DAS KAPİTAL’DEN KAPİTOKRASİYE
Prof. Dr. Anıl ÇEÇEN
Yirminci yüzyıla damgasını vuran Sovyetler Birliği isimli dev siyasal yapılanmanın arkasında yatan ideolojinin oluşması, on dokuzuncu yüzyılın yarısından itibaren gündeme gelen siyasal gelişmeler ile ortaya çıkmıştır. Yaşanan olaylar ile birlikte gelişerek yirminci yüzyılın başlarında Birinci Dünya Savaşı’nın tam ortasında yer kürenin kuzeydeki en büyük ülkesi olan Rusya’da Sosyalist Devrimin gerçekleşmesini sağlamıştır.
Savaşın yıkımları üzerine gündeme gelen devrimci dönüşümün içeriğini oluşturan ve geleceğe dönük çizgisini yapılandıran ideolojik gelişmeler yarım yüzyıllık bir birikimin sonucu olarak ortaya çıkıyordu. Avrupa kıt'asının sömürgecilikten zenginleşmiş ülkelerinde yaşanan siyasal gelişmeler bir yanda kapitalist sistemin patronu konumundaki işveren sınıfını oluştururken birbiri ardı sıra kurulan fabrikalarda çok hızlı bir doğrultuda giderek artan çalışan kesimler de işçi sınıfının tarih sahnesine çıkışına yardımcı oluyordu. Batı Avrupa'nın sömürgeci ülkeleri geliştirdikleri kapitalist sistem ile birlikte yaşamaya alışırlarken zaman zaman bunalımlara sürükleniyorlar ve böylesine darboğazlardan çıkabilme doğrultusunda yeni politikalar arayışına kalkışıyorlardı. Fransız Devriminin alt üst ettiği Avrupa Kıtası bir türlü durulamıyor ve birbirini izleyen siyasal gelişmelerin sonucunda yeni bir dünya düzeninin sancıları çekilmeye başlanıyordu. Batı Avrupa'nın merkezi konumundaki Fransa hem bir sömürge imparatorluğu yürütüyor, hem de gerçekleştirdiği siyasal devrim ile ulus devlet yapılanmasına yöneliyordu. Fransız Devrimi bir yönü ile de Avrupa'daki sarsıntılar üzerinden geleceğin dünya düzenine giden yolu açıyordu. O zamana kadar krallıklar ile yönetilmiş olan bütün Avrupa ülkelerinde ulusal uyanışlar başlıyor ve krallık devletinden ulus devlete geçiş aşamasının bütün sancıları sırasıyla siyasal alana yansıyordu.
Read MoreDAS KAPİTAL’DEN KAPİTOKRASİYE
ÇANAKKALE SAVAŞLARININ ULUSAL ÖNEMİ
Hüsnü MERDANOĞLU
13. yüzyılda kurulan ve 16. ve 17. yüzyıllarda üç kıtaya (Avrupa, Asya Afrika) yayılarak dünyanın önde gelen devleti konumuna yükselen Osmanlı İmparatorluğu, gelişen ve değişen teknik, ekonomik, askeri, siyasi ve benzeri yaşamsal önemde olan koşullarına uygun yönetilemediği için; duraklama, gerileme ve yok olma süreci yaşamıştır. Osmanlı İmparatorluğu’nun sonunun yaklaştığı süreçte, "Hasta Adam" olarak anılır olmuştur.
“Hasta Adam”, Birinci Dünya Savaşı sonrasında ömrünün tamamlamış, Mondros Mütarekesi ile ölüm raporu hazırlanmış, Sever Antlaşması ile de mirası paylaşılarak defin işlemi gerçekleştirilmiştir.
Birinci Dünya Savaşı Süreci
Din kullanılarak aşırı zenginleşmeye ve yozlaşma tepki olarak dini reformu, özgür düşüncenin önünü açan Rönesans’ı gerçekleştiren Avrupa devletleri, 18 ve 19 yy da sanayi (endüstri) devrimini gerçekleştirmişlerdir. İngiltere Endüstri Devrimi sonrasında; daha çok üretmek için daha çok hammaddeyi elde etmek ve ürettiği sanayi mallarına müşteri bulmak için denizaşırı ticarete yönelerek yeni yen sömürgeler oluşmuştur.
Diğer Avrupa devletleri olan Almanya ve Fransa’nın İngiltere ile çıkarları çatışmaya başlaması sürecinde Birinci Dünya Savaşı (Paylaşım Savaşı) çıkmıştır.
İttifak Devletleri; Almanya, Avusturya-Macaristan, Bulgaristan ile İttihat ve Terakki yönetimindeki Osmanlı İmparatorluğu.
İtilaf Devletleri; İngiltere, Fransa ve Rusya (
Çanakkale Savaşları bu paylaşım savaşının bir bölümünü oluşturmuştur.
Osmanlı Devleti, Birinci Dünya Savaşı’na girdiğinde ekonomik, sosyal ve teknolojik yönden rakiplerinden oldukça geri durumdaydı. Bu bağlamda; Osmanlı’nın nüfusu 22 milyon iken, İngiltere’nin 45 milyon, Fransa’nın 40 milyon, Almanya’nın 65 milyon idi.
Yıllık çelik üretimi Almanya’da 17 milyon ton, İngiltere’de 7 milyon ton, Rusya’da 4,5 milyon ton iken, Osmanlı Devleti’nde sıfır idi.
İngiltere’nin büyük savaş gemisi (Kruvazör) sayısı 121, Rusya’nın 14, Almanya’nın 57 iken, Osmanlı’nın hiç yoktu.
