….09/05/2013 itibariyle Ptt aş olmuştur. Sadece Cumhurbaşkanının imzalaması kalmıştır…..
Tasarı mecliste
POSTA HİZMETLERİ KANUNU TASARISI
BİRİNCİ KISIM Genel Hükümler
BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1- (1) Bu Kanunun amacı; ülke genelinde posta hizmetlerinin kaliteli, sürekli, tüm kullanıcılar için karşılanabilir bir ücretle, etkin, rekabete dayalı esaslar çerçevesinde sunulmasını sağlamak üzere posta sektörünün serbestleştirilerek mali açıdan güçlü, istikrarlı ve şeffaflığı sağlanmış bir sektör oluşturulması ve bu sektörde düzenleme ve denetimin gerçekleştirilmesi ile Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketinin kuruluşu, yapılanması, faaliyet konuları ve hizmetlerinin yürütülmesine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2-x(l) Bu Kanun; posta gönderilerinin kabulü, toplanması, işlenmesi, şevki, dağıtımı ve teslimine ilişkin işlem ve hizmetlerin sunulması, yetkilendirme, tarife ilkeleri ve hizmet şartlarının tespit edilmesi, sektörde düzenleme ve denetimin gerçekleştirilmesi, bunlara ilişkin yaptırımların belirlenmesi ile Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketinin kuruluşu, yapılanması, faaliyet konuları ve hizmetlerinin yürütülmesine ilişkin usul ve esasları kapsar.
Tanımlar
MATJDE 3-(1) Bu Kanunun uygulanmasında;
a) Adres bilgi kayıt sistemi: 25/4/2006 tarihli ve 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu ve ilgili meyzuatı saklı kalmak kaydıyla, gerçek kişilerin rızası alınarak gerçek ve tüzel kişiler ile kamu kurum ve kuruluşlarına ait fiziki ve elektronik adreslerin, reklam ve tanıtım amacıyla PTT hizmetlerinden yararlananlara ücret karşılığı kullandırılmasına yönelik olarak oluşturulan PTT’ye ait veri tabanım,
b) Bakan: Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanını,
c) Bakanlık: Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığını,
ç) Basılmış kâğıt: Herhangi bir kâğıt, karton veya başka bir madde üzerine el, makine veya fotoğraf gibi baskı tekniği kullanılarak hazırlanan her türlü gazete, dergi, kitap, süreli veya süresiz birbirinin aynı olan yayın, broşür, katalog, fotoğraf, fotoğraf kapsayan albüm, gravür, plan, harita gibi yazı, resim veya şekil taşıyan adresli veya adressiz, kişisel haberleşme niteliği bulunmayan gönderiyi,
d) Değer konulmuş veya sigortalı gönderi: Kaybı, çalınması veya hasara uğraması halinde gönderici tarafından kabulde beyan edilen değere kadar tazminat istenebilen gönderiyi,
e) Değerli kâğıt: PTT’ce kullanılan ve bir değer ifade eden her türlü pul ve filatelik malzemeyi,
f) Etkin piyasa gücü: Hizmet sağlayıcısının, ilgili pazarda, tek başına ya da diğer hizmet sağlayıcılarla birlikte, rakiplerinden ve kullanıcılarından fark edilir bir şekilde bağımsız olarak hareket edebilmesine imkân sağlayan ekonomik gücü,
g) Evrensel posta hizmeti: Belirlenmiş ilke ve kurallar çerçevesinde, bir posta
hizmetinin coğrafi alan farkı gözetilmeksizin ülke sınırları içerisinde tüm kullanıcılar için
karşılanabilir ücretlerle kesintisiz olarak sağlanmasını,
ğ) Evrensel posta hizmet sağlayıcısı:. Evrensel posta hizmetini yetki belgesi uyarınca yürütmekle yetkili kılınan hizmet sağlayıcısını,
h) Evrensel posta hizmet yükümlüsü: Evrensel posta hizmetini görev sözleşmesi uyarınca sağlamakla yükümlü kılınan hizmet sağlayıcısını,
ı) Görev sözleşmesi: PTT’nin posta hizmetlerini sunmak üzere hak ve yükümlülüklerini belirleyen sözleşmeyi,
i) Görme özürlülere özgü yazı: İster kişisel haberleşme, ister genel nitelikte yazılar ‘ şeklinde olsun, görme özürlülere özgü işaretleri taşıyan maddeler veya seslendirilmiş kayıtlan ihtiva eden gönderiyi,
j) Haberleşme gönderisi: Kitap, katalog, gazete ve süreli yayınlar hariç herhangi bir
fiziksel araç üzerine yazılan veya elektronik ileti şeklinde hazırlanan, gönderici tarafından
gönderi üzerinde belirtilen adrese sevk ve teslim edilmesi gereken telgraf da dahil her türlü
gönderiyi, ‘
k) Havale: Göndericinin PTT işyerlerine veya cihazlarına yatırdığı ya da yurtdışından gönderdiği paranın alıcı olarak gösterdiği kişiye ödenmesi, bir posta çeki hesabına işlenmesi veya posta çeki hesap sahibinin hesabındaki paradan belirttiği kadarının alıcı olarak gösterdiği bir üçüncü kişiye veya kendisine ödenmesi yönünde PTT’yi muhatap alarak verdiği emri,
1) Hizmet sağlayıcısı: PTT’yi ve bu Kanun hükümlerine göre posta sektöründe faaliyet göstermek üzere yetkilendirilmiş anonim şirketi,
m) İlgili pazar: Ülkenin tümünde veya bir bölümünde sunulmakta olan belirli bir posta hizmeti ve onunla yüksek derecede ikame edilebilen diğer posta hizmetlerinden oluşan pazarı,
n) Kayıtlı gönderi: Kabulünden teslimine kadar kayda tabi tutulan gönderiyi,
o) Kullanıcı: Hizmet sağlayıcıları tarafından verilen hizmetlerden gönderici veya alıcı olarak faydalanan gerçek veya tüzel kişiyi,
ö) Kurul: Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurulunu,
p) Kurum: Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunu,
r) Net satış: Hizmet sağlayıcısının belirli bir dönemde posta hizmetlerinden elde ettiği gelirlerden, yapılan indirimler ve iadeler düşüldükten sonra mali müşavir veya vergi dairesi onaylı gelir tablosundaki satışlar başlığında ayrıntılı olarak belirtilen tutarı,
s) Özel hizmet: Müşteri talepleri doğrultusunda ek olarak verilen hizmetleri,
ş) Parasal posta hizmeti: Yurtdışı ve yurtiçi havale, posta çeki, vergi dahil” her türlü tahsilat ve ödeme, bilet ve her türlü ticari ürünün fiziki ve elektronik ortamda satışı, döviz alım ve satım işlemleri yapmayı ve hazine bonosu, tahvil, hisse senedi ve değerli kâğıtların alım satımlarına, sigortacılık işlemlerine ve her türlü şans oyunlarına aracılık etmeyi,
t) Posta çeki işlemleri: PTT işyerlerinde veya elektronik ileti şeklinde çek hesabı açtıran kişilerce bir miktar paranın hesabına borç kaydı suretiyle kendisine veya üçüncü bir kişiye ödenmesi ya da üçüncü kişinin hesabına alacak kaydedilmesi hususunda PTT tarafından belirlenen yöntemlerle gerçekleştirilen işlemleri,
u) Posta gönderisi: Göndericinin bizzat kendisi veya talimatıyla, üzerinde belirtilen yer ve adrese, gönderi türüne ve özel hizmetine göre teslim edilen haberleşme gönderileri ile kitap, katalog, gazete ve süreli yayınları ve ticari değeri olsun veya olmasın eşya içeren en fazla beş kilogram ağırlığa veya elli desimetreküp hacme sahip posta maddesini,
ü) Posta kolisi veya kargosu: Hizmet sağlayıcısı aracılığıyla yollanan ve kapsamında haberleşme niteliği taşıyan yazılar bulunmayan en fazla otuz kilogram ağırlığa veya üçyüz desimetreküp hacme sahip her türlü maddeyi,
v) Posta sektörü: Hizmet sağlayıcılarından oluşan sektörü,
y) PTT: Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketini,
z) PTT acenteliği: PTT tarafından faaliyet konuları ile ilgili, sınırları özel hukuk hükümlerine göre belirlenen sözleşmelere dayanılarak gerçek ya da tüzel kişilere hizmet gördürülen PTT işyerlerini,.
aa) PTT işyeri: Acentelikler de dahil, PTT tarafından faaliyetlerini yürütmek amacıyla kurulan birimi,
bb) Tarife: Hizmet sağlayıcılarının, posta hizmetinin sunulması karşılığında kullanıcılardan veya diğer hizmet sağlayıcılarından farklı adlar’altında alabilecekleri ücretleri gösteren listeyi,
cc) Tebligat: 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu ile diğer kanunlara göre tebliğ için posta veya elektronik posta yoluyla iletilen gönderiyi,
çç) Telgraf: Elektronik haberleşme şebekeleri üzerinden cihazlar aracılığıyla iletilen yazılı metni,
dd) Temel ücret: Kurul tarafından belirlenen yurtiçi en düşük ağırlıktaki haberleşme gönderisinin ücretini,
ee) Yetki belgesi: Posta hizmetlerinin tamamımn veya bir kısmının sunulması veya yürütülmesi için gerekli olan altyapının sağlanması ve işletilmesine yetki tanıyan, posta hizmetlerine özel, belirli hak ve yükümlülükleri içeren ve Kurul tarafından belirlenen bedel karşılığında verilen belgeyi,
ff) Yönetim Kurulu: PTT Yönetim Kurulunu,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM Kurumun Posta Sektörüne İlişkin Görev ve Yetkileri
Görev ve yetkiler
MADDE 4- (1) Kurumun posta sektörüne ilişkin görev ve yetkileri şunlardır:
a) Bakanlıkça belirlenecek politika ve stratejilere uygun olarak kullanıcılara, güvenilir, kesintisiz ve karşılanabilir bir ücretle posta hizmetleri verilmesini teminen gerekli düzenlemeleri yapmak.
b) Yetki belgelerinin kapsamı, süresi ve şekli ile ücretlerini belirlemek, yetki belgesi vermek, onaylamak, uygulamayı denetlemek, bu hususta gereken iş ve işlemleri yürütmek ve mevzuatta öngörülen tedbirleri almak.
c) Tarifelerin onaylanması, izlenmesi ve denetlenmesine ilişkin yöntemler ile
tarifelerin alt ve üst sınırlan ile bunların uygulama usul ve esaslarını belirlemek.
ç) Posta hizmetlerinde milli güvenlik, kamu düzeni ve genel sağlığın korunmasını teminen ilgili idari birimlerle işbirliği yaparak gerekli tedbirleri almak, posta yoluyla gönderilmesi yasak maddeler ile kabulü şarta bağlı gönderiler için düzenlemeler yapmak.
d) Eşitlik, şeffaflık ve posta tekeli dışındaki alanda rekabetin sağlanması amacıyla hizmet sağlayıcılarının belirlenmiş ilke ve kurallara uymalarını sağlamak, faaliyetlerinin yetkilendirme hüküm ve şartlarına uygunluğu ile işletme ve muhasebe kayıtlarım denetlemek veya denetletmek.
e) Yönetmeliklere, yetki belgesi hüküm ve şartlarına, görev sözleşmesine, Kurul kararlarına ve tarifelere aykırı davranıldığı durumlarda idari para cezası vermek, yetki belgelerini belirli süreyle geri almak veya iptal etmek.
f) Hizmet sağlayıcıları ile kullanıcıları ilgilendiren ve gizliliği bulunmayan Kurul kararlarını, Kurul tarafından belirlenen usullere göre kamuoyuna duyurmak.
g) Kurumun görev alanı kapsamında hizmet ‘sağlayıcıları arasında ortaya çıkan ve Kuruma intikal eden ihtilafların çözümüne ilişkin gerektiğinde uzlaştırma prosedürünü işletmek, uzlaşma sağlanamadığı takdirde ilgili taraflar arasında aksi kararlaştırılıncaya kadar geçerli olmak üzere gerekli kararları almak.
