|18-04-2013, 11:25||#1 (permalink)|


Kağıt üretimi hakkında bilgi
Kağıt nasıl yapılır?-Kağıdın yapım aşamaları nedir?
Kâğıt yalnızca yazı yazmakta ve basım sanayisinde değil paketleme ve ambalajlamada da çok kullanı*lır. Bazı plastik ürünlerin temel maddesi olan kâğıttan elektrik kablolarında yalıtım malze*mesi olarak da yararlanılır. Kâğıt ayrıca sıvılar içindeki katışkıların süzülmesinde filtre olarak kullanılır.
Kâğıdın ilk olarak İS 105 dolayında Çin'de yapıldığı sanılmaktadır. Araplar kâğıt yap*mayı 751'de Semerkant'ta ele geçirdikleri Çinli tutsaklardan öğrendiler. Magripliler'in Sicilya ve İspanya'ya taşıdığı bu bilgi yaklaşık 1276'da İtalya'ya geçti. Türkiye'de kâğıt üre*timi Osmanlı döneminde İstanbul ve Bursa'da kurulan kâğıthanelerde 1453'te başladı. İngiltere'de kâğıt üreten ilk atölye 1490'larda Hertfordshire Stevenage'de açıldı. İlk kâğıt üretim atölyelerinin hemen hemen hepsi ırmak kıyılarındaki kullanılmayan eski un değirmenlerinde kuruldu. Çünkü buralarda kâğıt yapımı için gerekli olan su vardı ve o zamanki basit makineleri çalıştırmak için ge*reken güç değirmenin su çarkından sağlanı*yordu.
Bir kâğıt parçasını yırtar ve dikkatle ince*lersek yırtık kenarlardan ince tüy gibi liflerin çıktığını görürüz. Bunlar bitkilerin ve ağaçla*rın hücre duvarlarını oluşturan selüloz lifleri*dir. Kâğıt yapmak için ağaçlar ya da bitkiler iyice dövülerek lif lif ayrılmaları sağlanır ve daha sonra bu lifler suyla karıştırı*larak hamur haline getirilir.
19. yüzyıl başlarına kadar kâğıt elle yapılır*dı. Bunun için kâğıt hamuru bir teknenin içine doldurulur daha sonra telden ince bir elek biçimindeki düz bir kalıp hamura daldırı*lıp çıkartılırdı. Sonra kalıp silkelenerek suyu süzülür böylece eleğin üstünde ıslak liflerden oluşan düzgün bir katman kalırdı. Bu ıslak katman bir yün keçe üstüne konur ve bu işlem bir kat keçe bir kat kâğıt konarak sürdürülürdü. Kuşeleme denen bu işlemden sonra katlardan oluşan yığın bir preste sıkıştırılarak suyu akıtılır ardından kâğıt yaprak*lar ayrılarak asılır ve kurutulurdu. Sonra bu yapraklar mürekkebi çok fazla emmesin diye bir jelatin banyosuna yatırılır ve böylece yüzeyleri parlatılırdı; bu işleme de aharlama denir.
Kâğıt yapım makinesini 1799'da Fransız Nicolas-Louis Robert buldu. Henry ve Sealy Fourdrinier kardeşler ile İngiliz mühendis Bryan Donkin de benzer bir makineyi 1804'te İngiltere'de yaptılar. Bu makinede teknedeki kâğıt hamuru bant biçimindeki bir eleğin üzerine akıyor bant hareket ederken hamu*run suyu elekten aşağı süzülüyor ve daha sonra hamur iki merdanenin arasına besleni*yordu. Daha sonraları bu makineye kâğıt hamuru hazırlamak için yeni makineler geliş*tirildi. Günümüzde kâğıt ağaçların selüloz liflerinden elde edilen odun hamurundan üretilir. Odun hamuru mekanik ya da kimya*sal işlemle hazırlanır. Her iki yöntemde de tomruklar (ağaç kütükleri) önce döner tam*burlarda kabuklarından ayrılır sonra dilimle*nir ve yaklaşık olarak 12 metre yüksekliğinde kapalı kaplarda kaynatılır. Mekanik yöntem*de tomruklar daha sonra kumtaşından yapıl*mış aşındırıcılar içinde suyun altında öğütüle*rek hamur haline getirilir. Kimyasal yöntem*de ise odun yongaları kimyasal çözeltilerle yüksek sıcaklık ve basınç altında pişirilir. Eğer beyaz kâğıt yapmak isteniyorsa hamura ağartıcı maddeler katılır. Hamurun yapıldığı makine kâğıt makinesine yakınsa sıvı hamur doğrudan doğruya kâğıt makinesine pompala*nır. Eğer uzaktaki bir kâğıt fabrikasına gön-derilecekse hamur süzülüp kurutularak lev*halar halinde kesilir ve yaklaşık olarak 200 kilogramlık balyalar halinde paketlenir. Or*manların çok olduğu Kanada ABD İskandi*nav ülkeleri ve Rusya'da üretilen odun hamu*ru başka ülkelere de satılır. Türkiye'de kâğıt sanayisi için gerekli olan odun hamuru ülke içinde üretilmektedir.
