Kalp ve Damar Sistemi Değişiklikleri
Gerek rahmin büyümesi gerekse diyaframın yukarı itilmesiyle birlikte kalp sola yukarı doğru kaymaktadır. Kalp boyutları %12 oranında artış gösterir.
Kalp atım hızı %15 oranında ve kalp atım hacmi de %24 oranında artar. Buna bağlı olarak gebeliğin son döneminde istirahatteki kalp atış hızı, gebe olmayanlara göre 15 atım/dk kadar artar.
İlk 3 aydan itibaren kan hacminde artış başlar ve
bu artış 30. haftada en yüksek değerine ulaşır.
Bu hacim artışının esas sebebi, vajinal doğumda yaklaşık 600 mL, sezaryen doğumda ise yaklaşık 1000 mL olan kan kaybını karşılamaktır.
Sindirim Sistemi Değişiklikleri
Gebelik boyunca rahim büyümesine bağlı olarak mide yukarıya doğru yer değiştirirken, bağırsaklar da arka ve yan bölgelere doğru itilir.
Sindirim sisteminin girişi olan ağız bölgesinde östrojen hormonunun etkisine bağlı olarak diş etleri şişer ve diş eti kanamaları oluşur.
Gebelerin %30-80’inde reflü şikayetleri görülmektedir. Bunun esas nedeni, gebelik hormonlarına bağlı olarak mide ile yemek borusunu birbirinden ayıran kapakçığın zayıflamasıdır.
Ayrıca sindirim sistemi organlarının daha yavaş çalışması ve mide salgısının daha asidik salınmasının da katkısıyla reflü gebeliğin ilerlemesiyle daha da şiddetlenebilir.
Boşaltım Sistemi Değişiklikleri
Gebelikte büyüyen rahmin basısıyla ve gebelik hormonları etkisiyle böbreklerdeki idrar toplayıcı kanallarda ve üreterlerde bir miktar genişleme meydana gelir.
Böbreklerden süzülen kan hacmi artar.
Ayrıca gebe olmayanlardan farklı olarak, idrara bir miktar glukoz ve protein atılımı da meydana gelir. Özellikle glukoz atılımı, gebelikte idrar yollarının daha kolay iltihaplanmasına zemin hazırlar.
Mesane de rahim büyümesine bağlı olarak basıya uğrayacağından ötürü özellikle gebeliğin son dönemlerinde sık idrara çıkma şikayetine çokça rastlanmaktadır.
Kan Hücreleri Değişiklikleri
Gebelikte kırmızı kan hücrelerinde artış görülmesine rağmen, kanın sıvı kısmı olan plazmadaki artışın daha fazla olması nedeniyle kansızlık (anemi) problemi ortaya çıkmaktadır.
Beyaz kan hücrelerinde de gebelikte normalin 3-4 katı kadar artış olmaktadır. Bu değerler gebe olmayanlarda vücutta ciddi bir enfeksiyon olduğunu düşündürdüğü halde gebelikte normal kabul edilen bir değişikliktir.
Deri Değişiklikleri
Göbek orta hatta ortaya çıkan koyu kahverengi çizgilenme ve gebelik maskesi olarak isimlendirilen yüzde ortaya çıkan koyu renklenme, gebelikteki belli başlı deri değişiklikleridir. Bu koyulaşma, güneş ışığına maruz kalındığı takdirde
daha da artar.
Gebelikte rahimin basısı nedeniyle alt bacak, makat ve genital bölgeden kan dönüşü yeterince sağlanamamaktadır. Bu da bu bölgelerdeki toplardamarların genişlemesine yol açtığından bacaktaki ve genital bölgedeki varisler kötüleşmekte ve basur (hemoroid) gelişebilmektedir.