1
IEEE x Wi-Fi Teknolojisi YAHYA AKGÜL BEKİR DÖNMEZ
2
STANDARTLARIN KIYASLANMASI
3
KABLOSUZ TEKNOLOJININ TEMEL STANDARTLARI IEEE IEEE IEEE802.11b IEEE802.11a IEEE802.11g
4
Wi-Fi nin Tarihçesi Elli yıl önce, İkinci Dünya Savaşında Amerika Birleşik Devletleri ordusu veri transferi için ilk defa radyo sinyallerini kullandı. Çok ciddi bir şifreleme kullanan bir radyo dalgaları ile veri transferi teknolojisi geliştirdiler. Bu teknoloji Amerika ve müttefikleri tarafından savaş sırasında oldukça fazla kullanıldı. Bu gelişme 1971 yılında Hawaii Üniversitesindeki bir grup araştırmacıya ilham kaynağı oldu ve ilk paket tabanlı radyo iletişim ağını kurmalarını sağladı. Adı ALOHNET olan bu ağ, bilinen ilk kablosuz yerel iletişim ağı (Wireless Local Area Network - WLAN) oldu. Bu ilk WLAN çift yönlü yıldız topolojisini kullanan 7 bilgisayardan oluşuyordu. ALOHNET bünyesindeki bilgisayarlar dört ayrı Hawaii adasında yerleşik durumda idi, merkez bilgisayar Oahu adasında bulunuyordu. İşte kablosuz ağın doğuşu bu gelişme ile gerçekleşti.
5
Wi-Fi Nedir ?
6
Wi-Fi kelimesi Wireless Fidelity ( Kablosuz Bağlantı ) kelimelerinin ilk iki harflerinin birleşiminden meydana gelmiştir. Adından da anlaşılacağı üzere, basit olarak kablosuz network anlamına gelmektedir.Yani herhangi bir kablo bağlantısı olmadan internete erişmemizi sağlar.
7
Wi-Fi Nedir ? (Devam) Wi-Fi niteliğine sahip bilgisayar parçalarıyla bu tür bir network kurmak ve kullanmak mümkün. Evde işyerinde, okul kampüslerinde, havaalanlarında kafeteryalarda, ve diğer halka açık alanlarda kullanılabilecek bir sistem. Wi-Fi IEEE g,802.11b yada a diye bilinen telsiz teknolojilerini kullanıyor. Bu frekansları kullanmak için herhangi bir lisans alınması da gerekmiyor.
8
Kablosuz (Wi-Fi) LAN Standartları IEEE b b standardı, 2.4GHz ISM bandında gerçekleşen işlemler için tanımlanmış bir standarttır. Ekipmanlarla uyumlu çalıştığı için daha fazla gelecek vadediyor.Kapsam alanı birazcık daha dar ancak veri hızı 54 Mbit/s ulaşabilir.
9
Kablosuz (Wi-Fi) LAN Standartları (Devam) IEEE g g standardı temel olarak b standardının bir uzantısıdır. Bu standart ile birlikte veri iletim hızı 2 kat artarak saniyede 22Mbit'e ulaşmaktadır. Böylelikle video uygulamaları da dahil olmak üzere, bir çok multimedya uygulaması desteklenebilir hale gelmektedir. Bu standardın b ile uyum konusunda belli noktalarda yetersiz kalmasından dolayı henüz çok fazla uygulaması ve destekleyen ürünler görülmemektedir. Bu standardın kullanıma girmesiyle birlikte erişim noktalarında ve alıcılarda belli fiziksel değişikliklerin gerçekleştirilmesi gerekecektir.