Kâğıt Fabrikası
Kâğıt fabrikasına gelen kâğıt hamuru hollender denilen bir makinede dövülür. Bu maki*ne su dolu büyük bir kazan içindeki bir yatak üzerinde hareket eden ve üstünde döner bıçaklar bulunan bir merdaneden oluşur. Merdane döndükçe hamur dilimlenerek selü*loz lifler birbirinden ayrılır ezilip saçaklanır ve yapılacak kâğıdın türüne uygun boyda kesilir. Günümüzde çoğu fabrikada hollenderin yerini incelticiler almıştır. İncelticide merdane yerine üzerinde kesici bıçaklar olan bir döner koni vardır.
Dövme ya da inceltme sırasında kâğıt hamuruna aharlama (tutkallama) maddeleri boya ve kâğıdın dayanıklılığını artıracak katkı maddeleri katılır. Aharlama maddesi olarak kullanılan nişasta ve reçine gibi maddelerin küçük parçaları liflere yapışarak kâğıt üzerin*de düz bir yüzey oluşturur ve kâğıdın mürek*kebi yaymasını önler. Boya katılmazsa kâğıt sarımsı kirli bir renkte olur; bunun için hamura boya katılarak kâğıdın beyaz ya da istenen başka bir renkte olması sağlanır.
Hazırlanan hamur artık kâğıt yapma maki*nesine (Fourdrinier makinesine) beslenmeye hazırdır. Kâğıdın sürekli bir şerit ya da bobin halinde üretildiği bu makinenin uzunluğu 120 metreyi genişliği 10 metreyi bulabilir. Maki*nede bir "ıslak uç" bir de "kuru uç" vardır.
Islak uçta hollenderden gelen hamurun ka*rıştırıldığı bir tekne vardır. Bu aşamada karışım yaklaşık olarak 99 birim su ve 1 birim liften oluşur. Süte benzer bu karışım elek denen ve dakikada 650 metreye ulaşabilen bir hızla hareket eden ince telden örülmüş bir bant üzerine dökülür. Silindirler üzerinde sarsılarak hareket eden eleğin üzerinde lifler düzenli bir biçimde dağılır ve karışımın suyu süzülür. Daha sonra elek suyun daha çok emildiği vakumlu (havası emilen) kutulardan geçer. Hamur eleğin sonuna geldiği zaman yeterince su kaybetmiş ve bir kâğıt yaprağı haline gelmiştir.
Keçeleşmiş selüloz liflerinden oluşan ıslak kâğıt yaprağı elekten sonra yün ya da naylon keçeden yapılmış hareketli bir bandın üstün*den geçer ve bu bandın üzerinden kurutucu silindirlerin arasına girer. Sayıları 50'yi bula*bilen bu büyük sıcak silindirlerde kâğıt yapra*ğı suyunun büyük bölümünü kaybeder. Ma*kinenin kuru ucuna gelen kâğıt yaklaşık olarak 93 birim lif ve 7 birim sudan oluşur.
Bu noktada kâğıt yapımı sona ermiştir; ama bu kâğıdı çeşitli kullanım amaçlarına uygun duruma getirmek için bazı bitirme işlemleri daha yapılır. Bu işlemlerden biri aharlama ya da tutkallamadır. Kâğıdın yüzeyini iyileştiren bu işlem ya kâğıt hamuruna reçine nişasta ve kil gibi maddeler eklenerek hamurun hazır*lanması aşamasında yapılan iç tutkallama ya da yaprak aşamasında kâğıt yapma makine*sinde yapılan yüzey tutkallama biçiminde olur. Başka bir işlem de kâğıdı kaolinle kap*lamak ve sonra yüzeyi cilalı merdanelerin arasından hızla geçirerek cilalamaktır. Bu yöntemle elde edilen parlak kâğıtlar resim baskılarında kullanılır.
