Örkeş Dölet veya dünyaca tanınan adıyla WUERKAİXİ DUOLAITE (adının Çince telaffuzudur)
1989 Tiananmen meydanı demokratik öğrenci harekatının efsane lideri.
Bilindiği gibi 1989 Tiananmen Meydanı Olayları (Tiananmen Katliamı olarak da bilinir, Çincede 4 Haziran Vakası ya da aynı anlama gelecek şekilde Altı-Dört olarak anılır), Çin halk Cumhuriyetinde 1989 yılının 15 Nisan – 4 Haziran tarihleri arasında meydana gelen; öğrencilerin, aydınların ve işçilerin önderliğinde gerçekleşen gösterileri ve ardından yaşanan kanlı bastırlma olayını ifade eder.
1949’da başlayan ÇKP rejiminden beri Çin’de yaşanan ilk demokratik hak arama harekatı olan bu harekatın başındaki 4 liderden biri Uygur Türk’ü Pekin Üniversitesi öğrencisi- ÖRKEŞ DEVLET idi.
Dönemin Çin Başbakanı Li Peng ile yaptığı cesur diyalogları ile meşhurdur.
Dün ( 04.03.2020) akşam kendileriyle İstanbul’daki Korgan Uygur Restoranında buluştuk. Kendileri TRT- WORLD’ in davetiyle İstanbul’a gelmiş ve NEWSMAKER programına konuk olmuş. Program Cuma günü ( 06.03.2020) yayınlanacakmış.
Öncelikle benim de merak ettiğim bir sorunun cevabını vereyim:
Ana dili olan Uygur Türkçesini iyi konuşuyor.
Babasının görevi dolayısıyla Pekin’de doğmuş, üniversite eğitimini Pekin’de almış ve yurtdışındaki 30 yıllık hayatının çoğunu Tayvan’da geçirmiş olan birisi için ana dilini baya akıcı konuşuyor.
Dertler çok olunca sohbet te koyu oluyor.
Kendisinin Demokratik Çin cephesinde Uygurları temsil etmesinin önemi hakkındaki açıklamaları çok aydınlatıcıydı.
Sohbet’in öne çıkan başlıkları:
“Dünya ÇKP nin iç yüzünü tanımaya başladı, gelişmeler Doğu Türkistan ve Uygur Türklerinin geleceği için umut vermektedir”
“Türkiye’ye geldiğim zaman kendimi evime dönmüş gibi hissediyorum”
Sohbetin sonunda kendilerine Çin Araştırmaları Enstitüsü yayını olan GÖK KİTAP’ın 1.2.3 sayılarını ve ” Küresel güç olma sevdası-ÇİN RÜYASI” kitabımızı takdim ettik.