Sigara Bağımlılığı
Günümüzde ağır olarak görülen bağımlılık tütün ve sigara olarak karşımıza çıkmaktadır. Öyleki tüketimi artık çok doğal bir gereksinim üzere …
arak ortaya çıkmaktadır. Kalbe ziyanı ise; damarlarda tıkanma ve kalp krizi olarak karşımıza çıkmaktadır. Ağza ve boğaza da ziyan vermekte ve tesirleri; tat almama, ağız kokusu, dişlerde sararma, boğaz kanseri, boğaz iltihabı olarak karşımıza çıkmaktadır. Burna ziyanı ise; koku almada azalmadır. Sindirim sistemini de olumsuz istikamette etkilemektedir. Mide kanseri ve mide ülseri bunun göstergesidir. Kemiklere ziyanı ise; kemiklerde erime olarak karşımıza çıkmaktadır. Damarları da olumsuz istikamette etkilemektedir. Damarlarda tıkanma sık rastlanılan sonuçlardan biridir. Cilde de ziyanı vardır. Ciltte kırışıklıklar oluşturmaktadır. Ellerde ise; parmaklarda sararma görülmektedir. Üreme sistemimize olan olumsuz tesiri ise fazlası ile yansımaktadır; kanser, çocuk sahibi olamama, çocuk düşürme, sıhhatsiz bebek doğurma, cinsel güç kaybı. Beyinde ise; felç, zihinsel-bedensel yorgunluk hissi olarak tesir olmaktadır.
Sigara; akciğer kanseri ölümlerinin % 90’ından, tüm kanser ölümlerinin % 30’undan, bronşit ölümlerinin % 75’inden, kalp krizi ölümlerinin % 25’inden sorumludur.
Akciğer kanseri, kanser ölümlerinin birinci sırasında yer almaktadır. Akciğer kanserinin % 90 nedeni sigaradır. Ülkemizde her yıl 40 bin bireyde akciğer kanseri tespit edilmektedir. Sigara, nefes borularını ve akciğerleri çalışamaz hale gelecek biçimde hasara uğratır.
Ömrünüzü nefes darlığı içinde, oksijen tüpüne bağımlı ve yatağa bağlı olarak tamamlamak ister misiniz? Eminim ki kimsenin karşılığı evet olmayacaktır. Fakat içilen her sigaranın, insan ömrünü 5 dakika kısalttığını biliyorken niye hala devam etmekteyiz? Erken yaşta sigaraya başlayanların ömrü ortalama 20-25 yıl azalmaktadır.
Sigara içenler bir tek kendilerine değil, birebir vakitte etrafa de ziyan vermektedirler. Her şeyden evvel; bulundukları etrafın havasını kirletirler, etraflarındaki insanların pasif sigara içmelerine neden olurlar, konut ve orman yangınlarına neden olurlar.
Pekala pasif sigara içmek ne demektir? Oburlarının sigara dumanını solumaktır. Bu tarif o kadar da ziyanlı gelmiyor güya lakin birçoğumuz bize verdiği zararın farkında değiliz.Aslında pasif sigara içiciler de sigara bağımlıları kadar ziyan görürler. Pasif sigara içimi; akciğer kanserine, kalp hastalıklarına, çocuklarda akciğer ve teneffüs yolu hastalıklarına neden olur.
Sigara içenlerin çoğunluğu sigaraya 20 yaşından evvel başlarlar. Başlama yaşı çoklukla 13-14 yaşlarıdır. Sigara firmaları bugünün sağlıklı gençlerini
yarının sigaraya bağımlı devamlı müşterisi yapmak isterler.
Bilhassa gençlerin sigaraya başlama nedenleri ise; özenti, gösteriş, kendini ispatlama, arkadaş baskısı, arkadaşlar ortasında yer edinme, otoriteye (ebeveyn, okul idaresi) karşı gelme olarak karşımıza çıkmaktadır.
Sigara içenlerin birçok sigaraya başladıkları için pişmandır. Sigara içenlerin % 70’i sigarayı bırakmak ister. Lakin bunu çok bir oranı başarabilir. Sigaraya bağlanmak çok kolay, bırakmak ise zordur.
