Gümüşkent, Nevşehir ilinin Gülşehir ilçesine bağlı bir köydür. Köyün adı, 947 yılı kayıtlarında Salando, 1476 yılı kayıtlarında ise Salanda olarak geçmektedir. 1972 yılında belediye statüsü alarak beldeye dönüşen kasabanın belediye statüsü, nüfusunun 2000 kişinin altına düşmesi üzerine 2013 yılında sona erdi. Köy; Nevşehir il merkezine 35 km, Gülşehir ilçe merkezine 12 km uzaklıktadır. Köy nüfusu 2020 yılında 543 olarak kayıtlara geçmiştir. Gümüşkent Köyü’nün ne zaman ve kimler tarafından kurulduğuna dair elde kesin belgeler bulunmamaktadır.
GÜMÜŞKENT’TE İLK KAVİM HİTİTLER
Bölgede yapılan tarihi kalıntılara bakılarak yapılan incelemeler ve elde edilen tespitlere göre Gümüşkentin de içerisinde bulunduğu Kapadokya bölgesinde ilk oturan kavim Hititler olup, kesin tarih bilinmemektedir.
Hititlilerden sonra Frigyalılar Kapadokya’ya saldırarak bölgeyi egemenlikleri, altına almışlardır. M.Ö. 9 yüzyıl ortalarında kurulmuş olan Yabal krallığı bu egemenliğe son vererek Gümüşkent dahil Kapadokya’yı hakimiyetleri altına almıştır.M.Ö. 620 yılında Lidyalılar bölgede bulunan diğer devletlerin egemenliklerine son vermişler, M.Ö.546da Persler(İranlılar) bölgeye hakim olmuşlardır. M.Ö. 360 yıllarında Makedonya kralı Büyük İskender Perslerin egemenliklerine son vererek Kapadokya bölgesinin tamamını egemenliği altına almıştır. M.Ö.225-118 yıllarında Roma İmparatorluğu Makedonya Krallığını yenmiş, bütün Anadolu’ya hakim olmuştur. İmparatorluğun ikiye ayrılmasından sonra Kapadokya Bölgesi Bizanslıların(Doğu Roma İmparatorluğu) egemenliği altına girmiştir. M.S. I ve II. Yüzyıllarda Filistin’den kaçan ilk Hristiyanlar Batı Roma İmparatorluğunun zulmünden saklanmak amacıyla Kapadokya’ya gelmişlerdir. Filistinliler yapısal olarak oymaya ve iskan edilmeye uygun olan kayalara kiliseler, evler yapmışlardır. Şimdilerde Uçurum olarak bilinen Gümüşkent yer altı şehrinin o dönemde yapıldığı sanılmaktadır. Yerleşik hayata geçildikten sonra çoğalan topluluklar ahşaptan, kerpiçten barınaklar yapmışlar ve su kaynaklarına yakın yerleri tercih etmişlerdir. 1071 yılındaki Malazgirt Zaferinden sonra Kapadokya Selçuklu Türklerinin hâkimiyeti altına girmiştir. 1972 yılında Kasaba statüsüne kavuşmuştur.
TARİHİ OKUL, KÜLTÜR MERKEZİ OLARAK KULLANILIYOR
Gümüşkent Köyünde bulunan geçmişi yıllar öncesine dayanan tarihi bir okul mevcut. Gümüşkent Muhtarlığınca restore edilerek, Kültür Merkezi olarak kullanılan bu tarihi okulda köylülerin düğün, şenlik, kına ve asker uğurlaması gibi merasimleri yapılıyor.
TARİHİ KALINTILAR MEVCUT
Köyün içerisinde veya yakınlarında eski kalıntılara rastlamak mümkün. Özellikle köyü gören bir konumda ki mağara görenleri şaşkına çeviriyor. Mağara tavanından sarkmış halde ki bir kaya parçası da bu şaşkınlığa neden olanlar arasında. Köylüler o sarkıtın içerisinde değerli bir şeylerin olduğunu tahmin ediyor ve gözleri gibi koruyorlar.
ÜZÜMCÜLÜK GELİŞMİŞ
Üzümcülük denildiğinde ilk akla gelen yerler arasında Gümüşkent köyü de var. Köyün konumu ve toprak yapısından olayı üzüm üreticiliği bölge için önemli. Burada yetişen üzümlerin lezzeti diğer bölgelere göre biraz daha kaliteli. Bu yüzden üzüm üretimi köyde yaygın olarak yapılır.