Tanımı
100 cm büyüyebilir. Yapraklar tabanda, dar ve şeritsidir, soluk yeşil ila kırmızımsı renklerde olurlar ve 1 metre uzayabilirler. Tek evcikli bir bitkidir. Dişi çiçeklerin taç yaprakları pembemsi beyaz renklidir. Haziran, temmuz, ağustos ve eylül aylarında çiçek açar. Erkek çiçekler serbestçe yüzerken, dişi çiçekler sarmal bir sap üzerindedir. Erkek çiçekler su üzerinde yüzebilen kayık benzeri bir yapıdadır, başçıklar uzundur ve polenler bu sayede kuru kalır. Dişi çiçeklerin çiçek örtüsü de başçıkların kuru kalacağı biçimdedir. Sarmal sap üzerindeki dişi çiçekler esnek sapları sayesinde su yüzeyine bakar durumdadır ve yüzücü erkek çiçeklerin temasına açık haldedir. Erkek çiçekler, dişi çiçeklere temas ettiğinde tozlaşma gerçekleşir ve dişi çiçeklerin sapları kıvrılarak çiçeği meyvenin olgunlaşması için su altına çeker.
Gözlem bilgileri
Bitki doğal olarak Akdeniz havzasında yayılış gösterir. Tür akvaryum ticaretinde yaygın olarak üretilip satılmaktadır ve bu nedenle dünyanın büyük bölümüne dağılmıştır ve bazı bölgelerde istilacı tür olarak kabul edilmektedir. [Harita, Sinonimler, Herbaryum] Su kaynaklarında görülür. Kartepe ve Kandıra ilçelerinde gözlemlenmiştir. Haziran ve eylül ayları arasında çiçek açar. Deniz seviyesinden 100 metreye kadar olan rakımlarda gözlemlenebilir.
Etimoloji
Cins 3 Mayıs 1661 – 18 Ocak 1730 tarihleri arasında yaşamış İtalyan doğa bilimci Antonio Vallisneri’ye adanmıştır. Tür adı Latince sarmal anlamına gelir. Türün yapısına işaret eder.
Türkçe adları
Dilimizde kordela otu adı ile bilinmektedir.
Gıda
Genç yaprakları çiğ olarak tüketilebilir. Susam ile birlikte iştahı açmak için çay halinde içilir.
Tıp
İştah açıcı, yatıştırıcı, soğutucu, mide ağrısı gidericidir, ayrıca kadın şikayetlerinin tedavisinde de kullanılmaktadır. Lökosenin tedavisinde kullanılır.
Fotoğrafları
© Doğan, Hüseyin (2022). Kocaeli Bitkileri.