Django, BSD (Berkeley Software Distribution) özgür yazılım lisansı ile lisanslanmış olan web çatısına verilen isimdir. Django, Python programlama dili için hazırlanmıştır.
Django’nun kurulumu oldukça basit ve işlevseldir. Django’nun, kullanıcılarının hizmetine sunmuş olduğu detaylı şekilde oluşturulan “Hata Raporu Sayfaları” ve yeni arayüz kodlama yöntemi ile alternatiflerinden ayrıldığı görülmektedir. Bir başka ifade ile Django, hızlı gelişim sunan, kullanıcıya yüksek fayda sağlayan, bakımı oldukça kolay olan, ideal tasarım ve web sitelerinin güvenliğini sağlamak için kullanılan, açık kaynak kodlu, Python web Framework’ü olarak da tanımlanmaktadır. Bu açıklama ile “Django Nedir?” sorusuna da yanıt vermiş oluyoruz.
Django Framework (Yazılım İskeleti) kullanım amacı, mevcut geliştiricilerin, daha önce geliştirilmiş olan bileşen gruplarına zaman harcamadan, uygulamalardaki yeni bileşenlere odaklanmasını sağlamasıdır.
Dijital yazılımlar içerisindeki diğer Framework (Yazılım Çatıları) ile kıyaslandığında, Django işlevsel özellikleri ile her zaman bir adım öne geçmektedir. Web geliştirme süreçleri içerisinde pek çok sorunu ve güçlüğü barındırmaktadır. Django kullanımı, yaşanan tüm güçlüklerin ortadan kaldırılmasını, kullanıcıların ihtiyacı olan bileşenleri geliştirmesi için odaklanma alanını yaratmaktadır.
Django Özellikleri Nelerdir?
Django’nun tanıtımının ilk yapıldığı dönemde, açık kaynak kod kullanımlı bir web çatısı özelliğine sahip olması, web geliştiriciler için heyecan uyandırmıştı. Django, piyasaya çıkarıldığı 2005 yılından bu yana gelişimini sürdürmeye devam etmektedir. Günümüzde kullanılan Django versiyonlarının, üzerinde birçok güncelleme yapılmış, güvenlik geliştirmelerine odaklanılmış sürümlerine de rastlanmaktadır. Django’nun öne çıkan özelliklerinden biri de yeni sorunların oluşmasına ve mevcut açıklara yanıt veren, yazılım çatılarına yama yaparak, diğer Frameworklerin değiştirilmesini sağlamasıdır. Django’nun diğer özellikleri ise aşağıdaki gibidir.
Uygulamaların Geliştirilmesi
Django, yapısal özelliği ile Python programlama dillerini kullanan, web uygulamalarının oluşturulmasını sağlayan, çevrimiçi kullanıcılara hitap eden bir geliştirici yazılım çatısıdır. Django Framework, çalışmasını bir arada sürdüren şablonlara, sanal kütüphanelere ve API (Application Programming Interface) yani Uygulama Programlama Arayüzüne sahiptir. Django kullanımı ile uygulamaların geliştirilmesi, düşük maliyet, değişiklik yapma, ekleme ile yükseltme özellikleri ile birçok web geliştirme çalışmasını kolaylaştırarak, kullanıcıya birçok avantajlar sunmaktadır.
Pratik ve İşlevsel Kullanım
Günümüzde en çok tercih edilen programlama dillerinden biri olan Python, Django tarafından destekleniyor. Django kullanımının bu nedenle oldukça pratik ve kolay olduğu görülüyor. İşlevsel özellikleri ile geliştiricilerin tüm ihtiyaçlarını karşılamaya odaklanan Django, ücretsiz ve açık kaynak kod özelliği ile popüler araçlar arasında yer alır.
İşletim Sistemleri Desteği
Django Framework’ü, bilgisayarların Windows, Mac, Linux gibi tüm işletim sistemlerinde çalışmaktadır. Django kullanımı herhangi bir platform üzerinden yapılabilir. Django, geliştiriciler ile ORM (Object Relational Mapping) Nesne ve İlişki Eşleştirici veri tabanının arasında, sunduğu özel katman ile uygulamaların daha büyük veri tabanlarına taşınabilmesini mümkün kılmaktadır.
Uygulamalar İçin Kaynak Kullanımı
Django uygulamaları, birçok farklı türde gerçek uygulamanın geliştirilmesinde kullanılan en verimli dökümantasyonlara sahiptir. Diğer Framework’lerde ise alfabetik modüller, nitelik ve yöntemler listeleri bulunmaktadır. Geliştiriciler için Django kaynak kullanımı her zaman için birçok avantaj sağlar.
Güvenlik Özellikleri
Django yüksek özellikli, bakımlı bir web uygulama Framework’ü olmakta ve dijital uygulamaların geliştirilmesinde yaygın olarak kullanılmaktadır. Bulut sistemleri Django’nun tüm uygulamalarının bulut platformları içerisinde çok daha hızlı çalıştırılması için destek sağlamaktadır.