10
Kablosuz (Wi-Fi) LAN Standartları (Devam) IEEE a a standardı, b standardının hızlı Ethernet karşılığıdır. Bu standartla birlikte veri iletim hızı b'ye göre 5 kat daha arttırılarak saniyede 54Mbit'e çıkarılmaktadır b'ye benzer olarak bu standardın kullanım bulacağı alanlar, yüksek veri hızlarını gerektiren verilerin ve içeriğin iletilmesi gereken durumlardır. Bu teknolojinin kullanılmasından en fazla yararlanabilecek üç kilit uygulama; erişim noktaları arasındaki kablosuz omurgalar, yüksek veri iletim hızına ihtiyaç duyan kurumsal kullanıcılar ve video dağılım sistemleridir a'da yüksek frekanslar (5GHz) kullanılmasından dolayı kayıplar artmakta ve b'ye göre aynı mesafeye erişebilmek için daha fazla güç gerekmektedir
11
Protokol Tarihi Frekans Veri Trans. (Tipik) Veri Trans. (Maks) Menz il (İç) Menz il (Dış) Legacy GHz1 Mbit/s2 Mbit/s?? a / / GHz 25 Mbit/s54 Mbit/s ~25 metre ~75 metre b GHz6.5 Mbit/s11 Mbit/s ~35 metre ~100 metre g GHz25 Mbit/s54 Mbit/s ~25 metre ~75 metre n 2007 (taslak ) 2.4 GHz veya 5 GHz bandları 200 Mbit/s540 Mbit/s ~50 metre ~125 metre
12
Kablosuz Bağlantı Türleri İki bilgisayar arasında haberleşmek isteyecek olursak bunu üç şekilde sağlayabiliriz. 1)Kızılötesi 2)Bluetooth 3)Wi-Fi
13
Kablosuz Bağlantı Türleri (Devam) 1)Kızılötesi: Bu tür iletişimde sadece iki bilgisayar arasında bağlantı kurabiliyoruz.Ama bu iki bilgisayarın birbirinin yakınında olması ve birbirini görmesi gerekiyor.Bu yöntem böyle bir iletişim için yetersiz kalabilir.
14
Kablosuz Bağlantı Türleri (Devam) 2)Bluetooth: Bluetooth, kablosuz kısa- mesafeli, ses ve veri haberleşmesini sağlamak için oluşturulmuş bir sistemdir. Bluetooth sistemi farklı digital sistemler arasında kısa mesafede bilgi alışverişini sağlar. Küresel olarak yaklaşık 10m ye kadar bilgi iletebilir.
15
Kablosuz Bağlantı Türleri (Devam) 3)Wi-Fi: LAN düzeyinde internet erişimi sağlayan kablosuz bağlantı tipidir.150m ye kadar bağlantı sağlayabilir. Kapsama alanına göre veri transfer hızları 150 m de 1 Mbit/s 100 m de 5.5 Mbit/s 80 m de 8 Mbit/s 50 m de 11 Mbit/s
16
Bluetooth ile Wi-Fi Arasındaki Farklar Wi-Fi (802.11b) Bluetooth Tasarım Mantığı Hızlı ve Ethernet Uyumlu Ucuz, Küçük, Düşük Enerjili Güç İhtiyacı Yüksek. Telefon veya PDA cihazlarındaki batarya için fazla bir enerji gereksinimi Düşük. Telefon veya PDA cihazlarında etkili bir şekilde çalışır. Her bir alıcı chipin maliyeti Şimdilik yaklaşık olarak $90 ve düşmeye devam ediyor. $10’ın altında ve düşmeye devam ediyor. Kapsama Alanı 250m-1Km arası, bölge koşullarına bağlı. 25m’den küçük bir alan Data Çıkış Gücü 2 ile 11MB arasında (çok yakında 56MB) 1.2MB
17
Bluetooth ile Wi-Fi Arasındaki Farklar (Devam) Bluetooth ile Wi-Fi arasındaki en büyük fark: Bluetooth sadece iki cihaz arasında (örneğin cep telefonu ile bilgisayar) bilgi alışverişi sağlarken Wi-Fi bunun en az 10 katı genişliğindeki sahada internet erişimi sağlamasıdır. Aslında ikisi de farklı amaçlar için kullanılmaktadır.
18
Avantajları / Dezavantajları Avantajları Yüksek veri aktarım hızı Dünya çapında yaygınlık Ağ yapıları mümkün Dezavantajları Yüksek arıza riski Ses aktarımı yok
19
Wi-Fi’nin Tehlikeleri Wi-Fi Ağ Bağlantıları, cihazların birbirleriyle haberleşebilmesi için, kablo yerine, kısa dalga radyo frekanslarını kullanıyor. Kablosuz iletişim bir avantaj olsa da, kullanıcı ve IT personelinin akılda tutması gereken çok önemli bir nokta var. Wi-Fi bağlantıları, duvarlardan rahatlıkla geçiyor. Sorun şu ki, bu durum da, Wi-Fi bağlantıları, güvenli olarak belirlenmiş alanlar dışında güvensiz kılıyor.
