Karşılaştırmalı Mitoloji
Karşılaştırmalı mitoloji, ortak temaları ve özellikleri belirleme girişiminde farklı kültürlerden mitlerin karşılaştırılmasıdır .
Karşılaştırmalı mitoloji, çeşitli akademik amaçlara hizmet etmiştir. Örneğin, akademisyenler farklı mitler arasındaki ilişkileri dinlerin ve kültürlerin gelişimini izlemek , farklı kültürlerden mitler için ortak kökenler önermek ve çeşitli psikanalitik teorileri desteklemek için kullandılar .
Mitolojilerin karşılaştırmalı incelenmesi, ruhsal anlayışı küresel olarak birleştiren ulusötesi motifleri ortaya çıkarır. Bu çalışmanın önemi, “insanlık tarihindeki bu “hikayeler” hakkında geniş, sempatik bir anlayış” oluşturuyor. Mitlerin benzerlikleri, insanlığa insan deneyimindeki evrenselliği hatırlatır.
Antropolog C. Scott Littleton, karşılaştırmalı mitolojiyi “çok çeşitli kültürlerden alınan mitlerin ve efsanevi temaların sistematik karşılaştırması” olarak tanımladı. Bilim adamları, farklı kültürlerin mitolojilerini karşılaştırarak, altta yatan benzerlikleri belirlemeye ve/veya bu mitolojilerin kendisinden geliştiği bir “protomitoloji”yi yeniden oluşturmaya çalışırlar.
Din bilgini Robert Segal’in belirttiği gibi, mitoloji hakkındaki tüm teoriler bir dereceye kadar karşılaştırmalı bir yaklaşımı takip eder, “tanım gereği, tüm teorisyenler mitler arasında benzerlikler arar”. Bununla birlikte, mitoloji bilim adamları kabaca mitler arasındaki farklılıkları vurgulayan özelciler ve benzerlikleri vurgulayan karşılaştırmacılar olarak ikiye ayrılabilir.
Partiküleristler, “karşılaştırmacılar tarafından deşifre edilen benzerliklerin belirsiz ve yüzeysel olduğunu iddia etme” eğilimindeyken, karşılaştırmacılar, “tikelciler tarafından kazınmış farklılıkların önemsiz ve tesadüfi olduğunu iddia etme” eğilimindedir.
Mitolojiye yönelik karşılaştırmalı yaklaşımlar, on sekizinci ve on dokuzuncu yüzyıl bilim adamları arasında büyük popülerlik kazandı. Bu bilim adamlarının çoğu, tüm mitlerin, neredeyse tüm mitleri güneşin davranışının şiirsel tanımları olarak yorumlayan bir düşünceden evrimleştiğinin belirtilerini gösterdiğine inanıyordu. Bu teoriye göre, bu şiirsel betimlemeler zamanla çarpıtılarak tanrılar ve kahramanlar hakkında görünüşte farklı hikayelere dönüştü.
Bununla birlikte, günümüz bilim adamları, mitler hakkındaki geniş ifadelerden şüphe duyarak, tikelciliğe daha fazla eğilirler. Yakın tarihli bir istisna, EJ Michael Witzel’in daha sonraki birçok eski mit katmanını yeniden inşasında izlenen tarihsel yaklaşımdır .
Yaklaşımlar
Karşılaştırmalı mitologlar folklor , edebiyat , tarih , dilbilim ve dini çalışmalar dahil olmak üzere çeşitli alanlardan gelir ve mitleri karşılaştırmak için çeşitli yöntemler kullanırlar.
dilsel
Proto-Hint-Avrupa dini ve
Proto-Hint-İran dini
Bazı akademisyenler, farklı kültürlerin mitleri arasındaki dilsel ilişkilere bakarlar. Örneğin, farklı kültürlerdeki tanrı isimleri arasındaki benzerlikler. Bu yaklaşımın özellikle başarılı bir örneği , Hint-Avrupa mitolojisinin incelenmesidir . Bilim adamları, Avrupa ve Hindistan’ın farklı kültürlerinde kullanılan mitolojik ve dini terimler arasında çarpıcı benzerlikler bulmuşlardır. Örneğin, Yunan gök tanrısı baba zeus , Roma gök tanrısı Jüpiter ve Hint (Vedik) gök tanrısı Dyauṣ Pitṛ dilsel olarak aynı isimlere sahiptir.