ğ) Posta sektöründeki gelişmeleri takip etmek, bu sektörün gelişimini teşvik etmek
amacıyla gerekli araştırmaları yapmak veya yaptırmak, bu konularda ilgili kurum ve
kuruluşlarla işbirliği halinde çalışmak ve raporlar hazırlamak.
h) Uluslararası kurum ve kuruluşların sektöre ilişkin düzenleme ve uygulamalarını takip etmek, değerlendirmek ve gerekli kararlan almak.
ı) Kullanıcıların şikayetlerini değerlendirmek ve gereken tedbirleri almak.
i) Görevlerini yerine getirirken, gerekli gördüğü her türlü bilgi ve belgeyi, kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek ve tüzel kişilerden istemek veya yerinde inceleme yapmak.
j) Posta sektörü ile ilgili denetleme, inceleme ve soruşturma işlemlerini yürütmek ve yetkisi dahilindeki yaptırımları uygulamak.
k) Evrensel posta hizmetinin belirlenen ulusal veya uluslararası standartlara uygun olarak yürütülmesine ilişkin faaliyetleri izlemek, denetlemek ve gerekli tedbirleri almak.
1) Posta sektöründe rekabeti tesis etmeye ve korumaya, rekabeti engelleyici, bozucu veya kısıtlayıcı uygulamaların giderilmesine yönelik düzenlemeleri yapmak.
m) Posta sektöründe ortaya çıkan rekabet ihlallerini denetlemek, yaptırım uygulamak, mevzuatta öngörülen hallerde posta sektöründe rekabet ihlallerine ilişkin konularda gerektiğinde Rekabet Kurumundan görüş almak.
n) Posta sektöründe kullanıcı menfaatlerinin korunmasına yönelik gerekli her türlü düzenlemeleri yapmak.
o) Yetki belgesi sahiplerinin sahip olması gereken mali ve mesleki yeterlik şartları ile bu hizmet için kurulması gereken asgari altyapıyı belirlemek.
ö) Bu Kanun ile verilen görev ve yetkilere ilişkin yönetmelik, tebliğ ve diğer hukuki düzenlemeleri yapmak ve gerekli görülen kararları almak.
(2) Kurum, uzmanlık veya özel ve teknik bilgi gerektiren iş ve işlemlerini, ihtiyaç duyulması halinde başka kurum ve kuruluşlar eliyle ya da hizmet satın almak suretiyle yaptırabilir.
(3) Kurum gerektiğinde diğer kamu kurum ve kuruluşlarından denetim konusunda uzman personel talep edebilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM Posta Hizmetleri
Posta hizmetleri
MADDE 5- (1) Posta gönderilerinin kabulü, toplanması, işlenmesi, şevki, dağıtımı ve teslimini kapsayan posta hizmetleri, bu Kanun hükümlerine göre faaliyet gösteren hizmet sağlayıcıları tarafından yerine getirilir.
Posta tekeli
MADDE 6- (1) Aşağıdaki hizmetler evrensel posta hizmet yükümlüsünün tekelindedir:
a) Temel ücret gözönünde bulundurularak Kurumun önerisi ve Bakanlığın teklifi ile Bakanlar Kurulu tarafından ağırlığı veya ücreti belirlenen yurtiçi ve yurtdışı haberleşme gönderilerinin kabulü, toplanması, işlenmesi, şevki, dağıtımı ve teslimi.
b) 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun elektronik tebliğe ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla, 7201 sayılı Kanun ve diğer kanunlar kapsamındaki elektronik ortam dahil her türlü tebligatın kabulü, toplanması, işlenmesi, şevki, dağıtımı ve teslimi.
c) Barışta Türk Silahlı Kuvvetlerinin posta hizmetleri.
ç) Postada alınacak ücretleri gösteren posta pulları, kişisel pul, anma pulları, posta kartları ve ilk gün zarflarının bastırılıp satışa çıkarılması.
(2) Birinci fıkranın (a) bendine göre belirlenmiş olan ağırlık ve ücret limiti gönderi içerisindeki haberleşme mahiyetindeki maddeye ilişkindir. Reklam, tamtım, broşür gibi
maddelerin ilavesi suretiyle ağırlığın aşılması veya değişik promosyon ve iskonto usulleri uygulanarak ücret limitinin dışına çıkılması posta tekelinin ihlali sayılır.
(3) Posta tekelini ihlal edenler, bu ihlal kapsamındaki gönderiler için evrensel posta hizmet yükümlüsünce belirlenen posta ücretinin on katı tutarında meblağı evrensel posta hizmet yükümlüsüne tazminat olarak ödemekle yükümlüdür. Bu tazminat evrensel posta hizmet yükümlüsüne irat kaydedilir. Bu kapsamda tespit edilen gönderiler evrensel posta hizmet yükümlüsü tarafından gecikmeksizin alıcısına sevk edilir. Posta tekeli ihlali hakkındaki yaptırımlara ilişkin diğer mevzuat hükümleri saklıdır.
Posta hizmetlerinin gizliliği ve güvenliği
MADDE 7- (1) Hizmet sağlayıcıları ile posta hizmetlerinde çalışanlar veya herhangi bir şekilde posta hizmetleri ile ilgili bilgiye sahip olanların, bu bilgileri ve posta hizmetleri ile ilgili ilişkileri açığa vurmaları, gönderileri açmaları, içlerinde ne olduğunu araştırmaları, üçüncü kişilere bilgi vermeleri veya herhangi birinin bunları yapmasına neden olmaları, gönderileri zapt veya yok etmeleri yasaktır.
(2) Hizmet sağlayıcıları, yürüttüğü hizmetlerle ilgili olarak gerekli güvenlik
önlemlerini almakla yükümlüdür.
(3) Posta gönderileri kanunla yetkili kılman merciler dışındaki kişilerce alıkonulamaz,
açılamaz ve içeriği araştırılamaz.
Yanlışlıkların düzeltilmesi
MADDE 8- (1) Hizmet sağlayıcıları tarafından posta hizmetleri karşılığında kullanıcılardan alınan ücret, vergi, harç ve her türlü tahsilat ile hesaplarda yanlışlık yapıldığının tespit edilmesi halinde eksik alınan paralar tahsil edilir veya fazla alınan paralar iade edilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM Yetkilendirme
Posta hizmetleri için yetkilendirilme
MADDE 9- (1) Posta hizmeti verilebilmesi veya bunun için gerekli altyapının kurulup işletilebilmesi için Kurum tarafından bu hususta yetkilendirilmiş olmak gerekir.
(2) Yetkilendirme, yetki belgesi verilmesi yoluyla yapılır. Yetki belgesi almak isteyen şirketler faaliyete başlamadan önce Kurum düzenlemeleri çerçevesinde Kuruma başvuruda bulunur.
(3) PTT, bu Kanun çerçevesinde yurtiçi ve yurtdışında posta hizmetlerini yürütmeye ve gerekli altyapıyı kurmaya yetkilidir. PTT’nin söz konusu yetkiye ilişkin hak ve yükümlülükleri Kurum ile imzalanacak görev sözleşmesi ile belirlenir. Bu sözleşme damga vergisi ve harçtan müstesnadır.
(4) Yetki belgesinin ücreti, kapsamı, süresi ve şekli ile yetki belgesi sahiplerinin sahip olması gereken mali ve mesleki yeterlilik şartları, bu hizmet için kurulması gereken asgari altyapıya ilişkin usul ve esaslar Kurum tarafından yürürlüğe konulan yönetmelikle belirlenir.
(5) Yetki belgesi, sahipleri dışında kullanılamaz. Ancak, yetki belgesi Kurumun onayı ile yetki belgesi alma şartlarını haiz olanlara devredilebilir.
(6) Kurum, yetkilendirme taleplerini, gerekli şartların sağlanamaması nedeniyle veya milli güvenlik, kamu düzeni ve genel sağlık gerekçeleri ile reddedebilir.
(7) Yetki belgesi, hizmet sağlayıcısının faaliyetlerinin mevzuata aykırı olması
durumunda Kurum tarafından belirlenen usul ve esaslara göre iptal edilebilir.
(8) Kurum, milli güvenlik, kamu düzeni ve genel sağlık gereklerinden kaynaklanan sebeplerin tespiti > halinde, şirketlerin posta sektöründe faaliyete geçmelerim veya posta hizmeti sağlamalarını engelleyebilir.
(9) Posta sektöründe hizmetin belirlenen ilke ve kurallar dahilinde verilememesinden kaynaklanan zarar ve hasarın kimin tarafından ve ne şekilde karşılanacağı hususu yetki belgesinde ve görev sözleşmesinde belirtilir.
(10) Hizmet sağlayıcıİarınca bu Kanun kapsamında Kurumdan alınan yetki belgesi,
26/9/2011 tarihli ve 655 sayılı Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığının Teşkilat ve
Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname, 10/7/2003 tarihli ve 4925 sayılı Karayolu
Taşıma Kanunu, 27/10/1999 tarihli ve 4458 sayılı Gümrük Kanunu ile 13/1/2011 tarihli ve
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu ve ilgili diğer mevzuat kapsamında alınması gereken yetki
belgelerinin alınması zorunluluğunu ortadan kaldırmaz.
Yetkilendirme ücretinin tahsili
MADDE 10- (1) Kurum tarafından belirlenen yetkilendirme ücretleri, evrensel posta hizmeti payı saklı kalmak kaydıyla, genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere Bakanlık merkez muhasebe birimine yatırılır. Zamanında ödenmeyen , yetkilendirme ücretleri, Kurumun bildirimi üzerine, 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri uyarınca ilgili vergi dairesince tahsil olunur
İdari ücretler
MADDE 11- (1) Kurum; pazar analizi, posta sektörüne ilişkin düzenlemelerin hazırlanması ve – uygulanması, hizmet sağlayıcıların denetlenmesi, piyasanın kontrolü, uluslararası işbirliği, uyumlaştırma ve standardizasyon çalışmaları ve diğer faaliyetleri ile her türlü idari giderlerinden kaynaklanan masraflara katkı amacıyla hizmet sağlayıcılannm bir önceki yıl net satışlarının binde 5’ini geçmemek üzere, uluslararası yükümlülükler de dikkate alınarak hizmet sağlayıcılarından idari ücret alır. Buna ilişkin usul ve esaslar Kurum tarafından belirlenir.
(2) Tespit edilen usul ve esaslar çerçevesinde belirlenen sürede idari ücretlerin hizmet sağlayıcılar tarafından ödenmemesi halinde 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesinde belirlenen usule göre hesaplanan gecikme zammı oranı kadar faiz uygulanır. Hizmet sağlayıcılarından alınacak idari ücretlerden süresinde ödenmeyenler Kurumun bildirimi üzerine 6183 sayılı Kanun hükümleri uyarınca ilgili vergi dairesi tarafından tahsil edilir ve Kuruma gelir kaydedilir.
(3) Kurum, idari maliyeti ve toplanan idari ücreti gösteren yıllık rapor yayımlar.
