Yavuz Sultan Selim zamanında şiddetlenen Osmanlı-İran mücadelesi, Şah Tahmasb’ın tahta geçmesi ve bu durumu bir elçi ile Osmanlılara bildirmemesi, Kanûnî’nin de Tahmasb’ı tebrik etmek yerine ona hakaret dolu uzun bir tehditname göndermesi neticesinde aynı hızla devam etmiştir. Bu süreçte Safevîler, sınır boylarındaki Osmanlı kentlerine sık sık akınlar düzenlemişler, yağma faaliyetlerinde bulunmuşlar ve Anadolu’daki Türkmenler arasında Şiiliği yayarak isyanlar çıkartmışlardır. Safevîlerin bu faaliyetlerine karşın Kanûnî boş durmayarak üç İran seferi düzenlemiş ve sonrasında 962/1555 yılında Amasya Anlaşması imzalanmıştır. Şehzade Bayezid’in İran’a sığınmasıyla Osmanlı-İran münasebeti yeniden sıkıntılı bir sürece girse de Şehzade’nin teslim edilmesiyle ilişkiler düzelmiştir. Kanûnî döneminde, Osmanlı ve İran devlet adamları arasında birçok yazışma olmuştur. Mektuplaşma şeklindeki bu yazışmaların çoğu günümüze kadar ulaşmıştır. Çoğunlukla mensur olan ve araya yer yer manzum parçaların serpiştirildiği bu mektuplar haricinde devlet adamlarının manzum olarak da birbirlerine cevaplar verdiklerini görmekteyiz. Bunlardan biri de Kanûnî’nin, Tahmasb’ın gazeline verdiği cevaptır. Bu çalışmada, Tahmasb ile Kanûnî arasındaki atışmanın manzum ifadesi olan gazeller tanıtılacaktır.
Kanûnî, Tahmasb, gazel, mektup, atışma.
|Author:||Beyhan KESİK|
|Number of pages:||203-210|
|DOI:||http://dx.doi.org/10.16990/SOBIDER.42|
|Full text:|
|Paylaş:|