Obezite dünya genelinde artan önemli bir halk sağlığı sorunu olarak karşımıza çıkıyor. Başta “Dünya Sağlık Örgütü” tarafından 15 yılda yapılan çalışmaların sonucunda belirtilen rakamlara göre 10 yılda dünyada %10 ile %30 arasında ciddi bir artış gözlemlendiği tespit edilmiştir. Obezite dünyada olduğu gibi Türkiye’de de artan bir sağlık problem haline gelmiş durumda. Sağlık Bakanlığınca yapılan “Türkiye Beslenme ve Sağlık Araştırması – 2019” çalışma raporuna göre Türkiye’de hastalığın görülme sıklığı; erkeklerde %21.7, kadınlarda %43.0 ve toplam nüfusta %32.3 şeklindedir.
Obezite nedir diyenler için, besinlerden alınan enerjinin harcanan enerjiden fazla olması sonucunda vücutta %20 veya daha fazla oranda yağ depolanmasıyla ortaya çıkan, kişinin çeşitli hastalıklara yakalanmasını sağlayan karmaşık bir hastalıktır. Dünya Sağlık Örgütü tarafından vücudun sağlığını bozacak şekilde aşırı yağ tüketimi olarak tanımlanmıştır. Vücut Kitle Endeksi 30’un üzerinde olan kişiler “obez” kabul edilmektedir.
Obezite Belirtileri Nelerdir?
Bu sorun birdenbire olan bir hastalık değildir. Kişiler zaman içinde kilo aldıklarını fark etmekte zorlanabilir ve fark edildiğinde durum çok geç olabilir. Özellikle sürekli oturarak çalışanlar, ev hanımları bu gibi durumlardan daha fazla etkilenir ve obez olmaya daha müsait olurlar. Aşağıda sizler için kısa bir şekilde obez belirtilerinin bazılarını sıraladık. Bunları inceleyerek sizde ki durumu tespit edebilirsiniz.
- Kişi her gün tartıldığında daha fazla rakama ulaşıyorsa,
- Sabahları halsizlik ve baş ağrısı ile uyanılıyorsa,
- Vücut Kitle Endeksi 30’a yaklaşıyorsa,
- Küçük hareketler yaparken bile yorgunluk yaşanıyorsa,
- Nefes almakta sıkıntılar yaşanıyorsa,
- Bel bölgesi git gide yağlanıyorsa,
- Kişinin eski kıyafetleri dar ve rahatsız hissettiriyorsa,
Buna göre kişi ya obez olmak üzeredir ya da çoktan obez olmuştur. Bu duruma karşın tedavi sürecine girilmesi gerektiğini de söyleyelim.
Türkiye’de toplamda fazla kilolular %34.6, fazla kilolu ve şişman olanlar %64,9 ve çok şişman olanların oranı %2.9 şeklinde. Bölgesel dağılımda ilk sırada İstanbul’la Marmara Bölgesi gelmekte. İstanbul’daki oran %33 olarak açıklanmıştır. 0-5 yaşta obezite sıklığı %8.5, 6-18 yaşta obez sıklığı %8.2 olarak açıklanmıştır.
Obezite Tedavisi Nasıl Olur?
Kilo vermek için sayısız yöntem vardır. Fakat obez hastalar bu yöntemlerden sonuç alamazlar. Obez hastaların tedavisinde sadece ameliyat yöntemi yoktur. Obezite tedavisinde; davranış değişikliği tedavisi, egzersiz tedavisi, beslenme tedavisi, ilaç tedavisi kullanılır. Bu süreçte hastanın bilinçlenmesi ve kararlı olması en kritik adımdır. Kişi sağlığının kötüye gittiğini ve bu gidişatı durdurması gerektiğinin bilincine ulaşmalıdır. Kişinin bilinçlenerek hayat tarzını değiştirmesi kilo verme sürecini kolaylaştırır.
- Beslenme Tedavisi: Kişinin aldığı günlük kalori miktarını azaltmak amacıyla uygulanır.
- Egzersiz Tedavisi: Fiziksel aktiviteleri arttırmak obez tedavisinin önemli adımlarından biridir. Fakat kişi aşırı kiloluysa veya iç organlarında hasar varsa egzersiz seviyesi doğru belirlenmelidir.
- İlaç Tedavisi: İlaç tedavisi tek başına yarar sağlamaz. Kilo alımını hızlandırır veya azaltır.
Öncelikle obez olan kişiler için diyetisyenler uygun diyetler hazırlar. Bu hazırlanan diyet programlarının yanında günlük yürüyüşler yapılması ve egzersizlerin de düzenli yapılması gerekmektedir. Yine doktor kontrolünde obez olan kişinin özellikle vücudunda birikmiş yağları yakması için çeşitli gıda takviye ürünleri yani ilaç verilebilir. Ancak şunu bilmelisiniz ki, tüm bunlar için doktorların yönlendirmelerini yapmalısınız.
Obezite Ameliyatı Nedir?
Obezite ameliyatı bir başka adıyla obezite cerrahisi; kişinin tedavisi için uygulanan diğer yöntemler ile kilo veremeyen ve vücut kitle indeksi 35 ve üzerinde olan kilo veremeyen kişiler üzerinde yapılır. Cerrahi yöntemlere geçmeden önce hasta analiz edilmeli ve hastalığın ilaç kullanımından, nörolojik patolojiden, endokrinden kaynaklı veya genetik olup olmadığı sonucuna ulaşılmalıdır. Hipertansiyon, şeker ve uyku apnesi gibi sağlık sorunlarına sahip olan hastanın diyet ve egzersizden sonra tedavi yöntemi obezite cerrahisidir.
Vücut kitle indeksi 35-40’ın üzerinde olan 18-60 yaş arası kişilerde, en az 3 yıldır obezlik olması ve yaklaşık 1 yıldır kilo verilememesi durumlarında obezite cerrahisi en doğru seçenektir. SGK tarafından devlet hastanelerinde vücut kitle indeksi 40 ve üzeri olan hastalar için ücretsiz karşılanmaktadır. Ancak özel hastanede yapılan ameliyatlar işlem ücreti için belirlenen fiyattan iki katına kadar çıkabilir. Bu ameliyatı olanların yorumları genel olarak kendine güvenlerinin arttığı, pozitif enerjiyle doldukları, sosyalleştikleri yönündedir. Hastalar ameliyat olduktan sonra gündelik işlerinde eskiden çektikleri sıkıntıları çekmediklerini belirtiyorlar.
Türkiye Beslenme ve Sağlık Araştırması detaylarına ulaşmak için tıklayın.
Sitemizde bulunan Sağlık Konularına ulaşmak için tıklayın. Unutmayın ki, tüm bu okuduklarınız bilgi amaçlıdır. Bu gibi sağlık sorunları için mutlaka doktorunuza başvurmalısınız.