Gelişmiş batı ülkelerinde sigara içenlerin sayısı azaldıkca, sigara şirketleri az gelişmiş olan ülkelerde reklam ve tanıtım kampanyaları yapmaktadırlar. Gelişmiş ülkelerde sigara salgını azalmaktadır. Buna karşılık gelişmekte olan ülkelerde salgın süratle artmaktadır.
Dünya Sıhhat Örgütü’ne nazaran; dünyada en büyük sıhhat sorunu sigaradır. Önlenebilir en değerli hastalık ve mevt etkeni sigaradır.
Sigarayı bırakmak kolay değildir ancak mümkündür. Sigarayı bırakmaya karar verirseniz; kalbiniz ve akciğerleriniz daha yeterli çalışacak, kanınız bedene daha âlâ oksijen taşıyacak, hastalanma riskiniz azalacak, daha uzun yaşayacaksınız.
Sigara Bırakmanın Sıhhat Üzerine Olan Olumlu Tesirleri
20 dak: Kan basıncı, nabız ve ateş olağana döner.
8 saat: Kandaki oksijen seviyesi olağana döner.
24 saat: Kalp krizi riski azalır.
48 saat: Sinir uçlarından rejenerasyon başlar.
72 saat: Solunum işlevleri düzelmeye başlar.
2 hafta-3 ay: Dolaşım düzelir, akciğer işlevleri %30 artar.
1-9 ay: Akciğerin temizleme kabiliyeti artarak enfeksiyon riski azalır.
5 yıl: AC kanserinden olan vefatlar %50 azalır, kalp krizi riski hiç içmeyenlerin seviyesine iner.
10 yıl: AC kanseri ve öbür organ kanserleri yakalanma riski azalır.
“SİGARAYA HAYIR” demek için sebepler
Gelişmiş ülkelerde gençler sigara içmiyor, sigara nefesin, saçın, elbiselerin berbat kokmasına neden oluyor, sigara parmakları ve dişleri sarartıyor, etraftaki insanların ve bilhassa çocukların sıhhatini bozuyor, sigara spor yapmaya mahzur oluyor, sigara içmek ve hastalıklarını tedavi etmek için çok para harcanıyor, sigara akciğeri, kalbi ve bütün bedeni harap ediyor, sigara kanser yapıyor.
Sigarayı Bırakmak için; önümüzdeki 2 ile 4 hafta ortasındaki bir günü, sigarayı bırakma günü seçin. Bu sizin hayatınızın en kıymetli günüdür. Sonra; bırakma nedenlerinizi bir kâğıda yazın. Bunun bir kopyasını her gün görebileceğiniz bir yere (örneğin; buzdolabının üzerine) asın. Örneğin; sıhhatim için, berbat kokmamak için, tasarruf etmek ve çocuğuma yeterli model olmak için sigarayı bıraktım. Sonra; daha evvel sigarayı bırakmayı denediğiniz vakitleri gözden geçirin. Neyin işe yaradığını ve neyin yaramadığını düşünün. Sonra; kendinizi ödüllendirin. Sigarayı bırakmak sıkıntı bir iş olabilir. Sigarayı bırakmayı bir şeyi terk etmek olarak algılamayın. Öncelikle daha sağlıklı olmak için bir adım olarak düşünün. Sonra; harcamadığınız parayla kendiniz, aileniz ve bilhassa çocuklarınız için özel bir şeyler alın, evinizdekileri, özelikle çocuklarınızı, size bırakma konusunda yardımcı olmaları için teşvik edin.
Sigara içmenin yerine geçebilecek ve daha sağlıklı olan şu işleri yapmayı deneyin: Ellerinizi meşgul etmek için; fotoğraf çizin, yazı yazın, gazete okuyun, örgü örün, bulmaca çözün, en önemlisi spora başlayın. Sonra; sabah kalktığınızda; dişlerinizi fırçalayın, ağzınızı yıkayın, kahvaltıdan çabucak sonra tekrar dişlerinizi fırçalayın. Yemeklerden sonra; dişlerinizi fırçalayın, sigara içmeyen bir arkadaşınızı arayın. Sonra; alkollü içecekler yahut yağlı yiyeceklerden uzak durun. Sakız çiğneyin, çokça su için, akşam yemeklerinden sonra size sigarayı hatırlatan kahve yerine meyve çayı için.
