Bugünkü yazımızda sizlere, kira kontratı hazırlarken dikkat etmeniz gereken püf noktalarını, sözleşme yapılmadığında kiralık ev hususunda yararlı bilgileri ve kira sözleşmesine imza atarken dikkat etmeniz gereken önemli bilgileri sunacağız.
Hepimizin bildiği gibi ev kiralamak, gerek kiraya veren gerekse kiralık eve çıkan yani kira ödeyen taraflar açısından, hassas bir mevzu. Bu konuyla alakalı olarak, hukuksal olarak danıştığımız avukatımızdan aldığımız bilgilerle, sizlere yardımcı olmaya çalışacağız. Öyleyse başlayalım…
Bu tür kurumsal, hukuki işlerde bazı kurallar, prosedür ve hukuksal bir durum olması halinde ihtiyaç duyulacağı için, bozulamıyor. Kira kontratı yaparken, imzaladığınız kira sözleşmesi içerisinde şu bilgilerin açık ve net olması zorunludur:
- Kiraya Veren ve Kiracı Olan (Kiracı olan = Kira ödeyerek evde oturacak olan taraf.) tarafların iletişim bilgileri. Bu bilgilerde bir postacının rahatça bulabileceği kadar ayrıntı olmalı; yani mahalle, sokak, daire ve bulunulan kat no., il ve ilçe, açıkça belirtilmelidir.
- İki tarafın da TC Kimlik numaraları, Kiraya Veren ‘in açık adresi (anlaşılır olmalıdır).
- Kira sözleşmesinin ne zaman başladığı ve ne kadar geçerli olacağı
- Kiranın hangi tarihlerde ve nasıl ödeneceği, evdeki demirbaşlar listesi
Okumuş olduğunuz maddeler, kira sözleşmesi içerisinde mutlaka olması gereken maddelerdir. Kiralık ev tutmayı yahut kiraya vermeyi planlıyorsanız, yapacağınız sözleşmede bu bilgilerin bulunduğundan emin olmalısınız. Yeri gelmişken, işin hukuksal boyutunu anlatan küçük bir not düşelim:
“Borçlar Kanunu bize şunu net bir şekilde belirtiyor; kiraya veren, kiralananı kararlaştırılan tarihte, sözleşmede amaçlanan kullanıma elverişli bir durumda teslim etmek ve sözleşme süresince bu durumda bulundurmakla yükümlüdür. Bu hüküm, konut ve çatılı işyeri kiralarında kiracı aleyhine değiştirilemez; diğer kira sözleşmelerinde ise, kiracı aleyhine genel işlem koşulları yoluyla bu hükme aykırı düzenleme yapılamaz.”
Toparlarsak; Kira Sözleşmesi yaparken ayrıntılara dikkat etmek ve adresleri, ödeme planlarını, akdin başlangıç ve bitiş tarihini açıkça belirtmeliyiz. Elbette en sağlıklısı, bu konularda bilgili bir avukattan danışmanlık alarak kira sözleşmesi hazırlamak olacaktır.
Gelelim dikkat etmeniz gerekenlere… Olabildiğince yalın ve anlaşılır bir şekilde açıklamaya çalışalım. Dikkat etmeniz gereken temel kıstasları, şu şekilde sıralayabiliriz:
- Kira Sözleşmesi yapan kişinin söz konusu kiralık ev in yasal sahibi olup olmadığını kontrol etmelisiniz. Eğer değilse, kiraya veren kişiye, kiralık ev in yasal sahibi tarafından vekaletname düzenlenmiş olmalıdır.
- Depozito, kiralanan yerin kullanım amacı, kiralanan yerin durumu, demirbaşların durumu, kira bedelinde yapılacak artış oranı, kira bedeli gibi durumlara dikkat etmeli, açıkça belirtmeli.
- Uzun vadede bir kira sözleşmesi yapacaksanız, kira kontratı noter huzurunda yapılmalıdır. Daha da sağlıklı olan, tapu kaydına bu hususta şerh konulması olacaktır.
- Oldukça dikkatli olmanız gereken, önemli bir husus var!.. Sözleşme ile evin gerçek durumunun aynı olduğundan emin olmalısınız. Yani evinizi kiralamadan veya kiraya vermeden önce, kırık yahut arızalı herhangi bir demirbaş (mutfak dolapları, duşakabinler, kulozetler, ve benzeri…) olup olmadığına, duvarların ne durumda olduğuna, zemindeki olası bozukluklara dikkat etmek lazım. Aksi takdirde uzun vadede, anlaşmazlıklar yaşayabilirsiniz. Bu tarz sorunların tamiri kira bedelinden düşülmeli -ve bu sözleşmede belirtilmeli- yahut bunların bozuk olduğu, eve girmeden önce sözleşmede belirtilmelidir. Eğer kiraladığınız ev eşyalı ise, eşyaların ayrıntılı bir listesi ve listedeki eşyaların hepsinin kullanılabilirlik ve bozukluk (veya bozulmak üzere; mesela her an bozulabilecek bir saç kurutma makinesi) durumu kontrol edilmelidir.
Son olarak, kira kontratı olmayan kiracıların ne tür hakları olduğunu açıklayalım… Çünkü kanunen, kira sözleşmesi yapmak, kiralık ev alış-verişi yapacak taraflar için zorunlu değil…
- Kira ödeyerek eve çıkan kişi, evden çıkarken konuta zarar vermemişse, depozitosunu geri alma hakkına sahiptir.
- Diyelim ki evdeki demirbaşların tadilata ihtiyacı var. Bu tadilatları ev sahibi karşılamakta yükümlüdür; lakin lüks yani elzem olmayan değişikliklerin masrafı kiracıya aittir.
- Kira ödeyen kişi, apartman yöneticisi olmak isterse; ev sahibinden vekaletname alması gerekmektedir.
- Kira ödeyen kişi, kiracı olarak oturduğu evde ciddi sorunlar olması halinde; haklı gerekçesini bildirerek kontrat süresini doldurmadan* evden ayrılabiliyor. (*Kira sözleşmesi yapılmadığında otomatik geçerli olan kontrata ileriki maddelerde değineceğiz.)
- Ev sahibine/ Evi kiraya verene zararı dokunmayacak şekilde, kiracı, kiralananın tamamını veya bir kısmını başkasına kiralayabilir; kullanım hakkını da devredebilir.
- Evde herhangi bir bozuk/ ayıplı mal varsa, kira ödeyen kişi, kiraya veren kişiden bunun telafisini, tamirini yahut tamir masrafını talep edebilir.
- Taşınmaz Mal Kira Kontrat süresi dolmadan, ev sahibi kiracıyı evden çıkartamaz. Ayrıca kontratın bitmesine bir sene kala, bir ay önce ihtar çekmezse, kontrat yenilenir ve süresiz kontrat haline dönüşür.
Kiralayan yahut kiraya veren olarak, işinizi kolaylaştıracak diğer yazılarımızda da, görüşmek dileğiyle…
Örnek kira sözleşmesi için aşağıdaki linki tıklayabilirsiniz.
Kira sözleşmesi örnek: Kira_Sozlesmesi