1 İSTANBUL TEKNİK ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR ve BİLİŞİM FAKÜLTESİ MESAJLARIN ŞİFRELENMESİNDE YENİ BİR YÖNTEM VE ANDROİD UYGULAMASI, Bitirme Ödevi Arzu Çakmak Bölüm: Bilgisayar Mühendisliği Anabilim Dalı: Bilgisayar Bilimleri Danışman : Prof. Dr. Eşref ADALI Aralık 2012
2 I Özgünlük Bildirisi 1. Bu çalışmada, başka kaynaklardan yapılan tüm alıntıların, ilgili kaynaklar referans gösterilerek açıkça belirtildiğini, 2. Alıntılar dışındaki bölümlerin, özellikle projenin ana konusunu oluşturan teorik çalışmaların ve yazılım/donanımın benim tarafımdan yapıldığını bildiririm. İstanbul, Arzu ÇAKMAK
3 II MESAJLARIN ŞİFRELENMESİNDE YENİ BİR YÖNTEM VE ANDROİD UYGULAMASI ( ÖZET ) Gelişen teknoloji, artan bilgi birikimi ve trafiği ile bilgilerin güvenliğini sağlamak kaçınılmaz bir gereksinim haline gelmiştir. Akıllı telefonların varlığı ile tüm bilgilerimiz ve iletişimimiz artık telefonlar üzerinden yapılmaktadır. Bu anlamda bilişim etiği önemli bir kavram olarak karşımıza çıkmaktadır. Bilişim etiği açısından da önemli olan mahremiyet konusunda, bilgilerin 3. şahıslar tarafından paylaşılması istenilmemektedir. Bu amaç doğrultusunda çok karmaşık olmaması şartı ile yapılan bir şifreleme yöntemi geliştirilmiş ve günlük kullanımda var olması amacı ile android uygulaması olarak gerçekleştirilmiş ve sınanmıştır. Bu şifreleme yöntemi, ham metni şifrelemek için bir matris yapısı ve aynı zamanda şifreyi çözmek için de anahtarı bir matris yapısı olarak kullanmaktadır. Şifrelemek için de yine anahtara göre 12x12 boyutlu bir matris doldurulduktan sonra; anahtar matris saat yönünde her 90 derecede bir döndürülerek, şifrelenmiş matris ile bu anahtar matrisin kesişen alanları okunarak bu alanlara ham metinin karakterlerinin yazılması yoluna gidilmiştir. Tüm şifreleme işlemleri gerçekleştirildikten sonra, elde edilen matrislerdeki karakterlerin ASCII kod karşılıkları alınarak bitmap resim formatına çevrilmektedir. Alıcı bu resmi aldığında karma karışık bir resim görmektedir. Şifrelenmiş metin bitmap resim formatında alıcıya aktarıldıktan sonra, şifrelenmiş metni çözmek için; öncelikli olarak bitmap resim formatındaki bilgilerin ASCII kodları karakterlere çevrilmektedir. 12x12 boyutlu matrise matrislere karakterler yerleştirilerek, anahtar matrisi 90 derece saat yönünde döndürülüp karakter matrisi okunarak şifrelenen metnin çözümü sağlanır. Şifreleme yöntemi kullanım alanı açısından çok zor olmasına gerek duyulmamıştır. Yapılan çalışmanın amacı, günlük hayatta iletmek istediğimiz özel mesajların şifrelenerek gönderilmesini sağlaması için yeni bir yöntem geliştirilmesidir. Bu yöntem, şifrelemenin kullanımına daha çok ihtiyaç duyulan akıllı telefonlarda kullanılmasına yönelik olarak android işletim sisteminde bir uygulama olarak geliştirilmiştir.
4 III A NEW METHOD FOR MESSAGE ENCRYPTION AND ANDROID APPLICATION ( SUMMARY ) Day by day; the technology, information and information transition are getting bigger. And also, smart phones are so popular. People use these smart phones to communicate and for a lot of other things. Under these conditions, privacy is the natural right. So; the cyriptography is a necessery technich in these days for information security. In this way a new cyriptographic algorithm are applied. This algorithm is carried out by developing an Android Application. Same definations about the cryptography; Plain text: the un-encrypted, clearly readable form of a message. Cipher text: the encrypted form of the plaintext, readable only with the key from sender.[1] This algorithm uses a matrix in order to encyript the messeage by rotating the key matrix 90 degrees clockwise for three times. After each rotate the key matrix 90 degrees clockwise, the intersection boxes of key matrix and message matrix are represent the original characters position in the encrypted text. After performing all cryptographic operations, the resulting matrixes characters are converted into ascii code. Than that, it creates a bit map image to send it to the receiver. Then the receiver loads the image to the application in order to retrieve the plain text from the encrypted image. Then the application decrypts the image with the key supplied by the user. The key in hexadecimal base represents the chosen box in the text matrix and the ending character position. The key can cause confusions about understanding which boxes are chosen in the matrix, if the key is represented in the decimal base. Because when the key is following as; Key:
5 IV The chosen box: [1][2]-[4][5]-[6][3]-[0][1]-[0][8] or The chosen box: [1][2]-[4][5]-[6][3]-[0][10]-[8][2] To decrypt the image via the key, the key matrix in 90 degrees rotated in a clockwise is used. The image bits are representing the 1 and 0 which are ascii codes of the characters. After converting these ascii codes to character, the characters are located into 12x12 matrix s by controlling the ending position that are obtained via the key. Then, the intersection of the key matrix and the character matrixes represents the plain text. Each character matrixes is processed in the order. This crypto algorithm is implemented as an android mobile application. In this application, crypto consist all the components that represented above. In this project, there was no need to use encryption methods very difficult in terms of use space. This cyrpto method is suitable for use in daily life.