Bu, Yunanlıların, Romalıların ve Kızılderililerin ortak bir atadan kalma kültürden geldiklerini ve Zeus , Jüpiter , Dyaus ve Germen Şu (çapraz başvuru İngilizce Salı) adlarının daha eski bir addan, *Dyēus phater , gök tanrısına veya bir İngiliz soydaşını vermek gerekirse, bir Proto-Hint-Avrupa dininde ilahi babaya atıfta bulunan .
Yakın zamanda EJ Michael Witzel tarafından hem tarihsel hem de karşılaştırmalı bir yaklaşım önerildi . Mitoloji koleksiyonlarını karşılaştırır ve dil ailelerine paralel, ancak bunlara bağlı olması gerekmeyen, giderek daha eski seviyeleri yeniden oluşturur. En belirgin ortak özellik, dünyanın ve insanın yaratılışından sonuna kadar uzanan bir hikâyedir. Bu özellik, Avrasya ve Amerika’nın kuzey mitolojilerinde (” Laurasia “) bulunurken, Sahra Altı Afrika, Yeni Gine ve Avustralya’nın (” Gondvana “) güney mitolojilerinde yoktur .
Mitolojik soyoluşlar ayrıca halk hikayeleri arasındaki kültürler arası ilişkiler hakkındaki hipotezleri test etmenin potansiyel olarak güçlü bir yoludur .
yapısal
Yapısalcı mitoloji teorisi ve
Claude Lévi-Strauss’un mitolojiye yaklaşımı
Bazı akademisyenler, farklı mitler tarafından paylaşılan temel yapıları ararlar. Halkbilimci Vladimir Prop, birçok Rus peri masalının , belirli olayların öngörülebilir bir sırayla gerçekleştiği ortak bir olay örgüsüne sahip olduğunu öne sürdü. Buna karşın, antropolog Claude Levi-Strauss bir mitin yapısını olay örgüsündeki sıralarından ziyade unsurları arasındaki soyut ilişkiler açısından inceledi.
Özellikle Lévi-Strauss, bir mitin öğelerinin ikili karşıtlıklar halinde düzenlenebileceğine inanıyordu (pişmişe karşı çiğ, doğaya karşı kültür vb.). Mitin amacının bu karşıtlıkları “aracılık etmek”, böylece insan yaşamında veya kültüründe bulunan temel gerilimleri veya çelişkileri çözmek olduğunu düşündü.
Psikanaliz
Arketipler ve
Psikanalitik edebiyat eleştirisi
Bazı akademisyenler, farklı kültürlerden gelen mitlerin, bu kültürlerde iş başında olan aynı veya benzer psikanalitik güçleri ortaya çıkardığını öne sürüyor. Bazı Freud ile düşünürler , birçok farklı kültürde Yunan Oedipus hikayesine benzer hikayeler tanımlamışlardır . Bu hikayelerin , o kültürlerdeki Oedipus kompleksinin farklı ifadelerini yansıttığını iddia ediyorlar . Aynı şekilde, ormancı da birçok farklı kültürün mitlerinde görülen imgeleri, temaları ve kalıpları tanımlamışlardır. Bu benzerliklerin , her insanın zihninin bilinçdışı seviyelerinde bulunan arketiplerden kaynaklandığına inanıyorlar .
Sebepler
Karşılaştırmalı mitoloji , bazı çok yaygın yinelenen temalar ve olay örgüsü öğeleri de dahil olmak üzere, farklı halkların mitlerinin bedenleri arasında bir dizi motifi , paylaşılan öğeleri ortaya çıkardı .
