SINAV STRATEJİSİ
Hangi aday, girdiği sınavda çabalarının karşılığını puan olarak görmek istemez? Hele bir de yaptığı çalışmadan eminse! Ancak test usulü sınavlarda puan çeşitli iç etkenler (örn. uykusuzluk, sınavı tanımamak) ve dış etkenler (örn. sınav salonunda gürültü) nedeniyle düşebilir. ÜDS, bu türden basit nedenlerle bugüne kadar çok sayıda adayın canını yakmış bir sınavdır. Evet, siz çalışmanızdan emin olabilirsiniz. Ama kaderinizi belirleyebilecek bu 3 saatlik sınavda sadece kuru bilgiyle yetinmemelisiniz. Elinizde, sınav sabahı işe yarayacak, adam gibi bir 'strateji' olmalı. Hazırsanız başlayalım.
- Sınava gergin ve uykusuz girmeyiniz. Sabah kan dolaşımınızı hızlandırmak için aç karnına en az 10-20 dakika basit hareketler yapınız (yerinde sayma/koşu, kolları açıp kapama vs.). Bu basit hareketlere, sınava en az bir hafta kala başlarsanız, daha da çok yarar görürsünüz.
- ÜDS sınavının gereksizliği / hakkaniyetsizliği üzerine tartışmayı seven biriyseniz, bu tartışmalara, güzel hatırımız için 'biraz' ara veriniz.
- Son günlere doğru başka her tür tartışmadan da uzak durunuz. Karşılaştığınız kimi haksızlıkları olağan görmeye çalışınız ve sakin olmak için kendinize telkinlerde bulununuz.
- Eğer üstesinden gelemediğiniz bazı iç sıkıntılarınız / gerginlikleriniz varsa ve bunlar özellikle uyku düzeninizi bozuyorsa, profesyonel yardım aramaktan ve almaktan kaçınmayınız.
- Bir sınav salonundaki en rahat, gerginlikten en uzak aday başarısızlık dahil her türlü ihtimali hesaba katmış olan adaydır. Bu kişi sınavı geçemeyebilir; ama kendisiyle aynı bilgiye sahip başka bir gergin adayın not olarak önüne geçeceğine kesin gözüyle bakabilirsiniz. Gerginlik not düşürür; unutmayınız!
- Sınava girdiğiniz salonda herhangi bir sorunla karşılaşırsanız (mekanla ya da diğer adaylarla ilgili), bu sorunu gecikmeden ama yapacağınız uyarıdan sonuç çıkmayabileceğini göze alarak görevliye bildiriniz. Bunu yaparken nezaketi elden bırakmayınız. Uyarınız boşa giderse, gerginleşmeden sınavınıza devam ediniz. Şartlar ne olursa olsun, orada mücadele etmek için bulunduğunuzu hatırlayınız.
Sorun 1: Bildikleriniz arasında boşluklar varsa, sınav bunu fark edecek ve kimi sorularda sizi frenleyecektir. Hızınızın, bilginizdeki boşluklar nedeniyle kesildiğini anlayamazsanız, bu tür soruların cevabını düşünerek bulabileceğiniz yanılgısına kapılır ve 'derin tahlillere!' dalarsınız. O esnada saat çalışmaya devam eder, yani hızla vakit kaybetmeye başlarsınız. Bu, başladığı zaman durmayan bir süreçtir. Biriken vakit kayıplarının acısı ise, genellikle metin inceleme bölümünde çıkar. Bu bölüme varan bir aday artık sadece metinlerle değil, telaş, anlama zorluğu ve çöken bir moralle de boğuşmak zorunda kalır.
Sorun 2: Sınavda, bazı kelime ya da gramer yapıları tam olarak gözünüzün önünde canlanmıyor; bunları hatırlamak için kendinizi zorluyorsanız, bu durum yanlış yolda olduğunuzu gösterir. Böyle bir sürecin sonunda, çoğunlukla eliniz boş dönersiniz; kaybettiğiniz vakit ve azalan umudunuz ise yanınıza kar kalır.
Çözüm 1 ve 2: Sizi duraksatan soruları en çok iki kez okuyunuz / değerlendiriniz. İkinci kez okuduktan sonra, cevabını hala kesin olarak veremediğiniz bir sorunun size sorulmadığını anlayınız ve daha fazla kan kaybetmeden başka soruya geçiniz.
