CoronaVac aşısının yan etkisi daha az
Türkiye, yeni tip koronavirüse karşı 50 milyon doz alacağını duyurduğu CoronaVac aşısı, Çinli ilaç şirketi Sinovac Biotech ve Brezilyalı biyolojik araştırmalar yapan Butantan Enstitüsü’nün iş birliğinde geliştirildi.
Makak maymunlarındaki ilk sonuçlar, aşının 10 Kovid-19 suşunu nötralize eden antikorlar ürettiğini ortaya çıkardı. Sinovac’ın 17 Kasım’da dünyanın en eski tıp dergilerinden Lancet’te yayımlanan ilk denemelerinin ön sonuçlarına göre, aşının güvenli olduğu kaydedildi. Ancak aşının Kovid-19’dan kurtulan hastalara kıyasla daha düşük antikor seviyelerine sahip orta düzeyde bir bağışıklık tepkisi ürettiği belirtildi. Euronews’de yer alan derlemeye göre, CoronaVac, Lancet’te, “farelerde, sıçanlarda ve insan olmayan primatlarda iyi immünojenisite gösteren Kovid-19’a karşı inaktive edilmiş bir aşı adayı” olarak tanımlanıyor. Aşıyla ilgili değerlendirmede, “18-59 yaşları arasındaki sağlıklı yetişkinlerde farklı konsantrasyonlarda ve farklı doz programları kullanan iki CoronaVac dozunun iyi tolere edildiğini ve orta derecede immünojenik olduğunu bulduk” dendi. CoronaVac, Endonezya ve Bangladeş’teki insanlar üzerinde üçüncü aşama denemelerine ek olarak Brezilya’da temmuz ayında üçüncü aşama denemelerine girdi. Brezilya’da 13 bin gönüllü üzerinde denenen aşı adayının deneyleri, beklenmedik bir yan etki nedeniyle 10 Kasım’da durdurulmuş ve 12 Kasım’da yeniden başlatılmıştı.
Enjeksiyon bölgesinde ağrı
The Lancet’in yaptığı değerlendirmede aşının olumsuz reaksiyonlarının hafif olduğu belirtildi, en yaygın semptomun ise enjeksiyon bölgesinde görülen ağrı olduğu ifade edildi. Viral vektörlü aşılar veya DNA veya RNA gibi diğer Kovid-19 aşı adaylarıyla karşılaştırıldığında, CoronaVac ile aşılamadan sonra ateş oluşumunun nispeten düşük olduğu kaydediliyor. Türkiye’de aşılamanın devam eden aşamalarında her 500 gönüllüde ara değerlendirme raporları hazırlandı. 6 Kasım tarihinde 518 kişi ile hazırlanan ara güvenlilik raporuna göre, aşının önemli bir yan etkisinin bulunmadığı tespit edildi. En sık görülen yan etkiler yorgunluk (yüzde 7.5), baş ağrısı (yüzde 3.5), kas ağrısı (yüzde 3), ateş (yüzde 3) ve enjeksiyon yerinde ağrı (yüzde 2.5) olarak raporlandı. Bağımsız veri izleme komitesi, ara güvenlilik raporununda aşının güvenliliği ile ilgili çekinceleri olmadığını bildirdi. Türkiye, üçüncü faz çalışmaları devam eden Çin menşeli Kovid-19 aşısını deneme uygulamalarına katıldı. Bu aşının, toplamda 12 bin 450 gönüllü üzerinde uygulanması planlanıyor. Sağlık çalışanları grubundaki uygulamaların güvenlilik verileri olumlu olarak değerlendirildiği için uygulamalar normal riskli vatandaşlarda uygulanmaya başladı.
Brezilya durdurdu
Kovid-19’a karşı aşı çalışmaları yürüten Çinli Sinovac Biotech laboratuvarı Brezilya’da kilinik deneyler sırasında yaşanan “kaza” sonrası aşısına güvendiğini açıkladı. Sinovac açıklamasında “Aşımızın güvenliğine güvenimiz tam” diyerek yaşanan kazanın doğrudan aşı ile ‘bağlantısız’ olduğunu belirtti. Brezilya Sağlık Düzenleme Kurumu (Anvisa) pazartesi günü “ciddi” bir kilinik kaza sonrası Sinovac’ın CoronaVac aşısının klinik deneylerini durdurma kararı aldıklarını duyurmuştu. Brezilya’da aşı denemelerini koordine eden kamu kurumu Butantan Enstitüsü ise Anvisa’nın açıklamasını “şaşırtıcı” buldu.
AstraZeneca: Hata yaptık
AstraZeneca ile Oxford Üniversitesi, ortak geliştirdikleri deneysel Kovid-19 aşısını “Kendinize bir aşı alın, bir fincan kahveden daha ucuz” açıklamasıyla tanıtmış ve yüzde 90’a varan etkinliğe sahip olduğunu duyurmuştu. New York Times, aşıyla ilgili bilgilerin eksik olması ve ilk aşının neden yarım doz uygulandığı sorularına yanıt aradı. AstraZeneca sözcüleri, son denemelerde katılımcılara enjekte edilen aşı dozajında hata yaptıklarını kabul etti. Gazeteye konuşan şirketin araştırma ve geliştirmeden sorumlu yöneticisi Menelas Pangalos dozaj hatasını bir çalışanın yaptığını belirtti ve “Hatayı farkettikten sonra aşıyı denediğimiz yerlere derhal haber verdik” dedi.