Diş hekimliğinde modern cihazlar yardımı birçok operasyon daha kolay yapılabilmektedir. Özellikle çene cerrahisi bölümü son yıllarda sıklıkla kullanan piezo cerrahi sinir ve kemik üzerinde çalışmak son derece rahat bir olmuştur.
PİEZO CERRAHİ NEDİR?
Piezoelektrik Kemik Cerrahisi, kesme kemik dokusu uygulamasında piezoelektrik titreşimleri kullanan bir işlemdir . Süreç Tomaso Vercellotti tarafından geliştirilmiştir. Maksillofasiyal, kranial ve spinal prosedürlerde kullanım için uygundur. Ultrasonik cihazın frekans ayarı yapılarak, sert doku kesmek mümkündür. Yumuşak dokularda kesme yapmaz. Ultrasonik frekans, 10, 30 ve 60 devir / saniye (Hz) ila 29 kHz arasında modüle edilir. Düşük frekans, yumuşak doku değil, mineralize yapıların kesilmesini sağlar. Çeşitli kemik yoğunluğu türleri için önceden ayarlanmış güç ayarları ile güç 2.8 ila 16 W arasında ayarlanabilir. Uç 60-200 μm aralığında titreşir ve hassas kesiklerle temiz kesime izin verir.
Piezocerrahi yönteminde mikro titreşim olur ve bu sayede kemik üzerinde aşındırma ve şekillendirme olmaktadır mikrop piezo cerrahi ilk olarak sinüs lifting işleminde kullanılmaya başlanmıştır. Daha sonra kullanım alanları giderek artmıştır. Temel olarak sinir damar sinüs membranı veya vücuttaki ısı veya mekanik hasara duyarlı yumuşak dokulara komşu kemik kesilerinde tercih edilmektedir.
Ultrasonik olarak ortaya çıkan basınç değişimleri ile yıkama solüsyonu fiziksel olarak çok küçük sıvı veya buhar kabarcıklarına dönüştürülür. Bu sıvı ve buhar kabarcıkları ses alanı içerisinde hacimce büyük küçülerek salınım yaparlar. El parçasının kullanmanın en etkin yolu yüksek hızda ve düşük basınçta kullanmaktır.Bu etki ile cerrahi içlemlerin gerçekleştirilmesine piezocerrahi denilir. Basınç artışı titreşimleri kesilmesine ve ısı artışına yol açar. Bazı avantajları yanında dezavantajlarının da bilinmesi sitemin doğru ve verimli kullanılmasına olanak sağlar.
PİEZO CERRRAHİ AVANTAJLARI
Piezo cerrahi uçlar doğrudan sinir veya yumuşak dokulara temas etse bile bunlardan herhangi bir kopma olmaz. Bu nedenle sinir dokusu yakınındaki cerrahi işlemlerde piezo cerrahi yöntemi güvenle kullanılabilen bir yöntem olmuştur. Kanama nedeniyle çalışma alanındaki görüşün bozulduğu ve çalışma etkinliğinin azaldığı alışılmış mikro testere piezo cerrahi de neredeyse iç kanama görülmez ve bu sayede çok iyi bir operasyon bölgesi görüşür sağlanır. Düşük basınçta yaratılan kazıma etkisinin yanında uygulanan yıkama ortamdaki kanı uzaklaştırmakta ve görüş alanını arttırmaktadır. Çevre dokulardan gelen kanama da dahil olmak üzere operasyon sırasında toplam kan kaybı piezo cerrahi ile azaltılmaktadır.
Bu yöntem dar alanlarda hassas çalışmaya imkân sağlar. İstenmeyen yumuşak dokuların uzaklaştırılmasında ve kök yüzeyinin düzleştirilmesi de etkili bir şekilde kullanılır.
Piezo cerrahi yöntemi ’nin en önemli avantajlarından bir tane ultrasonik frekansın oluşturduğu kavitasyon fenomeni içerisinde alçak basınçlı buhar boşluklarının meydana gelip çökmesine kavitasyon etkisi denir.
NASIL KULLANILIR?
Kesme işleminin sesi uygulanacak kuvveti ayarlamak için akustik bir geri bildirim olarak kullanılabilir. En yüksek basınçtan kesici uç çalışmayı durdurduğunda ve sadece ısı meydana geldiğinde kemik hasarının oluştuğunu ve işlemi durdurmak gerektiğini belirten bir uyarı sesi alınır. Kesici uç kemik üzerinde aşırı bir kuvvet uygulamadan düzgün bir şekilde kaldırılmalıdır. Ayarların düzgün seçilmesinin tedavi etkinliğinin arttırılmasının yanında komşu dokulardaki yan etkilerin azaltılması bakımından ciddi bir öneme sahiptir.
Cerrahi sahanın net görünmesi çalışılan ortamda kavitasyon etkisi ile kanamanın olmaması. Mikrometre hassasiyetine sahip olması büyük bir avantaj sağlar. Diğer bir önemli avantajı da yumuşak dokulara zarar vermemesidir.
Diş hekimliğinde kullanılan piezo cerrahi’nin dezavantajları:
- Kalp pili taşıyan hastalarda kullanılmaz.
- Maliyeti yüksektir.
- Operasyon süresinin uzamasına neden olur.
- Öğrenme süresi uzundur. Hekim’in devamlı pratik yapması gerekir.
- İyi bir aspirasyonahtiyaç vardır bölge ile fazla yıkanır .
- Kulak şikayeti olan hastalarda kullanımı sorun yaratabilir işitme cihazları ayarlanmalı
PİEZOCERRAHİ UYGULAMASININ ETKİLERİ
Kemik yapılarına ve hücre canlılığına etkisi kemik yenilenmesi için son derece önemlidir sürtünme nedeni ile ısı artışı olması hücreler için tehlikeli olabilmektedir.
Ultrasonik kök yüzeyi düzeltme sonrasında canlı dokuların ısıdan kaynaklanan tasarı mümkündür. Ultrasonik cihazlar kullanıldıktan sonra yara iyileşmesi daha hızlı olmaktadır .
Otojen kemik greftlerinin elde edilmesi amacı kullanılabilir. Sinüzit ameliyatlarında etkin bir şekilde kullanılır. Üst çene arka bölge implant tedavisi sinüs tabanının cerrahi olarak yükseltilmesi gerektiğinde yani sinüs lifting, sinüs yükseltme ameliyatlarında sinüs membranın yırtmadan kemik tozu koymak gerekir Piezo cerrahi sayesinde Bu işlem daha rahat yapılabilmektedir. Gömük dişlerin çıkarılmasında da özellikle alt çene sinirinden kaçınmak ve ona hasar vermemek için piezo cerrahi tekniği kullanılabilir.
Özetlemek gerekirse bu sistemde Çene Cerrahisi ve implant işlemlerinde avantaj sağlanmaktadır. En büyük avantaj sinir damar ve sinüs gibi önemli biyolojik oluşumları ve diğer yumuşak dokuların korunması vehasta ve hekim kontrolü yan ısıra operasyon alanında sağlanan yıkama ile çok iyi bir görüş alanı oluşturması sayılabilir.
Piezo cerrahi ile yapılan operasyonların süresi daha uzun olur ancak komplikasyonlar azaldığı için tercih edilir.