Birsen GÜRDİL
Yaşlı dünyamız üzerinde yaşayan insanların sebep oldukları, çeşitli nedenlerle meydana gelen ölümler az bulmuş olmalı ki üzerinde taşıdığı doğal güçlerle peş peşe felaketler yaratmaktadır.
Özellikle 8-9 yıldan bu yana tabiatın gazabına uğrayan korkunç olaylar yeryüzünde yaşayanları endişelendirmekle kalmıyor, can ve mal kaybına da sebep oluyor.
Bu konuda pek çok örnek vermek gerekirse, son yıllarda felaket üstüne felaket yaşayan Endonezya’yı gösterebiliriz. 28 Eylül’de meydana gelen 7,5 şiddetindeki yer sarsıntısından sonra oluşan tusunami ile birlikte gelen ölüm binlerce insanın canını alırken, yerle bir olan pek çok yerleşim bölgesi de azgın suların altında kalmıştır.
Her zaman olduğu gibi Türk Kızılay’ı yardım elini uzatıp, ıstırap içinde kıvranan felaket bölgesindeki insanların imdadına yetişmiştir.
IMF ve Dünya Bankası toplantısına katılmak üzere Endonezya’ya giden Hazine ve Malie Bakanı Berat Albayrak, Türkiye’den gönderilen acil ihtiyaç paketlerinin bir bölümünü elleriyle dağıtarak, Türkiye’nin yardım severliğini güler yüzüyle de göstermiştir. Endonezya, halen zaman zaman depremler ve tusunamilerin getirdiği sular içinde yaşamaya çalışmaktadır.
Son 100 yılın en korkunç kasırgası olarak isimlendirilen Michael Florida’yı ve çevresine milyonlarca dolar zarar vermekle kalmamış, 18 kişinin de ölümüne neden olmuştur. Saatteki hızı 250 km’yi bulan kasırga, daha önce Meksika’da korkunç yüzünü göstermiş, Amerika’da ise Florida dâhil Alabama, Georgia, Kuzey ve Güney Carolina’da büyük maddi zararlara sebep olmuştur.
Harvey, İrma ve Maria kasırgalarından sonra ABD’yi, 15 ay içinde 4’ncü kez vuran kasırgalar yüzünden yüzbinlerce Amerikalı evsiz kalmıştır. Kasırgaların deden olduğu aşırı yağışlar sonunda pek çok bölge sular altında kalmıştır.
Orta Amerika ülkeleri Hunduras, Nikaragua ve El Salvador’da MichealKasırgası’nın hışmına uğramış 13 kişiyi hayattan koparmıştır.
74 insanın ölümüne ve de yüzlerce Afrikalının evsiz kaldığı aşırı yağışlar yüzünden, Kongo demokratik Cumhuriyeti ve Uganda’da alınan acil tedbirlere rağmen Kongo Demokratik Cumhuriyeti’nin Güney Kivu Eyaleti’nde bulunan tporak altında ise halen pek çok maden işçisinin cesedinin bulunduğu açıklanmıştır.
Uganda’nın Bududa Bölgesi’nde yoğun yağışların yarattığı, su baskınları ve toprak kaymaları sonucu en az 40 kişinin üstünde insanın öldüğü, Elgon Dağı eteklerinde bulunan bir yerleşme bölgesinde de pek çok ev ve işyeri sular altında kalmıştır. Aşırı yağışlar geçen hafta İspanya’nın ünlü turistik adası Mayorco’yu cehenneme çevirmiş, turistik oteller, meskenler ve yüzlerce araç sel suları altında kalmıştır. Zarar korkunç rakamlara ulaşmıştır.
Yaşlı dünyamızı depremler, kasırgalar, hortumlar, tusunami baskınlarının yanı sıra uyuduğunu sandığımız yanardağlarda tehdit etmektedir. Guatemala’da bulunan FuegoYanardağı ’da aniden lav püskürtmeye başlamıştır. Geçen Haziran ayında yine coşan yanardağın püskürttüğü lavların yüksekliği bin metreyi bulurken, insanların ölümüne neden olan kül bulutlarının bin 200 metre karelik bir alana yayıldığı görülmüştür. Haziran’da meydana gelen bu olayda 190 kişi hayatını kaybetmiştir.
Aşırı kar yağışı ve soğuklarda insan hayatını tehdit etmektedir. Nitekim dünyanın çatısı olarak bilinen Himalaya Dağ’ları silsilesi yüksekliği ve korkunç soğuğu ile tanınmaktadır. Macera meraklılarının bütün bu zor şartları hiçe sayarak dağa tırmananların sayısı pek çoktur.
Asya ülkesi Nepal’de bulunan Gurja Dağı’na tırmanan, 4 Güney Koreli ile 4 Nepalli rehber dağcı, aşırı tipi ve soğuk yüzünden hayatlarını kaybetmişlerdir. İki yıl önce de Nepal’de meydana gelen bir yer sarsıntısında da can ve mal kaybı yaşanmıştır.
Doğal Afetler kadar insanlarda ölümle çelik-çomak oynamaktadır. Yılda en az 12 bin kişi trafik kazalarından öldü. Kenya’da yine bir otobüs faciası yaşanmış, yoldan çıkan araçta bulunanlardan 50 kişi feci şekilde ölürken, 14 kişi de ağır şekilde yaralanmıştır.
Nairobi’den, Kakamega kentine giden yolcu otobüsünün sürücüsü direksiyon hâkimiyetinikaybetmesi üzerine, yoldan çıkan araç yuvarlandığı uçurumda hurdaya dönmüştür.
Türkiye’de, bu tarz kazalar çok olmaktadır. Son Kurban Bayramı’nda tatil amacıyla yollara çıkanlardan, tam 145 kişi ölürken, 695 kişi de ağır yaralı olarak hastanelere kaldırılmıştır.
Hindistan’da trenin yayaları ezmesi sonucu 50 kişi hayatını kaybederken, 50 kişi de yaralanmıştır. Doğanın sebep olduğu felaketlerin yanı sıra insanların dikkatsizliği ile gelen feci kazalar bir tarafa ABD’de atmosfer bilimi profesörü ve felaketler konusunda uzman Kerry A. Emanuel: Olayları, “Yapay felaket” olarak açıklamış, suçu doğayı kirli kullanan toplumların üstüne yüklemiştir.