Kimi hislerde kalmak, kimilerinden ise kaçmak için aslen doğal olan nefesimizi; fonksiyonel olmayan limitleyici bir nefes haline getiriyor ve akabinde bu bahiste bir alışkanlık geliştiriyoruz. Evet, ne yazık ki çoğumuz doğal nefes almayı unutmuş durumdayız. Şahsî Gelişim Mütehassısı Serra Elçi, doğru nefesin sırlarını anlatıyor.
Nefes hayat demek, o durursa her şey durur. Günde ortalama 23 bin sefer nefes alıp veriyoruz ancak nefesin hayatımız için değerini ne ölçüde biliyoruz? Pekala, tüm hayatımız boyunca milyarlarca defa tekrar ettiğimiz bu hareketi ne kadar yanlışsız yapıyoruz?
Endişe, telaş ve öfke üzere hisler nefesimizi bozuyor
Tıpkı bir cihazın güç desteğine gereksinimi olduğu üzere organlarımız da varlıklarını sürdürebilmek için oksijen ve karbondioksit üzere hayati değer taşıyan gazlara gereksinim duyar. Nefesin ulaşmadığı bölgede hayat yeşeremez.
Nefes alma ile ilgili bilmedikleriniz…
- Kişiler yerküreye gözlerini doğal bir nefesle açar.
- Bebeklik yıllarımızda doğal nefes alırız.
- İki yaşına geldiğimizde ego devreye girer.
- Kaygı, kaygı, öfke üzere hislerden kaçmak; neşe, huzur, memnunluk üzere hislere tutunmak için nefesimize müdahale edebileceğimizin farkına varırız.
- Otoriter ebeveynlerle büyüyenlerimiz kaygı anında; denetimci ebeveynlerle büyüyenlerimiz ise gerilim anında farklı farklı limitleyici nefes alışkanlıkları geliştirir.
Yaş aldıkça farklılaşan nefes alışkanlıklarımız ve nefese yapılan sık müdahaleler, vakit içinde fizyolojimiz tarafından öğrenilerek evvel bir alışkanlık, akabinde da bir davranış biçimi halini alır. Bu nedenle nefes dediğimizde bir soluma işlevinden değil, fikir yapımızdan, psikolojimizden velev hayatı algılayış ve yaşayış biçimimizden bahsediyoruz.
Nefes ve teneffüsü birbiriyle karıştırmayın
Hepimiz nefes alıyoruz, lakin ilmî çalışmalar gösteriyor ki %90’a yakınımız, teneffüs kimyamızı bozacak nitelikte dis-fonksiyonel, yani işlevsel olmayan nefes alışkanlıklarına sahip. Bunun nedenini merak ediyorsanız öncelikle nefes ve teneffüs arasındaki farkı anlamalısınız.
Nefes ve teneffüs arasındaki farklar
- Nefes bir davranış biçimidir.
- Teneffüs bir dimağ sapı refleksidir.
- Nefes çocukluğumuzdan itibaren öğrenebildiğimiz, değiştirebildiğimiz ve devranla limitleyici bir alışkanlık haline getirebildiğimiz bir davranış modelidir.
- Teneffüs ise yapısal işleyişimizde vardır ve müdahale edemeyiz.
Nefes alma biçiminiz solunumunuz ile çatışmamalı
Nefes ve teneffüsün birbirinden farklı olduğunu vurgulasak da birbirleri ile koşut çalışmaları gerekir. Nefes alışkanlıklarımız teneffüs fizyolojimiz ile çakışmamalı, çatışmamalı, savaşmamalı; aldığımız her nefes, solunumumuz ile hizalı ilerlemelidir.
Teneffüs, her ne kadar kusursuz işleyen bir sistem olsa da mütemadi teneffüs ile çatışan ve savaşan bir nefes alışkanlığınız varsa, bu durum öncelikle fizikî, duygusal, mental ve en ahir da ruhsal olarak birçok marazı tetikleyebilir.
Neden nefes alışkanlıklarımızı limitliyoruz?
Umumiyetle yetişkinlerin deneyimlediği çok yorgunluk, migren, panik atak, depresyon, anksiyete, kilo meseleleri ve son periyotta çocuklarda sıkça rastladığımız Dikkat Dağınıklığı ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) üzere meseleler, limitleyici nefes alışkanlığınızdan kaynaklanıyor olabilir.
Tansiyon, zona, tiroit ve sara üzere çeşitli illetler da limitleyici nefes alışkanlığı semptomları arasında sayılabilmektedir. Bu mealde 200’den ziyade semptom limitleyici nefes alışkanlıklarına sebep olabiliyor.