- Ayrıntılar
- Gösterim: 2289
Giderlerin Sınıflandırılması
Giderlerin sınıflandırılması yapılırken maliyet muhasebesinden beklenen amaçlara hizmet etmesi gerekir. Başka bir ifadeyle giderlerin sınıflandırılmasında;
Ø Üretim maliyetinin hızlı, kolay ve sağlıklı bir biçimde hesaplanabilmesi
Ø Etkin bir gider kontrolüne imkan vermesi
Ø Planlama ve karar verme açısından işletme yönetiminin ihtiyaçlarının karşılanması göz önünde bulundurulmalıdır.
Yukarıda sayılan nedenlerden dolayı değişik biçimlerde sınıflandırılabilir. Ancak bu sınıflandırmaların hepsinde de yer alan giderler birbirinden farklı değildir. Sadece ilgi durumları nedeniyle değişik başlık altında toplanabilir. Genel olarak gider başlıkları aşağıdaki ölçütlere göre sınıflandırılmaktadır.
Ø Giderlerin çeşitlerine göre sınıflandırılması
Ø Giderlerin işletme fonksiyonlarına göre sınıflandırılması
Ø Giderlerin ürünlere yüklenmesine göre sınıflandırılması
Ø Giderlerin üretim (etkinlik) hacmi ile ilişkisine göre sınıflandırılması
1. Giderlerin İşletme Fonksiyonlarına Göre Sınıflandırılması
Giderlerin sınıflandırılmasında bir diğer ölçüt, bunların işletme fonksiyonları ile veya oluşturduğu yerlerle olan ilgileridir.İşletme aşağıdaki fonksiyonlarını yerine getirmek durumundadır.
Ø Tedarik (satın alma)
Ø Üretim
Ø Araştırma, geliştirme
Ø Pazarlama, satış ve dağıtım
Ø Genel yönetim
Ø Finansman
Yukarıda saydığımız gider yerlerini kısaca açıklarsak:
Ø Satın Alma (Tedarik ) Giderleri
İşletme faaliyetlerinde kullanılmak veya satılmak üzere satın alınan varlık ve hizmetlerin alımı için yapılan giderler bu grupta yer alır.
Ø Üretim Giderleri
Üretim maliyetlerinin oluşumunda yer alan giderler bu grupta yer alır. Üretim giderleri, işletmenin ana faaliyet konusunu oluşturan mal ve hizmetlerin üretimini sağlamak amacıyla tüketilen varlıkların parasal tutarıdır.
Üretim giderleri; direkt ilk madde ve malzeme giderleri, direkt işçilik giderleri ve genel üretim giderleri olarak bölümlenir.
Ø Araştırma Geliştirme Giderleri ( AR-GE )
Üretimine devam edilen mamullerin maliyetlerini düşürmek, satışları artırmak, yeni mamüllerin geliştirilmesini sağlamak, yeni üretim yöntemlerini araştırmak, mevcut mamulleri iyileştirmek vs. gibi amaçlarla yapılan giderleri oluşturur.
Ø Pazarlama Satış ve Dağıtım Giderleri
Üretilen mamullerin stoka (ambara ) verildiği ve hizmetin tamalandığı andan itibaren, mal ve hizmetlerin alıcılara teslimine kadar yapılan giderleri kapsar. Örneğin; reklam giderleri, depo ve satış personeli ücretleri, satış mağazası giderleri gibi.
Ø Genel Yönetim Giderleri
İşletme faaliyetlerinin sürdürülmesi için gerekli olan ve diğer fonksiyonel giderlerde yer almayan genel nitelikteki tüm giderler bu grupta toplanır. Örneğin; işletmenin yönetim fonksiyonları, işletme politikasının tayini, organizasyon ve kadro kuruluşu, büro hizmetleri ,genel yönetim, güvenlik, hukuk işleri, kredi ve tahsilatı kapsayan mali işler, muhasebe servisi giderleri gibi giderler bu grupta toplanır.
Ø Finansman Giderleri
Yabancı kaynak sağlanması nedeni ile ortaya çıkan faiz, komisyon banka giderleri gibi giderlerden oluşur. Finansman giderleri genellikle üretim ve esas faaliyet ( dönem ) iderleri dışında gösterilir. Bu giderler olağan faaliyet giderleri olarak kabul edilir.