Sanatçıların yeni oyun alanı
NFT sadece üç harf. Bugünlerde sanatçıların ve koleksiyonerlerin zihnini epey meşgul eden, tüm paydaşların anlamaya çalıştığı anlayanların ise epey yol aldığı bir dijital piyasa. Daha anlaşılır ifade etmek gerekirse bir şeyin gerçekliğinin dijital sertifikası olarak tanımlamak mümkün NFT’yi. Peki, NFT’de olan sanatçılar bu alanın geleceğini ve getirilerini nasıl yorumluyor. Tarık Tolunay, Seda Türeç, Uçman Balaban ve Birol Bayram anlattı.
Seda Türeç:
“Koleksiyonerlerle birebir iletişim paha biçilemez”
Gerçek hayatta sanat eserini ortaya çıkarmak ve beğeniye sunmak her zaman kolay bir süreç olmayabiliyor. Fakat NFT sayesinde eserinizi dijital ortamda rahatlıkla alıcılarla buluşturabilirsiniz. Koleksiyonerlerle birebir iletişime geçebilme imkanı sunması ise bence paha biçilmez. Koleksiyonerleri bu alana çeken en önemli etken fiziksel bir sanat eserine göre çok daha kolay gösterime konulabilmesi. 300 bin dolara aldığınız bir tabloyu insanlara sergilemek isteseniz bile zarar gelmesinden çekinerek nemden uzak bir yerde izole etmek, korumak isteyebilirsiniz. NFT olarak aldığınız sanat eserinde durum böyle değil. Bunun dışında birçok koleksiyoner NFT’leri bir yatırım aracı olarak da görüyor olabilir. Yeni sanatçılarla dolu yepyeni bir piyasa olması aldığınız bir NFT’yi ikinci pazarda çok daha yüksek fiyatlara satmanızı mümkün kılabiliyor. Tüm dünyanın dijitalleştiği bugünlerde NFT’lerin popülerliğini koruyacağını ön görebilmek çok zor değil. Bu teknoloji dijital sanatı öyle veya böyle çok daha ulaşılabilir bir hale getirmiş durumda ve kripto paraların çıkış sürecinin aksine daha anlaşılabilir bir temele oturuyor.
Birol Bayram:
“Dijital dünya sanatçıları sınırlardan kurtarıyor”
Teknoloji ilerledikçe mecralar değişiyor. Dolayısıyla sanatçıların eserlerini gösterebilmek için kullandıkları mecralar da değişiyor. Önceki yıllarda bu dokunan bir halı ya da bir kilise duvarıyken, günümüzde bu mecranın dijital ortamlar olması normal geliyor. NFT bu mecranın kullanılması için sanatçıların kullandığı bir converter diyebiliriz. Sanatçılar yaptıkları işi maddi kazançtan çok beğenilme arzusuyla yaparlar bu yüzden ne kadar çok insana ulaşırlarsa o kadar tatmin duyarlar, dijital dünya bu imkânı sağlıyor ve sanatçıları yaşadıkları ülkelerin sınırlarından kurtararak dünyaya açılmalarını sağlıyor. Klasik sanat eserlerini toplayan koleksiyonerlerin motivasyonu neyse günümüz koleksiyoncularını bu alana çeken şey gene aynı; estetik ve değerli bir esere sahip olma arzusu. Günümüz nesli multimedia ortamından geniş bir açıyla bakıyor kavramlara onların normali bakış açısını değiştiremeyenler için her zaman anormal olmaya devam edecek.
Uçman Balaban:
“Sektörün ağırlığı altında ezilenleri sanatçıya çevirebilir”
Her yeni “şey” gibi zamanla daha iyi anlayıp, uygun bir şekilde davranabileceğiz diye düşünüyorum. Gözlemlediğim kadarıyla sanatçılara daha önce pek azının tecrübe ettiği ekonomik bir rahatlık getiriyor. Yeni sanatçılar doğuruyor ve açıkçası insanları daha fazla üretmeye itiyor. Sektörün ağırlığı altında ezilen insanları bir gecede sanatçıya çevirebiliyor. Kripto sanat dünyasının kolektörleri alıştığımız anlamdaki sanat koleksiyonerinden daha farklı. Okuyup, konuştuğum bir kısmının “avlanmaktan” yani yeni sanatçılar ve işler keşfetmekten hoşlanması, sistemin hızlıca bir sürü yeni sanatçıya erişime izin vermesi ve kripto para birimleriyle satın alınabilmesi sanırım onlar için cazip kısım. Ama dediğim gibi bu benim kısıtlı interaksiyonumdan öğrendiğim bir bilgi. NFT yeni bir normal olmak için çok yeni. Şu an NFT nereye gidecek bence içerisinde en başından beri bulunan kimse bilemiyordur. Bu eskiyi silmeyecek ama eskiye ufak bir güncelleme getirecektir. Bunu reddedip karşısında durmayan galeriler, müzayede evleri veya sanat eleştirmenleri bundan zarar görmekten çok, hayrını görebilirler.
Tarık Tolunay:
“Yıllar boyunca yükleyebileceğim kadar eserim var”
Blockchain dünyasını uzaktan takip ediyordum. Yeniliklere yakın durmak konusunda çaba sarf ediyorum her zaman. Teknolojinin sadece parasal bir karşılığı olmayacağının da farkındaydım. Yaptığım çalışmalarla global dünyada var olma hayalim hep vardı. NFT’nin buna imkân tanıdığını ve bunu sağlayabileceğini fark ettiğimde bu alana dönük çalışmalarıma yoğunluk verdim. Bunun sonucu olarak NFT’de yüklediğim ve 36 bin dolara satılan ilk eserimın ardından ikinci yüklediğim eser de 90 bin dolara NFT’de satışta. Devamı da gelecek. Yıllar boyunca yükleyebileceğim kadar eserim var. Sanal bir eserin sahibi olmak insanların ilk etapta pek anlam veremediği bir şey. Bunun zamanla değişeceğini düşünüyorum. Bununla birlikte NFT üzerinden eserimi satın alanlara fiziki ürün de ulaştıracağım. Keza daha önceden yaptığım çalışmaları satın alanlar NFT ile de bunu birleştirmek istiyorlar.