Avrupa Birliği Nereye Gidiyor? / Yazan: Mehmet KAYAR
Avrupa Birliği Nereye Gidiyor?
2019’un son aylarında Çin’in Hubei eyaletinin en büyük şehri olan Wuhan’da ortaya çıkan bir virüs , Covid-19 , birkaç ay içerisinde tüm dünyayı etkisi altına aldı. Önceleri sadece Çin’de etkisini gösteren bu virüs, çok geçmeden başta Avrupa olmak üzere pek çok kıtayı kasıp kavurmaya başladı. Virüsün Avrupa’daki merkezi ise İtalya oldu.
Şu günlerde vaka sayılarının on binlerle, hayatını kaybeden insan sayısının ise binlerle ifade edildiği İtalya’da durum her geçen gün daha kötü bir hâl almaya başladı. İtalyan hükûmetinin ise bu durum karşısında başvurduğu ilk merci, üyesi olduğu Avrupa Birliği’dir. Fakat hükûmetin yardım çağrılarına rağmen birliğin yaptığı tek şey, sessiz kalmak olmuştur. İşte bu durum akıllara Avrupa Birliği dağılıyor mu? sorusunu getiriyor. Bu sorunun olası yanıtlarına geçmeden önce birliğin tarihçesine değinmek durumu anlamada daha elzem olacaktır.
Avrupa’nın altı ülkesi; Belçika, Federal Almanya, Fransa, Hollanda, İtalya ve Lüksemburg ham madde ihtiyacının giderilmesi maksadıyla bir araya gelmiş ve 1951’de Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğu adıyla bir teşkilat kurmuştur. 1957 yılına gelindiğinde ise bu iş birliğini farklı sektörlerde de uygulamaya karar veren devletler Roma Antlaşması ile Avrupa Ekonomik Topluluğunu kurmuştur. Aynı zaman diliminde, şu aralar çokça tartışılan nükleer enerjinin barışçıl şartlarda kullanımını öngören Avrupa Atom Enerjisi Topluluğu kurulmuştur. 1965’te ise üç teşkilat Avrupa Toplulukları adıyla birleşmiştir.
1980’lerde başlayan topluluğun genişleme süreci ilerleyen yıllarda da devam etmiştir.1993’e geldiğimizde Maastricht Antlaşması ile bugünkü bildiğimiz adıyla Avrupa Birliği kurulmuştur.
Bugün İtalya’nın yardım çığlıklarına kulaklarını tıkayan Avrupa Birliği geçmişinde de benzer çekişmelere, karışıklıklara ev sahipliği yapmıştır. 1980’lerin hemen başında üye ülkeler arasında serbest bir ticaret uygulaması yoktu.Bu durum siyasiler ve işverenler arasında gerginliklere sebep oluyordu. Nitekim bu gerginlikler Single European Act yani Avrupa Tek Senedi ile giderilmişti.
2008 yılındaki küresel ekonomik kriz, birlik siyasetinde de çatırdamalara sebep olmuştur. Yunanistan’ı iflasın eşiğine getiren kriz İspanya, Portekiz ve İtalya’yı da derinden sarsmıştı.O zamanlar Yunanistan’a cömertçe yapılan yardımların bugün İtalya’dan esirgenmesi birliğin geleceği üzerine ciddi endişeler yaratıyor. Gerek İngiltere’deki Brexit süreci gerekse Arap Baharı sonrası gelişen olaylarla Avrupa’ya yapılan yoğun mülteci akını birliğin düzenini sarsmaya devam ediyor. Birliğin geleceğine dair yapılan tahminler ise hiç de iyimser bir tablo çizmiyor.
Küresel krizlerle boğuşan dünyamızda her geçen günün çok şeye gebe olduğu aşikar. Ekonomik krizlere eşlik eden mülteci akını ve son günlerdeki salgın hastalık başta Avrupa Birliği olmak üzere birçok topluluğun geleceğini nasıl şekillendirecek, hep birlikte göreceğiz.
Mehmet KAYAR
Kaynaklar: