BESLENME VE YEME BOZUKLUKLARI
(ANOREKSİYA NEVROZA VE BULUMİYA NEVROZA)
Beslenme yaşamın ilk günlerinden başlayarak çocuğun ruhsal gelişiminde önemli rol oynar. Doğumla birlikte annenin bedeninden fiziksel olarak ayrılan bebeğin anneyle kurduğu ilk ilişkilerden biri beslenme aracılığı iledir. Yaşamın ilk olumlu duygusu olan temel güven duygusunun gelişimi anneyle bebek arasında bu dönemdeki sevgi ve besin alışverişine bağlıdır. Dış dünya ve objelerle ilgili ilk ilişkiler beslenme aracılığıyla kurulur. Dış dünyadaki objelere karşı çocuğun en ilkel tepkisi onları ağzına götürmesidir. Uykuyu bozarak çocuğu dış dünyanın varlığını tanımaya zorlayan açlıktır. İlk gerçek yutulabilen bir ş... »»»
Yeme Bozuklukları
Bana ne yediğini söyle, sana kim olduğunu söyleyim demiştir bir Fransız Yemek ustası. Gerçekten de yemek yemek çoğu insan için oldukça önemlidir. Her gün tüm insanlığın kendiliğinden, doğal olarak yaptığı bir eylemdir; ama bu eylem bazı insanlar için sorun haline gelmektedir. İnsanlar genelde hayatlarını devam ettirmek, sağlıklı yaşamak için yemek yerlerken; bazı insanlar yemek yemeye farklı anlamlar yüklerler ve yemek yeme davranışlarında bozukluklar gösterirler. Yeme bozuklukları, hem bedensel hem psikososyal boyutu olan; kişinin yemek, vücut ağırlığı ve fiziksel görüntüsü (body image) ile ilgili düşünce... »»»
ANOREKSİYA NEVROZA:
Anoreksiya nevroza bir yeme bozukluğudur. Vücut yapısında ağır bir bozukluk ile karakterize , zayıf olmak için sıklıkla ölesiye açlık, yaşama şekli ve çabasının varlığıdır. Kişilerin düşünce süreçleri sürekli olarak yemek ile ilişkilidir.Yememeye yönelik çabalar gizlidir bu nedenle toplum içinde yemek yeme konusunda çekingen ve isteksiz davranabilirler. Gün içerisinde yineleyen tartıya çıkma davranışları görülür.Her tartılmada alınan gramlar bile onlar için endişe vericidir ve kilo aldığını / şişmanladığını düşündürür. Ve bu durum için bir an önce çaba göstermelidir. İlgi çekme ve beğenilme başlangıçta belirgindir. Bunun için zamanla besin alımını sınırlamaya başlarl... »»»
Çoğu kez ölümlerle ya da geri dönüşümsüz hücre yıkımları ile sonuçlanan anoreksiya nevroza nedir, kimlere anorektik denilebilir, anoreksiyanın temel nedenleri nelerdir, anorektik biri için nasıl bir tedavi planı hazırlanmalıdır. Bu yazımızda bunlarla ilgili temel bilgileri bulacaksınız.
Yeme bozuklukları içinde yer alan anoreksiya nevrozanın ülkemizde görülme sıklığı bilinenin aksine oldukça yaygındır. Sıklıkla bayanları derinden etkileyen bu rahatsızlık ergenlik veya genç yetişkinlikte "beğenilmeme" ve "kendini değerli hissetmeme" ile kendisini gösterir.
Özellikle ülkemizde gerek medyanın, gerek toplumsal değerlerin, arkadaş ve flört ilişkilerindeki etkiler sebebiyle zayıf olmak bir... »»»
Anoreksiya Nevroza, kişinin şişmanlamamak amacıyla, bilinçli olarak aç kalması ve böylece giderek artan kilo kaybı ile seyreden bir yeme bozukluğudur ( Taner ve Ünal, 2004). DSM IV ve DSM 5 Aneroksiya Nevrozanın tanı ölçütleri tablo 1de aşağıda gösterilmiştir;
DSM IV ve DSM 5 Aneroksiya Nevroza Tanı Ölçütleri
DSM-IV-TR Tanı Ölçütleri
A. Yaşı ve boy uzunluğu için olağan sayılan en az kiloda ya da bunun üzerine bir vücut ağırlığına sahip olmayı kabul etmeme (örn. Beklenenin %85inin altında bir vücut ağırlığına sahip olmaya yol açan bir kilo kaybı ya da büyüme dönemi sırasında, beklenenin %85inin altında bir vücut ağırlığına sahip olmaya yol açacak bir biçimde beklenene kilo alımını ge... »»»
Anoreksiya hastalığı son otuz yıldır hastalık tanısını almıştır. Modern çağın hastalığı ya da manken hastalığı olarak bilinmesine rağmen asıl bilinmesi gereken, bu hastalığa herkesin yatkın olmamasıdır. Özellikle genç kızlarda görülür ve buradaki ayrıştırıcı kriter genç kızın algılarında, çocukluk çağında yaşadığı ebeveyn ilişkilerinde ve kendini hayatta varoluşsal olarak nerede konumlandırdığında yatar.
Güzelliği beden ölçüleri ile tanımlamaya ve kendini güzellik nesnesi olarak konumlandırmaya çalışan bir genç kızın televizyonda gördüğü mankenleri modellemesi kaçınılmazdır. Ruh güzelliğinin farkında olmayan, çevresindeki insanların kendi görüntüsünü beğenmesiyle kendini beğenebilen bir i... »»»
Yeme bozuklukları, yeme davranışlarında ciddi bozukluklarla karakterize, ölümle sonuçlanabilen bir psikiyatrik bozukluk grubudur. Aile yaklaşımı, kültürel etkenler, genler, modern ve ekonomik olarak gelişmiş toplumlarda medyanın genç insanlara özellikle kadınlara gönderdiği aşırı inceliğin çekici olduğu ile ilgili mesajlar gibi pek çok etkinin hastalığın oluşmasına yol açtığını görülmektedir. Yeme bozukluğu olan kişilerin yemek ve kilo ilgili takıntıları vardır. Bunun yanı sıra bedenleri ve kiloları, gün içerisinde ne yedikleri, ne kadar yedikleri, aldıkları besinlerin kalori değerleri günlük düşüncelerinin önemli bir kısmını kapsar. Problemin temelinde yemek, kalori, kilo gibi kaygılardan ç... »»»
YEME BOZUKLULARINA GENEL BİR BAKIŞ
Bulimia Nervoza(Yeme-Kusma/Çıkartma)
Bulimia Nervoza olan bir kişi devamlı diyet ve egzersiz yapmasına rağmen normal kilonun çok az altında, normal kiloda, hatta normal kilosunun üzerinde olabilir. Normal kilonun altında bile olsa hiçbir zaman bir anoreksiya nervoza görüntüsü olmaz.
Bulimia Nervroza olan bir kişi kısa bir zaman dilimi içerisinde, yarım saat ile 2 saat arası, binlerce kalorilik besin tüketip bunu kusma veya laksatif ilaç(müshil) kullanımı ile vücutlarından atmaya çalışır. Yemek yediği sırada kendini kontrolden çıkmış gibi hisseder ve yemek yeme krizlerini herkesten gizli tutarlar.
Genelde yeme, kusma veya müshil kullanımının... »»»
Yeme Bozuklukları
Özellikle kızlarda yaygın olarak görülen, erkeklerde de görülebilen biyo-psiko-sosyal bozukluklardan olan yeme bozukluklarını öncelikle, beslenme bozukluklarından ayırmak gerekir.
Yeme bozukluğu yaşayan kişilerin fiziksel belirtilerine baktığımızda, kilo kayıpları yanı sıra, kiloda sık sık değişimler olduğu göze çarpar. Her an bayılacakmış gibi bir görünüme sahiptirler. Bu vakalarda; Güçsüzlük, Yorgunluk, Baş dönmesi, Laterji (Yaşama işlevlerinin çok zayıfladığı, çok derin ve sürekli patolojik uyku durumu), Deride kuruluk, Saç dökülmesi, Saç kayıpları, Ödem (El, ayak ve göz kapaklarında şişmeye neden olan durum), Amenore (Adet görememe), Oligomenore (Adet kanamasının aza... »»»
Yeme bozuklukları DSM-III-R de Bebeklik, çocukluk ve ergenlikte başlayan bozukluklar başlığı altında yer almış olup, aynı zamanda pika ve ruminasyon gibi bozuklukları da içermekteydi. DSM-III-Ra göre yeme bozuklukları:
- Anoreksiya Nevroza
- Bulimia Nervoza
- Pika
- Bebekliğin Ruminasyon Bozukluğu
- Başka Türlü Adlandırılamayan Yeme Bozukluğu
DSM-IV de ise bu bölümde değişiklik yapılmış, pika ve ruminasyon bebek ya da küçük çocukların beslenme ve yeme bozuklukları başlığı altında yer almıştır. Buna karşın AN ve BN yeme bozuklukları başlığı altında ve ayrı bir bölümde sınıflandırılmışlardır.
DSM-IV TRda yeme bozuklukları başlığı altında anorexia nevroza, bulimia... »»»