Avrupa Sağlık ve Çevre Birliği (HEAL) tarafından yayımlanan yeni bir rapora göre, Türkiye’deki kömür yakıtlı termik santrallerin kapasitesinin önümüzdeki dört yıl içinde ikiye katlanmasının planlandığı ve bu kapasite artışının hâlihazırda zaten çok yüksek olan sağlık maliyetlerinin önemli ölçüde artmasına yol açacağı belirtildi.
“Ödenmeyen Sağlık Faturası – Türkiye’de kömürlü termik santraller bizi nasıl hasta ediyor?” başlıklı raporda ilk kez Türkiye’deki kömürle çalışan mevcut santrallerin halk sağlığı üzerindeki maliyetine ilişkin sayısal veriler ve ekonomik analiz sonuçları sunuluyor. Kömür santrallerinin yol açtığı hava kirliliğine maruz kalmakla ilişkilendirilen erken ölümlerin, kronik akciğer hastalıklarının ve kalp sorunlarının raporlandığı çalışmada, bu sağlık etkilerinin yılda toplam 10 milyar TL’nin üzerinde bir maliyet getirdiği belirtiliyor. Rapora göre bu rakamlar, kömür dumanı kaynaklı sağlık sorunları için saniyede 20 bin TL harcandığını gösteriyor. Rapor, Türk Tabipleri Birliği ile Halk Sağlığı Uzmanları Derneği, Türk Toraks Derneği, Türk Solunum Araştırmaları Derneği, İş ve Meslek Hastalıkları Uzmanları Derneği ve Çevre için Hekimler Derneği’nin işbirliği ile yayımlandı.
Türkiye’deki hekimler ve sağlık alanında çalışan uzmanlık dernekleri, insan sağlığının ve iklimin korunması için Türkiye’nin kömüre dönüş sürecinin tersine çevrilmesi gerektiğini ifade ediyor. Raporun önsözünü yazan Türk Tabipleri Birliği Merkez Konseyi Başkanı Dr. Bayazıt İlhan, kömürle çalışan bir termik santralin atmosfere saldığı binlerce tonluk tehlikeli hava kirletici madde, en az 40 yıllık bir ortalama ömre sahip olduğunu dile getirdi. İlhan, “80’in üzerinde yeni santral yapılması yolundaki planlar kömürün solunum ve kalp damar sağlığına yaptığı olumsuz etkilerin onlarca yıl daha devam edeceği anlamına gelmektedir. Böylesi bir sağlıksız gelecekten kaçınmamız gerekiyor. Yetkilileri bu kirli ve miadını doldurmuş enerji kaynağını bir an önce terk etmeye çağırıyoruz” diye konuştu.
HEAL’in yeni raporu, Cenevre’de yapılacak olan Dünya Sağlık Kongresi’nde diğer ülke temsilcileriyle de paylaşılacak. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), hava kirliliğini küresel ölçekte hastalık ve ölüme neden olan ve önlenebilir ana çevresel etkenlerden biri olarak görmekte ve bu yılki kongrede hava kirliliği ile ilgili ilk DSÖ kararı da oylamaya sunulacak.