28 Mayıs 2023 cumhurbaşkanı seçiminin ikinci turuna yaklaşırken, 14 Mayıs’ta gerçekleştirilen milletvekili seçimleri sonuçlandı ve meclise giren siyasi partiler belirlendi.
Siyasi partilerin seçim vaatlerinde yer alan LGBTİ+’lara yönelik söylemleri ve/veya taahhütlerini bir kez daha hatırlayalım istiyoruz.
Cumhur İttifakından meclise giren; Adalet ve Kalkınma Partisi (AKP), Yeniden Refah Partisi (YRP), Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) ve AKP listelerinden giren Hür Dava Partisi' nin (HÜDAPAR) seçim vaatlerinde yer alan LGBTİ+ karşıtı söylemlerini inceledik.
YSK'nin kesinleşmemiş sonuçlarına göre, AKP 264, MHP 50, YRP 5, HÜDAPAR 4 milletvekili çıkardı. AKP listelerinden seçime giren BBP ise milletvekili çıkaramadı.
NOT: MHP’nin seçim döneminde yayınlanmış bir seçim beyannamesi ya da seçimlere yönelik vaatlerini sıraladığı bir içerik bulunmuyor.
AKP Seçim Beyannamesinin LGBTİ+’lara yönelik söylemleri şöyle:
“Başka ülkelerle kıyasladığımızda, en çok iftihar ettiğimiz hususlarından birisi güçlü aile yapımızdır. Bu güçlü aile yapısını bozmaya dönük her türlü ifsat hareketine karşı uyanık olacağız. İfsat hareketlerinin aile kurumunu zedelemesine müsaade etmeyeceğiz.”
“Yeni kuşaklara değer aktarımının ve toplumun bir üyesi haline gelme sürecinin başlangıcı olan aile kurumunu toplumsal hayatın baş köşesine oturtuyoruz. Aileyi insanımıza güçlü bir kimlik bilinci vererek dayanışmayı ve ortak kader anlayışını güçlendiren ana unsurlardan biri olarak görüyoruz. Bu yaklaşımla, aileyi milli ve manevi var oluşumuzun, birlikte geleceği inşa etme idealimizin en temel kurumu olarak kabul etmekteyiz. İnsanlarımızın en temel ihtiyaçlarının cevabını bulabildiği güçlü aile yapımızı korumayı ve aile değerlerimizin varlığını sürdürmesini sağlayacak uygulamaları hayata geçirmeye devam edeceğiz.”
“Kadın ve erkeğin evlilik bağıyla kurulan ve milli değerler üzerinde yükselen ailenin her türlü zararlı eğilimden korunması ve sağlıklı nesillerin yetişeceği aile kurumunun güçlendirilmesi temel önceliğimizdir.”
“Başta çocuklar olmak üzere ailelerimizi tehdit eden her türlü zararlı eğilimlerden koruyacak tedbirleri alacağız. Bu kapsamda, kadın ve erkeğin evlilik bağıyla kurulan aileyi koruma altına alacak anayasa değişikliğini milletimizin desteği ile güvence altına alacağız.”
NE DİYOR?
- Aile Yapısının Vurgulanması: Beyannamede aile kurumunun güçlendirilmesi, milli değerler üzerinde yükselen bir aile yapısının korunması ve ‘sağlıklı’ nesillerin yetişmesine odaklanılması; LGBTİ+’ların aile yapısı veya değerlere uygun olmadığı ve/ya aile yapısını zedeleyebileceğine yönelik vurguları barındırmaktadır.
- İfsat Hareketlerine Karşı Uyarı: Beyanlarda, ifsat hareketlerine karşı uyanık olunacağı ve aile kurumunu zedeleyebilecek her türlü faaliyetin engelleneceği ifade edilmektedir. Bu ifadeler, LGBTİ+ hakları mücadelesi veya eşcinsel ilişkiler gibi konuların toplumun değerlerini zedelediği düşüncesini yansıtıyor.
.
- Zararlı Eğilimlerden Korunma: Beyanlarda, aileleri tehdit eden zararlı eğilimlere karşı tedbirler alınacağı vurgulanmaktadır. Bu ifadeler, LGBTİ+'ların cinsel yönelimlerini ve ilişkilerini zararlı veya tehdit olarak görmeyi içerebilir.
- Aile Kavramının Kadın ve Erkek Evliliğiyle Sınırlanması: Beyanlarda, ailenin kadın ve erkek arasındaki evlilik bağıyla kurulan bir kurum olduğu vurgulanmaktadır. Bu, LGBTİ+'ların aile kavramında yer almalarını reddeden veya aile yapısını sadece heteroseksüel evliliklere indirgeyen bir anlayışı yansıtabilir.
