Yönetimdeçoğunluk ilkesinin hâkim olduğu anonim ortaklıklarda, çoğunluk ile azınlıkarasındaki menfaat çatışmalarını önlemek amacı ile azınlığa bir takım haklartanınmıştır. Bu haklardan biri de azlığa anonim şirketin feshine ilişkin haklınedenle fesih hakkı veren bir dava ikame hakkıdır. Anonim şirketin haklı nedenfeshine ilişkin olarak açılan davanın temeli çoğunluğun, ortaklıktakihâkimiyetini devamlı şekilde kötüye kullanılması ve bunun neticesindeortaklığın çekilmez hale gelmesine dayanır. Anonim şirketler açısından azlığınhaklı nedenle fesih davası, 6102 sayılı TTK ile ilk olarak Türk Hukukunda normatifbir düzenlemeye kavuşmuştur.
Şirketçoğunluğunun sürekli azlığı –tabiri caizse- zapturapt altında tutma çabaları,bu hükümle bir ölçüde engellenmiştir. Şirketin sürekli kötü yönetimi, şirketinbelirli bir ivme ile zarar etmesi ve bir süre sonra şirketin iflasın eşiğinegelecek olması, aile şirketlerinde, aile içi kavgaların veya bazı ailebireylerinin aileden dışlanması, şirketin uzun yıllar kar etmemesi veya/ve kardağıtmaması (kronik karsızlık), Yönetim Kulunun uzun yıllar huzur hakkıalmaması ve şirketin amacını yerine getiremez durumda olması ve/veya uzun sürede durumun böyle devam edeceğinin anlaşılmasının haklı neden olarak kabuledilmesi gerekir.
Anılandüzenleme, İsviçre Borçlar Kanunun 736. maddesinden iktibas edilmiştir. Buincelemede, azlık kavramı, fesih davasının genel yapısı, fesih için haklınedenler, uygulamada yaşanan sıkıntılar ve bunlara ilişkin çözüm önerilerimiz İsviçreFederal Mahkemesi Kararları ve doktrindeki fikirler çerçevesindetartışılacaktır.