PİRHA – Dersim Tertelesi’ne ilişkin PİRHA’ya konuşan Pir Sultan Abdal Kültür Derneği Ataşehir Şube Başkanı Hasan Gülüm ve Dersim Dernekler Federasyonu Genel Başkanı Ali Haydar Ben, terteleye ilişkin çıkarılan kanunu protesto etmek ve katliamda yaşamını yitirenleri anmak için yapılacak etkinliğine çağrı yaptı.
4 Mayıs 1937 yılında Bakanlar Kurulu Dersim’de Tenkil Harekatı kararını almıştı. Bu karardan sonra Dersim’de başlayan katliam 1938 yılına kadar sürmüştü ve 1937-38 Dersim Kürt Alevi katliamı olarak tarihe geçti.
PSAKD Ataşehir Şube Başkanı Hasan Gülüm ve Dersim Dernekler Federasyonu Genel Başkanı Ali Haydar Ben 4 Mayıs Dersim Tertelesi’nin 82. yılına ilişkin Pir Haber Ajansı’na konuştu.
“ALEVİLERİN VİCDANINDA YARA OLARAK DURMAKTADIR”
PSAKD Ataşehir Şubesi ve Cemevi Başkanı Hasan Gülüm, “Seyit Rıza Meydanı’nda 82. yıla dair söylenecek sözü Seyit Rıza söylemişti. Söylediği, ‘Yazıktır, günahtır’ sözüyle bu ülkede devletin yürüttüğü, ortaya çıkardığı sonuç başta Dersimliler olmak üzere bütün Alevilerin vicdanında yara olarak durmaktadır. 82 yıl geçmesine rağmen ne bu dosya ne de o yaraya dair devlet tarafından bugüne kadar atılmış bir adım olmadığı gibi aslında tersinden Alevilere ve inancına dair aynı yok sayma, aynı inkar devam etmektedir. 82 yıl öncesinden Alevilerin yürüttüğü ve kendi inançları, kültürleri gereği yürüttükleri mücadele tüm çıplaklığıyla bu meydanda duruyor” ifadelerini kullandı.
“İNKAR VE BASKI HER YANIYLA DEVAM EDİYOR”
“Yarın söylenecek söz, ortaya koyulacak tutum bugüne dair de o inkarın yarattığı toplamda sonucu bir kez daha talepleriyle ortaya çıkacaktır. Bu inanç diğer inançlar kadar eşit ve özgür olmalıdır. İnanç ve dilin üzerindeki inkar ve asimilasyonun kalkması gerekiyor. Bu talep 82 yıl öncesinden bugüne durmaktadır” diyen Gülüm, coğrafya üzerindeki baskıya ilişkin şu ifadeleri kullandı:
“Gördüğüm tablo; hem inkarın hem baskının her yanıyla devam ettiğini gözlemleyebiliyorsun. Ormanlar yakılıyor, barajlar ve HES’ler yapılıyor. Bütün canlı varlıkların doğada rahatça gezmesini istiyoruz. Coğrafyanın doğasına dair yürütülen tahribat, Alevilerin özelliklerinden en önemlisi doğayı inancın bir parçası olarak görmektir. İnsan yaşamını çok değerli ve önemli görmektir.”
Gülüm, “Başta Dersim halkına çağrımız. Geçmişimize sahip çıkabilirsek geleceğimize sahip çıkabiliriz. Bizim geleceğimizi yaratan geçmişimizdir. Herkesi Seyit Rıza şahsında yaşanan katliamda yaşamını yitirenleri anmaya davet ediyoruz” diyerek çağrıda bulundu.
“SÜREÇLER, İKTİDARLAR DEĞİŞSE DE BU COĞRAFYADA ZULÜM DEVAM EDİYOR”
DEDEF Genel Başkanı Ali Haydar Ben de, “82 yıl olmuş, Dersim Katliamı gerçekleşeli. 1935 yılında altyapısının hazırlanması, 37’de bakanlar kurulu kararıyla kesinleşmesi. 80 yılı aşkın bir süredir aynı zulüm bu coğrafyada devam ediyor. Koşullar, süreçler, iktidarlar değişse de bugünkü anlayış devam ediyor. Bizler DEDEF olarak Dersim 38 Soykırımı ile ilgili her yıl eylem ve etkinlikler yapıyoruz” diyerek günümüzde yaşanan baskılara değindi.
“DERSİM’E BAKIŞ AÇISI DEĞİŞMEDİ”
“Geçen sene anmalarımız yasaklandı. Sırf orada soykırım kelimesi geçmesinden kaynaklı. İktidara hangi parti gelirse gelsin, hem Alevi inancı üzerinden hem de Dersim meseleleri nedeniyle Cumhurbaşkanı ve AKP Başkanı Dersim’de soykırım oldu gibi bir imaj çizdi. Devletin samimi olmadığını düşünüyoruz. Söylemler göstermelik söylemlerdi. Geçen sene anmalarımızı yasaklayan, Dersim halkının, kurumlarının orada toplanmasına izin vermeyen de bu anlayıştı. Daha önceki süreçlerde de DEDEF üyeleri ‘Soykırım, tertele’ pankartları tutup açıklamalara katıldıkları için bu anlayış tarafından tutuklatıldılar. 82 yıl geçmesine rağmen Dersim’e bakış açısı değişmedi” diye konuşan Ben, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Taleplerimiz yerine getirilene kadar mücadeleyi sürdüreceğiz. Arşivler açılsın Dersim ismi iade edilsin. Dersim halkından özür dilensin. Sürgünler, kayıplar ve evlatlık alınan çocukların listesi ve Seyit Rıza ve arkadaşlarının mezar yerleri açıklansın. Dillerimize ve Kızılbaş Alevi inancımıza özgürlük tanınsın. Munzur’daki baraj projeleri iptal edilsin! Bu taleplerimizle mücadelemize devam ediyoruz, edeceğiz.”
Ben, anma etkinliklerine şu çağrıyı yaptı:
“Birçok yerde terteleyi kınayacağız, yaşamını yitirenleri anacağız. Vicdanı olan herkesin bu katliamı lanetlemesi gerektiğini düşünüyoruz. Dersim’de katliamın gerçekleştiği yerlerden biri olan Pax Köprüsü’nde anma gerçekleştirip 19.38’de de Seyit Rıza Meydanı’nda basın açıklaması gerçekleştireceğiz. Öte yandan İstanbul, Bursa, Adana, Mersin, İzmir ve birçok yerde Dersim ve Alevi kurumlarıyla birlikte etkinlikler gerçekleştireceğiz.”
PİRHA/DERSİM