3. Grafik Formasyonları
Teknik analistler genellikle, düzenli olarak grafikler üzerinde oluşan grafik formasyonlarını tespit etmek için grafikler ile çalışırlar. Bu tekrar eden grafik formasyonları, teknik analizin en önemli unsurlarından biri olmakla birlikte, başlı başına bir alım-satım işlemi sinyali olarak veya bir teknik indikatörden gelen sinyalin teyidi olarak kullanılmaktadırlar. Grafik formasyonları, destek ve direnç seviyelerini göstermek için bir grafik üzerinde çizilen çizgiler olan trend çizgilerine dayanmaktadır. Burada; destek çizgisi, bir menkul kıymetin fiyatının aşağıya doğru hareket etmekte zorlandığı net bir seviyedir. Direnç çizgisi ise, menkul kıymetin fiyatının yukarı doğru hareket etmekte zorlandığı net bir seviyedir.
Gafik formasyonları, hemen hemen tüm varlıkların tüm zaman-aralığına ilişkin tüm fiyat grafiklerinde kullanılmakta olup, genellikle fiyat projeksiyonları ve zarar-kes ve kar-al seviyeleri gibi bir alım-satım işlemi açmak veya kapatmak için gerekli olan sinyalleri sunmaktır. Genel olarak grafik formasyonları 2 kategori altında toplanır; devam formasyonları ve dönüş formasyonları. Ancak bazı formasyonlar, fiyat değişimine göre hem devam hem de dönüş formasyonu özelliklerine sahiptirler. Her iki formasyon türünde de yer alan formasyonlardan en bilinenlerden başlıcası üçgen formasyonlarıdır.
1. Devam Formasyonları
Devam formasyonları, menkul kıymete ilişkin mevcut fiyat trendinin devam etme olasılığının daha yüksek olduğunu gösteren grafik formasyonlarıdır. Bu grafik formasyonları genellikle anlık konsolidasyon veya mevcut trend içindeki geri çekmelerdir. En sık görülen devam formasyonları; bayrak ve flamalar, ve simetrik üçgenler, artan üçgenler ve azalan üçgenler gibi çeşitli üçgen formasyonlarıdır.
2. Dönüş Formasyonları
Dönüş formasyonları, menkul kıymete ilişkin mevcut fiyat trendinin sona erdiği ve ters yönde hareket etme olasılığının daha yüksek olduğunu gösteren grafik formasyonlarıdır. En sık görülen dönüş formasyonları; çift tepe, çift dip, üçlü tepe, üçlü dip, baş ve omuzlar, yükselen ve düşen kamalardır. Daha az yaygın olan dönüş formasyonları ise, yuvarlak tepeler ve yuvarlak diplerdir.
Grafik formasyonlarının çoğu, çubuk grafiklere, mum grafiklere ve çizgi grafiklere uygulanabilmektedir. Bazı teknik analistlere göre ise, grafik formasyonlarının uygulanabileceği en iyi grafik türü çizgi grafiklerdir. Buna rağmen, bazı grafik formasyonları yalnızca çubuk grafiklere, mum grafiklere ve nokta ve şekil grafiklerine özel geliştirilmiş olabilmektedir. Bayrak, flama, baş ve omuzlar, ve yükselen ve düşen kamalar gibi grafik formasyonlarının bir çoğunun, traderın kar elde edebileceği mantıklı fiyat hedefleri vardır.
Bununla birlikte, bu fiyat hedefleri belirli bir fiyat hareketinin sonunu temsil etmez ve fiyat hareketinde yeni bir yörüngenin başlangıcını işaretlemediğinden, konumlandırmayı tersine çevirecek bir nokta olarak yanlış yorumlanmamalıdır.
Grafik formasyonları ile ilgili unutulmaması gereken en önemli şey, teknik analizin, kesin bir bilim olmadığıdır. Bu nedenle, bu modeller, yön ve hedef fiyatları mutlak bir kesinlik ile değil, bir dereceye kadar yüksek olasılıkla göstermektedir. Öte yandan, traderlerın korkulu rüyası olan, grafik üzerinde aslında var olmayan grafik formasyonlarını görme tehlikesi vardır. Bu nedenle, bir alım-satım işlemine başlamadan önce, işlem hacminin temeldeki piyasa psikolojisini doğrulamak için kullanılması ve teyit için diğer teknik göstergelerin de göz önünde bulundurulması şiddetle tavsiye edilmektedir.