Hizmet sağlayıcılarının yükümlülükleri
MADDE 12- (1) Hizmet sağlayıcılannm yükümlülükleri şunlardır:
a) Teşkilat birimlerini, mevzuatın öngördüğü defter ve kayıtlannı denetime hazır
bulundurmak, Kurum tarafından talep edildiğinde denetime açmak ve Kurumun faaliyetlerini
yerine getirebilmesi için ihtiyaç duyacağı her türlü bilgi ve belgeyi zamanında Kuruma
vermek.
b) Kişisel veri ve bilgilerin gizliliğinin korunması yükümlülüklerine uymak.
c) Yetki belgesine konu her hizmet için ayrı hesap ve kayıt tutmak.
ç) Anonim şirketlerin ortaklık yapılarında toplamda yüzde 10 veya daha fazla bir sermaye payı değişimi, halka açık şirketlerde ise doğrudan veya dolaylı yönetim hakimiyeti değişikliği, birleşmeleri veya herhangi bir tüzel kişinin katılımıyla genişlemesi, kontrolün değişmesi, satış, devir veya diğer düzenlemeler ile tüzel kişilik yapısında meydana gelen değişiklikler için Kurum onayı almak.
d) Can ve mal güvenliğini tehdit eden veya tehlike arz eden her türlü faaliyetin oluşumunun engellenmesi için gerekli tedbirleri almak ve alman tedbirleri Kuruma bildirmek.
e) Bu Kanun hükümleri uyarınca posta sektöründe verimli, istikrarlı ve ekonomik bir sistem oluşturmak suretiyle posta gönderilerinin kabulü, toplanması, işlenmesi, şevki ve dağıtımım rekabet ortamına uygun olarak sağlamak.
f) Çevreye zarar vermemek için gerekli tedbirleri almak.
g) Milli güvenlik ile kamu düzeni gereklerine ve acil durum ihtiyaçlarına öncelik
vermek.
ğ) Mevzuatın ve Kurul kararlarının gereklerini yerine getirmek.
BEŞİNCİ BÖLÜM Evrensel Posta Hizmeti Esasları
Evrensel posta hizmeti ilkeleri
MADDE 13- (1) Evrensel posta hizmetinin gerçekleştirilmesi amacıyla yapılan düzenlemelerde aşağıdaki ilkeler gözönüne alınır:
– a) Posta hizmetinin etkin, verimli, kaliteli, süratli bir şekilde ve karşılanabilir bir ücretle ülkenin her yerinde sunulması.
b) Bakanlık tarafından istisna tutulan durumlar haricinde, herkesin evrensel posta hizmetlerinden yararlanmasının sağlanması ve posta hizmetinin haftada beş iş gününden az olmamak kaydıyla verilmesi. ^
c) Posta hizmetine ilişkin uluslararası sözleşmelerde belirtilen boyutlarda ve ağırlığı iki kilograma kadar olan posta gönderileri ile yirmi kilograma kadar olan posta koli veya kargolarının kabulü, toplanması, işlenmesi, şevki, dağıtımı ve tesliminin sağlanması.
ç) Kayıtlı ve değer konulmuş veya sigortalı gönderilere ilişkin hizmetlerin verilmesi.
d) Posta gönderilerinin kaybı, çalınması veya hasarı halinde sorumluluk üstlenilmesi.
e) Posta hizmetlerinin sunulmasında dil, ırk, renk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din, mezhep ve benzeri sebeplerle herhangi bir ayrım yapılmaması.
f) Genel ahlak ve sağlık kurallarına uyulması ve milli güvenlik ile kamu düzeni gereklerine ve acil durum ihtiyaçlarına öncelik verilmesi.
g) Olağanüstü haller haricinde hizmete ara verilmemesi ve hizmetin durdurulmaması.
ğ) Sosyal desteğe ihtiyacı olanların evrensel posta hizmetinden yararlanabilmesine
yönelik tedbirlerin alınması.
Evrensel posta hizmetinin kapsamı
MADDE 14- (1) Evrensel posta hizmeti;
a) İki kilograma kadar olan posta gönderilerinin,
b) Yirmi kilograma kadar olan posta koli veya kargolarının,
c) Basılmış kâğıtların,
ç) Görme özürlülere özgü yazıların,
kabulü, toplanması, işlenmesi, şevki, dağıtımı ve teslimini kapsar.
(2) Evrensel posta hizmetinin kapsamı; ülkenin coğrafi, sosyal, kültürel, ekonomik, ticari şartlan gözönünde bulundurularak Kurumun önerisi ve Bakanlığın teklifi üzerine Bakanlar Kurulunca yeniden belirlenebilir.
(3) Görme özürlülere özgü yazı içeren gönderiler, özel hizmet ücretleri hariç, posta ücretinden muaftır.
Evrensel posta hizmeti gelirleri ve tahsili
MADDE 15- (1) Evrensel posta hizmeti gelirleri ve tahsil esasları aşağıda belirtilmiştir:
a) Hizmet sağlayıcılarınca; cari yılda üçer aylık dönemlerde geçici kurumlar vergisi
kapsamında vermiş oldukları beyanname ekinde yer alan ve gelir tablosunun net satışlar
kısmında belirtilen tutardan şirketin posta hizmetlerinden elde ettiği net satış hasılatına isabet
eden miktarın yüzde 2’si, geçici kurumlar vergisi beyannamesinin verildiği ayı takip eden
ayın sonuna kadar,
b) Kurumca, bu Kanun uyarınca posta hizmetlerine ilişkin verilen idari para
cezalarının yüzde 20’si tahsil edildiği ayı takip eden ayın sonuna kadar,
Bakanlığa bildirilir. Bu meblağlar aynı süre içinde, Bakanlığın merkez muhasebe birimi hesabına aktarılır ve bütçeye evrensel posta hizmeti gelirleri adı altında gelir olarak kaydedilir. Ayrıca, Kurumca bu Kanun kapsamında yapılan yetkilendirme nedeniyle merkez muhasebe birimi hesabına yatırılan yetkilendirme ücretinin yüzde 25’i yatırıldığı ayı takip eden ayın sonuna kadar bütçeye evrensel posta hizmeti gelirleri adı altında gelir olarak kaydedilir.
(2) Birinci fıkranın (a) bendinde belirtilen süre içinde ödenmeyen tutarlar, Bakanlığın ilgili vergi dairesine yapacağı başvuru üzerine, 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilir. Vergi dairelerince yapılan tahsilatlar ertesi ayın sonuna kadar Bakanlığın merkez muhasebe birimi hesabına aktarılır. Süresinde ödenmeyen katkı paylarına, 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre gecikme zammı uygulanır.
(3) Bakanlar Kurulu, birinci fıkrada belirtilen oranlan iki katına kadar artırmaya veya yansına kadar indirmeye veya kanuni oranlanna getirmeye yetkilidir.
(4) Evrensel posta hizmet yükümlüsü ya da sağlayıcılarının evrensel hizmet sağlama yükümlülükleri nedeniyle ortaya çıkan evrensel posta hizmetinin net maliyeti ile bu kapsamda yapılacak diğer harcamaları karşılamak için Bakanlık bütçesinde her yıl evrensel posta hizmet gelirleri tahmini kadar ödenek öngörülür. Evrensel posta hizmetleri için ödenek ihtiyacı bu hizmet gelirleri tahmininden fazla olması halinde yeterli ödenek Bakanlık bütçesinde öngörülür. Bu amaçla konulan ödenek münhasıran, bu Kanunla Bakanlığa verilen görevlerin yerine getirilmesi için kullanılır.
(5) Evrensel posta hizmeti gelirlerinin tahsili ve giderlerin yapılmasına ilişkin usul ve esaslar Bakanlık ile Maliye Bakanlığının müştereken hazırlayacağı yönetmelikle belirlenir.
Evrensel posta hizmetinin net maliyeti ve bildirimi
MADDE 16- (1) Evrensel posta hizmetinin net maliyeti; evrensel posta hizmet yükümlüsü ya da sağlayıcısının, hizmetleri evrensel posta hizmeti kapsamında karşılamadığı zaman ile evrensel posta hizmet yükümlüsü ya da sağlayıcısı olarak karşıladığı zamanki net maliyetleri arasındaki fark esas alınarak hesaplanır. Ancak, evrensel posta hizmetinin net maliyetinin hesaplanmasında, hizmet sağlayıcılannın evrensel posta hizmet yükümlüsü ya da sağlayıcısı olması dolayısıyla elde edeceği diğer gelirler de gözönüne alınarak değerlendirme yapılır. Evrensel posta hizmet yükümlülüğünün getirdiği ilave maliyet yükünü ortaya çıkaran bu hesaplama net maliyetler üzerinden yapılır. Bu amaçla evrensel posta hizmet yükümlüsü tekele tabi ve tekel dışı gönderiler için ayrı hesap tutmak zorundadır.
(2) Evrensel posta hizmet yükümlüsü veya sağlayıcılan her yılın sonunda evrensel posta hizmeti kapsamındaki hizmetleri karşılamanın net maliyetini Bakanlığa bildirir.
(3) Bakanlık, net maliyetin gerçekleşip gerçekleşmediğine dair evrensel posta hizmet yükümlüsünü ve evrensel posta hizmet sağlayıcısını denetler veya masraflan evrensel posta hizmeti gelirlerinden karşılanmak üzere bağımsız denetçiler tarafından denetlenmesini sağlar, evrensel posta hizmetinin net maliyetini onaylar ve gerçekleşen net maliyeti öder.
ALTINCI BÖLÜM Tarifeler, Kullanıcıların Korunması ve Rekabetin Sağlanması
Tarifeler ve kullanıcıların korunması
MADDE 17- (1) Tarifelerin uygulanması ve kullanıcıların korunmasına ilişkin usul ve esaslar şunlardır:
a) Hizmet sağlayıcısı, yetki belgesi çerçevesinde sunmaya yetkili olduğu hizmetler için tarife hazırlamak, kullanıcılar nezdinde tarifelere ilişkin hususların adil ve şeffaf olmasını sağlamak zorundadır.
b) Tarifeler, Kurum tarafından belirlenen alt ve üst sınırlar ile posta hizmetlerinin sunulmasında uygulanacak tarifelere ilişkin ilgili mevzuat ve 7/12/1994 tarihli ve 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun hükümleri saklı kalmak kaydıyla serbestçe belirlenir.
c) Tarifelerin, benzer konumdaki kullanıcılar arasında haklı nedenlerin varlığı dışında ayrım gözetilmeksizin düzenlenmesi, adil ve şeffaf olması, sunulan posta hizmetlerine ilişkin maliyetleri yansıtması, yıkıcı veya aşın fiyatları da içerecek şekilde rekabetin engellenmesi, bozulması veya kısıtlanmasına neden olacak ücretleri ihtiva etmemesi, bir hizmetin maliyetinin diğer bir hizmetin ücreti yoluyla desteklenmesi veya karşılanmasına yol açacak şekilde belirlenmemesi esastır.
ç) Tarifelerin, teknolojik gelişmeyi ve yeni teknolojilerin karşılanabilir ücretlerle kullanılmasına olanak veren yatırımları teşvik edecek nitelikte olması esastır.
d) Kullanıcı menfaatlerinin gözetilmesi ve posta sektöründe rekabetin tesisi amacıyla
Kurum tarafından etkin piyasa gücüne sahip hizmet sağlayıcılarına tarifelerin onaylanması,
düzenlenmesi, izlenmesi ve denetlenmesine ilişkin yükümlülükler getirilebilir.
(2) Milli güvenlik ile kamu düzeni gereklerine ve acil durum ihtiyaçlarına ait
düzenlemeler, ilgili bakanlıkların ihtiyaçları ve görüşleri dikkate alınarak Bakanlığın teklifi ve
Bakanlar Kurulu kararıyla belirlenir.
(3) Tarifelerin onaylanması, uygulanması, bildirimi, ilanı, izlenmesi ve denetlenmesi
ile kullanıcıların korunmasına ilişkin usul ve esaslar Kurum tarafından çıkarılan yönetmelikle
düzenlenir.
