ÇANAKKALE TARİH VE EDEBİYAT CEPHESİNDEN KONUŞULDU
18 Mart Çanakkale Zaferi’nin yıldönümü dolayısıyla Türkiye Dil ve Edebiyat Derneği (TDED) Youtube Kanalı’nda canlı olarak “Çanakkale İçin Ne Dediler?” programı yayınlandı. Şair ve yazar Ekrem Kafan ile İstanbul Medeniyet Üniversitesi Öğretim Üyesi, ‘Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi’ Editörü Doç.Dr. Ahmet Koçak programda 18 Mart Çanakkale Zaferi’ni yorumladı.
ÇANAKKALE’DE TÜRKİYE’NİN TEMELİ ATILDI
Osmanlı’yı 18 Mart Çanakkale Zaferi’ne taşıyan tarihî süreci anlatan Ekrem Kaftan, “Çanakkale Zaferi’yle yok olmaktan kurtulduk. İşte bunu Çanakkale’deki mücadeleye borçluyuz” diyerek zaferin Osmanlı’nın ardından Türkiye’nin kurulmasına zemin hazırladığını dile getirdi. 253 bin şehit verdiğimiz Çanakkale Savaşlarının İstiklâl Harbi’ne göre daha önemli bir yerde durduğuna ve Çanakkale’de daha büyük kayıplar verdiğimize işaret eden Kaftan, “Kaybettiğimiz 253 bin insanımızın içinde okumuş, eli kalem tutan, bu ülkenin geleceğini inşa edecek binlerce genç vardı. Bu gençlerimizin büyük bölümünün Çanakkale’de şehit olmasından sonra yeni kurulan devletimizin kadrolarında bu gençlerimiz yer alamadı. Böylece Çanakkale ruhundan çok hızlı bir şekilde uzaklaştık” diyerek kendisinin şehitlerimize hitaben yazdığı “Yine inin göklerden kurtulsun mahzun hilal/ Bitsin nice yıllardır çektiğimiz bu melal/ Gökte gezdiği gibi yerde bulsun istiklal/ Kalbimizi Allah’a beyandır Çanakkale” mısralarını seslendirdi.
ÂKİF’İN ŞİİRİ ÇANAKKALE ZAFERİ’Nİ ABİDELEŞTİRMİŞTİR
Çanakkale Zaferi’nin edebiyata yansımalarını değerlendiren Doç.Dr. Ahmet Koçak, Çanakkale’nin her yıl daha fazla anlaşıldığına ve daha güçlü anıldığını ifade etti. Çanakkale Zaferi’nin son iki yüz yılda kazanılmış en büyük zaferlerden olduğunu belirten Koçak, “Çanakkale bir neslin, bir ruhun ve yeni bir anlayışın doğduğu ve nesillere aktarıldığı yerdir” dedi. Çanakkale’nin yeni nesillere coşkuyla anlatılmasının edebî metinlerle sağlandığını anlatan Koçak, başta Sultan VI. Reşad olmak üzere Yahya Kemal, Abdülhak Hâmid, Ziya Gökalp, İbrahim Alaeddin Gövsa, Süleyman Nesib, Necmeddin Halil Onan, Enis Behiç, Celal Sahir, Hakkı Süha Gezgin, Mehmed Emin, Halit Fahri Ozansoy’un Çanakkale için yazdığı çok güzel ve anlamlı şiirleri olduğuna işaret ederek dönemin genelkurmayının savaşlar devam ederken edebî bir heyet tertip ederek Çanakkale’de bir süre kalmalarını ve gözlem yapmalarını sağladığını kaydetti. Halide Edip ve Yakup Kadri gibi isimlerin de heyet içinde bulunduğunu aktaran Koçak, Mehmed Âkif’in “Çanakkale Şehitleri”ne şiirini Çanakkale’ye giden heyetin içinde bulunmadığı, cepheyi hiç görmediği hâlde âdeta görmüşçesine yazabilmesinin ve şiirin Çanakkale üzerine yazılmış ve zaferi abideleştiren eser oluşunun önemine dikkat çekti.
İzlemek için:
https://www.youtube.com/watch?v=ejOS40dKc-Q&t=74s