Kooperatifler daha verimli ve etkin hale gelmesi için yeniden yapılandırılıyor. Yeni çalışmayla kooperatifçiliğin olumsuz imajının silinmesi, yönetim sorunlarının giderilmesi, yönetimde şeffaflık, hesap verebilirlik, sorumluluk ve adillik ilkelerinin gerçekleştirilmesi hedefleniyor.
Motorlu araçlardan tarımsal kalkınmaya kadar sayıları 90 bine yaklaşan kooperatifçilik sektörü yeniden yapılandırılıyor. Yeni yapılandırma çalışmaları kapsamında kooperatifleri daha verimli ve etkin hale getirmek için düzenleyici ve denetleyici bir özerk kurumun oluşturulması gündeme geldi. Üç ayrı bakanlığın yaptığı çalışmaların sonuçlanması halinde kooperatifçilik sektörünü de enerji ve bankacılıkta olduğu gibi özerk bir kurum yönetecek. Kurumların görüşüne sunulan çalışmayla ilgili Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) ise kooperatifçiliğin ‘bağımsız idari otorite’ gözetim ve denetiminde yapılması önerisi yaptı.
Resmi verilere göre Türkiye’de halen 3 ayrı bakanlığa bağlı 84 bin 232 kooperatif faaliyet gösteriyor. Bu kooperatiflerin ortak sayısı ise 8,2 milyon kişi. Konut yapı kooperatifleri 54 bin 996 adet ile ilk sırada yer alıyor. Tarımsal Kalkınma Kooperatifleri 8 bin 173 adet ile ikinci ve Motorlu Taşıyıcılar Kooperatifleri 6 bin 734 adet ile üçüncü sırada yer alıyor. Temelinde işbirliği yatan kooperatifçilik sektörü son dönemde yolsuzluk ve usulsüzlüklerle de gündeme geldi. Yeni çalışmayla kooperatifçiliğin olumsuz imajının silinmesi, yönetim sorunlarının giderilmesi, yönetimde şeffaflık, hesap verebilirlik, sorumluluk ve adillik ilkelerinin gerçekleştirilmesi hedefleniyor.
Zaman’a bilgi veren Bakanlık kaynaklarına göre, mevcut yapıda kooperatiflerden istenilen verim alınamıyor. Ayrıca, son yıllarda kooperatiflerde yaşanan yolsuzluk, usulsüzlük, yönetim sorunları gibi nedenlerle sistemin imajı olumsuz yara aldı. Yeni çalışmayla 3 bakanlık bünyesinde faaliyet gösteren kooperatifler kurumsal kimliğe ve ortak koordinasyon yapısına kavuşturulacak. Bunun için de özerk bir kurum konusu gündeme geldi. Aynı kaynaklar özerk kurumun avantajlarını şöyle sıraladı: “Daha hızlı karar alma ve uygulama imkanı var. Mesela bir benzinlik veya akaryakıt şirketiyle ilgili bir olaya EPDK anında müdahale edebiliyor, denetleyip karar alabiliyor, mevzuat düzenlemesi yapabiliyor. Kooperatifçilikte böyle bir denetim mevcut yapıda çok zor, karar alınıp uygulanması vakit alan bir durum. Özerk kurumla, denetim ve düzenlemeler hızlanabilir. Böylece verimlilik artırabilir.”
Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), kooperatifçiliğin gelişmesi için Bağımsız İdari Otorite’nin (Özerk Kurul) faydalı olacağı görüşünde. SPK, 3 bakanlığa bağlı kooperatiflerle ilgili yapılan yeniden yapılandırma çalışmasına görüş bildirdi. SPK, bağımsız otoritenin olmaması halinde Bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluşlarının katılımıyla oluşturulacak bir ‘koordinasyon kurulu’nun faydalı olacağı yönünde görüş bildirdi.