Ruhsal dayanak ve teşvik alın. Bu sayede; sigarayı bırakmanızdaki maniler üzerine çalışılabilir ve motive edici çalışmalarla çarçabuk ilerleyebilirsiniz.
Gerilim ve şiddetli sigara içme isteği hissettiğinizde; bulunduğunuz yerden öteki bir yere geçin, soğuk sıvı yani su, süt, soda, ayran için. Bu derdin müddeti en fazla 5-6 dakikadır; bu süreyi saatinize bakarak yahut geri sayarak atlatabilirsiniz.
Birinci gün tedbirleri olarak;Evinizdeki bütün sigaralardan kurtulun. Küllük, çakmak ve kibritlerinizden kurtulun. Elbiselerinizin ceplerinde, dolaplarda ya da otomobilinizde sigara arayın ve onları da çöpe atın. İş yerinizdeki bütün sigaralardan, kül tablalarından ve çakmaklarınızdan kurtulduğunuzdan emin olun.
Kendinize yeterli davranın. Beğendiğiniz bir yemek yiyin. Bir sinema seyredin. Uzun bir duş alın. Başınızı sigaradan uzaklaştıracak şeyler yapın. Arkadaşlarınıza, ailenize ve iş arkadaşlarınıza sigarayı bıraktığınızı söyleyin. Sigarayı bırakma nedenlerinizi tekrar düşünün. Sigarayı bırakmanıza kim yardım edecek? Sigarayı bırakmakla kendinizi nasıl ödüllendireceksiniz? Sigara içmek yerine ne yapacaksınız?
Sigaradaki nikotin, eroin ve kokain üzere bağımlılık yapıcıdır. Sigarayı bıraktıktan sonraki birinci bir kaç hafta en güç vakitlerdir. Bedeninizde nikotin eksikliği ortaya çıkar. Bu durumda konsantre olun. Kısa bir mühlet sonra sigara içmiyor olacaksınız.
Sigara içmediğiniz için başarınızı kutlayın. Her bir hafta, bir ay yahut bir yıllık periyotlarda; başarınız için bir takvim ve tablo tutun. Ortada bir bıraktığınız için memnun olduğunuzu anlatan yeni sebepler yazın. Sigara için harcamadığınız parayı biriktirerek daima almak istediğiniz bir şey alın.
Sigarayı bıraktığınızda kısa devirde; artık etrafınızdakileri rahatsız etmeyeceksiniz. Sigarayı bıraktıktan 2 saat sonra nikotin bedeninizi terk etmeye başlar. 6 saat sonra kalp atış suratı ve kan basıncı düşmeye başlar. 12 saat sonra sigara dumanından kaynaklanan zehirli karbonmonoksit kan dolaşımınızdan temizlenir ve ciğerlerinizin daha yeterli çalışmasını sağlar.
Sigarayı bıraktığınızda uzun periyotta ise; 2 gün sonra tat ve koku duyularınız sertleşir. 2-12 hafta içinde kan deveranı düzgünleşir. Bu da yürüme, koşma üzere fizikî aktiviteleri kolaylaştırır. 3-9 hafta sonra öksürme, nefes darlığı, hırıltı üzere sorunlar azalır ve akciğerleriniz güçlenir.
Sigaranızın dumanıyla, arkadaşlarınızın, ailenizin ve bilhassa çocuklarınızın grip, soğuk algınlığı ve astıma yakalanmasına, kalp ve akciğer hastalıklarına yakalanma riskinin artmasına neden olmayacaksınız. 5 yıl içinde kalp krizi riski yarı yarıya azalır. 10 yıl sonra akciğer kanseri riski yarıya inerken kalp krizi riski, hiç sigara içmemiş bir kişinin riskiyle tıpkı orana düşer.
Mahrumluk belirtileri birkaç saatte başlar, 2-3 günde en yüksek seviyeye ulaşarak ekseriyetle 3-4 haftada sona erer.
Sigarasız bir dünya diliyorum. Evvel kendini ve sonrasında sevdiklerinizin yeterliliği için..
Kaynak Site İsmi
Hekim Takvimi
https://www.doktortakvimi.com/blog/sigara-bagimliligi