Kargaya yavrusu şahin gözükür derler ya… Kedi ebeveynlerine sorsak kediler mi daha zeki köpekler mi diye, yanıt belli, kedi. Köpek ebeveynlerine sorsak da yanıt belli, köpek! Peki tam anlamıyla kim haklı? Bilim insanları bu konuyu nasıl açıklıyor? Şimdiden hazırlıklı ol, sorunun yanıtı beklediğin gibi olmayabilir!
New York Barnard Üniversitesi’nde hayvan zekası üzerine araştırma yapan Alexandra Horowitz, “Bu soruyu sormak aslında anlamsız. Her canlı yapmaları gereken konularda daha zekidir çünkü. Mesela bir köpeğin ağaca tırmanma konusunda zekasını sorgulamak manasız olur. Fakat evrimleri gereği kediler ağaca tırmanmaya daha yatkın. Bu onları köpeklerden daha zeki yapar mı? Sizce bir çekiç bir tornavidadan daha zeki olabilir mi” diyerek konuyu yorumladı.
Bu yaklaşımın kendi içinde sarsılmaz bir tutarlılığı var. Yine de hayvan zekasına yönelik bazı spekülasyonlar yapmak mümkün. Mesela Maine Üniversitesi’nde araştırmalar yapan Profesör Kristyn Vitale, hayvan zekasını üç farklı boyuta ayırıyor. Bu boyutları problem çözme, konseptler oluşturma ve sosyal zeka şeklinde ifade ediyor. Sonra da buradan yola çıkarak kedi ve köpek dostlarımızı inceliyor. Biz de bu zeka türlerini baz alarak konuyu derinleştirelim madem!
KEDİLER Mİ DAHA ZEKİ KÖPEKLER Mİ TARTIŞMASI KATMANLARA AYRILIYOR
Kediler Ebeveynlerini Köpekler Kadar Umursamıyor mu?
Umursamamak kedilerin genlerinde var herhalde… Bize de umursamamazlık etmiyorlardır ama herhalde, değil mi? Yoksa? Yanıt yazımızda…
Vitale yaptığı araştırmalarda konu olarak kedilerin sosyal zekalarını inceliyor. Genel kanı, sosyal zeka alanında köpeklerin daha zeki olduğu yönünde. Ancak yeni araştırmalar bu alanda kedilerin de en az köpekler kadar zeki olabileceğini işaret ediyor. Mesela kedi dostlarımız da isimlerine yanıt veriyor ve oyuncaklarla oynamaktansa insanlarla zaman geçirmek istiyorlar.
Sorun çözme söz konusu olduğunda ise köpekler ufacık bir adım önde gibi gözüküyor. Araştırmalara göre
gizlenen yiyecekleri bulma deneylerinde köpekler de kediler de kötü bir performans sergiliyor. Fakat köpekler boş mama kaplarını göstererek yiyecek için yalvarmayı tercih ediyor. Kediler ise soruna çözüm getirmektense görmezden geliyorlar.
Konseptler oluşturma konusuna geldiğimizde patili dostlarımız, zeka anlamında birbirine denk gözüküyor. Tabii yine burada karakter farklılıkları devreye giriyor. Mesela kediler belirli olayları belirli sonuçlarla eşleştirme konusunda gayet yetkin. Köpekler de “eğer böyle davranırsam insanlar bana şu şekilde yaklaşır” gibi bir mantıkla yakından ilişkili. Ancak dostlarımızın arasındaki fark şu noktada devreye giriyor: Kediler kendilerini ilgilendirmeyen konuları konseptleştirmeye uğraşmıyor. Köpekler ise bu konuda daha hevesli. Fakat bu heves, onları daha zeki yapmıyor, yalnızca daha farklı yapıyor.
Hal böyleyken kediler mi daha zeki köpekler mi sorusunun yanıtını almak mümkün olmuyor. Tıpkı Alexandra Horowitz’in dediği gibi, iki farklı canlının zekasını kıyaslamak hiçbir yere varmıyor.