%100 emin olmadıkça, üzerinde uğraştığınız soruların cevabını cevap kağıdınıza işaretlemeyiniz; bu tür soruları atışa bırakınız. ÜDS soruları tahminlerle cevap verilemeyecek kadar zor ve çok sayıda tuzakla doludur. Özellikle, kelime, phrasal verb (turn down, look up vs.) ve preposition (in, on, at vs.) sorularında, tahminler yürüterek bulunmuş ya da kulağa hoş geldiği için seçilmiş cevaplar büyük çoğunlukla yanlış çıkar.
Örnek soru:
I am late ---- work.
A) to B) for
Biz, "İşe geç kaldım" deriz. Bu cümlenin İngilizce karşılığı, "I am late to work" olmalıdır. Ancak bir İngiliz, bu durumda to değil, for edatını tercih edecektir.
Sorun 3: Genellikle literatür takip ettikleri ve çeviriye aşina oldukları için adaylar 6 adet çeviri sorusundan hiçbirini boş bırakmak istemiyor. Ancak, 6 çeviri sorusundan 1 tanesi içinden çıkılmaz / anlaşılmaz bir yapı içerebiliyor ya da cümlenin çevirisine yorum katılmış olabiliyor. Ve aday ne kadar mücadele ederse etsin, sonuçta o soruyu yine de yanlış cevaplayabiliyor.
Çözüm 3: Lütfen cevabını bulamadığınız sorularla -bu bir çeviri sorusu olsa dahi- boğuşmayınız. Sınav salonları 'Kırkpınar Güreşleri Er Meydanı' değildir. Önünüzdeki sorular ise, mutlaka yenmeniz gereken pehlivanlar değildir. O ünlü atasözümüzü hatırlayınız ve zoru görünce kaçınız.
Sorun 4: Yukarıda açıkladığımız sorunlardan ötürü bazı adaylar sınavın sonuna ulaşamıyor. Ya metin inceleme bölümüne hiç bakamıyor, ya da baksa bile bunu büyük bir telaş içinde yapmak zorunda kalıyor.
Alarm: Metinlerde ideal doğru cevap sayısına ulaşamazsanız* sınava kaybedilmiş gözüyle bakabilirsiniz.
*50/100 puana ihtiyaç duyan bir aday için 24 metin sorusunda 12 doğru cevap. 65/100 puana ihtiyaç duyan bir aday için 24 metin sorusunda 16 doğru cevap.
Çözüm 4: Sınavı son sorusuna kadar okuyunuz ve değerlendiriniz. Bu esnada, yapılamayacak soruları ayıklayınız. "Vaktim kalmadığı için son 3 metne hiç bakamadım!" demek marifet değildir. 6 metin içinde, yapabileceğiniz soruların birçoğu, vakit bulup elinizi süremediğiniz son 2-3 metinde gizlenmiş olabilir. Sınavdan sonra bu soruları görüp üzülürsünüz. O halde, sınavdaki sürenizi metinlerin hepsini okumaya vaktiniz kalacak şekilde ayarlayınız, yani sürenizi sevk ve idare ediniz. Eğer bu işi başaramıyorsanız, soruların sizi sevk ve idare etmesine kızmayınız.
Öneri 1: Sitemizdeki bütün ÜDS sınav dosyaları, soru türleri için ayrılabilecek süreleri verir. Bu sınavlardan en az 2-3 tanesini, soru türleri için önerilen sürelere uymaya çalışarak yapınız.
Öneri 2: Soru türleri ve süreler ile ilgili ayrıntılı bilgi edinmek isterseniz ÜDS Nedir? dosyamızda Tablo 1'i inceleyiniz.
Sorun 1: Sınavda 100 üzerinden 65 almayı hedeflemiş bir aday, 80 soruda 52 doğru cevap bulmak zorundadır. Ancak, aynı adayın 28 tane de yanlış cevap verme hakkı vardır (80-52=28). Aday, bu hakkı kullanmak (ortalama 3 sorudan 1'ini boş bırakmak) yerine -düzeyinin üzerinde olsun ya da olmasın- genellikle bütün sorulara tek tek cevap vermeye çalışır. Bu çok yıpratıcı süreç adayın performansını düşürür ve yapabileceği sorular için hazırda tutması gereken yedek akçeleri yer bitirir. Savaşın kaderini belirleyecek olan tepeye (Metin İnceleme Tepesi) ulaşıldığında, artık süngüsü düşmüş bir asker vardır ve bu askerin tepe mepe görecek hali kalmamıştır. Oysaki metin inceleme, sınavın %30'una karşılık gelen ve en fazla dikkat ve ilgiyi hak eden bölümdür.
