Ahşap Restorasyon
Ahşap Restorasyon ülkemizdeki sivil mimarinin büyük bir bölümü ahşaptan imal edilen tarihi eserlerden meydana gelmektedir. Bu eserlerin bir çoğu da bakım yapılmadan kaderine terk edilmiş durumdadır. Bunun sonucunda da çok sayıda tarihi eser yok olmuş ya da yok olmaya yüz tutmuştur. Ahşap eserlerin bu durumda olmasının en büyük nedenlerinden biri de bakımlarının zor ve pahalı olduğuna dair olan yanlış inançtır.
Oysa doğru ve zamanında yapılan müdahalelerle ahşap eserler, betonarme eserlerden çok daha uzun süreli dayanabilmektedir. Ahşap restorasyon işlemleri, bazı teknikler kullanılarak yapılmaktadır. Restorasyon uygulamaları sırasında ahşap binaların inşa sistemlerinin bölgesel özellikler taşıdığı bilinmelidir. Genellikle ahşap binaların taşıyıcı sistemleri, taş temeller ve zemin katlar üzerine oturan birkaç kattan meydana gelmektedir. Bu katlar ahşap dikme ve kirişlerden oluşmuştur. Döşemeleri de alt kısımdan ahşap tavan çıtaları, üst taraftan ise ahşap döşeme kaplaması ile kaplı olmaktadır. Duvarlarda ise dış taraftan ahşap cephe kaplaması, iç taraftan da bağdadi sıva ile kaplanmıştır. Çatı ise ahşaptır. Bu şekilde inşa edilen yapılarda bakım yapılmadığında ilk önce dış cephe kaplamaları çürümekte, zamanla da havanın içine sızması sonucunda da taşıyıcı konstrüksiyonda bozulmaya sebep olmaktadır. Yapı bu hale gelse bile profesyonel restorasyon işlemleri ile yeniden canlandırılmaktadır.
Ahşap Uygulamalarında İzolasyonun Önemi
Ahşap dekorasyon işlemlerinde dış cephe kaplamasının yenilenmesinin yanı sıra konstrüksiyonun tamir edilmesi yeterli olacaktır. Ahşap unsurların tamamı tek tek incelenir ve özel kimyasallarla ilaçlanır. Kullanılacak ahşap elemanlar da fabrikada ya da yerinde daldırma tekniği ile gaz veya sıvı ile doyurma işlemi uygulanır. Bodrum katların su yalıtımı ise şayet yapı yıkılıp yeniden yapılıyorsa modern yapılar ile farklı olmamaktadır. İzolasyonun dışında mutlaka düzgün bir drenaj sisteminin de hazırlanması gereklidir. Yıkılmadan yenilenen ahşap eserlerde ise drenaj sistemi yine döşenmelidir. Eğer yapının çevresi açılabiliyorsa izolasyon yapılır. Açılamıyorsa duvarlara içten özel izolasyon kimyasalları uygulanmaktadır. Katlar ister betonarme ister kagir olsun üzerine konacak ahşap unsurların altına mutlaka su izolasyonunun yapılması gereklidir. İzolasyon, ahşap yastıkların su çekerek çürümesini önlemek için gereklidir.
Tarihi Değeri Olan Eserlere Özen Gösterilmeli
Ahşap restorasyon işlemlerinde duvarlarda yapılan ısı izolasyonu, ahşap unsurların arasına döşenmektedir. Ahşap yapılarda izolasyon malzemelerinin yangına karşı dayanıklı olması gereklidir. Bu nedenle mineral yünlü malzemeler tercih edilmelidir. Döşemelerde ise hem ses hem de ısı izolasyonu yapılmalıdır. Bu izolasyon yapılırken zaman içinde kullanılan malzemeden kaynaklı rahatsız edici seslerin engellenmesi için gaz veya sıvı doyurma işlemi uygulamış keçe kullanılmaktadır. Ahşap eserlere geleneksel mimari tarzı muhafaza edilirken günümüz konfor koşulları da sağlanabilmektedir. Ancak tarihi değeri olan eserlere çok fazla müdahale etmek sakıncalıdır. Tarihi özelliği olan tüm eserler, orijinali tam anlamıyla muhafaza edilerek restore edilir. Bunun için uzman ekipler önce detaylı bir araştırma yapmakta, sonrasında da restorasyon işlemlerine başlamaktadır.