HAZIRLIK ÇALIŞMALARI
1. Evsiz sözcüğü kimler için kullanılır?
Cevap: Sokakta yaşayan kişiler için kullanılır.
2. İnsanlara ön yargılı davranmak niçin doğru değildir? Arkadaşlarınızla tartışınız.
Cevap: Bir insanı tanımadan ona karşı peşin hüküm vererek ona göre davranmak insanları incitebilir. İnsanların mutsuz olmasına yol açar, onları rahatsız eder. Ön yargılı olmak insanları rahatsız eden bir davranış olduğu için doğru değildir.
1. ETKİNLİK
a) Aşağıdaki cümlelerde renklendirilmiş kelime gruplarının cümleye kattığı anlamları yazınız.
Cevap:
Kâmil ellerini gözüne siper ederek balkona baktı.
siper etmek: kendini veya bir şeyi korumak amacıyla bir başka şeyi siper olarak kullanmak
Gözümüzün önünde kötü şartlar içinde olan birini görmezden gelemeyiz.
görmezden gelmek: görmemiş gibi yapmak, farkında değilmişçesine davranmak
Bir grup çocuk arkasına takılır, canından bezdirene kadar bağıra çağıra şaklabanlık ederlerdi.
canından bezmek: ölümü göze alacak kadar sıkıntı içinde olmak
şaklabanlık etmek: saçma sapan hareketlerde bulunmak
b) Yukarıdaki kelime gruplarını siz de birer cümlede kullanınız.
Cevap:
Elindeki defteri başına siper ederek yağmurda koşmaya başladı.
Kırk yıllık dostu onu görmezden gelince morali bozulup düğünü terk etti.
Sokaktaki köpeklerin havlaması hasta kadını canında bezdirdi.
Seni her ayağa kaldırdığında şaklabanlık etmek yerine sorulara cevap verseydin, sen de öğretmenin gözüne girerdin.
2. ETKİNLİK
Aşağıdaki soruları metinden hareketle yanıtlayınız.
1. Yazar, Kâmil ile karşılaşınca niçin korkmuştur?
Cevap: Yalnız olduğu için korkmuştur.
2. Kâmil hangi amaçla yazarın evine gelmiştir?
Cevap: Karnını doyurma amacıyla gelmiştir.
3. Yazara göre Kâmil bahçe kapısını açmaya niçin çekinmiştir?
Cevap: Mahallede çok itilip kakıldığı için kapıyı açmaya cesaret edememesi.
4. Mahalledeki çocukların Kâmil’e kötü davranmalarının gerçek sebebi sizce nedir?
Cevap: İyi bir ahlaka sahip olmamalarıdır.
5. Yazarın babası, Kâmil ile niçin ilgilenmektedir?
Cevap: Kimse onunla ilgilenmediği, itip kaktığı için ilgilenmektedir.
6. Kâmil sizin mahallenizde yaşıyor olsaydı ona nasıl davranırdınız? Neden?
Cevap: Herkese nasıl davranıyorsam ona da öyle davranırdım. Çünkü ne halde olursa olsun insan insandır. Bizim insanlık görevimizden biri de güçsüzlere yardım etmek, onları koruyup kollamaktır.
3. ETKİNLİK
Metindeki baba karakterinin kişilik özelliklerini yazınız.
Cevap:
Yardımsever, vicdanlı, alçak gönüllü
4. ETKİNLİK
a) Göç İdaresi Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanmış reklam filmini izleyiniz. Reklam filminden hareketle soruları yanıtlayınız.
1. Reklam filminde kaç kişi konuşuyor?
Cevap: 4 kişi konuşuyor.
2. Konuşan karakterin cümlelerinin içeriğini ve uzunluğunu değerlendiriniz.
Cevap: Cümleler örtülü anlama sahiptir. Yani cümlede doğrudan, açıkça söylenmeyen cümledeki bazı ifadelerden çıkarılan bilgi veya düşüncelere sahip cümlelerdir. Cümleler uzun değildir.
b) Türk Kızılayına gönüllü üye olduğunuzu düşününüz.
1. Kızılaya gönüllü olarak hangi alanda destek olmak istersiniz?
2. İzlediğiniz reklam filminden hareketle destek olmak istediğiniz alan ile ilgili Kızılay için bir reklam metni yazınız. Yazacağınız reklam metninde dış sesi (en son sözü söyleyen kişi) konuşturmayı unutmayınız.
Cevap:
1. (örnek) Kullanmadığım kıyafetleri bağışlayarak olarak destek olmak isterdim.
2. (örnek) Kış geldi. Havalar soğudu. Soğuk senin için önemli değil, kıyafetlerin var, sıcacık evinde oturuyor, sıcacık okulunda ders görüyorsun değil mi? Ya onlar? Onlar için de soğuk hava sorun olmasın, sıcak tutan kıyafetlerini giyip sıcacık bir hayat yaşasınlar ister misin? O zaman Kızılay’a kıyafet bağışında bulun. Sana artık olmayan, kullanmadığın ama sağlam durumda olan kıyafetlerini Kızılay’a bağışlayabilirsin. Haydi! Bir yüreği de sen ısıt!
5. ETKİNLİK
a) Kâmil gibi evsizlerin toplum tarafından dışlanmaması için çözüm önerileriniz nelerdir?
Cevap:
(örnek) Toplumdaki insanlar bir araya gelip birlik içinde evsizlere yardım edebilirler.
b) Çözüm önerilerinizin yer aldığı “yardımlaşma” temalı metninizi aşağıdaki özdeyiş, atasözü ve deyimi kullanarak yazınız.
