Çilek benlerinde yara riskine dikkat!
Dermatoloji Uzmanı Dr. Deniz Akkaya anlatıyor... Hazırlayan: Özgür Gökmen Çelenk
25 Mayıs 2021, Salı 12:09 Son Güncelleme:
YAZI BOYUTU
İNFANTİL HEMANJİOM NEDİR?
Hemanjiomlar (çilek benleri) çocukluk çağının en sık görülen iyi huylu yumuşak doku tümörleridir. Deride yerleştikleri bölgeye göre parlak kırmızı veya mavimsi renkte kabarıklıklar olarak izlenirler. Her 20 çocuktan birinde görülür. Kız bebeklerde, erken doğan ve doğum ağırlığı düşük bebeklerde ve çoğul gebeliklerin sonucunda daha sıktır.
ZAMANLA ŞEKİL DEĞİŞTİREBİLİR Mİ?
Hemanjiyomlar, hayatın 2-3’üncü haftasından itibaren belirgin hale gelir. İlk 3 ayda çok hızlı ve belirgin büyüme gösterirler. Büyüme fazı 9’uncu aydan 12’nci aya kadar devam eder. Ardından sabit faz, sonrasında da gerileme fazı başlar. 4-10 yaş arasında hemanjiom dokusu bağ doku ve yağ dokusuna dönüşür, yerinde merkezi çökük bir kabarıklık ve kılcal damarlar bırakır. KAÇ TÜRÜ VAR? Yüzeyel, derin ve kombine olmak üzere 3 tiptir. Yüzeyel hemanjiomlar deriden kabarık, parlak, açık kırmızı renkte kabarıklıklar olarak görülürler. Derin hemanjiomlar ise deri altında mavimsi bir şişlik olarak izlenirler. Kombine hemanjiomda ise yüzeysel ve derin kısım bir arada bulunur.
EN SIK VÜCUDUN NERESİNDE GÖRÜLÜR?
Vücudun herhangi bir bölgesinde görülebilir ancak sıklıkla baş-boyun bölgesinde yerleşirler. Genellikle 1 tane bulunur ancak bazen çok sayıda olabilirler. Deride 5’ten fazla hemanjiom bulunması halinde, başta karaciğer olmak üzere, iç organlarda da hemanjiomlar bulunabilir.
NE TÜR ŞİKAYETLER YAPAR?
Hemanjiomların tıbbi önemleri yerleşimleri, büyüklükleri ve eşlik eden bulgulara bağlıdır. Örneğin göz kapaklarına yerleştiğinde görme kusurlarına; anüs çevresinde yerleştiğinde kabızlık veya ülserleşmelere; boyunda derin yerleşimli olduğunda havayollarına bası yaparak solunum güçlüğüne yol açabilirler. Burun ucu ve kulak yerleşimli olduklarında kalıcı şekil bozukluklarına neden olabilirler. Yüzde olan büyük çaplı hemanjiomlar veya vücudun belli bir bölgesini tutan tipleri bazı sendromlarla birlikte olabilir. Hızlı büyüme gösteren hemanjiomların üzerinde aniden yaralar açılabilir veya kanama görülebilir. Bu yaralar ağrılıdır ve üzerlerinde enfeksiyon gelişimi riski taşır. Kanama gelişmesi durumunda bölgeye bir gazlı bez ile 5 dakika kadar baskı uygulanması genellikle kanamayı durdurur. NE
ZAMAN TEDAVİ GEREKTİRİR?
Genellikle kendiliğinden geriler ancak tedavisiz bırakıldıklarında, yerleşim yerlerine göre kalıcı şekil bozukluklarına yol açabilir; kanama, yara gibi sorunlar görülebilir. Hemanjiomu olan bebek 1 aylık olduğunda tedavi ihtiyacı olup olmadığı saptanmalı. Kalıcı şekil bozukluğu (dudak, burun ucu, kulak, göz çevresi), hayati fonksiyonları engelleme (görme, beslenme, solunum) ve yara riski olanlar tedavi gerektirir. Ayrıca vücudun geniş bir bölgesini kaplayan hemanjiomlar veya deride 5’ten fazla hemanjiom varlığı da tedavi edilmeli. Hemanjiomların tedavisinde son 13 yıldır beta bloker grubu ilaçlar kullanılıyor. Tedaviye hemanjiom henüz erken büyüme evresindeyken başlandığında çok başarılı sonuçlar alınıyor. Gereken olgularda diğer tıbbi tedaviler, lazerler de eşzamanlı devreye giriyor. Hızlı şekilde sayıları parmaklarla göstermeye ve sesli şekilde ifade etmeye çalışmak beynin iki lobu arasında güçlü etkileşimlere sebep olur. Ayrıca çocuklar sayıları öğrenmeyi pekiştirir.