Eğitim-İş Bursa Şubesi Başkanı Özkan Rona, Köy Enstitülerinin 79. kuruluş yıldönümü dolayısıyla bir mesaj yayınladı.
Mesajında, "Emperyalizme karşı bağımsızlık savaşı kazanıldıktan sonra çağdaşlaşmanın ve aydınlanmanın, silahla kazanılan bağımsızlığın teminatı olduğunun bilincinde olan Cumhuriyet'i kuranlar, "Köy Enstitüleri" modeli ile bunu uygulamaya koydular." diyen Rona, Köy Enstitülerinin kuruluşu ile ilgili bilgiler verdi:
"Köy Enstitüleri, "köye öğretmen ve köye yararlı diğer meslek erbabını" yetiştirmek üzere 1937 yılında açılmaya başlandı. 17 Nisan 1940 yılında da 3083 sayılı yasayla, Hasan Ali Yücel'in Milli Eğitim Bakanlığı ve İsmail Hakkı Tonguç'un önderliğinde kuruldu.
Köy Enstitüleri hareketinin temel ideolojisi; yüzyıllarca ihmale uğramış köy insanına, kendi yazgısını değiştirecek bilinç ve beceriyi kazandırmaktı. Eğitim bunun bir aracı idi. Asıl amaç, köy insanının bilinçlendirilmesi ve canlandırılmasıydı. Çünkü okur-yazar olmayan bir toplum ile Atatürk Cumhuriyetinin hedefi olan çağdaş uygarlığa ulaşılamazdı. İşte Köy Enstitüleri ile bu eksiklik giderilmeye çalışılmıştır. 2. Dünya Savaşı'nın sınıra dayandığı koşullarda, devlet bütçesinin ve genç işgücünün olası savaşa odaklandığı bir ortamda kurulan enstitülerin parasal kaynağı, sadece Devlet bütçesinden ayrılan payla değil, buralarda yaşayan özverili öğretmen, yönetici, işçi ve öğrencilerin emeği ile yaratıldı. Bu özveri sayesinde enstitülerde 1937-46 yıllardı arasında 723 bina yapıldı, on binlerce dönüm çorak ya da bataklık arazi işlenerek buralardan bol ürün elde edildi.
Öğrenciler; öğreniyor, öğrendiklerini uyguluyor ve üretiyordu. Bu dönemde köy çocukları eğitildikten sonra köylerine tarımda, sanatta, zanaatta ve sağlık alanlarında öğretmen olarak geri gönderildi.
Yüzyıllardır horlanmış köy çocuklarından yazarlar, şairler, müzisyenler, bilim adamları çıkmaya başlamıştı. Anadolu uyanıyordu. Köy Enstitüleri'nden yetişenlerin yaktıkları çoban ateşleri Anadolu'yu aydınlatmaya başlamıştı. Ancak bu yüksek dinamizm ve Cumhuriyetçi kadronun kazandırdığı ivme gerici ve tutucu egemen güçlerden tepkiler almaya başlamıştı.
"UNESCO bu modeli gelişmekte olan ülkelere tavsiye etmiş"
Ülkenin toplumsallaşma sürecini kolaylaştırmak için gerçekleştirilen Köy Enstitüleri girişimi, kazandığı onca olumlu sonuca karşın dinsel değerlerin çöküşüne neden olduğu gerekçesi ve komünizm geliyor korkutmalarıyla tamamlanamadı. Önce bilinçli olarak içi boşaltılan ve yozlaştırılan Köy Enstitüleri kapatılarak Anadolu'nun en önemli aydınlanma projesi ortadan kaldırıldı.
Köy Enstitüsü işlemesini sürdürseydi, ulusal egemenlik ve ulusun tam bağımsızlığı zedelenmeyecek; her yurttaş, kul olmaktan kurtulup, ülkenin onurlu yurttaşı olma bilincine ulaşacak; laik, sosyal hukuk devletinin hizmetlerinden her yurttaş yararlanacak; köy-kent arası uçurum kalkacak; kadın-erkek arasındaki hak eşitliği yerleşecek; insan, çocuk ve emekçi hakları tam olarak verilecekti. Sabahattin Eyüboğlu'nun "Köy Enstitüleri, bozkırda ağaç dikmek ve tutturmaktır" diye tanımladığı, Hasan Ali Yücel'in "Bu bizimdir, kimseden almadık; bizden alsınlar" diyerek milli ve özgün bir proje olduğuna işaret ettiği Köy Enstitüleri, pek çok yabancı bilim adamının da dikkatini çekmiş, akademik çalışmalara konu olmuştur. UNESCO da bu modeli gelişmekte olan ülkelere tavsiye etmiştir."
