakır’da yaşayan varlıklı Süryani ailelerinden biri, çocukları olmadığı için Kırklar ziyaretine gidip dilekte bulunmuş. Çiftin bir süre sonra bir kızları olmuş. Adını Suzi/Suzan koymuşlar. Annesi kızını her doğum gününde dağa götürür, bir kurban kestirirmiş. Gel zaman git zaman kızla Müslüman komşuları Adil arasında büyük bir aşk başlamış. Yine bir doğum gününde Kırklar ziyaretine giden kız, gizlice dağa gelmiş olan Adil ile buluşmuş. Fakat öfkelenen evliyalar kızı cezalandırmışlar. Suzi/Suzan geri dönüş yolunda On Gözlü Köprü’den Dicle’ye düşüp ölmüş, Adil de aklını yitirmiş.