Dünyevi alemin yaratılması
Yaratılış efsanesi
Bir yaratılış miti (ya da kozmogonik mitos), dünyanın nasıl başladığına ve insanların burada ilk kez nasıl yaşamaya başladıklarına dair sembolik bir anlatıdır. Popüler kullanımda mit terimi genellikle yanlış veya hayali hikayelere atıfta bulunurken, kültürlerin üyeleri genellikle yaratılış mitlerine değişen derecelerde gerçeklik atfederler. Anlatıldığı toplumda, bir yaratılış miti genellikle – mecazi, sembolik, tarihsel veya kelimenin tam anlamıyla – derin gerçekleri aktardığı kabul edilir. Her zaman olmasa da genellikle kozmogonik mitler olarak kabul edilirler – yani, kozmosun bir kaos veya şekilsizlik durumundan düzenini tanımlarlar.
Yaratılış mitleri genellikle bir dizi özelliği paylaşır. Genellikle kutsal anlatılar olarak kabul edilirler ve neredeyse bilinen tüm dini geleneklerde bulunabilirler. Hepsi bir olay örgüsüne ve tanrılar, insan benzeri figürler veya genellikle konuşan ve kolayca dönüşen hayvanlar olan karakterlere sahip hikayelerdir. Din tarihçisi Mircea Eliade’nin in illo tempore (‘o zaman’) olarak adlandırdığı, genellikle belirsiz ve belirsiz bir geçmişe kurulurlar. Yaratılış mitleri, onları paylaşan toplum için derinden anlamlı soruları ele alarak, onların merkezi dünya görüşünü ve evrensel bir bağlamda kültürün ve bireyin öz kimliğine ilişkin çerçeveyi ortaya koyar.
Yaratılış mitleri sözlü geleneklerde gelişir ve bu nedenle tipik olarak birden çok versiyona sahiptir; insan kültürü boyunca bulunan, en yaygın mitin biçimleridir.
İlksel Kaos
Kaos (kozmogoni)
Kaos (Eski Yunanca: χάος, romanlaştırılmış: kháos) (namı diğer Primordial Chaos, Primordial Void), Yunan yaratılış mitlerinde evrenin (kozmos) yaratılmasından önceki mitolojik boşluk halidir. Hıristiyan teolojisinde, aynı terim, gök ve yerin ayrılmasının yarattığı boşluk veya uçuruma atıfta bulunmak için kullanılır. İskandinav mitolojisinde, Ginnungagap (eski İskandinav: [ˈɡinːoŋɡɑˌɡɑp]; “açık uçurum”, “esneyen boşluk”), İskandinav kozmogonisini kaydeden Eddaic metin Gylfaginning’de bahsedilen ilkel boşluktur.
İnsanlığın çamurdan yaratılması
İnsanın çamurdan yaratılması
İnsanın çamurdan yaratılışı, sayısız dünya dininde ve mitolojisinde tekrarlanan bir temadır.
Yunan mitolojisinde Prometheus insanları sudan ve topraktan şekillendirmiştir. İbranice İncil’e göre , (Yaratılış 2:7) “Ve Rab Tanrı yerin toprağından adamı yaptı ve burnuna yaşam nefesini üfledi ve adam yaşayan bir can oldu”. Hindu mitolojisinde Ganesh‘in annesi Parvati , Ganesh’i derisinden yaptı. Ve son olarak, Çin mitolojisinde (bkz. Chu Ci ve Taiping Döneminin İmparatorluk Okumaları ), Nuwasarı topraktan kalıplanmış figürler, onlara hayat ve çocuk doğurma yeteneği veriyor.
İlk
Protoplast (dan)
Antik Yunan πρωτόπλαστος’dan (prōtóplastos, “ilk biçimli”) bir protoplast, dini bir bağlamda başlangıçta ilk insana veya daha genel olarak bir yaratılış mitinde insanlığın atalarının ilk organize edilmiş bedenine atıfta bulunur.
