Bingöl’de 4 bin 500 Yıllık Tarih Gün Yüzüne Çıkarıldı
Bingöl’ün Solhan ilçesinin Murat köyünde yapımı tamamlanan Kalehan 2 Barajı nedeniyle sular altında kalan Murat Höyük ve Murat Tepe’de yapılan kurtarma kazılarıyla 4 bin 500 yıllık tarihin izleri gün yüzüne çıkarıldı.
158 KİŞİLİK EKİPLE KAZI YAPILIYOR
Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü’nün izni doğrultusunda Elazığ Müze Müdürü Ziya Kılınç başkanlığında kurulan 158 kişilik ekip tarafından, Kalehan 2 Barajı nedeniyle sular altında kalan Murat Höyük ve Murat Tepe’de 2018-2019 yılları arasında kazı çalışması yürütüldü.
BİNLERCE OBJE ELAZIĞ ARKEOLOJİ VE ETNOGRAFYA MÜZESİ’NDE KORUMA ALTINDA
Kurtarma kazılarında, Erken Tunç ve Geç Demir Çağı ile Urartu ve Bizans dönemine ait yapı kalıntıları, seramik, çini, alçı kabartma, ok ucu, hayvan figürleri, çeşitli dokuma, tarım, mutfak ve ev eşyası, kemik eşyalar, tıbbi alet, sikke gibi tarihi eserlerin parçalarından oluşan binlerce obje bulunarak Elazığ Arkeoloji ve Etnografya Müzesi’nde koruma altına alındı.
Murat Tepe’deki kazı çalışmalarında bulunan Urartu dönemine ait içerisinde bir iskeletin yer aldığı mezar buluntusundan çıkarılan yılan başlı bilezik ve bitkisel motifli kemer parçası, çocuklara süt vermek için kullanıldığı tahmin edilen emzik, 4 bin 500 yıllık olduğu tespit edilen buğday taneleri ile metal, kemik, cam, pişmiş toprak ve hayvan boynuzundan yapılmış tarihi eser niteliğindeki çeşitli eşyalar tarihe ışık tutuyor.
4500 YILLIK KEŞİF
Elazığ Müze Müdürü Kılınç, Kalehan-2 Barajı havzasında HES projesi kapsamında tescilli kültür varlığı bulunmasından dolayı 2018’de Murat Tepe’de kurtarma kazısı başlattıklarını anımsattı. Kazıda, gözetleme amaçlı kullanılan Urartu dönemi askeri bir karargah olduğunu belirlediklerini ifade eden Kılınç, “7 aylık bir çalışma sonucunda gözetleme kulesinin duvarları, yapısı, avlusu ve avludan odalara açılan bölümler tamamen gün yüzüne çıkarıldı. Burada yaptığımız çalışmalar sonucunda asıl yerleşim yerinin bu askeri karargahın 200 metre güney kısmında yer alan Murat Höyük olduğunu belirledik” dedi.
Murat Höyük’te de 2019’da kazıya başladıklarını aktaran Kılınç, alanlardaki arkeolojik eserleri kurtarmak için üşenmediklerini belirtti.
MÖ 2500’e TARİHLENEN BULUNTULARA RASTLANDI
Kılınç, kazıda 4 farklı kültür katmanı tespit ettiklerini, en üst katmanda Bizans, 2. katmanda Geç Demir Çağı, 3. katmanda Urartu dönemi ve en alt katmanda ise MÖ 2500’e kadar uzanan Erken Tunç Çağı’na ait izlere rastladıklarını söyledi.
Eser yoğunluğunun daha çok Urartu dönemine ait olduğunu ve eserlerin yaklaşık 4 bin 500 bin yıllık tarihe ışık tuttuğunu aktaran Kılınç, şöyle devam etti:
“Murat Tepe’de mezar buluntusuyla karşılaştık ve bu Urartu dönemine ait bir mezardı. Çünkü gerek yılan başlı kol bileziği gerekse bir kemer parçasındaki motifler Urartu dönemine aitti. Bunlar ünik sayabileceğimiz eserler, Murat Höyük’deki kazıda ise emzik olabileceğini düşündüğümüz çocuklara süt vermek için kullanılan minyatür kaplara rastladık. Bir seramik parçası içerisinde kömürleşmiş buğday tanelerine rastladık. Bunları analiz için TÜBİTAK’a gönderdik, MÖ 9. yüzyıla tarihlendirildi, biz de genel bir görüşle Urartu dönemine tarihlendirdik.”