"Enstitülerin kapatılması aydınlanma tarihinde gericiliğin zaferidir"
Bugün öğretmen yetiştirmeden başlayarak eğitim sisteminin yaşadığı pek çok sorunun kaynağının Köy Enstitüleri'nin kapatılmasında yattığını belirten Rona, şu ifadeleri kullandı: "Köy Enstitüleri'nin kapatılması ülkemizdeki aydınlanma sürecinin durdurulması ve demokratik işleyişin sekteye uğratılması anlamına gelmiş, genel anlamda da demokrasimizin derin bir yara alması sonucunu doğurmuştur. Enstitülerin kapatılması Türkiye'nin aydınlanma tarihinde gericiliğin zaferi olarak yerini almıştır.
Ne yazık ki, o gerici anlayışın uzantıları bugün de işbaşındadırlar. AKP iktidarı döneminde uygulanan politikalarla eğitimin niteliği düşürülmüş, çağdaş, bilimsel, akılcı, laik eğitim sistemine büyük bir darbe vurulmuştur. 4+4+4 eğitim sistemi ile Cumhuriyet'in temeli olan "Öğretim Birliği" parçalanmış, laik, bilimsel, parasız ve ulusal eğitim yok edilmiş, okullarımız medreseye döndürülmüştür. Siyasi iktidar, çocukları medrese eğitimi ile "itaatkar", "biat eden" kullar haline getirmeye çalışmaktadırlar."
Eğitim sisteminde Köy Enstitülerinin ruhunun bulunması gerektiğini vurgulayan Rona, şöyle devam etti:
"Bugün Köy Enstitüsü ruhunu yeniden yakalamak ancak çağdaş, üretken ve demokratik eğitim yöntemini ulusal eğitim sistemimizin her aşamasına uygulayarak; eleştiren, sorgulayan çağdaş bireyler yetiştirmekle olur. Üretken ve yaratıcılığın desteklendiği eğitim anlayışı bugün yaşadığımız eğitim sorunlarının da çözümü olarak görülmelidir. İşte o zaman Atatürk'ün ve cumhuriyetin öğretmenlerden istediği 'Fikri hür, vicdanı hür, irfanı hür' nesilleri yetiştirebiliriz.
79. Kuruluş Yıldönümünde Köy Enstitüleri'nin ilerici, demokrat ve aydınlanmacı geleneğine sahip çıkıyoruz. Eğitim-İş olarak amacımız; Köy Enstitülerinin felsefesi, heyecan ve ruhunu okullarımızda yaşatmak, tüm yurtta cumhuriyetin, aydınlanmanın ateşini yeniden yakmak, ülkemizin geleceğine umut ve ışık olabilmektir. Cumhuriyet öğretmenlerinin yegane örgütü Eğitim-İş, Mustafa Necati'den, Hasan Ali Yücel'den, Fakir Baykurt'tan, hepsinden önemlisi Başöğretmenimiz Mustafa Kemal'den devraldığı bu görev ve sorumluluğu yerine getirme azim ve kararlılığındadır."
En Çok Okunan Haberler
Mustafakemalpaşa Belediyesi'nde vatandaşlardan gelen...Bursa Devlet Tiyatrosu perdeyi efsane oyunla...
Bursa Devlet Tiyatrosu, 1 Ekim'de başlayacak yeni se...İşte CHP'lilerin merakla beklediği PM kararları
CHP Parti Meclisi'nde kabul edilen yeni yönetmelikle...Uludağ Üniversitesi'nde geriye gidiş sürüyor
Dünyadaki üniversiteleri akademik performanslarına g...İmamoğlu: Senin de koltuğun sallanıyor!
İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu,...Motorine 7 kuruş daha zam geliyor
Motorinin litre fiyatına, gece yarısından geçerli ol...Bursa'da hava sıcaklığı düşecek, yağış gelecek
Hava sıcaklıklarının yarından cumartesiye kadar Balı...Tüm Bursa böyle bir temizlik için seferber o...
Bursa'nın İnegöl ilçesinde, dünyada 100'ü aşkın ülke...Bursa'da diş hekimine bıçaklı saldırı
Bursa'da hastaneye dişini çektirmek için gelen bir h...AKP'li Tosun: Yüksek ezan sesi bir eziyete d...
Star Gazetesi yazarı Resul Tosun, ezanların yüksek s...Rıza Kayaalp güreşte tarih yazdı
Milli sporcu Rıza Kayaalp, Dünya Güreş Şampiyonası g...Tarık Akan vefatının 3. yılında unutulmadı
Oynadığı filmlerle bir döneme damgasını vuran sinema...CHP yeni yönetmelikleri gözden geçirecek
CHP yönetimi, Parti Meclisi'nde kabul edilen an...3 aydır süren operasyonda 18 kişi adliyede
Bursa merkezli 9 ilde 3 aydır sürdürülen ve uyuşturu...Kulp Belediye Başkanlığına kayyım atandı
Diyarbakır'ın Kulp ilçesinde 7 kişinin yaşamını yiti...