Tüm insan türünün ataları olan bir insan çiftinin tarihi boyunca çok sayıda örnek mevcuttur. Bu, İbrahimizm’den Adem ve Havva’yı , İskandinav mitolojisinden Ask ve Embla‘yı ve Çin mitosundan Fuxi ve Nüwa‘yı içerir, ancak bunlarla sınırlı değildir .
Hindu mitolojisinde Manu , arketip insanı ifade eder. Sanskritçe’de “insan” terimi, मानव ( OĞUL : mānava) “Manu’nun” veya “Manu’nun çocukları” anlamına gelir. Manusmriti, Hinduizm’in birçok Dharmaśāstrası arasında eski bir yasal metin ve anayasadır ve Manu tarafından verilen bir söylem olduğuna inanılmaktadır.
İnsanlığın yararına ateşin elde edilmesi
Ateş hırsızlığı
İnsanlığın yararına ateşin çalınması, birçok dünya mitolojisinde tekrarlanan bir temadır. Birkaç örnek: Yunan mitolojisinde Hesiod’a göre Titan Prometheus göksel ateşi insanlık için çalarak uygarlığın ilerlemesini sağlar. Enoch Kitabı’nda , düşmüş melekler ve Azazel erken insanlığa aletlerin ve ateşin kullanımını öğretir. Eski Hint Vedik Sanskrit ilahileri koleksiyonuna göre Rigveda (3:9.5), insanlıktan gizlenmiş ateşi kurtaran bir kahraman Mātariśvan’dan bahseder .
Sel
Tufan efsanesi
Dünyanın dört bir yanındaki kültürler, büyük bir sel hakkında hikayeler anlatır. Çoğu durumda, selden geriye yalnızca bir kişi veya bir grup sağ kalan kalır. Örneğin, hem Babil Gılgamış Destanı hem de İbranice İncil , insanlığı yok eden küresel bir selden ve Dünya’nın türlerini bir tekneye bindirerek kurtaran bir adamdan bahseder . Tufandan sağ kurtulan tek bir kişinin benzer hikayeleri, Manu’nun bir gemi inşa ederek Dünya’yı tufandan kurtardığı Hindu mitolojisinde ve ayrıca Yunan , İskandinav mitolojisi , İnka mitolojisi ve Aztek mitolojisinde görülür .
tanrı
Ölen tanrı
Ölen ve yükselen tanrı ve
Yeraltı dünyasına iniş
Pek çok mit, ölen ve çoğu zaman hayata dönen bir tanrıya sahiptir. Bu tür mitler özellikle Yakın Doğu mitolojilerinde yaygındır . Antropolog Sir James Frazer, çok ciltli Altın Dal adlı çalışmasında bu ölmekte olan tanrı mitlerini karşılaştırdı . Mısır tanrısı Osiris ve Mezopotamya tanrısı Tammuz ölmekte olan tanrının örnekleriyken, Yunan Adonis mitleri ( bir ölümlü olmasına rağmen) sıklıkla Osiris ile karşılaştırılır ve Zagreus ve Dionysos mitleri de hem ölümü hem de yeniden doğuşu içerir. Bazı bilim adamları, ölmekte olan tanrıların çok tanrılı hikayeleri ile Nasıralı İsa’nın Hristiyan hikayesi arasındaki benzerliklere dikkat çekti .
fedakarlık
Birçok kültür, ölümü gerçekliğin önemli bir parçasını oluşturan ilahi figürler hakkında hikayelere sahiptir. Bu mitler, özellikle yumrular olmak üzere mahsul yetiştiren kültürler arasında yaygın görünüyor . Endonezya’nın Seram Adası’ndaki Wemale halkından böyle bir efsane , Hainuwele adında mucizevi bir şekilde hamile kalan ve öldürülen cesedinin halkın temel gıda ürünlerine dönüştüğü bir kızdan bahseder . [ 26 Pangu’nun Çin miti , [ Purusha‘nın Hint Vedik miti , [ ve Ymir’in İskandinav miti, dünyayı yaratmak için öldürülen kozmik bir devi anlatıyor.