Çözüm 1:
Genel Atış Tekniği
Sınavda, 52/80'i hedeflemiş bir adaysanız, metin inceleme bölümüne gelmeden önceki 56 soruda, işaret sayınızı 36 ile sınırlayınız. Başka bir deyişle, kalan 20 sorunun size değil, 'mutlu bir azınlığa' sorulduğunu peşinen kabul ederek ilk 56 soruda cevap kağıdınıza 36'dan fazla işaret koymamaya özen gösteriniz. 57-80 arasında ise (metin inceleme), kendinizi 24 soruda 16 işaret sayısı ile sınırlayınız. Yani 24 metin sorusundan 16 tanesini cevaplayıp kalan (sizi zorlayan) 8 soruyu boş bırakınız. 80'inci sorunun sonunda, cevap kağıdınızda işaret koyduğunuz 52 sorunun seçenek başına dağılımını hesaplayınız.
Tablo 1: 80 soruda 52 işaret için örnek bir dağılım ve seçenek başına işaret sayısı (adaya göre doğru cevap sayısı)
|A seçeneği||12 işaret|
|B seçeneği||6 işaret|
|C seçeneği||14 işaret|
|D seçeneği||9 işaret|
|E seçeneği||11 işaret|
|Toplam:||52 işaret|
Bu örnek dağılıma göre, en az işaret (adaya göre en az doğru cevap) B seçeneğinden çıkmıştır. Şimdi her bir seçenekte yaklaşık olarak 13-19 arası doğru cevap bulunduğunu kabul edelim. Yukarıdaki dağılımda verilen seçenekler arasında en az işaret (en az doğru cevap) B'de olduğuna göre, adayın işaret koymadığı, kalan 28 soru içinde en çok doğru cevap B seçeneğinden çıkacaktır. O halde, bu dağılıma sahip bir adayın, boş bıraktığı 28 sorunun hepsini B seçeneği olarak işaretlemesi akıllıca olacaktır.
3 önemli not:
- Bu yöntemi, el alışkanlığı kazanmak amacıyla, esas sınavdan önce en az 3-4 örnek sınavda denemenizi öneririz.
- Boş bıraktığınızı varsaydığımız 28 sorudan 3-5 tanesi, cevabını 2 seçeneğe kadar indirgediğiniz sorulardan oluşuyorsa, bu tür sorular için aşağıda İkili Seçenekler bahsinde açıklanan atış tekniğini uygulayınız.
- Boş bıraktığınızı varsaydığımız 28 sorudan 3-5 tanesi cevabını 3 seçeneğe kadar indirgediğiniz sorulardan oluşuyorsa, bu tür sorular için aşağıda Üçlü Seçenekler bahsinde açıklanan atış tekniğini uygulayınız.
İkili Seçenekler
Cevabını iki seçeneğe kadar indirgediğiniz sorularda, bilgi yetersizliği nedeniyle yanlış olan seçeneği işaretleme ihtimaliniz daha yüksektir. Bu tür sorularda genellikle yanlışı bulan bir adaysanız, ikili seçenekleri soru kitapçığında bırakınız; yani cevap kağıdında bu sorular için işaretleme yapmayınız. Bunun yerine sorunun sol tarafına, size yakın olan seçeneği üste ve uzak olanı alta yazarak bu soruyu geçiniz (örneğin: 7. soru: A/C, yani A size yakın olan seçenek ve C size uzak olan seçenek). Sınavı bitirip dağılımınızı aldığınızda, atış seçeneğiniz ne olursa olsun, kitapçığınızı hızla kontrol edip bu tür soruları alttaki seçeneğe göre (cevap kağıdınıza) işaretleyiniz (örneğin: 7. soruda cevabınız C olsun).
Bir uyarı: Bazen belirlediğiniz iki seçenekten hiçbiri doğru cevap çıkmayabilir. Bu tür soruları, 2'li seçeneklerde başarı oranınızı belirlerken dikkate almayınız.
Küçük bir vaka çalışması: Aday tekniğe uygun olarak 5 adet 2'li seçenek işaretlemesi yapmış olsun. İki soruda doğru, iki soruda ise yanlış cevabı bulsun. Bir soruda ise, örneğin 26. soruda E/D değerlendirmesinden hareketle cevap kağıdına D işaretini taşımış olsun. Ama bu soruda gerçek doğru cevap C çıksın. İki tahmini de yanlış çıktığı için aday bu soruyu 2'li seçeneklerde başarı oranı hesaplamasına dahil etmemelidir. Yapılan açıklamaya göre, örnek verilen adayın 2'li seçeneklerdeki başarı oranı % 50'dir.