• “Dünya kötülük yapanların yüzünden değil, hiçbir şey yapmayıp seyredenler yüzünden tehlikeli bir yerdir.” Albert EINSTEIN (Albırt Aynştayn)
• Baş başa vermeyince taş yerinden kalkmaz.
• Yaraya merhem olmak.
Cevap:
(örnek)
BİRLİK OLMAK VE YARDIMLAŞMAK
Toplumdaki herkesin eşit şartlarda yaşaması zordur. Bazı insanların yaşadığı hayatlar onları güçsüz ve çaresiz bir halde bırakabilir. Bazıları da yaşadıkları olaylar nedeniyle psikolojik rahatsızlık geçirebilirler. Böylece bazı insanlar evsiz kalıp sokaklarda yaşamak zorunda kalabilirler.
Bizim insanlık görevlerimizden biri de böyle yardıma muhtaç ve güçsüz kimselere yardımcı olmak, onları koruyup kollamaktır. Toplum böyle insanlar için birlik olup yardımda bulunabilir. Bu tür sorunları tek başına çözmek, bir yaraya merhem olmak zor olabilir. Baş başa vermeyince taş yerinden kalkmaz. Böyle sorunları çözmek için birlik olmak şarttır.
Bu nedenle öncelikle toplumun böyle insanlara karşı olan ön yargıları yok edilmelidir. Albert Einstein “Dünya kötülük yapanların yüzünden değil, hiçbir şey yapmayıp seyredenler yüzünden tehlikeli bir yerdir.” demiş. Kötü insanlar elbette topluma zarar verirler. Fakat insanlar, kötü insanların yaptıklarına engel olabildikleri zaman ancak dünya daha güzel bir yer olur.
Sonuç olarak birlik ve beraberlik içinde yardımlaşarak tüm kötülükleri yok edebilir, yardıma muhtaç kişilerin sorunlarını çözerek daha mutlu bir oluşturabiliriz. Birlik, her şeyin ilacıdır.
6. ETKİNLİK
a) Aşağıdaki metinde bazı cümlelerin eğik yazılma nedeni nedir?
Yardım gönüllüsü M K ve arkadaşları, İstanbul’un birçok ilçesini gezerek “Aşhane” adını verdikleri minibüsten her gün dağıttıkları çorbayla soğuk kış günlerinde evsizlerin içini ısıtıyor. “Dağıttığımız çorbalarla, temin ettiğimiz eşyalarla onlara değil; kendimize yardım ediyoruz. İnsanlığımızı; kalbimizin, vicdanımızın ve ruhumuzun olduğunu hissediyoruz. Bundan dolayı da hiçbir şikâyetimiz yok. Umulur ki buna elimizden geldiği kadar devam ederiz.”
Basından
Cevap: Okuyucunun dikkatini çekmek.
b) Haberi okuyucuya iletirken görsel seçiminde neye dikkat edilmiştir? Yorumlayınız.
Cevap: Haberde sözü edilen aracı göstermeye ve görseldeki insanların yüzünün görünmemesine dikkat edilmiştir.
7. ETKİNLİK
(…)
İl göçsün göçtüğün vakit
Yol yansın geçtiğin vakit
Suyundan içtiğin vakit
Kaynak senden incinmesin.
Toz konmasın sakın sana
Hakkı geçer halkın sana
Gücenmesin yakın sana
Uzak senden incinmesin.
Abdurrahim KARAKOÇ
a) Yukarıda italik yazılmış kelimelerin türünü ve metne olan katkısını belirtiniz.
Cevap: Kelimelerin türü isimdir. İsimler okuyucunun kavramları zihninde canlandırmasını sağlar. Metni anlamlı kılar.
b) İçinde varlık adlarının geçtiği “merhamet” temalı bir şiir yazınız. Şiirinizdeki isimlerin altını çiziniz.
Cevap:
(örnek)
MERHAMET
Merhamet, barış yolu
Merhamet, sevgi dolu
Allah’ın yarattığı kulu
Sevmektir merhamet
Merhamet duy insanlara
Tüm yaratılan hayvanlara
Hele de masum çocuklara
Merhamet duy, sev onları
GELECEK DERSE HAZIRLIK
Victor Hugo’nun “Sefiller” romanı ile ilgili araştırma yapınız.
Cevap:
SEFİLLER ROMANI İLE İLGİLİ ARAŞTIRMA
Victor Hugo tarafından yazılan tarihi romandır. 1862 yılında yayımlanmıştır. 19. yüzyılın en büyük eserlerinden biri olarak kabul edilmektedir.
Romanda birkaç karakterin yaşamını ve birbirleriyle alakasını ele alınır. Eski mahkûm Jean Valjean’ın yaşam mücadelesi ve kefaretini ödemeye çalışmasını anlatılır. Ana konu dünyada iyilik yapma gücü bulan ama sabıkalı geçimişinden kaçamayan eski mahkûm Jean Valjean’ın hikâyesidir. Hikâyenin büyük bir kısmı gerçek olaylara dayanmaktadır. Yazar bu romanı ile adaletsizliği, hukuk ve ceza sistemini eleştirimektedir.
Roman 5 cilt halinde toplam 48 kitap ve 365 bölümden oluşur. Yazılmış en uzun romanlardan biridir. 1907 yılında Avanzade M. Süleyman tarafından Osmanlı Türkçesiyle yayımlanmış, Erol Kılınç tarafından günümüz Türkçesine uyarlanmıştır.
*** Kâmil metni cevapları hakkında söylemek istediklerinizi aşağıdaki yorum alanına yazabilirsiniz.