Türkiye’de ev dışında yemek yeme oranı yükseldi. Bugün sektörü yaklaşık 30 milyar dolar olarak hesaplıyoruz. ‘Fast food’lar hariç, tam servis veren kategorinin yıllık cirosal büyüklüğü 10 milyar dolar.
Gastro İstanbul projesinde kenti dünyanın gastronomi rotalarından biri haline getirmeyi amaçlıyoruz.
10 sene öncesine kadar oldukça yukarılardan bakılan ve itibar görmeyen bir sektördü yemeiçme ve eğlence. Ancak şimdilerde hem algı hem de ekonomik değer olarak yükselişte. Hükümetin ekonomik politikalarındaki ısrar da insanların dışarıda yeme-içme isteğini tetikledi. Biz bu sektörü daha planlı, uzun soluklu, sürekli büyüyen bir dinamizme sahip hale nasıl getirebiliriz, ülkeye, sektöre ve Türk mutfağına nasıl faydalar yaratabiliriz sorusunun peşindeyiz. Arçelik Gastro İstanbul projesinde de İstanbul’u dünyanın önemli gastronomi rotalarından biri haline getirmek ve hem kente hem de yeme-içme-eğlence sektörüne fayda yaratmayı amaçlıyoruz.
Türkiye’de ev dışında yemek yeme oranı oldukça yükseldi, bugün tüm sektörü yaklaşık 30 milyar dolar olarak hesaplıyoruz. ‘Fast food’lar hariç, tam servis veren kategorinin yıllık cirosal büyüklüğü 10 milyar dolar. İstanbul’un öngörülen cirosu ise 5 milyar dolar.
Gastronomi bir destinasyon cazibesi
Sektörün ekonomik etkilerine baktığımızda; öncelikle en fazla istihdamın yaratıldığı sektörlerden sanayide, 1 milyon dolara 30 işçi çalıştırıyorsanız, 1 milyon dolara yeme-içmede 100 eleman çalıştırabilirsiniz. Sektörün tarım ve hayvancılık, hatta mobilya, porselen, cam, paslanmaz çelik, ulaşım, gıda hazırlama, saklama ve pişirme ve tabii ki hizmet sektörüne de faydası var. Bunun ötesinde tanıtımda da öncü. Bugün seyahate gidecek kişiler kalacağı şehri, konaklayacağı yeri belirlemenin ardından nerede ne yiyeceğini, önceden araştırıp planlıyor. Trendler de bu yönde, dijital iletişim, blogger’lar önemli bir etki yaratıyor. Biz de kültür turizminde gastronomiyi öne çıkarmak arzusundayız. Gastronomi, uğruna denizaşırı seyahatler edilebilen üstelik müteakip seferler dahi yapılabilen bir destinasyon cazibesi tüm dünyada.
Sektörün büyüklüğü ve potansiyeli yerli ve yabancı yatırımcıların ilgisini çekiyor. Dünya rakamlarına baktığımızda potansiyeli daha iyi görebiliyoruz. Sadece NewYork’un sektör cirosu Türkiye’de tam servis restoranlarının cirosunun iki katından fazla. New York ortalama bir Avrupa ülkesinden fazla turist çekiyor. Amerika’da sektörün büyüklüğü 700 milyar dolar, neredeyse ülkemizin gayrisafi milli hasılasına (GSMH) eşit.
Yeme, içme ve eğlence endüstrisi yatırımcıları ve yöneticileri olarak 2003 yılında bir araya geldik ve TURYİD’i kurduk. Ortak sorunlar ve gelişen, hızla değişen piyasa koşullarını değerlendirmek amacıyla bir aradayız. TURYİD üyesi toplam 300 mekân olarak kategorinin yüzde 10 gelirini yaratırken, sektörden alınan verginin yaklaşık yüzde 20’sini ödüyoruz. Yılda yaklaşık 6 milyon kişiyi ağırlıyoruz. Hedefimiz ekonomik açıdan; yeme- içme sektörüne ilgiyi, restoran sayısının artmasını sağlamak, ülke ekonomisine katma değer yaratmak.
Kültür turizminde gastronomiyi öne çıkarmak arzusundayız
3 milyonluk Barcelona 17 milyon turist çekiyor
Ülkeye gelen turist sayısının kişi başı harcamalarına baktığınızda İstanbul çok yukarıda. Bu noktada yeme-içme-eğlencenin de payı önem kazanıyor. Kaliteli yemeiçme- eğlenmeye önem veren araştırmacı turist beraberinde kalite de getiriyor. Yani kişi başı harcamanın artması sadece turizm gelirini artırmıyor, kültür açısından, kalite açısında da pozitif etki bırakıyor.
Belli bir dönem Türkiye’nin kitle turizmine, ‘her şey dahil’ konseptine ihtiyacı vardı. Bugün o misafirin kültür olarak size ne kattığı tartışılır. Örnek olarak İspanya, eskiden deniz-kum-güneş konumlandırmasıyla ilerlerken, son 10 yıldır yeme-içme kültürüne daha fazla yatırım yapıyor. Dünyanın en iyi 10 restoranı ve en iyi 10 aşçısının üçüne sahip. Başarısında iyi yemek, doğal ürün, mevsiminde yöresinden taze ürün ve doğru pişirme metotları ve sunumları, ayrıca iyi şarap da önemli. Her mevsim önemli bir destinasyon halinde.
3 milyonluk Barcelona bugün 17 milyon turist çekiyor.
Sektörün ürün kalitesine özen göstermesi, taze ve kaliteli malzemeyle iyi yemeğe odaklanması önemli. Mutfak eğitimleri giderek önemseniyor, servis kalitesi de her zaman daha iyi olmalı. Yenilikçi yaklaşımları önemsemek gerekiyor, sanal dünyayı takip, teknolojiyi rezervasyon ve müşteri ilişkilerinde kullanmak avantaj sağlıyor.