Rekabetin sağlanması
MADDE 18- (1) Kurum, 4054 sayılı Kanun hükümleri saklı kalmak kaydıyla, posta sektöründe rekabete aykırı davranış ve uygulamaları resen veya şikâyet üzerine incelemeye, soruşturmaya ve rekabetin tesisine yönelik gerekli gördüğü tedbirleri almaya, görev alanına giren konularda bilgi ve belgelerin sağlanmasını talep etmeye yetkilidir.
(2) Rekabet Kurulu, posta sektörüne ilişkin olarak yapacağı inceleme ve tetkiklerde, birleşme ve devralmalara ilişkin olarak vereceği kararlar da dahil olmak üzere posta sektörüne ilişkin olarak vereceği kararlarda, Kurumun görüşünü ve. Kurumun yapmış olduğu düzenleyici işlemleri dikkate alır.
YEDİNCİ BÖLÜM İdari Yaptırımlar ve Dava Hakkı
İdari yaptırımlar
MADDE 19- (1) Kurum; mevzuata ve yetkilendirme şartlarına aykırılık halinde hizmet sağlayıcılanna bir önceki takvim yılındaki net satışlannm yüzde 3’üne kadar idari para cezası uygulamaya, milli güvenlik, kamu düzeni veya kamu hizmetinin gereği gibi yürütülmesi ve kanunlarla getirilen hükümlerin uygulanması amacıyla gerekli tedbirleri almaya, üç aydan az olmamak üzere altı aya kadar posta hizmeti faaliyetini durdurmaya veya yetkilendirmeyi iptal etmeye yetkilidir.
(2) Kurum, mevzuata ve yetkilendirme şartlarına aykırı davranan hizmet sağlayıcısının faaliyete yeni başlamış olması halinde bin liradan bir milyon liraya kadar idari para cezası ile bu Kanunda belirtilen diğer idari yaptırımları uygulamaya yetkilidir.
(3) Kabulü yasak olan maddeleri postayla gönderenler ile 7 nci madde hükümlerine aykırı hareket edenlere gönderi ücretinin beşyüz katı tutarında idari para cezası uygulanır.
(4) 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 124 üncü ve 132 nci maddeleri kapsamına giren suçlann hizmet sağlayıcılannın çalışanlarınca işlenmesi halinde verilecek cezalar iki katına kadar arttırılır.
(5) Yetki belgesi almaksızın posta hizmeti verenlerin tesisleri Kurumun talebi üzerine o yer mülki amirince kapatılarak faaliyetlerine son verilir.
(6) Yetki belgesi almaksızın posta hizmeti verenler hakkında bin günden onbin güne kadar adli para cezasına hükmolunur.
(7) Kurum tarafından yetki belgesi iptal edilen hizmet sağlayıcılan ve bu hizmet sağlayıcılannın hisselerinin en az yüzde 5’ine sahip ortakları ile tüzel kişiliği idareye yetkili kişilere ve bunlar tarafından kurulmuş şirketlere iptal sebepleri gözönünde bulundurularak üç yıla kadar yeniden yetki belgesi verilmez.
/ (8) Kurum tarafından verilen idari para cezaları hiçbir şekilde cezayı ödeyen hizmet
sağlayıcısı tarafından hazırlanacak tarifelerde maliyet unsuru olarak yer alamaz,
(9) Kurum tarafından verilen idari para cezalan tebliğ tarihinden itibaren bir ay
içerisinde Kuruma ödenir. Bu süre içerisinde ödenmeyen idari para cezalan, Kurumun
bildirimi üzerine ilgili vergi dairesince 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre tahsil edilir.
Tahsil edilen idari para cezalarının yüzde 20’si, 15 inci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi
uyarınca bütçeye evrensel posta hizmeti gelirleri adı altında gelir kaydedildikten sonra, kalan
kısmın yüzde 50’si Kurum hesaplanna aktarılır, yüzde 50’si ise genel bütçeye gelir
kaydedilir.
(10) Bu maddenin uygulanmasına ve bu Kanunda öngörülen yükümlülüklerin hizmet
sağlayıcılan tarafından yerine getirilmemesi halinde uygulanacak idari para cezalarına ve
diğer idari tedbirlere ilişkin hususlar Kurum tarafından çıkarılan yönetmelikle düzenlenir.
Dava hakkı
MADDE 20- (1) Kurumun idari yaptınm kararlarına karşı yetkili idare mahkemesinde dava açılabilir. Kurum kararlarına karşı açılan her türlü dava öncelikli işlerden sayılır. (2) Kurum tarafından açılacak davalarda teminat aranmaz.
İKİNCİ KISIM Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketi
BİRİNCİ BÖLÜM Kuruluş, Faaliyet Konuları ve Nitelikleri
Kuruluş
MADDE 21- (1) Bu Kanun ile kuruluş ve tescile ilişkin hükümleri hariç olmak üzere 6102 sayılı Kanun ve özel hukuk hükümlerine tabi Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketi unvanı altında bir anonim şirket kurulmuştur.
(2) PTT’nin sermayesinin tamamı Hazineye aittir. Hazine Müsteşarlığının mülkiyet hakkı ile kâr payı hakkı saklı kalmak üzere ve kamunun pay sahipliğinden kaynaklanan bütün mali haklan Hazine Müsteşarlığında kalmak kaydıyla Hazine Müsteşarlığının PTT’deki pay sahipliğine dayanan oy, yönetim, temsil, denetim gibi hak ve yetkileri Bakanlık tarafından kullanılır. Bu hak ve yetkilerin kullanımına ilişkin her türlü mali ve hukuki sorumluluk Bakanlığa aittir.
(3) PTT, bu Kanun ve 6102 sayılı Kanunun bu Kanuna aykırı olmayan hükümlerine göre Kalkınma Bakanlığının görüşü ve Hazine Müsteşarlığının bağlı olduğu Bakanın uygun görüşü alınarak hazırlanan esas sözleşmesinin Genel Kurul tarafından onaylanmasını müteakip yapılacak tescil ve ilan ile faaliyete geçer. Esas sözleşmede yapılacak değişikliklerde Kalkınma Bakanlığının görüşü ve Hazine Müsteşarlığının bağlı olduğu Bakanın uygun görüşü aranır. 6102 sayılı Kanunun ayni ve nakdi sermayesinin vaz’ına müteallik hükümleri ile 414 üncü madde hükmü PTT hakkında uygulanmaz.
(4) 16/7/1965 tarihli ve 697 sayılı Ulaştırma ve Haberleşme Hizmetlerinin Olağanüstü Hallerde ve Savaşta Ne Suretle Yürütüleceğine Dair Kanun ile milli güvenlik ve kamu düzeni gerekleri ve sıkıyönetim ve seferberlik hallerinde posta hizmetlerinin yürütülmesine ilişkin özel kanunların hükümleri saklıdır.
Faaliyet konuları ve nitelikleri
MADDE 22- (1) PTT; yurtiçinde ve yurtdışında her türlü taşımacılık hizmetlerini de içerecek şekilde posta, koli, kargo ve lojistik hizmetleri, pul basımı ve satımı, denetlemeye ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla, 19/10/2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanununa tabi olmaksızın, anılan Kanun kapsamında belirtilen faaliyet konulan ile ilgili olarak bankalarla yapacağı sözleşmeler doğrultusunda bankalara destek hizmeti, parasal posta hizmeti, adres bilgi kayıt sistemi ve elektronik sertifika hizmet sağlayıcılığı, elektronik ortam dahil her türlü tebligat ve telgraf hizmetine ilişkin faaliyetler ile esas sözleşmesinde belirlenen diğer faaliyetleri yürütür.
(2) PTT, 2/4/1987 tarihli ve 3346 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri ile Fonların
Türkiye Büyük Millet Meclisince Denetlenmesinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun .
hükümlerine tabidir.
(3) PTT’nin teşkilatı, sermaye miktarı, hisseleri, hesaplan ve kânn dağıtımına ilişkin esaslar esas sözleşmesinde gösterilir.
(4) PTT’nin yurtiçinde ve yurtdışında şirket kurma veya kurulu bulunan şirketlere ortak olmasına ilişkin usul ve esaslar Bakanlar Kurulu tarafından belirlenir.
(5) PTT, uluslararası birlik ve kuruluşlann çalışmalarında, işletmeci olarak posta sektörünü temsil etmeye ve protokol yapmaya yetkilidir.
İKİNCİ BÖLÜM Teşkilatlanma
Teşkilat k
MADDE 23- (1) PTT’nin organlan şunlardır:
a) Genel Kurul.
b) Yönetim Kurulu.
c) Genel Müdürlük.
Genel Kurul
MADDE 24- (1) Genel Kurul; yıllık faaliyet raporu ile bilanço ve kâr zarar hesaplarını inceleyerek Yönetim Kurulunun ibrasını karara bağlar. Genel Kurul ayrıca, bu Kanun hükümleri saklı kalmak kaydıyla, 6102 sayılı Kanun ve ilgili kanunlarda belirtilen görevleri yapar ve yetkileri kullanır.
Yönetim Kurulu
MADDE 25- (1) Yönetim Kurulu, Genel Müdür dahil beş üyeden oluşur. Dört üye Bakanın, bir üye Hazine Müsteşarlığının bağlı olduğu Bakanın teklif ettiği adaylar arasından Genel Kurul tarafından atanır.
(2) Yönetim Kurulu üyeliklerine atanacakların 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununda yer alan memur olarak atanacaklarda aranan nitelikleri haiz olması şarttır. Görev süresi sona eren üyeler tekrar atanabilir.
(3) Yönetim Kurulu karar organı olup, PTT’yi idare, ilzam ve idari ve adli merciler nezdinde temsil eder ve PTT’nin temsil ve idaresinden Genel Kurula karşı sorumludur. Yönetim Kurulu 6102 sayılı Kanun, esas sözleşme ve Genel Kurulca verilen yetkilerin yanı sıra aşağıdaki yetkileri kullanır ve görevleri yerine getirir.
a) İşyerlerinde kabul edilen gönderilerin kabul ve teslim şartlan ile türünü ve sınıfını belirlemek.
b) Sunulan tüm hizmetlerin ücretlerini ve ödeme esaslannı belirlemek.
c) Yurtiçinde ve yurtdışında lüzum göreceği yerlerde işyeri açılmasına, kapatılmasına ve faaliyet alanıyla ilgili uluslararası oluşumlara katılmaya karar vermek.
ç) Pul satıcılıkları ve acentelik hizmetlerinin karşılığında alınacak komisyon veya diğer ödemeleri belirlemek.
d) Posta pullan, posta kartları ile ilk ve özel gün zarflan bastırmaya ve satışa çıkarmaya karar vermek.
e) Faaliyet ve hizmet alanlanna ilişkin olarak gerçek ve tüzel kişilerle sözleşmeler imzalanması veya ortaklıklar kurulmasına, postalann aynm ve dağıtım işleri için hizmet satın alınmasına karar vermek.
f) PTT’nin daha etkin ve verimli çalışması için personel ücreti ve diğer hususlarla ilgili performans kriterlerini belirlemek.
g) Genel Kurulun onayına sunulmak üzere, PTT’nin stratejik planına uygun olarak Kalkınma Bakanlığı ve Hazine Müsteşarlığının görüşünü alarak, PTT’nin mali ve mali olmayan performans hedeflerini hazırlamak ve Genel Kurul tarafından onaylanan işletme bütçesini Kalkınma Bakanlığı ve Hazine Müsteşarlığına iletmek.
