Mitokondriyal DNA'dan Çekirdek DNA'sına Sıçrayan Genler, Kuyruksuz Maymun Evrimini Tekrar Doğruluyor!
Özgün Nedir?
Bu yazı, Evrim Ağacı'na ait, özgün bir içeriktir. Konu akışı, anlatım ve detaylar, Evrim Ağacı yazarı/yazarları tarafından hazırlanmış ve/veya derlenmiştir. Bu içerik için kullanılan kaynaklar, yazının sonunda gösterilmiştir. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.
Bu haber 7 yıl öncesine aittir. Haber güncelliğini yitirmiş olabilir; ancak arşivsel değeri ve bilimsel gelişme/ilerleme anlamındaki önemi dolayısıyla yayında tutulmaktadır. Ayrıca konuyla ilgili gelişmeler yaşandıkça bu içerik de güncellenebilir.
Evrimsel süreç ile ilgili evrimsel biyologların öngörülerine dair deliller kimi zaman hiç beklenmedik yerlerden gelebilmektedir. Evrimsel biyolojiyi güçlü kılan başlıca etmen de zaten budur. Evrimsel biyolojide eldeki verilere bakarak evrim tarihi içerisinde türlerin ortak atalarını ve birbirleriyle olan ilişkilerini tahmin ederiz. Bu tahminler, eğitimli tahminlerdir.
Zaten isabetli olup olmadıkları da kısa sürede anlaşılır: Bu tahminlerden yola çıkarak, eğer ki tahminlerimiz doğruysa görmemiz gereken izleri belirleriz. Örneğin, "Şu veya bu genlerde şu ve bu bölgelerde şöyle veya böyle benzerlikler görmeyi bekleriz." deriz. Daha sonradan bu beklentilerimizi test ederiz. Eğer ki beklentilerimizi gerçekten de görüyorsak, tahminimiz doğru demektir. Eğer ki beklentilerimizden farklı sonuçlar çıkıyorsa, veri havuzuna bu yeni bulguları ekler ve yeniden eğitimli bir tahminde bulunuruz. Bilim de bu şekilde gelişir.
Ancak evrimsel biyoloji, bu açıdan sıradışı bir başarıya sahiptir. Doğanın en temel biyolojik yasaları üzerine kurulu olduğu için, tahminlerimiz de çoğu zaman hızlı bir şekilde doğrulanabilir (veya yanlışlanabilir). Evrimsel biyolojide genellikle yaptığımız tahminler, gerçeklerden çok uzak değildir. Elbette kimi zaman çok alakasız ve hatalı tahminler de olabilmektedir; ancak bunlar sayıca azınlıktadır. İşte beklentilerimizi, hiç beklenmedik bir açıdan doğrulayan bir örnek de, mitokondriyal DNA'dan çekirdek DNA'sına sıçrayan genlerde gördüğümüz bazı durumlardır.
Evet, bahsettiğimiz gibi mitokondriyal genler bazen yanlışlıkla nükleer genoma (çekirdek genomuna) atlayabiliyor. Nükleer genoma eklenen mitokondriyal genler genellikle sahtegen haline geliyorlar, çünkü kendilerine bir işlev bulamıyorlar; işlevsel hale gelemiyorlar.
Araştırmacılar mitokondrial D-loop isimli yapının sahtegen kalıntısını insan nükleer genomunda buldular. Bu mitokondrial genin, insan nükleer genomuna ne zaman eklendiğini anlamak adına, değişik primatların ortolog pozisyonları PCR (çoknükleotitli zincir tepkimesi) yoluyla incelendi. Sonuçlar tek kelimeyle muhteşemdi.
Bu mitokondri kaynaklı nükleer sahtegen insan, şempanze, goril, orangutan ve gibonların genomlarında var olduğu halde makak gibi Eski Dünya Maymunları'nda bulunmuyordu. Demek ki kuyruksuz maymun ortak atasında gerçekleşen bir hatanın/kazanın "genetik fosilini" görüyoruz. Böylece insanın sıradan bir kuyruksuz maymun olduğu bir kez daha, bambaşka ve beklenmedik bir açıdan anlaşılıyor.
Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.
İçerikle İlgili Sorular
- Mitokondriyal havva teorisi nedir? Bu teoriye göre ilk modern insan bir dişi midir? Hepimiz ondan mı türedik?
İlginizi Çekebilecek Sorular
- Soru cevap kısmında benzer soruları, önceden sorulmuş ya da daha nitelikli olanına yönlendirmek için sorunun altına bir buton eklenebilir mi?
- Denizdeki yapılar nasıl inşa ediliyor?
- Aşı yapıldıktan sonra neden duş alınır mı? Duş veya banyo aşı etkisini azaltır mı?
- 1
- 1
- 1
- 1
- 1
- 1
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?
Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:
kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci
Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 26/09/2021 06:00:53 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/2023
İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.
- Bilim Ağacı> Doğal Bilimler> Biyoloji> Evrimsel Biyoloji
- Bilim Ağacı> Doğal Bilimler> Biyoloji> Moleküler Biyoloji ve Genetik> Evrimsel Genetik
- Bilim Ağacı> Beşeri Bilimler> İletişim> Gazetecilik (Habercilik)> Bilim Haberciliği
- Türleşme Evrim Evrimsel Biyoloji Genetik Biyoloji Gen Ara Geçiş Türleri Ara Tür Zaman Genom Bilim Evrim Teorisi Haber Mitokondriyal Dna Evrim Kuramı Seçilim Habercilik Evrimleşme Nükleer Genler Moleküler Biyoloji Moleküler Biyoloji Ve Genetik Genetik Mühendisliği Genetik Müdahale