Üçlü Seçenekler
Alternatif 1
Bir sorunun cevabını ancak üç seçeneğe kadar indirgeyebilmişseniz, yanlış seçeneği işaretleme ihtimaliniz iyiden iyiye artar. Üstelik vakit kaybınız da çoğalır. Böyle bir batağa düşmemek için sorunun yanına olası üç seçeneği yazınız (örneğin, Soru 12. A, B, E). Sınav bitip seçenek dağılımınızı aldığınızda, yukarıda Tablo 1'de verilen dağılımın ortaya çıktığını varsayalım. Bu tabloya göre sizden en az doğru cevabı almış olan B seçeneğidir (6 işaret) ve 12. soruda alternatiflerden biri de yine aynı seçenektir. O halde 12. soruda doğru cevap olarak B seçeneğini (cevap kağıdınıza) işaretleyiniz.
Alternatif 2
Diyelim ki, sınavın 19. sorusunda A, C, D seçeneklerine kadar indirgeme yaptınız. Bir önceki maddede açıkladığımız şekilde yolunuza devam ediniz. Ancak 19. sorunun seçenekleri arasında, sizden en az doğru cevabı almış olan B seçeneği bulunmadığı için Tablo 1'e geri dönünüz. Orada ikinci en az doğru cevap çıkan seçeneğin D olduğunu göreceksiniz (9 işaret). Buna göre 19. sorunun cevabını (cevap kağıdınıza) D olarak işaretleyiniz.
Bir uyarı: Bazen belirlediğiniz üç seçenekten hiçbiri doğru cevap çıkmayabilir. Bu tür soruları, 3'lü seçeneklerde başarı oranınızı belirlerken dikkate almayınız.
Küçük bir vaka çalışması: Aday tekniğe uygun olarak 3 adet 3'lü seçenek işaretlemesi yapmış olsun. Bir soruda doğru, bir soruda ise yanlış cevabı bulsun. Üçüncü soruda ise, örneğin 43. soruda A/C/E seçeneklerinden E'yi tercih etmiş olsun (Bu tercih haklıdır. Çünkü yukarıda verilen Tablo 1'e göre, bu üç seçenek içinde en az doğru cevap E'de vardır (A (12) / C (14) / E (11)). O halde mantıken en çok doğru cevap E seçeneğinde gizlenmiş olmalıdır. Ancak adayın yaptığı tercihin haklılığına rağmen, 43. soruda gerçek doğru cevap D çıksın. Aday 3 tahmininde de yanıldığına göre, 43. soruyu 3'lü seçeneklerdeki başarı oranı hesaplamasına dahil etmemelidir. Sonuç: Bu adayın 3'lü seçeneklerdeki başarı oranı % 50'dir.
Sorun 2: ÜDS ve KPDS sınavlarında yanlışlar doğruları götürmez. Bu nedenle adaylara, kendilerine en yakın görünen seçeneği işaretlemeleri önerilir. Bu da herkese çok mantıklı görünür. Öyle ya, cevap kağıdında boş kalmış seçeneklerin içini doldurursun; en azından birkaç puan da oradan yakalarsın. Ama kazın ayağı öyle değildir! Çünkü bu tür atışların yapılabilmesi için sorular tekrar tekrar okunur; yetmedi bir daha okunur. Zaten vakitten bol ne vardır ki! Bu esnada yapılabilecek başka soruların hakkı afiyetle yenir. Cevap kendisini göstermekte nazlandıkça gerginlik katsayısı da artmaya başlar. Aday en nihayet kendisine en yakın gelen seçeneği işaretler ama bunun neye mal olduğunu bir de ona sormak gerekir! Üstelik büyük olasılıkla yanlış işareti bulduğu için bir doğrunun üstünü kapatmış olur. Artık o soruyu atıştan yakalamak da mümkün değildir.
Çözüm 2: Bu yöntemi! uygulayarak 5 soruda 1 doğru cevap yakaladığınızı varsayalım. Eğer sınavda boş bıraktığınız 5 sorunun hepsini tek bir seçenekten işaretlerseniz (örneğin, A), hiç yorulmadan 1 doğru cevap bulabilirsiniz. O zaman bunca çaba niye? Üstelik yanlış cevap sayınız yükseldikçe seçenek dağılımınız yanıltıcı olmaya başlar (çünkü gerçek doğruların üstünü kapatmış olursunuz) ve atış için belirlediğiniz seçenekten yeterli sayıda doğru cevap çıkaramazsınız. Karar sizindir!
Not: Sınav Stratejisi ile ilgili sorularınızı, sitedeki İletişim Kutusunu ya da email@example.com adresini kullanarak bize gönderebilirsiniz.
www.bademci.com