Kredi Notuna Göre Müşteri Durum Analizi Nasıl Yapılır?
Kredilendirme işlemlerinin yapılması için bankaya müracat eden müşterinin kredi sicil durumu ele alınmakta. Bu sicil neye göre belirleniyor sorusunu başka makalede incelemiştik. Şimdi karşımıza çıkan soru ise bu sicil durum analizinin nasıl yapıldığıdır. Bankalar için zaman oldukça önemlidir. Kendisine müracat eden her müşteriyi onaylama gibi bir durumu söz konusu olamaz. Bu sebeple bankalar müşteri analizini müşterinin kredi notundan belirliyor.
Oluşturulan sistemle müşterilerin işlem hacminden, otomatik fatura ödeme talimatlarına kadarki tüm çevirim içi işlemlerin kayıt altına alındığı tüm hesap hareketlerinin değerlendirilip puanlandığı sistem sayesinde müşteri sınıflara ayrılması sağlanmaktadır. Kredi müracatı yapan bir müşteri sıralı eleme sistemine tabi tutulur ve bu işlem oldukça hızlı gerçekleşir.
Banka müşteri guruplarını; “En Riskli”, “Orta Riskli”, “Az Riskli”, “İyi”, “Çok İyi” olarak sıralar. Bu sıralama sistemi belli başlı rakam aralıklarında seyreder ki bu rakamlarda müşterinin banka işlerinde kullandığı işlemlerin rakamsal karşılığıdır. Örnek verecek olursak; kredi ödeme gününü 5 gün geçiren bir müşterinin rakamsal değeri düşerken, kredi kartı ödemesine vadesiz hesabında tuttuğu meblağdan otomatik ödeme talimatı veren ve düzenli ödeyen bir müşterinin kredi rakamında yükseliş yaşanacaktır. Sizlere bu risk skalasının rakamsal karşılığını paylaşacak olursak ortalama standartlarda hazırladığımız tablo geçerliliğini sürdürmektedir:
- En Riskli: 1-699
- Orta Riskli: 700-1099
- Az Riskli: 1100-1499
- İyi: 1500-1699
- Çok İyi: 1700-1900
Kredisende.com editörlerince hazırlanan bu tablo hangi not aralıklarını hangi risk gruplarında değerlendirdiğini gösteriyor. Tutarlar ve risk gruplarını genel bir çerçeve belirtmesi için örnek olarak listeledik. Her finansal kurumun değerlendirmesi farklı olabilir. En riskli gurupların genellikle kredi kartı veya kredi gibi durumları anında ret cevabı ile karşılaşması mümkündür. Fakat iyi veya çok iyi guruplarında yerini alan tüketicilerin talepleri anında karşılanacaktır. Bankaların asıl tereddüt yaşadıkları alan ise, “Az Riskli” olarak adlandırdıkları grup. Bu durumda olan kişiler aylık gelir durumlarına, mesleklerine ve çalıştıkları kurumlara bağlı olarak bankalar tarafından değerlendirilmekte.