Bağlama & Saz, Türk halk müziğinde yaygın olarak kullanılan telli tezeneli bir çalgı türüdür. Asya’dan Avrupa’ya uzanan geniş bir coğrafyada farklı isim ve türleriyle kullanılmış ve kullanılmaktadır.Dünyanın en eski enstrümanları arasında gösterilmektedir. Bağlamanın Tarihçesi, milattan önce 1600’lü yıllara kadar dayanmaktadır.Telli çalgıların başında gelmektedir türk müziği için çok kıymetlidir.Bağlama ailesi oldukça geniştir kısa sap bağlama, uzun sap bağlama, divan bağlama, cura, balta saz, kopuz bağlama, gibi aile üyeleri vardır. Bağlama & Saz sözcüğünün ilk olarak 18. yüzyılda kullanıldığı tahmin edilmektedir. Çalgının adının, sapında bulunan perdelerin ve tellerin bağlanmasından esinlenerek konulduğu düşünülmektedir.Bağlamaya saz da denilmektedir ancak bu yanlış bir adlandırmadır. Saz, isim olarak bütün enstrümanların genel adı olarak kullanılan bir sözcüktür. Bağlama hem orkestra içerisinde hemde tek başına ana enstrüman olarak kullanabilirsiniz.Mızrap ve selpe (pençe) kullanarak bağlamayı çalabilirsiniz. Bağlama & Saz modellerine web sitemizden ulaşabilirsiz.
Bağlama Fiyatları kullanılan malzeme ve yapılan işçiliğe göre değişiklik gösterir.Profesyonel Saz modellerine web sitemizde profesyonel bağlamalar kategorisinden ulaşabilirsiniz.
İyi bağlama nasıl olmalıdır?
- Ton kalitesi: İyi bir sazın ton kalitesi net ve dengeli olmalıdır. Bunu sağlamak için bağlamanın ahşap ve diğer malzemeleri kaliteli olmalıdır.
- Kolay çalınabilirlik: İyi bir bağlama, çalınması kolay ve rahat olmalıdır. Sapı ve perde aralıkları ergonomik olarak tasarlanmış olmalıdır.
- Dayanıklılık: Enstrüman , zamanla aşınabilir ve hasar görebilir. İyi bir saz, kaliteli malzemelerden yapıldığı için daha dayanıklı olacaktır.
- Estetik: Sazın görünümü de önemlidir. İyi bir bağlama, güzel bir tasarıma ve işçiliğe sahip olmalıdır.
- Fiyat: İyi bir bağlama, her zaman pahalı olmak zorunda değildir. Ancak fiyatının, kalitesine ve performansına uygun olması beklenir.
Kısa Sap Bağlama Nedir?
19 perde ve 7 tel kullanılır.
Bağlama akort düzeninde icrası gerçekleşir.
Kısa Sap Bağlama akort düzeni
Alt tel re (D)
Orta tel sol (G)
Üst tel la (A)
Kısa Sap Bağlama Tel Kalınlıkları
Alt tel 0,18 ve ince bam tel
Orta tel 0,28
Üst tel 0,22 ve kalın bam tel
Tekne boyu ile sap boyu arasında 1 cm fark vardır.
Örneğim tekne boyu 40 olan bir kısa sap bağlamanın sap 39 olmaktadır.45 tekne boyu olan kısa sap bağlamanın sap boyu 44 olmalıdır.34 tekne de ise sap boyu 33 olmalıdır.Kısa sap özelliği burdan gelmektedir.
Kısa sap icracıları Arif Sağ, Erdal Erzincan, Tuncay Balcı, Tolga Sağ, Musa Eroğlu, Güler Duman, Erkan Çanakçı
Uzun Sap Bağlama Nedir?