Django uygulamaları dağıtıldığı sırada, bulut sistemlerinde, tek komut üzerinden yetkili geliştirici tarafından yönetilebilmesi mümkün olmaktadır. Django geliştiricilerinin uygulama yaptıkları web sitelerinin her geçen gün çok daha iyi, çok daha işlevsel ve güvenli hale geldiği görülmektedir.
Django Diğer Özellikleri
Django’nun sunduğu işlevsel özelliklerinden biri de topluluk desteğidir. Django toplulukları, kuralların yazılım kuruluşu tarafından yönetilmesi ile en iyi topluluklar arasında gösterilir. Django kullanıcılarına istikrarlı çalışma alanı, en verimli paket kullanımı, nitelikli belgeler ile iyi bir topluluk özelliği sunar.
Django’nun öne çıkan diğer özelliği ise kendini tekrar etmemesi olarak gösterilir. Django Framework’ünü kullanarak, çok daha az zamanda çok daha fazla işlem yapmak mümkündür. Aynı zamanda her kod satırı için en iyi verimi almayı sağladığından, Django kendini tekrar etmenin önüne geçer. Bu durum ise çoğaltılmaya ihtiyaç duyulmasının ve değişken fonksiyonların tüm programlama içinde kullanılmasının temel nedeni olarak açıklanmaktadır.
Django’nun içerisinde barındırdığı temel özellikler ise aşağıdaki şekilde sıralanabilir;
- Django Framework’ü şablon katmanlarına sahiptir.
- Formlar ve geliştirme süreçleri sunmaktadır.
- Tüm katmanları güvenliği görüntülenmektedir.
- Python uyumluluğu ve model katmanı bulunmaktadır.
- Yerelleştirme, yüksek performans ve optimizasyon hizmetleri sunmaktadır.
- Coğrafi çerçeveler yapmak, web uygulamasının geliştirilmesi için ortak araç kullanmak mümkündür.
- Bir web sitesinin tasarımında ihtiyaç duyulan tüm temel işlevleri barındırmaktadır.
Django MTV Nedir?
Django, Python programlama diliyle yazılmış olan, MTV mimarisini içerisinde barındıran, yüksek standartlı web çatısıdır. MTV olarak tanımlanan yapı ise Model, View ve Template alanlarını kapsamaktadır. Django uygulama geliştirilme aşamasında, MTV yapısı baz alınarak kodlanmaktadır.
MTV (Model View Template) dijital literatürde sıklıkla kullanılan MVC (Model View Controller)’dan farklı olarak çalışmaktadır. İkisi arasında bulunan temel farklılık ise Django kullanımında kontrolör (Controller) kısmına odaklanılarak, şablona daha fazla müdahale edebilmeyi sağlamasıdır.
Django Framework’ünde kontrolör, modellerin ve görünümlerin arasındaki etkileşimin kontrol edildiği yazılım kodlarını ifade etmektedir. Django şablonları, DTL (Django Template Language) yani Django şablon dilinin HTML dosyasını işaret eder. Bu şablonlar, geliştirici modelleri sağlayarak, görünümlerin URL’lere eşleşmesini sağlamaktadır. Ardından kullanıcının yapıyı çalıştırması için işlemlerini tamamlar.
Django Kullanmanın Faydaları
Django Framework’ü sunduğu işlevsel özellikleri ve güncel destekleri ile birçok web geliştiricinin ilk tercihleri arasında yer almaktadır. Django kullanımının faydaları ise aşağıda sıralanmaktadır.
- Django’nun kurulumu ve kullanımı oldukça basittir.
- Django detaylı hata raporu oluşturarak, kullanıcının sorununu daha kısa sürede çözmesi için yönlendirmektedir.
- Django’nun genişletilebilir özellikte yönetim paneli bulunmaktadır. Kurulumunun ardından kullanıcıya ait bir admin panel yönetim alanı verilir.
- Django Framework’ü sürekli yenilenen ve güncellenen şablonlara sahiptir.
- Django üstün güvenlik hizmetlerini içerisinde barındırmaktadır.
Django Kullanan Web Siteleri Nelerdir?
Django kullanıcılar için çok yönlü bir Framework olma özelliği taşır. Uygulama geliştiriciler, Django kullanımı ile başka sorunlarla uğraşmak zorunda kalmadan, kendi işlerine odaklanabilir hale gelmektedir. Web uygulamalarının, sitelerin kısa süre içerisinde işlevsel tasarımlarla ortaya çıkarılması Django ile mümkün olmaktadır. Dünya genelinde Django Framework’ünü kullanan popüler web siteleri ise aşağıdaki gibidir.
Django Framework’ünde Proje Nasıl Oluşturulur?
Django Framework’ünde bir proje oluşturmaya başlamadan önce kurulumunu buradan yapmak mümkündür.
- Kurulumu tamamlanan Django için çalışma dizininin belirlenmesi gerekmektedir.
