Beslenmemizde değişen bir şey yok
Türkiye Obezite Araştırma Derneği tarafından yapılan “Türkiye’de Beslenme Alışkanlıkları ve Fiziksel Hareketlilik Düzeyi Saptama Araştırması” çarpıcı sonuçlar ortaya koydu. Araştırmaya katılanlar, en önemli fiziksel aktivite olarak ‘yürüyüş ve temizlik yapmayı’ algılıyor.
Türkiye Obezite Araştırma Derneği, bir sivil toplum kuruluşu olarak sağlık ve beslenme alanında bir ilke imza attı. Dernek tarafından 12 ilde, 15 yaş üstü bin 563 kişi üzerinde yapılan “Türkiye’de Beslenme Alışkanlıkları ve Fiziksel Hareketlilik Düzeyi Saptama Araştırması” çarpıcı sonuçlar verdi.
Araştırma, günde ortalama 4 saat 35 dakikasını tv ve bilgisayar karşısında geçiren Türk insanının günlük yaşamında fiziksel aktiviteye zaman ayırmadığını ortaya koydu. Araştırmaya katılanların %7
0’i zaman bulamadığı için düzenli egzersiz yapmadığını ifade etti. Araştırmanın ortaya koyduğu bir başka gerçek de, öğünlerimiz düzenli değil ve yemek yemeye vakit ayırmıyoruz. İşte Türk toplumunun beslenme alışkanları:
Geleneksel beslenme tarzı devam ediyor
Toplumun %68’i her gün kahvaltı yapıyor. Öğle yemeğini düzenli olarak yiyenlerin oranı %63 olurken, %72,7’lik bir kesim düzenli olarak akşam yemeği yiyor. Ara öğünlerle 5 öğün tüketenlerin oranı ise %4,4. Kahvaltı ve akşam yemekleri evde, öğle yemekleri dışarda yeniliyor. Toplumun %34’ü haftada en az 6 öğünü ev dışında tüketiyor.
Kahvaltıda ekmek, peynir, zeytin, reçel, bal, yumurta ve salatalık gibi geleneksel gıdaları tüketiyoruz. Simit, kek ve börek de geleneksel beslenmenin unsurları olarak ortaya çıkıyor. Öğle ve akşam yemeklerinde ekmek, salata, çorba, pirinç veya bulgur pilavı ve yoğurt öne çıkarken, etsiz sebze yemeklerini her gün tüketenlerin oranı çok az.
Çay, kahve ve ayran
Türk toplumu çay ve kahve gibi ayranın da tiryakisi… Yaz-kış çay ile kahve tüketiyoruz. 30 günde çay-kahve tüketim ortalaması 52 olurken, bir ayın 25 gününde ayran tüketiyoruz. Gazlı içecek tüketimi yaz aylarında %10,4’e kadar çıkıyor. Süt içme alışkanlığımız haftada 6 gün, oran olarak %9 civarında. Bitki çayları ve enerji içecekleri sıralamaya giremiyor. Alkol tüketim oranı da %26,6 olarak belirlendi.
“Dehşete kapılıyorum”
Araştırma sonuçlarını 8 Şubat’ta düzenlenen basın toplantısında Marmara Üniversitesi Beslenme ve Diyetetik Bölüm Başkanı Prof. Dr. Funda Elmacıoğlu ile birlikte değerlendiren Türkiye Obezite Araştırma Derneği Başkanı Prof. Dr. Nazif Bağrıaçı
k; beslenme ve onun etki sahası olan sağlığın tüm dünyanın ve ülkemizin gündemini meşgul ettiğini söyledi. Bağrıaçık, şöyle devam etti:
“Tam olarak sağlıklı ve dengeli beslenme bilincine ulaşamamış toplumumuz, doğru olmayan yayınlar ve bilgi aktarımları ile şaşkınlık içinde yanlış ve dengesiz beslenmelere yönelmektedir. Asrımızda toplumda gittikçe artan ve halk sağlığını tehdit eden kanser, kalp-damar hastalıkları, obezite ve diyabet hakkında her gün basın yayında çeşitli iddialar yer almaktadır. Bu iddialar maalesef bilimsel gerçekleri yansıtmıyor. 50 yılını diyabet ve obezite ile mücadele ve hastalığın kontrolüne vermiş bir hekim olarak iddialar karşısında zaman zaman ben bile dehşete kapılıyorum.
Türkiye çok geniş bir coğrafyada, ekonomik durumları, yaşam ve çalışma şartları farklı 75 milyonu barındıran bir ülke. Çeşitli alışkanlıkları olan bu toplumda homojen bir beslenme şekli ve fiziksel aktivite beklemek doğru değil. Araştırma, ülkemizin bugünkü durumunu göstermesi yönünden son derece önemlidir. Toplumumuzun dengeli ve yeterli beslenme alışkanlıklarına sahip olmadığı, fiziksel aktiviteye gerekli önem ve zamanın verilmediği ortaya çıkıyor. Obezitenin fiziksel aktivite düşüklüğünden ve dengesiz beslenmeden kaynaklandığını söyleyebiliriz.”
Kalori hesabı yapmıyoruz
– Türk halkının %90’ında kalori hesabı bilinci oluşmamış durumda.
– Günlük ortalama 2 saat 15 dakikamızı bilgisayar kullanmaya ayırıyoruz. Televizyon ekranı karşısında geçirdiğimiz süre de ortalama 2 saat 20 dakika.
– Her gün 4 saat 35 dakikasını tv ve bilgisayar karşısında geçiren Türk insanı, fiziksel aktiviteye ise zaman ayırmıyor. Araştırmaya katılanların %70’i düzenli egzersiz yapmamasına zamanının olmayışını gerekçe gösteriyor.
– En sık yapılan fiziksel aktivite ‘yürüyüş ve temizlik yapmak’ olarak dile getirilirken, katılımcıların %36,7’si hiç bir fiziksel aktivitede bulunmadığını belirtti.