ğ) Yurtiçinde ve yurtdışında şirket kurulması veya kurulu bulunan şirketlere ortak olunması ve bu şirketlerin devrine ilişkin usul ve esasların belirlenmesi hakkında, Bakanlığa görüş bildirmek.
h) Faaliyetlerin etkin bir şekilde yürütülebilmesi için gerekli organizasyonu ve çalışma usullerini tespit etmek ve Genel Müdürlükçe hazırlanan yönetmelik ve yönergeleri onaylamak.
(4) PTT Genel Müdürü ve Yönetim Kurulu üyelerine, her yıl Yüksek Planlama Kurulu tarafından belirlenen miktan aşmayacak şekilde Genel Kurul tarafından tespit edilen miktarlarda aylık ücret ve diğer ödemeler yapılabilir. Genel Kurul, yönetim kurulu üyelerinin mali haklanm belirlerken performans hedefleri gerçekleşmelerini de dikkate alır. Yönetim Kurulu üyeliği görevi 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununa göre zorunlu olarak sigortalı olmayı gerektirmez ve Yönetim Kurulu başkan ve üyelerine bu fıkra gereğince ödenen ücretler sigorta primine esas kazanca dahil edilmez.
(5) Yönetim Kurulu sınırlarını açıkça belirlemek şartıyla yetkilerinden bir kısmını Genel Müdüre devredebilir. Ancak, yetki devri Yönetim Kurulunun sorumluluğunu kaldırmaz.
(6) PTT Genel Müdürü ve Yönetim Kurulu üyelerinin görevleri sebebiyle işledikleri suçlardan dolayı yargılanmaları, ilgili Bakanın iznine bağlı olup, bu konuda 2/12/1999 tarihli ve 4483 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun hükümleri uygulanır.
Genel Müdürlük
MADDE 26- (1) Genel Müdürlük; Genel Müdür, Genel Müdür Yardımcıları ve hizmet birimlerinden oluşur.
(2) Genel Müdürlüğün teşkilat yapısı ve hizmet birimleri esas sözleşmeyle düzenlenir.
(3) Genel Müdür, Genel Kurulca atamr.
(4) Genel Müdür, Yönetim Kurulunun devredilemeyeceğini belirterek verdiği yetkiler hariç, sınırlarını açıkça belirlemek şartıyla, yetkilerinden bir kısmını astlarına devredebilir. Ancak, yetki devri Genel Müdürün sorumluluğunu kaldırmaz.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM Personel Statüsü
ı
Sözleşmeli personel
MADDE 27- (1) PTT personeli, 657 sayılı Kanun ve diğer kanunların sözleşmeli personel hakkındaki hükümlerine tabi olmaksızın idari hizmet sözleşmesi ile istihdam edilir.
(2) Kamu Personeli Seçme Sınavına katılanlar arasından seçilecek olan sözleşmeli personelin; işe alma, unvan, sayı, atama, görevlendirme, eğitim, terfi, görevde yükselme, disiplin, izin, görevden alma, sözleşmenin yenilenip yenilenmemesi veya sona erdirilmesine ilişkin hususlar Bakanlar Kurulu kararı ile yürürlüğe konulan yönetmelikle düzenlenir.
(3) Sözleşmeli personelin aylık ücret, ikramiye ve diğer mali ve sosyal hakları ile sözleşme esasları Yönetim Kurulunca belirlenir. Ancak, avukat vekâlet ücreti hariç, aylık ücret, her türlü sosyal yardım, zam, tazminat, ödenek ve diğer adlar altında yapılan bütün ödemelerin aylık ortalaması, Yüksek Planlama Kurulunca PTT için tespit edilen üst sının aşamaz.
(4) PTT lehine sonuçlanan dava ve icra takipleri nedeniyle hükme bağlanarak karşı taranan tahsil olunan avukat vekâlet ücretlerinin dağıtılması 26/9/2011 tarihli ve 659 sayılı Genel Bütçe Kapsamındaki Kamu İdareleri ve Özel Bütçeli İdarelerde Hukuk Hizmetlerinin Yürütülmesine İlişkin Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine göre yapılır.
(5) Sözleşmeli personel, sosyal güvenlikleri bakımından 5510 sayılı Kanunun-4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi hükümlerine tabidir. Bu personele, 657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) fıkrası kapsamında istihdam edilenlere ilişkin usul ve esaslar çerçevesinde iş sonu tazminatı ödenir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM Ücretler, Sorumluluk ve Uygulama Alanı
Ücretler
MADDE 28- (1) PTT’nin faaliyetlerine ilişkin ücretlerin tam ve peşin olarak alınması esastır. Ancak, Yönetim Kurulu gerekli gördüğü takdirde farklı ödeme esasları belirleyebilir.
Sorumluluk, başvuru hakkı ve zamanaşımı
MADDE 29- (1) Hizmet akdiyle görev yapan işçiler hariç diğer PTT çalışanları ve acenteleri, PTT’nin paralarına ve para hükmündeki evrak ve senetlerine ve diğer mevcutlarına karşı işledikleri suçlar ile bilanço, tutanak, rapor ve benzeri her türlü belge ve defterleri üzerinde işledikleri suçlar ve ifa ettikleri görevlerinden doğan suçlardan dolayı kamu görevlisi gibi cezalandırılır.
(2) PTT hizmetleri ile ilgili olarak herhangi bir talepte bulunmak ve PTT’nin sorumlu olduğu hallerde dava etme hakkı o hizmetten yararlanana aittir.
(3) PTT hizmetleri ile ilgili olarak talepte bulunma ve dava açma hakkı faaliyet konusu işlemin tesisi tarihinden itibaren bir yılın sonunda zamanaşımına uğrar. Bu süre,
PTT’ye başvuru ile kesilir ve yapılan inceleme ve araştırmaların sonucunun ilgililere bildirildiği tarihte kesildiği yerden yeniden başlar. Bu süre yeni bir başvuru ile tekrar kesilmez.
(4) PTT anlaşmazlık konusu olmayan posta hizmetine ait evrakı iki yıl saklamak
zorundadır. Ancak mahkemeye, icra dairesine ve kanunla yetkili kılınmış mercilere
başvurulduğunun tebliğ edilmesi halinde, anlaşmazlık konusu evrak ihtilaf sonuçlanıncaya
kadar saklanır.
(5) Mahkemeye, icraya ve kanunla yetkili kılınmış mercilere başvurulması halinde
‘ zamanaşımı süresi hariç genel hükümler uygulanır.
Uygulama alanı
MADDE 30- (1) Uluslararası anlaşmalarda aksine bir hüküm bulunmadıkça bu Kanun hükümleri uluslararası posta işlerinde de uygulanır.
ÜÇÜNCÜ KISIM Çeşitli Hükümler
BİRİNCİ BÖLÜM Değiştirilen ve Yürürlükten Kaldırılan Hükümler
Değiştirilen ve yürürlükten kaldırılan hükümler ile atıflar
MADDE 31- (1) 2/3/1950 tarihli ve 5584 sayılı Posta Kanunu yürürlükten kaldırılmıştır. Diğer mevzuatta 5584 sayılı Kanuna yapılan atıflar bu Kanuna yapılmış sayılır.
(2) 5/4/1983 tarihli ve 2813 sayılı Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunun
Kuruluşuna İlişkin Kanunun;
a) 8 inci maddesinin ikinci fıkrasına “mesleki ve elektronik haberleşme” ibaresinden
sonra gelmek üzere “veya posta hizmetleri” ibaresi eklenmiş, üçüncü fıkrası aşağıdaki şekilde
değiştirilmiş ve yedinci fıkrasına “özellikle de herhangi bir telekomünikasyon şirketinde”
ibaresinden sonra gelmek üzere “veya posta sektöründe faaliyet gösteren bir şirkette” ibaresi
eklenmiştir.
“Kurul Başkanıyla, telsiz hizmetlerini temsil eden bir üye, telekomünikasyon hizmetlerini temsil eden bir üye ve posta hizmetlerini temsil eden bir üye Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanının göstereceği iki kat üye adayı arasından atanır.”
b) Eki (I) sayılı Cetvele ekli listede yer alan kadro ihdas edilerek eklenmiştir.
(3) 8/6/1984 tarihli ve 233 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin eki “B- Kamu İktisadi Kuruluşları (KİK)” bölümünde yer alan “Türkiye Cumhuriyeti Posta İşletmesi Genel Müdürlüğü (P.İ.)” ibaresi yürürlükten kaldırılmıştır. Diğer mevzuatta mülga T.C. Posta ve Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğüne yapılan atıflar PTT’ye yapılmış sayılır.
(4) 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun geçici 4 üncü maddesinin beşinci fıkrasının ikinci cümlesine “Bu Kanunun 3 üncü maddesinin (g) bendinde yer alan parasal limit,” ibaresinden sonra gelmek üzere “Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketinin anılan bent kapsamındaki mal ve hizmet alımları ile” ibaresi eklenmiştir.
ikinci bolum
Geçici ve Son Hükümler
Yönetmelikler
GEÇİCİ MADDE 1- (1) Bu Kanunda öngörülen yönetmelikler, bir yıl içerisinde yürürlüğe konulur. Bu Kanunda öngörülen yönetmelikler yürürlüğe konuluncaya kadar mevcut yönetmelikler ile diğer düzenlemelerin bu Kanuna aykın olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam olunur.
Posta hizmetlerini temsil eden Kurul üyesinin atanması
GEÇİCİ MADDE 2- (1) Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki ay içinde 2813 sayılı Kanunun 8 inci maddesine göre posta hizmetlerini temsilen Kurula bir üye atanır. Kurulda telekomünikasyon hizmetlerini temsilen bulunan üyelerden görev süresi ilk sona eren üyenin görevi sona erinceye kadar, Kurul sekiz üye olarak çalışmaya devam eder. Kurulda telekomünikasyon hizmetlerini temsilen bulunan üyelerden görev süresi ilk sona eren üyenin yerine atama yapılmaz ve bu kadro başka bir işleme gerek kalmaksızın iptal edilmiş sayılır. –
Görev sözleşmesi
GEÇİCİ MADDE 3- (1) Görev sözleşmesi bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki ay içinde düşüncesi alınmak üzere Danıştaya gönderilir. Danıştayın iki ay içerisinde düşüncesini bildirmesini müteakip, görev sözleşmesi PTT ile Kurum arasında imzalanarak yürürlüğe girer.
(2) Evrensel posta hizmet yükümlülüğü, görev sözleşmesi imzalanıncaya kadar, PTT tarafından yürütülür.
Devir
GEÇİCİ MADDE 4- (1) Mülkiyeti mülga T.C. Posta ve Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğüne ait taşınır ve taşınmazlar,, her türlü araç, gereç, malzeme, yazılım ve donanımlar, her türlü sözleşmeler ve kredi anlaşmaları, her türlü fikri ve sınai haklar ile sair hak, alacak ve borçları ile personeli, tescil ve ilanı müteakip PTT’ye devredilmiş sayılır. Devirle ilgili tereddütleri gidermeye Bakan yetkilidir.
(2) PTT’nin yeniden yapılanması ile ilgili veya bu madde kapsamında düzenlenecek kağıtlar damga vergisinden, yapılacak işlemler harçlardan, bu Kanun çerçevesinde yapılacak taşınır ve taşınmaz intikalleri veraset ve intikal vergisinden müstesnadır.
(3) Mülga T.C. Posta ve Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğünün leh ve aleyhine açılmış ve açılacak davalarda ve icra takiplerinde PTT taraf olarak kabul edilir.
