Microsoft 2012 yılı ile birlikte gerek işletim sistemi bazında gerekse sistem yönetimi platformlarında yeni ürünlerini bir bir piyasaya sürdü. Kuşkusuz bu ürünlerin en önemlilerinden birisi de SCCM 2012 oldu.
System Center Configuration Manager, yönetimi merkezileştiren, organizasyon bazında neredeyse en önemli konfigürasyon bileşenlerini üzerinde barındıran çok yönlü bir System Center ürünü olarak orta ve büyük çapta şirketler tarafından rabet gören bir ürün durumuna geldi. İşletim sistemi dağıtımı, uygulama dağıtımı, update dağıtımı gibi özelliklerinin yanında organizasyonun envanterinin tutulmasında da oldukça başarılı bir ürün oldu. Client yönetimi, raporlama gibi özellikleriyle de tutarlı bir organizasyonun en temel taşı haline geldi.
Şuan piyasalarda System Center Configuration Manager 2007 R3 ürünü yaygın olarak kullanılıyor. Ancak 2012 ile gelen yenilikler ve 2007’deki aksaklıkların neredeyse tamamen giderilmiş olması sebebiyle, 2012 Config Manager ürününün de kısa sürede yaygınlaşacağı düşüncesindeyim.
Uzun zamandır üzerinde çalışmalar yaptığım ve hemen hemen tüm özelliklerini test ettiğim Config Manager 2012 ürününü makale serisi şeklinde anlatacağım. Böylelikle en ince ayrıntılarına kadar değinmiş olacağım. Bu sebeple kurulum kısmından anlatmaya başlamak yerine önce System Center mimarisi, bileşenleri, kullandığı servisler ve teknolojilerin neler olduğunu ilk olarak ele alacağım. Ardından spesifik konfigürasyonları ile makale serisine devam edeceğim.
Şimdi System Center 2012 Mimarisini ve yapı taşlarını anlatmaya başlayalım.
Resim-1
Configmgr 2012 hiyerarşik yapısında site’lar aşağıdaki gibi üç role sahip olabilirler;
Resim-2
Configuration Manager hiyerarşisi planlanırken, yapıya en uygun olan roller seçilerek organizasyona entegre edilmesi gerekir. Planlama süresinde dikkat edilecek en önemli noktalar;
Microsoft’un önerilerine göre Client sayısı 100.000’i aşmadıkça multiple site’lı bir yapıyı kurmaya gerek yok. Bunun yerine WAN bağlantılarını iyileştirip uzak lokasyonlara Distribution Point kurmak daha mantıklı. Hemen hemen çoğu orta ve büyük çaplı organizasyon’da Secondary Site kurmak yerine, uzak lokasyonlara Distribution Point kurarak deployment aktivitelerini WAN hattı üzerinde schedule ediyor ve organizasyonu tek bir merkezden yönetiyor. Microsoft’ta gerekli olmadıkça bu şekilde bir konfigürasyonu öneriyor.
Configuration Manager Siste System Rolleri;
Hiyerarşiye karar verip site System Server’ını kurduktan sonra default olarak bazı System rolleri kurulu olarak gelir. Site Server, Site System, Component Server, Site Database Server ve SMS provider rolleri default olarak gelen rollerdir. Bunlar konfigüre edilmiş roller olup çok minimum düzeyde ek konfigürasyona olanak tanırlar. Primary yada Secondary Site kurduğunuzda iki adet opsiyonel rol olan, Management Point ve Distribution Point rolleri otomatik olarak kurulur.
Default Site System Rolleri:
Opsiyonel System Rolleri:
Distribution Point ve Management point opsiyonel roller olmasına karşın, Site Server’ının kurulumu ile birlikte otomatik olarak gelirler. Bu iki rol, Client sistemlerine dosyaların dağıtılması için organizasyonda en az bir adet olması gereken rollerdir. Organizasyon gereksinimlerine göre bunların sayısı arttırılabilir.
