FIKRA; bir yazarın, herhangi bir konu üzerinde, kişisel anlayış, görüş ve düşüncelerini güzel bir üslûpla, hiçbir tanıtlama gerekliğini duymadan anlatan küçük, edebî düzyazılardır. İki türlü fıkra vardır; 1. Gazete fıkraları; 2. Çoğu tanınmış kimseler veya hayvan ve başka şeyler hakkında anlatılan nükteli hikâyecilik, niteliğindeki fıkralar; Nasrettin Hoca, Bektaşi, v.b... fıkraları . gibi. Bu çeşit fıkraları, gazete fıkrası ile karıştırmamalıdır.
Gazete fıkraları; gazetenin belirli bir köşesinde yayınlanmakta; ortaya konulan mesele kısa olarak incelenip muhakkak bir sonuca varılmaktadır. Bunlar, daha çok alaylı bir dille, zaman zaman eleştirici, zaman zaman sohbet tarzında yapılır. Makale ile fıkrayı ayıran nitelik; makaleci kesin kanıtlamaya gider. Fıkralarda ise kesinlikten çok güzel, hoş, dokunaklı bir sonuca varmak gayesi güdülür.
Fıkra yazmak, herhangi bir konu üzerinde konuşma yapmak, oldukça güç bir iştir. Gazete fıkracıları, her türlü konu üzerinde, okuyucuları ile âdeta konuşmakta, onlara kendi fikir, duygu ve görüşlerini anlatmaktadırlar. Fıkra, makale planına göre yazılmalıdır. Fıkralar, makaleler kadar uzun olmadığı için olay kısaca, genişletilmeden ana çizgilerile belirtilmelidir. Fazla kelimeler ayıklanmalı; olaya derli toplu bir düzen verilmeli; hoş güzel bir sonuca varılmalıdır.
Fıkranın da, makale gibi, dâvayı ortaya koyuş, açış, kanıtlayış ve bir sonuca varış cümleleri vardır. Fıkra, kısaca yazıldığına göre bu işler gayet kısa ve öz olur. Kanıtlanması gereken fikirlerin üzerinde çok durulmaz, uzun uzadıya yargılama yapılmaz. Nükteli hikâyecik niteliğindeki fıkralarda ise, hikâyede olduğu gibi, «devinsel plan» vardır. İyi bir fıkra; kısa, öz, konuşuyormuş etkisi uyandıracak fikir ve duyguları anlatan, okuyucuları büyüleyen, içtenliğe inandıran bir yazı olmalıdır.