Bu koşullarda Osmanlı Ordusu;Kafkasya,Sina ve Filistin, Irak,Hicaz-Yemen, Çanakkale Cephelerindesavaşmıştır.
Osmanlı yönetimi Birinci Dünya Savaşı sürecinde “Kutsal Cihat- Cihat-ı Ekber” ilan (11 Kasım 1914) ederek, Müslümanlardan yardım beklemiştir. Ne var ki, Arap devletleri Kutsal Cihat’a önem vermemişlerdir.
İlginç olan ise Cihad-ı Ekber ile Müslümanların, Almanlara yardım etmelerini önerilmiş iken, Teşkilat-ı Mahsusa (günümüzün Milli İstihbarat Teşkilatı) görevlileri Osmanlının müttefiki olan Almanların, Osmanlının savaş halinde olduğu Ruslarla gizli görüşme yaparak, İstanbul’un Ruslara bırakılması konusunu görüştüklerini tespit etmişlerdi.
Çanakkale Savaşları ve Kurtarıcının Kendini Kanıtlaması
19 Şubat 1915 günü Çanakkale Boğazına gelen saldırganların 18 Mart 1915 günü saldırıları ile savaş başlamıştır. Yarbay rütbesiyle Çanakkale Savaşlarına 19. Tümen Komutanı olarak katılan Mustafa Kemal’den başka elbette başka komutanlarda var idi.Read MoreÇANAKKALE SAVAŞLARININ ULUSAL ÖNEMİ
BEŞ YILDA ON DEVLET YIKILACAK MI?
Prof. Dr. Anıl ÇEÇEN
Le Monde Diplomatique, Paris merkezli olarak yayınlanan ve daha çok Fransız devleti’nin dünyaya bakış açısı ile siyasal gelişmeler karşısındaki tutumunu ele aldığı, yazı ve makaleler aracılığı ile dünya kamuoyuna yansıtmaya çaba gösteren bir yayın organıdır. Özellikle, Büyük Britanya İmparatorluğu sonrasında gündeme gelen ABD-İngiltere ortaklığına dayanan Atlantik inisiyatifinin dünyayı biçimlendirmesi doğrultusunda ortaya çıkan Atlantik emperyalizmi ile birlikte, Avrupa ve Amerika’da çok etkin bir konumda olan Yahudi lobilerinin Atlantik inisiyatifini kullanarak Siyonist bir dünya planı gerçekleştirmeye çalışmaları sürecinde bir Avrupa ve Atlantik ülkesi olarak Fransa, her zaman için yeni dengeleri arayan ve diğer Atlantik ülkelerinin emperyal saldırganlıklarına karşı başka bir yol bularak sorunların aşılmasına çalışan bir batı inisiyatifi geliştirmeye çalışmıştır. Avrupa ülkesi olarak Avrupa Birliğinin öncülüğünü yaparken, Almanya’nın Avrupa kıtasının patronu konumuna gelmesi noktasında bir Atlantik ülkesi olarak da aynı zamanda Atlantik ülkeleriyle birlikteliği geliştirmeye çalışmıştır. Daha çok diplomatların ve devlet adamlarının izlediği Le Monde diplomatique isimli dergi, Fransa’nın bütün dünyaya yansıttığı farklı tutumun yansıtılmaya çalışıldığı bir ayna görevini yerine getirmektedir. Çeşitli dillerde yayınlanan bu dergi aynı zamanda aylık olarak bir de Türkçe kopya olarak basılmaktadır. Bu makalenin daha iyi anlaşılabilmesi için, ilgili röportajın yayınlandığı Le Monde Diplomatique dergisinin konumunun öncelikle belirtilmesi gerekmektedir.
Read MoreBEŞ YILDA ON DEVLET YIKILACAK MI?
KAPİTALİZM DİNİ KULLANIYOR
Prof. Dr. Anıl ÇEÇEN
Dünya tarihi içinde batı ülkelerinde ortaya çıkmış olan kapitalist sistem, uzun yıllar süren sömürgecilik ve emperyalizm sonucunda bir ekonomik düzen olarak ortaya çıkmıştır. Sermayecilik anlamına gelen kapitalizm kavramı, eski Latince kökünden gelen bir deyim olarak bütün batı dillerinde yer alarak, sermaye merkezli bir ekonomik düzenin oluşturulması sürecinde etkili olmuştur. İlk çağlarda insanlar gereksinimlerini karşılamak için ürettikleri malları önce trampa adı verilen değiş tokuş ile çevirerek bir ekonomik arayış içerisinde olmuşlar ama istenen düzeyde bir gelişme bu yoldan sağlanamayınca, bunun üzerine değerli madenlerden üretilen para ile kalıcı bir ekonomik değişim ve yaşam düzenini oluşturmaya yönelmişlerdir. Paranın icat edilmesiyle, batı dünyasında bugünkü uluslararası kapitalist sistemin kuruluşuna kadar giden yolun önü açılmıştır. Değerli madenlerden kolayca üretilen paralar, dünya ticaretinin gelişmesinde ve paraya dayalı bir ekonomik düzenin ortaya çıkmasında etkili olmuşlardır. Zamanla bankacılık sistemine geçilmesiyle beraber madeni paradan kağıt paraya doğru bir geçiş gerçekleşmiş ve böylece paranın kullanımı daha kolay bir düzene doğru geliştirilmiştir. Böylece, paranın merkezinde yer aldığı bir evrensel ekonomik düzen, parayı esas alan ve sermaye egemenliği anlamına gelen kapitalizm kavramı adı altında kurularak bugüne kadar getirilmiştir.
Read MoreKAPİTALİZM DİNİ KULLANIYOR