Mevcut personel
GEÇİCİ MADDE 5- (1) Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte mülga T.C. Posta ve Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğünde çalışan;
a) 657 sayılı Kanuna tabi memurların,
b) 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki (I) sayılı Cetvele tabi kadrolu personelin,
c) 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki (II) sayılı Cetvele tabi sözleşmeli personelin,
ç) İş sözleşmesi ile görev yapan işçilerin,
mevcut statüleri ile PTT’de istihdamlarına devam olunur. Bunların bulunduğu kadro ve pozisyonlardan, sözleşmeli personel statüsüne yapılan geçişler ile emeklilik, ölüm, istifa ve benzeri sebeplerle boşalacak kadro ve pozisyonlar başka bir işleme gerek kalmaksızın iptal edilmiş sayılır.
(2) Birinci fıkrada belirtilen personelin; avukatlık vekâlet ücreti dahil özlük ve mali haklan aynen korunur.
Personel statüsü değişikliği
GEÇİCİ MADDE 6- (1) Yönetim Kurulunun sözleşmeli personelin aylık ücret, ikramiye ve diğer mali ve sosyal hakları ile sözleşme esaslarına ilişkin kararının tebliği tarihinden itibaren bir yıl içinde müracaat etmek koşuluyla, mülga T.C. Posta ve Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğünde 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine tabi olarak çalışan ve mevcut statülerinde PTT’de istihdamına devam olunan personel ile işçi statüsünde istihdam edilen personelden isteyenler Yönetim Kurulunca belirlenen esaslar çerçevesinde bu Kanunda tanımlanan sözleşmeli personel statüsüne geçirilebilir, geçmek istemeyenler ile geçmesi uygun görülmeyenlerin tabi olduğu mevzuatına göre istihdamına devam olunur.
(2) Mevcut personelin görevde yükselme suretiyle yapacağı unvan değişiklikleri, bu Kanunun 27 nci maddesinde belirtilen sözleşmeli statüye geçirilmek suretiyle yapılır.
(3) Geçici 5 inci maddenin birinci fıkrasının (a), (b) ve (c) bentleri kapsamında çalışmakta iken birinci fıkra kapsamında sözleşmeli personel statüsüne geçirilenlerden;
a) 5510 sayılı Kanunun geçici 4 üncü maddesi uyarınca haklarında 8/6/1949 tarihli ve 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu hükümleri uygulananların sözleşmeli olarak atandıkları tarihten başlayarak otuz gün içinde 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine göre sigortalı olma talebinde bulunmamaları halinde, emekli kesenekleri kendilerince, kurum karşılıkları PTT tarafından karşılanmak suretiyle 5434 sayılı Kanun ile ilgileri devam ettirilir. Bu şekilde 5434 sayılı Kanunla ilgileri devam ettirilenlerin emeklilik hak ve yükümlülüklerinin tespitinde, önceden emeklilik hak ve yükümlülüklerine esas alınmakta olan kadro, görev veya pozisyonları aynı şekilde dikkate alınmaya devam olunur. Ayrıca, bu şekilde ilgi devamında geçen süreleri kıdem aylıklarının hesabında dikkate alınır ve bunların emeklilik keseneğine esas aylık kazanılmış hak aylık derece ve kademeleri de genel hükümler çerçevesinde yükseltilmeye ve ilerletilmeye devam olunur. 5510 sayılı Kanunun geçici 4 üncü maddesi gereğince 5434 sayılı Kanuna göre emekli keseneği ve kurum karşılığı ödenenlerden 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine göre sigortalı olma talebinde bulunanların sigorta primleri ile sosyal güvenliğe ilişkin diğer hak ve yükümlülükleri ise 5510 sayılı Kanunun ilgili hükümlerine göre belirlenir ve geçici 5 inci maddenin birinci fıkrasının (a), (b) ve (c) bentleri kapsamında geçmiş hizmet süreleri, iş sonu tazminatına hak kazanmada ve hesabında dikkate alınır.
b) 5510 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra göreve başlayan ve aynı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sigortalı sayılmak suretiyle sigorta primine esas kazançları aynı Kanunun 80 inci maddesine göre belirlenenler ise taleplerine bakılmaksızın 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılır.
(4) İşçi statüsünde istihdam edilmekte iken bu madde kapsamında sözleşmeli personel
statüsüne geçirilenlerin İş Kanununa tabi olarak geçirdikleri hizmet süreleri, yıllık izin
sürelerinin tespitinde dikkate alınır. Bunların, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihteki yıl
içerisinde hak kazandığı halde henüz kullanamadığı yıllık ücretli izin süresi ile bir önceki
yılda yazılı olarak talepte bulunduğu halde kullamlmasına izin verilmeyen yıllık ücretli izin
süreleri sözleşmeli personel statüsüne geçirildikten sonraki iki yıl içerisinde kullanılması
kaydıyla saklı tutulur ve kendilerine kullanılmamış yıllık ücretli izin süreleri sebebiyle bir
ücret ödenmez. Bu şekilde sözleşmeli personel statüsüne geçirilenlere iş mevzuatına göre
herhangi bir tazminat ödenmez. Bu personelin önceden kıdem tazminatı ödenmiş süreleri
hariç, kıdem tazminatına esas olan toplam hizmet süreleri, 657 sayılı Kanunun 4 üncü
maddesinin (B) fıkrası kapsamında istihdam edilenlere ilişkin usul ve esaslarda belirtilen iş
sonu tazminatına hak kazanmada ve hesabında dikkate alınır. Bunlara, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce ilave tediye veya ikramiye ödenmiş olması halinde ödenen tutarların bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten sonraki çalışılmayan günlere tekabül eden kısmı geri alınır.
Emeklilik
GEÇİCİ MADDE 7- (1) Mülga T.C. Posta ye Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğünde istihdam edilen 657 sayılı Kanuna tabi memur veya 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki (I) ve (II) sayılı cetvele tabi personelden emekli aylığı bağlanmasına hak kazanmış olanlardan bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren üç ay içinde emeklilik başvurusunda bulunanların emekli ikramiyeleri, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla;
a) Yaş haddinden emekliliğine bir yıldan daha az süre kalanlar hariç olmak üzere, yaş haddinden emekliliğine en fazla üç yıl kalanlar için yüzde 25,
b) Yaş haddinden emekliliğine üç yıldan fazla beş yıldan az kalanlar için yüzde 30,
c) Yaş haddinden emekliliğine beş yıl ve daha fazla kalanlar için yüzde 40,
fazlasıyla ödenir.
(2) Emekli aylığı bağlanması şartlarını 2013 yılı sonuna kadar haiz olacaklara, bu hakkı kazandıkları tarihten itibaren üç ay içinde emeklilik başvurusunda bulunmaları halinde emekli ikramiyeleri yüzde 40 fazlasıyla ödenir.
(3) Bu madde uyarınca yapılan emeklilik başvurularında emeklilik tarihi olarak daha sonraki bir tarih gösterilemez, başvurular herhangi bir kayda bağlanamaz ve geri alınamaz. Bu kapsamda emekli olan personel, emekli oldukları tarihten itibaren beş yıl süreyle PTT’de istihdam edilemez.
Ağırlık ve ücret belirlenmesi
GEÇİCİ MADDE 8- (1) 6 ncı maddenin birinci fıkrasının (a) bendine göre Bakanlar Kurulu tarafından yurtiçi ve yurtdışı haberleşme gönderileri ile ilgili ağırlık ve ücret belirleninceye kadar, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önceki mevzuatın ilgili hükümlerinin uygulanmasına devam olunur.
Genel Kurul
GEÇİCİ MADDE 9- (1) PTT A.Ş.’nin ilk Genel Kurulu oluşuncaya kadar, Bakanlık bu Kurulun görevlerini yapar ve yetkilerini kullanır.
Mevcut işlerin yürütülmesi
GEÇİCİ MADDE 10- (1) Bu Kanun ile PTT’ye verilen görev ve hizmetler, görev sözleşmesi imzalanıncaya kadar mülga T.C. Posta ve Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğü organları ve personeli tarafından yürütülmeye devam olunur.
Yürürlük
MADDE 32- (1) Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
LİSTE
KURUMU: BİLGİ TEKNOLOJİLERİ VE İLETİŞİM KURUMU TEŞKİLATI: MERKEZ
İHDAS EDİLEN KADRONUN
SINIFI UNVANI DERECESİ ADEDİ
GİH Kurul Üyesi 1 1
TOPLAM 1
GENEL GEREKÇE
13/7/1953 tarihli ve 6145 sayılı Kanunla kurulan Türkiye Cumhuriyeti Posta, Telgraf ye Telefon İşletmesi 10/6/1994 tarihli ve 4000 sayılı Kanunla Türk Telekomünikasyon Anonim Şirketi ve T.C. Posta İşletmesi Genel Müdürlüğü şeklinde yeniden yapılandırılmış, 4000 sayılı Kanun ile de posta ve telgraf tesis ve işletmesine ilişkin hizmetlerin T.C. Posta İşletmesi Genel Müdürlüğü (P.İ.) tarafından yürütüleceği hükme bağlanmıştır. Posta hizmetleri halen 2/3/1950 tarihli ve 5584 sayılı Posta Kanunu hükümleri çerçevesinde T.C. Posta ve Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğü tarafından yürütülmektedir.
Günümüzde enformasyon çağı olarak nitelendirilen büyük değişim karşısında sanayileşmiş ve sanayileşmekte olan ülkeler, kendilerinden kaynaklanan bu değişimi izlemek için devlete rekabete dayalı hukuki altyapının oluşturulması gibi yeni görevler yüklemektedir.
Uluslararası anlaşma ve düzenlemelerde gözlenen değişim ulusal, kurumsal ve bireysel boyutlarda da yaşanmaktadır. Ekonomilerdeki serbestleşme ve rekabet üstünlüğü arayışı eğilimleri, ülke ve blokları; bu amaçla hizmet ve teknoloji üretme ve bunları verimli kullanabilme yeteneği arayışım içeren ekonomik planlar yapmaya zorlamaktadır.
Posta hizmetlerinin; sürdürülebilir, uygulanabilir, milli güvenlik ihtiyaçlarını karşılayabilen, kalkınmayı destekleyen, finanse edilebilir ekonomik ve sosyal politikalarla desteklenen, uluslararası yükümlülükleri yerine getiren hizmetler olarak sürdürülmesi ve gerekli modernizasyonun sağlanarak hizmet kalitesinin yükseltilmesi ile posta sektörünün ve evrensel posta hizmetinin sınır ve faaliyetlerinin belirlenmesi gerekliliği ortaya çıkmıştır.
Ülke genelinde posta hizmetlerinin kaliteli, sürekli, tüm kullanıcılar için karşılanabilir bir ücretle ve etkin rekabete dayalı esaslar çerçevesinde sunulmasını sağlamak amacıyla posta sektörünün serbestleştirilmesi ile mali açıdan güçlü, istikrarlı ve şeffaflığı sağlanmış sektörde düzenleme ve denetimin gerçekleştirilmesi hedeflenmiştir.
Diğer taraftan, bir kamu iktisadi kuruluşu olan T.C. Posta ve Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğünün sektörde Türk Ticaret Kanunu hükümleri uyarınca faaliyet gösteren işletmeciler ile eşit koşullarda ve özel hukuk kaynaklı hukuki zeminde rekabet edebilmesini teminen anonim şirket olarak yeniden yapılandırılması öngörülmüştür.
Tasarı yukarıda belirtilen gerekçelerle hazırlanmıştır.
MADDE GEREKÇELERİ
MADDE 1- Madde ile Kanunun amacı; ülke genelinde posta hizmetlerinin kaliteli, sürekli, tüm kullanıcılar için karşılanabilir bir ücretle, etkin, rekabete dayalı esaslar çerçevesinde sunulmasını sağlamak üzere posta sektörünün serbestleştirilmesi ve bu sektörde düzenleme ve denetimin gerçekleştirilmesi ile Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketinin kuruluşuna ilişkin usul ve esasların düzenlenmesi olarak belirlenmektedir.