20
Wi-Fi’nin Tehlikeleri (Devam) Teknoloji, sisteme girmek isteyen hackerlar için büyük fırsatlar sağlamakta. Buna karşılık, e Kablosuz LAN’s Authentication, Şifreleme ve Virtual Private Networks ( VPN ) ne kadar güvenli kılınmaya çalışılsa da yetersiz kalabilmekte. WLAN’ların kapatılması gereken kapıları var, çunku yapısı genel olarak geçirgen. Wi-fi Sinyalleri kolaylıkla bir şirketten, bir binadan, bir kampüsten veya bir askeri üsten dışarı sızabiliyor. VPN katlamalarına yapılabilecek türlü şifrelemeler de sözkonusu olsa, zayıflık hala sürmekte. Bu durum da güvenlik şirketlerini kara kara düşündürmekte.
21
Wi-Fi’nin Tehlikeleri (Devam) En büyük sorun, tehlikeleri tahmin ederken kriterlerin değişmesi. Laptop veya Access Point’ların foot çapında bir alanda, verilerin tamamen ortaya çıkabilme tehlikesi çok yüksek.Bu yetmiyormuş gibi, saldırıyı yapan kişinin, Access Point’ın içinde olması yeterli, binanın içinde olmaları bile gerekmiyor.
22
Güvenlik İçin Ne Yapmalıyız ? 1) Sistemimizin sadece kendi ağımıza yönelik olmasını sağlamalıyız, yani bağlantı noktası şirketin dış duvarına değil de iç duvarına yakın olmalıdır. 2) Kablosuz ağımıza özel bir isim vermeliyiz (SSID) ve bu ismin yayılmasını engellemeliyiz, yani sadece eğer kullanıcılar ağın ismini biliyorlarsa bağlanabilsinler.
23
Güvenlik İçin Ne Yapmalıyız ? (Devam) 3) Mutlaka ve mutlaka data saklama metodları (data encryption) kullanılmalıdır. 4) MAC adresi bazlı bağlantı kontrolü kullanılmalıdır. Sadece kendi ağımızdaki MAC adreslerine bağlantı izni vermeliyiz. 5) Mümkünse sadece 80 ve 110 TCP portları açık tutmalıyız, böylelikle duvarın arkasındaki arkadaşın sizin SMTP sunucunuzu kullanarak tüm dünyaya mesaj atmasını da engellemiş olursunuz.
24
Sonuç İnternet erişiminde büyük kolaylık sağlamasına rağmen güvenlik açısından riskleri de bulunmaktadır. Kablosuz veri transfer tiplerinde en verimli ve en geniş kapsamlısı Wi-Fi dir. Wi-Fi Teknolojisi gelecek vadetmektedir. Wi-Fi kalıcı bir teknolojiye sahip gözükmektedir.
25
Wİ-Fİ TEKNOLOJİSİNİ KULLANAN ÜRÜNLER
26
Dlink DSM-320 Wireless Media Player Uzaktan kumanda ve TV arayüzü kullanarak, g yüksek-hız kablosuz bağlantı ya da standart Ethernet kablolamayla ev ağına kollayca bağlanılabiliyor. Ev içerisinde her noktada Multimedia görüntülerine erişmek ev eğlence merkezini networkünüz ile birleştiren yeni bir Media Player’dır. PClerde bulunan hemen hemen tüm ses, video ve görüntü formatlarını desteklemektedir.
27
Linksys'ın Yeni N Serisi Ürünleri (Notech) n iletişim standardına uygun. Aynı anda hem İnternet’te sörf yapmak, hem yüksek çözünürlüklü videoların tadını çıkarmak, hem dijital müzik albümlerini dinlemek, hem de İnternet üzerinden telefon görüşmeleri yapmak mümkün. Linksys’in Wireless-N ürünlerinin en önemli özelliklerinden biri de, WPA (Wi-Fi Korumalı Erişim - Wi-Fi Protected Access) ile verileri ve özel bilgileri koruma amaçlı kodlayabilmeleri. Bu ürünler, davetsiz misafirlere ve bilinen İnternet saldırılarına karşı çok güçlü bir güvenlik duvarı kuruyor.
28
Sony'den Ultra Küçük Bir Laptop 7" dokunmatik ekran Kayarak açılan QWERTY klavye Core Solo (nedir bilmiyoruz), WAN Biometric sensor Çift kamera Windows XP Pro 3G destekli. (telefon kartı da takılıyor olmalı) Bluetooth Wifi
29
Scion Fuse WiFi'li Araba Arabanın içerisinde WiFi bağlantısı var, herhangi bir wifi bağlantısından Internet'e girmek mümkün. İki adet 10.5 inch'lik ekran, yol bilgisayarı (gerçek yol bilgisayarı demek daha doğru olur, navigasyon sistemi de entegre), uydu radyosu, tabi ki GPS (global pozisyon bulma sistemi), ve bir çok uygulama. Örneğin, araç kendisini Google map'te yerini bulabiliyor. Tasarım Aşamasında...
