Pilonidal Hastalık (Kıl dönmesi)
Pilonidal hastalık nedir ve nedenleri nelerdir?
Pilonidal hastalık kuyruk sokumu bölgesinde oluşan akut veya kronik cilt iltihabıdır. Bu duruma genellikle kuyruk sokumu katlantısında/çukurunda cilde gömülü tüylere reaksiyon sonucunda oluştuğuna inanılmaktadır. Hastalık kadınlara oranla erkeklerde daha sık görülmekte ve çoğunlukla ergenlik ve 40 yaş arasında oluşmaktadır. Daha sıklıkla yoğun ve sık tüylü şişman insanlarda görülür.
Bu hastalığa nasıl yakalanılır ve önlenebilir mi?
Pilonidal hastalığın aslı biraz tartışmalıdır. Bazıları doğuştan kaynaklanan problem olduğuna inanmakta ve bunu da kişinin kuyruk sokumundaki olukta cilt defekti ile doğduğundan bu hastalığın oluştuğuna inanmaktadır. Çoğu sonradan kazanılan hastalık olduğuna inanmaktadır. Bu teorinin benzeri berberlerin parmak aralarında ortaya çıkmaktadır. Berberlerin saç kesmesi sırasında sürekli parmaklarının hareketlerine bağlı olarak parmak aralarında benzer bir durum oluşmaktadır. Bu da dökülen tüylerin hastalığı başlattığını göstermektedir. Gerçekte bu hastalığı önlemek için kimsenin yapabileceği bir şey yoktur.
Belirtileri nelerdir?
Belirtiler küçük bir çukurdan (gamze) büyük, ağrılı şişliğe kadar değişiklik göstermektedirler. Çoğu zaman bu bölgeden temiz, bulanık veya kanlı bir sıvı akıntısı olur. Enfeksiyon geliştiği zaman alan kızarık, hassas ve akan sıvı kötü kokulu ve irinli olur. Küçük bir hasta grubunda sık sık tekrarlayan enfeksiyonlar ve sinüs traktında (kanalında) iltihap oluşur. Kronik hastalıkta şişme, ağrı ve akıntı atakları olur. Bu hastalığı iyileştirmek için neredeyse her zaman ameliyat gereklidir.
Pilonidal hastalık nasıl tedavi edilir?
Pilonidal hastalığın kuyruk sokumundaki fazla tüyden kaynaklandığını düşünen bazı doktorlar bu alandaki tüylerin uzaklaştırılması ve tıraşlanması gerektiğini önerirler. Fakat tedavi hastalığın şekline bağlıdır.
Akut apse (irin) durumunda enfeksiyonu ve ağrıyı azaltmak için apse boşaltılır. Bu işlem genellikle poliklinik şartlarında ve lokal anestezi ile yapılmaktadır. Kronik hastalıkta ise genellikle ameliyathane şartlarında hastalıklı bölgenin çıkarılması gerekmektedir.
Komplike ve tekrarlayan hastalık cerrahi olarak tedavi edilmektedir. Bu işlem sinüs ağızlarının açılmasından tamamıyla çıkarılmasına ve uygun flep (yama) ile kapatılmasına kadar değişiklik göstermektedir. Eğer yara açık bırakılırsa yaranın temiz kalması için pansumana ihtiyaç vardır. İyileşmesi için bir kaç haftaya ihtiyaç duyulmasına rağmen başarı oranı yüksektir. İyileşme sürecinde kuyruk sokumundaki cildin temiz tutulması ve tüylerden arındırılmış olması gereklidir.
Ameliyattan sonra neler olur?
Yaranın iyileşmesi bir kaç hafta sürmesine rağmen çoğu hastanın normal bir iyileşme süreci olur. Bu süre zarfında açık yaralarda günlük pansuman değişimine ihtiyaç duyulmaktadır.
*Buradaki metin genel bir bilgilendirme olup, hastalıklar değişkenlik gösterebileceğinden kişisel değerlendirme için cerrahınızla görüşünüz.
*Amerikan Kolon ve Rektum Cerrahları Derneği’nin hasta bilgilendirme broşürlerinden tercüme edilmiştir.