Gaziantep’te, talebin ve mesleğe ilginin azalması nedeniyle unutulmaya yüz tutan bakır işlemeciliği, son dönemdeki tanıtım faaliyetleri ve hazırlanan projelerle adeta küllerinden doğuyor.
Bakır işlemeciliğinin önemli merkezlerinden biri olarak gösterilen Gaziantep’te, bu sanata olan ilgi her geçen gün artıyor. 1980’li yıllarda 300 bakır işleme ustasının bulunduğu kentte bu sayı, çelik ve emaye kapların yaygınlaşması ve mesleğe ilginin azalması nedeniyle 1990’lı yılların başında 15’e kadar düştü. Son dönemde hazırlanan tanıtım ve çeşitli projelerle yeniden hayat bulan bakır işlemeciliği, yeniden eski günlerine döndü.
Gaziantep Bakırcılar ve Sedefçiler Odası tarafından İŞKUR desteğiyle açılan kurslarla, mesleğe ara elemanlar yetiştiriliyor.Yıllardır mesleği öğretecek kimse bulamayan bakır ustalarının ise bu sayede yüzü gülmeye başladı. Eğitime özellikle kadınların ilgi göstermesi dikkati çekiyor.
Kadın gözüyle işleme yaparak ürünlerin daha beğenilir hale gelmesinden memnun olan bakır ustaları, artık üretimi çeşitlendirip dünyaya açılmanın hesaplarını yapıyor. Kurslara katılanlar ise bir yandan meslek sahibi olmanın diğer taraftan da aile bütçelerine katkı sağlamanın sevincini yaşıyor.
Oda başkanı Celal Açık, AA muhabirine yaptığı açıklamada, bakırcılığın insanlık tarihi kadar eski bir meslek dalı olduğunu belirterek, önceden herkesin özellikle mutfak kaplarında bakırı tercih ettiğini söyledi.
1980’li yılların ardından bakıra ilginin azaldığını ifade eden Açık, şöyle konuştu:
“O dönemde çırak bile bulmak çok güçtü. Çünkü artık talep neredeyse yok olmaya başlamış, insanlar bu meslekten geçimini sağlamakta güçlük çeker hale gelmişti. Yok olmaya başlayan mesleğimizi yeniden canlandırmak için harekete geçtik. Sanat eseri ürünlerimizi turistik amaçlı değerlendirmeye başladık ve bunun için de tanıtım çalışmalarına ağırlık verdik.”
Bakır işlemeciliğinin yeniden değer bulmasıyla birçok kişinin bu mesleğe yöneldiğini hatırlatan Açık, şu anda odaya kayıtlı esnaf sayısının 300’ü geçtiğini dile getirdi.
Açık, İŞKUR desteğiyle açtıkları bakır işlemeciliği eğitimin devam ettiğini vurguladı.
Son açtıkları kursa yoğun talep olunca yeni sınıflar oluşturduklarını anlatan Açık, “Kabul ettiğimiz 65 kursiyerin 50’si kadınlardan oluşuyor ve bunların içerisinde gençler yoğunlukta. Kadınların yoğun olması bizi de mutlu ediyor. Çünkü nakış bölümünde kadın gözü farklı bir unsur oluyor. Bu kurslara gelen insanlara, günlük 20 lira cep harçlığı veriyoruz ve kurslarda yüzde 50 istihdam garantisi var. Başarılı olan arkadaşlar, parça başı çalışıyor. Bazı kursiyerler ise kendi yerlerini açmaya başladı” diye konuştu.
Sektörde sigortasız çalışan işçinin kalmadığını, çırakların bile asgari ücretle işbaşı yaptığının altını çizen Açık, bu mesleğe gönül verenlerin aylık 2 bin liranın üzerinde gelirler elde edebildiğini söyledi.
– İş yeri açma hayali
Kursiyerlerden Nurcan Keleş ise bakırcılığa herkesin “erkek işi” gözüyle baktığını, bu yüzden kursa katılırken yapıp yapamayacağına dair endişeler yaşadığını söyledi.
Kursa katıldığı için mutlu olduğunu anlatan Keleş, “Kursu bitirdim ve şu an çalışıyorum. Çok şükür hem mesleği öğrendim hem de ev ekonomisine katkı sağlıyorum. Artık bizleri gören, bakırcılığın sadece erkek işi olmadığını gördü. Evde oturan tüm kadınları, bu kurslara katılmaya davet ediyorum. Kursa ilk gelenler, çekiç seslerinden rahatsız oluyor ama artık bize bakır ve çekiç sesleri melodi gibi geliyor. İnşallah kendimi geliştirip arkadaşlarımla beraber kendi dükkanımı açmak istiyorum” diye konuştu.
Nurgün Çetin de 2012 yılında kızının Gaziantep Üniversitesini kazandığını, yurt bulamadıkları için Malatya’dan Gaziantep’e göç ettiklerini söyledi.
Evde boş otururken canının sıkıldığını, komşuları sayesinde tanıştığı bakırcılık kurslarına başvurduğunu dile getiren Çetin, şöyle devam etti:
“Buraya başvurduktan sonra 5 ay eğitim aldım. Daha sonra çalışmaya başladım. Yaklaşık 3 yıldır da çalışıp para kazanıyorum. Burada olmaktan mutluyum ve mesleğimi çok seviyorum. Gaziantep’e gelene kadar bakır hakkında kulaktan dolma bilgilerim vardı ama yapılışını hiç görmemiştim. Ben hem para kazanıp hem meslek sahibi olurken vakitlerini dolu dolu geçirmek isteyenlere burayı tavsiye ederim.”