Hiyerarşik Yapıda Site System Rollerinin Lokasyonları:
Site System rolleri gelişi güzel olarak her site Server tipi üzerine kurulamaz. Çünkü bazı site System rolleri tüm hiyerarşi içerisinde yanlız tek bir instance olarak çalışmaktadır. Örneğin Asset Intelligence Synchronization Point site System rolü tüm hiyerarşide tek instance’ı desteklemektedir.
Bunun yanında software update point rolü hiyerarşi içersinde her site’ta bir adet olmak zorundadır. Tabi eğer software update point sunucuları NLB ile bir array’in içerisinde tutuluyorsa, site içersinde birden fazla olabilir. Tabi bu array içerisindeki sunucular tek bir software update point olarak ortama sunulacaktır.
Management point, Distribution Point, reporting point,state migration point ve System health validation point rolleri her site’ta çoklu instance olarak kurulabilir.
Hiyerarşi içersinde site Systemlerinin barındıracakları roller aşağıdaki gibidir.
Resim-3
Configuration Manager 2012 Data Replikasyonu
Configuration Manager 2012, önceki sürümlerine karşın datanın replike edilmesinde bazı yeni yöntemleri kullanır. Bu yeni yöntemle inter-site iletişimin çoğu native database replication ile sağlanır. Eskiden kullanılan file-base replication ise package’ların deploy edilmesinde ve bazı data kayıtlarının discover edilmesinde halen kullanılmaktadır.
Configuration Manager 2012 hiyerarşik yapısında her site kendi parent site’ı ile ve kendi child site’ları ile iletişim kurabilir. Bunun yanında Secondary Site’lar da diğer bir Secondary Site ile iletişim kurabilir. Bunlar arasında içeriğin yönlendirilmesinde file-based replication kullanılır.
File-Based Replication:
File-based Replication ile hiyerarşideki site’lar arasında data transferi yapabilmek için senders ve addresses bileşenleri kullanılır. Bu data transferi sırasında Server Message Block(SMB) protokolü ve TCP 445 nolu port kullanılır. File-based replication child site’lar için otomatik olarak oluşur fakat ek site’lar için manuel konfigürasyon gerekir. File based replication bileşenlerinden Senders, diğer sitelarla olan network bağlantısını yönetirken, addresses hedef site’taki site Server ile bağlantı kurar.
File based replication kullanılan bölümler;
Database Replication:
Configuration Manager 2012 de datanın transfer edilmesinde ve birleştirilmesinde SQL Database Replication kullanılır. Böylece tüm site paylaşımları aynı dataya sahip olur. Yeni bir site oluşturulduğunda Database replication otomatik olarak site’ta bulunan site Server’ı ile oluşturulur. SQL database replicationu sırasında TCP 1433 ve 4022 nolu portlar kullanılır. Site kurulumunun tamamlanmasının ardından database replikasyonu otomatik olarak başlar.
Database replication ile transfer edilen veri iki kategoriye ayrılır;
Configuration Manager 2012 Client – Site İletişimi
Configuration 2012 site System’i clietn’lar ile http ve https protokollerini kullanarak iletişim kurar. İnternet tabanlı Client’lar ile ise sadece https protokolü ile iletişim kurulur. Configuration Manager 2007’den farklı olarak mixed mode’da sadece http kullanılırken, native mode’da sadece https protokolü kullanılır. Configuration Manager 2012 de üzerinde management point ve Distribution Point gibi site System rolleri IIS(internet information services) servisine ihtiyaç duyarlar. Sadece intranet üzerinden, sadece internet üzerinden yada her ikisinden de Client bağlantılarını kabul ederler. Sadece intranet üzerinde Client’ın http yada https servisi kullanması sağlanabilir. Genelde intranet ortamında Client ile iletişimde yaygın olarak tercih edilen protokol HTTP‘dir.
Secondary Site Yerine Distribution Point Kullanmak?
