Özellikle dünyaca ünlü Bordeaux şaraplarından. “İyi güzel de, durup dururken nereden çıktı bu muhabbet?” diyeceksiniz. “Hem de ‘İlle de ekoloji!’’ diye tutturan bir yayında?” Bunun bir mazereti var. Çünkü Bordeaux’yu şaraplarıyla anılan bölge yapan binlerce şarapçı ekoloji endişesi taşıyan bir çabaya soyunmuşlar. Olup bitenin mesleklerini nasıl etkileyeceğinin bilinci içinde. Girişimleriyle bizlere önemli bir örnek sunuyorlar.
Olayın boyutunu vurgulamak niyetiyle birkaç rakam verelim. Bölgede 6.600 bağcı var. Hemen hepsi de şarap üretiyor. Bunlar 36 kooperatifte örgütlenmişler. 100.000 hektarın üstündeki bir alanda bağcılık yapıyorlar.
Bunların bir bölümü (şimdilik diyelim, ama sayıları zaman geçtikçe artıyor) kendi aralarında bazı çalışmalar başlatmışlar. Çok eskilerden kalmış bağcılık ve şarapçılık yöntemlerini geleceğin zorlamalarına göre nasıl değiştireceklerini araştırıyorlar. Biliyorlar ki, iklim değişimi tartışmasız bir olgu ve bu olayı yakından izlemeleri, çok iyi kavramaları, buna ayak uyduracak önlemler almaları gerekiyor. Birçok yerde (örneğin ülkemizde) gözlediğimiz gibi “Boş ver, bir şey olmaz!” deme lüksleri yok. Şaraplarının kalitesinden ve seçkinliğinden taviz veremezler.
Küresel ısınma bölgelerindeki iklimi değiştirecek ve ürünlerinin kalitesini etkileyecek. Öyleyse sera gazı salımlarını nasıl azaltmalı? Kuraklığa daha fazla dayanıklı ürünü nasıl geliştirmeli? Isınma nedeniyle ortaya çıkmakta olan yepyeni bağ hastalıklarına nasıl tavır almalı? Kimyasal ağırlıklı gübreden nasıl uzaklaşmalı? Uygunsuz sulamaları nasıl kısıtlamalı? Zararlı atık içeren suların topraklara sızmasını nasıl durdurmalı? Erozyonu nasıl önlemeli?
Onlar bu çabalarında yalnız değiller. Bordeaux Şarapları Meslek Örgütü de iklim değişimi bilinci taşıyan bir girişim içinde. Örgüt sorumluları “Dünyada her saniyede 22 Bordeaux şarabı şişesi açılıyor.” diye vurguluyorlar endişelerini. “Bu olguyu sıfıra indirecek umursamazlığa göz yumamayız. Mevcut ekolojik dengeyi ve biyolojik çeşitliliği korumaya özen göstermeliyiz.”
Oluşturdukları girişimlerden ufacık bir örnek verelim. Şarap şişelerinin alışılmış ağırlığı normalde 550 gram. Bunu 450 grama indirecek bir çözüm oluşturmuşlar. Yani şişelerin üretiminde daha az CO2 salıyorlar. Bunu küçümseyebilir ve “Ne olmuş yani!” diye gülüp geçebilirsiniz. Ama diyorlar ki “Bu dev çaba her şeyi sarıp sarmalayacak, en küçük ayrıntıyı bile sorgulayacak, bir karınca gibi ufacık adımları atacak yaklaşımların bir araya gelmesini, üst üste birikmesini gerektiriyor.”
Öte yandan şişelerin üzerindeki etiketleri, yaptıkları ambalajlamayı, kullandıkları tıpaları bile eleştirel bir açıdan gözden geçiriyorlar. Sonuç ilginç. Son 5 yılda Bordeaux’nun şarapçıları sera gazı salımlarını %10 dolaylarında azaltabilmişler. Bölgedeki girişimcilerin yarısı ürünlerine ‘çevre dostu’ kimliği alma konumunda.
Ama hiç de kolay bir çaba değil bu. Ön planda gelen Saint Emilion markalarından birinin patronu (ki aile 7 kuşaktan beri şarapçılıkla uğraşıyor) 12 yıldır biyolojik şarap ürettiğini söylüyor: “Eskiye göre çok daha fazla çabalamamız, daha çok özen göstermemiz gerekiyor. Biyo, duyarlılık istiyor. Koşullardaki değişimleri yakından izleyeceksiniz, tahminde bulunacaksınız, değişim patlamadan önlem alacaksınız. Ben günde en az beş kez hava raporlarına bakıyorum.”
Atila Alpöge, Ekogazete, 30.1.2016 / Kaynak: Rémi Barroux, Le Monde, 26.1.2016. [Bu yazıya bloğunuzda ya da sitenizde yer vermek istiyorsanız, yandaki bilgileri de (yazarı ve kaynakları) oldukları gibi taşımayı lütfen unutmayın.]