** Batmanlı avukat Emine Şeker, kendi soyadını kullanmak için 1.5 yıl önce Batman Aile Mahkemesine dava açtı. Ancak mahkeme, ‘yasal düzenlemeye aykırı’ olduğu gerekçesiyle talebi davayı reddetti.
** Avukat Şeker ise bu kez davayı Yargıtay’a taşıdı. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi Anayasa Mahkemesi kararı doğrultusunda evli kadının sadece bekarlık soyadını kullanamayacağına yönelik içtihatı değiştirdiğini hatırlatarak mahkemenin kararı bozdu. Emine Şeker, Batman’da kocasının soyadını almadan kendi soyismini kullanacak ilk kadın oldu.
SOYİSMİNİ KULLANAN İLK KADIN
Batman Barosu avukatlarından 30 yaşındaki Emine Şeker, kocasının soyisimini almadan, kendi soyadını kullanmak için 1.5 yıl önce Batman Aile Mahkamesi’ne başvurdu. Ancak mahkeme Türk Medeni Kanunu’na (TMK) ‘aykırı’ olduğu gerekçesiyle talebi reddetti. Bunun üzerine avukat Şeker, davayı Yargıtay’a taşıdı. Dosya, Yargıtay 2. Hukuk Dairesi Başkanlığı’na gönderildi. Daire ‘yeni bir uygulamaya geçildiğini’ belirterek, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 30 Eylül 2015’te Anayasa Mahkemesi kararı doğrultusunda evli kadının sadece bekarlık soyadını kullanamayacağına yönelik içtihatı değiştirdiğini hatırlatarak mahkemenin kararı bozdu. Kararın bozulmasıyla Emine Şeker, evlenmesine rağmen kocasının soyisimini kullanmadan kendi soyadını kullanan ilk kadın oldu.
“EŞİM DE DESTEK VERDİ”
Batman eski Belediye Başkanvekili Serhat Temel’le evli, bir çocuk annesi avukat Emine Şeker, hukuk mücadelesinde eşinin de kendisine destek verdiğini söyledi. Şeker, şöyle devam etti: “Amacım eril sistemle mücadele etmekti. Kendi soyismimi seviyorum ve kullanmak istiyorum. Serhat bey de ‘ben nasıl kendi soyismimi kullanabiliyorsam senin de kullanabilmen lazım’ dedi. Ben de iki soyismi birlikte kullanmak istemiyordum. Batman’daki yerel mahkeme talebimi reddedince temyize gittim. Yargıtay da içtihatını uluslararası sözleşmelere göre değiştirince yerel mahkemenin kararı bozuldu. Bu kararla birlikte artık yerel mahkeme bu dosyaları kabul edecek ve evlenmeden önce soyadını kullanmak isteyen kadınlar Yargıtay’a gitmeden soyisimlerini kulanabilecek.”
“İNSANİ BİR HAK...”
Yargıtay’ın bozma ilamına uyan yerel mahkeme ise gerekçeli kararında değişen içtihata atıfta bulunarak Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) kararlarını ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’ni (AİHS) örnek gösterdi. Batman Aile Mahkemesi’nin gerekçeli kararı şöyle; “Her ne kadar daha öncesinde Türk Medeni Kanunu (TMK) 187. madde baz alınarak yasal düzenlemeye aykırı talep ile davanın reddine karar verilmiş ise de Yargıtay bozma ilamında da belirtildiği üzere Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun yeni bir uygulamaya geçtiği, Yargıtay 2. Hukuk Dairesi’nin bu kararı benimsediği ve bu karara göre TMK 187. maddenin uluslararası sözleşmelerle çatıştığı, uluslararası sözleşmelerin dikkate alınması gerektiği, kızlık soyadını kullanmak için haklı bir gerekçenin bulunmasına gerek olmadığı, bu hakkın insani bir hak olup cinsiyete dayalı ayrımcılık yapılmaksızın eşit şekilde uygulanması gerektiği belirtilmiş olduğundan somut davada herhangi bir neden aranmaksızın davacının davasının kabulüne karar verilmiştir.”
“MECLİS DÜZENLEMEYE GİTMELİ”
Hukuk mücadelesini kazandığı için mutlu olduğunu belirten Emine Şeker, Yargıtay’daki içtihat değişikliğinin önemine de vurgu yaptı. Yasanın Meclis tarafından değişmesi gerektiğini ifade eden Şeker: “Burada en önemli husus, Yargıtay’ın artık Türk Medeni Kanunu’nu değil, AİHS ve AİHM içtihatlarını referans alarak karar vermiş olması. Bu yolla belki ulusal mevzuatın değişmesi sağlanabilecek. Zira artık başvuran herkes yaşadığı yerdeki aile mahkemesinden bu kararı alabilecek. Yargıtay, evli kadının evlenmeden önceki soyadını kullanması için hiçbir haklı gerekçe göstermesine gerek olmadığını, sadece talep etmesinin yeterli bir gerekçe olduğuna karar vermiştir. Bu, yol açıcı bir içtihat değişikliğidir. Kadınların mahkemeye gitmemesi için ise Meclis’in yasayı düzenlemesi gerekiyor” diye konuştu.