ekseni
Eksen Dünyası
omphalos ,
Meru Dağı ,
Dünya ağacı ve
Birçok mitolojik inanç, dünyanın merkezinde oturan ve evrenin farklı seviyeleri arasında bir temas noktası görevi gören bir yerden bahseder. Bu eksen mundi genellikle kutsal bir ağaç veya başka bir efsanevi nesne ile işaretlenir . Örneğin, pek çok efsane, cenneti, yeri ve yeraltı dünyasını birleştiren büyük bir ağaç veya sütunu tanımlar. Vedik Hindistan , eski Çin , Mayalar , inklar ve Cermen halklarının hepsinde, dalları cennete ve kökleri cehenneme ulaşan Kozmik bir Ağaç olduğu mitleri vardı. Eski Yunanlılar evrenin merkezine inanıyorlardı -Delfi , kehanet bir kahinin yaşadığı yer. Hikaye , tanrıların kralı Zeus’un dünyanın etrafında uçmaları için zıt yönlerde iki kuş salmasıyla devam ediyor. Buluştukları yer Delphi’ydi.
boşta tanrı
Tanrı boşta ,
Gökyüzü babası ve
Urmonoteizm
Pek çok kültür , insanlıkla bağlantısını kesmiş göksel bir yüce varlığa inanır . Tarihçi Mircea Eliade, bu yüce varlığı bir aylak tanrı (“boş tanrı”) olarak adlandırır, bu terim aynı zamanda insanlarla düzenli olarak etkileşime girmeyen herhangi bir tanrıya atıfta bulunmak için daha geniş bir şekilde kullanılmaktadır. Birçok efsanede Yüce Varlık, dünyanın yaratılmasından sonra cennete çekilir. Baluba mitolojisinde , yüce tanrının dünyadan çekildiği ve insanı onu aramaya bıraktığı böyle bir hikaye vardır.
Benzer şekilde Hereros mitolojisi, insanlığı daha küçük tanrılara terk eden bir gök tanrısından bahseder. Son derece karmaşık kültürlerin mitolojilerinde, yüce varlık tamamen ortadan kalkma ve yerini güçlü bir çok tanrılı inanç sistemine bırakma eğilimindedir. Yunan mitolojisinde, evrenin yaratıcısı olan ” Kaos “, diğerlerinin yanı sıra Gaia (Yer), Uranüs (Gök), Pontus (Su) ve Tartarus (Cehennem) gibi ilkel tanrıları yarattıktan sonra ortadan kaybolur.
Titanomachy
Teomaki ve
teogoni
Pek çok kültürde , bir grup genç, daha medeni tanrının bir grup eski tanrıyı fethettiği ve/veya onlara karşı mücadele ettiği bir yaratılış miti vardır. Hindu mitolojisinde , genç aşağı in (tanrılar) yaşlı asuralarla (iblisler) savaşır. Yunan Titanomachy mitinde , Olimpos tanrıları daha eski ve daha ilkel bir ilahi ırk olan Titanları yener ve kozmik düzeni kurar.
devler
Pek çok mitolojik kahraman öyküsüyle ilişkilendirilen devler (Latince ve Eski Yunancadan: gigas, aynı kökenli Gaia/Gaea) insan görünümünde, ancak birçok farklı kültürün mitolojisinde ve efsanelerinde ortak olan olağanüstü boyut ve güce sahip varlıklardır. Çeşitli Hint-Avrupa mitolojilerinde, devasa halklar, kaos ve vahşi doğa ile ilişkilendirilen ilkel yaratıklar olarak gösterilir ve Olimposlu, Kelt, Hindu veya İskandinav tanrıları ile sık sık çatışırlar.
