FETÖ ile ilişkili eski polis müdürleri ve askerlerin yanı sıra firari eski savcı Zekeriya Öz’le irtibatlı olduğu teziyle 8 yıl 9 ay mahpus cezasına çarptırılan periyodun ABD İstanbul Başkonsolosluğu irtibat vazifelisi Metin Topuz, 6 yıl cezaevinde kaldıktan sonra tahliye edildi.
Topuz’un FETÖ/PDY üyesi olduğu savıyla 15 yıla kadar mahpus talebiyle yargılandığı dava 11 Haziran 2020’de karara bağlanmıştı. Mahkeme, Metin Topuz’u 8 yıl 9 ay mahpus cezasına çarptırmıştı. Topuz, kontrollü özgürlük kararıyla tahliye edildi.
4 HATADAN BERAAT KARARI VERİLMİŞTİ
Mahkeme, sanık Topuz’un “Devletin bâtın kalması gereken bilgilerini siyasal yahut askeri casusluk hedefiyle temin etme”, “Hukuka karşıt olarak ferdî bilgileri kaydetme”, “Verileri hukuka alışılmamış olarak verme yahut ele geçirme” ve “Gizliliğin ihlali” hatalarından ise beratına karar vererek tutukluluk halinin de devamına hükmetmişti. İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı, Metin Topuz’un tutuklu ve hükümlü olarak cezaevinde kaldığı mühlet uyarınca 9 Kasım 2023 tarihinde kontrollü özgürlük kararıyla tahliye edildiğini bildirdi.
ABD İLE BAĞLAR GERİLMİŞTİ
ABD’nin İstanbul Büyükelçiliği çalışanı Metin Topuz’a İstanbul 14. Ağır Ceza Mahkemesi tarafından 2020 yılında “silahlı terör örgütüne yardım” suçlamasıyla verilen 8 yıl 9 aylık mahkumiyet kararının akabinde, Ankara Washington çizgisi sert açıklamalarla gerilmişti.
ABD DIŞİŞLERİ BAKANI TWEET ATMIŞTI
Dönemin ABD Dışişleri Bakanı Mike Pompeo ise Topuz hakkında verilen mahpus cezasına X (eski adıyla) Twitter hesabından sert tabirlerle reaksiyon göstermişti.
Kararın acilen bozulmasını beklediklerini kaydeden Pompeo, reaksiyonunu, “Türk mahkemesinin Metin Topuz’u mahkum etme kararı bizi derinden rahatsız etmiştir. Karar, Türk Amerikan bağlantılarını baltalamaktadır. Mahkumiyeti destekleyecek sağlam bir ispat yoktur ve umarız süratlice üst mahkeme tarafından bozulur. Yetkililerimiz, Topuz’a yönelik İstanbul’daki tüm duruşmaları izledi. Kararı destekleyici muteber hiçbir delil görmedik. Sonuç olarak karar, Türkiye’nin kurumlarına olan itimadı ve Türk-Amerikan bağlantılarının temelindeki inancı sarsmaktadır” kelamlarıyla lisana getirmişti.
ADALET BAKANLIĞI REAKSİYON GÖSTERMİŞTİ
ABD, yargılamada sağlam ispat bulunmadığını belirtirken devrin Adalet Bakanı Abdulhamit Gül, kararı eleştiren ABD makamlarına X (eski ismiyle Twitter) hesabından, “Türk yargısı bağımsız ve tarafsızdır; buyruk alacağı tek merci Anayasa ve kanunlardır. Hiçbir ülke, kişi, kurum yahut merci Türk mahkemelerinin adil yargılamasına tesir ve telkinde bulunamaz.” açıklamasında bulunmuştu.
Adalet Bakanlığı ise yaptığı açıklamada “ABD makamlarının Metin Topuz davası hakkındaki açıklamaları son derece şanssız ve yargı bağımsızlığı prensibi bakımından düşündürücüdür. ABD’li muhataplarımız, derin hayal kırıklığı yaşatan bir dava arayışındaysa, onlara FETÖ’nün kurduğu ihanet pazarından satın alınan şahitlerle, geçersiz ve kelamda kanıtlarla yürütülen Hakan Atilla yargılamasına bakmalarını tavsiye ediyoruz. Bağımsız ve tarafsız Türk yargısı, verdiği kararlarla rastgele bir ülkeyi ikna etmek durumunda değildir” tabirlerine yer vermişti.