23 perde ve 7 tellidir
Bozuk (kara) düzende icrası gerçekleşir
Bozuk düzen akortu
Alt tel la (A)
Orta tel re (D)
Üst tel sol (G)
Uzun Sap Bağlama Tel Kalınlıkları
Alt tel 0,20 ince bam
Orta tel 0,30
Üst tel 0,22
Tekne boyu ile sap boyu arasında 12.13 cm fark vardır bazı ustalar 12 cm uzun yaparken bazı ustalar 13 cm uzun yapıyor.
Örneğin 40 tekne boyu olan uzun sap bağlamanın sap boyu 52 cm olarak koyulur.43 tekne olana ise 55 sap boyu koyulmaktadır. Uzun sap özelliği burdan gelmektedir.
Uzun sap bağlama icracıları Muharrem Ertaş, Neşet Ertaş, Hacı Taşan, Çekiç Ali, Erol Parlak
Uzun sap bağlama modellerimize web sitemizden ulaşabilirsiniz.
Divan Bağlama
46 tekne ve 47, 48, 49,50…. cm sonra divan sazı diğer bir ismi ile meydan sazı olarak bilinir.
23 perde ve 7 tellidir
İsteye göre bağlama düzeni ve bozuk düzen olarak çalınır.
Divan Sazı Tel Kalınlıkları
Alt tel 0,25
Orta tel 0,35
Üst tel 0,25
0,25 tel takım tel olarak satışı gerçekleşmektedir.
Ülkemizde divan bağlamayı yoğun olarak Karslı aşıklar kullanmaktadır.
Cura Bağlama
Cura, Yörük halk çalgılarından biridir. Akdeniz ozanları tarafından çoklukla kullanılan bu çalgının uzunluğu 55–60 cm kadardır ve bağlama ailesinin en küçük çalgısıdır. Cura genellikle altı, beş, dört ya da üç tellidir. İki telli curalar da vardır. Curaların tekne boyu 20 cm ile 30 cm arasındadır. Cura bağlama kısa sap ve uzun sap olarak üretilir.Kısa sap bağlama teli ile aynı teller kullanılır ve akort düzeni kısa sap bağlama ile aynıdır.
Teknesi alt kısmında sivrilerek bir balta ağzını andırdığı için bu ismi almıştır. Görüntüsünün yanı sıra tınısının da oldukça farklı olmasıyla diğer bağlamalardan ayrılır. Daha çok Malatya Arguvan, Kahramanmaraş Elbistan, Pazarcık, Kayseri Sarız, Gaziantep ve Sivas’taki Alevi topluluklarında kullanılır.
Kısa ve uzun saplı bağlama boyunda 19 ve 23 perdelidir.İsteğe göre SİBEMOL 2 ve FA#3 perdeleri sökülerek 12 perde haline getirilip ana sesler üzerinden çalına bilir. Bağlama düzeninde, mızrap kullanmadan şelpe, pençe ve NESİMİ düzen, denilen teknikle elle çalınır.
Balta saz akorttu: Normal kısa saz bağlama akortu ile aynıdır.
Nesimi düzeni akorttu:Normal kısa sap bağlamanın alt ve üst teli gibi akort edilir. Çalım tekniği kısa sap bağlama ile aynı değildir.
Kopuz, Türk halk kültüründe bir çalgı. Komus da denir. Bağlamanın atası olan müzik aletidir. Türkler’de önemi büyüktür. Bağlama ve kopuz kutsal sayılır.
Kopuz, en eski Türk halk çalgısı olarak bilinmektedir. Ancak kopuz adıyla anılan farklı çalgılara rastlanmaktadır. Şu anda hâlâ Anadolu, Kafkasya ve Orta Asya’da kullanılmaktadır. Şamanlar törenlerde kopuzu kullanırlardı.Teknik olarak çalgı bağlama ailesi içinde değerlendirilmelidir.Günümüzde kopuz bağlama çalmaya ilgi oldukça artış göstermiştir.Kopuz bağlamanın telleme ve akort sistemi kısa sap bağlama ile aynıdır.