Devler , Nart geleneklerinde olduğu gibi, Hint-Avrupalı olmayan diğer halkların mitolojilerinde ve folklorunda da sıklıkla benzer roller oynarlar . Eski Ahit’te de devlerin hikayeleri var. Bunlardan bazılarına Nefilim denir, bu çeviri evrensel olarak kabul görmese de genellikle dev olarak tercüme edilen bir kelimedir. Og’u içerirler1. Tarihler 11:23’te bahsedilen Başan Kralı, Nefilimler, Anakimler ve Mısır devleri. Nefilim’den ilk söz Tekvin 6:4’te bulunur; onlara atfedilen olağanüstü güç ve fiziksel oranlardır.
Ejderhalar ve yılanlar
Ejderhalar ve
Mitoloji ve folklordaki ejderhaların listesi
Dünya çapında birçok kültürün folklorunda görünen, genellikle büyük ila devasa, yılan benzeri efsanevi yaratıklar. Ejderhalar hakkındaki inançlar bölgelere göre büyük farklılıklar gösterir, ancak Orta Çağ’dan beri batı kültürlerinde ejderhalar genellikle kanatlı, boynuzlu, dört ayaklı ve ateş püskürtebilen olarak tasvir edilirken, doğu kültürlerinde ejderhalar genellikle kanatsız, dört ayaklı olarak tasvir edilir. ortalamanın üzerinde zekaya sahip bacaklı, yılan gibi yaratıklar.
kaos savaşı
kaos savaşı
Bu canavarlar arasındaki bire bir destansı savaşlar birçok kültürde not edilmiştir. Tipik olarak, tek ila polisefalik bir ejderhayla savaşan bir kahraman veya tanrıdan oluşurlar
Ouroboros
bizimoboros
Eski Mısır ikonografisinden çıkan bizimoboros veya uroborus, kendi kuyruğunu yiyen bir yılanı veya ejderhayı tasvir eden eski bir semboldür. Ouroboros, batı geleneğine Yunan büyülü geleneği aracılığıyla girdi.
İskandinav mitolojisinde Ouroboros, Loki ve Angrboda’nın üç çocuğundan biri olan ve dünyayı çevreleyebilecek ve kuyruğunu dişlerinin arasına alabilecek kadar büyüyen yılan Jörmungandr olarak görünür.
MÖ 1. binyılın başlarına ait bir Vedik metin olan Aitareya Brahmana’da, Vedik ritüellerin doğası “kendi kuyruğunu ısıran bir yılana” benzetilir.
Güney Amerika’nın tropik ovalarının yerli halkı arasında, dünya diskinin kenarındaki suların kendi kuyruğunu ısıran, genellikle bir anakonda olan bir yılan tarafından çevrelendiğine dair yaygın bir inanış vardır.
Kurucu mitler
Kuruluş efsanesi
Ulusal efsane
Pek çok kültür, geleneklerinin, ritüellerinin ve kimliklerinin kökenini açıklayan mitlere sahiptir . Aslında, eski ve geleneksel toplumlar, geleneklerini tanrılarının veya efsanevi kahramanlarının bu gelenekleri kurduğunu iddia ederek haklı çıkardılar.
Örneğin, Avustralyalı Karajarri’nin mitlerine göre efsanevi bagadjimiri kardeşler, idrar yaparken durdukları konum da dahil olmak üzere Karadjeri’nin tüm geleneklerini oluşturdu. Eski Ahit’te İsrailoğullarının atalarının Mısır’daki kölelikten kaçtığına dair kurucu bir miti vardır.
Kahraman ve Kahramanın yolculuğu
Anti Aarne ( Aarne-Thompson sınıflandırma sistemleri ), Joseph Campbell ( monomit ) ve George Polti ( Otuz Altı Dramatik Durum ) gibi folklorcular , farklı kültürlerden ve bölgelerden mitler arasındaki bağlantıları belirlemek için yapılandırılmış referans sistemleri oluşturmuştur. Bazı karşılaştırmalı mitologlar, yalnızca belirli bir coğrafi veya etnik aralıktaki kahraman hikayeleri arasında benzerlikler ararlar. Örneğin, Avusturyalı bilim adamı Johann Georg von Hahn,Aryan kahraman hikayelerinin altında yatan ortak bir yapıyı belirlemeye çalıştı .