MADDE 2- Madde ile Kanunun kapsamı; posta gönderilerinin kabulü, toplanması, işlenmesi, şevki, dağıtımı ve teslimine ilişkin işlem ve hizmetlerin sunulması, yetkilendirme, tarife ilkeleri ve hizmet şartlarının tespit edilmesi, sektörde düzenleme ve denetimin gerçekleştirilmesi, yaptırımların belirlenmesi ile Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketinin kuruluşu, faaliyet alanları ve hizmetlerinin yürütülmesi olarak belirlenmektedir.
MADDE 3- Madde ile, Kanunda kullanılan bazı ibarelerin tanımlarına yer verilmek suretiyle uygulamaya açıklık sağlanması hedeflenmektedir. Bu tanımlar yapılırken, hem teknik hususlar hem de uluslararası uygulamalarda birliği sağlamak üzere Avrupa Birliği mevzuatmda yer alan tanımlar dikkate alınmıştır.
MADDE 4- Madde ile, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu, posta hizmetlerinin; güvenilir, kesintisiz bir şekilde verilmesinin sağlanması, yetki belgelerinin kapsamı, verilmesi, denetlenmesi, rekabeti tesis etme ve rekabeti engelleyici, bozucu veya kısıtlayıcı uygulamaları giderme ve bu amaçla ilgili pazarlarda etkin piyasa gücüne sahip hizmet sağlayıcılara ve gerekli hallerde diğer hizmet sağlayıcılara yükümlülükler getirme ve tedbirler alma yetkisini haiz kılınmıştır. Kuruma ayrıca, posta sektöründe ortaya çıkan rekabet ihlallerini denetlemek, yaptırım uygulamak, mevzuatın öngördüğü hallerde posta sektöründe rekabet ihlallerine ilişkin konularda Rekabet Kurumundan görüş alma yetkisi verilmektedir.
Sektörde yetkilendirme, tarifeler ile ilgili düzenleme ve denetlemelerin yapılması ve tüketici menfaatlerinin korunması için gerekli tedbirlerin alınması ve düzenlemelerin yapılması imkânı da tanınmaktadır. Evrensel posta hizmet yükümlülüğüne ilişkin faaliyetlerin izlenmesi ve denetlenmesi ile hizmet kalitesinin kontrolünün gerçekleştirilip sonuçlarının duyurulması ve evrensel posta hizmet yükümlüsü veya sağlayıcılarının, evrensel posta hizmetlerine ilişkin yükümlülüklerini tam olarak yerine getirmesi, hizmet kalitesinin arttırılması, kalite standartlarının yükseltilmesi ve bu hizmetlerin istikrarlı bir biçimde yürütülmesi hususlarında karar alınması da Kurumun görev ve yetkileri arasında düzenlenmektedir.
MADDE 5- Madde ile, sektörde faaliyet gösterecek hizmet sağlayıcılarının faaliyet alam genel çerçevesi çizilmek suretiyle belirlenmektedir.
MADDE 6- Mülga T.C. Posta ve Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğü posta sektöründe 5584 sayılı Posta Kanunu uyarınca hizmet veren ve faaliyet gösteren tek kanuni işletmeci konumunda bulunduğundan ve posta tekeli, gönderilerin ağırlığına göre değil haberleşme niteliğine göre tanımlandığından ağırlık olarak herhangi bir sınırlama mevcut değildi. Madde ile posta tekelinin ağırlık ve ücret olarak sınırının belirlenmesi yetkisi, Kurumun önerisi ve Bakanlığın teklifi ile Bakanlar Kuruluna verilmektedir. Ayrıca 7201 sayılı Kanun kapsamında yapılan tebligatların, banşta Türk Silahlı Kuvvetlerinin posta hizmetlerinin, posta ve kişisel pul basımı ile satışının posta tekeli kapsamında olduğu düzenlenmektedir.
MADDE 7- Haberleşme hürriyeti Anayasa ile teminat altına alınmış temel hürriyetlerdendir ve Anayasanın 22 nci maddesinde de belirtildiği üzere, haberleşmenin gizliliği esastır. Madde ile, Anayasaya paralel bir düzenlemeyle posta hizmetlerinin gizliliği ve güvenliğinin sağlanmasının hukuki zemine oturtulması amaçlanmaktadır.
MADDE 8- Madde ile, 5584 sayılı Posta Kanununda, paraya müteallik herhangi bir işlemde hata yapıldığının tespiti halinde yapılacak uygulamaya dair düzenleme bulunduğundan, bu konuda hukuki boşluk oluşmaması amacıyla anılan düzenleme günün koşullarına göre revize edilerek yeniden düzenlenmekte ve kullanıcıların korunması amaçlanmaktadır.
MADDE 9- Madde ile, posta hizmetlerine ilişkin olarak sektörde faaliyet göstermek isteyen şirketlerin belirli usul ve esaslar çerçevesinde yetkilendirilmeleri gerektiğinden bu usul ve esasların ayrıntısı ikincil düzenlemeye bırakılmakla birlikte yetkilendirmeye ilişkin ana ilke ve kuralların ortaya konulması amaçlanmaktadır. Ayrıca, PTT’nin posta hizmetlerine yönelik tabi olacağı yetkilendirme rejiminin Kurum ile imzalayacağı görev sözleşmesi ile belirleneceği düzenlenmektedir.
Madde ile ayrıca, milli güvenlik, kamu düzeni ve genel sağlık gereklerinden kaynaklanan sebeplerin tespiti halinde, şirketlerin posta sektöründe faaliyete geçmelerinin veya posta hizmeti sağlamalarının engellenebileceği öngörülmektedir.
MADDE 10- Madde ile, yetkilendirme ücretinin Kurum tarafından belirlenmesi ve yetkilendirme ücretlerinin tahsiline ilişkin hükümler düzenlenmektedir.
MADDE 11- Madde ile, Kurumun Kanunda belirtilen görevlerini yerine getirirken ortaya çıkan masraflarını karşılamak amacıyla hizmet sağlayıcılardan alınacak idari ücretler ile bunların tahsiline ilişkin usul ve esasların belirlenmesine ilişkin, hükümler düzenlenmektedir.
MADDE 12- Madde ile, yetki belgesi çerçevesinde sektörde faaliyet gösterecek hizmet, sağlayıcılarının uymaları gereken kurallar belirtilmek suretiyle yükümlülükleri düzenlenmektedir. Bu düzenleme ile posta sektörünün belirli bir standart ve kalitede hizmet verilen bir sektör olması amaçlanmaktadır.
MADDE 13- Madde ile, evrensel posta hizmeti ilkeleri belirlenmekte, böylelikle evrensel posta hizmetinin gerçekleştirilmesi kurallara bağlanarak bu konuda standart oluşturulması, posta hizmetinin etkin, verimli, kaliteli, süratli bir şekilde ve karşılanabilir bir ücretle ülkenin her, yerinde sunulması amaçlanmaktadır.
MADDE 14- Madde ile, evrensel posta hizmetinin kapsamını oluşturan unsurlar sayma suretiyle belirlenmekte, ilkeleri bir önceki maddede belirlenen evrensel posta hizmetinin hangi hizmet unsurlanndan ibaret olduğu ifade edilerek konu açık olarak ortaya konulmakta ve Kurumun önerisi ve Bakanlığın teklifi üzerine Bakanlar Kuruluna ülkenin coğrafi, sosyal, kültürel, ekonomik ve ticari şartları gözönünde bulundurarak evrensel posta hizmetinin kapsamında değişiklik yapabilme yetkisi verilmek suretiyle de evrensel posta hizmetinin ilkeleri çerçevesinde layıkıyla gerçekleştirilmesine engel olabilecek her türlü ihtimalin bertaraf edilmesi amaçlanmaktadır.
MADDE 15- Madde ile, evrensel posta hizmeti sağlama yükümlülüklerinden kaynaklanan net maliyetin karşılanması amacıyla Bakanlık bünyesinde oluşturulacak evrensel posta hizmeti gelirleri hesabı ve hesabı oluşturacak gelir kalemleri düzenlenmekte, evrensel posta hizmeti hedeflerinin gerçekleşmesinin mali açıdan desteklenmesi ve evrensel hizmet yükümlülüğü ile yükümlü işletmecinin uğradığı net maliyet yükünün karşılanması amaçlanmaktadır.
MADDE 16- Madde ile, evrensel posta hizmeti net maliyetinin hesaplanmasına ilişkin hususlar düzenlenmekte ve evrensel posta hizmet yükümlüsünün her yılın sonunda evrensel posta hizmeti kapsamındaki hizmetleri karşılamanın maliyet hesabını Bakanlığa bildirmesi, net maliyetin . gerçekleşip gerçekleşmediğinin Bakanlık tarafından denetlenmesinin sağlanması ve evrensel posta hizmetinin net maliyetinin onaylanması ile gerçekleşen net maliyeti ödemesi hüküm altına alınmaktadır.
MADDE 17- Madde ile, tarifelerin düzenlenmesinin hukuki çerçevesi çizilmektedir. Bu düzenleme kapsamında tarifeler, Kurum düzenlemeleri ve ilgili mevzuata aykırı olmamak kaydıyla serbestçe belirlenecektir.
Madde ile ayrıca, genel olarak rekabetin arttırılması ve tüketicinin korunması yani tarife düzenlemeleri ile rekabetçi bir piyasanın tüketicilere sağlayacağı yararların azamileştirilmesi amaçlanmaktadır.
Bu kapsamda maddede Kurum tarafından etkin piyasa gücüne sahip hizmet sağlayıcılarına tarifelerin onaylanması, düzenlenmesi, denetlenmesi ve izlenmesine ilişkin yükümlülükler getirilebileceği öngörülmektedir.
Kurum, tarifelerin onaylanması, uygulanması, bildirimi, ilanı, izlenmesi ve denetlenmesi ile kullanıcıların korunmasına ilişkin usul ve esasları belirleyebilecektir.
MADDE 18- Madde ile, posta sektöründe rekabetin tesis edilebilmesi ve sürdürülebilmesine engel teşkil edecek uygulamalara karşı Kurumun gerekli işlemleri yapabilmesine yönelik zeminin oluşturulması hedeflenmektedir.
Ayrıca posta sektörü ile ilgili işlemlerde sektörün kendine has özellikleri nedeniyle sektöre özgü düzenleyici Kurum olarak ilgili düzenleme çalışmalarını yürütecek Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu ile Rekabet Kurumu arasında sektöre dair yapılan işlemlerde tutarlılığın sağlanması ve belirsizliğin asgari seviyeye indirilmesi amaçlanmaktadır.
MADDE 19- Madde ile Kurum, mevzuata ve yetkilendirme şartlarına aykırılık halinde hizmet sağlayıcılarına bir önceki takvim yılındaki net satışlarının yüzde 3’üne kadar idari para cezası uygulamaya, milli güvenlik, kamu düzeni veya kamu hizmetinin gereği gibi yürütülmesi ve kanunlarla getirilen hükümlerin uygulanması amacıyla gerekli tedbirleri almaya, üç aydan az olmamak üzere altı aya kadar posta hizmeti faaliyetini durdurmaya veya yetkilendirmeyi iptal etmeye yetkili kılınmaktadır. Sektörü düzenleme yetkisi ile donatılmış olan Kuruma yaptırım uygulama yetkisi de tanınarak sektörde faaliyet gösteren hizmet sağlayıcılarının mevzuata uyum göstermelerinin sağlanması amaçlanmaktadır.