YRP Seçim Beyannamesinin LGBTİ+’lara yönelik söylemleri şöyle:
“Başta gençlerimizin olmak üzere toplumumuzun genel ve ahlaki yapılarını bozmaya yönelik faaliyetleri olan dernek ve vakıflara yapılan yurtiçi ve yurtiçi desteklerin düzenlenmesi”
“Yeniden Refah iktidarın(da), başta LGBT dernekleri olmak üzere, toplumumuzu ahlaken çökertmeye yönelik dernek ve vakıfları kapatacağız. Yurtdışından dernek ve vakıflara aktarılan mali kaynakları kontrol ve denetim altına alacağız. Eşcinsellikle ilgili psikolojik destek veren rehabilitasyon merkezlerini kuracak ve evlatlarımızı bu çukurdan çekip kurtaracağız.”
“Aile bütünlüğünü önleyen uygulamaların sonlandırılmasına ilişkin düzenlemeler”
“Yeniden Refah iktidarında, ele alacağımız bir diğer husus İstanbul Sözleşmesinin devamı niteliğinde olan 6284 sayılı kanunun aile bütünlüğünü bozucu maddelerinin ve Medeni Kanundaki uzantılarının ayıklanmasını sağlamak olacaktır. Kadının beyanının esas alınmasında delil veya tanık şartı getirilecektir (...)”
Yeni Sosyal Medya Yasası’nı basın ifade özgürlüğünü koruyacak şekilde güncelleyeceğiz. Bu Kanunu, özellikle gençlerimizi ifsat eden, onları intihara, uyuşturucuya, eşcinselliğe, şiddete ve çeşitli sapkınlıklara özendiren, dijital medya üzerinden toplumumuzu bağımlı hale getirmeyi amaçlayan türlü sosyal medya platformundan korumak üzere yeniden ele alarak düzenleyeceğiz. Sosyal medyadan etkilenerek; deizm, ateizm, uyuşturucu, cinsiyet karmaşası gibi yanlışlara itilen, intihara, eşcinselliğe, cinsiyet değiştirmeye, alternatif aile arayışlarına giren gençlerimizi bu ifsat projelerinden, Irkçı Emperyalizmin ve Siyonizmin pençesinden kurtaracağız.”
“Uyuşturucu ve madde bağımlılığından, deizm, ateizm, eşcinsellik gibi sapkınlıklardan uzak bir nesil yetiştireceğiz.”
NE DİYOR?
- Dernek ve Vakıflara Yönelik Düzenlemeler ve LGBTİ+ Derneklerinin Kapatılması: Parti, toplumun ahlaki yapılarını bozabileceğini düşündüğü dernek ve vakıflara yönelik düzenlemeler yapılacağını ifade ederek, LGBTİ+ hakları savunuculuğu yapan dernek ve vakıfların faaliyetlerinin kısıtlanabileceği veya engellenebileceğini söylüyor. LGBTİ+ dernekleri başta olmak üzere, “toplumu ahlaken çökertmeye yönelik” dernek ve vakıfların kapatılacağının da vurgulandığı beyanname, LGBTİ+ hakları mücadelesi veren sivil toplum kuruluşlarının faaliyetlerinin engellenebileceği veya yasaklanabileceğini ifade ediyor.
- Psikolojik Destek Merkezleri: Parti, eşcinsellikle ilgili psikolojik destek veren rehabilitasyon merkezlerinin kurulacağını belirtiyor. Bu ifade, LGBTİ+’ların cinsiyet kimlikleri ve cinsel yönelimlerini değiştirmeye yönelik tedavilere tabi tutulabileceği veya zorunlu rehabilitasyon süreçlerine maruz kalabileceklerini söylüyor.
- Aile Bütünlüğü ve Yasaların Değiştirilmesi: YRP, aile bütünlüğünü bozduğunu düşündüğü yasal düzenlemelerin ve İstanbul Sözleşmesi gibi belgelerin gözden geçirileceğini ve değiştirileceğini ifade etmektedir. Bu ifadeler, LGBTİ+ haklarına destek veren yasal düzenlemelerin gözden geçirilerek kısıtlanabileceği veya geri çekilebileceği düşüncesini yansıtıyor.