İnsan
Mitolojide insan yamyamlığı
İnsan yamyamlığı, birçok kültürün mitlerinde, folklorunda ve efsanelerinde yer alır ve çoğu zaman kötü karakterlere veya bazı yanlışların aşırı cezası olarak atfedilir. Örnekler arasında , kocası Zeus’un buluşmalarını öğrenince çocukları Hera tarafından yok edildikten sonra çocuk yiyen bir canavara dönüşen Yunan mitolojisindeki Lamia yer alır. Zuni mitolojisinde ve dininde Atahsaia , diğer iblisler ve benzer şekilde insanlarla beslenen dev bir yamyam iblisidir. Kırpılmayan şişkin gözleri, uzun pençeleri ve dudaklarının yanından çıkan sarı dişleri ile tasvir edilmiştir. Baxbaxwalanuksiwe efsanesi, Kwakwaka’wakw’ın Hamatsa toplumundayerli bir kabile, çatısından kırmızı duman çıkan garip bir evde yaşayan insan yiyen bir devin hikayesini anlatıyor.
Astrolojik gelenekler, tipler ve sistemler
Astrolojik geleneklerin, türlerin ve sistemlerin listesi
Takımyıldız
Çoğu insan uygarlığı -Hindistan, Çin, Mısır, Mezopotamya, Maya ve İnka ve diğerlerinin yanı sıra- kültürlerini, kozmos ile dünyadaki koşullar ve olaylar arasında bir bağlantı sağlayan karmaşık astroloji sistemlerine dayandırdı. Bunlar için, astrolojik uygulama sadece kehanet değildi çünkü aynı zamanda onların ruhani kültürlerinin ve takvim (bkz. Mezoamerikan takvim şamanları) ve tıp ( örn .
Astroloji ile yakından bağlantılı olarak, antik çağlardan beri çeşitli zodyak sistemleri ve takımyıldızlar var olmuştur. Zodyak için Mazzarot , Çin Burcu ve Hindu Burcu örnektir. En eski takımyıldızların kökenleri muhtemelen tarih öncesine kadar uzanıyor. İnsanlar onları inançları, deneyimleri, yaratılışları veya mitolojileri hakkında hikayeler anlatmak için kullandılar. Farklı kültürler ve ülkeler kendi takımyıldızlarını benimsedi ve bunlardan bazıları bugünün takımyıldızları uluslararası olarak tanınmadan önce 20. yüzyılın başlarına kadar sürdü.
Orbis Alius (diğer dünya/dünya)
Diğer dünya
Tarihsel Hint-Avrupa dinindeki öteki dünya kavramı, karşılaştırmalı mitolojide yeniden inşa edilmiştir. Adı, Lucan’ın Kelt Öteki Dünyasını betimlemesinde kullandığı bir terim olan orbis alius’un (Latince “diğer Dünya/dünya” anlamına gelir) bir kalkıdır.
Doğaüstü varlıklar alemi ve ölüler alemi gibi karşılaştırılabilir dini, mitolojik veya metafizik kavramlar dünyanın her yerindeki kültürlerde bulunur. Bu tür geleneklerde ruhların dünyalar veya varoluş katmanları arasında, genellikle dev bir ağaç, çadır direği, nehir, ip veya dağlar gibi bir eksen boyunca seyahat ettiği düşünülür. Yunan mitolojisinde, ölümden sonra insanlar ya Tartarus’a ya da Elysium’a giderken İskandinavlar Valhalla‘ya, Folkvangr‘a ya da Helheim‘a gitmeye inanırlardı .
Yeraltı
Yeraltı Dünyası
Yeraltı dünyası, çeşitli dini gelenek ve mitlerde, yaşayanların dünyasının altında yer alan ölülerin doğaüstü dünyasıdır. Chthonic, yeraltı dünyasının şeyleri için kullanılan teknik sıfattır.