6 1 İÇİNDEKİLER 1 GİRİŞ Şifreleme Tarihçesi Makine ya da Bilgisayar Kullanmayan Yöntemler Makine Kullanan Yöntemler Bilgisayar Kullanan Yöntemler Tez Kapsamı PROJENİN TANIMI VE PLANI Projenin Amacı Projenin Kapsamı Risk Yönetimi Zamanlama Proje Kaynakları KURAMSAL BİLGİLER Önerilen Şifreleme Yöntemi ANALİZ VE MODELLEME Şifreleme Yönteminin Analizi Şifreleme Anahtar Yapısı Analizi Şifre Çözme Şifrelemede Önemli Noktalar Modelleme Akış Diyagramı Kullanım Senaryoları Ardışıl Diyagram Sınıf Diyagramı TASARIM, GERÇEKLEŞTİRME VE SINAMA Gerçekleştirme Arayüz Sınama Performans Sınaması DENEYSEL SONUÇLAR SONUÇ ve ÖNERİLER KAYNAKLAR... 50
8 3 ŞEKİLLER Şekil-1: Hiyeroglif yazı örneği... 4 Şekil-2: Sezar Şifreleme yönteminin temelinin gösterimi... 6 Şekil-3: Yerine koyma ile şifreleme yöntemine ilişkin iki örnek... 7 Şekil-4: Enigma şifreleme aygıtı [4]... 8 Şekil-5: Simetrik şifreleme yöntemleri senaryosu... 9 Şekil-6: DES şifreleme algoritmasının ana hatları[6] Şekil-7: Üçlü DES şifreleme algoritmasının ana hatları Şekil-8: Geliştirilen şifreleme algoritmasında ilk anahtar seçimi Şekil-9: Geliştirilen şifreleme algoritmasında ikinci anahtar seçimi Şekil-10: Geliştirilen şifreleme algoritmasında üçüncü anahtar seçimi Şekil-11: Geliştirilen şifreleme algoritmasında dördüncü anahtar seçimi Şekil-12: Geliştirilen şifreleme algoritmasının ana hatları Şekil-13: Geliştirilen şifreleme algoritmasının ana hatları Şekil-14: Şifrelenmiş metnin çözümü Şekil-15: Şifreleme için anahtar seçimi Şekil-16: Şifreleme Modellemesi Akış Diyagramı Şekil-17: Şifreleme Modellemesinde converttexttobitmapimage() Akış Diyagramı Şekil-18: Şifreleme Modellemesinde Şekil-19: Şifreleme Modellemesinde commoncontroller.encrypttext() Akış Diyagramı Şekil-20: Şifreleme Modellemesinde filltextintomessagematrixes Akış Diyagramı Şekil-21: Şifre Çözümü Akış Diyagramı Şekil-22: convertbitmapimagetotext alt metodu Akış Diyagramı Şekil-23: convertbinarystringlisttomessagematrix Akış Diyagramı Şekil-24: gettextfrommessagematrixes metodu akış diyagramı Şekil-25: Kullanım senaryoları Şekil-26: Ardışıl diyagramı Şekil-27: Ardışıl diyagramı Şekil-28: Sınıf diyagramı Şekil-29: Çoktan seçmeli yapı Şekil-30: Metin yazılması Şekil-31: Şifreleme sonrası Şekil-32: Şifreleme seviyesinin belirlenmesi Şekil-33: Şifrelenmiş resim... 46
9 4 1 GİRİŞ Kişiler veya kurumlar arası haberleşmede gizli tutulması gereken bilgiler olabilmektedir. Özellikle askeri alanda çok eski çağlardan beri iletişimde gizlilik önemli bir konu olmuştur. İletinin gizli tutulması konusunda günün sağladığı teknik imkanlara göre gizliliği sağlayacak yöntemler araştırılmış ve kullanılmıştır. Eski Mısır da, Mısır hiyeroglif yazı ile metinlerin şifrelendiği bilinmektedir. Yine bilinen bir gizleme yöntemi; ulağın kafasını tıraş edip, kafasına iletiyi yazmak ve saçları uzadıktan sonra karşı tarafa göndermektir. Bir diğer yöntem ise belli çaptaki sopanın üzerine sarılı kurdele üzerine iletiyi yazmak; kurdelede boş kalan yerleri anlamsız harfler ile doldurmak ve sadece kurdeleyi karşı tarafa göndermektir. Modern şifreleme yöntemlerinden önce kullanılmış bilinen şifreleme yöntemlerinden bir başkası Sezar Şifresi dir. Aşağıdaki kısımda, geçmiş dönemlerde ve günümüzde kullanılan bazı şifreleme yöntemleri anlatılmıştır: 1.1 Şifreleme Tarihçesi Şifrelemenin tarihçesini üç dönem halinde inceleyebiliriz: 1. Makine ya da Bilgisayar kullanmayan yöntemler 2. Makine kullanan yöntemler 3. Bilgisayar kullanan yöntemler Şekil-1: Hiyeroglif yazı örneği Makine ya da Bilgisayar Kullanmayan Yöntemler Eski Mısır da gizlenecek olan belgelerin değişik hiyeroglif yöntemler ile şifrelendiği tarihi belgelerden görülmektedir. Sıradan insanların anlamayacağı hiyeroglif karakterler iletileri gizlemek amacıyla kullanılmıştır.
10 5 Yine Eski Yunan da belirli çaptaki silindir biçimindeki sopa üzerine bir kurdele sarılmaktadır. Ardından kurdele üzerine bir satır halinde iletilmek istenen metin yazılmaktadır. Daha sonra kurdele açılır ve kurdele üzerindeki boş yerlere anlamsız harfler eklenmektedir. Kurdeleyi alan kişide aynı çapta bir sopa bulunması halinde yazılmış olan yazı okunabilmektedir. Daha yakın çağlara gelindiğinde yerine koyma ya dayalı şifreleme yöntemleri kullanılmıştır. Bu yöntem iki türlü kullanılmaktadır. Yöntem-1 ; Yazılı tarihin başladığı dönemden itibaren bilinen ve yaygın olarak kullanılan ilk şifreleme algoritması olarak bilinmektedir. Bu algoritmanın ana hatları şöyledir: Bir alfabeye dayanır ( Fenike, Latin, Arap alfabesi vb. ). Şifrelenecek metin de her bir harf yerine alfabedeki sırasından n adım ilerideki veya gerideki harf ile yer değiştirir. Alfabe bir tekerlek gibi düşünülerek son harften sonra tekrar başa dönülmektedir. Sezar algoritması olarak da bilinen bu yöntemin daha eski çağlarda, Arap alfabesinden türetilmiş olan İbrani alfabesi ile yazılmış belgelerde uygulandığı bilinmektedir. Anlatılanlardan anlaşılacağı gibi Sezar Şifreleme algoritmasının temeli bir harf yerine belli uzaklıktaki bir başka harf koymaktır. Bu yöntemde gizli tutulan asıl harf ile yerine konulan harf arasındaki uzaklık yani n sayısıdır. Şekil-2 de bu yönteme ilişkin bir örnek gösterilmiştir.
11 6 Örnek; Sezar şifreleme algoritması için, Şekil-2: Sezar Şifreleme yönteminin temelinin gösterimi n : 3 Ham metin: Arzu Cakmak Şifrelenmiş metin : ofnı qoyaoy Bu şifreleme algoritmasında gizli tutulan n sayısıdır ve n sayısı gönderen ile alıcı arasında mesaj gönderilmeden önce karar verilen bir sayıdır. Bu anahtar alıcı ve verici arasında gizli tutulmaktadır. Sezar şifreleme algoritmasının zayıf yönü; örnek ile açıklanırsa, a harfi yerine o harfinin kullanılması ile tekrar eden harflerden yola çıkılırsa bir süre sonra harflerin karşılıkları bulunabilir.[2] Yöntem-2; Alfabedeki harflere karşı sırasız şekil, harf veya sayı ile karşılık vererek ham metni bu şekil, harf veya sayılar karşı düşürülmektedir. Şekil-3 te bu yönteme ilişkin iki örnek gösterilmiştir.
12 7 A B C Ç D E F G Ğ I İ H J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü V Y Z boşluk Şekil-3: Yerine koyma ile şifreleme yöntemine ilişkin iki örnek Ham metin: Arzu okula gidecek Şifrelenmiş metin : Ebced hesabı benzeri bir uygulama Osmanlı İmparatorluğunda kullandığı düşünülmektedir. Bu yöntemler bir makine ya da bilgisayar kullanmayan tekniklerdir. Yerine koyma yönteminin zayıf noktası bir karaktere karşı hep aynı karakteri üretmesidir. n:1 Ham metin: Ayşe Ali Şifrelenmiş metin :Bztf Bmh Her iki kelimenin şifrelenmiş hallerinin ilk harflerinin aynı olduğu kolayca söylenebilir. Metnin hangi dilde yazıldığı bilinirse şifrelenmiş metnin çözülmesinin kolay olacağı açıktır. Bu şifreleme yöntemlerinin kullanıldığı dönemlerde bilgisayarların olmadığı düşünülürse; belli ölçüde gizliliğin korunduğu söylenebilir. Bilgisayarların kullanıldığı dönemde bu algoritmaların basit oldukları açıktır.
13 Makine Kullanan Yöntemler Bir araç kullanarak gerçekleştirilen şifreleme yöntemlerinin en bilineni Enigma dır. Enigma mekanik olarak yapılmış bir şifreleyicidir. Parolanın düzenlendiği konumlandırılan 4 çark ve bir tuş takımından oluşan bir makina ile şifreleme yapılmaktadır. Şekil-4 te Enigma şifreleme makinesi görülmektedir. Şekil-4: Enigma şifreleme aygıtı [4] Çarklar konumlandırılarak parola belirlenmiş olur ve bunun arkasından tuş takımında yazılan her metin şifrelenmiş metne dönüştürülür. Enigma 2. Dünya Savaşı sırasında Alman silahlı Kuvvetleri tarafından kullanılmıştır. Enigma nın şifreleme yöntemini çözmek üzere 2000 dolayında bilim adamının iki yıl boyunca çalıştıkları ve çözemedikleri bilinen bir hikayedir. Ancak Enigma aygıtının ele geçirilmesi sonucunda tüm sırları çözülmüştür. Enigma şifreleme aygıtından öğrenilen ders şöyledir: Şifreleme yönteminin gizli tutulması yanlıştır; doğru olan parolanın gizlenmesidir. Şifreleme algoritmasının açık olması, şifreleme yönteminin sağlamlığını ölçmek için fırsat oluşturmaktadır.
14 Bilgisayar Kullanan Yöntemler Bilgisayarlı ya da bilgisayarsız şifreleme yöntemleri temel olarak, simetrik ve asimetrik şifreleme yöntemleri olarak sınıflandırılırlar. Simetrik şifrelemeye ilişkin durum Şekil-5 te gösterilmiştir. Bu örnekte Ali ile Ayşe iletilerini başkalarından saklamak istemektedirler. Bu nedenle, iletilerini şifrelemeden önce, kendi aralarında bir parola belirlerler. Daha sonra gönderecekleri iletileri bu parola ile birbirlerine gönderirler. Şifrelenmiş metin aynı parola ile çözülür. Bu nedenle simetrik şifreleme adını almıştır. Şekil-5: Simetrik şifreleme yöntemleri senaryosu Bundan sonraki dönemde şifreleme algoritmaları bilgisayar destekli şifreleme yöntemleri olarak geliştirilmiştir. Bu dönem geliştirilmiş olan yöntemlerden en çok bilineni DES (Digital Encription Standart), 3-li DES, AES (Advaced Encription Standart) dir. Bu
15 10 şifreleme yöntemleri simetrik şifreleme yöntemi olarak bilinmektedir. Asimetrik olarak bilinen ise şifreleme yöntemi ise RSA dır. Bu şifreleme yöntemleri ile ilgili ayrıntılar ikinci bölüm içerisinde verilecektir. Şifreleme algoritmaları sadece metinleri şifrelemek ile sınırlı değil sesli konuşmaları da şifrelemek üzere kullanılabilmektedir. Örneğin DES algoritması sesi şifreleyebilecek özelliğe sahiptir. Bir sesin şifrelenebilmesi için; şifreleme algoritmasının sesi işleyebilecek kadar hızlı olması gerekir. RSA daha yavaş çalışan ve yazılım temelli olduğu için ses şifrelemede kullanılamaz. DES algoritmasının sağladığı en önemli özelliklerden bir tanesi bir karaktere karşılık hep aynı karakteri üretmemesidir.[5] DES şifreleme yöntemi 64 bit blok şifreleyici kullanmaktadır. Şifrelenmiş metin, şifrelenmiş 6 bitlik bir anahtar ile üretilir. Şifrelenen metnin her byte nın en düşük anlamlı biti eşlik biti olarak kullanılmaktadır. Eğer mesaj biti sayısı 64 e bölünebilir değil ise; son blok doldurulur. Şifrelemeyi daha da zorlaştırmak için permütasyonlar ve yerine koyma yöntemleri de dahil edilmiştir. İlk olarak 64 bitlik şifrelenmiş metin üzerinde bir permütasyon yaparak; 32 bitlik Li ve Ri biçiminde iki parçaya bölünür. DES şifreleme yönteminde seçilen 16 bit şifrelenmiş metin ile ham metin arasındaki korelasyonu ortadan kaldırmayı garanti etmektedir. Şekil-5 te DES şifreleme algoritmasının ana hatları gösterilmiştir. DES algoritması 1990 lı yıllarda bilinen en güçlü algoritma idi. Ancak bilgisayarların hızlarının ve yeteneklerinin artması ile kırılmazlık özelliğini yitirmiştir. Bunun için 3 lü DES yöntemi kullanılmaya başlamıştır. Bu şifreleme yöntemi DES algoritmasını aynı metin bloklarına 3 kere uygulamaktadır. Bu nedenle 3 tane DES anahtarı içermektedir. Anahtarlar farklı da olabilir aynıda olabilir. Fakat anahtarların farklı olması şifrelemeyi daha da güçlendirir. Şekil-6 da üçlü DES şifreleme algoritması gösterilmiştir.
16 11 Şekil-6: DES şifreleme algoritmasının ana hatları[6] Şekil-7: Üçlü DES şifreleme algoritmasının ana hatları Bu yöntemler ile ilgili çok sayıda yayın bulunmaktadır. Bunlardan bir kaçı kaynakçada yer almaktadır.
17 12 RSA Şifreleme Yöntemi Asimetrik şifreleme yöntemidir. Bu yöntemde iki anahtar bulunur. Bunlardan birine açık diğerine özel anahtar denir. Açık anahtar ile şifrelenen bir metin ancak o açık anahtarı üretenin elinde bulunan özel anahtar ile çözülebilir.[3] RSA algoritmasının yaygın kullanıldığı bir uygulama internet bankacılığıdır. Bu örnekte, bankaya açık adı (müşteri numarası) ile bağlanan müşteriye, banka kendi ürettiği açık anahtarını müşteriye gönderir. Müşterinin gönderdiği her mesaj bu açık anahtarla şifrelenir. Şifrelenmiş metni ancak banka çözebilir. AES Şifreleme Yöntemi Bilgisayarların hızlarının artması sonucunda DES algoritması ile şifrelenmiş metinlerin çözülme süreleri kısalmıştır. Bu nedenle şifreleme gücü daha yüksek olana algoritma arayışlarına gidilmiş AES böyle geliştirilmiştir. Android in açık kaynak kodlu işletim sistemi olması ve mobil platformlara uygulama geliştirmek isteyen insanlar için bir kolaylık sağlaması ile de geliştirilen şifreleme yöntemi Android uygulaması olarak gerçekleştirilmiştir. Şifreleme algoritmaları tek kullanımlık parola üretiminde de kullanılmaktadır. 1.2 Tez Kapsamı Giriş bölümünde, konunun genel tanıtımı yapılmış, şifreleme ile ilgili ayrıntılar verilmiş ve çalışmaya yardımcı olan yöntemler anlatılmıştır. İkinci kısımda, projenin amacı, kapsamı, risk yönetimi ve zamanlama yer almıştır. Proje Kapsamı bölümünde, projede kullanılan terimler tanıtılmış ve önerilen şifreleme yöntemi adım adım açıklanmıştır. Analiz ve modelleme bölümünde, şifreleme yönteminin nasıl gerçekleştirileceği açıklanmış, anahtar yapısının ayrıntılı analizi yapılmıştır. Daha sonra, şifrelemenin Android ile gerçekleştirilmesi hakkında bilgi verilmiş ve arayüz görüntüleri konulmuş ve kullanımı açıklanmıştır.
18 13 Sonraki bölümde ise, şifreleme yöntemi hakkında yorumlar yer almakta ve proje çıktıları anlatılmaktadır.
19 14 2 PROJENİN TANIMI VE PLANI Bu bölüm projenin tümü ile ilgili genel çalışma bilgisinin içermektedir. 2.1 Projenin Amacı Hedefimiz kısa metinlerin (mesajların, iletilerin) kısa süre için şifrelenmesidir. Bu nedenle çok kuvvetli bir şifreleme algoritması geliştirmeye gerek olmadığını kabul ediyoruz. Dolayısı ile algoritmamızın programlanmış halinde çok kısa ve hızlı olmasını hedefliyoruz. Şifreleme algoritması uzmanlarca değil de, uzman olmayanların çözemeyeceği şekilde kullanılmaktadır. Böyle bir hedef basit şifreleme algoritmalarının neler yapabileceğini göstererek çok basit bir algoritma gerçekleştirecektir. Cep telefonlarının yaygınlaşması ile telefonlar ile kısa mesaj gönderimi hayatımıza girmiştir. Cep telefonun üzerinden algoritma ve parola bildirilmeksizin şifrelenmiş metin ve ses gönderilmesi de kamu yönetimi tarafından istenmemektedir. Tez kapsamında belirlenen hedef askeri bilgilerin şifrelenmesinde kullanılacak çok güvenlikli şifreleme algoritması geliştirmesi değildir. 2.2 Projenin Kapsamı Proje kapsamının ilk kısmında öncelikle şifreleme yöntemlerinin incelenmesi yapılmıştır. Bunun için öncelikle kaynak araştırması yapılmıştır. Mevcut şifreleme yöntemlerinin üstünlük yöntemleri değerlendirilmiş ve cep telefonu üzerinde kullanılabilecek bir algoritma tarafımızdan oluşturulmuştur. Bundan sonraki aşamada mantıksal tasarımı yapılmış olan şifreleme algoritmasının yazılması ve sınanmasıdır. Mesajın ya da metnin yazılmasında gerekli olan metin işleyici tarafımızdan yazılacaktır. Bu metin işleyicide hazırlanmış olan mesajlar şifreleyiciye aktarılacak ve şifrelenmiş dosya bir resim formatında alıcıya gönderilecektir. Mesajın alındığı tarafta ise şifre çözücü resim dosyasını çözümleyecek ardından bunu metin göstericiye aktaracaktır. Yukarıda anlatıldığından da görüldüğü gibi şu iş paketleri yer alacaktır: Metin işleyici Şifreleyici Şifre çözücü
20 15 Metin gösterici Mantıksal tasarımı yapılmış şifreleme yöntemi ana hatları ile ; 1. Her bir karakter bit temelinde şifrelenecektir. 2. Birinci aşama sonunda üretilmiş olan karakterler girilen metin mesajının harflerini sırası ile alacaktır. 12x12 boyutundaki matrise kutucuklar, her 90 derece döndürüldüğünde seçilen hiçbir kutucuk üst üste çakışmayacak biçimde yerleştirecektir. Yerleştirdikten sonra yerleştirilen yerler işaretlenecektir. İşaretlenen kutucuklar saat yönünde 90 derece döndürülecektir. Döndürüldükten sonra gelecek n harf işaretli yerlere yerleştirilecektir. Bu kutucuk şekilleri en baş haline dönünceye kadar döndürülerek tekrarlanacaktır. Daha sonra 12x12 boyutlu kutucuk matrisinde boş kalan 144-(4*n) kutu rastgele üretilen karakterler ile doldurulacaktır. Şifrelenecek metnin, bu şifreleme yöntemi ile elde edilen matris alanlarına sığmaması durumunda, artan sayıda matris kullanımına devam edilecektir. Elde edilen harfler sırası ile ASCII kodlarına çevrilecektir. Çevrilen kodlar kendi içinde çeşitlendirildikten sonra bitmap image çevrildikten sonra karşı tarafa gönderilecektir. Daha sonra kutucuklardaki işaretli alanların şifrelenmiş sayıları da parola olarak program ile karşıya gönderilecektir. Alıcı tarafta ilk aşamada bitmap şeklinde gelen dosya şifreleyicinin anlayacağı şekle döndürülecek ardından şifre çözücü şifreleme aşamasındaki adımları ters yönde izleyerek düz metni üretecektir. 2.3 Risk Yönetimi Risk yönetimi zamanlama yönünden değerlendirilmiştir: Proje için yeterli ön araştırmalardan ve hazırlıklardan sonra var olabilecek riskler listelenmiştir. Risk yönetimi ile ilgili analiz yapılmıştır. Risk yönetimi var olan risklerin minimize edilmesi üzerinde odaklanmıştır. Proje süresince oluşabilecek riskler şu şekildedir; A: Dersler ve sınavlar dolayısıyla oluşabilecek zamanlama engelleri
21 16 B: Projede gerçekleşecek olan değişikliklerin beklenen dışı bir planla gerçekleşmesi C: Proje araçları hakkında bilgi eksikliği oluşması D: Proje amacının gerçekleştirilememesi E: Projenin çalınması, fiziksel engeller oluşması Raporlamalar ile kontroller sağlanacaktır. Zamanlama garantisi gereği ve olası sorunlara karşı, resmi proje bitiş tarihinden önce Bitimine planlanarak herhangi bir gecikmenin sorun yaratmaması planlanmıştır. Proje sürekliliğinde oluşabilecek bir soruna karşı her gelişimde proje yedeğinin alınması hedeflenmiştir. Tablo 1 : Risk Yönetimi 2.4 Zamanlama Proje zamanlama planlamasında, oluşabilecek değişiklikleri minimize etmek için uzun süreçli araştırma yoluna gidilmiştir.
22 17 Projede yapılması planlanan ya da yapılmış adımların listesi ve gantt diyagramı verilmiştir. Hesaplama adımları ve sonuçları aşağıda gösterilmiştir. 1. adım : Proje planı 2. adım : Şifreleme yöntemlerinin araştırılması 3. adım : Şifreleme yönteminin analizi 4. adım : Yazılım modelleme ve tasarımı 5. adım : Metin düzenleyicinin gerçekleştirilmesi 6. adım : Şifrelemelerin gerçekleştirilmesi 7. adım : Gelen şifrelenmiş mesajın çözümlenmesi 8. adım : Sınama ve performans ölçümü 9. adım : Belgelerin hazırlanması Tablo 2: Zamanlama Tablosu 2.5 Proje Kaynakları Danışman kontrolünde internet ve kütüphane araştırması ile proje sürdürülmüştür.
23 18 Kullanılan kaynaklar aşağıda sıralanmıştır: Eclipse Android Development Tool Bundle android JDK 1.6 WolframAlpha hesaplama motoru Edraw Max 6.8 SmartDraw 2012
24 19 3 KURAMSAL BİLGİLER Tez kapsamında kullanılmış olan bazı tanımlar aşağıda verilmiştir: Ham metin: Şifrelenecek metin. Anahtar / Parola : Şifreleme ve şifrelenmiş metni çözmede kullanılacak bilgi Eşlenik: Seçilen her bir kutunun her 90 derece döndürüldüğünde matriste karşılık geldiği hücre. Sayfa Numarası: Şifrelenmiş metnin oluştuğu matris sayısında, her bir matrisin numarasının o matrise sayfa numarası olarak eklenmesi 3.1 Önerilen Şifreleme Yöntemi Şifrelenmesi istenen ham metin 12x12 boyutlu matrise ya da matrislere yerleştirilecektir. Şifrelenecek ham metnin harfleri; 12x12 boyutlu matrise ayrıntıları daha sonra anlatılacak kurala göre seçilen n tane kutuya yerleştirilecektir. Daha sonra matriste harflerin yerleştirildiği kutucuklar belirli olmak üzere, matris saat yönünde 90 derece döndürülecektir. Döndürmeden sonra ham metinden sırası ile yine harfler önceden belirlenen kutulara yerleştirilecektir. Daha önceden yazılmış bir harfi ezmemek için de seçilen tüm kutucukların; 90 derece döndürüldüğünde üst üste gelmemesi gerekmektedir, yani eşleniğinin kendisi ile çakışmaması için eşlenik kutulardan sadece bir tanesi seçilebilir. Anahtar matris; ilk konumunu alana kadar, yani 4 defa saat yönünde 90 derece ötelenecektir. Ham metnin bir 12x12 matrisine sığmaması durumunda bir sonraki karakterler, yeni bir matrise yerleştirilecektir. 4 kere 90 derece döndürme işleminden sonra ham metnin harfleri ile rastgele doldurulan matrisin (12*12)-4n tane matris kutucuğu boş kalmıştır. Bu boş kutular anlamsız harfle, noktalama işaretleri ve boşluk ile doldurulacaktır.
25 20 Tüm ham metnin bir matrisin yarısında sonlanması ve seçilen kutuların da rastgele seçilmiş karakterler ile doldurulması durumunda; şifre çözümü sırasında sorun oluşmasını önlemek için, ham metnin matriste bittiği son karakterin yeri de anahtara bilgi olarak eklenmiştir. Ayrıntıları ile adım adım şifreleme; İlk olarak ham metnin 12x12 boyutlu matrislere yerleştirilmesinde, ham metinin yerleştirileceği matris kutucukları seçilmelidir. Seçilecek matris kutularının her 90 derece döndürmede üst üste gelme durumunda yeni yazılacak harf önceden yazılmış olan harfi ezecektir. Bu nedenle; ham metnin yazılacağı kutular seçilirken mutlaka seçilen bir kutunun eşlenikleri bir daha seçilmemelidir. Bu kurala uygun olarak ham metni yerleştirmek için sırası ile; Matrisin bütünündeki kutucuk seçimi için öncelikle eşlenikleri birbiri ile çakışmayacak olan kutuları 1.bölge den seçiyoruz. Seçtiğimiz her bir kutucuğun eşleniğini de 2. Bölgeden, 3. Bölgeden ve 4. Bölgeden eşlenikleri bulunur. Durum Şekil- 8 ve Şekil-9 de gösterilmiştir Şekil-8: Geliştirilen şifreleme algoritmasında ilk anahtar seçimi Her bölgeden seçilen eşlenik kutulardan bir tanesi rastgele seçilerek, diğerleri elenerek; ham metinin ilk harfi bu kutucuğa yerleştirilir
26 21 Şekil-9: Geliştirilen şifreleme algoritmasında ikinci anahtar seçimi Şekildeki gibi rastgele 2. Bölgeden kutucuğu seçtikten sonra yine aynı şekilde 1. Bölgeden daha önce seçilmemiş rastgele bir kutu seçiyoruz. Seçilen kutunun 1. Bölgede, 2. Bölgede, 3. Bölgede ve 4. Bölgede eşleniklerini buluyoruz ve bu eşleniklerden birini ham metnin ikinci karakterini koymak için seçiyoruz. Böylece 12x12 boyutundaki matrisin 90 derece döndürülmeden önce yazılacak ola n karakterden ikisini matrise yerleştirmiş oluyoruz. İki karakteri yerleştirdikten sonra; üçüncü karakteri yerleştirmek için; 1. Bölgeden daha önce hiç seçilmemiş olan bir kutucuk seçilir. Seçilen kutucuk için; 2. Bölgede, 3. Bölgede ve 4. Bölgede eşlenik kutular bulunur. Bulunan kutular arasından rastgele bir tanesi seçilir. Seçilen bu kutuya ham metinin üçüncü karakteri yerleştirilir.
27 22 Şekil-10: Geliştirilen şifreleme algoritmasında üçüncü anahtar seçimi Üç karakteri yerleştirdikten sonra; dördüncü karakteri yerleştirmek için; 1.Bölgeden daha önce hiç seçilmemiş olan bir kutucuk seçilir. Seçilen kutucuk için; 2. Bölgede, 3. Bölgede ve 4. Bölgede eşlenik kutular bulunur. Bulunan kutular arasından rastgele bir tanesi seçilir. Seçilen bu kutuya ham metinin dördüncü karakteri yerleştirilir. Şekil-11: Geliştirilen şifreleme algoritmasında dördüncü anahtar seçimi Dört karakteri yerleştirdikten sonra; dördüncü karakteri yerleştirmek için;
28 23 1.Bölgeden daha önce hiç seçilmemiş olan bir kutucuk seçilir. Seçilen kutucuk için; 2. Bölgede, 3. Bölgede ve 4. Bölgede eşlenik kutular bulunur. Bulunan kutular arasından rastgele bir tanesi seçilir. Seçilen bu kutuya ham metinin beşinci karakteri yerleştirilir. Şekil-12: Geliştirilen şifreleme algoritmasının ana hatları 12x12 matrisinden seçilecek olan n kutunun seçimi bu yöntem n kere tekrarlanarak bulunur. Bu yöntem ile matris 90 derece saat yönünde döndürüldüğünde seçilen hiç bir kutu birbirini ezmeyecektir. Bu; şifre çözme yönteminde şifrelenmiş metni karakter kaybı olmaksızın çözmek için önemlidir. Çünkü şifrenin çözümlenme aşamasında tüm matris, merkezi etrafında 90 derece saat yönünde çevrilerek okunacaktır. Anahtar olarak gönderilecek olan bilgi, 12x12 kutucuk matrisinde hangi kutulara harf yerleştirileceğinin bilgisi ve son karakterin son matrisin hangi kutucuğuna yerleştirildiğidir. Her bir yerleştirmeden sonra matris saat yönünde 90 derece döndürüldükten sonra cümlenin devamındaki harfler matrisin [0][0] kutucuğundan itibaren seçili kutucuklara yerleştirilecektir. Sağa 3 devir dönmeden sonra başa dönecek olan kutucuk şekli kullanılmış olacak daha sonraki bir cümlede yeni versiyon üretilecektir.
29 24 Şekil-13: Geliştirilen şifreleme algoritmasının ana hatları Üretilen versiyondan sonra 12x12 matris simetrik olarak bilgi ile doldurulmuş olacaktır. Harflerin üst üste ezme olasılığı kutucuklar seçilirken kullanılan algoritma ile engellenmektedir. 12x12 matrisinde n=18 seçilirse eğer; 144 kutucuktan her bir döndürmede 18 tane karakter yerleştirilecektir. 1. Bölgeden 36 kutucuktan 18 tanesi eşleniği ile rastgele seçilecektir. Tüm yerleştirmelerden sonra ise elde edilen matrislerin karakterlerinin ASCII kodları ile bir bitmap elde edilecektir. Bu resim alıcı ile paylaşılacaktır. Ayrıntıları ile adım adım şifreleme; Gelen bitmap formatı ikilik dizi (binary string) olarak alındıktan sonra; sırası ile 12x12 yapısındaki matrislere karakterler doldurulur. Doldurulan karakterler, daha önceden bilinen anahtar ile çözülecektir. Anahtar: matrisin hangi kutucuklarının seçildiği bilgisini ve ham metnin karakterinin hangi kutucukta sonlandığı bilgisini tutmaktadır.
DİJİTAL GÜVENLİK SİSTEMLERİ VE PGP S. Nalan TOPBAĞ email@example.com Fatih ABLAK firstname.lastname@example.org ŞİFRELEME VE ALGORİTMALARI Şifreleme : Bir bilginin içeriğini başkalarının anlayamayacağı hale getirilmesidir.
Web Formlar ve Sayfalar Arasında Bilgi Gönderme BATML İnternet Programcılığı 1 Bazı web sitelerinde sayfalar arasında bilgi veya değişken göndermek gerekebilir. Gönderilen bu bilgi kullanıcı adı ve şifre
DES ALGORİTMASI KULLANILAN AKILLI KART İLE GÜVENLİK SİSTEMİ TASARIMI ve UYGULAMASI Oğuzhan URHAN email@example.com Fevzi ZENGİN firstname.lastname@example.org Musa ŞANLI email@example.com Elektonik ve Haberleşme
SMS Ürün Grubu [X] Fusion@6 [X] Fusion@6 Standard [X] Entegre@6 Kategori Versiyon Önkoşulu [X] Yeni Fonksiyon @6 Uygulama Netsis SMS uygulaması; cari hesaplara direk Turkcell e bağlanmadan Netsis in bünyesinde
III. Gizli Anahtar Kriptografi http://akademikguvenlik.wordpress.com/ III.I Simetrik Şifreleme Kriptografi kullanıcılarının alet çantalarında şu altı araç bulunur: Simetrik şifreleme Hash fonksiyonları
Internet Programming II Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2014 2015 Bahar Yarıyılı Öğr. Gör. Murat KEÇECĠOĞLU 11-14 May. 2014 Form Form İşlemleri Tarayıcıdan bilgi alarak işlem gerçekleştirme FORM elemanları
ELEKTRONİK BAŞVURU REHBERİ V 1.0 Ağustos 2013 ANKARA Versiyon : 1.0 1/23 GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI Denetim ve Uyum Yönetimi Daire Başkanlığı (I) Versiyon : 1.0 2/23 İçindekiler 1 Giriş. 4 2 E-Fatura Uygulamasına
İLETİŞİM AĞI GÜVENLİĞİ Erhan Görmen Güvenlik Danışmanı Ases Bilgi Güvenlik Teknolojileri Ltd. firstname.lastname@example.org İletişim Ağı Güvenliği Bilgileri 1 Ne Zaman Güvenlik? Günümüzde, teknolojinin neredeyse tek
8. HAFTA KBT204 İNTERNET PROGRAMCILIĞI II Öğr.Gör. Hakan YILMAZ email@example.com Karabük Üniversitesi Uzaktan Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezi 2 İçindekiler QUERYSTRING KOLEKSIYONU... 3 FORM
SMSEXPLORER XML API 0 1 İçerik 1 İçerik 1 2 Genel Bakış 2 3 Giriş 2 4 Başlarken 2 5 Genel Hata Kodları 3 6 SMS Gönderimi 3 6.1 Aynı Mesajın Birçok Farklı Numaraya Gönderilmesi 4 6.2 Farklı Mesajların Birçok
Algoritmalar ve Programlama Algoritma Algoritma Bir sorunu / problemi çözmek veya belirli bir amaca ulaşmak için gerekli olan sıralı mantıksal adımların tümüne algoritma denir. Algoritma bir sorunun çözümü
Şifreleme Cryptography Giriş Şifrelemenin temel konusu, temel olarak, iki kişinin güvenli olmayan bir kanal üzerinden üçüncü bir kişinin konuşulan metni anlamasına imkan vermeyecek şekilde haberleşmesini
MARMARA ÜNİVERSİTESİ TEKNİK BİLİMLER MESLEKYÜKSEKOKULU BİLGİSAYAR TEKNOLOJİLERİBÖLÜMÜM BİTİRME PROJESİ YÜRÜTME KILAVUZU 1. Bitirme projesi konuları güz dönemi ara sınav haftasından önce ilan edilir. Öğrencilerin
MUĞLA SITKI KOÇMAN ÜNİVERSİTESİ SMS Sms Sistemi YAZILIM GRUBU 2015 B i l g i İ ş l e m D a i r e B a ş k a n l ı ğ ı MUĞLA SITKI KOÇMAN ÜNİVERSİTESİ BİLGİ İŞLEM DAİRE BAŞKANLIĞI SMS SİSTEMİ KULLANIM KILAVUZU
DANIŞMAN ONAYI Ön Gereksinimler: Akademik takvim Dersler Müfredatlar Ders teklifleri Şubeler Danışman atamaları Öğrenci bilgilerin sistemde tam olduğu ve Öğrencinin kaydının yapılmış olması gerekir. Bu
Evrak Kayıt Programı Kullanım Kılavuzu Kırklareli Üniversitesi Evrak takibi açısından kullanıcıya büyük ölçüde hız ve evrakın kolay bulunabilme özelliği vermiştir. Deftere yapılan kayıt esnasında yaşanılan
İçindekiler E-fatura İş Akışı... 2 E-Fatura SAP Entegrasyonunda Yapılan Çalışmalar... 2 Şirket Kodunun E-Fatura Sistemine Üyelik Bilgileri... 2 1. SD Faturaları için Yapılan Geliştirmeler... 2 1.1. Çıktı
Cep T Para Ekranları Cep T Para SIM Menü İşlem Ekranları Cep T Para ya Erişim Cep T Para, SIM kartlar üzerinde çalışan bir uygulama olduğu için, uygulamaya erişim için, müşterilerimizin kullandıkları telefonun
PCB ENVANTER PROGRAMI TESİSLER İÇİN KULLANIM KILAVUZU Tesisler için Kullanım Kılavuzu 1. Çevre Bilgi Sistemi için sahip olduğunuz ya da Đl Müdürlüğü nden yeni aldığınız kullanıcı kodu ve parolayı kullanarak
1 Mersis Uygulaması üzerinden firmaların ticari işlemlerini gerçekleştirilmesi güvenli elektronik imza ile aşağıdaki adımlarda gösterildiği şekilde gerçekleştirilmektedir. İlgili linki kullanarak portal
İÇİNDEKİLER IX İÇİNDEKİLER 1 GİRİŞ 1 Kitabın Amacı 1 Algoritmanın Önemi 2 Bilgisayarın Doğuşu ve Kullanım Amaçları 3 Programlama Dili Nedir? 3 Entegre Geliştirme Ortamı (IDE) Nedir? 4 2 ALGORİTMA VE AKIŞ
Kargo Modülü Ürün Grubu [X] 7.0 NetsisEnterprise Kategori [X] Yeni Modül Versiyon Önkoşulu 7.0 Onaylı Sürüm Uygulama Kargo modülü ile işletme içerisinde satışa yönelik yapılan işlemler, dağıtım şirketleri
NESNE YÖNELİMLİ PROGRAMLAMA HAFTA # 6 Yrd.Doç.Dr.Hacer Karacan İçerik UML Yapı Diyagramları Eylem Diyagramları Etkileşim Diyagramları UML Diyagramlar UML görsel olarak modelleme için birçok diyagrama sahiptir.
3. GİRİŞ SEKMESİ Bu sekme ile genel olarak biçimlendirme ile ilgili ayarlamaların yapıldığı sekmedir. 3.1. Excel 2010 da Kesme, Kopyalama, Yapıştırma ve Biçim Boyacısı Giriş sekmesinin ilk grubu olan Pano
TESCİL BİRLEŞME İŞLEMLERİ TESCİL BİRLEŞME İŞLEMLERİ 1. FİRMA (DEVİR OLAN OLARAK BAŞLATAN) Birleşmeye katılacak herhangi bir firma devir aldığı veya devir olduğu fark etmeksizin işlem akışına dahil olabilir.
RSA Şifreleme Algoritması Kullanılarak SMS İle Güvenli Mesajlaşma Yöntemi Hüseyin Bodur¹, Resul Kara¹, Sultan Zavrak¹ ¹ Düzce Üniversitesi, Bilgisayar Mühendisliği Bölümü, Düzce firstname.lastname@example.org,
MUĞLA SITKI KOÇMAN ÜNİVERSİTESİ ECTS Info Pack ECTS Bilgi Paketi Çalışmaları YAZILIM-WEB GRUBU 2013 B i l g i İ ş l e m D a i r e B a ş k a n l ı ğ ı MUĞLA SITKI KOÇMAN ÜNİVERSİTESİ BİLGİ İŞLEM DAİRE BAŞKANLIĞI
İSTANBUL TEKNİK ÜNİVERSİTESİ ELEKTRİK-ELEKTRONİK FAKÜLTESİ AKILLI FİYAT ARAMA MOTORU TiLQi.NET Bitirme Ödevi Kadir Kemal Dursun 040000643 Hakan Demirtaş 040000684 Bölüm : Bilgisayar Mühendisliği Anabilim
FAKS SUNUCU EĞİTİM DÖKÜMANI 1. Faks Tanımlama 1.1. Uygulamalar Santral Yönetimi Faxlar Fax Ayarları Ekranı açılır. 1.2. Yeni bir faks tanımlamak için Navigasyon Çubuğundaki Ekle düğmesi tıklanarak yeni
i İçindekiler Kullanıcı Giriş Ekranı... 1 Ana Sayfa... 2 1-Projeler... 3 1.1 Yeni Proje... 3 1.2 Proje Düzenle... 3 1.3 Proje Sil... 3 1.4 Listeyi Güncelle.... 3 2-Gruplar... 4 2.1.1 Grup Adı.... 5 2.1.2
1-)Kullanıcı,tarayıcının adres çubuğuna, bağlı bulunduğu ilin sytp linkini yazdığı zaman karşısına ilk olarak sağ taraftaki gibi bir ekran gelir. 2-)Sisteme üye olacak olan eczane kullanıcısı sağ taraftaki
Dış Ticaret İşlemlerine Bakış e-gümrük işlemleri başlatıldı. Beyannameler elektronik olarak üretiliyor Beyanname eki olarak gümrüğe sunulan imzalı evrak sayısı 200 Islak Mali kayıp : Kayıplar Islak imzalı
Bölüm 4 Microsoft Power Point Sunum Hazırlama 4.1 POWERPOINT Sunu Programı Giriş Power Point sunu hazırlama programı, bir konu hakkında bilgi vermek veya herhangi bir ürünü tanıtmak gibi istenen anlatımları
*1000 ZARF KUYRUĞA EKLENDİ Gönderici birim, içerisinde FATURA belgesi olan zarfı oluşturur ve Merkez Birime (GİB' e) gönderir. Bu zarf Merkez Birimde kuyruğa Zarfın durumu ZARF KUYRUĞA EKLENDİ olur. *1100
UZAKTAN EĞİTİM SİSTEMİ ÖĞRENCİ EKRANLARI KULLANIM KILAVUZU 1 GİRİŞ Bu doküman içerisinde, hizmete sunulan Uzaktan Eğitim Sistemi (UZEM) öğrenci ekranlarının kullanımına yönelik yardım içeriği bulunmaktadır.
10 LU SAYISAL SİSTEMİ İLE 2 Lİ SAYISAL SİSTEMİ ARASINDA ÇEVİRİM UYGULAMASI Sayısal Sistemler Sayısal sistem, sayıları temsil eden simgeler için bir yazma sistemi yani matematiksel bir gösterim sistemidir.
Çözüm Bilgisayar Çözüm İntSite Çözüm İnternet Site Programı (intsite.exe) Firmamızca geliştirilen ve Çözüm HBYS programının ana modülü olan Hasta Takip modülünü kullanan tüm hastanelerin kullanabileceği
KUANTUM KRĠPTOGRAFĠ ĠTÜ BĠDB AĞ GRUBU/TANER KOÇ Kriptoloji, kriptosistem ya da şifre adı verilen bir algoritma kullanılarak bir mesajın sadece anahtar olarak bilinen ek bilgilerle birleştirilip okunmasının
Proje/Sipariş/İş Emri (PSI) Bazında Maliyet Analizi Amaç ve Fayda Bilindiği gibi mamul maliyetleri direkt hammadde (direkt ilk madde ve ambalaj), direkt işçilik ve genel üretim giderlerinden oluşmaktadır.
T.C. BAŞBAKANLIK ATATÜRK KÜLTÜR, DİL VE TARİH YÜKSEK KURUMU PROJE TAKİP VE YÖNETİM SİSTEMİ KULLANICI KILAVUZU I. İçindekiler 1. PROJE SİSTEMİ WEB ADRESİ... 2 2. GİRİŞ EKRANI... 2 3. KAYIT VE SİSTEME GİRİŞ...
OKUL HABER EKLEME MODÜLÜ TANITIM DOSYASI Okul haberlerinizi ilçemiz web sitesinde yayınlayabilmek için aşağıdaki adımları uygulamanız gerekmektedir. http://maltepe.meb.gov.tr/mebpanel adresine giriniz.
F İLETİLER Konuya Hazırlık 1. E-posta adresinden yeni bir ileti nasıl oluşturulur? 1. İLETI GÖNDERME a. Yeni bir ileti oluşturma: Yeni bir ileti oluşturmak için Dosya/Yeni/E-posta iletisi seçilebileceği
4447 Sayılı Kanunun Geçici 10.Maddesi Sigortalı Giriş Uygulaması Kullanım Kılavuzu 1. Uygulamaya Giriş E-Bildirge ekranına giriş yaptıktan sonra 4447/Geç.10.md. Sigortalı Giriş linkine tıklandığında uygulama
XIX. Türkiye de Internet Konferansı (inet-tr 14) 27-29 Kasım, 2014, Yaşar Üniversitesi BİLDİRİ #61 BULUT BİLİŞİM GÜVENLİĞİ İÇİN HOMOMORFİK ŞİFRELEME Esra ÇALIK email@example.com Hüseyin Aşkın ERDEM firstname.lastname@example.org
SMS Gönderim Đyileştirmeleri Ürün Grubu [X] Redcode Enterprise [X] Redcode Standart [X] Entegre.NET Kategori [X] Yeni Fonksiyon [X] Đyileştirme Versiyon Önkoşulu 5.0 Uygulama Netsis kullanıcılarının artık
İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİLGİSAYAR SİSTEMLERİ LABORATUVARI ŞİFRELEME, ŞİFRE ÇÖZME VE ŞİFRE KIRMA 1. DENEYİN AMACI Bu deney, gizliliğin ve güvenliğin sağlanması için
Mustafa DAKMAz Uyumsoft Mersis Eğitim ve Uygulama Danışmanı MERSİS sayesinde şirket kuruluş işlemleri artık, online olarak süratli bir şekilde gerçekleşebilecektir. Sisteme giriş, http://mersis.gumrukticaret.gov.tr/
AÇIK ANAHTAR KRİPTOGRAFİSİ İLE SAYISAL İMZA TASARIMI VE UYGULAMASI *Meryem KIRIMLI, **O. Ayhan ERDEM Gazi Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Elektronik-Bilgisayar Eğitimi Bölümü, 06500 Teknikokullar,
Giriş VERİ GÖNDERME PROGRAMI KULLANMA KILAVUZU (Tesisler tarafından kullanılacak) AKBS, 4 modülden oluşmaktadır. Merkez Uygulaması, Veri Gönderme Sistemi, Veri Karşılama Sistemi ve Veri İşleme Sistemi.
MEKTUP BASIMI VE SMS GÖNDERME Sms Gönderebilmek Đçin Yapılması Gereken Tanımlamalar: Aktivasyon Bilgileri : Operatör tarafından sms ile bildirilen aktivasyon bilgileri Çalışma Parametreleri/Firma Parametreleri
ATM Kullanım Kılavuzu İÇİNDEKİLER ATM DEN PARA ÇEKME İŞLEMİ NASIL YAPABİLİRİM ATM Kullanmaya Nasıl Başlayabilirim? ATM Kartsız Giriş Nasıl Yapılır? ATM Kartlı Giriş Nasıl Yapılır? ATM Uyarı Ekranı Nedir
SAĞLIK TAKİP OTOMASYONU ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- - Sağlık ve yardım Takip
VİOPFIX API ÜYE YAZILIMI SERTİFİKASYON PROGRAMI TEMEL SEVİYE Temmuz 2015, Sürüm 12 DÖKÜMAN TARİHÇESİ Tarih Versiyon Açıklama Kasım 2014 10 İlk sürüm Sözleşmeler production ortamındaki sözleşmelere göre
12 Kasım 2014 İlgili Versiyon/lar : ETA:SQL, ETA:V.8-SQL İlgili Modül/ler : E-Defter e-defter Hazırlama Uygulaması E-Defter, şekil hükümlerinden bağımsız olarak Vergi Usul Kanununa ve/veya Türk Ticaret
KBS VEKALET AYLIĞI İŞLEMLERİ UYGULAMA KILAVUZU Personel Yazılım ve Uygulama Dairesi EKİM -2014 I - VEKALET AYLIĞI FĠHRĠST 1. Bölüm : Vekalet Ġşlemleri Bilgi Girişi 1.1. Vekalet Bilgi Giriş Formu 1.2. Personel
DERS BİLGİLERİ Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS Matlab Programlama BIL449 7 3+0 3 5 Ön Koşul Dersleri Yok Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü Türkçe Lisans Seçmeli / Yüz Yüze Dersin
ACADEMIC SEARCH PREMIER ELEKTRONİK TELİF HAKLARI http://bll.epnet.com/html/terms.html KAPSAM Academic Search Premier veritabanı fen, insani ve sosyal bilimler alanındaki akademik dergi makalelerine tam
EKOM WEB DESIGNER PROGRMI KULLANMA KILAVUZ 1 Web Sayfası Tasarımı Oluşturma / Var Olan Tasarımı Açma 2 Web Sayfasına Yeni Element Ekleme Ve Özelliklerini Belirleme Değişiklik Yapma 3 Web Sayfası Tasarımını
ESNEK YAPILANDIRMA UYGULAMASINDA YENİLİKLER Amaç ve Fayda Esnek yapılandırma uygulamasında yapılan yenilikler ile; Hareket girişlerinde, daha önceden tanımlanmamış özellik değerlerinin kullanılabilmesi,
T.C. KAHRAMANMARAŞ VALİLİĞİİLAFET VE ACİL DURUM MÜDÜRLÜĞÜ SAĞLIK TAKİPOTOMASYONU -----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Online Protokol Üretim Projesi Yazılım Geliştirici Kılavuzu Sürüm 1.5 Kasım 2012 Proje Pilot Başlangıç Zamanı 19.11.2012 Pilot Proje Uygulama Yeri Ankara İli Sağlık Hizmet Sağlayıcıları Proje Yöneticisi
HYS KANITLAYICI BELGE KILAVUZU TEMMUZ-2014 Uygulama Geliştirme ve Destek Şubesi İçindekiler Tablosu GİRİŞ...2 I. BÖLÜM...3 HARCAMA BİRİMİ TARAFINDAN YAPILACAK İŞLEMLER...3 A. Kanıtlayıcı Belge Ekleme...3
ŞABLONUN KULLANILMASI Şablon yazım kuralları belirli olan metinlerin yazımında kolaylık sağlayan araçlardır. Bu şablonlarda yazım kuralları ile ilgili detaylar tanımlanarak kullanıcının detaylarla uğraşmadan
Kurumsal Grup E-Posta Eğitim Dokümanı Bu Eğitim Dokümanı Bilişim Merkezi Modelleme Grubu Öğrencileri Tarafından Hazırlanmıştır. İçindekiler Kurumsal Grup E-Posta Nedir?... 2 Amaçlar... 3 1. Liste Talebinde
KAMU HESAPLARI BİLGİ SİSTEMİNDE EK DERS UYGULAMA KILAVUZU A- OKUL MUTEMETLERİ (Mutemet Yardımcısı Olarak Sisteme Tanımlanan Kullanıcılar) TARAFINDAN YAPILACAK İŞLEMLER; 1- SİSTEME GİRİŞ: Sisteme girebilmek
Milli Eğitim Bakanlığı Tarafından Yürütülen 7-19 Yaş Aile Eğitim Programı İçin İzleme Ve Değerlendirme Sistemi Özel Eğitim Rehberlik ve Danışma Hizmetleri Genel Müdürlüğü 7-19 Yaş Aile Eğitimi Programı
Digi SM 100 SM 100 Terazi Ayarları Digi SM 100 Terazi Ayarları Teraziyi ayarlamaya başlamak için öncelikle X S Z ENTER Raporlar Program Ayarlar FONKSIYON Bölümlerine geçiş yapabilmemiz gerekmektedir. Bunun
İlgili Kongrenin web sayfasında yayınlanan E-posterinizi hazırlamaya başlamak için lütfen burayı tıklayınız linkini tıklayarak E-poster sayfasını açınız * Sisteme giriş için, bildiri özetinizi gönderirken
Kullanım Kılavuzu Milli Eğitim Bakanlığı 2010 Bu belge BT Sınıfı Etkinliklerinde Kullanılmak Üzere Hazırlanmıştır İÇİNDEKİLER GİRİŞ... 3 ÜYE (KAYIT) OLMA... 3 YÖNETİM PANELİ İŞLEMLERİ... 5 ŞABLON AYARLARI...
Değerli Datasoft Kullanıcısı; Datasoft Yazılım, Genel Muhasebe, İşletme Defteri ve BBS (Bürü Bilgi Sistemi) Serbest Meslek Defteri Programları Beyannameler bölümümden çalışan; beyanname paketlerini gönderme,
Doküman Kodu Yayın Numarası Yayın Tarihi TALM-001-005 01 27.11.2012 DEĞİŞİKLİK KAYITLARI Yayın No Yayın Nedeni Yayın Tarihi 00 İlk Çıkış 10.11.2012 01 Şablon değiştirildi. 27.11.2012 TALM-001-005 27.11.2012