İçindekiler
Newtonun Hareket Kanunları
Newton’un Birinci Yasası – Eylemsizlik Yasası
Newtonun hareket kanunları konusuna başlamadan önce bu yasaların temeline inelim. 15.yüzyılda yaşamış bilim insanları, maddenin durağan halini onun doğal hali olarak kabul ettiler. Galileo ilk kez maddenin doğal hareket ve haline ilginç bir yorumla yaklaşmıştır. Galileo, sürtünme olmayan yüzeylerde hareket halinde olan cisimlerle ilgili bir deney geliştirerek, hareket halinde olan bir cismin durması onun doğal durumu olmadığını ve hiç durmadan yola devam etmesi gerektiğini öne sürmüştür. Cisimler hareket ederken hızlanmaya ve durmaya eylemsizlik tabiatına sahip olduğu kanısına varmıştır.
Newtonun Hareket Kanunları ilk önce teori oldu daha sonra Newton isimli bilim adamı tarafından kanıtlanarak ve formüle dökülerek, kendi adıyla da anılan Newtonun Birinci Hareket yasası olarak kabul görmüş ve günümüze kadar böyle ifade edilmiştir.
Bir nesneye dış bir kuvvet etki etmedikçe, cisim hareketsiz ise hareketsiz kalacak, hareketli ise sabit hızla doğru hareketine devam edecektir. Daha anlaşılır bir ifadeyle, bir nesneye etki eden net kuvvet yok ise ivmesi yoktur yani sıfırdır diyebiliriz. Cismin hareketini etkileyecek hiçbir şey yoksa o zaman hızı değişmez. Newtonun birinci yasasına göre çevresi ile etkileşim halinde bulunmayan bir nesne ya durgun ya da sabit hızla yoluna devam ettiği kanısına varırız. Bir nesnenin hızında meydana gelecek değişime karşı koyma isteğine o nesnenin eylemsizliği adı verilir. Daha anlaşılır bir şekilde bu nesnenin ivmesine sıfır diyebiliriz.
Newton’un İkinci Yasası – Dinamiğin Temel Prensibi
Newtonun Hareket Kanunları konusunun ikinci yasası, bir nesneye bir veya daha fazla bileşke kuvvet etki ettiği zaman ne gibi etkiler olur sorusunun yanıtını verir. Pürüzsüz, cilalı, parlatılmış bir yüzey üzerinde, sürtünme kuvvetini sıfır alarak, bir buz bloğunu ittirdiğinizi düşünün. Bloğa yatay bir F kuvveti uygularsanız, blok bir ivme ile hareket edecektir. Kuvveti iki kat arttırırsanız ivme de iki kat artacaktır. Aynı şekilde, uygulanan kuvvet 3 katına çıkarılırsa ivme de üç katına çıkar ve bu hal sürekli böyle devam eder. Böylece kuvvet ile ivmenin doğru orantılı olduğu sonucuna varırız.
Newtonun hareket kanunlarında bir cismin ivmesi cismin kütlesine de bağlıdır. Bu durum, aşağıdaki deneylerle anlaşılabilir. Bir buz kütlesine sürtünmesiz bir yüzeyde bir F kuvveti uygularsak bir a ivmesine sahip olur. Kütleyi iki katına çıkartırsanız aynı kuvvet ile a ivmesi yarıya iner. Kütle üç katına çıkarsa, aynı şekilde blok a/3 ivmesini kazanacak ve böyle sürekli devam edecektir. Bu deneylere göre, cismin ivmesi kütlesi ile ters orantılıdır.
Newton’un Üçüncü Yasası – Etki Tepki Prensibi
Bir defterin bir köşesine parmak ucunuzla bastırırsanız defter parmağınızı geri iter ve sizin parmağınız da küçük bir iz oluşur. Daha şiddetli kuvvet uygularsanız, kitap aynı itkiyi yapar ve parmağınızın derisindeki iz yüzeyi genişler. Bu basit gözlem, Newton’un üçüncü yasası olarak bilinen önemli bir genel kabulü açığa kavuşturur.
Newton’un üçüncü kanunu, iki cisim etkileşime giriyorsa, A cisminin B cismine uyguladığı F21 kuvveti, B cisminin A cismine uyguladığı F12 kuvvetine eşit ve zıt Newton’un üçüncü yasası çift yönlü olduğunu ifade eder. Yani;
F12 = -F21
Newtonun Hareket Kanunları Hakkında Daha Detaylı Bilgi İçin Aşağıdaki Videoyu İzlemenizi Tavsiye Ederiz..