T129 ATAK Helikopteri Özellikleri
Atak helikopteri Türkiye’nin iklim ve coğrafi özellikleri göz önüne alınarak üretilmeye çalışılan bir yerli helikopter modelidir.
Atak helikopteri Türkiye’nin iklim ve coğrafi özellikleri göz önüne alınarak üretilmeye çalışılan bir yerli helikopter modelidir. Atak programı kapsamında özellikle Türk Silahlı Kuvvetleri kullanımı için üretimi tasarlanmıştır. T-129 modeli, Agusta A129 modeline çeşitli eklemeler ve çıkarmalar yapılarak tasarlanmıştır. Üretimi tamamlanan ilk Atak helikopteri 28 Eylül 2009’a İtalya’da test edilmiştir.
İlk test sürüşü İtalyan ve Türk pilotların ortak sürüşleriyle gerçekleşmiştir. Helikopter üretiminde iki adet LHTEC CTS800-4A motoru kullanılmıştır. Helikopter farklı görevleri gerçekleştirmek üzere iki model olarak tasarlanmıştır. T129-A yakın hava desteği görevleri için, T129-B çok amaçlı görevleri yerine getirmek için tasarlanmıştır. İki modelin de teknik özellikleri genel manada birbirine benzemektedir.
Atak Helikopteri Gelişim ve Tasarımı
Atak Helikopteri geliştirilmesine ilk olarak 1995 Ekim ayında başlandı. Proje için ilk olarak Savunma Sanayii müsteşarlığı (SSM) görevlendirilmiştir. SSM devamında İtalyan AgustaWestland firmasının ihaleyi kazandığını duyurmuştur. Nisan 2007 de Türk Havacılık ve Uzay Sanayi A.Ş. (TUSAŞ) firması projenin ana yükleyicisi olarak açıklanmıştır.
Proje ilerledikçe alt yükleyicilerin ASELSAN ve İtalyan Agusta Westland firması olduğu bilgisi verildi. Projenin %60 oranında yerli üretim imkânları kullanılarak gerçekleştirilmesine karar verildi. Türkiye helikopterin tek üreticisi konumunda olacaktır. Ayrıca helikopterlerinin satış, ihracat hakları da tamamen Türkiye’nin kendi elinde bulunduracağı imtiyazlar olarak kalacaktır. Atak projesinin toplam maliyeti ise 3.200.000.000 dolar olarak açıklanmıştır.
Atak helikopter fiyatı düşünüldüğünde ve Türkiye’nin gelişimi söz konusu olduğunda proje maliyetinin büyütülmesi anlamsız kalmaktadır. Teknolojik anlamda bu proje Türkiye’yi ileriye taşıyacaktır. Ayrıca üretimi tamamlanan Atak helikopterine şimdiden Pakistan’dan otuz adet alım siparişi gelmiştir. Otuz adet fiyatının 1.5 milyar dolara satılması hususunda anlaşılmıştır. Atak helikopteri tekerlekli olarak tasarlanmaktadır.
Helikopter dayanıklılık, teknoloji gibi gelişim yönünden en son ve en gelişmiş teknolojiyle üretilecektir. Helikopterin mühimmat ve silahları ise Roketsan tarafından sağlanacaktır. Helikopterin her anlamda muadillerinden ileri bir performans sergilemesi önemsenmektedir. Üretilen modelin modern yapısı hem satış hem de kullanım yönünden Türkiye’ye büyük avantajlar sağlayacaktır. Helikopterin gelişimi özellikle üç firma tarafından gerçekleştirilecektir.
Aselsan
- Görev bilgisayarı üretim ve yazılımı
- Aviyonik sistemleri üretim ve entegrasyonu
- Silah sistemi tedarik ve entegrasyonu
Tusaş
- Üretim
- Montaj
- Uçuş Testleri
- Eğitim
- Entegre
- Lojistik Destek
Agusta Wesland
- Teknoloji transferi
- CTS800-4A motor değişikliği
- Otomatik uçuş kontrol sistemi
- Helikopter sistemleri izleme birimi
Atak üretiminde bu alanlarda gelişim sağlamasında rol oynayacaklardır. Uzman helikopter pilotları ve silahçılarının da önerileri doğrultusunda, Türkiye'nin coğrafi koşullarına tam uyumluluk göstermesi amacıyla yapılmakta olan çalışma sonucunda, çok etkili bir dizayn ortaya çıkması beklenen bir proje çalışması yapılmıştır. Projenin her açıdan güvenli olması için çok kapsamlı bir test sürecinden geçeceği de belirtilmiştir.
Atak Helikopteri Özellikleri
Atak helikopteri ağır sınıf taarruz helikopteri kategorisinde üretilmektedir. Atak helikopter cobra ve apache modelleriyle karşılaştırıldığında en etkin taarruz helikopteri olarak karşımıza çıkmaktadır. Atak helikopterleri alanında en teknolojik sistemlerle donatıldığı için birçok ülke tarafından dikkat çeken bir model olmuştur. Bu açıdan birçok ülke taarruz helikopteri alırken atak helikopterlerini seçenekleri arasında değerlendirmektedir.
Bugüne kadar Türkiye de Kara Kuvvetleri Komutanlığı (TSK) bünyesine 50 adet helikopter teslimi yapılmıştır. Jandarma Genel Komutanlığı (İİB) bünyesine de 6 adet atak teslim edilmiştir. İhracat noktasındaysa ilk olarak Azerbaycan Cumhuriyeti altmış adet atak siparişinde bulunmuştur. Pakistan ile ise yürütülen görüşmeler sonucu 30 adet Atak helikopterinin satışına yönelik sözleşme imzalandı.
Güney Kore 36 adet atak almak için adım atmıştır. Atak helikopteri fiyatı nedenli olduğu düşünülüyor ki ihale kaybedilmiştir. Filipinler ise 6 adet helikopter almak için görüşmelere devam etmektedir. Tekrar söylenmeli ki Atak projesi ile Türkiye teknolojik anlamda büyük kazanımlar elde etme şansını yakalamıştır.