- Sosyal Medya Düzenlemeleri: YRP, sosyal medya platformlarını, gençleri etkileyerek "ifsat projelerine" yönlendirdiğini düşündüğü içeriklerden koruma amacıyla düzenleyeceğini belirtmektedir. Bu ifade, LGBTİ+ haklarına destek veren içeriklerin sansürlenerek veya engellenerek toplumdan gizlenmeye çalışılacağı düşüncesini doğuruyor.
HÜDAPAR Seçim Beyannamesinin LGBTİ+’lara yönelik söylemleri şöyle:
“En önemlisi halkın değer yargılarının aşındırılması ve toplumun kişiliksizleştirilmesi çabalarının giderek yoğunlaşması ve bu çabaların maalesef netice vermeye başlamış̧ olması, gelinen aşamada fert, toplum ve devlet açısından bir yenilenmeyi kaçınılmaz kılmaktadır.”
“Aile kurumunu koruyup güçlendiren, gençleri kötü alışkanlıklardan ve ahlaksızlıktan muhafaza eden (...) yeni bir anayasanın, toplumun bütün temsilcilerinin bir araya gelmesi ile yapılabileceğine inanıyoruz.” / “Vesayetten ve ideolojiden arınmış, ötekileştirmeyen, inanç ve hayat tarzı dayatmayan, temel hak ve hürriyetleri güvence altına alan, toplumun inanç değerleriyle örtüşen siviller tarafından yapılmış, yerli ve adil bir anayasa için HÜDA PAR MECLİSTE OLMALIDIR.”
“Hiç kimsenin, toplumun beden, ruh ve akıl sağlığını bozacak fiillerde bulunmasının ve söz söylemesinin hürriyet olarak tanınamayacağına (...) olan inancımızla”
“Maneviyatsızlık ve ahlaki yozlaşmaya dur deme(ye) ilk günkü azim ve heyecanla mücadele etmeye devam edeceğiz.”
“Ailenin sapkın anlayışlara karşı korunup güçlendirilmesi için, HÜDA PAR MECLİSTE OLMALIDIR.”
“Aile kurumunun nesli ifsat eden zararlı akımlara karşı korunması ve güçlendirilmesi, sapıklığın propagandasının suç kapsamına alınarak yeni nesillerin zararlı akımlardan korunması, 6284 Sayılı Kanun’un değiştirilmesi ve süresiz nafaka uygulamasına son verilmesi, genel ahlaka ve aile yapımıza aykırı yayınlara karşı toplumu korumak için HÜDA PAR MECLİSTE OLMALIDIR.”
NE DİYOR?
- LGBTİ+'ların varoluşlarına ve haklarına yönelik reddedici bir yaklaşım: HÜDAPAR'ın vurguladığı değer yargılarının aşındırılması ve toplumun kişiliksizleştirilmesi söylemi, LGBTİ+’ların varoluşları ve hakları hakkında olumsuz mesajlar içeriyor. LGBTİ+’ların ahlaki değerlerle çeliştiği düşünülerek, toplumun LGBTİ+’lara yönelik ayrımcı tutumlar geliştirmesi teşvik ediliyor.
- Ailenin sadece heteroseksüel normlara dayanan bir kurum olarak korunması: HÜDAPAR, ailenin “sapkın” anlayışlara karşı korunması ve güçlendirilmesini vurgularken, LGBTİ+’ların aile kavramına dahil edilmemesi veya aile kurumunda yer almasının reddedilmesi mesajı veriyor. Bu durum LGBTİ+’ların aile içinde ayrımcılığa maruz kalmasına ve toplumda dışlanmasına yol açacak bir zemin hazırlıyor.
- LGBTİ+'ların temel hak ve özgürlüklerinin kısıtlanması: HÜDAPAR'ın "vesayetten ve ideolojiden arınmış, inanç ve hayat tarzı dayatmayan" bir anayasa talebi, LGBTİ+’ların haklarına müdahale edebilecek politikaların desteklendiği izlenimini yaratabilir. LGBTİ+’ların yaşam tarzlarına ve cinsel yönelimlerine karşı ayrımcı politikaların devam etmesi veya mevcut haklarına sınırlamalar getirilmesi demek.
- LGBTİ+'ların sağlık, eylem ve ifade özgürlüklerinin kısıtlanması: HÜDAPAR'ın "toplumun beden, ruh ve akıl sağlığını bozacak fiillerde bulunmasının ve söz söylemesinin hürriyet olarak tanınamayacağına" inanması, LGBTİ+’ların sağlık, eylem ve ifade özgürlüklerinin sınırlanabileceği bir ortamın oluşabileceği izlenimini veriyor. Bu da LGBTİ+’ların haklarına ve yaşamlarına müdahale edilebileceği endişesini doğuruyor.