METİN TOPUZ KİMDİR?
17-25 Aralık öncesi, devrin İstanbul Cumhuriyet Başsavcı Vekili olan firari Zekeriya Öz ve operasyonu düzenleyen emniyet müdürleri ile nizamlı olarak telefonla görüştüğü argüman edilen ve tutuklanan ABD Başkonsolosluğu’nda misyonlu irtibat vazifelisi Metin Topuz.
Metin Topuz, ABD’nin İstanbul Başkonsolosluğu’nda ülkenin uyuşturucu ile çabadan sorumlu güvenlik ünitesi DEA’nın, Emniyet Müdürlüğü’nün narkotik üniteleriyle ortasındaki teması sağlayan irtibat memuru olarak misyon yapıyordu.
Topuz’un 1982 yılından bu yana konsoloslukta çalışıyor.
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı, 2016’daki darbe teşebbüsünün akabinde FETÖ ile kontaklı olduğu düşünülen kimi savcı ve polis memurlarıyla irtibatı olduğu gerekçesiyle Topuz hakkında soruşturma başlattı.
Savcılık, Topuz’un bilhassa 2013 ile 2016 yılları ortasında FETÖ firarisi eski savcı Zekeriya Öz ve 17-25 Aralık’taki operasyonlarda misyon yapan periyodun kumpasçı emniyet yetkilileri FETÖ’cü Yakup Saygılı ve İbrahim Şen üzere isimlerle telefon görüşmeleri yaptığının tespit edildiğini açıkladı.
Savcılık ayrıyeten, Topuz’un darbe teşebbüsü öncesinde bu teşebbüste rol aldığı söylenen birtakım FETÖ’cü askerlerle de temas kurduğunu öne sürdü.
Bu görüşmeler nedeniyle Topuz, Eylül 2017’de gözaltına alındı daha sonra ise tutuklandı.
Mart ayında yapılan duruşmada, savcı, temel hakkındaki mütalaasını okudu ve Topuz’un “silahlı terör örgütü üyeliği” kabahatinden 15 yıla kadar mahpus cezasına çarptırılmasını talep etti.
Mütaalada başka suçlamalardan ise beraatine karar verilmesi istendi.
TÜRKİYE İLE ABD ORTASINDA NELER YAŞANDI?
Metin Topuz’un tutuklanması, 2017 yılının sonlarında Türk-Amerikan münasebetlerinde önemli bir kriz yaratmıştı.
Topuz’un tutuklanmasından “büyük rahatsızlık” duyduğunu belirten ABD, bu gelişmeye sert reaksiyon göstererek, Türkiye’den yapılan göçmen olmayan vize müracaatlarını askıya aldı.
ABD’nin Ankara Büyükelçiliği’nden yapılan açıklamada kararın münasebeti, “Son vakitlerde yaşanan olaylar ABD hükümetini Türkiye’nin ABD misyonunun tesisleri ve işçisinin güvenliğine ait verdiği güvenlik taahhütlerini yine kıymetlendirmek zorunda bırakmıştır” olarak açıklanmıştı.
Türkiye de karşılık olarak ABD vatandaşlarına uyguladığı e-vize uygulamasını durdurdu.
Topuz’un tutuklanmasından birkaç ay evvel de ABD’nin Adana Konsolosluğu’nda tercüman olarak çalışan Türk bir vazifeli de PKK ile ilgili yürütülen bir soruşturma kapsamında tutuklanmıştı.
Bir devir, Türkiye’de ABD’nin diplomatik misyonlarında çalışan üç vazifeli ve en az altı ABD vatandaşı, yüklü olarak Fethullah Gülen Yapılanması ile ilgili soruşturmalar kapsamında tutuklu durumdaydı.
Özellikle ABD vatandaşı Rahip Andrew Brunson’ın tutukluluğu, Washington idaresinin Türkiye’ye yaptırım uygulamasına neden olmuştu.
Brunson ve öbür kimi diplomatik misyon çalışanları ile ABD vatandaşları hür bırakıldı ve yürütülen görüşmelerle alakalarda bir olağanlaşma süreci başlatıldı.