Yeraltı kavramı hemen hemen her medeniyette bulunur ve “insanlığın kendisi kadar eski olabilir”. Yeraltı mitlerinin ortak özellikleri, genellikle kahramanca bir amaç için yeraltı dünyasına yolculuk yapan yaşayan insanların anlatılarıdır. Diğer mitler, ruhların yeraltı dünyasına girişinin uygun bir tören gözlemi gerektirdiğine dair gelenekleri pekiştiriyor, örneğin yakın zamanda ölmüş Patroclus’un Aşil’e bedeni bu amaç için uygun şekilde gömülene kadar musallat olduğu antik Yunan hikayesi gibi. Sosyal statüye sahip kişiler, yeraltı dünyasında daha iyi gezinmek için giyinmiş ve donatılmıştı.
Düzlem (ezoterizm)
Uçak (ezoterizm)
Ezoterik kozmolojide bir düzlem, her bir düzlem varlığın bir tipine, türüne veya kategorisine karşılık gelen ince bir durum, seviye veya bölge olarak tasavvur edilir. Ayrıca bir düzlem veya varoluş alemi olarak da bilinir.
Kavram dini ve ezoterik öğretilerde bulunabilir – örneğin Vedanta (Advaita Vedanta), Ayyavazhi, şamanizm, Hermetizm, Neoplatonizm, Gnostisizm, Keşmir Shaivism, Sant Mat/Surat Shabd Yoga, Tasavvuf, Dürzi, Kabala, Teozofi, Antropozofi, Rosicrucianism ( Ezoterik Hıristiyan), Eckankar, Yükselmiş Üstat Öğretileri, vb. – bir merkezden kendilerine ve içinde yaşadığımız fiziksel gezegene, güneş sistemlerine ve evrenin tüm fiziksel yapıları. Düzlemlerin bu iç içe geçmesi, sürekli olarak daha yoğun bir dizi aşamadan yayılan, giderek daha maddi ve somutlaşan fiziksel yapılı, dinamik ve evrimsel bir ifade olarak evrenin kendisinde doruğa ulaşır.
İskandinav kozmolojisi , zaman ve mekan kavramları , kozmogoni , kişileştirmeler , antropojeni ve eskatoloji gibi İskandinav mitolojisinden kavramları kapsar .
Mutlu avlanma yeri, Amerika Birleşik Devletleri’ndeki Yerli Amerikalılarla ilişkilendirilen bir öbür dünya kavramıdır . Bu ifade, muhtemelen Anglo-Sakson yerleşimcilerin kendi açıklamalarının yorumlanmasından kaynaklanmıştır .
Öbür dünya (Reenkarnasyon dahil)
Öbür dünya
Çok sayıda mitolojide ve dinde ve bu nedenle Orbis Alius motifi içinde uygun bir bağ, bir bireyin kimliğinin veya bilinç akışının fiziksel bedeninin ölümünden sonra yaşamaya devam ettiği varsayılan bir varoluşun olduğu öbür dünya kavramıdır . .
Dünyanın
Eskatoloji
Kıyamet
Pek çok efsane, yeni bir dünya yaratmak için iyi ve kötü arasında son bir savaşın gerçekleştiği ve/veya tam bir felaket olayının insanlığın sonunu getireceği bir ” Dünyanın Sonu (uygarlık) “ olayından bahseder ( bkz. ELE). Ragnarök, İskandinav mitolojisinde dünyanın sonunu gösterir . Hindu mitolojisinde , Kali yug’un sonu, Vishnu’nun son avatarı Dünya’yı temizlemek için geldiğinde dünyanın sonunu tahmin eder. Armagedon , Vahiy Kitabı’na göre son savaşın yeri.
2012 fenomeni, Mezoamerikan Uzun Sayım takvimindeki (diğer adıyla Maya takvimi) 5.126 yıllık bir döngünün bitiş tarihine uygun olarak, 21 Aralık 2012’de veya buna yakın bir tarihte, felaket niteliğinde veya dönüştürücü olayların meydana geleceğine dair bir dizi eskatolojik inançtı.