Nama Yazılı Pay Senedi Basımında Güvenlik Önlemleri
Nama yazılı pay senedinin basımı hangi mevzuata tabidir?
Nama yazılı pay senedi, sahibine, hem şirket ortağı olduğunun ispatında hem de paylarını devretmesinde önemli kolaylıklar sağlar. Bu yararlarının yanı sıra, nama yazılı hisse senedi, özellikle devir yönünden, sahibine önemli vergi avantajları sağlar. Bu avantaj, gerçek kişi ortaklarda değer artış kazançlarına getirilen istisnalar sebebiyle gelir vergisi yönünden, tüzel kişi ortaklarda ise özellikle damga vergisi yönünden ortaya çıkar. Böylece, çok düşük bir maliyetle bastıracağınız nama yazılı hisse senedi ile milyonlarca lira vergi ödemekten müstesna olursunuz.
Sağlanan bu vergi avantajlarından yasaya uygun bir şekilde faydalanabilmek için, ortada yine mevzuata uygun şekilde bastırılmış bir nama yazılı hisse senedinin varlığı gerekir. Nama yazılı hisse senedi, Türk Ticaret Kanunu’nda düzenlendiğinden dolayı, bastırılacak nama yazılı hisse senedinin 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’na uygun olarak hazırlanmış ve bastırılmış olması gerekir. Yoksa, geçerli bir nama yazılı hisse senedinden bahsetmek mümkün olmaz.
Nama yazılı hisse senedine uygulanacak güvenlik önlemleri
Nama yazılı hisse senetlerine bazı güvenlik önlemlerinin uygulanması, bu senetlerin olmazsa olmaz geçerlilik koşullarından birisidir. Hisse senedine uygulanacak güvenlik önlemleri ile kastedilen, bu senetlerin kolayca taklit edilmesini engelleyici bazı özelliklere sahip olmasının sağlanmasıdır.
Nama yazılı hisse senedi, kıymetli evraktır. Kıymetli evrak olan ve sahibi bulunan kişinin şirket ortağı olduğunu gösteren nama yazılı hisse senedinin alelade bir belge olmadığı açıktır. Bu yönüyle, nama yazılı hisse senedini, bir düğün davetiyesi gibi basmamak gerekir.
Nama yazılı hisse senetlerine güvenlik önlemleri uygulanması ne zaman zorunlu olmuştur?
Nama yazılı hisse senedinin basımı 6102 sayılı Kanun öncesinde farklı bir düzenlemeye tabi idi. Bu düzenleme de 1956 yılında kabul edilmişti ve günün gereklerini taşımıyordu. Şöyle ki eski Ticaret Kanunu (mülga 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu) hisse senedi çıkarmayı zorunlu tutmuyor, hisse senedi çıkarmak isteyen şirketlere de senetlere herhangi bir güvenlik önlemi uygulanmasını emretmiyordu. Böyle olunca, nama yazılı hisse senetlerinin, düğün veya sünnet davetiyesi basan herhangi bir matbaada bastırılması mümkündü. Hatta, bazı şirketler ve onların mali müşavirleri direkt bilgisayardan A4 kağıda nama yazılı hisse senedi basıyordu.
Günümüzde bile bazı şirketlerin ve meslek mensuplarının yazıcıdan hisse senedi bastırdıklarını öğreniyoruz çevremizden. Oysa, yazıcıdan bastırılan nama yazılı hisse senetleri geçersiz olabilir. Sebebini kısaca açıklayalım.
Eski Ticaret Kanunu, yukarıda da değindiğimiz üzere, hisse senetlerinin güvenliği konusunda herhangi bir hüküm getirmemiştir. Oysa, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nda anonim şirket tarafından bastırılacak hisse senetlerine bazı güvenlik önlemlerinin uygulanması zorunlu kılınmıştır. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu 1 Temmuz 2012 tarihinde yürürlüğe girdiğinden, hisse senetlerine güvenlik önlemleri uygulanması da 1 Temmuz 2012 tarihinden itibaren zorunlu hale gelmiştir.
Yazıcıdan nama yazılı hisse senetleri bastırmıştım. Bu senetler geçerli midir? Değilse ne yapmalıyım?
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun emredici hükümleri karşısında, kıymetli evrak olan nama yazılı pay senedinin, kolayca taklit edilmesini engelleyici ve sahtekarlığı önleyici birtakım güvenlik önlemleri uygulanarak basılması gerekir. Bu güvenlik önlemleri teknolojik hologram, gizli yazı, filigran ve benzeri uygulamalar olabilir.
Şirket yazıcısından çıktısı alınan basit bir A4 kağıdına yazdırılmış nama yazılı pay senedinin bu güvenlik önlemlerini taşıması mümkün değildir. Yazıcıdan bastırılan hisse senedinin taklit edilmesi oldukça kolaydır.
Bu nedenle, 6102 Türk Ticaret Kanunu’nun yürürlüğe girdiği 1 Temmuz 2012 tarihinden sonra yazıcıdan çıkarılan nama yazılı hisse senetlerini geçerli saymak mümkün değildir.
Eğer elinizde yazıcıdan çıkarılmış hisse senedi var ise, izlenecek yollar ve uygulanacak işlemler hususunda bizimle iletişime geçebilirsiniz.
Nama yazılı hisse senedi güvenlik önlemleri hizmetlerimiz
AEK Pay Senedi Danışmanlık ve Basım Merkezi olarak nama yazılı hisse senedi basımında uyguladığımız yüksek güvenlik önlemleri hakkında ayrıntılı bilgi almak için bizimle irtibata geçebilirsiniz.
Güncellenme : 05.05.2021