Resim-4
Bu durum çoğu zaman düşündüren bir handikap olmuştur. Ancak çoğu organizasyon Secondary Site kurup yönetimi bölmek yerine tek bir merkezden bir çok site’ı yönetmek istemektedir. Bu durumuda uzak site’lara Distribution Point’ler kurarak aşmaktadır. Bir çok banka sahip olduğu bir çok şubesinde bulunan sunucusunu Distribution Point olarak konfigüre ederek tek merkezden tüm şubelerini rahatlıkla yönetmektedir. Şimdi konuyu biraz daha açalım,
Secondary Site kurulu organizasyonda, Secondary Site’ların Primary Site’lar ile iletişiminde file-based replication ve SQL replication olmak üzere iki çeşit iletişim metodu kullanılır. File-based replication parent site’a ve parent site’tan data transferinde kullanılırken, SQL replication ile konfigurasyon update’leri alınır.
Secondary Site kurulu uzak lokasyonlarda Client’lar durum mesajlarını ve envanter bilgilerini Secondary Site’lar ile paylaşırlar ve Secondary Sitet’an policy ve dağıtılmış software’leri alırlar. Software’in Primary Site’tan download edilmesinin dışında bu işlemler küçük ve bandwith tüketmeyen işlemlerdir.
Secondary Site kurmanın en büyük artısı software dağıtımında, uygulama dağıtımında ya işletim sistemi dağıtımında aradaki bandwith’i tüketmemesidir. Böylece WAN hattındaki bandwith kontrol edilir. İşin kötü yanı ise uzak lokasyonlara Secondary Site kurmak orada yeni bir Configuration Manager yönetim birimi kurmaktır. Site büyükse belki bu durum kabul edilebilir ancak değilse yönetimin küçük lokasyonlara kadar bölünmesi istenen bir durum değilidr.
Bu noktada uzak lokasyonlarda Distribution Point kullanmak daha mantıklıdır. Bu durum uzak lokasyonda kullanılacak Server sayısını değiştirmez ama yöneteceğiniz site sayısını azaltır.
Distribution Point kulanıldığında clietn’lardan gelen datalar çok etkili olmadığı için özel bir yönetim gerektirmez ancak Client’a gidecek olan software paketleri, işletim sistemi dağıtımı paketleri gibi datalar için network bağlantısının yavaşlamasını önlemek için yönetim gerekir. Bu yönetim ise Client’lara gidecek olan dataların distributionpoint’lere aktarımının belli bir schedule çerçevesinde yapılmasıdır. Bu durumlar kontrol altına alındığı takdirde Secondary Site’ların yerine rahatça Distribution Pointler entegre edilebilir.
Ayrıca prestage distributionpointler kullanarak datanın network üzerinden uzak lokasyonlara aktarılmasına gerek kalmadan daha önceden Distribution Point olacak sunucu üzerine entegre edilebilir. Bu şekilde datanın network üzerinden hareket edip bandwith tüketmeside önlenmiş olur.
Configuration Manager 2012 mimarisini böylece özetlemiş olduk. Bir sonraki makalede kurulum adımları ile devam edeceğim.
Bu konuyla ilgili sorularınızı http://forum.mshowto.org linkini kullanarak ulaşacağınız forum sayfamızda sorabilirsiniz.
Referanslar
DMOC – Administering System Center 2012 Configuration Manager
Sakarya doğumludur. İstanbul Üniversitesi’nde Matematik/Fen ve Teknoloji öğretmenliğini bitirmiştir. Yüksek lisansını Sakarya Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği’nde yapmıştır. Bilişim sektöründe çeşitli firmalarda sistem ve network sorumlusu olarak çalışmıştır. Bazı kurumlarda sistem ve network üzerine uzmanlık eğitimleri vermiştir. Şu anda Netaş şirketinde kurumsal danışman olarak görev yapmaktadır. Microsoft System Center ürünleri, Powershell ve Azure teknolojileri ile ilgilenmektedir. 2016 yılında Microsoft tarafından Cloud and Datacenter alanında MVP unvanını almıştır.