Alışveriş merkezleri, koronavirüs (Covid-19) salgını sebebiyle zor günler yaşıyor. Pandeminin başladığı dönemde 18 Mart 2020 tarihinde kapılarına kilit vuran AVM’ler, 1 Haziran 2020 tarihinde normalleşmeye başladı. Ancak pandeminin devam etmesi ve ikinci salgın dalgasının etkisi ile insanlar kalabalık ortamlardan uzak durmaya devam etti. Bu sebeple alışveriş merkezleri ekonomik açıdan zor günler yaşıyor. Son aylardaki kısıtlamalar da AVM’lerdeki fiziki mağazaları kara kara düşündürüyor.
AVM’ler 2020’de yüzde 40 daraldı
2020 yılında pandemi sebebiyle yaşanan sorunlar, fiziki mağazalara büyük darbe vurdu. AVM’lerdeki devlet tarafından kira desteği verildi. Ancak AVM’ler 2020’yi yüzde 40’lık bir daralma ile kapatıyor. AVM otoriteleri, 2021 yılında da devam edeceği öngörülen pandemiye karşı e-ticaretle atağa geçmeye hazırlanıyor. Yeni bir uygulama, AVM’lere merhem olacak nitelikte.
Buna göre her AVM’nin kendi e-ticaret sitesi olacak ve alışveriş merkezleri bölgelerindeki tüketicilere kendi e-ticaret siteleri üzerinden satış yapabilecek. Bu model ile AVM’ler ve mağazaların gelir kaybının bir nebze de olsa azaltması hedefleniyor.
Tüketiciler ürünleri deneyip anında iade edebilecek
Alışveriş merkezleri, koronavirüste gelir kaybını önlemek için pandemide birçok iş kolunda çıkış yolu olan e-ticarete sarıldı. Alışveriş Merkezi Yatırımcıları Derneği (AYD) Başkanı Prof. Dr. Hüseyin Altaş, yeni proje hakkında açıklama yaptı.
Altaş’ın verdiği bilgilere göre;
- Sanal AVM girişimi için bir yazılım geliştiriliyor.
- Her AVM kendi e-ticaret sitesini ya da sanal AVM mağazasını kurmakla sorumlu olacak.
- Tüketiciler, kendilerine en yakın alışveriş merkezinin e-ticaret sitesinden istediği mağazayı seçerek online alışveriş yapabilecek.
- E-ticaret sitesinden gelen siparişler, tüketiciye, AVM’lerin kuracakları ya da anlaşacakları kurye ya da kargo firmaları aracılığı ile tüketiciye ulaştırılacak.
- Tüketici talep ederse birden fazla mağazadan ürün alabilecek.
- Tüketiciler, evlerinde ürünleri inceleyip ya da deneyip daha sonra anında kuryeye iade edebilecek.
Altı bin kişilik yeni istihdam hedefleniyor
Sanal AVM modeli, özellikle kargo teslimatları sırasında ürünleri karışan, satın aldığı ürünleri zarar gören ve ürün değişimi için muhatap bulmakta zorluk yaşayan tüketiciler için önemli bir gelişme olarak görülüyor. Altaş, bu modelin tamamen tüketici lehine bir girişim olduğunu belirterek, “AVM’yi mahallelere yayıyoruz.” dedi. Bu model ile ek istihdam oluşacağını; her AVM’nin kendi moto-kurye ekibini kuracağını; tek vardiyada 3 bin, iki vardiyada ise 6 bin kişilik ek istihdam olacağını söyledi.
“Tüketici muhatap bulabilecek”
Altaş, aynı zamanda bir “gelir paylaşımı modeli” olan sanal alışveriş merkezli projesi hakkında şu ifadeleri kullandı; “Markalar internet sitelerinden yapılan alışverişlerde gelirler sadece genel merkeze gider. Bu modelle hem markanın franchise’ı hem AVM hem de marka kazanacak. Ayrıca, alışverişi artırıcı ve geliri paylaştıran bir model.” Sanal AVM modelinin temassız alışveriş olanağı da sunduğu belirten Altaş, bir yandan da tüketici mağduriyetinin önleneceğini; tüketicinin ürünü sorunlu olduğunda kendisine yakın AVM’den satın alma yaptığı için mağazaya gidip muhatap bulabileceğini vurguladı.