30
Toshiba'nın İki Parça Dizüstü Bilgisayarı Toshiba CES'te ekranı ile klavyenin ayrılabilir olduğu bir model tanıtmış. Bu model sayesinde ekranı istediğiniz yere koyabiliyrosunuz. Wifi yoluyla iletişim kuran bu dizüstü bilgisayar oldukça ilginç ve pratik görünüyor.
31
Netgear Skype telefon Mobil telefonlara yeni bir boyut geliyor. Skype telefon. Bu telefon aynı SonyEricsson T610'a benziyor tek farkı, gsm tabanlı değil WiFi (kablosuz internet bağlantısı) ile çalışıyor. WiFi olan herhangi bir yere gidip, eviniz, komşunun bağlantısı, Starbucks, GloriaJeans, veya herhangi bir yerde Skype ile ücretsiz olarak konuşabiliyorsuzunuz. Türkiye'de WiFi çok yaygın değil fakat Amerika'da özellikle heryerde WiFi bağlantısını ücretsiz olarak bulmak mümkün. Evet artık ücretsiz iletişim çağı geliyor.
32
Ezloop Internet telefon Internet üzerinden konuşma yapmanıza imkan veriyor (voip) İleride herkesin kablosuz bağlantısı olursa, (en azından yakınlarımızın), cep telefonlarına çok daha az ihtiyaç duyacağız.
33
Wifi teknolojisi ve Internet üzerinden konuşmak (Voip) yeni bir şey değil. İşte bu yazılım wifi özelliği olan yeni Nokia S60 seri telefonlarla çalışıyor. Symbianlı ve wifi destekli bu telefonlara bir yazılım yüklüyorsunuz ve dünyanın neresinde olursa olsun, bu yazılımı kurmuş diğer insanlarla ücretsiz konuşuyorsunuz. Teknolojisi: Wifi vasıtasıyla Internete bağlanıyorsunuz ve Internet'te Voip yapar gibi konuşabiliyorsunuz. Skype'de benzeri bir özellik sunuyor fakat Skype telefonunuzu Internet'e operatörlerin GPRS bağlantısı ile bağlıyor. Tabii ki Skype'nin de bu tür telefonlara bu tür bir destek vermesi çok da zor değil. Yakında, çok yakında, Internet bağlantısı olan ve wifi (kablosuz bağlantı) sunan yerlerde (cafelerde, mekanlarda) ücretsiz konuşuyor olacak. Bu bir öngörü değil. Bu olması şu anda mümkün olan ucuz bir teknoloji. Tek engel, bu işten çok fazla vergi elde eden devlet ve ilgili firmalar. Nokia S60
34
Hem hafıza kartı hem kablosuz network kartı SanDisk 128MB+ Wi-Fi CompactFlash kart, yeterli dahili hafıza alanı ile mobil yaşamak isteyenler için vazgeçilmeyecek bir ürün
35
Seagate’ten Kablosuz Disk Seagate, CES 2007‘de açıkladığı ürününü resmen duyurdu. Ürünün adı DAVE. Bu ismi “Digital Audio Video Experience” kelimelerinin baş harflerinden alıyor. Ürünün ne yaptığına gelince, Wi-Fi veya Bluetooth gibi kablosuz iletişim yeteneğine sahip cep telefonu veya diğer cihazlardaki dosyaları saklamaya yarıyor. Hafızası 20 GB olan bu ürüne yollanan dosyalar, diğer cihazlarla da paylaşılabiliyor. 61 x 89 x 12 mm ölçülerinde olan bu ürün, neredeyse kredi kartı büyüklüğünde ve 70 gram ağırlığında. Yaklaşık 10 metre uzaklıktaki cihazları algılayabilen Dave, üçüncü parti yazılım ve açık kaynak kod geliştiricilerine de destek veriyor. Kategoriler : Seagate, bilgiyisayar parçaları, wifi, wirelessSeagatebilgiyisayar parçalarıwifi
36
KAYNAKLAR [1] [2] [3] [4] [5] [6] [7] [8] [9] [10] [11] [12] [13] Dr.Çölkesen.R, Bilgisayar Haberleşmesi ve Ağ Teknolojileri,Papatiya yanıcılık