- Sanal ortamın hazırlanması için Virtualenv kullanılabilmektedir.
- Linux ya da Mac işletim sistemi kullananlar “Terminal” ekranlarından,
- Windows işletim sistemi için ise CMD ekranından çalışma konumu oluşturulmaktadır.
- Çalışma konumu için örnek olarak: /home/hosting.com tr tanımlanmalıdır.
- Virtualenv kurulumunun yapılması için aşağıdaki işlem adımları takip edilmektedir.
- Kurulum yapılacak dizine gidilir
- İşlemlerin yürütüleceği dizine girdikten sonra, sanal ortam oluşturulmaktadır.
- Python3x versiyonunun kullanımı ile “hosting.com.tr_Project” adlı klasör tanımlanmış olmaktadır. bu şekilde çalışma ortamı da hazırlanmıştır.
- Sıradaki adımda ise aktifleştirme işlemi yapılmaktadır. MacOS ve Linux işletim sistemleri için aktifleştirme aşağıdaki şekilde yapılmaktadır.
- Windows işletim sistemi aktifleştirmesi ise Script ile tamamlanmaktadır.
- Aktifleştirme gerçekleştikten sonra, “pip” komutunun yardımıyla, kurulum tamamlanmaktadır.
- Django kurulumu “pip” kodu ile tamamlandıktan sonra, Mac ve Linux kullanıcıları “bin” dizinine, Windows kullanıcıları ise “Script” dosyalarına giderek, dosyalarını oluşturabilmektedir.
- Örnek olarak “hosting.com.tr” adını verdiğimiz uygulama oluşturulmuş olmaktadır.
Sıradaki adımda “hosting.com.tr” uygulamasının yapısı incelenmektedir.
- Hosting.com.tr/ : Oluşturulan bu örnek klasör içerisinde, __init__py, settings.py, urls.py, wsgi.py dosyaları oluşturulmaktadır. Bu bölüm, temel işlemlerin gerçekleştirildiği alanı göstermektedir.
- __init__py : Oluşturulmuş olan “hosting.com.tr” örnek klasörünün paket klasörünü ifade eden boş bir dosya olmaktadır. Bu dosyanın tamamen boş bırakılması, içerisine hiçbir şey yazılmaması gerekmektedir.
- Setting.py : Django projelerine ait yapılandırmalar bu dosyada barındırılmaktadır. Setting.py dosyası aynı zamanda tüm ayarların içerisinde bulunduğu dosya türüdür.
- Urls.py : Bu dosya içerisinde oluşturulan projeye ait tüm adresler yer almaktadır. Başlangıçta boş olarak kullanılan dosya, web sitesi içerisinde aktif olacak “URL” parametrelerinin belirlenmesine yardımcı olacaktır. Belirlenmiş olan “URL” yapıları ise bu dosya içerisine eklenmelidir.
- Wsgi.py : Bu dosya, Django geliştirme sunucuları için WSGI yani “Web Server Gateway Interface” uygulamalarını içermektedir. Bu dosya içerisine de herhangi bir şeyin yazılmaması gerekmektedir. __init_py dosyasında olduğu gibi bu dosya içerisinde işlem yapılmaması önem taşımaktadır.
- Manage.py : Bu dosya, Django projeleri ile etkileşime girmek için kullanılır. Geliştirme sunucularının başlatılması, bu dosya ile sağlanmaktadır. Kilitli yapısı sayesinde, bu dosyanın içerisinde düzenleme yapılmasına izin verilmemektedir.
Django Hakkında Sıkça Sorulan Sorular ve Yanıtları
Django Framework Nedir?
Django, özgür yazılım lisansı sahibi, açık kaynak kodlu bir web çatısı olarak tanımlanmaktadır.
Django Serializer Nedir?
DRF (Django Rest Framework) başka kullanıcıların oluşturmuş olduğu, kendine özgü serializer yapılarına sahip Django uygulamalarından biri olmaktadır. Django Serializer ise verilerin kolayca işlenmesi için JSON, XML gibi veri tiplerini dönüştürmek için kullanılmaktadır.
Django Middleware Nedir?
Django Middleware, “request-response” döngülerini mercek altında tutan, gelen istekleri ya da cevapları değişime uğratabilen, bazı durumlarda uygulama davranışlarını yönetmeyi mümkün kılan eklenti sistemleri olarak tanımlanmaktadır.
Django ORM Nedir?
ORM (Object-Relational Mapping) Django sistemlerinde kullanılan, nesnelerin ve ilişkisel verilerin eşleşmesini sağlayan bir araç olmaktadır. Django ORM, veritabanı işlemlerinin kolaylaşmasını sağlayarak hız kazandırmaktadır.
Django Slug Nedir?
Django sistemlerinde Slug, bazı web sitesi içerikleri için oluşturulan, URL destekli kısa etiketler olarak tanımlanmaktadır. Slug kullanımları sadece harf, sayı, alt çizgiler ve kısa çizgileri içermektedir.
İlgili İçerikler: