Giriş
İnsanoğlu bir başka türdeşiyle karşılaştığında onu anlamanın yanında ona bir şeyler aktarma ve birçok konuda karşısındakini kendisi gibi düşündürme gayreti içine girmiştir. Bu ikna süreci siyasi arenada varlık göstermeye başladığı anda propaganda bu amacın gerçekleştirmesi için en önemli araç olarak ortaya çıkmıştır.
Propaganda yöntemleri önceki dönemlerde birincil ilişkiler üzerinden şekil alırken, gelişen teknolojiyle birlikte yeni yöntemleri de bünyesine katarak daha da karmaşık bir hale gelmiştir. Bu çalışmada özellikle web 2.0’ın gelişmesiyle yeni bir boyut kazanan yeni medya ortamlarında öne çıkan Twitter’ın yeni bir propaganda aracı olarak nasıl kullanıldığı incelenmeye çalışılacaktır. 2008 yılında ABD’de yapılan Başkanlık seçimlerinde gücünü uluslararası siyasi arenada da kabul ettirmiş olan bu alanda, keşfedici bir araştırma niteliğinde olan bu çalışmayla Twitter kullanımının siyasi parti liderlerinin seçim çalışmalarındaki etkisi ve rolü incelenecektir.
Bu kapsamda çalışmada öncelikli olarak propaganda kavramı ve uygulamalarına değinilecektir. Daha sonra Türk siyasetçilerinin sosyal medya kullanım performansı araştırılacaktır. Bu bağlamda 7 Haziran 2015 seçimlerinde seçim barajını aşan ve TBMM’ye giren siyasi parti liderlerinin Twitter hesapları baz alınarak propaganda aracı olarak Twitter kullanım alışkanlıkları tespit edilmeye çalışılacaktır.
Propaganda Nedir?
Çeşitli şekillerde tanımlanan propaganda kelimesi, Latince kökenli olup, bahçıvanın taze bir bitkinin filizlerini yeni bitkiler üretmek için toprağa dikmesi anlamına gelen “propagare “kelimesinden türetilmiştir.
Türk Dil Kurumu Sözlüğü’ne göre propaganda: Herhangi bir düşünceyi bir kanıyı yaymak ve ondan yana olanları çoğaltmak için söz, yazı ya da başka araçlarla yapılan etki” olarak tarif edilirken, Oxford Sözlüğü’nde ise,“Bir doktrin ya da uygulamayı yaymak için desteklemek ya da tasavvurda bulunmak” olarak açıklanır.
Propaganda bir doktrini yaymak, hedef millet veya kitleyi fikren kazanmak, karşı taraf zihin ve psikolojisini arzu edilen tesire tabi kılmak için teşkilâtlı ve devamlı surette telkinlerde bulunmak ve faaliyet göstermektir. Daha kısa bir tarifle propaganda; bir fikrin her çeşit vasıtadan istifade etmek suretiyle hedef kitleye telkin edilmesidir. (Özsoy, 2007)
Başka bir tanıma göre propaganda, “kamuoyunu etkilemek için gerçek, yarı gerçek ya da yalan bilgiler yaymada simgeler aracılığıyla inanç, tutum ve davranışları etkileme yönünde sistemli gayretlerin tümüne verilen addır.” (Bektaş, 1996:153)