Kripto para, bugün çoğu insan tarafından bilinen küresel bir fenomen haline gelen ve kriptografik (şifreleme) işlevleri kullanan dijital bir nakit sistemidir. Doksanlı yıllarda, dijital para yaratma konusunda birçok girişimde bulunuldu, ancak hepsi başarısız olmuştu. İlk ve hala en önemli kripto para birimi olan Bitcoin'in sahte adıyla esrarengiz yaratıcısı Satoshi Nakamoto ise aslında bir para birimi icat etmeyi amaçlamıyordu. 2008'in sonlarında yaptığı açıklamada, “Uçtan Uca Elektronik Nakit Sistemi” geliştirdiğini söylemişti. Tüm merkezi girişimlerin başarısız olduğunu gördükten sonra, Satoshi merkezi bir varlık olmadan dijital bir nakit sistemi kurmaya çalıştı. Dosya paylaşımı için Uçtan Uca Ağ gibi. İşte bu kararı, kripto para biriminin doğmasına sebep oldu.
Bir kripto para biriminin en önemli özelliği, herhangi bir merkezi otorite tarafından kontrol edilmemesidir. Şifrelenmiş işlem takibini sağlayan bir veri tabanı sistemi olan Blockchain’in (Blok Zinciri) sayesinde kripto para birimleri, özel ve genel anahtarlar kullanılarak doğrudan iki taraf arasında gönderilebilir. Bu transferler, kullanıcıların geleneksel finans kurumları tarafından tahsil edilen dik ücretlerden kaçınmasına izin veren minimum işlem ücretleri ile yapılabilir.
Kripto para nasıl kullanılır?
Herhangi bir para birimi gibi, kripto para birimleri de mal ve hizmet satın almak için kullanılabilir. Birçok şirket, genellikle token adı verilen kendi para birimlerini yayınladı ve bunlar şirketin sağladığı mal veya hizmet için özel olarak alınıp satılabiliyor. Bunları bir tür jeton gibi düşünebiliriz. CoinMarketCap.com'un yaptığı araştırmaya göre, günümüzde 2.200'den fazla farklı kripto para birimi alınıp satılıyor. Ve kripto para birimleri çoğalmaya da devam ediyor.
Kripto para neden bu kadar popüler?
Kripto para birimleri çeşitli nedenlerle destekçilerine hitap ediyor. İşte en popüler nedenlerden bazıları:
- Destekçiler, bitcoin gibi kripto para birimlerini geleceğin para birimi olarak görüyor ve muhtemelen daha değerli hale gelmeden önce onları satın almak için yarışıyorlar.
- Kripto para biriminin merkez bankalarını para arzını yönetmekten alıkoymasını seviyorlar, çünkü bu bankalar zamanla enflasyon yoluyla paranın değerini azaltma eğilimindeler.
- Kripto para birimlerinin arkasındaki blockchain teknolojisini destekliyorlar çünkü geleneksel ödeme sistemlerinden daha güvenli olduğuna inanıyorlar.
- Çünkü değeri artmaya devam ediyor ve gerçek para birimlerinin dalgalanmasından etkilenmiyor.
Referanslar: Jake Frankenfield, ''Cryptocurrency'' (5 Mayıs 2020) Şuradan alındı: https://www.investopedia.com/terms/c/cryptocurrency.asp
Ameer Rosic, ''What is Cryptocurrency? [Everything You Need To Know]'' Şuradan alındı: https://blockgeeks.com/guides/what-is-cryptocurrency/