Makineden çıkan kâğıt bobinlere sarılır. Bu bobinlere 66 metre genişliğinde 28 km uzun*luğunda kâğıt sarılabilir. İstendiği takdirde kâğıt tabakalar halinde de kesilebilir.
Odun hamurunun yanı sıra pamuk keten alfa otu ve şekerkamışı gibi maddeler kullanı*larak da kâğıt yapılabilir. Ayrıca yapay elyaf*tan da kâğıda benzer maddeler yapılmakta*dır. Kâğıt hamuru yapımında kullanılmış kâğıtlardan da yararlanılır. Kullanılmış kâğıt*lar önce mekanik yöntemlerle hamur haline getirilir sonra içindeki mürekkep ve öbür yabancı maddeler kimyasal işlemlerle temiz*lenir ve eğer beyaz kâğıt yapılacaksa ağartılır. Kullanılmış kâğıdın yeniden işlenmesiyle ya*pılan kâğıt yumurta kutuları gibi çeşitli am*balajlarda yaygın olarak kullanılır.
Ağacın kesilmesi: Kağıdın hammaddesi olan ağaçlar kesilip kütük haline getirilir.
Kabuğun soyulması: Kütük halindeki ağaçların kabuğu iç kısma zarar verilmeden soyulur.
Hamur haline getirme: Bu işlem ağacı suyun içinde gevşek lifler haline getirir. Kabuğu soyulan kütükler önce küçük parçalara ayrılır. Daha sonra bir öğütücünün içinde kimyasal maddelerle karıştırılır. Bu sayede ağaçta lifleri birarada tutan bir madde olan lignin çözülür. Bu aşamada son olarak hamur beyazlatılır.
Karıştırma: Hamur karıştırıcıya girer. Burada hamura kağıdın kalitesini artıran maddeler de eklenir. Bu ek maddeler çin kireci gibi beyaz dolgu maddeleri suya dayanıklılık için kullanılan maddeler ve renk pigmentleri olabilir. Karıştırıcı lifleri pürüzsüz bir hamur haline getirir.
Ağsı yapıyı oluşturma: Sıvı haldeki hamur depolandığı yerden sıkı bir tel örgü şeklindeki yürüyen bir bendin üzerine dökülür. Bu işlem hamuru sudan arındırmak içindir. Suyun daha etkili alınabilmesi için soğurma işlemi de yapılır. Suyu belli bir miktarda alınan hamur bir silindir tarafından sıkıştırılır.
Sıkıştırma: Ek silindirler hamuru sıkıştırma işlemine devam ederler. Bu işlem sonunda hamur sudan arınır ve iyice düzleşir.
Kurutma: Ağsı haldeki hamur sıcak silindirlerin arasından geçirilerek iyice kurutulur. Son olarak hamur sayfalar halinde kesilmeden önce kalan pürüzlerin giderildiği bir aşamadan geçer.
Kleopatra Konfiçyüs Einstein Edison Tsai Lun. Bütün bu kişilerin içinde insanlık tarihinin gelişimine en büyük faydası olan kimdir dersek herhalde Tsai Lun demezsiniz. Ama Odur. Tsai Lun günümüzden yaklaşık 2000 yıl önce Çinde yaşayan bir memurdu ve MS 105 yılında bugünkü kullanılan hali ile kağıdı icat etti. Dutağacı kabuğu kenevir ve kumaş paçavralarını suyla karıştırarak ezdi lapa haline getirdi presleyerek suyunu çıkardı ve bu ince tabakayı kuruması için güneşin altında ipe astı.
|Seçenekler|
|Stil|
Kağıt üretimi hakkında bilgi konusu, GENEL KÜLTÜR / Eğitim ve Öğretim forumunda tartışılıyor.
|Konu||Konuyu Başlatan||Forum||Cevaplar||Son Mesaj|
|vergi nedir,nasıl yapılır,niçin yapılır,nereye yapılır ?||Kayıtsız Üye||Soru Cevap||1||15-04-2013 06:51|
|Ağaçtan Kağıt Nasıl Yapılır?||elif||Eğitim ve Öğretim||0||12-02-2012 02:23|
|Kağıt Uçak Nasıl Yapılır?||elif||Genel Kültür Paylaşımlarınız||0||01-12-2011 02:48|
|Kağıt Nasıl Yapılır?||elif||Eğitim ve Öğretim||0||13-06-2011 04:48|
|Yanmayan kağıt para nasıl yapılır?||Я||Genel Kültür Paylaşımlarınız||0||17-10-2010 06:57|