RİA (rahim içi araç) olarak da bilinen spiral uzun süre etkili doğum kontrol yöntemlerinden. Rahim içine yerleştirilen T biçiminde plastik bir parça olarak tanımlanabilir. İşleyişi türüne göre değişiyor. Temel olarak tüm spiraller rahim içine yerleştirildikten sonra vücudun verdiği tepkiyle gebeliği önlüyor. Vücut spirali yabancı bir madde olarak algılıyor. Bölgede iltihabi reaksiyon oluşturuyor. Bu tepki spermleri etkisiz hale getiriyor. Döllenme gerçekleşmişse de yumurtanın rahim duvarına tutunmasını engeller.
Spiral uzun süreli kullanılan bir doğum kontrol yöntemi. Bir spiral yaklaşık 5 – 10 yıl rahim içinde durabilir. Bu süre spiralin türüne ve markasına göre değişir. Doktorunuz size uygun olan spirali seçmenizde yardımcı olacaktır.
Spiral ekonomik doğum kontrol yöntemlerinden. Bu nedenle oldukça yaygın. Dünya çapında yaklaşık 110 milyon kadının spiral taktırdığı düşünülüyor. Özellikle Çin’de kadınların % 35’i bu yöntemle korunuyor. Bu oran Avrupa ülkelerinde % 7’ye kadar düşüyor.
Dünya Sağlık Örgütü (WHO), Amerikan Tıp Birliği (AMA) ve Amerikan Jinekolog ve Obstetrisyenler Birliği (ACOG) spiralin günümüzde en güvenli ve etkili doğum kontrol yöntemlerinden olduğunu söylüyor.
Spiral nasıl takılır?
Spiral taktırmak isteyen kadınlar jinekologlarıyla görüşmeli. Yapılan fiziki muayene sonunda spiral takılmasına engel bir durum olmadığı kesinleşirse uygun spiral seçilmeli. Bu noktada doktorunuz size yol gösterecektir.
Spiral takmak kolay bir işlem. Genellikle adetin 3. günü yerleştirilir. Doğum veya kürtaj sonrası hemen de takılabilir.
Spiral yerleştirilmeden yarım saat önce ağrı kesici alınır. Diğer operasyonlarda olduğu gibi aç kalma gibi önlemler alınmaz. Çünkü spiral yerleştirme işleminde anestezi uygulanmaz. Antibiyotik kullanılmasının da bir sakıncası olmaz.
Spiralin takılması için öncelikle tıpkı normal jinekolojik muayede olduğu gibi rahim ağzı görüntülenir. Bölge antiseptik solüsyonla temizlenir. Rahim düz konuma getirilir. Boyu ölçülür.
Tüm bu işlemlerin sonunda sıra spiralin yerleştirilmesine gelir. Ucu pamuklu tahta bir çubuk yardımıyla spiral rahim içine yerleştirilir. T şeklindeki spiralin üst çizgisi rahim tavanına dayandırılır. Böylece spiralin oynaması engellenir. İşlem tamamlanınca spiralin yerleşimi ultrasonla kontrol edilir.
Spiral takıldıktan sonra neler olur?
Spiral takıldıktan sonra ufak kramplar olabilir. Bu kramplar uzun sürmez. Doktorunuzun vereceği ağrı kesiciler genellikle yeterli olur.
Hemen her kadın spirale hemen uyum sağlar. Yaklaşık olarak kadınların % 95’inde hiçbir rahatsızlık yaşanmaz. Bazı durumlarda adet sancıları artabilir. Kanamada artış gözlemlenebilir.
Spiral nasıl çıkarılır?
Spiralin çıkarılması da en az takılması kadar kolay ve ağrısız.
Spiralin ucunda rahim ağzından sarkan ufak bir ip var. Çıkarma işleminde işte bu ip çekiliyor. Doktor bunun için ufak bir alet kullanıyor. Spiral oynamış veya ipi rahim içine kaçmışsa işlem biraz daha uzayabiliyor. Bu durumda rahim açılıyor; özel aletlerle spiral çıkarılıyor. Bu işlem de kolay ve acısız; korkmaya gerek yok.
Spiral uzun süredir kullanılıyorsa yerine biraz fazla alışmış olabilir. Bu gibi durumlarda histeroskopi denilen bir aletle spiral yerinden oynatılıyor ve alınıyor.