Kuruma verilen hizmet sağlayıcılarına bir önceki takvim yılındaki net satışlarının yüzde 3’üne kadar idari para cezası uygulama yetkisi ile caydırıcı olma ve kamuda oluşan zararın giderilmesinin yanı sıra uygulanacak idari para cezasının kişiselleştirilerek suç ve ceza arasında adil bir dengenin kurulması da amaçlanmaktadır. Kurum idari para cezasının miktarını belirlerken adalet ilkesini gözetecek ve zararın, haksız ekonomik kazancın, tekerrürün ve iyiniyetin varlığı gibi temel kriterlerin yanında hukukun genel ilkelerini dikkate alacaktır. Bu maddede uygulanacak idari para cezasının hizmet sağlayıcılarına bir önceki
takvim yılındaki net satışlarının yüzde 3’üne kadar şeklinde belirlenmesi bu adaletin sağlanmasında önemli bir imkân sağlayacaktır.
Yapılan bu düzenleme ile, 30/3/2005 tarihli ve 5326 sayılı Kabahatler Kanununun 4 üncü maddesinde belirtilen kapsama da uygun bir biçimde, hangi fiillerin kabahat olacağı, cezanın kim tarafından ve ne oranda verileceği gibi kriterlere yer verilmekte, Kanunun kapsam ve koşullan bakımından belirlediği çerçeve hükmün içeriğinin idarenin genel ve düzenleyeci işlemleriyle de doldurulması esası benimsenmektedir. Zira sektörde yaşanan hızlı değişim, kamu hizmetinin gerekleri ve kamu düzeni kavramları ile bunların ihlal edilmesine sebep olan eylemlerin de aynı şekilde değişmesine ve çeşitlenerek artmasına yol açtığından, bu unsurlann tamamının kanunla belirlenmesi oldukça güçtür. Bu güçlük Anayasaya uygun bir biçimde Kabahatler Kanununda öngörülen usulle bu şekilde giderilmektedir.
Ayrıca madde ile, 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu ile de paralellik sağlanmaktadır. 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanununda hemen hemen aynı şekilde yer alan söz konusu madde Anayasa Mahkemesi tarafından incelenerek Anayasaya uygun ve buna dayanılarak yürürlüğe konulan ikincil düzenleme de Danıştay ve idare mahkemesi tarafından incelenerek mevzuata uygun bulunmuş olup uzun yıllardır problemsiz bir şekilde uygulanmaktadır. Kanun hükmü gereğince uygulanacak idari yaptırımların 5809 sayılı Kanunla paralellik içermesi yaptırımdan uygulayacak Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu açısından değerlendirme ve uygulama kolaylığı sağlarken, adaletin tecellisi açısından Kanun hükmü doğrultusunda oluşmuş yargı içtihatlannın kullanılmasına da imkân sağlayacaktır.
Öte yandan maddenin ikinci fıkrası ile Kuruma, mevzuata ve yetkilendirme şartlanna aykırı davranan hizmet sağlayıcısına faaliyete yeni başlamış ise bin liradan bir milyon liraya kadar idari para cezası uygulama yetkisi tanınmaktadır. Burada faaliyete yeni başlayan hizmet sağlayıcıları açısından herhangi bir boşluk olmamasını teminen bunlann ihlallerinin de cezalandırılması amaçlanmakta ve idari para cezası için bir aralık belirlenmektedir. Kurum bu tip bir ihlalin gerçekleşmesi halinde ihlalin niteliği, ihlal neticesinde herhangi bir ekonomik kazanç elde edilip edilmemesi gibi ölçütleri de dikkate alarak idari para cezasının ölçülü ve orantılı olmasını sağlayacaktır.
Diğer fıkralarda ise hukukun temel ilkeleri doğrultusunda sektörün durumu da dikkate alınmak suretiyle uygulanacak idari yaptırımlar ve bunlara ilişkin usuller belirlenmektedir.
MADDE 20- Madde ile, Kurumun idari yaptırım kararlarına karşı yetkili idare mahkemesinde dava açılabileceği ayrıca, zaman kaybını önlemek için ihtilafın bir an önce sonuçlandınlabilmesi açısından yapılan başvurulann öncelikli olarak görüşüleceği ve Kurum tarafından açılacak her türlü davalarda teminat aranmayacağı esası getirilmektedir.
MADDE 21- Madde ile, sermayesinin tamamı Hazineye ait olarak kurulan Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketinin kurulduğu ve PTT’nin tabi bulunduğu ve muaf olduğu mevzuat hükümleri belirlenmektedir.
MADDE 22- Madde ile, PTT’nin faaliyetlerinin genel çerçevesi çizilmek suretiyle faaliyet gösterilecek alanlar belirtilerek, uygulamaya netlik ve şeffaflık kazandırılması hedeflenmektedir.
MADDE 23- Madde ile, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa paralel olarak PTT’nin organları tespit edilmektedir.
MADDE 24- Madde ile, PTT Genel Kurulunun 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa paralel olarak görev ve yetkileri belirlenmektedir.
MADDE 25- Madde ile, PTT Yönetim Kurulunun. teşekkülü ve üyelerin görev süreleri, nitelikleri ve Yönetim Kurulu üyelerine yapılacak ödemelerin sının ve usulü, Yönetim Kurulunun temel görev ve yetkileri ile Genel Müdüre yetki devrinin usulü belirlenmektedir.
MADDE 26- Madde ile, Genel Müdürün atanma usulü ve yetki devri ile teşkilat yapısı düzenlenmekte ve hizmet birimlerinin esas sözleşmede belirleneceği hüküm altına alınmaktadır.
MADDE 27- Madde ile, istihdam edilecek personele ilişkin işe alma, atama, görevlendirme, terfi, izin ve görevden alma gibi esasların Bakanlar Kurulu karan ile yürürlüğe konulacak yönetmelikle düzenleneceği ve sözleşmeli personelin istihdamıyla piyasadaki serbestleşmeye paralel olarak, işgücü maliyeti ve ücret sistemi açısından yetkileri geniş tutulmuş bir yönetime ihtiyaç bulunduğundan sözleşmeli personelin aylık ücret, ikramiye ve diğer mali haklan ile sözleşme esaslannın Yönetim Kurulunca belirleneceği hüküm altına alınmakta, sektörde hizmet sunan işletmelerle rekabet edebilecek bir işletme yapısı oluşturulması ve rekabete dayalı bir posta sektöründe daha etkin ve verimli olarak faaliyet gösterebilmek için performansa dayalı bir personel modeli hedeflenmektedir.
MADDE 28- Madde ile, 5584 sayılı Posta Kanununda yer alan düzenlemeye paralel olarak PTT’nin vereceği hizmetler karşılığında ücret alma usulü belirlenmektedir.
MADDE 29- Madde ile, işçiler hariç PTT çalışanları ve acentelerinin, ifa ettikleri görevlerinden doğan suçlardan dolayı kamu görevlisi, sayılacaklan, PTT’nin sorumlu olduğu durumlarda başvuru hakkının kimlerde olduğu, başvuru usulü, dava açma zamanaşımı süresi ve bu süreyi kesen haller ile genel hükümlerin uygulanacağı haller belirlenmekte, sorumluluğu doğuran haller ile yapılacak işlemler konusuna açıklık ve şeffaflık kazandırılması amaçlanmaktadır.
MADDE 30- Madde ile uluslararası anlaşmalarda aksine bir hüküm olmadıkça Kanun hükümlerinin uluslararası posta işlerinde de uygulanacağına dair hüküm konulmak suretiyle uluslararası alanda gerçekleştirilen işlemler bakımından hukuki boşluk oluşmaması amaçlanmaktadır.
MADDE 31- Madde ile, değiştirilen ve yürürlükten kaldırılan hükümler ile atıflar düzenlenmektedir.
GEÇİCİ MADDE 1- Madde ile, geçiş döneminin sorunsuz gerçekleştirilebilmesi ve düzenlemelerin kapsamlı ve çok sayıda olması nedeniyle Kanunda öngörülen yönetmeliklerin bir yıl içerisinde yürürlüğe konulacağı, bu yönetmeliklerin yürürlüğe konulacağı tarihe kadar bir boşluğun olmaması ve hizmetin devamı için mevcut yönetmelik ve diğer düzenlemelerin Kanuna aykın olmayan hükümlerinin uygulanacağı hüküm altına alınmaktadır.
GEÇİCİ MADDE 2- Madde ile, posta hizmetlerini temsilen Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kuruluna atanacak kurul üyesinin iki ay içerisinde atanması hüküm altına alınmaktadır.
GEÇİCİ MADDE 3- Madde ile, görev sözleşmesinin bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki ay içinde düşüncesi alınmak üzere Danışmaya gönderilmesi ve Danıştayın iki ay içerisinde düşüncesini bildirmesini müteakip, PTT ile Kurum arasında imzalanarak yürürlüğe girmesi öngörülmektedir.
Madde ile ayrıca, evrensel posta hizmetinin sürekliliği ilkesinden hareketle görev sözleşmesi imzalanıncaya kadar evrensel posta hizmet yükümlülüğünün PTT tarafından yürütüleceği hükme bağlanarak evrensel posta hizmeti garanti altına alınmaktadır.
GEÇİCİ MADDE 4- Madde ile, mülga T.C. Posta ve Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğünün teşkilat yapısındaki değişiklik sonucunda taşınır ve taşınmaz mallar, hak, borç ve alacaklar ile personele ilişkin hususların akıbeti belirlenmekte ve T.C. Posta ve Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğünün leh ve aleyhine açılmış ve açılacak davalarda PTT’nin taraf olarak kabul edileceği düzenlenmektedir.
GEÇİCİ MADDE 5- Madde ile, mülga T.C. Posta ve Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğünde çalışmakta olan personelin PTT’nin anonim şirket olarak yapılanması sonrasında da mevcut durumlarının ve özlük haklarının aynen korunması amaçlanmaktadır.
GEÇİCİ MADDE 6- Madde ile, mülga T.C. Posta ve Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğü personelinden yeni oluşacak pozisyona geçmek isteyenlerin mevcut haklarının korunarak, geçişine imkân sağlanması ve mevcut personelin unvan değişikliklerinin 27 nci madde ile belirlenen statüye geçilmek suretiyle yapılması hüküm altına alınmaktadır.
GEÇİCİ MADDE 7- Madde ile, Mülga T.C. Posta ve Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğünde istihdam edilen 657 sayılı Kanuna tabi memur veya 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki (I) ve (II) sayılı cetvele tabi personelden emekli aylığı bağlanmasına hak kazanmış olanlardan başvuruda bulunanlara emekli ikramiyelerinin maddede belirtilen oranlarda fazla ödenmesi ve emekli olan personelin emekli olduğu tarihten itibaren beş yıl süreyle PTT’de istihdam edilemeyeceği hüküm altına alınmaktadır.
GEÇİCİ MADDE 8- Madde ile, Kanuna göre yurtiçi ve yurtdışı posta gönderilerinin ağırlık ve ücreti Bakanlar Kurulu tarafından belirleninceye kadar 5584 sayılı Posta Kanununda tanımlanan tekel kapsamındaki posta tekeli uygulamasının devamı sağlanarak hukuki bir boşluk oluşmaması amaçlanmaktadır.
GEÇİCİ MADDE 9- Madde ile, PTT’nin ilk Genel Kurulu oluşuncaya kadar, Bakanlığın Genel Kurulun görevlerini yapacağı ve yetkilerini kullanacağı hüküm altına alınarak, kurulma aşamasında, PTT’nin karar alma sürecinde boşluk oluşmaması ve gecikmelerin önüne geçilmesi amaçlanmaktadır.
GEÇİCİ MADDE 10- Madde ile, görev sözleşmesi imzalanıncaya kadar, PTT’ye verilen görev ve hizmetlerin kesintiye uğratılmaması amaçlanmaktadır.
MADDE 32- Yürürlük maddesidir.
MADDE 33- Yürütme maddesidir.
25
Yorumlar